Oproep aan de lezer!

De informatie in deze Almanak is aan verandering onderhevig.

Mocht u informatie aantreffen die niet (meer) correct is, laat ons dat dan even weten. Voor het op peil houden van de informatie zijn de reacties van onze lezers van onschatbare waarde. Ons email-adres is: watersport-content@anwb.nl

Colofon

Productie: | Uitgeverij ANWB
Coördinatie: | Uitgeverij ANWB, John Meijers
Tekst en redactie: | PNC, Eelco Piena
Illustraties: | Mark Jurriëns/KAON &amp; Nicole van Dooren/Bange Teddybeer Producties
Cartografie: | Softmap, Utrecht
Omslagontwerp: | Studio ANWB, Den Haag
Ontwerp binnenwerk: | Studio ANWB
Gegevens afgesloten: | 1 november 2016

ISBN 978-90-18-05279-9

NUR 484

© 2017 ANWB bv, Den Haag

Alle rechten voorbehouden

Deze uitgave werd met de meeste zorg samengesteld. De juistheid van de gegevens is mede afhankelijk van informatie die ons werd verstrekt door derden. Indien die informatie onjuistheden blijkt te bevatten kan de ANWB daarvoor geen aansprakelijkheid aanvaarden.

Inhoud

Inleiding

Kanttekeningen

Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement

Binnenvaartpolitiereglement (BPR)

Rijnvaartpolitiereglement (RPR) (uittreksel)

Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas (SRGM)

Scheepvaartreglement voor het Kanaal van Gent naar Terneuzen (NL)

Scheepvaartreglement Westerschelde

Scheepvaartreglement Eemsmonding (uittreksel)

Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee (BVA) (uittreksel)

Scheepvaartreglement territoriale zee (NL) (uittreksel)

Reglementen in België

Algemeen reglement der scheepvaartwegen van het Koninkrijk België

Algemeen Politiereglement voor de scheepvaart op de binnenwateren (B)

Scheepvaartreglement voor het Kanaal van Gent naar Terneuzen (B)

Politiereglement van de Beneden-Zeeschelde (B)

Scheepvaartreglement voor de Beneden-Zeeschelde (B)

Politie- en scheepvaartreglement voor de Belgische territoriale zee, de havens en de stranden van de Belgische kust

Handboek voor de marifonie in de binnenvaart 2016 (NL/B)

Algemeen

Nederland-België

Kaarten (NL/B)

Kanalen en meren

Reglementenkennis

Grote en kleine schepen

Watersport en milieu

Het BPR op plassen en meren

Peilen van schepen op meer en plas

Het BPR op kanalen en in betonde vaargeulen

Kleine zeilschepen

Smalle waterwegen

Grote scheepvaartkanalen

Doorvaren van bruggen

Schutten

Afmeren

Seinen en signalen

Seinen bij bruggen

Seinen bij sluizen

Overige seinen

Internationale seinen

Rivieren

Gewenste vaareigenschappen van pleziervaartuigen op de rivieren

Aan te bevelen rivieren

Stroom, eb en vloed

'Kribbetje varen'

Voorzorgsmaatregelen

Waterdiepten

Scheepvaart, veerponten en ankerkuilvissers

Wind op de rivieren

Bruggen

Lig- en aanlegplaatsen

Het Rijnvaartpolitiereglement

Uit de weg voor grote vaartuigen

Let op de blauwe borden

Praktijkregels voor jachten

Wijken voor de veerponten

Voorzorgsmaatregelen voor de veilige vaart

Kanalisatiewerkzaamheden

Berekening van brughoogten op de grote rivieren

Wanneer staan de kribben onder water

Wat is NR en wat is MR?

NAP

Verband tussen de waterstanden te Lobith en de splitsingspunten

Overeenkomende waterstanden op Rijn, Waal, Neder Rijn en IJssel

Betonningsstelsels

Enige kanttekeningen bij het SIGNI-systeem

Aanvullende markering

Lichtboeien en wallichten

Betonning en bebakening in Friesland

Betonning en bebakening op de rivieren

Maritiem betonningsstelsel Systeem A

Laterale markering op vaarwegen

Cardinale markering (in samenhang met het kompas)

IJsselmeer

Op het IJsselmeer kan het spoken

Zeewaardigheid van het schip

Voorzorgen

Onregelmatig diepteverloop

Noodseinen

In nood

Bemanning

Navigatie

Hoge oriënteringspunten

Visserijtonnen

IJsselmeervissers en de watersport

Schietgebied in het IJsselmeer bij Breezanddijk

Muggenplaag

Vaarroutes

Havens en Randmeren

Aanvullende betonning

Zuid-Hollandse en Zeeuwse stromen

Vereiste zeewaardigheid en ervaring

Kaarten

Betonning

Diepte

Droogvallen

Druk scheepvaartverkeer

Moeilijkheden voor zeilers

Varen bij slecht zicht

Haringvliet en Hollandsdiep

Volkerak, Krammer, Schelde-Rijnverbinding en Zoommeer

Grevelingen en Veerse Meer

Ooster- en Westerschelde

Waddenzee

Geulenstelsel

Vereiste zeewaardigheid en ervaring

Betonning en bebakening

Havenbeschrijvingen

Getijden

Stroom

Het weer

Radarreflector

De Waddenzee als natuurmonument

Gemeentelijke verordening Waddenzeegebied

Zeegaten

Varen in België

Informatie Vlaanderen

Informatie Wallonië

Marifoon

Waterwegenvignet

Immatriculatieplaat voor pleziervaartuigen

Documenten

Stuurbrevet

Reglementen

Verplichte uitrusting

Bedieningstijden van sluizen en bruggen

Stilligen

Maximale toegestane snelheid

Snel varen

Watersport en de Wet

Scheepvaartverkeerswet (SVW)

Binnenschepenwet

Wetboek van koophandel

Snelle motorboten

Te boek stellen

Verzekering

BTW-verklaring

Marifoon en radar

AIS

Vlagvoering

Vlaggen

Materiaal, afmetingen, hijsen van vlaggen

Correcte vlagvoering

Natievlaggen

Verenigingsstandaard

De geus

Eigenaarsvlag

Beleefdheidsvlag

Vlagvoering bij wedstrijden

Bijzondere wijze van vlagvoering

De vlaggen op verenigingsaccommodaties

Watersportorganisaties

Koninklijke Nederlandse Toeristenbond ANWB

Overeenkomst tussen de ANWB, het Watersportverbond en de HISWA

Stichting Classificatie Waterrecreatiebedrijven

Het Watersportverbond

Nederlands platform voor Waterrecreatie

Nederlandse Kano Bond

Bijlagen Binnenvaartpolitiereglement (BPR)

Inhoudsopgave

1. Landenletters

3. Optische tekens van schepen

4. Gebruik van het Inland AIS-apparaat artikel 4.07

6. Geluidsseinen

7. Verkeerstekens

8. Markering van het vaarwater

9. Marifoonverplichting en radarvaart

10 Vaarwegen artikel 9.01

11 Vaarwegen artikel 10.01

12 Vervoer gevaarlijke stoffen met zeeschepen

14 Ligplaats nemen

15 Kleine schepen

16 Zeilplanken

17 Manoeuvreerbaarheid van schepen en samenstellen

18 Varend bunkeren

Bijlagen Rijnvaartpolitiereglement (RPR)

3 Optische tekens van schepen (uittreksel)

6 Geluidsseinen (uittreksel)

Bijlage Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas

I. De bevoegde autoriteit

Bijlagen Scheepvaartreglement Kanaal Gent-Terneuzen (NL en B)

2 Vervoer gevaarlijke of verontreinigende stoffen

3 Checklist voor schepen (niet overgenomen)

4 Te verstrekken gegevens op weg naar de Gentse haven

5 Te verstrekken gegevens door de verlader

Bijlage Scheepvaartreglement Westerschelde

5 Redegebied Vlissingen

Bijlage Algemeen reglement van het Koninkrijk België

1 Dienstbaarheden van jaagpad en voetpad en verminderde breedten

Bijlagen Algemeen Politiereglement voor de Scheepvaart op de Binnenwateren (B)

Bijlagen Politiereglement van de Beneden-Zeeschelde (B)

1 Vervoer gevaarlijke of verontreinigende stoffen

2 Checklist voor schepen (niet overgenomen)

3 Te verstrekken gegevens op weg naar de havens van Antwerpen, Brussel of Luik

4 Te verstrekken gegevens door de verlader

Bijlagen Scheepvaartreglement Belgische territoriale zee

1 Vervoer van gevaarlijke stoffen door zeeschepen

2 Vervoer van licht-ontvlambare stoffen door binnenschepen

3 Vervoer van ontplofbare stoffen door binnen-schepen

4 Vervoer van ammoniak en andere gelijkgestelde stoffen door binnenschepen

5 Vervoer van gevaarlijke verontreinigde goederen

6 Checklist voor schepen (niet overgenomen)

7 Markeringssysteem 'A'

8 Te verstrekken gegevens op weg naar de Bel-gische kust

9 Te verstrekken gegevens door de verlader

Morsetekens

Seinvlaggen

Provincievlaggen

Inleiding

Deel 1, uitgave 2017-2018

Deze uitgave van de Wateralmanak bevat de scheepvaartreglementen die op de Nederlandse en Belgische kust- en binnenwateren van kracht zijn. Voor een aantal reglementen geldt dat, als u vaart op de wateren waar ze van kracht zijn, er een actuele integrale versie van aan boord moet zijn. Dat mag overigens ook in een direct te raadplegen digitale vorm. Met deze druk van de Almanak voldoet u aan uw verplichting de meest actuele versie van de reglementen aan boord te hebben.

Schippers met een binnenvaartmarifoon aan boord waren tot voor kort verplicht het 'Handboek voor de Marifonie in de Binnenvaart' aan boord te hebben. Aangezien deze uitgave primair voor de grensoverschrijdende beroepsvaart is bedoeld, staat er veel voor de watersporter overbodige informatie in. Daarom is in deze almanak de voor de watersporter noodzakelijke informatie uit dit handboek opgenomen. Daarmee vervalt voor deze categorie de verplichting ook nog eens het officiële handboek aan boord te hebben.

In de reglementen zijn niet alleen de verkeersregels vastgelegd, maar ook de voorschriften voor de lichtvoering op schepen.

In het BPR, het RPR en het SRGM is tevens het betonningssysteem voor de binnenwateren beschreven, evenals het systeem van lichten en de toegepaste scheepvaarttekens.

Na de reglementen is een aantal hoofdstukken opgenomen met aanwijzingen voor het varen op rivieren, kanalen, meren, ruim water en kustwateren (o.a. de Rijn, de Gelderse IJssel, het IJsselmeer en de Waddenzee) en aanvullende informatie over de verschillende betonningsstelsels en seinen.

Bovendien staat er informatie over vlagvoering en jachtetiquette in de Almanak, evenals verwijzingen naar de werkzaamheden van de verschillende organisaties op het gebied van de watersport.

Achter in de Almanak zijn de bijlagen van verschillende reglementen opgenomen. Daarin worden met diverse tekeningen de lichtvoering en de betonning verduidelijkt.

Als laatste zijn opgenomen de morsetekens, de seinvlaggen en de vlaggen van de provincies.

Een register achterin vergemakkelijkt het snel opzoeken van bepaalde onderwerpen. Daarmee is deze almanak ook een handig naslagwerk voor aan boord.

Kanttekeningen

Bijzonderheden over de vaarreglementen

Algemeen

Het is voor de watersporter niet nodig alle scheepvaartreglementen aan boord te hebben. Het is ook niet de bedoeling ze allemaal uit het hoofd te kennen.

Voor de reglementen, die volledig in deze Almanak zijn opgenomen, geldt voor kleine schepen (m.u.v. open kleine schepen) wel de verplichting om de complete bijgewerkte wetstekst van het reglement aan boord te hebben. U voldoet aan deze verplichting als u de meest recente druk van deze Almanak aan boord hebt; hierin zijn de laatste wijzigingen verwerkt.

Van de overige reglementen, waarvoor deze verplichting niet geldt, is alleen een uittreksel opgenomen.

In de tekst staan de artikelen, die voor de watersport belangrijk zijn, in een grijs raster waardoor ze direct in het oog springen. Het is verstandig deze artikelen door te lezen alvorens het water, waarvoor dat reglement geldt, op te gaan.

Een overzicht van de reglementen in Nederland en België is op pagina 14 in kaart gebracht.

Op basis van de scheepvaartreglementen kunnen regionale en lokale overheden aanvullende bepalingen vaststellen voor de wateren die zij in beheer hebben. Deze bepalingen kunnen o.a. bestaan uit:

- het instellen van ligplaats- en ankerverboden;

- vaststelling van maximumsnelheden;

- vaarverboden.

Deze bepalingen zijn in de jaarlijkse uitgave van Wateralmanak deel 2 opgenomen. Daarin worden de bevaarbare wateren in Nederland en België beschreven met informatie over o.a.:

- bedieningstijden van en bijzonderheden over de kunstwerken;

- marifoonkanalen voor het havenverkeer, de kunstwerken en de blokkanalen van de verkeersbegeleidingsystemen;

- maximumafmetingen en -snelheden;

- aanleg- en ligplaatsvoorzieningen (o.a. jachthavens).

Wedstrijdreglement

Dit is een afwijkend reglement, dat is opgesteld dóór en vóór wedstrijdzeilers. Het is alleen van kracht tijdens de wedstrijd zelf en dan nog slechts voor de deelnemers onderling. Ten opzichte van nietdeelnemers zijn gewoon de regels van toepassing van het scheepvaartreglement dat op dat vaarwater van kracht is. Wel is het een goede gewoonte om zeilboten, die aan een wedstrijd meedoen, zo mogelijk voorrang te geven en ze niet te hinderen. Wedstrijdvarende zeilboten zijn herkenbaar aan het rode lapje aan een voorlijk of het ontbreken van de nationale vlag. Het zeilwedstrijdreglement is opgenomen in het Handboek van het Watersportverbond en verkrijgbaar bij het secretariaat van deze organisatie (zie het hoofdstuk 'Watersportorganisaties').

Binnenvaartwet

De Binnenvaartwet, met het bijbehorende Binnenvaartbesluit, de Binnenvaartregeling en de Invoeringswet Binnenvaartwet, is per 1 juli 2009 van kracht geworden. De oude Binnenschepenwet en een groot aantal bijbehorende besluiten en regelingen is daarmee komen te vervallen.

De Binnenvaartwet is rechtstreeks gekoppeld aan de Europese richtlijn voor de binnenvaart.

De regels hebben betrekking op de vaarbewijzen en op de technische uitrustingseisen voor schepen die op de Nederlandse binnenwateren varen.

Na de invoering van de nieuwe Binnenvaartwet zijn er feitelijk drie nieuwe vaarbewijzen bijgekomen. Dit zijn het 'Beperkt groot vaarbewijs voor rivieren, kanalen en meren' en het 'Beperkt groot vaarbewijs voor alle binnenwateren' voor binnenvaartschepen met een lengte van 20 tot en met 40 meter. En speciaal voor de pleziervaart is er een vrijstelling van de verplichting om voor schepen van 25 tot 40 m lengte een beperkt groot vaarbewijs te hebben, in de vorm van het 'Groot pleziervaartbewijs'.

De achterliggende gedachte bij deze nieuwe vaarbewijzen was de noodzaak voor harmonisering van de vaarbewijzen binnen Europa. De opbouw van de vaarbewijzen is daarmee min of meer gelijk getrokken met de 'Rijnpatenten'. Deze kenden al een getrapte opbouw van sportpatent, klein patent en groot patent afhankelijk van de lengte van het schip waarmee gevaren wordt. Deze opbouw is nu vertaald naar de opzet voor de vaarbewijzen in Nederland.

De artikelen 14, 15 en 16 van de Binnenvaartwet vermelden respectievelijk wie een groot, beperkt groot of klein vaarbewijs moet hebben.

Een 'Groot vaarbewijs' is verplicht voor:

● alle schepen van 40 meter of langer;

● passagiersschepen die bedrijfsmatig meer dan 12 passagiers (mogen) vervoeren;

●veerponten die meer dan 12 passagiers mogen vervoeren of veerponten die sneller kunnen varen dan 30 km/uur;

●sleep- en duwboten en andere schepen die bedrijfsmatig schepen met een lengte van 20 meter of meer slepen, duwen of langszij meenemen.

Het nieuwe 'Beperkt groot vaarbewijs' is verplicht voor:

● schepen met een lengte van 20 tot 40 meter die gebruikt worden voor bedrijfsmatig vervoer;

● pleziervaartuigen met een lengte van 25 tot 40 meter.

Schippers van een pleziervaartuig met een lengte van 25 tot 40 meter kunnen een ontheffing krijgen voor het beperkt groot vaarbewijs als zij beschikken over het 'Groot pleziervaartbewijs'. De exameneisen voor het behalen van een Groot pleziervaartbewijs zijn minder zwaar dan die voor een beperkt groot vaarbewijs en er geldt geen eis van drie jaar vaartijd. In plaats daarvan bestaat het examen voor het Groot pleziervaartbewijs uit een theorie-examen en een praktijkexamen.

Een 'Klein vaarbewijs' is verplicht voor het varen met:

● een pleziervaartuig dat sneller dan 20 km/uur kan varen;

● een pleziervaartuig met een lengte van 15 tot maximaal 25 meter;

● schepen met een lengte van 15 tot en met 20 meter die bedrijfsmatig gebruikt worden.

Voor sleep-, duw- en sleepduwboten die uitsluitend als pleziervaartuig gebruikt worden, geldt het vaarbewijs dat bij hun eigen lengte hoort, mits het schip is voorzien van een verklaring van de verantwoordelijke minister.

Geen vaarbewijs is nodig voor pleziervaartuigen niet langer dan 15 meter en die niet sneller kunnen varen dan 20 km/uur.

Iemand met een 'Groot vaarbewijs' mag op alle schepen varen. Iemand met een 'beperkt groot vaarbewijs' mag ook varen op schepen waarvoor een 'Klein vaarbewijs' verplicht is. Voor het behalen van het 'Groot pleziervaartbewijs' is een 'Klein vaarbewijs II' vereist. Schippers met een 'Groot pleziervaartbewijs' mogen dus op alle pleziervaartuigen tot 40 meter lengte varen.

Van alle vaarbewijzen bestaat een A en een B (of II en I) variant voor alle binnenwateren, respectievelijk alleen voor rivieren, kanalen en meren.

De examens voor de beperkte en grote vaarbewijzen worden afgenomen door de afdeling CCV van het CBR. De examens voor het Klein vaarbewijs en het Groot pleziervaartbewijs worden afgenomen door de stichting Vamex.

Schippers/eigenaren van een schip van 40 meter of langer krijgen op hun Groot Pleziervaartbewijs een speciale aantekening '40 meter plus'. Hiermee krijgt men ontheffing voor het (Beperkt) Groot vaarbewijs.

Naast de genoemde vaarbewijzen bestaan er nog twee bijzondere vaarbewijzen, namelijk het 'Zeilbewijs' voor de zeilende beroepsvaart (chartervaart) en 'Schipper rondvaartboot' voor schippers van rondvaartboten (meer dan 12 passagiers), die alleen met passagiers in een specifiek gebied mogen varen (bijvoorbeeld de grachten van Amsterdam). Verder bestaan er nog uitzonderingen voor schippers van niet-vrijvarende veerponten, zoals veerponten die aan een kabel of ketting varen. Deze uitzonderingen staan in de Binnenvaartregeling.

In Nederland geldende reglementen

Reglementen in Europees verband

Met het Binnenvaartpolitiereglement (BPR) is voor Nederland een uniform Europees stelsel van algemene verkeersregels voor de scheepvaart op de binnenwateren gerealiseerd. Dit reglement is namelijk, evenals het Rijnvaartpolitiereglement (RPR) en het Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas (SRGM), gebaseerd op de 'Code Européen des Voies de Navigation Intérieure (CEVNI)' en op het Europees stelsel van verkeerstekens voor de binnenwateren getiteld 'Signalisation et Navigation Intérieure (SIGNI)'. Deze Europese regelingen zijn opgesteld door de Economische Commissie voor Europa der Verenigde Naties te Genève. Deze commissie bestaat uit vertegenwoordigers van verschillende landen. Via de Nederlandse vertegenwoordiger en de AIT hebben de ANWB en het Watersportverbond inspraak. Verschillen in de reglementen van de diverse landen blijven bestaan; dat is het gevolg van de grote verscheidenheid in problemen.

Toch zijn er geen wezenlijke verschillen tussen de reglementen die op de CEVNI zijn gebaseerd. Daardoor is het BPR vrijwel identiek aan het RPR.

Binnenvaartpolitiereglement (BPR)

Algemeen

Dit reglement geldt voor alle wateren in Nederland die voor de scheepvaart openstaan, met uitzondering van de Boven Rijn, de Waal, het Pannerdenskanaal, de Neder Rijn, de Lek, de Westerschelde, het Kanaal Gent naar Terneuzen, de Dollard, de Eems (zie artikel 2, lid 1 en 3 (uitzondering op lid 1) van het Vaststellingsbesluit BPR), alsmede de 'grens'-Maas. Deze wateren hebben hun eigen reglementen, die soms principieel van het BPR afwijken, waarover verderop meer.

Het BPR geldt dus ook voor het IJsselmeer, de Waddenzee, de Zeeuwse en Zuid-Hollandse Stromen (met uitzondering van de Westerschelde), de Gelderse IJssel en de Maas (met uitzondering van het gedeelte in het grensgebied tussen Nederland en België), en is van toepassing op het varen met alle soorten schepen, van zeeschepen tot kano's.

Tiende wijzigingsbesluit BPR

Na verloop van tijd werd het nodig het Negende Wijzigingsbesluit uit 2004 aan te passen aan allerlei nieuwe ontwikkelingen. Daarom is een aantal jaren geleden het Tiende Wijzigingsbesluit van kracht geworden. Zo was het wenselijk de mogelijkheid in het leven te roepen te oefenen voor het deelnemen aan wedstrijden met snelle motorboten waarvan de bestuurders de leeftijd van 18 jaar nog niet hebben bereikt. In het buitenland bestaat deze mogelijkheid wel, waardoor Nederlandse deelnemers uit deze leeftijdsgroep aan wedstrijden met snelle motorboten in het nadeel verkeren in vergelijking met hun buitenlandse concurrenten.

Ook bleek voor het varen met een bijzonder transport niet in alle gevallen noodzakelijk dat aan alle tot op heden gestelde voorwaarden werd voldaan. Daarom is er een systeem in het leven geroepen waarbij voor bijzondere transporten onder voorwaarden een vereenvoudigde vergunningprocedure kan worden toegepast. Hierdoor is zowel voor de overheid als voor de initiatiefnemers van een bijzonder transport een vereenvoudiging in administratieve afhandeling bereikt, met minder kosten.

Daarnaast leidde de veiligheidssituatie van zeeschepen onder langdurig beslag, waar geen schipper, wachtsman, exploitant of toezichthouder meer aanwezig is om in de meest basale veiligheidsvoorzieningen ten aanzien van dergelijke schepen te voorzien ertoe de beslaglegger mede verantwoordelijk te maken deze basale veiligheidsvoorzieningen te waarborgen.

Ook werd het steeds dringender een regeling te treffen voor schepen van vastmakers die tijdens mist hun vastmaakdiensten aan zeeschepen moeten kunnen blijven verrichten en daarbij om technische redenen geen gebruik kunnen maken van radar en hun diensten daarom zouden moeten staken.

Voor schepen van handhavingsdiensten, brandweer en reddingsdiensten is geregeld dat ze van de verkeersregels van het Binnenvaartpolitiereglement (BPR) mogen afwijken voor zover dat voor een goede vervulling van hun taak noodzakelijk is. Zij moeten zich wel houden aan de regels omtrent het goede zeemanschap.

Met ingang van 1 december 2014 geldt in heel Nederland een AIS-verplichting voor grote schepen. Met dit Automatic Identification System wordt via een VHF-kanaal relevante informatie over een schip (koers, snelheid, plaats van herkomst, plaats van bestemming, aantal opvarenden, lading, identificatie) aan andere schepen en walstations doorgegeven. Pleziervaart hoeft en zal van een dergelijk Inland AIS-systeem geen gebruik maken. Wel kunnen pleziervaartuigen op de ruime wateren gebruik maken van een AIS-systeem (receiver/transponder), zoals dat door zeegaande schepen wordt gebruikt. Dit gebeurt dan ook steeds vaker.

Bovendien waren er intussen internationaal in het CEVNI (Code Europeén des Voies de Navigation Intérieur) een drietal verkeerstekens opgenomen die nationaal moesten worden geïmplementeerd.

Navigatielantaarns

De eisen voor navigatielantaarns waren in het Zevende wijzigingsbesluit BPR (en het vernieuwde RPR) reeds aangescherpt. Alle schepen (dus ook kleine schepen) moeten zijn voorzien van navigatielantaarns die aan de vastgestelde eisen voldoen. Dit kan ofwel blijken uit de aanwezigheid op de lantaarns en lampen van het keurmerk overeenkomstig de Rijnvoorschriften (RPR, art. 3.02), ofwel uit een certificaat (BPR, art. 1.10, lid 1 onder h en art. 3.02).

Aan de zichtbaarheid van de lichten worden eisen gesteld, die voor het BPR, het RPR en de BVA in de tabellen 1 en 2 zijn weergegeven. Bij aankoop van lantaarns is het verstandig om deze waarden te vergelijken met de gegevens op het keurmerk of het certificaat.

In Tabel 1 (zie pag. 17) worden de in het BPR en RPR toegelaten grenswaarden voor de verschillende soorten lichten vermeld, waarbij de aangegeven waarden (in kilometers) betrekking hebben op het door de lantaarn uitgestraalde licht.

In Tabel 2 (zie pag. 17) wordt een duidelijk overzicht gegeven van deze grenswaarden in verhouding tot de BVA. Het BPR en RPR gaan uit van minimale en maximale afstanden van zichtbaarheid (in kilometers), in de BVA is alleen een minimale afstand van zichtbaarheid (in zeemijlen) bepaald.

Rijnvaartpolitiereglement (RPR)

Het BPR geldt niet op alle grote rivieren. Sinds 1 januari 1995 hebben we op de Boven Rijn, de Waal, het Pannerdenskanaal, de Neder Rijn en de Lek te maken met het Rijnvaartpolitiereglement 1995 (RPR).

Hiervan zijn alleen de relevante artikelen opgenomen. Dit reglement geldt ook voor de Zwitserse, de Franse en de Duitse gedeelten van de Rijn.

TABEL 1

kleur van het licht
|  | wit | groen/rood | geel | blauw
Soort licht |  | min. | max. | min. | max. | min. | max. | min. | max.
gewoon | km | 2,3 | 3,7 | 1,7 | 2,8 | 1,6 | 2,5 | 1,5 | 2,3
helder | km | 3,9 | 5,3 | 3,2 | 5,0 | 2,9 | 4,6 | 3,2 | 5,0
krachtig | km | 5,9 | 8,0 | – | – | 5,9 | 8,0 | – | –

TABEL 2

BPR/RPR
BVA
BVA

Zeilboten (lengte)
tot 20 m
tot 12 m
van 12 tot 20 m

min.
max.
min.
min.

(km)

Boordlichten (helder of gewoon)
1,7
5,0
1 zm (1,8 km)
2 zm (3,7 km)

Heklicht (helder of gewoon)
2,3
5,3
2 zm (3,7 km)
2 zm (3,7 km)

Driekleurig toplicht (helder of gewoon)
2,3
5,0
2 zm (3,7 km)
2 zm (3,7 km)

Motorboten (lengte in m)
tot 20 m
tot 12 m
van 12 tot 20 m

min.
(km)
max.
min.
min.

Toplicht (helder)
3,9
5,3
2 zm (3,7 km)
3 zm (5,6 km)

Boordlichten (helder of gewoon)
1,7
5,0
1 zm (1,8 km)
2 zm (3,7 km)

Heklicht (helder of gewoon)
2,3
5,3
2 zm (3,7 km)
2 zm (3,7 km)

In het RPR is bepaald, dat ook kleine schepen uitgerust moeten zijn met goedgekeurde navigatielantaarns, voorzien van een keurmerk.

In het BPR is het verplichte keurmerk niet overgenomen. De vereiste zichtbaarheid van de lichten staat in de tabellen, die hiervoor zijn geplaatst bij het BPR onder 'Navigatielantaarns'.

Overigens zijn de bepalingen, in dit hoofdstuk genoemd in de paragraaf over het BPR, op overeenkomstige wijze in het RPR opgenomen (het RPR kent echter geen verplichting tot het voeren van een radarreflector).

Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas (SRGM)

In 1994 is op de 'grens'-Maas tussen Nederland en België dit reglement van kracht geworden, waardoor het BPR op dit gedeelte van de Maas niet meer van toepassing is.

Het SRGM is een volledig reglement en net als het BPR en RPR gebaseerd op het CEVNI. De bepalingen voor kleine schepen komen overeen met het BPR.

Kanaal Gent-Terneuzen, Westerschelde en Beneden-Zeeschelde

De verschillende reglementen op deze wateren zijn in 1992 gelijktijdig van kracht geworden en voortgekomen uit de overeenkomst tussen Nederland en België om op de grenswateren tot afstemming van de reglementering te komen. Zo is het Belgische Scheepvaartreglement Kanaal van Gent naar Terneuzen vrijwel geheel identiek aan het Nederlandse reglement (beide zijn volledig opgenomen).

Algemeen reglement der scheepvaartwegen van het Koninkrijk België

Het 'Algemeen reglement der scheepvaartwegen van het koninkrijk' is van toepassing op het overgrote gedeelte van het Belgische waterwegennet. Voor de vaarregels is op deze waterwegen het 'Algemeen Politiereglement voor de Scheepvaart op de Binnenwateren' van toepassing.

Op een aantal waterwegen is echter nog steeds een apart reglement van toepassing:

- Politie- en scheepvaartreglement voor de Belgische territoriale zee, kusthavens en stranden;

- Scheepvaartreglement Kanaal van Gent naar Terneuzen;

- Politiereglement Beneden-Zeeschelde;

- Scheepvaartreglement Beneden-Zeeschelde;

- Reglement betreffende het zeekanaal van Brussel naar de Rupel en de haveninrichtingen van Brussel;

- Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas.

Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee, 1972 (BVA)

Op de Nederlandse territoriale zee zijn de BVA van toepassing. De BVA zijn van kracht op de internationale wateren en op de territoriale wateren van de meeste landen, waaronder Nederland en België.

In bepaalde kustgebieden zijn naast de BVA tevens een aantal aanvullende scheepvaartreglementen van kracht. Voor Nederland en België zijn dat de hieronder genoemde reglementen.

Scheepvaartreglement Eemsmonding

Dit reglement geldt in afwijking van en als aanvulling op de Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee, 1972 (BVA).

Scheepvaartreglement territoriale zee (NL)

Het Scheepvaartreglement territoriale zee (NL) bevat aanvullende bepalingen voor de scheepvaart in de Nederlandse territoriale zee
(12 mijlszone), waarin de verkeersregeling van de zeevaart in de aanloopgebieden is vastgelegd. Het reglement is gericht op zeeschepen en nauwelijks van belang voor de recreatievaart. Het besluit 'Scheepvaartreglement territoriale zee' is in het voorjaar van 1997 in werking getreden. Het 'Bijzonder reglement Rotterdamse Waterweg' werd gelijktijdig ingetrokken.

De belangrijkste bepalingen van het reglement zijn, dat voor alle schepen beperkende bepalingen voor het ankeren en ligplaats nemen zijn opgenomen. Verder moet een klein schip in de aanloopgebieden een goed werkende radarreflector voeren. Kleine schepen zijn in de aanloopgebieden uitgezonderd van de algemene meldplicht in dit reglement. Zodra kleine schepen een marifoon aan boord hebben, hebben ze wel een uitluister- en communicatieplicht via de marifoon in de aanloopgebieden (zie voor de uitluister- en communicatieplicht in de zeehavens het BPR, art. 9.07).

De verplichting om het reglement aan boord te hebben is niet in het besluit opgenomen.

Politie- en scheepvaartreglement territoriale zee (België)

Binnen de 12 mijlszone voor de Belgische kust geldt het Politie- en scheepvaartreglement voor de Belgische territoriale zee, de havens en de stranden van de Belgische kust.

De verplichting om het reglement aan boord te hebben geldt voor alle schepen, m.u.v. bootjes bestemd voor strandvermaak en windsurfplanken.

Vaststellingsbesluit BPR

Besluit van 29 juni 2010 (Stb. 2010/10405), houdende wijziging van het Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement en het Binnenvaartpolitiereglement in verband met enkele technische aanpassingen, de verbetering van de systematiek, de presentatie en de redactie (Tiende wijzigingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement). In werking getreden op 25 mei 2011.

Wij Beatrix, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.

Op de voordracht van Onze Minister van Verkeer en Waterstaat van 28 mei 2010, nr. CEND/HDJZ-2010/581 sector SCH, Hoofddirectie Juridische Zaken;

Gelet op de Richtlijn van het Europees parlement en de raad van 12 december 2006 tot vaststelling van de technische voorschriften voor binnenschepen en tot intrekking van Richtlijn 82/714/EEG van de Raad (2006/87/EG), en op de artikelen 4, eerste lid, derde en vierde lid, 9, 18, eerste lid, 20 en 31, elfde lid, van de Scheepvaartverkeerswet; De Raad van State gehoord (advies van 8 juli 2010, nr. W09.10.0201/IV); Gezien het nader rapport van Minister van Verkeer en Waterstaat, nr. CEND/HDJZ-2010/1125 sector SCH, Hoofddirectie Juridische Zaken;

Hebben goedgevonden en verstaan:

Artikel 1

Vastgesteld wordt een reglement houdende bepalingen ter voorkoming van aanvaring of aandrijving op de openbare wateren in het Rijk, die voor de scheepvaart openstaan, met de daarbij behorende bijlagen, dat is gevoegd bij dit besluit, en dat wordt aangehaald als 'Binnenvaartpolitiereglement'.

Artikel 1a

Een wijziging van richtlijn nr. 2002/59/EG van het Europese Parlement en de Raad van de Europese Unie van 27 juni 2002 betreffende de invoering van een communautair monitoring- en informatiesysteem voor de zeescheepvaart- en tot intrekking van richtlijn 93/75/EEG van de Raad (PbEG L 208), gaat voor de toepassing van het Binnenvaartpolitiereglement gelden met ingang van de dag waarop aan de betrokken wijzigingsrichtlijn uitvoering moet zijn gegeven, tenzij bij ministerieel besluit, dat in de Staatscourant wordt bekendgemaakt, een ander tijdstip wordt vastgesteld.

Artikel 2

1. Het Binnenvaartpolitiereglement geldt op de openbare wateren in het Rijk, die voor de scheepvaart openstaan, met uitzondering van:

a. de Boven-Rijn, de Waal, het Pannerdensch Kanaal, de Neder-Rijn en de Lek;

b. de aan de onder a. genoemde vaarwegen gelegen havens, laad- en losplaatsen en recreatieplassen, met uitzondering van de voorhavens van sluizen;

c. de Westerschelde met haar mondingen;

d. het Kanaal van Terneuzen met de buitenvoorhavens te Terneuzen;

e. de Eemsmonding, zoals bedoeld in het Eems-Dollard-verdrag;

f. de Nederlandse gedeelten van de gemeenschappelijke Maasi; en

g. de zeewaarts van de in het tweede lid vermelde lijn gelegen wateren.

2. De in het eerste lid bedoelde lijn is de langs de Nederlandse kust gaande lijn, die loopt van:

- het snijpunt van de breedtecirkel 53°26'.5 N met de Duitse kust ter plaatse van Upleward,

- vandaar naar het punt met de coördinaten 53°26'.5 N en 006°55'.9 O,

- vandaar naar een punt gelegen 25 meter westelijk van de kop van de strekdam van Borkum,

- vandaar via de noordelijkste punten van Rottumeroog, Rottumerplaat en de zandplaat Simonszand, naar het oostelijkste punt van Schiermonnikoog, en voorts langs de noordelijke kust naar het westelijkste punt van Schiermonnikoog,

- vandaar naar het noordelijkste punt van de zandplaat Het Rif,

- vandaar naar het oostelijkste punt van Ameland en voorts langs de noordelijke kust naar het westelijkste punt van dit eiland,

- vandaar naar het oostelijkste punt van Terschelling en voorts langs de noordelijke kustlijn naar het westelijkste punt van dit eiland,

- vandaar naar het noordelijkste punt van Vlieland en voorts langs de noordelijke kust naar het westelijkste punt van dit eiland,

- vandaar naar het noordelijkste punt van Texel en voorts langs de westelijke kust tot het snijpunt van de kustlijn en de lijn tussen het Loodsmansduin te Texel, met de coördinaten 53°01'.3 N en 004°43'.7 O, en het punt met de coördinaten 52°58'.4 N en 004°39'.4 O, op het eiland Noorderhaaks,

- vandaar naar het punt met de coördinaten 52°58'.4 N en 004°39'.4 O,

- vandaar naar de Noord-Hollandse kust ter hoogte van de vuurtoren Kijkduin bij Den Helder en voorts langs de kust van Noord- en Zuid-Holland, waarbinnen zijn begrepen de hoofden van IJmuiden, Scheveningen en Hoek van Holland, tot aan de Haringvlietdam,

- vandaar langs de zeezijde van deze dam en de zeezijde van de buitenhaven van Stellendam, naar Goeree en voorts langs de westelijke kust hiervan naar de Brouwersdam,

- vandaar langs de zeezijde van deze dam naar Schouwen en voorts langs de westelijke kust hiervan naar de afsluiting in de Oosterschelde,

- vandaar langs de zeezijde van deze afsluiting, over de havenhoofden van de vluchthaven Neeltje Jans en de Noordland Buitenhaven, Roompotsluis, naar Noord Beveland en voorts langs de kustlijn hiervan naar de Veersedam,

- vandaar langs de zeezijde van deze dam naar Walcheren en voorts langs de westelijke kust hiervan naar de lichtopstand De Nolle, met de coördinaten 51°26'.9 N en 003°33'.1 O, bij Vlissingen,

- vandaar naar de lichtopstand Nieuwe Sluis, met de coördinaten 51°24'.4 N en 003°31'.3 O, in Zeeuws-Vlaanderen en voorts langs de noordwestelijke kust hiervan naar het punt van grensovergang tussen Nederland en België.De coördinaten zijn uitgedrukt in lengte en breedte volgens het World Geodetic System (WGS)-84, in graden en minuten.

3. In afwijking van het eerste lid gelden de artikelen 1.01, onder A, 16°, 17° en 18°, 1.09, eerste lid, onder a, 8.01 tot en met 8.08, 9.04 en 9.05 van het Binnenvaartpolitiereglement tevens op de Boven-Rijn, de Waal, het Pannerdensch Kanaal, de Neder-Rijn en de Lek, en op de daaraan gelegen havens, laad- en losplaatsen en recreatieplassen.

VASTSTELLINGSBESLUIT BPR

Uit de Toelichting:

I 'In Artikel 2, eerste lid van het Vaststellingsbesluit wordt, wat het toepassingsgebied van het BPR betreft, aangegeven welke wateren daarvan zijn uitgezonderd, omdat daarvoor een internationaal regime geldt. In deze opsomming was verzuimd de Nederlandse gedeelten van de Gemeenschappelijke Maas te vermelden. Deze fout wordt nu hersteld. Het regime aldaar wordt beheerst door de Belgisch-Nederlandse scheidingsverdragen en in het bijzonder door de Overeenkomst tussen Nederland en België tot regeling van het scheepvaartverkeer en de recreatie op de Gemeenschappelijke Maas (Trb. 1993,93), waarbij tevens de tekst van het overeengekomen scheepvaartreglement is gevoegd.'

Artikel 3

In dit besluit wordt verstaan onder Onze Minister: Onze Minister van Infrastructuur en Milieu.

Artikel 4 I

1. Onze Minister stelt de voorschriften en de regelen vast, bedoeld in de artikelen 1.01 aanhef, onder C, 3° en 4°, 4.06, eerste lid, onder a, en derde lid, 6.32, eerste lid, 9.02, eerste lid, 9.07, eerste en tweede lid, 10.02, eerste lid, van het Binnenvaartpolitiereglement.

2. Onze Minister wijst de instantie aan, bedoeld in artikel 4.06, eerste lid, onder a, van het Binnenvaartpolitiereglement.

3. Onze Minister wijst de vaarwegen aan, bedoeld in de artikelen 4.06, derde en vierde lid, en 10.02, eerste lid, van het Binnenvaartpolitiereglement.

4. Onze Minister wijst de marifoonkanalen aan, bedoeld in de artikelen 4.05, vierde lid, 4.06, tweede lid, en 6.32, derde en vierde lid, van het Binnenvaartpolitiereglement.

5. Onze Minister wijst de categorieën van schepen aan, bedoeld in artikel 4.06, vierde lid, van het Binnenvaartpolitiereglement.

Uit de Toelichting:

I 'Door de verschillende wijzigingen in het BPR zijn de verwijzingen naar de artikelen van het BPR in artikel 4, eerste tot en met vijfde lid van het Vaststellingsbesluit aangepast. Het zesde lid vervalt. De in artikel 10.07a (oud) genoemde controlelijst is per ingang van 5 februari 2004 vervallen als gevolg van de implementatie van Richtlijn nr. 2002/59/EG van het Europees Parlement en de Raad van 27 juni 2002 betreffende de invoering van een communautair monitorings- en informatiesysteem voor de zeescheepvaart en tot intrekking van Richtlijn 93/75/EEG van de Raad (PbEG L 208; de zogenoemde Tweede HAZMAT-richtlijn).'

Artikel 5

1. In het Binnenvaartpolitiereglement wordt onder de bevoegde autoriteit verstaan:

a. voor de vaarwegen in het beheer bij het Rijk, de personen die worden aangewezen door Onze Minister;

b. voor de vaarwegen in het beheer bij een ander openbaar lichaam, de personen die worden aangewezen telkens door het bestuur van het openbare lichaam;

c. voor de vaarwegen niet in het beheer bij enig openbaar lichaam, de personen die worden aangewezen door het bestuur van de gemeente waarin telkens de vaarweg is gelegen.

2. In de volgende bepalingen van het Binnenvaartpolitiereglement worden onder de bevoegde autoriteit eveneens verstaan de ambtenaren van politie die zijn aangesteld voor de uitvoering van de politietaak: artikelen 1.10, vierde lid, 1.12, derde en vierde lid, 1.13, tweede en derde lid, 1.14, 1.15, tweede lid, 1.17, eerste lid, 1.20, 6.19, zesde lid, en 7.02, derde lid. i

Uit de Toelichting:

I 'In Artikel 5, tweede lid van het Vaststellingsbesluit zijn verwijzingen ingevoegd naar de artikelen 1.10, vierde lid en 1.20 van het BPR. De verwijzing naar 4.05, zesde lid is gewijzigd in een verwijzing naar artikel 6.19, zesde lid.'

Artikel 6

Vervallen.

Artikel 7

De besluiten bedoeld in de artikelen 4 en 5 worden in de Staatscourant geplaatst.

Artikel 7a

Overtreding van de bepalingen van het Binnenvaartpolitiereglement, dan wel overtreding van de aan een aanwijzing van de bevoegde autoriteit verbonden voorwaarden, of de aan een vergunning, vrijstelling of ontheffing verbonden voorwaarden of voorschriften, met uitzondering van overtreding van de voorschriften verbonden aan een ontheffing als bedoeld in artikel 10.07, tweede lid, is een strafbaar feit.

Artikel 8

Vervallen

Artikel 9

Vervallen.

Artikel 10

Dit besluit treedt in werking op een door Ons te bepalen tijdstip.
Wij kunnen andere tijdstippen vaststellen waarop verschillende artikelen of onderdelen van artikelen van dit besluit, dan wel verschillende artikelen of onderdelen van het Binnenvaartpolitiereglement, in werking treden.

Artikel 11

Dit besluit kan worden aangehaald als 'Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement'.

Lasten en bevelen, dat dit besluit met de daarbij behorende nota van toelichting en de bijlage bij deze laatste, alsmede het bij dit besluit gevoegde Binnenvaartpolitiereglement in het Staatsblad zullen worden geplaatst en dat daarvan afschrift zal worden gezonden aan de Raad van State.

De Minister van Infrastructuur en Milieu,

De Minister van Justitie.

BINNENVAARTPOLITIEREGLEMENT (BPR)

Binnenvaartpolitiereglement

Het Binnenvaartpolitiereglement (BPR) is vastgesteld volgens het koninklijk besluit van 26 oktober 1983 (Stb. 1983, 682)

Het BPR is op 1 april 1984 in werking getreden (Stb. 1984, 38) en bijgewerkt tot en met het Tiende wijzigingsbesluit BPR (Stb. 2015, 395, dat op 9 oktober 2015 in werking is getreden.I

In deze Almanak is de gehele wetstekst van het reglement opgenomen.

De voor watersporters belangrijke artikelen zijn voorzien van een raster. Daardoor kunnen snel de hoofdzaken worden onderscheiden van de voor de watersporter minder belangrijke regelingen.

De redactie van de Almanak heeft aan de wetstekst van de uitwijkbepalingen enige illustraties toegevoegd, waardoor de tekst visueel in beeld is gebracht.

Als onderdeel van het vaststellingsbesluit en de wijzigingsbesluiten zijn 'Nota's van Toelichting' verschenen. In deze Almanak zijn direct achter de betreffende artikelen gedeelten uit de 'Toelichting' die voor de watersport van belang zijn als voetnoot opgenomen (aangegeven met Romeinse cijfers).

Verder zijn aanvullende verklaringen opgenomen als 'Noot van de Almanakredactie'; hiernaar wordt verwezen met Arabische cijfers.

In de 'Bijlagen' zijn belangrijke zaken als betonning, lichtvoering van schepen en verkeerstekens in beeld gebracht. Deze afbeeldingen zijn veel gemakkelijker te begrijpen dan de wetstekst, die de basis van de afbeelding is. De bijlagen bevinden zich achter in de Almanak.

Door al deze maatregelen, en doordat eventuele uitzonderingen voor kleine vaartuigen telkens in het betreffende artikel zijn opgenomen, wordt het watersporters mogelijk gemaakt door zelfstudie het reglement te leren kennen.

Uit de Toelichting:

I Recente ontwikkelingen met betrekking tot 1) de mogelijkheid om met watertaxi's een snelle veerdienst te onderhouden op de Waddenzee, 2) de overgang van het beheer van de hoofdvaarweg van Lemmer naar Delfzijl van de Provincies Friesland en Groningen naar het Rijk en 3) voorschriften die zijn vastgesteld door de Centrale Commissie voor de Rijnvaart maken dat het huidige Binnenvaartpolitiereglement op een aantal punten moest worden aangepast. Deze wijzigingen zijn nu in het reglement meegenomen en daarnaast zijn er nog een aantal andere aanpassingen in de besluiten doorgevoerd.

Inhoudsopgave¹

DEEL I

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen
Artikel |
1.01 | Betekenis van enkele uitdrukkingen
1.02 | Verantwoordelijkheid voor de naleving van het reglement
1.03 | Verplichtingen van de bemanning en van andere personen die zich aan boord bevinden
1.04 | Voorzorgsmaatregelen
1.05 | Afwijking van het reglement
1.06 | Gebruik van de vaarweg
1.07 | Belading
1.08 | Niet overgenomen
1.09 | Sturen van een schip
1.10 | Scheepsbescheiden
1.11 | Reglement aan boord
1.12 | Buitenboord uitsteken van voorwerpen; verlies van voorwerpen; hindernissen
1.13 | Bescherming van verkeerstekens
1.14 | Beschadiging van kunstwerken
1.15 | Verbod tot het te water doen geraken van voorwerpen of stoffen
1.16 | Niet overgenomen
1.17 | Vastgevaren of gezonken schepen; aangifte van ongevallen
1.18 | Verplichting tot vrijmaking van het vaarwater
1.19 | Verkeersaanwijzingen
1.20 | Verlenen van medewerking aan ambtenaren
1.21 | Bijzondere transporten
1.22 | Niet overgenomen
1.23 | Melden van en toestemming voor evenementen en andere gebeurtenissen
1.24 | Afwijken van voorschriften door handhavingsdiensten, brandweer en schepen bestemd tot inzet bij calamiteiten
Hoofdstuk 2. Kentekens
2.01 | Kentekens van grote schepen
2.02 | Kentekens van kleine schepen
2.03 | Niet overgenomen
2.04 | Niet overgenomen
2.05 | Niet overgenomen
Hoofdstuk 3. Optische tekens van schepen
AFDELING I. ALGEMENE BEPALINGEN
3.01 | Toepassing
3.01a | Begripsbepalingen
3.02 | Lichten en navigatielantaarns
3.03 | Borden, vlaggen en wimpels
3.04 | Cilinders, bollen, kegels en ruiten
3.05 | Verboden tekens
3.06 | Noodlichten
3.07 | Verboden lichten, verlichting of zoeklichten dan wel vlaggen, borden, wimpels of andere voorwerpen
AFDELING II. TEKENS TIJDENS HET VAREN
3.08 | Tekens van grote motorschepen
3.09 | Tekens van slepen en van motorschepen die assisteren

Noot van de Almanakredactie:

¹ Bij de nummering van hoofdstukken en artikelen van dit reglement is rekening gehouden met het Europese uniforme stelsel van verkeersregels en verkeerstekens (Code européen des voies de navigation intérieure; CEVNI) vastgesteld bij resoluties van de Economische Commissie voor Europa van de Verenigde Naties (zie de resolutie nr. 24 (15-11-85), nr. 26 (02-11-88) en nr. 27 (14-11-90)), en met het eveneens daarop gebaseerde Rijnvaartpolitiereglement en Scheepvaartreglement Gemeenschappelijke Maas.
Hierdoor zijn in bepaalde gevallen nummers van artikelen overgeslagen, waarbij dan wordt vermeld 'niet overgenomen', en zijn in andere gevallen artikelen of leden daarvan toegevoegd onder additionele nummers (zie bijv. de artikelen 6.28b e.v.).

3.10 | Tekens van duwstellen
3.11 | Tekens van gekoppelde samenstellen
3.12 | Tekens van grote zeilschepen
3.13 | Tekens van kleine schepen
3.14 | Bijkomende tekens van varende schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren
3.15 | Teken van varende passagiersschepen waarvan de maximale lengte van de romp minder is dan 20 m.
3.16 | Tekens van varende veerponten
3.17 | Bijkomend teken van varende schepen die recht van voorrang hebben
3.18 | Bijkomende tekens van schepen die onmanoeuvreerbaar worden
3.19 | Tekens van varende drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen
AFDELING III. TEKENS TIJDENS HET STILLIGGEN
3.20 | Tekens van stilliggende schepen
3.21 | Bijkomende tekens van stilliggende schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren
3.22 | Tekens van op hun aanlegplaatsen stilliggende veerponten
3.23 | Tekens van drijvende voorwerpen en van drijvende inrichtingen die stilliggen
3.24 | Bijkomende tekens voor netten of uitleggers van stilliggende schepen
3.25 | Tekens van in bedrijf zijnde drijvende werktuigen en van vastgevaren of gezonken schepen
3.26 | Bijkomende tekens van schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen waarvan de ankers een gevaar voor de scheepvaart kunnen vormen en van hun ankers
AFDELING IV. BIJZONDERE OPTISCHE TEKENS
3.27 | Bijkomend teken van schepen van handhavingsdiensten en van brandweerboten
3.28 | Bijkomend teken van schepen die werkzaamheden in of nabij het vaarwater uitvoeren
3.29 | Bijkomende tekens bescherming hinderlijke waterbeweging
3.30 | Noodtekens
3.31 | Teken van het verbod van toegang aan boord
3.32 | Teken van het verbod te roken en onbeschermd licht of vuur te gebruiken
3.33 | Teken van het verbod evenwijdig aan een schip ligplaats te nemen
3.34 | Tekens van beperkt manoeuvreerbare schepen
3.35 | Tekens van mijnenopruimingsschepen
3.36 | Tekens van loodsboten
3.37 | Tekens van vissersschepen
3.38 | Teken bij een duiker te water
Hoofdstuk 4. Geluidsseinen; marifoon; radar
4.01 | Geluidsseinen; algemene bepalingen
4.02 | Geven van geluidsseinen
4.03 | Verboden geluidsseinen
4.04 | 'Blijf weg'-sein
4.05 | Gebruik van en uitrusting met marifoon
4.06 | Gebruik van en uitrusting met radar
4.07 | Gebruik van en uitrusting met een Inland AIS-apparaat
Hoofdstuk 5. Verkeerstekens
5.01 | Verplichtingen in verband met verkeerstekens en bekendmakingen met dezelfde strekking als een verkeersteken
5.02 | Prioriteit
Hoofdstuk 6. Vaarregels
AFDELING I. ALGEMENE BEPALINGEN
6.01 | Begripsbepalingen
6.02 | Snelle schepen
6.03 | Algemene beginselen
AFDELING II. VOORBIJVAREN OP TEGENGESTELDE KOERSEN EN VOORBIJLOPEN
6.04 | Naderen op tegengestelde koersen op alle vaarwegen; hoofdregel
6.04a | Naderen op tegengestelde koersen op alle vaarwegen; afwijking van de hoofdregel
6.05 | Naderen op tegengestelde koersen op de Geldersche IJssel en op de Maas
6.06 | Niet overgenomen
6.07 | Voorbijvaren op tegengestelde koersen in een engte
6.08 | Verbod tot voorbijvaren op tegengestelde koersen door tekens langs de vaarweg
6.09 | Voorbijlopen; algemene bepalingen
6.10 | Voorbijlopen; gedrag der schepen
6.11 | Verbod tot voorbijlopen door tekens langs de vaarweg
AFDELING III. ANDERE VAARREGELS
6.12 | Varen in vakken of op plaatsen waar de te volgen weg wordt voorgeschreven
6.13 | Keren
6.14 | Vertrek
6.15 | Verbod zich in de tussenruimten tussen de lengten van een sleep te begeven
6.16 | Uitvaren en invaren van havens en nevenvaarwateren en het daarbij invaren of oversteken van een hoofdvaarwater
6.17 | Koers kruisen
6.18 | Diverse vaarregels
6.19 | Gedrag van schepen die het 'Blijf weg'-sein horen
6.20 | Hinderlijke waterbeweging
6.21 | Manoeuvreerbaarheid van schepen en van samenstellen
6.21a | Bepalingen voor het varen van duwstellen en van gekoppelde samenstellen, zomede van alleenvarende motorschepen met een lengte van meer dan 110 m
6.21b | Verplaatsen van een duwbak buiten het verband van een duwstel
6.21c | Doen van mededelingen tussen de schepen in een sleep
6.22 | Stremming en beperking van de scheepvaart
AFDELING IV. VEERPONTEN
6.23 | Vaarregels voor veerponten
AFDELING V. DOORVAREN VAN BRUGGEN, STUWEN EN SLUIZEN
6.24 | Doorvaren van bruggen en stuwen; algemene bepalingen
6.25 | Doorvaren van vaste bruggen
6.26 | Doorvaren van beweegbare bruggen
6.27 | Doorvaren van stuwen
6.28 | Doorvaren van sluizen
6.28a | In- en uitvaren van sluizen
6.28b | Recht op voorschutting
AFDELING VI. SLECHT ZICHT
6.29 | Algemene bepalingen voor het varen bij slecht zicht
6.30 | Alle varende schepen
6.31 | Stilliggende schepen
6.32 | Op radar varende schepen
6.33 | Niet op radar varende schepen
Hoofdstuk 7. Regels voor het ligplaats nemen
7.01 | Algemene beginselen voor het ligplaats nemen
7.02 | Ligplaats nemen (ankeren en meren)
7.03 | Ankeren
7.04 | Meren
7.05 | Bijzondere ligplaatsen
7.06 | Gereserveerde ligplaatsen
7.07 | Ligplaats nemen in de nabijheid van schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren
7.08 | Bewaking en toezicht
7.09 | Gedogen langszijde te komen
7.10 | Medewerking tot vertrekken of verhalen dan wel tot ruimte maken
7.11 | Verhalen voor het laden of lossen van een ander schip
Hoofdstuk 8. Aanvullende bepalingen
8.01 | Registratiebewijs
8.02 | Registratieteken
8.03 | Inrichting
8.04 | Eigenaar
8.05 | Verplichtingen bestuurder
8.06 | Snel varen en waterskiën
8.07 | Schipper
8.08 | Watersport zonder schip

DEEL II – BIJZONDERE BEPALINGEN

Hoofdstuk 9. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de in beheer bij het Rijk zijnde vaarwegen en op andere met name genoemde vaarwegen
9.01 | Toepassingsgebied
9.02 | Afmetingen
9.03 | Ligplaats nemen (ankeren en meren)
9.04 | Kleine schepen
9.05 | Zeilplanken en soortgelijke vormen van watersport
9.06 | Manoeuvreerbaarheid van schepen en samenstellen
9.07 | Meld-, uitluister- en communicatieplicht
9.08 | Varend bunkeren
Hoofdstuk 10. Bijzondere bepalingen voor de vaarwegen tussen de zee en de zeehavens
10.01 | Toepassingsgebied
10.02 | Bovenmaatse zeegaande schepen
10.03 | Bijkomende lichten en bijkomend dagteken van bovenmaatse schepen
10.04 | Bijkomend licht en bijkomend dagteken van schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren
10.05 | Vlaggenseinen van het Internationaal Seinboek
10.06 | Wit lichtsein
10.07 | Vervallen
10.08 | Bijzondere voorrangsregels
10.09 | Verbod dicht langs een schip dat bepaalde gevaarlijke stoffen vervoert te varen
10.10 | Ligplaats nemen in de nabijheid van een schip dat bepaalde gevaarlijke stoffen vervoert
10.11 | Gebruik marifoon
Hoofdstuk 11. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de boventoeleidingskanalen op de Maas
11.01 | Vervallen
Hoofdstuk 12. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de langs de Westerschelde gelegen havens
12.01 | Toepassingsgebied
12.02 | Lichten en dagtekens bij slepen en assisteren
12.03 | Lichten van schepen van veerdiensten
12.04 | Toepasselijkheid van de voorschriften inzake het gebruik van radar
12.05 | Uitvaren van havens en voorhavens naar de Westerschelde
12.06 | Toepasselijkheid van de voorschriften inzake het varen bij slecht zicht
12.07 | Geluidsseinen bij slecht zicht van een varend schip
Hoofdstuk 13. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart van, naar en in de haven van Den Helder
13.01 | Verboden handelingen
13.02 | Marinehaven Willemsoord
13.03 | Tijdelijk vaarverbod marinehaven en rede Den Helder

Bijlagen

(Deze bevinden zich achter in de Almanak)

Bijlage

1 | Letter of lettercombinatie ter onderscheiding van het land waar de thuishaven of de plaats van teboekstelling van een schip is gelegen
2 | Niet overgenomen
3 | Optische tekens van schepen
4 | Gebruik van het Inland AIS-apparaat als bedoeld in artikel 4.07, derde, vierde en achtste lid
5 | Niet overgenomen
6 | Geluidsseinen
7 | Verkeerstekens
8 | Markering van het vaarwater
9 | Marifoonverplichting en radarvaart
10 | Bijzondere bepalingen voor met name genoemde vaarwegen
11 | Bijzondere bepalingen voor de vaarwegen tussen de zee en de zeehavens
12 | Vervoer gevaarlijke stoffen met zeeschepen
13 | Vervallen
14 | Ligplaats nemen
15 | Kleine schepen
16 | Zeilplanken
17 | Manoeuvreerbaarheid van schepen en samenstellen
18 | Varend bunkeren

DEEL I

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen

Artikel 1.01

Betekenis van enkele uitdrukkingeni

In dit reglement wordt verstaan onder:

A. Typen schepen

1°. schip : elk vaartuig met inbegrip van een vaartuig zonder waterverplaatsing en een watervliegtuig, gebruikt of geschikt om te worden gebruikt als een middel van vervoer te waterI;

2°. motorschip: schip dat gebruikmaakt van zijn mechanische middelen tot voortbeweging, met uitzondering van een schip waarvan de motor slechts wordt gebruikt ter verbetering van zijn bestuurbaarheid, wanneer het wordt gesleept of geduwd;

3°. groot schip ii: schip niet zijnde een klein schip;

4°. klein schip III: schip waarvan de lengte minder dan 20 m bedraagt, waartoe als de lengte wordt aangemerkt de afstand van de voorkant van het voorste tot de achterkant van het achterste vaste deel van de romp, zonder de boegspriet, de papegaaistok en het trimvlak, zulks met uitzondering van:

a. een schip dat een groot schip sleept, assisteert, duwt of langszijde vastgemaakt meevoert;

b. een passagiersschip;

c. een veerpont, die vaart op een vaarweg van klasse II of hoger, zoals vastgesteld door de Conférence Européenne des Ministres de Transport en opgenomen in De Richtlijnen Vaarwegen, zoals periodiek vast te stellen door de Minister van Infrastructuur en Milieu;

d.een vissersschip;

e. een duwbak.

5°. snel schip iv:groot motorschip, dat met een snelheid van meer dan 40 km per uur ten opzichte van het water kan varen;

6°. passagiersschip:schip dat meer dan 12 passagiers mag vervoeren;

7°. zeegaand schip v:groot schip dat, nadat het van zee is gekomen dan wel voordat het naar zee vertrekt, deelneemt aan de scheepvaart op een der in bijlage 11 genoemde vaarwegen;

8°. bovenmaats schip:schip, behorende tot een daartoe door de bevoegde autoriteit aangewezen categorie van schepen, die in hun manoeuvreerbaarheid zijn beperkt, doordat zij ten gevolge van hun diepgang of hun lengte gebonden zijn aan een bepaald gedeelte van de vaarweg;

9°. duwboot:motorschip dat deel uitmaakt van een duwstel en daarbij dient voor het voortbewegen en het sturen van de andersoortige schepen en dat daartoe is gebouwd of ingericht;

10°. duwbak:schip dat is gebouwd of in het bijzonder geschikt is om te worden geduwd;

11°. zeeschipbak:duwbak die is gebouwd om aan boord van een zeeschip te kunnen worden vervoerd en om de binnenvaarwegen te bevaren;

12°. drijvend werktuig vi:schip voorzien van werktuigen, die zijn bestemd om op vaarwegen of in havens te worden gebruikt;

13°. vissersschip:schip dat vist met netten, lijnen, sleepnetten of ander vistuig, die de manoeuvreerbaarheid beperken;

14°. veerpont:schip dat een veerdienst onderhoudt, waarbij de vaarweg wordt overgestoken, en dat door de bevoegde autoriteit als veerpont is aangemerkt;

15°. zeilschip ¹: schip dat uitsluitend door middel van zijn zeilen wordt voortbewogen. Een schip dat onder zeil vaart en tegelijkertijd zijn mechanische middelen tot voortbeweging gebruikt is een motorschip;

16°. zeilplank: klein zeilschip voorzien van een vrij bewegende zeiltuigage, die is gemonteerd op een in alle richtingen draaibare mastvoet en die tijdens het zeilen niet in een vaste positie wordt ondersteund;

17°. snelle motorboot VII: klein schip dat, bij gebruikmaking van zijn mechanische middelen tot voortbeweging, sneller dan 20 km per uur ten opzichte van het water kan varen;

18°. waterscooter: snelle motorboot gebouwd of ingericht om door een of meer personen skiënd door of over het water te worden voortbewogen.

B. Samenstellen

1°.samenstel:

a. sleep;

b. duwstel;

c. gekoppeld samenstel;

d. samenstel van één of meer motorschepen en een alleenvarend motorschip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat door deze motorschepen wordt geassisteerd;

2°.sleep viii: samenstel van één of meer motorschepen en één of meer op tros daaraan verbonden andersoortige schepen, drijvende voorwerpen of drijvende inrichtingen, waarbij de motorschepen dienen voor het voortbewegen dan wel voor het voortbewegen en het sturen van de andersoortige schepen, drijvende voorwerpen of drijvende inrichtingen;

3°. duwstel: hecht samenstel van één of meer duwboten en één of meer andersoortige schepen, waarvan er ten minste één is geplaatst voor één der duwboten;

4°.gekoppeld samenstel: samenstel van langszijde van elkaar vastgemaakte schepen, waarvan er geen is geplaatst voor het motorschip dat dient voor het voortbewegen en het sturen van het samenstel;

5°.assisteren: bijstaan door één of meer motorschepen van een alleenvarend motorschip dan wel van een duwstel of van een gekoppeld samenstel bij het zich voortbewegen en bij het sturen of bij één van deze handelingen.

C. Lichten en geluidsseinen

1°.'s nachts: tijd tussen zonsondergang en zonsopgang;

2°. overdag:tijd tussen zonsopgang en zonsondergang;

3°.wit licht, rood licht, groen licht, geel licht en blauw licht:lichten waarvan de kleuren voldoen aan de daaromtrent vastgestelde voorschriften;

4°.krachtig licht, helder licht en gewoon licht:lichten waarvan de sterkte voldoet aan de daaromtrent vastgestelde voorschriften;

Noot van de Almanakredactie:

¹ Een door zeilen voortbewogen schip dat zijn motor heeft bijstaan om een haven of sluis in of uit te varen of om door een brugopening te varen, zelfs als de motor in de vrijstand staat, is een motorschip en geen zeilschip. Om dit aan te geven is het verplicht de zwarte kegel te voeren (art. 3.12 en 3.13). De reden is dat een schip met de motor bij veel beter in staat is te manoeuvreren dan een schip dat uitsluitend door middel van de zeilen wordt voortbewogen. Bovendien is het onderscheid van belang in verband met de toepassing van de geldende vaarregels, waarbij bij kleine schepen onderling vaak voorrang wordt toegekend aan zeilschepen.
Overigens is bij het doorvaren van kunstwerken de tijd vaak te kort om de kegel te kunnen hijsen. Dat is in een dergelijk geval ook niet erg, omdat zo ook wel duidelijk is of een zeilschip de motor gebruikt en dus als motorboot aangemerkt moet worden.

5°.flikkerlicht: periodelicht tonende 50 tot 60 flikkeringen per minuut;

6°.snel flikkerlicht ix:zwaailicht of periodelicht tonende 100 tot 150 flikkeringen per minuut;

7° a. korte stoot: geluidssein durende ongeveer 1 seconde;

b. lange stoot: geluidssein durende ongeveer 4 seconden; de tijdruimte tussen twee opeenvolgende stoten moet ongeveer 1 seconde bedragen;

8°. reeks zeer korte stoten: reeks van ten minste 6 stoten, elk durende ongeveer ¼ seconde; de tijdruimte tussen de opeenvolgende stoten moet ongeveer ¼ seconde bedragen;

D. Overige begrippen

1°. drijvend voorwerp: bouwsel dat geschikt is gemaakt om te water te worden verplaatst en dat geen schip of drijvende inrichting is;

2°. drijvende inrichting: drijvend bouwsel dat vanwege zijn bestemming in de regel niet wordt verplaatst;

3°. stilliggend x: hetzij ten anker hetzij gemeerd liggend;

4°. varend: niet ten anker of gemeerd liggend noch vastgevaren;

5°. vaarweg: elk voor het openbaar verkeer met schepen openstaand water;

6°. vaarwater: gedeelte van een vaarweg dat feitelijk door de scheepvaart kan worden gebruikt;

7°. exploitant: eigenaar, rompbevrachter of ieder ander die de zeggenschap heeft over het gebruik van een schip;

8°. ADN: Europese overeenkomst betreffende het vervoer van gevaarlijke stoffen over internationale binnenwateren;

9°. vaarbevoegdheidsbewijs: Vaarbewijs als bedoeld in de artikelen 13, 14, 15 en 16 van het Binnenvaartbesluit, bewijs van bekwaamheid voor de binnenvaart als bedoeld in artikel 32, eerste en tweede lid, van de Binnenvaartwet, Rijnpatent als bedoeld in artikel 6.02, eerste lid, van het Reglement betreffende het scheepvaartpersoneel op de Rijn of bewijs van vaarbekwaamheid als bedoeld in artikel 6.02, derde lid, onder b, van het Reglement betreffende het scheepvaartpersoneel op de Rijn; xi

10°. richtlijn nr. 2002/59/EG: richtlijn nr. 2002/59/EG van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie van 27 juni 2002 betreffende de invoering van een communautair monitoring- en informatiesysteem voor de zeescheepvaart en tot intrekking van Richtlijn 93/75/EEG van de Raad (PbEG L 208);

11°.inland-AIS apparaat: een apparaat dat op een binnenschip is ingebouwd en periodiek scheeps- of reisgegevens met betrekking tot dat schip uitzendt;XII

12°.uitluisteren:het via de marifoon luisteren naar gevoerde gesprekken, het beantwoorden van oproepen en voor zover nodig het deelnemen aan de communicatie tussen de verkeersdeelnemers en de verkeersposten, dan wel tussen de verkeersdeelnemers onderling.XIII

13°.CEMT-klasse: Door de Conférence Européenne des Ministres de Transport vastgestelde klassering van vaarwegen opgenomen in de Richtlijnen vaarwegen zoals periodiek vast te stellen door de Minister van Infrastructuur en Milieu.

Uit de Toelichting:

I 'In dit artikel is in de eerste plaats de indeling van de verschillende definities gewijzigd. Gekozen is voor een nummering met letters en cijfers, zijnde tevens een indeling in groepen aan de hand van een aantal hoofdonderwerpen. Artikel 1.01 van het BPR krijgt nu de groepen A. Typen schepen, B. Samenstellen, C. Lichten en geluidsseinen en D. Overige begrippen.'

II '3° Groot schip. Deze definitie vereenvoudigt de tekst van het BPR op diverse plaatsen.'

III '4° Klein schip. Onder de uitzonderingen op de categorieën schepen die korter zijn dan 20 meter en toch 'groot schip' zijn, is 'een schip dat meer dan 12 passagiers mag vervoeren' vervangen door het thans gedefinieerde begrip 'passagiersschip'. In aansluiting bij het RPR wordt nu tevens als dagteken voor passagiersschepen korter dan 20 meter de gele ruit (art. 3.15) geïntroduceerd. De omschrijving van de sleepboot, die ook als hij korter is dan 20 meter toch als groot schip wordt aangemerkt, is gewijzigd in 'een schip dat een groot schip sleept, assisteert, duwt of langszijde vastgemaakt meevoert'. Dit heeft ten doel de voor recreatiedoeleinden gebruikte sleepboten niet meer onder de uitzondering te doen vallen. Het gevolg is voorts, dat professionele sleepboten die korter zijn dan 20 meter geen groot schip zijn wanneer zij niet slepen enz. Dit wordt in de praktijk niet als een probleem gezien.'

'5° snel schip. De normsnelheid wordt in het BPR thans gebracht op 40 km/uur. In het RPR (en in het CEVNI) is eveneens gekozen voor de categorie schepen die sneller kunnen varen dan 40 km/uur. Op de BPR-wateren komt weliswaar een aantal passagiersdiensten voor dat minder snel vaart dan 40 km/uur, maar die uiterlijk sterk overeenkomen met snelle schepen. Tot problemen ten opzichte van de echte 'snelle schepen' kan dit niet leiden, aangezien voor de overige vaart de verplichte seinvoering (art. 3.08, vierde lid) bepalend is. Anders dan in de overeenkomstige definitie in het RPR worden de daar als voorbeeld aangegeven categorieën ('een draagvleugelboot, een luchtkussenvaartuig of een motorschip met een meervoudige romp') niet in de nieuwe BPR-definitie vermeld. Er wordt hierbij rekening gehouden met de mogelijkheid dat schepen van andere typen worden ontwikkeld die meer dan 40 km/uur kunnen varen.'

V '7° zeegaand schip. Dit betekent een aanzienlijke vereenvoudiging ten opzichte van de definitie z (oud)'een schip, dat rechtstreeks van zee komt of rechtstreeks naar zee gaat: een schip dat, nadat het van zee is gekomen dan wel alvorens het naar zee vertrekt, deelneemt aan de scheepvaart op één der in artikel 10.01 genoemde vaarwegen.' De betreffende vaarwegen zijn thans in bijlage 11 vermeld.'

VI '2° drijvend werktuig. Deze definitie is vereenvoudigd, zonder dat de betekenis van het begrip in het BPR is gewijzigd.'

VII 'snelle motorboot. In deze definitie wordt nu verduidelijkt, dat de snelheid ten opzichte van het water geldt.

VIII 'sleep. Dit wordt nu als categorie van het begrip 'samenstel' gedefinieerd.'

IX 'snel flikkerlicht. Hier wordt als toepassingsmogelijkheid het zwaailicht geïntroduceerd. Dit heeft niet het karakter van een flikkerlicht, aangezien er daarbij geen donkere periode is en het licht wordt getoond door middel van een roterende spiegel. Voorts wordt het aantal flikkeringen verhoogd van 100 tot 120 naar 100 tot 150 flikkeringen per minuut, waarbij met de verschillende uitvoeringen van dergelijke lichten rekening is gehouden.'

X '3° en 4° stilliggend en varend. In de oude definities 'stilliggend schip of drijvend voorwerp' en 'varend schip of drijvend voorwerp' werd de categorie drijvende inrichting gemist. De huidige definities vermijden dit en zijn eenvoudiger.'

XI '9° vaarbevoegdheidsbewijs. Dit begrip komt een aantal keren voor in het BPR. Beter is het om het te definiëren i.p.v. het telkenmale te omschrijven.'

XII 11° inland AIS-apparaat. De definitie voor inland AIS komt overeen met die van het Rijnvaartpolitiereglement.

XIII 12° uitluisteren. In de definitie voor uitluisteren wordt omschreven wat onder uitluisteren wordt verstaan. Hiermee wordt aangegeven dat met uitluisteren niet alleen het aanzetten van de marifoon wordt bedoeld maar dat het ook noodzakelijk is oproepen te beantwoorden en deel te nemen aan de communicatie tussen schepen en verkeerscentrales, maar ook tussen schepen onderling.

Artikel 1.02

Verantwoordelijkheid voor de naleving van het reglement i

1. Een schip, met uitzondering van een duwbak, en een samenstel moeten zijn gesteld onder het gezag van een persoon die het schip of het samenstel voert. Deze persoon wordt hierna aangeduid als schipper.

Onder schipper wordt tevens verstaan degene die de leiding heeft over een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting.

2. De schipper is verantwoordelijk voor de naleving van de bepalingen van dit reglement, tenzij uit die bepalingen blijkt, dat de naleving aan anderen is opgedragen.

3. De schipper van een schip dat deel uitmaakt van een samenstel moet de aanwijzingen van de schipper van het samenstel opvolgen. Hij moet evenwel, ook wanneer zulke aanwijzingen niet worden gegeven, alle maatregelen nemen die voor het op juiste wijze voeren van zijn schip door de omstandigheden worden geboden.

4. De schipper moet tijdens de vaart aan boord zijn; de schipper van een drijvend werktuig moet tevens aan boord zijn, wanneer het werktuig in bedrijf is.

5. Indien een stilliggend schip geen schipper heeft,

a. is de exploitant verantwoordelijk voor de naleving van de artikelen 1.02, eerste lid, 1.06, 1.07, 1.18, 2.01, 2.02, 3.01, vierde lid, 3.05, 3.06, 3.07, 3.20 tot en met 3.26, 3.29, 3.31, 3.32, 3.33, 5.01 eerste en tweede lid, voorzover het de naleving betreft van de tekens A.5, A.5.1, A.6 en A.7, opgenomen in bijlage 7, of een bekendmaking met dezelfde strekking als deze tekens, 7.01, eerste, tweede en derde lid, 7.02, 7.04, derde lid, 7.08 en 9.03;

b. is de wachtsman, bedoeld in artikel 7.08, eerste lid, dan wel de persoon die op grond van artikel 7.08, tweede lid, met het toezicht op het schip is belast, verantwoordelijk voor de naleving van de artikelen 1.12, eerste en tweede lid, 1.13, 1.14, 1.15, 1.17, 3.01, vierde lid, 3.05, 3.06, 3.07, 3.20 tot en met 3.26, 3.29, 3.31, tweede lid, 3.32, tweede lid, 3.33, tweede lid, 6.19, tweede lid, 6.31, eerste lid, 7.01, derde en vierde lid, 7.04, derde lid, 7.09 tot en met 7.11 en 9.03, tweede lid.

6. Voor een stilliggend zeeschip onder beslag is de beslaglegger verantwoordelijk voor de naleving van de artikelen 3.01, vierde lid, 3.06, 3.20, 3.21, 3.26, 3.31 tot en met 3.33, 4.04, eerste en tweede lid, 7.01, derde lid, en 7.08, wanneer daarin niet door een schipper, een exploitant, een wachtsman of toezichthouder overeenkomstig het gestelde in het vijfde lid of artikel 7.08 kan worden voorzien.II

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel handelt over de verantwoordelijkheid met betrekking tot de naleving van het BPR; inmiddels was hieraan reeds de nodige uitbreiding gegeven, zoals voor de exploitant en wachtsman van een schip. De titel 'De schipper' was dus enigszins misleidend geworden en wordt gewijzigd in: 'Verantwoordelijkheid voor de naleving van het reglement'.

Voorts wordt in het vierde lid de verplichting ingevoerd, dat de schipper tijdens de vaart aan boord moet zijn en dat de schipper van een drijvend werktuig in bedrijf dat stilligt, eveneens het schip niet mag verlaten. De eerstgenoemde verplichting heeft met name betrekking op radiografisch bestuurde vaartuigen waarmee derhalve niet op de voor het openbaar verkeer openstaande wateren mag worden gevaren. Het RPR kent een identieke bepaling.

Het nieuwe vijfde lid komt overeen met het oude vierde lid. Er zijn echter enkele bepalingen van het BPR toegevoegd, zoals 1.18, 2.01 en 2.02 voor de exploitant en 6.31, eerste lid, 7.01, vierde lid en 7.04, derde lid voor de wachtsman.'

II Aan artikel 1.02 is een zesde lid toegevoegd. Hierdoor wordt bij een zeeschip waarop beslag is gelegd, bij afwezigheid van een schipper, een exploitant, een wachtsman of een toezichthouder gegarandeerd dat in de meest basale voorzieningen ten behoeve van de verkeersveiligheid wordt voorzien. Het gaat dan om:

a. het voeren van verlichting en andere verplichte tekens door het zeeschip;

b. de verankering en wijze van afmeren van het zeeschip;

c. in bepaalde gevallen een wachtsman aan boord van het zeeschip aanwezig te laten zijn, of het zeeschip onder toezicht te stellen van een persoon die zonodig snel kan ingrijpen;

d. het geven van het 'blijf weg'-sein bij een ongeval met gevaarlijke stoffen die in het zeeschip aanwezig zijn.

De verantwoordelijkheid in deze basale voorzieningen te voorzien wordt in vorenbedoelde situaties bij de beslaglegger gelegd, omdat de eventuele verkeersonveiligheid uit het beslag voortvloeit en de beslaglegger er belang bij heeft dat het zeeschip niet bij een ongeval betrokken raakt waar het mogelijk schade van ondervindt.

Artikel 1.03

Verplichtingen van de bemanning en van andere personen die zich aan boord bevinden I

1. Een lid van de bemanning van een schip moet de aanwijzingen opvolgen die hem door de schipper binnen de grenzen van diens verantwoordelijkheid worden gegeven.
Hij moet ook zonder diens aanwijzing medewerken aan de naleving van de bepalingen van dit reglement.

2. Ieder ander die zich aan boord van een schip bevindt moet de aanwijzingen opvolgen die hem door de schipper in het belang van de veiligheid van de scheepvaart of van de goede orde aan boord worden gegeven.

3. Een lid van de bemanning en ieder ander persoon die zich aan boord bevindt en die tijdelijk zelfstandig de koers en de snelheid van een schip bepaalt, is eveneens verantwoordelijk voor de naleving van dit reglement.

Uit de Toelichting:

I 'Waar de schipper enerzijds verantwoordelijk is voor de naleving van het reglement en hij anderzijds voor het voeren van het schip is aangewezen op de medewerking van de leden van de bemanning, vormt de verplichting van deze bemanningsleden, de bevelen van de schipper op te volgen, het noodzakelijke complement van evenbedoelde verantwoordelijkheid van de schipper. Ingeval de bevelen van de schipper niet worden opgevolgd, zal deze voor overtreding van het reglement slechts aansprakelijk zijn, zo hij op de naleving van zijn bevelen onvoldoende toezicht heeft gehouden. Voorts hebben de leden der bemanning, ieder binnen de kring van zijn functie aan boord, de zelfstandige verplichting mede te werken aan de naleving van het reglement. Ingeval van overtreding van het reglement kunnen bijgevolg, naast de schipper, eveneens één of meer leden van de bemanning daarvoor strafrechtelijk aansprakelijk zijn.'

Artikel 1.04

Voorzorgsmaatregelen I

De schipper moet, ook bij ontbreken van uitdrukkelijke voorschriften in dit reglement, alle voorzorgsmaatregelen nemen die volgens goede zeemanschap of door de omstandigheden waarin het schip of het samenstel zich bevindt zijn geboden, teneinde met name te voorkomen dat:

a. het leven van personen in gevaar wordt gebracht;

b. schade wordt veroorzaakt aan andere schepen of aan drijvende voorwerpen, dan wel aan oevers of aan werken en inrichtingen van welke aard ook die zich in de vaarweg of op de oevers daarvan bevinden;

c. de veiligheid of het vlotte verloop van de scheepvaart in gevaar wordt gebracht.

Uit de Toelichting:

I 'Deze bepaling die vrijwel overeenkomt met het RPR vormt de grondslag voor het gedrag in het verkeer. De ruime begrippen 'goede zeemanschap' en 'de omstandigheden waarin het schip zich bevindt' dekken de grote verscheidenheid van situaties die zich in de scheepvaart kunnen voordoen.'

Artikel 1.05

Afwijking van het reglement I

De schipper moet in het belang van de veiligheid of de goede orde van de scheepvaart, voor zover dit door de bijzondere omstandigheden waarin het schip of het samenstel zich bevindt is geboden, volgens goede zeemanschap afwijken van de bepalingen van dit reglement.

Uit de Toelichting:

I 'Deze bepaling vormt het complement van de bepaling omtrent het nemen van voorzorgsmaatregelen volgens goede zeemanschap (art. 1.04) onder normale omstandigheden. Zij vindt alleen toepassing in geval van onmiddellijk gevaar. Het gebruik van de woorden 'de bijzondere omstandigheden waarin het schip zich bevindt' heeft hierop betrekking. Hiermede is de werking der bepaling beperkt tot uitzonderingsgevallen en wordt voorkomen, dat zij een ondermijning van de verkeersveiligheid zou vormen.'

Artikel 1.06

Gebruik van de vaarweg I

Een schip of een samenstel mag niet deelnemen aan de scheepvaart, indien de lengte, de breedte, de hoogte boven water, de diepgang, de manoeuvreerbaarheid of de snelheid van dit schip of dit samenstel niet verenigbaar zijn met de karakteristiek en met de afmetingen van de vaarweg en van de kunstwerken.

Uit de Toelichting:

I 'Aan de van het RPR overgenomen opsomming is toegevoegd 'de manoeuvreerbaarheid'. Dit is geschied met het oog op bepaalde typen van schepen die op de wateren waarvoor zij gebouwd zijn goed kunnen manoeuvreren, maar die moeite met manoeuvreren op bepaalde binnenwateren kunnen hebben. Hierbij is niet alleen gedacht aan zeeschepen, maar ook aan bepaalde typen van binnenschepen en jachten. Voorts is deze bepaling aldus van betekenis voor nieuw ontwikkelde typen van recreatieschepen, die op plassen e.d. kunnen voldoen maar ongeschikt zijn voor de vaart op grote rivieren en kanalen. De manoeuvreerbaarheid van het schip is hier gerelateerd aan de karakteristiek van de vaarweg.'

De woorden 'karakteristiek van de vaarweg' drukken uit zowel de blijvende kenmerken van de vaarweg, als de toestand op een bepaald ogenblik.

Artikel 1.07

Belading

1. Een schip mag niet deelnemen aan de scheepvaart indien het zodanig is beladen, dat het inzinkt tot over het vlak door de onderkant van de inzinkingsmerken voor de vaarweg welke het bevaart, dan wel tot over de lijn voor de uitwatering vastgesteld voor de vaarweg welke het bevaart.

2. Een schip mag niet deelnemen aan de scheepvaart indien door de wijze van belading de stabiliteit in gevaar wordt gebracht. Tijdens de vaart mag de lading het directe of indirecte uitzicht niet meer beperken dan tot 350 m voor het schip of het samenstel.

In afwijking van de vorige volzin mag het vrije uitzicht bij het gelijktijdig gebruik van radar en camera-installaties tot 500 m voor de boeg worden beperkt, indien:

a. door de bedoelde hulpmiddelen het uitzicht van 350 tot 500 m voor de boeg wordt gewaarborgd,

b. aan de eisen van artikel 6.32, eerste lid, wordt voldaan,

c. de radarantennes en de camera's aan de boeg van het schip zijn geïnstalleerd,

d. deze hulpmiddelen overeenkomstig artikel 7.02 van het Reglement Onderzoek Schepen op de Rijn 1995 als geschikt erkend zijn.

3. De stabiliteit van de volgende schepen die containers vervoeren moet bovendien voor het begin van de reis worden gecontroleerd:

a. schepen met een breedte van minder dan 9,50 m, indien de containers in meer dan één laag zijn geladen,

b. schepen met een breedte van 9,50 m tot 11 m, indien de containers in meer dan twee lagen zijn geladen, en

c. schepen met een breedte van 11 m of meer, indien de containers in meer dan drie rijen naast elkaar en in meer dan twee lagen zijn geladen of indien de containers in meer dan drie lagen zijn geladen.

Artikel 1.08

Gebruik van reddingvesten I

1. De bemanningsleden en de andere personen aan boord van een schip bestemd voor bedrijfsmatig vervoer als bedoeld in artikel 1,eerste lid van de Binnenvaartwet, moeten reddingvesten dragen overeenkomstig artikel 10.05, tweede lid van het Reglement onderzoek schepen op de Rijn 1995, zoals opgenomen in bijlage 1.1 van de Binnenvaartregeling:

a. bij het van boord gaan, voor zover er gevaar voor in het water vallen bestaat,

b. bij het verblijven in de bijboot,

c. bij werkzaamheden buiten boord, dan wel

d. bij verblijf en werkzaamheden aan dek en in het gangboord, indien verschansingen van tenminste 90 cm hoogte niet aanwezig zijn of relingen niet doorlopend zijn geplaatst.

2. Werkzaamheden buiten boord mogen uitsluitend bij stilliggende schepen worden uitgevoerd en uitsluitend indien van de overige scheepvaart geen gevaar te verwachten valt.

Uit de Toelichting:

I Bij Besluit 2011-I-12 heeft de CCR artikel 1.08 van het Rijvaartpolitiereglement aangevuld met een voorschrift van tijdelijke aard dat ertoe strekt dat een reddingvest moet worden gedragen in die situaties waarin er een risico bestaat om over boord te vallen. Bij besluit 2014-I-10 is de werking van deze bepalingen verlengd tot 30 november 2017. Met deze wijziging wordt de verplichting tot het dragen van een reddingvest ook in het Binnenvaartpolitiereglement opgenomen (artikel II, onderdeel C). Naast de verplichting om in bepaalde situaties een reddingvest te dragen bevat artikel 1.08 van het Rijnvaartpolitiereglement tevens technische voorschriften waarmee men beoogt te voorkomen dat bemanningsleden onbedoeld overboord vallen, zoals relingen en dergelijke. Deze voorschriften worden niet in het Binnenvaartpolitiereglement overgenomen. Reeds bij de totstandkoming van het Binnenvaartpolitiereglement in 1983 is besloten artikel 1.08 (Bouw, uitrusting en bemanning van een schip) van het Rijnvaartpolitiereglement niet over te nemen vanwege het technische karakter van deze bepaling. Destijds voorzag de Binnenschepenwet in dergelijke technische voorschriften en nu zijn deze in de regelgeving krachtens de Binnenvaartwet opgenomen. Het is wenselijk dit onderscheid aan te houden en ook nu af te zien van de implementatie van dergelijke technische voorschriften in artikel 1.08 van het Binnenvaartpolitiereglement.

Artikel 1.09

Sturen van een schip I

1. Een schip mag niet varen, indien het sturen niet wordt verricht door een daartoe bekwaam persoon. Voor deze persoon geldt:

a. een minimumleeftijd van 18 jaar voor het sturen van een snelle

motorboot;

b. een minimumleeftijd van 16 jaar:

1°. voor het sturen van een groot schip,

2°. voor het sturen van een klein motorschip niet zijnde een snelle motorboot en niet zijnde een klein open motorschip met een lengte van minder dan 7 m waarvan de hoogst bereikbare snelheid ten opzichte van het water niet meer is dan 13 km per uur, en

3°. voor het sturen van een zeilschip met een lengte van 7 m of meer;

c. een minimumleeftijd van 12 jaar voor het sturen van een klein open motorschip met een lengte van minder dan 7 m waarvan de hoogst bereikbare snelheid ten opzichte van het water niet meer is dan 13 km per uur.

2. De bevoegde autoriteit kan van het eerste lid, onderdeel a, ontheffing verlenen voor het in verenigingsverband oefenen voor deelname aan met snelle motorboten te houden wedstrijden of voor het deelnemen aan dergelijke wedstrijden. Een ontheffing kan onder beperkingen worden verleend en er kunnen voorwaarden aan worden verbonden.II

3. Op ieder snel schip moet tijdens de vaart het roer worden bediend door een persoon die houder is van het vereiste vaarbevoegdheidsbewijs alsmede van het radarpatent. Bij een snel schip moet tijdens het snel varen een tweede persoon die eveneens houder is van het vereiste vaarbevoegdheidsbewijs en van het radarpatent zich in de stuurhut bevinden.

4. Een schip mag niet varen, indien degene die het sturen verricht niet in staat is alle bij de stuurstand binnenkomende of vandaar uitgaande inlichtingen en aanwijzingen te vernemen en te geven. In het bijzonder dient hij naar alle zijden een voldoende vrij direct of indirect uitzicht te hebben en in de gelegenheid te zijn geluidsseinen te horen. Indien geen vrij uitzicht mogelijk is kan dit worden gecompenseerd door een optisch hulpmiddel, waarmede over een voldoende ruim gezichtsveld een helder en onvertekend beeld wordt verkregen, dan wel door een uitkijk. Indien bijzondere omstandigheden dit vorderen, dient een uitkijk of luisterpost die hem inlicht aanwezig te zijn.

Uit de Toelichting:

I 'Wat betreft kleine motorboten met een gering vermogen is het niet nodig en zou het op de vaarwegen in Nederland ook niet uitvoerbaar zijn voor het sturen daarvan de eis van de leeftijd van ten minste 16 jaar te stellen, zoals in de RPR geschiedt, maar kan de minimumleeftijd worden ver-laagd tot 12 jaar.

Het gekozen criterium: 'een open motorschip met een lengte van minder dan 7 m waarvan de hoogst bereikbare snelheid niet meer is dan 13 km (7 zeemijlen) per uur' is gelijk aan dat in art. 3.13, tweede lid, volgens welke bepaling voor zodanige motorboten met een eenvoudige lichtvoering kan worden volstaan. Het criterium dekt alle boten met een lichte, met de hand te starten aanhangmotor van welke hulpmotor in groten getale zeer kleine zeilboten en roeiboten zijn voorzien.

Wat voorts kleine zeilschepen aangaat, geldt voor boten onder 7 m lengte, tot welke categorie verreweg het grootste gedeelte der zeilboten behoort (zeilplanken), omtrent de leeftijd geen enkele beperking. Het criterium van 7 m is wederom ontleend aan art. 3.13, vijfde lid, omtrent de lichtvoering en het is in overeenstemming met evenvermeld criterium voor kleine motorboten. Daarentegen wordt voor kleine zeilschepen van ten minste 7 m lengte de minimumleeftijd van 16 jaar gehandhaafd. Wat door spierkracht voortbewogen kleine schepen betreft (kano's, roeiboten), voor deze worden omtrent de leeftijd in het geheel geen eisen gesteld.'

II In artikel 1.09 is een nieuw tweede lid ingevoegd, waarin het voor de bevoegde autoriteit mogelijk wordt gemaakt ontheffing te verlenen van de minimum leeftijd van18 jaar voor het varen met een snelle motorboot, als dat gebeurt in verenigingsverband om te oefenen voor het deelnemen aan met snelle motorboten te houden wedstrijden. Aan een dergelijke ontheffing kunnen voorwaarden en beperkingen worden verbonden.

Artikel 1.10

Scheepsbescheiden I

1. Aan boord van een schip moeten de volgende bescheiden, voorzover deze door de daartoe gestelde wettelijke regelingen worden vereist, aanwezig zijn:

a. de meetbrief van het schip;

b. de bescheiden vereist door het ADN, nrs. 8.1.2.1, 8.1.2.2 en 8.1.2.3;

c. het vaarbevoegdheidsbewijs;

d. het radarpatent dan wel een ander diploma dat overeenkomstig het Reglement betreffende het scheepvaartpersoneel op de Rijn is toegelaten; deze documenten behoeven niet aan boord te zijn, indien het Rijnpatent of een ander overeenkomstig het Reglement betreffende het scheepvaartpersoneel op de Rijn toegelaten diploma van de schipper de vermelding 'Radar' bevat;

e. het Handboek voor de marifonie in de binnenvaart, algemeen en regionaal deel¹;

f. het registratiebewijs gebruik frequentieruimte (maritiem mobiel);

g. het marifoonbedieningscertificaat i;

h. het certificaat van onderzoek, overeenkomstig artikel 7, tweede lid, van de Binnenvaartwet, met inbegrip van het stuwplan of de ladinglijst voor de actuele beladingstoestand en de stabiliteitsberekening, met inbegrip van de daarbij gebruikte berekeningsmethode en het resultaat daarvan, voor de actuele, of een vergelijkbare vorige, dan wel een standaardbeladingstoestand.III

i. het certificaat voor de navigatielantaarns;

j. het registratiebewijs snelle motorboot ii.

2. In afwijking van het eerste lid is de aanwezigheid van de in het eerste lid, onder a en h, bedoelde bescheiden niet vereist aan boord van duwbakken waarop een metalen plaat is aangebracht van het volgende model:

UNIEK EUROPEES SCHEEPSIDENTIFICATIENUMMERIV

COMMUNAUTAIR CERTIFICAAT

- NUMMER

- COMMISSIE VAN DESKUNDIGEN

- GELDIG TOT

Indien de duwbak over een officieel scheepsnummer beschikt, moet dat begrip en het officieel scheepsnummer op de metalen plaat worden aangebracht.

3. De in het tweede lid bedoelde gegevens moeten, in goed leesbare letters met een hoogte van ten minste 6 mm, ingehakt of ingeslagen zijn.

De metalen plaat moet een hoogte van ten minste 60 mm en een lengte van ten minste 120 mm hebben. Zij moet op het achterschip aan stuurboordzijde op een goed zichtbare plaats zijn bevestigd. De overeenstemming tussen de gegevens op de plaat met die in het communautair certificaat van de duwbak moet worden bevestigd door een Commissie van Deskundigen door middel van het aanbrengen op de plaat van een stempel. De in het eerste lid, onder a en h, genoemde bescheiden moeten aanwezig zijn bij de eigenaar van de duwbak.

4. De in het eerste lid bedoelde bescheiden moeten op eerste vordering van de bevoegde autoriteit aan deze worden overgelegd ter controle van het bepaalde bij of krachtens dit reglement.

5. Het Handboek voor de marifonie in de binnenvaart, bedoeld in het eerste lid, onder e, dat via een elektronisch hulpmiddel op ieder moment geraadpleegd kan worden, is eveneens toegestaan.

Uit de Toelichting:

I 'Onderdeel f. noemt de vergunning voor de marifoon die op grond van de Telecommunicatiewet was vereist bij de naam en is gelijk aan 1.10, eerste lid, onder 1 RPR. Daarbij komt in een nieuw onderdeel g. het marifoonbedieningscertificaat. Dit wordt voorgeschreven in bijlage 5 van de regionale regeling betreffende de marifoondienst in de binnenvaart. In het RPR is dit onderdeel k.'

II 'Als onderdeel j. is het registratiebewijs snelle motorboot toegevoegd. De verplichting dit aan boord te hebben, staat in artikel 8.01, tweede lid.'

III Voor het certificaat van onderzoek wordt nu naar het desbetreffende artikel uit de Binnenvaartwet verwezen. Naast het certificaat van onderzoek dient ook het stuwplan of de ladinglijst voor de actuele beladingstoestand en de stabiliteitsberekening, met inbegrip van de daarbij gebruikte berekeningsmethode en het resultaat daarvan, voor de actuele, of een vergelijkbare vorige, dan wel een standaardbeladingstoestand aan boord van het schip aanwezig te zijn. Voor deze extra eis is aangesloten bij artikel 1.10, eerste lid, onderdeel u, van het Rijnvaartpolitiereglement.

IV Aan artikel 1.10, tweede lid, wordt het unieke Europese Scheepsidentificatienummer toegevoegd. Hiermee wordt aansluiting gezocht bij het Rijnvaartpolitiereglement waarin dit reeds is opgenomen. Dit betekent dat indien de duwbak over een officieel scheepsnummer beschikt dit moet worden aangebracht op de metalen plaat.

Noot van de Almanakredactie:

¹ De onderdelen e., f. en g. uit het eerste lid hebben op kleine schepen alleen betrekking indien zij een marifoon aan boord hebben. De verplichting hiertoe bestaat voor deze categorie niet.
Voor wat betreft het 'Handboek voor de marifonie in de binnenvaart' is de voor de watersporter noodzakelijke informatie in deze Almanak opgenomen. Daarmee vervalt voor deze categorie de verplichting ook nog eens het officiële handboek aan boord te hebben.

Artikel 1.11

Reglement aan boord I

1. Aan boord van een schip moet een bijgewerkt exemplaar van het geldige Binnenvaartpolitiereglement aanwezig zijn. Een exemplaar dat via een elektronisch middel op ieder moment geraadpleegd kan worden is eveneens toegestaan.

2. Dit artikel is niet van toepassing op een groot schip zonder bemanningsverblijf noch op een klein open schip.

Uit de Toelichting:

I 'Het tweede lid heeft betrekking op schepen, waar geen gelegenheid bestaat het reglement aan boord te bewaren. Schepen, niet zijnde kleine schepen, zonder bemanningsverblijf zijn vnl. duwbakken en dekschuiten. Onder kleine open schepen zijn begrepen zeilplanken en kano's. Aan boord van een klein schip dat geheel of gedeeltelijk een dek heeft moet het reglement aan boord zijn, ook al beschikt het schip niet over een bemanningsverblijf.

Daarentegen stelt het RPR alle kleine schepen vrij van de verplichting het reglement aan boord te hebben. Anders dan voor de Rijn zou echter voor de vaarwegen in Nederland, waar op grote schaal de pleziervaart wordt beoefend, een zodanige vrijstelling te ver gaan, te meer nu volgens het onderhavige reglement schepen tot een lengte van 20 m nog kleine schepen zijn.'

Artikel 1.12

Buitenboord uitsteken van voorwerpen; verlies van voorwerpen; hindernissen

1. Een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting mag geen voorwerpen hebben uitsteken, tenzij daarmede geen hinder of gevaar voor de scheepvaart en geen schade aan andere schepen en aan kunstwerken kan worden veroorzaakt.

2. Een schip moet een anker waarvan geen gebruik wordt gemaakt geheel voorhalen, met dien verstande dat het, zo het voorop ook over een klipanker beschikt, het stokanker binnenboord moet hebben gehaald.

3. Indien een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting een voorwerp verliest waardoor een belemmering van of een gevaar voor de scheepvaart kan ontstaan moet de schipper daarvan onverwijld kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit en daarbij zo nauwkeurig mogelijk de plaats aangeven waar het voorwerp is verloren. Zo mogelijk moet hij bovendien deze plaats met een kenteken aanduiden.

4. Indien een schip een hindernis in de vaarweg aantreft moet de schipper daarvan onverwijld kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit en daarbij zo nauwkeurig mogelijk de plaats aangeven waar de hindernis is aangetroffen.

Artikel 1.13

Bescherming van verkeerstekens

1. Een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting mag geen verkeerstekens gebruiken om daaraan te meren of daaraan te verhalen, ze niet beschadigen en ze niet ongeschikt voor hun bestemming maken.

2. Indien een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting een verkeersteken heeft verplaatst of beschadigd moet de schipper onverwijld daarvan kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit.

3. In het algemeen genomen is de schipper verplicht het in het ongerede of beschadigd zijn van verkeerstekens onverwijld ter kennis van de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit te brengen.

Artikel 1.14

Beschadiging van kunstwerken

Indien een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting een kunstwerk heeft beschadigd, moet de schipper onverwijld daarvan kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit.

Artikel 1.15

Verbod tot het te water doen geraken van voorwerpen of stoffen

1. Het is verboden van een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting af voorwerpen of stoffen die de veiligheid van de scheepvaart in gevaar kunnen brengen te water te doen geraken.

2. Indien zodanige voorwerpen of stoffen van een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting af bij ongeluk te water geraken of dreigen te water te geraken, moet de schipper onverwijld daarvan kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit en daarbij zo nauwkeurig mogelijk opgeven de aard van deze voorwerpen of stoffen en de plaats waar zij te water zijn geraakt of dreigen te water te geraken.

Artikel 1.17

Vastgevaren of gezonken schepen; aangifte van ongevallen

1. Indien een schip of een drijvend voorwerp is vastgevaren of gezonken moet de schipper zo spoedig mogelijk daarvan kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit. De schipper of, ingeval deze een ander lid der bemanning daartoe opdracht geeft, dit bemanningslid, moet aan boord of in de nabijheid van de plaats van het ongeval blijven, zolang de bevoegde autoriteit hem niet heeft toegestaan zich te verwijderen.

2. Tenzij dit klaarblijkelijk niet nodig is, moet de schipper, onverminderd de verplichting de bij artikel 3.25 bedoelde lichten en dagtekens te tonen, zo spoedig mogelijk naderende schepen laten waarschuwen op daarvoor geschikte plaatsen en op zodanige afstand van de plaats van het ongeval, dat deze schepen tijdig de nodige maatregelen kunnen nemen.

Artikel 1.18

Verplichting tot vrijmaking van het vaarwater

1. Indien een schip of een drijvend voorwerp dat is vastgevaren of gezonken dan wel een door een schip of een drijvend voorwerp verloren voorwerp het vaarwater geheel of gedeeltelijk verspert of dreigt te versperren, moet de schipper de nodige maatregelen nemen om het vaarwater zo spoedig mogelijk vrij te maken.

2. Een overeenkomstige verplichting geldt voor de schipper wiens schip of drijvend voorwerp dreigt te zinken of onmanoeuvreerbaar wordt.

Artikel 1.19

Verkeersaanwijzingen

De schipper is verplicht aan een verkeersaanwijzing gevolg te geven.

Artikel 1.20

Verlenen van medewerking aan ambtenaren i

De schipper moet aan de bevoegde autoriteit de nodige medewerking verlenen, in het bijzonder het onmiddellijk aan boord komen van deze vergemakkelijken, teneinde deze in staat te stellen zich ervan te vergewissen of de bepalingen van dit reglement worden nageleefd.

Uit de Toelichting:

I 'Geconcludeerd is dat zowel algemene als buitengewone opsporingsambtenaren bij de controle op de naleving van het BPR sterk behoefte hebben aan het wederom kunnen beschikken over de in de wijziging van 1997 vervallen bepalingen. Bij onderhavige wijziging worden zij weer in het BPR ingevoegd. De rechtsgrondslag voor de strafbaarheidstelling is derhalve wederom te vinden in artikel 31, vierde lid van de Scheepvaartverkeerswet, alsmede in artikel 7a van het Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement.'

Artikel 1.21

Bijzondere transporten

1. Als een bijzonder transport wordt beschouwd het verplaatsen op de vaarweg:

a. van een schip of een samenstel dat niet voldoet aan artikel 1.06;

b. van een drijvende inrichting of van een drijvend voorwerp, tenzij het verplaatsen daarvan klaarblijkelijk geen hinder of gevaar voor de scheepvaart en geen schade aan de kunstwerken kan veroorzaken.I

2. Een bijzonder transport vaart niet dan met een vergunning van de bevoegde autoriteit. Aan een vergunning kunnen door de bevoegde autoriteit voorwaarden worden verbonden.

3. Voor een bijzonder transport wordt een schipper aangewezen. Met artikel 1.02 wordt rekening gehouden.

Uit de Toelichting:

I Na het Negende Wijzigingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement werden alle drijvende inrichtingen als een bijzonder transport aangemerkt. Hierdoor moesten ook alle woonarken een speciale vergunning aanvragen hetgeen voor zowel de vergunningverlener als voor de verkrijger leidde tot onnodige administratieve lasten. Thans wordt erin voorzien dat alleen die drijvende inrichtingen die klaarblijkelijk een gevaar of hinder voor de scheepvaart of de kunstwerken veroorzaken een vergunning moeten aanvragen en aan bepaalde voorwaarden moeten voldoen. De drijvende inrichting wordt hierdoor gelijkgeschakeld met het drijvende voorwerp waarvoor deze bepaling al geldt. Er is een systeem in het leven geroepen waarbij voor bijzondere transporten onder voorwaarden een vereenvoudigde vergunningprocedure kan worden toegepast.

Artikel 1.23

Melden van en toestemming voor evenementen en andere gebeurtenissen i

1. Het is verboden een sportevenement, een festiviteit of een ander evenement, waarbij één of meer schepen of drijvende voorwerpen zijn betrokken, dan wel een tewaterlating van een schip of een proefvaart met een schip of van een drijvend voorwerp of werkzaamheden op een vaarweg te doen plaatshebben zonder dit tijdig tevoren bij de bevoegde autoriteit te meldenII.

2. Indien een gebeurtenis als bedoeld in het eerste lid de veiligheid of het vlotte verloop van de scheepvaart in gevaar kan brengen, is het verboden deze zonder toestemming van de bevoegde autoriteit te doen plaats hebben. Aan een toestemming kunnen voorschriften worden verbonden.

3. Het is verboden een evenement, waarbij zich personen anders dan op een schip te water bevinden en waardoor hinder of gevaar voor het scheepvaartverkeer kan ontstaan, zonder toestemming van de bevoegde autoriteit te doen plaatshebben. Aan een toestemming kunnen voorwaarden worden verbonden.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid is het uitvoeren van werkzaamheden in de vaarweg toegevoegd als activiteit die bij de bevoegde autoriteit moet worden gemeld. Dit betreft werkzaamheden waarvoor op zichzelf geen vergunning vereist is, maar waardoor de veiligheid of het vlotte verloop van de scheepvaart kan worden beïnvloed.

In het tweede lid is met name het gevaar voor het vlotte verloop van de scheepvaart toegevoegd als belang in verband waarmee toestemming van de bevoegde autoriteit vereist is. Voorts wordt formeel de mogelijkheid voor de bevoegde autoriteit geopend om aan een toestemming voorwaarden te verbinden.'

II Aan artikel 1.23, eerste lid, is de proefvaart toegevoegd. Om misverstanden te voorkomen wordt de proefvaart nu expliciet genoemd, waar tot op heden wel eens onduidelijkheid bestond of de proefvaart onder het begrip 'ander evenement' viel. Mede in verband hiermee is het opschrift van dit artikel aangepast.

Artikel 1.24

Afwijken voorschriften door handhavingsdiensten, brandweer en schepen bestemd tot inzet bij calamiteitenI

Schepen van handhavingsdiensten en brandweer, en reddingsvoertuigen betrokken bij reddingsoperaties mogen, behoudens het bepaalde in de artikelen 1.04 en 1.05, afwijken van de voorschriften van dit besluit voor zover dat voor een goede vervulling van hun taak noodzakelijk is.

Uit de Toelichting:

I In het Tiende Wijzigingsbesluit is artikel 1.24 in het BPR ingevoegd. In dit artikel is bepaald dat het aan schepen van handhavingsdiensten, brandweer en schepen die behoren tot door de Onze Minister aangewezen organisaties voor reddingsvoertuigen betrokken bij reddingsoperaties, is toegestaan af te wijken van de voorschriften van dit besluit voor zover dat voor een goede vervulling van hun taak noodzakelijk is. Weliswaar zal als er sprake is van een correcte taakvervulling, voor het afwijken van de voorschriften, gezien de omstandigheden die afwijken noodzakelijk maken, een rechtvaardigings- of schulduitsluitingsgrond aanwezig zijn, maar daar zal in voorkomende gevallen pas tijdens een gerechtelijke procedure een beroep op kunnen worden gedaan. Derhalve is het beter te regelen dat van deze voorschriften mag worden afgeweken voorzover dat voor een goede vervulling van de taak noodzakelijk is. Aan de andere kant dient te worden voorkomen dat bij het afwijken een te grote vrijheid ontstaat. Derhalve is bepaald dat niet kan worden afgeweken van de artikelen 1.04 en 1.05 van het BPR omtrent het goede zeemanschap.

Hoofdstuk 2. Kentekens

Artikel 2.01

Kentekens van grote schepen

1. Een groot schip mag niet deelnemen aan de scheepvaart, indien niet op de romp of op duurzaam bevestigde borden of platen zijn aangebracht:

a. hetzij de naam van een schip die ook een kenspreuk kan zijn, hetzij de naam van een instelling waaraan het schip toebehoort of de gebruikelijke afkorting daarvan, al dan niet gevolgd door een nummer, aan beide zijden van het schip en bovendien, met uitzondering van een duwbak, op een zodanige plaats, dat deze aanduiding van achteren zichtbaar is;

b. de thuishaven van het schip en de letter of de lettercombinatie die volgens bijlage 1 van dit reglement het land aangeeft, waarin deze is gelegen, hetzij aan beide zijden van het schip hetzij aan de achterzijde.

2. De kentekens, bedoeld in het eerste lid, moeten zijn aangebracht in lichte kleur op donkere ondergrond of in donkere kleur op lichte ondergrond in goed leesbare en onuitwisbare Latijnse letters en Arabische cijfers met een hoogte voor de naam van ten minste 20 cm en voor de overige aanduidingen van ten minste 15 cm en met een breedte en een stamdikte die in goede verhouding tot de hoogte staan.

Artikel 2.02

Kentekens van kleine schepen i

1. Een klein schip mag niet deelnemen aan de scheepvaart, indien hierop niet zijn aangebracht:

a. hetzij de naam van het schip die ook een kenspreuk kan zijn, hetzij de naam van de instelling waaraan het schip toebehoort of de gebruikelijke afkorting daarvan, al dan niet gevolgd door een nummer, aan de buitenzijde van het schip in lichte kleur op donkere ondergrond of in donkere kleur op lichte ondergrond in goed leesbare en onuitwisbare Latijnse letters en Arabische cijfers; en

b. de naam en de woonplaats van de eigenaar op een in het oog vallende plaats aan de binnen- of de buitenzijde van het schip.

2. Op een bijboot van een schip behoeft echter, aan de binnen- of de buitenzijde, slechts een zodanig kenteken te zijn aangebracht, dat daaruit kan worden opgemaakt wie de eigenaar is.

3. Het eerste lid is niet van toepassing op snelle motorboten waarop het registratieteken bedoeld in artikel 8.02 is aangebracht en op een door spierkracht voortbewogen schip, noch op een zeilschip met een lengte van minder dan 7 m.

Uit de Toelichting:

I 'Het eerste lid, litt. a, behelst de verplichting tot aanduiding van de naam van het schip. Aldus is het mogelijk het schip aan te roepen. Nieuw is dat onder de mogelijke kentekens voor een klein schip nu ook het registratieteken voor een snelle motorboot wordt vermeld. De verplichting tot het voeren van dit teken is in artikel 8.02 geregeld. Een snelle motorboot hoeft nu reglementair echter niet ook nog eens een ander kenteken te voeren. Op zeilplanken die geen naam hebben is meestal een ander kenteken aangebracht, bijv. de naam van de fabrikant.

In het eerste lid, litt. b, dient de aanduiding van de naam en de woonplaats van de eigenaar niet het belang van de verkeersveiligheid, maar het belang de eigenaar van een gevonden, onbemande boot op te sporen. Van de verplichting worden in het derde lid uitgezonderd: uitsluitend door spierkracht voortbewogen boten (kano's en roeiboten) en zeilplanken, zomede eventueel open zeilboten met een lengte van minder dan 7 m. Aangezien deze boten geregeld van eigenaar wisselen, zou de verplichting tot het aanbrengen van de naam en de woonplaats van de eigenaar in de praktijk moeilijk zijn te handhaven.'

Hoofdstuk 3. Optische tekens van schepen

AFDELING I. ALGEMENE BEPALINGEN

Artikel 3.01

Toepassing I

1. Op een varend schip zijn de artikelen 3.08 tot en met 3.18 van toepassing. Op een varend drijvend voorwerp en een varende drijvende inrichting is artikel 3.19 van toepassing.

2. Op een stilliggend schip zijn de artikelen 3.20 tot en met 3.22 en 3.24 tot en met 3.26 van toepassing. Op een stilliggend drijvend voorwerp en een stilliggende drijvende inrichting zijn de artikelen 3.23 en 3.26 van toepassing.

3. De artikelen 3.21, 3.23, 3.25 en 3.26 zijn eveneens van toepassing op een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting die is vastgevaren.

4. Wanneer het zicht dit vereist, moeten de voor 's nachts voorgeschreven lichten ook overdag worden gevoerd.

5. Bij het varen door de doorvaartopening van een vaste brug of van een beweegbare brug in gesloten toestand dan wel van een ander kunstwerk mogen de in dit hoofdstuk bedoelde tekens zoveel lager worden gevoerd als hiervoor nodig is.

6. Een vóór een sluis stilliggend schip dat wacht om te worden geschut en een vóór een beweegbare brug stilliggend schip dat wacht tot het doorvaren wordt toegestaan mogen de lichten en dagtekens blijven voeren, die zijn voorgeschreven voor een varend schip.

7. Een schetsmatige weergave van de bij dit hoofdstuk voorgeschreven tekens is opgenomen in bijlage 3.

Uit de Toelichting:

I 'In het derde lid wordt nu ook artikel 3.25 van toepassing verklaard op vastgevaren schepen enz.

Het oude vijfde lid dat bepaalt dat kleine duwstellen de verlichting van een alleen varend schip moeten voeren, is verplaatst naar artikel 3.10 Als nieuwe vijfde lid wordt opgenomen, dat bij het doorvaren van een kunstwerk de tekens lager mogen worden gevoerd. Deze bepaling werd voorheen in verschillende artikelen herhaald en gaat nu algemeen gelden.'

Artikel 3.01a

Begripsbepalingen

In dit reglement wordt verstaan onder:

a. toplicht: wit krachtig licht dat schijnt over een boog van de horizon van 225° en wel aan elke zijde van het schip van recht vooruit tot 22°30' achterlijker dan dwars en dat uitsluitend over deze boog zichtbaar is¹;

b. boordlichten: groen helder licht aan stuurboordzijde en rood helder licht aan bakboordzijde die elk schijnen over een boog van de horizon van 112°30' en wel elk aan zijn zijde van het schip van recht vooruit tot 22°30' achterlijker dan dwars en die uitsluitend over deze boog zichtbaar zijn¹;

c. heklicht: wit helder of gewoon licht dat schijnt over een boog van de horizon van 135° en wel aan elke zijde van het schip over 67°30' van recht achteruit en dat uitsluitend over deze boog zichtbaar is¹;

d. rondom schijnend licht: een licht dat schijnt over een boog van 360° en dat over deze boog zichtbaar is;

e. hoogte:

– hetzij: de hoogte boven het vlak door de onderkant der inzinkingsmerken ter plaatse van de grootst toegelaten diepgang, zoals deze ingevolge de voorschriften omtrent het vlak van de grootst toegelaten diepgang van binnenschepen voor het schip is vastgesteld voor de Rijn of daarmede volgens die voorschriften gelijkgestelde vaarwegen;

– hetzij voor een schip dat niet is voorzien van inzinkingsmerken: de hoogte boven het bovenste doorlopende dek of bij gebreke hieraan boven het potdeksel.

Artikel 3.02

Lichten en navigatielantaarns i

1. Voor zover niet anders wordt bepaald, moeten de lichten die een schip ingevolge dit reglement moet voeren gelijkmatig zijn.

2. Een schip mag slechts de navigatielantaarns gebruiken:

a. waarvan de lantaarnhuizen, de uitrusting en de lichtbronnen het keurmerk dragen dan wel voorzien zijn van het certificaat voorgeschreven in de voorschriften die krachtens artikel 1.01, onder C3° en C4°, zijn vastgesteld, en

Noot van de Almanakredactie:

¹ Teneinde het ongewenste overschijnen tegen te gaan is hierin nu gesteld, dat de navigatielichten 'uitsluitend over de vastgestelde boog zichtbaar mogen zijn'

b. waarvan de lichten voor wat betreft hun horizontale uitstraling, kleur en sterkte in overeenstemming zijn met dit reglement.¹

3. De lichten van stilliggende schepen die niet zijn uitgerust met een motor behoeven niet aan bovenvermelde voorschriften te voldoen. Bij goed zicht en tegen een donkere achtergrond dient de zichtbaarheid daarvan echter ongeveer 1000 m te bedragen.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel was bij het Zesde wijzigingsbesluit BPR reeds in overeenstemming gebracht met artikel 3.02 RPR 1983 zoals dat bij tijdelijke wijziging was gewijzigd.

In het RPR 1995 is het vierde lid van de tijdelijke tekst niet overgenomen. Dit hield de uitzondering voor navigatielantaarns van kleine schepen in om het in de Voorschriften omtrent de kleur en de sterkte der lichten, alsmede omtrent de goedkeuring der navigatielantaarns voor de Rijnvaart vermelde keurmerk te dragen. Bij het verkeer op een vaarweg als de Rijn wordt het niet langer verantwoord geacht dat niettypegekeurde navigatielantaarns worden toegepast.

Het tweede lid is zodanig gewijzigd dat thans alle schepen (dus ook 'kleine schepen') moeten zijn voorzien van navigatielantaarns die aan de vastgestelde eisen voldoen. Dit kan ofwel blijken uit de aanwezigheid op de lantaarns en gloeilampen van het keurmerk overeenkomstig de Rijnvoorschriften, ofwel uit een certificaat als bedoeld in de Regeling navigatielantaarns Rijkswateren.'

Artikel 3.03

Borden, vlaggen en wimpels

1. Voor zover niet anders wordt bepaald, moeten de borden en vlaggen die een schip ingevolge dit reglement moet voeren rechthoekig zijn.

2. Zij mogen niet vervuild en de kleuren mogen niet verbleekt zijn.

3. De afmetingen moeten ten minste als volgt zijn:

a. voor borden en vlaggen: een lengte en een hoogte van elk ten minste 1 m;

b. voor wimpels een lengte van ten minste 1 m en een hoogte aan één zijde van ten minste 0,50 m.

4. In afwijking van het derde lid mogen voor kleine schepen voorwerpen van geringere afmetingen worden gebruikt die in verhouding staan tot de grootte van het kleine schip. De afmetingen moeten echter in ieder geval zodanig zijn, dat een goede zichtbaarheid wordt verzekerd.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Zie het Hoofdstuk 'Kanttekeningen' voor in de Almanak.

Artikel 3.04

Cilinders, bollen, kegels en ruiten

1. De cilinders, bollen, kegels en ruiten, die een schip ingevolge dit reglement moet voeren, mogen worden vervangen door voorwerpen die op een afstand dezelfde vorm vertonen.

2. Zij mogen niet vervuild en de kleuren mogen niet verbleekt zijn.

3. De afmetingen moeten ten minste als volgt zijn:

a. voor cilinders: een hoogte van 80 cm en een middellijn van 50 cm;

b. voor bollen: een middellijn van 60 cm;

c. voor kegels: een hoogte van 60 cm en een middellijn van het grondvlak van 60 cm, zodanig dat de middellijn van het grondvlak niet meer is dan de hoogte;

d. voor ruiten: een lengte van de verticale middellijn van 80 cm en van de horizontale middellijn van 50 cm, zodanig dat de lengte van de horizontale middellijn niet meer is dan die van de verticale middellijn.

4. In afwijking van het derde lid mogen voor kleine schepen voorwerpen van geringere afmetingen worden gebruikt die in verhouding staan tot de grootte van het kleine schip. De afmetingen moeten echter in ieder geval zodanig zijn, dat een goede zichtbaarheid wordt verzekerd I.

Uit de Toelichting:

I 'In de artikelen 3.03 en 3.04 wordt een vierde lid toegevoegd met de criteria waaraan door kleine schepen te voeren dagtekens ten minste moeten voldoen. Weliswaar werd door de formulering van het derde lid van deze artikelen reeds de mogelijkheid gegeven om voorwerpen van kleinere afmetingen te gebruiken, in de praktijk blijkt dit nogal eens zodanig te worden geïnterpreteerd, dat veel te kleine tekens worden gevoerd. In verband hiermee is de redactie van de inleidende zin van het derde lid aangepast.'

Artikel 3.05

Verboden tekens

1. Een schip mag geen andere tekens voeren of tonen dan die welke in dit reglement worden vermeld en mag niet deze tekens voeren of tonen onder andere omstandigheden dan die welke in dit reglement zijn voorzien.

2. Een schip mag voor het wisselen van berichten met andere schepen of met de wal geen tekens gebruiken die kunnen leiden tot verwarring met de in dit reglement vermelde tekens.

Artikel 3.06

Noodlichten

Indien de lichten die een schip ingevolge dit reglement moet voeren niet kunnen werken, moet het schip deze onverwijld door noodlichten vervangen. Ingeval een krachtig licht wordt voorgeschreven, mag echter het noodlicht helder, en ingeval een helder licht wordt voorgeschreven, mag het noodlicht gewoon zijn. Het schip moet zo spoedig mogelijk wederom lichten van de voorgeschreven sterkte in gebruik stellen.

Artikel 3.07

Verboden lichten, verlichting of zoeklichten dan wel vlaggen, borden, wimpels of andere voorwerpen I

1. Een schip mag geen lichten, verlichting of zoeklichten dan wel vlaggen, borden, wimpels of andere voorwerpen doen zichtbaar zijn, die kunnen leiden tot verwarring met de in dit reglement vermelde tekens dan wel de waarneembaarheid of de herkenning daarvan kunnen bemoeilijken.

2. Een schip mag zijn lichten dan wel zijn verlichting of zijn zoeklichten niet op zodanige wijze gebruiken, dat zij door verblinding gevaar of hinder voor de scheepvaart kunnen veroorzaken.

Uit de Toelichting:

I 'Veel schepen voeren bij het varen de zg. vaarvlag, d.i. de vlag van de rederij of van de schippersorganisatie (bijv. van KSV 'Schuttevaer'). Deze vlag is geen teken dat dient voor de navigatie, zodat de vlag niet uit dien hoofde is verboden.'¹

Noot van de Almanakredactie:

¹ Onder deze uitzondering vallen uiteraard eveneens de verenigingsstandaard en de geuzen, zoals beschreven in het hoofdstuk 'Vlagvoering'.

² De verplichting tot het voeren van het tweede toplicht voor grote schepen langer dan 110 meter vervalt.

AFDELING II. TEKENS TIJDENS HET VAREN

Artikel 3.08

Tekens van grote motorschepen I

1. Een alleenvarend groot motorschip moet 's nachts voeren:

a. een toplicht op het voorschip in de lengteas van het schip op een hoogte van ten minste 5 m. Deze hoogte mag worden verminderd tot 4 m, indien de lengte van het schip niet meer dan 40 m bedraagt;

b. boordlichten op gelijke hoogte en in een lijn loodrecht op de lengteas van het schip, ten minste 1 m lager dan het toplicht, en niet meer dan 1 m binnen de buitenzijden van het schip;

c. een heklicht op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt.

2. Een alleenvarend groot motorschip mag 's nachts op het achterschip een tweede toplicht voeren op een grotere hoogte dan het toplicht op het voorschip².

3. Een groot motorschip dat wordt geassisteerd moet voeren:

a. 's nachts: de in het eerste en tweede lid voorgeschreven lichten;

b. overdag: een gele bol op het voorschip op een hoogte van ten minste 5 m.

Indien dit schip een zeegaand schip is, behoeft het de gele bol niet te voeren, doch mag het deze voeren.

4. Een snel schip moet overdag en 's nachts, naast de overige tekens die bij dit reglement zijn voorgeschreven, voeren: twee gele krachtige rondom schijnende snelle flikkerlichten, in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte, dat zij van alle zijden zichtbaar zijn.

5. Een groot schip dat onder zeil vaart en tegelijkertijd zijn mechanische middelen tot voortbeweging gebruikt moet overdag voeren: een zwarte kegel met de punt naar beneden, zo hoog mogelijk, op een plaats waar hij het best kan worden gezien.

6. Dit artikel is niet van toepassing op een veerpont, een vissersschip en een schip dat loodsdienst uitoefent.

Uit de Toelichting:

I 'In dit artikel zijn verschillende wijzigingen aangebracht. Allereerst wordt nu steeds de term groot schip gebruikt, zodat daardoor al duidelijk is dat het artikel niet voor een klein schip geldt. Ten aanzien van de plaatsing van de boordlichten wordt in het eerste lid onder b, nu gepreciseerd, dat deze zich niet meer dan 1 meter binnen de buitenzijden van het schip mogen bevinden. Dit geeft een betere garantie voor een goede zichtbaarheid van deze lichten.

Het tweede lid bevatte inzake het tweede toplicht voorheen voor schepen met een lengte van meer dan 110 meter de verplichting om dit tweede licht te voeren. Deze verplichting vervalt thans. Het praktisch nut van dit tweede toplicht wordt voor de vaart op de binnenwateren betwijfeld. Tevens kan niet worden ingezien, waarom dit voor een alleen varend schip wel verplicht zou zijn, maar niet voor een duwstel van grote afmetingen. Op ruime wateren kan het tweede toplicht nog wel zin hebben, zodat het thans facultatief gaat gelden. De formulering van deze bepaling is voorts sterk vereenvoudigd.

In het derde lid komt nu het zeegaand schip, dat in de plaats komt van het omslachtige 'een schip dat rechtstreeks van zee komt of rechtstreeks naar zee gaat'.

Het oude vierde lid is in de vorm van een algemene bepaling verplaatst naar artikel 3.01.

Het nieuwe vierde lid inzake de bijzondere lichten voor snelle schepen bezigt nu de term 'snel schip' die thans in artikel 1.01 is gedefinieerd. Voor de gele flikkerlichten wordt verder gespecificeerd dat dit rondom schijnende lichten moeten zijn, een eis die in de huidige bepaling was vergeten.

Als nieuw vijfde lid komt nu het voorschrift inzake de zwarte kegel voor schepen die tegelijkertijd van zeilen en een motor gebruikmaken, dat voorheen artikel 3.12 tweede lid was. Aangezien een dergelijk schip reglementair een motorschip is, wordt de plaatsing in artikel 3.08 juister geacht.

In het aangepaste zesde lid behoeft thans het kleine schip niet meer te worden benoemd. De uitzondering van vissersschepen en loodsboten kan thans zonder beperking worden overgenomen, aangezien in de op deze schepen van toepassing zijnde bepalingen alle voor hun geldende tekens worden vermeld zonder verwijzing naar artikel 3.08.'

Artikel 3.09

Tekens van slepen en van motorschepen die assisteren I

1. Het motorschip aan de kop van een sleep bestaande uit grote schepen, alsmede het motorschip dat een groot motorschip, duwstel of gekoppeld samenstel assisteert, moet voeren:

a. 's nachts:

1°. twee toplichten op het voorschip, in de lengteas van het schip, in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, het bovenste op een hoogte van ten minste 5 m en het onderste voorzover mogelijk ten minste 1 m hoger dan de boordlichten. De hoogte van het bovenste licht mag worden verminderd tot 4 m, indien de lengte van het schip niet meer dan 40 m bedraagt;

2°. boordlichten op gelijke hoogte en in een lijn loodrecht op de lengteas van het schip, ten minste 1 m lager dan het toplicht en niet meer dan 1 m binnen de buitenzijden van het schip;

3°. een geel helder of gewoon licht op het achterschip in de lengteas van het schip, dat schijnt over dezelfde boog van de horizon als een heklicht en dat is aangebracht op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor de gesleepte lengten achter het schip;

b. overdag: een gele cilinder die aan de bovenzijde en aan de benedenzijde is voorzien van twee banden, zwart en wit, de witte banden aan de uiteinden van de cilinder, en die is aangebracht in verticale stand op het voorschip op een zodanige hoogte, dat hij aan alle zijden zichtbaar is.

2. Indien een sleep verscheidene motorschepen bevat die niet in kiellinie varen dan wel verscheidene motorschepen tezamen een motorschip, een duwstel of een gekoppeld samenstel assisteren, moet elk van deze schepen, in plaats van de in het eerste lid bedoelde toplichten's nachts voeren:

drie toplichten op het voorschip, in de lengteas van het schip, in een verticale lijn telkens met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m. Het bovenste en het onderste toplicht moeten op dezelfde hoogte zijn aangebracht als voor de in het eerste lid bedoelde toplichten is voorgeschreven.

3. Een groot schip van een sleep dat niet is het motorschip of een der motorschepen, bedoeld in het eerste en tweede lid, moet voeren:

a. 's nachts: een wit helder rondom schijnend licht, op een hoogte van ten minste 5 m. Deze hoogte mag worden verminderd tot 4 m, indien de lengte van het schip niet meer dan 40 m bedraagt;

b. overdag: een gele bol, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte, dat hij van alle zijden zichtbaar is.

Indien echter:

i. een lengte in een sleep langer is dan 110 m, moet deze lengte 's nachts twee van deze lichten voeren, waarvan één voorop en één achterop;

ii. een lengte in een sleep is samengesteld uit meer dan twee langszijde van elkaar vastgemaakte schepen, moeten alleen de schepen aan de buitenzijden dit licht of deze lichten dan wel deze bol voeren.

4. Het grote schip of de grote schepen die de laatste lengte van een sleep vormen moeten 's nachts, behalve het licht of de lichten voorgeschreven bij het derde lid, een heklicht op het achterschip voeren dat zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip is geplaatst op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt.

Indien echter de laatste lengte van een sleep is samengesteld uit meer dan twee langszijde van elkaar vastgemaakte schepen, moeten alleen de schepen aan de buitenzijden deze lichten voeren.

Indien de laatste lengte van een sleep uit een klein schip of kleine schepen bestaat, wordt voor de toepassing van dit lid geen rekening met deze kleine schepen gehouden.

5. Indien het in het derde lid bedoelde schip een zeegaand schip is, mag het, in plaats van de in het eerste tot en met vierde lid voorgeschreven tekens, voeren:

a. 's nachts:

1°. boordlichten op gelijke hoogte en in een lijn loodrecht op de lengteas van het schip, ten minste 1 m lager dan het toplicht en niet meer dan 1 m binnen de buitenzijden van het schip;

2°. een heklicht op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt.

b. overdag: een gele bol als voorgeschreven in het derde lid, doch behoeft het deze niet te voeren.

Uit de Toelichting:

I 'In de inleidende zin van het eerste lid wordt allereerst gepreciseerd dat het van toepassing is op slepen dan wel assistentiesituaties die uit grote schepen bestaan. Aldus kan het oude zevende lid vervallen.

De omschrijving van de voorgeschreven lichten is alleen in die zin aangepast, dat hierin geen verwijzingen naar artikel 3.08 meer voorkomen. Inhoudelijk is er niets veranderd.

Het tweede lid is redactioneel vereenvoudigd, doordat niet meer het dagteken wordt herhaald, doch alleen wordt aangegeven dat in de daar bedoelde formatie op de sleepboten drie toplichten in plaats van twee vereist zijn.

In het derde en vierde lid wordt nu consequent 'groot schip' gebruikt. In het vierde lid is de redactie verder in die zin aangepast, dat daarin geen verwijzing naar artikel 3.08 meer voorkomt. In tegenstelling tot het vervallen voor schepen met een lengte van meer dan 110 meter van de verplichting een tweede toplicht te voeren, is de verplichting voor een sleep langer dan 110 meter om twee toplichten te voeren gehandhaafd, omdat sleepschepen, anders dan in artikel 3.08, tweede lid, bedoelde schepen, geen boordlichten voeren.

Het oude vijfde lid is vervallen ten gevolge van artikel 3.01, vijfde lid. In het nieuwe vijfde lid (zesde lid oud) kan de redactie worden vereenvoudigd door het gebruik van 'zeegaand schip'. Voorts worden nu de vereiste boordlichten volledig omschreven zonder verwijzing naar artikel 3.08 en is tevens het heklicht opgenomen. Volgens de huidige tekst moest dit door een zeeschip wel worden gevoerd, maar moest deze verplichting via interpretatie van het derde, vierde en vijfde lid worden gevonden.'

Artikel 3.10

Tekens van duwstellen I

1. Een duwstel moet 's nachts voeren:

a. 1e. drie toplichten op het voorschip van het voorste schip of van het meest aan bakboord geplaatste der voorste schepen, in de vorm van een gelijkzijdige driehoek met een horizontale basis in een vlak loodrecht op de lengteas van het duwstel, het bovenste licht op een hoogte van ten minste 5 m en de beide onderste lichten, ongeveer 1,25 m uit elkaar, ongeveer 1,10 m onder het bovenste licht;

2e. een toplicht op het voorschip van elk ander schip dat van voren over de volle breedte zichtbaar is, voorzover mogelijk 3 m lager dan het bovenste licht, bedoeld onder 1e.

De masten waaraan deze lichten worden gevoerd moeten zijn geplaatst in de lengteas van het schip waarop zij zich bevinden;

b. boordlichten die moeten zijn geplaatst

1°. op gelijke hoogte in een lijn loodrecht op de lengteas,

2°. op het breedste gedeelte van het duwstel op of zo dicht mogelijk bij de duwboot,

3°. ten hoogste 1 m binnen de zijkanten van het duwstel, en

4°. op een hoogte van ten minste 2 m;

c. 1°. drie heklichten op de duwboot in een horizontale lijn loodrecht op de lengteas, telkens ongeveer 1,25 m uit elkaar, op een zodanige hoogte dat zij niet door een van de andere schepen van het duwstel aan het zicht kunnen worden onttrokken;

2°. een heklicht op elk ander schip dat van achteren over de volle breedte zichtbaar is. Indien, behalve de duwboot, meer dan twee schepen van achteren zichtbaar zijn, moet dit licht alleen door de schepen aan de buitenzijden worden gevoerd. Dit licht moet worden gevoerd op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt. Deze lichten moeten voldoen aan artikel 3.08, eerste lid onder c.

2. Een duwstel dat wordt geassisteerd moet voeren:

– 's nachts:

de lichten voorgeschreven bij het eerste lid. De lichten bedoeld in het eerste lid onder c, 1e, dienen echter gele lichten te zijn;

– overdag:

een gele bol op de duwboot op een hoogte van ten minste 5 m.

3. Een duwstel dat door twee duwboten naast elkaar wordt voortbewogen moet de heklichten bedoeld in het eerste lid onder c, 1e, voeren op de duwboot aan stuurboord; de andere duwboot moet het heklicht bedoeld in het eerste lid onder c, 2e, voeren.

4. Een duwstel, waarvan de grootste lengte niet meer dan 110 m en de grootste breedte niet meer dan 12 m bedraagt, wordt voor de toepassing van dit hoofdstuk beschouwd als één motorschip van dezelfde afmetingen.

Uit de Toelichting:

I 'Het eerste lid onder b en c, is inhoudelijk niet gewijzigd, maar redactioneel in die zin aangepast, dat niet langer wordt verwezen naar de omschrijving van boord- en heklichten in artikel 3.08. In het artikel zijn dus nu de eisen voor de navigatieverlichting voor duwstellen volledig omschreven.

Het oude derde lid is vervallen als gevolg van artikel 3.01, vijfde lid; het oude vierde lid is vernummerd tot derde lid.

Ten slotte is een nieuw vierde lid toegevoegd dat overeenkomt met artikel 3.01 vijfde lidoud.'

Artikel 3.11

Tekens van gekoppelde samenstellen I

1. Een gekoppeld samenstel bestaande uit grote schepen moet 's nachts voeren:

a. een toplicht op het voorschip van elk schip, in de lengteas op een hoogte van ten minste 5 m.

Op een schip dat geen motorschip is, mag in plaats van dit licht worden gevoerd een wit helder rondom schijnend licht, op een geschikte plaats en op een hoogte van ten minste 5 m, maar niet hoger dan het toplicht van het motorschip of de toplichten van de motorschepen. De hoogte van zowel het toplicht als het rondom schijnende licht mag worden verminderd tot 4 m, indien de lengte van het schip niet meer dan 40 m bedraagt;

b. boordlichten aan de buitenzijden van het samenstel, voorzover mogelijk op onderling dezelfde hoogte en ten minste 1 m lager dan het laagste licht, bedoeld onder a. Zij moeten zijn geplaatst in een lijn loodrecht op de lengteas van het schip en niet meer dan 1 m binnen de buitenzijden van het schip;

c. een heklicht op het achterschip van elk schip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip en op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt.

2. Een gekoppeld samenstel bestaande uit grote schepen dat wordt geassisteerd moet voeren:

a. 's nachts: de lichten voorgeschreven in het eerste lid;

b. overdag: een gele bol, voorop op een hoogte van ten minste 5 m.

3. Indien bij een gekoppeld samenstel bestaande uit grote schepen het langszijde van het motorschip vastgemaakte andersoortige schip een zeegaand schip is, mag het motorschip, in plaats van de bij het eerste lid voorgeschreven lichten, de lichten voeren, bedoeld in artikel 3.09, eerste lid, en mag het andersoortige schip voeren:

boordlichten en een heklicht als bedoeld in het eerste lid, onder b en c.4. Een gekoppeld samenstel, waarvan de grootste lengte meer dan 140 m bedraagt, wordt voor de toepassing van dit hoofdstuk beschouwd als een duwstel van dezelfde lengte.

Uit de Toelichting:

I 'In de aanhef van het eerste lid wordt nu gepreciseerd, dat het alleen van toepassing is op gekoppelde samenstellen bestaande uit grote schepen. Aldus kan het oude vijfde lid, dat de uitzondering voor gekoppelde samenstellen met kleine schepen bevatte, vervallen. In het eerste lid onder a, b en c zijn voorts de omschrijvingen van toplicht, boordlichten en heklicht in die zin aangepast, dat niet langer naar artikel 3.08 wordt verwezen, maar een volledige omschrijving wordt geboden.

In het tweede lid wordt verduidelijkt dat het gaat om grote schepen.

In het derde lid wordt eveneens 'groot schip' gebruikt en ook 'zeegaand schip'. Voorts is in dit lid de verwijzing naar artikel 3.08 vervangen door een verwijzing naar het eerste lid van artikel 3.11.

Het oude vierde lid is vervallen als gevolg van artikel 3.01, vijfde lid.

Een nieuw vierde lid wordt toegevoegd dat gekoppelde samenstellen met zeer grote afmetingen (meer dan 140 meter lengte) voor de navigatieverlichting gelijkstelt met een duwstel. Eenzelfde bepaling kent het RPR (artikel 3.01, derde lid onder b). Voor het BPR wordt deze bepaling beter op z'n plaats geacht in artikel 3.11.'

Artikel 3.12

Tekens van grote zeilschepen i

Een groot zeilschip moet 's nachts voeren:

a. boordlichten op gelijke hoogte en in een lijn loodrecht op de lengteas en ten hoogste 1 m binnen de zijkanten van het schip. Zij mogen gewone lichten zijn;

b. een heklicht op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt;

c. twee heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn, het bovenste rood en het onderste groen, met een onderlinge afstand van ten minste 1 m, aan of nabij de top van de mast, waar deze het best kunnen worden gezienI.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel was voorheen niet voor eenieder begrijpelijk geformuleerd. Het gaf aan, dat daarin de lichten voor zeilschepen waren vervat, doch men moest uit het derde lid halen dat het in werkelijkheid alleen om de lichten voor grote zeilschepen ging. Door de definitie van groot schip kan dit euvel nu worden verholpen. Verder moest men ook weer via het derde lid begrijpen, dat de regeling van het oude tweede lid inzake een schip dat tegelijkertijd van zeilen en motor gebruikmaakt wel weer voor een klein schip gold. Thans wordt dit voorschrift voor het voeren van de zwarte kegel zowel in artikel 3.08 voor grote schepen als in artikel 3.13 voor kleine schepen opgenomen. Kleine schepen vinden aldus alle voor hun van toepassing zijnde regels inzake het voeren van lichten en dagmerken in één artikel. De omschrijving van de lichten voor grote zeilschepen bevat nu niet langer een verwijzing naar artikel 3.08, maar geeft de aan deze lichten te stellen eisen volledig weer.'

Artikel 3.13

Tekens van kleine schepen I

1. Een alleenvarend klein motorschip moet 's nachts voeren:

a. hetzij:

1°. een toplicht in de lengteas van het schip, op dezelfde hoogte als de boordlichten en ten minste 1 m voor deze lichten. Dit licht moet een helder licht zijn¹;

2°. boordlichten. Deze lichten mogen gewone lichten zijn. Zij moeten zich op gelijke hoogte en in één lijn loodrecht op de lengteas van het schip bevinden; en

3°. een heklicht op het achterschip, op zodanige hoogte dat het voor een oploper goed zichtbaar is;

b. hetzij:

1°. een toplicht, zoals voorgeschreven onder a, 1°. Dit licht moet echter ten minste 1 m hoger dan de boordlichten worden gevoerd;

2°. de boordlichten, zoals voorgeschreven onder a, 2°. Deze lichten mogen echter onmiddellijk naast elkaar of in één lantaarn verenigd in de lengteas van het schip aan of nabij de boeg worden gevoerd; en

3°. een heklicht, zoals voorgeschreven onder a, 3°. In plaats van dit heklicht en van het onder b, 1°, bedoelde toplicht mag een wit rondom schijnend licht worden gevoerd.

2. Een alleenvarend klein open motorschip met een lengte van minder dan 7 m waarvan de hoogst bereikbare snelheid niet meer is dan 13 km per uur t.o.v. het water mag, in plaats van de bij het eerste lid voorgeschreven lichten, een wit gewoon rondom schijnend licht voeren.

3. Een klein motorschip dat slechts kleine schepen sleept dan wel langszijde daarvan vastgemaakte kleine schepen voortbeweegt moet 's nachts de bij het eerste lid voorgeschreven lichten voeren.

4. Een klein schip dat wordt gesleept dan wel langszijde van een ander schip vastgemaakt wordt voortbewogen moet 's nachts een wit gewoon rondom schijnend licht voeren. Dit lid is niet van toepassing op de bijboot van een schip.

5. Een klein zeilschip moet 's nachts voeren: hetzij boordlichten en een heklicht, zodanig dat de boordlichten naast elkaar of in één lantaarn verenigd in de lengteas van het schip aan of nabij de boeg en het heklicht op het achterschip zijn aangebracht. De boordlichten mogen gewone lichten zijn;

– hetzij boordlichten en een heklicht, verenigd in één lantaarn, aan of nabij de top van de mast waar deze het best kan worden gezien.

Dit mag een gewoon licht zijn;

– hetzij, indien de lengte van het schip minder dan 7 m bedraagt, een wit gewoon rondom schijnend licht op een zodanige hoogte, dat het van alle zijden zichtbaar is. Het schip moet dan bovendien bij het naderen van een ander schip, bij gevaar voor aanvaring, een tweede wit gewoon licht tonen om de aandacht te trekken.

6. Een klein door spierkracht voortbewogen schip moet 's nachts een wit gewoon rondom schijnend licht voeren.

7. Een klein schip dat onder zeil vaart en tegelijkertijd zijn mechanische middelen tot voortbeweging gebruikt moet overdag voeren: een zwarte kegel met de punt naar beneden, zo hoog mogelijk, op een plaats waar hij het best kan worden gezien¹.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Voor kleine schepen wordt het nu ook, conform het RPR (Rijnvaartpolitiereglement) en CEVNI (Code Européen des Voies de Navigation Intérieure), toegestaan om het toplicht op dezelfde hoogte 1 meter vóór de boordlichten te voeren.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid was voorheen voor de navigatieverlichting van kleine motorschepen slechts de variant voorzien waarbij het toplicht ten minste 1 meter hoger dan de boordlichten wordt gevoerd. Dit was het systeem waaraan door de recreatievaart in Nederland de voorkeur werd gegeven. Inmiddels komen echter meer en meer kleine schepen vanaf de Rijn, die zijn uitgerust met het in het RPR voorziene alternatieve systeem, waarbij het toplicht op dezelfde hoogte als de boordlichten wordt gevoerd, de overige binnenwateren op. Aldus ontstaat de behoefte om ook op de nationale vaarwegen over dit alternatief, dat ook in het CEVNI wordt voorzien, te kunnen beschikken. Voor de Rijn wordt het op gelijke hoogte met de boordlichten voeren het meest duidelijk geacht ter onderscheiding van de lichten van een groot schip. In BPR en CEVNI moest het onderscheid worden opgemaakt uit de mindere sterkte van de lichten van een klein schip en uit het kleinere silhouet. Thans wordt ook voor de BPR-wateren deze keuzemogelijkheid geïntroduceerd. De redactie onder b. is weer zodanig, dat niet wordt verwezen naar artikel 3.08, maar een volledige omschrijving wordt gegeven.

In het tweede lid is de snelheidsnorm van 12,964 km per uur, overeenkomende met 7 zeemijlen per uur, evenals in artikel 1.09 vervangen door 13 km per uur.

Het oude zevende lid is vervallen als gevolg van artikel 3.01, vijfde lid. Als nieuw zevende lid wordt de bepaling toegevoegd die voorheen in artikel 3.12 tweede lid, moest worden gevonden. Zoals reeds bij artikel 3.12 is vermeld, wordt de plaats in artikel 3.13 voor kleine schepen systematisch als de betere beschouwd.'

Artikel 3.14

Bijkomende tekens van varende schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren

1. Een schip dat bepaalde brandbare stoffen vervoert, bedoeld in het

ADN, nr. 7.1.5.0 of 7.2.5.0 moet teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomend teken voeren:

– 's nachts:

een blauw licht;

– overdag:

een blauwe kegel met de punt naar beneden.

Dit teken moet op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte worden gevoerd, dat het van alle zijden zichtbaar is.

In plaats van het dagteken kan ook telkens één blauwe kegel op het voor- en één op het achterschip op een hoogte van ten minste 3 m worden gevoerd.

2. Een schip dat bepaalde voor de gezondheid schadelijke stoffen vervoert, bedoeld in het ADN, nr. 7.1.5.0.1 of 7.2.5.0.2, moet, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomende tekens voeren:

Noot van de Almanakredactie:

¹ In dit artikel denkt men aan de zwarte kegel voornamelijk wanneer een zeilend vaartuig gedurende langere tijd de motor heeft bijstaan hetgeen vooral het geval is als het schip bij de wind zeilt. Dit is een logische gedachte die aansluit bij de praktijk op het water. Formeel moet de kegel ook worden gehesen, wanneer de motor wordt bijgezet voor het doorvaren van bijvoorbeeld een brug, een voorschrift dat in de praktijk moeilijk uitvoerbaar is. De mening van de redactie op dit punt is dan ook dat het beter is vlot de brug zonder kegel te passeren dan lang oponthoud voor het wegverkeer door het moeten hijsen van de kegel.

– 's nachts:

twee blauwe lichten;

– overdag: twee blauwe kegels met de punt naar beneden.

Deze tekens moeten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte worden gevoerd, dat zij van alle zijden zichtbaar zijn. In plaats van twee blauwe kegels kunnen ook telkens twee blauwe kegels op het voor- en op het achterschip worden gevoerd, waarvan de onderste op een hoogte van ten minste 3 m.

3. Een schip dat bepaalde ontplofbare stoffen vervoert, bedoeld in het ADN, nr. 7.1.5.0.1, moet, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomende tekens voeren:

– 's nachts:

drie blauwe lichten;

– overdag:

drie blauwe kegels met de punt naar beneden.

Deze tekens moeten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte worden gevoerd, dat zij van alle zijden zichtbaar zijn.

4. Indien een duwstel of een gekoppeld samenstel één of meer schepen bevat, bedoeld in één der voorgaande leden, moet, in plaats van dit schip of van deze schepen, de duwboot of het schip dat dient voor het voortbewegen van het gekoppeld samenstel het teken of de tekens, vermeld in dat lid, voeren.

5. Een duwstel, dat door twee duwboten naast elkaar wordt voortbewogen, moet de tekens bedoeld in het vierde lid op de duwboot aan stuurboord voeren.

6. Een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat verschillende gevaarlijke stoffen vervoert, bedoeld in het eerste, tweede of derde lid, moet uitsluitend de tekens voeren voor de gevaarlijke stof die volgens de voorgaande leden het grootste aantal blauwe lichten of kegels vereist.

7. Een schip, dat in het bezit is van een certificaat van goedkeuring als bedoeld in het ADN, nr. 8.1.8, en dat voldoet aan de veiligheidsvoorschriften die gelden voor een schip als bedoeld in het eerste lid, mag, indien het gelijktijdig met een schip, dat de tekens bedoeld in het eerste lid moet voeren, wil worden geschut, bij het naderen van een sluis, de tekens bedoeld in het eerste lid voeren.

8. De sterkte van de blauwe lichten voorgeschreven in één der voorgaande leden dient ten minste gelijk te zijn aan die van blauwe gewone lichten.

Artikel 3.15

Teken van varende passagiersschepen waarvan de maximale lengte van de romp minder is dan 20 m

1. Een varend passagiersschip waarvan de maximale lengte van de romp minder is dan 20 meter moet overdag voeren: een gele ruit, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte dat hij van alle zijden zichtbaar is.

2. De bevoegde autoriteit kan vaarwegen aanwijzen waarop de verplichting van het eerste lid niet van toepassing is.

Artikel 3.16

Tekens van varende veerponten

1. Een niet-vrijvarende veerpont moet 's nachts voeren:

a. een wit helder rondom schijnend licht op een hoogte van ten minste 5 m. Deze hoogte mag echter worden verminderd, indien de lengte van de pont 15 m niet overschrijdt;

b. een groen helder rondom schijnend licht ongeveer 1 m boven het onder a bedoelde licht.

2. De meest bovenstrooms gelegen ankerschuit of drijver van een veerpont aan een langskabel moet 's nachts zijn voorzien van een wit helder rondom schijnend licht, ten minste 3 m boven het wateroppervlak.

3. Een vrijvarende veerpont moet 's nachts voeren:

a. een wit helder rondom schijnend licht, bedoeld in het eerste lid onder a;

b. een groen helder rondom schijnend licht, bedoeld in het eerste lid onder b, en,

c. boordlichten en een heklicht. Deze lichten moeten voldoen aan artikel 3.08, eerste lid onder b en c.

Artikel 3.17

Bijkomend teken van varende schepen die recht van voorrang hebben

Een schip dat recht van voorrang heeft voor de doorvaart op plaatsen waar de volgorde van doorvaren is geregeld en dat van dit recht gebruik wil maken moet, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomend dagteken voeren:

een rode wimpel op het voorschip op een voldoende hoogte om goed zichtbaar te zijn.

Artikel 3.18

Bijkomende tekens van schepen die onmanoeuvreerbaar worden

1. Een schip dat onmanoeuvreerbaar wordt moet, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomende tekens zo nodig tonen:

– 's nachts:

a. een rood licht waarmee heen en weer wordt gezwaaid. In het geval van een klein schip mag dit een wit licht zijn, of

b. twee rode gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn;

– overdag:

c. een rode vlag waarmee heen en weer wordt gezwaaid, of

d. twee zwarte bollen in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn.

2. De in het eerste lid bedoelde tekens vervangen het in bijlage 6 onder A vermelde geluidssein of vullen dat aan. De vlag mag worden vervangen door een bord van dezelfde kleur.

Artikel 3.19

Tekens van varende drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen

Onverminderd de bijzondere voorschriften die ingevolge artikel 1.21 kunnen worden gesteld moeten een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting 's nachts voeren:

witte heldere rondom schijnende lichten in voldoend aantal om hun omtrek aan te duiden, op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn.

AFDELING III. TEKENS TIJDENS HET STILLIGGEN

Artikel 3.20

Tekens van stilliggende schepen I

1. Een groot schip dat direct of indirect aan de oever gemeerd ligt moet 's nachts voeren:

een wit gewoon rondom schijnend licht aan de zijde van het vaarwater op een hoogte van ten minste 3 m.

In plaats van dit licht mogen ook 2 witte gewone rondomschijnende lichten aan de zijde van het vaarwater op dezelfde hoogte, één op het voorschip en één op het achterschip, worden gevoerd.

2. Een groot schip dat stilligt zonder direct of indirect aan de oever gemeerd te liggen moet voeren:

– 's nachts:

twee witte gewone rondom schijnende lichten waar deze het best kunnen worden gezien, het ene op het voorschip op een hoogte van ten minste 4 m en het andere op het achterschip op een hoogte van ten minste 2 m en ten minste 2 m lager dan het licht op het voorschip;

– overdag:

een zwarte bol op het voorschip, op een zodanige hoogte dat hij van alle zijden zichtbaar is.

3. Een duwstel dat stilligt zonder direct of indirect aan de oever gemeerd te liggen moet voeren:

– 's nachts:

een wit gewoon rondom schijnend licht op elk schip, telkens waar dit het best kan worden gezien, op een hoogte van ten minste 4 m.

Het duwstel behoeft op de duwbakken tezamen niet meer dan vier lichten te voeren, mits de contouren van het duwstel hierdoor goed worden aangegeven.

– overdag:

een zwarte bol op de duwboot of de duwboten en op het voorste andersoortige schip of de voorste andersoortige schepen aan de buitenzijden.

4. Een klein schip dat stilligt, met uitzondering van de bijboot van een schip, moet voeren:

a. 's nachts: een wit gewoon rondom schijnend licht waar dit het best kan worden gezien;

b. overdag, indien het niet direct of indirect aan de oever gemeerd ligt: een zwarte bol op een geschikte plaats, op een zodanige hoogte dat hij van alle zijden zichtbaar is.

5. De in dit artikel bedoelde tekens behoeven niet gevoerd te worden door een schip:

a. dat ligt in een vaarweg of in een gedeelte van een vaarweg, aangewezen door de bevoegde autoriteit; i

b. dat ligt in een vaarweg waar varen niet mogelijk dan wel verboden is;

c. dat direct of indirect aan de oever gemeerd ligt en vanwege aldaar aanwezige verlichting voldoende zichtbaar is;

d. dat op een veilige ligplaats ligt;

e. dat ligt op een ligplaats die de bevoegde autoriteit als zodanig heeft aangeduid en waar hij het achterwege laten van het voeren van de tekens heeft toegestaan.

6. Dit artikel is niet van toepassing op de schepen, bedoeld in de artikelen 3.22 en 3.25.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste en tweede lid wordt telkens 'groot schip' gebruikt. De laatste volzin van het oude tweede lid, waarin enkele uitzonderingen op de plaats van de ankerbol werden gegeven, is vervallen. Hierin wordt voldoende voorzien in het derde lid en in het nieuwe vierde lid. In het vierde lid zijn nu de stilligbepalingen voor kleine schepen geconcentreerd. Aldus wordt de overzichtelijkheid van de lichten en dagtekens tijdens het stilliggen voor grote en kleine schepen verbeterd.

In het zesde lid zijn de verwijzingen naar de artikelen 3.34, tweede lid en 3.37 geschrapt. De voorschriften van deze artikelen betreffen alleen varende schepen, zodat bepalingen voor het stilliggen op deze schepen nooit van toepassing kunnen zijn.'

Artikel 3.21

Bijkomende tekens van stilliggende schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren

Artikel 3.14 is eveneens van toepassing op het schip, het duwstel of het gekoppeld samenstel, bedoeld in dat artikel, wanneer het stilligt.

Artikel 3.22

Tekens van op hun aanlegplaatsen stilliggende veerponten

1. Een op zijn aanlegplaats stilliggende niet-vrijvarende veerpont moet 's nachts de bij artikel 3.16, eerste lid, voorgeschreven lichten voeren.

Bovendien moet de meest bovenstrooms gelegen ankerschuit of drijver van een veerpont aan een langskabel 's nachts het bij artikel 3.16, tweede lid, voorgeschreven licht voeren.

2. Een op zijn aanlegplaats stilliggende vrijvarende veerpont, die dienstdoet, moet 's nachts de bij artikel 3.16, eerste lid, onder b en de lichten bedoeld in artikel 3.08, eerste lid, onder b en c. voorgeschreven lichten voeren. Hij mag bovendien de bij artikel 3.08, eerste lid onder b en c, voorgeschreven lichten blijven voeren.

Hij moet de lichten bedoeld in artikel 3.08, eerste lid onder b en c, en het groen licht bedoeld in artikel 3.16, derde lid, onder b, doven, zodra hij buiten dienst is.

Artikel 3.23

Tekens van drijvende voorwerpen en van drijvende inrichtingen die stilliggen

Onverminderd de bijzondere voorschriften die op grond van artikel 1.21 kunnen worden gesteld, moeten een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting 's nachts voeren:

witte gewone rondom schijnende lichten, in voldoend aantal om hun omtrek aan de zijde van het vaarwater aan te duiden, op een zodanige hoogte dat zij van het vaarwater af goed zichtbaar zijn.

Artikel 3.20, vijfde lid, is van overeenkomstige toepassing.

Artikel 3.24

Bijkomend teken voor netten of uitleggers van stilliggende schepen

Een schip dat op een vaarweg waar stroom loopt een net of een uitlegger in of in de nabijheid van het vaarwater heeft uitstaan, moet, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomend teken, en zodanig dat het zijn net of uitlegger aanduidt, voeren:

– 's nachts:

een wit gewoon rondom schijnend licht;

– overdag:

een gele vlag.

Artikel 3.25

Tekens van in bedrijf zijnde drijvende werktuigen en van vastgevaren of gezonken schepen

1. Een in bedrijf zijnd drijvend werktuig en een schip dat in het vaarwater werken uitvoert, dan wel peilingen of metingen verricht, moeten voeren:

a. aan de zijde waar de doorvaart vrij is:

– 's nachts:

twee groene heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

– overdag:

twee groene ruiten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

b. aan de zijde waar de doorvaart niet vrij is:

– 's nachts:

een rood rondom schijnend licht op dezelfde hoogte als het bovenste van de onder a voorgeschreven groene lichten en van dezelfde lichtsterkte als die lichten;

– overdag:

een rode bol op dezelfde hoogte als de bovenste van de onder a voorgeschreven groene ruiten; of, in het geval dat deze schepen tevens tegen hinderlijke waterbeweging beschermd willen worden:

c. aan de zijde waar de doorvaart vrij is:

– 's nachts:

een rood helder of gewoon rondom schijnend licht en een wit helder of gewoon rondom schijnend licht in een verticale lijn, met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, het bovenste rood en het onderste wit;

– overdag:

een bord waarvan de bovenste helft rood en de onderste helft wit is dan wel twee borden in een verticale lijn, het bovenste rood en het onderste wit;

d. aan de zijde waar de doorvaart niet vrij is:

– 's nachts:

een rood rondom schijnend licht op dezelfde hoogte als het onder c. voorgeschreven rode licht en van dezelfde lichtsterkte als dit licht;

– overdag:

een rood bord op dezelfde hoogte als het roodwitte bord of als het rode bord, voorgeschreven onder c.
Deze tekens moeten zijn aangebracht op een zodanige hoogte, dat zij van alle zijden zichtbaar zijn. De borden mogen worden vervangen door vlaggen van dezelfde kleur.

2. Een vastgevaren of gezonken schip moet de bij het eerste lid, onder c. en d., voorgeschreven tekens voeren. Indien een gezonken schip zodanig ligt dat daarop de tekens niet kunnen worden aangebracht, moeten deze op roeiboten of op een andere doelmatige wijze zijn geplaatst.

3. De bevoegde autoriteit kan ontheffing verlenen van de verplichting tot het voeren van de bij het eerste lid voorgeschreven tekens.

Artikel 3.26

Bijkomende tekens van schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen waarvan de ankers een gevaar voor de scheepvaart kunnen vormen en van hun ankers

1. Een schip waarvan een anker zodanig is uitgezet, dat daardoor een gevaar voor de scheepvaart kan worden gevormd, moet 's nachts, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomend licht voeren:

een tweede wit gewoon rondom schijnend licht:

– hetzij, ingeval op het schip artikel 3.20, eerste, derde of vierde lid, van toepassing is, ongeveer 1 m loodrecht onder het aldaar bedoelde licht. Indien in het geval van Artikel 3.20, eerste lid, twee van deze lichten zijn aangebracht, moet het bijkomende licht worden gevoerd onder het licht dat het meest nabij het uitstaande anker is aangebracht;

– hetzij, ingeval op het schip artikel 3.20, tweede lid, van toepassing is, ongeveer 1 m loodrecht onder het aldaar bedoelde licht op het voorschip.

2. Een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting waarvan één of meer ankers zodanig zijn uitgezet, dat daardoor een gevaar voor de scheepvaart kan worden gevormd, moeten van de in artikel 3.23 bedoelde lichten het licht dan wel elk van de lichten dat zich het meest nabij dit anker dan wel deze ankers bevindt vervangen door:

twee gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m.

3. Een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting moeten het anker of elk van de ankers bedoeld in het eerste en tweede lid aanduiden door:

een gele boei voorzien van een radarreflector.

4. Een drijvend werktuig waarvan één of meer ankers een gevaar voor de scheepvaart kunnen vormen moet dit anker dan wel elk van deze ankers aanduiden door:

– 's nachts:

een boei voorzien van een wit gewoon rondom schijnend licht en een radarreflector;

– overdag:

een gele boei voorzien van een radarreflector.

AFDELING IV. BIJZONDERE OPTISCHE TEKENS

Artikel 3.27

Bijkomend teken van schepen van handhavingsdiensten en van brandweerboten I

Een schip van ambtenaren belast met toezicht of opsporing mag, om zich kenbaar te maken, als bijkomend teken een blauw gewoon rondom schijnend flikkerlicht of snel flikkerlicht tonen. Hetzelfde geldt voor een brandweerboot die hulp biedt of daartoe op weg is en voor een redingsvaartuig bij een reddingsoperatie met toestemming van de bevoegde autoriteit.II

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel is thans, behalve op brandweerboten, ook van toepassing op schepen van toezichthoudende ambtenaren. Dit begrip wordt als te eng ervaren. Het blauwe flikkerlicht wordt gevoerd door schepen van ambtenaren die zowel met toezicht zijn belast alsook een opsporingstaak hebben. Dit wordt in de nieuwe redactie tot uitdrukking gebracht. Voorts is 'flikkerlicht' in feite niet altijd in overeenstemming met de praktijk, aangezien dergelijke schepen allemaal zijn uitgerust met zwaailichten. Deze zijn niet in overeenstemming met de in het BPR gebezigde definitie van flikkerlicht. Aan deze definitie is nu een definitie van snel flikkerlicht toegevoegd waaraan de onderhavige lichten wel kunnen voldoen.'

II Naast schepen van ambtenaren belast met toezicht of opsporing en brandweerboten die hulp bieden of daartoe op weg zijn, wordt het om veiligheidsredenen ook voor schepen van reddingsorganisaties mogelijk gemaakt een blauw gewoon rondom schijnend flikkerlicht of snel flikkerlicht te tonen. Ook voor hen is het vaak nodig om met een hoge snelheid te varen en kan het vanwege plaatselijke omstandigheden, zoals druk scheepvaartverkeer, wenselijk zijn dat genoemde lichten worden getoond. Dit betekent echter niet dat door het voeren van deze lichten voorrang op andere schepen wordt verkregen. Het gebruik van dergelijke lichten op reddingsvaartuigen behoeft toestemming van de bevoegde autoriteit.

Artikel 3.28

Bijkomend teken van schepen die werkzaamheden in of nabij het vaarwater uitvoeren I

Een schip dat in of nabij het vaarwater werkzaamheden uitvoert mag, om dit kenbaar te maken, als bijkomend teken, met toestemming van de bevoegde autoriteit, tonen: een geel helder of gewoon rondom schijnend flikkerlicht of snel flikkerlicht.

Uit de Toelichting:

I 'Hetzelfde wat ten aanzien van artikel 3.27 is vermeld over het gebruik van blauwe flikkerlichten is eveneens van toepassing op de in artikel 3.28 bedoelde gele flikkerlichten. Door de mogelijkheid te openen hiervoor ook een snel flikkerlicht te gebruiken, kan ook door deze schepen met zwaailichten worden gewerkt.'

Artikel 3.29

Bijkomende tekens bescherming hinderlijke waterbeweging

1. De in het tweede lid vermelde schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen, die beschermd wil-len worden tegen hinderlijke waterbeweging veroorzaakt door het langs varen van andere schepen of drijvende voorwerpen, mogen, teneinde dit kenbaar te maken, als bijkomende tekens tonen:

– 's nachts:

een rood helder of gewoon rondom schijnend licht en een wit helder of gewoon rondom schijnend licht, in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, het bovenste rood en het onderste wit, op een zodanige plaats dat zij van alle zijden zichtbaar zijn en niet met andere lichten kunnen worden verward;

– overdag:

een bord waarvan de bovenste helft rood en de onderste helft wit is dan wel twee borden in een verticale lijn, het bovenste rood en het onderste wit, op een geschikte plaats en op een zodanige hoogte, dat elk bord van alle zijden zichtbaar is. De borden mogen worden vervangen door vlaggen van dezelfde kleur.

2. De schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen, die de in het eerste lid bedoelde tekens mogen tonen, zijn:

a. schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen die zwaar zijn beschadigd of in het vaarwater werkzaamheden verrichten, alsmede schepen die niet in staat zijn te manoeuvreren;

b. schepen, drijvende voorwerpen en drijvende inrichtingen, die zijn voorzien van een schriftelijke toestemming van de bevoegde autoriteit.

Artikel 3.30

Noodtekens

1. Een in nood verkerend schip, dat hulp wil inroepen, mag tonen:

– hetzij: 's nachts een licht waarmee in het rond wordt gezwaaid, en overdag een vlag of ieder ander geschikt voorwerp waarmee in het rond wordt gezwaaid;

– hetzij: vuurpijlen, lichtkogels, parachutelichten of rookbommen dan wel vlammen;

– hetzij: overdag een vlag met daarboven of daaronder een bol of een daarop gelijkend voorwerp. i

2. Deze tekens vervangen de in artikel 4.01, vierde lid, vermelde geluidsseinen of vullen deze aan.

3. Een schip dat medische hulp wil inroepen, mag geven: vier korte stoten, gevolgd door één lange stoot.

Uit de Toelichting:

I 'De zinsnede: 'hetzij een vlag met daarboven of daaronder een bol of een daarop gelijkend voorwerp' is ontleend aan de zeeaanvaringsbepalingen (BVA, aanhangsel IV, eerste lid onder g). Het komt eveneens voor in het CEVNI.

Als een voorwerp dat op een bol gelijkt kan bijvoorbeeld een emmer worden gebruikt, althans een voorwerp dat niet in de mast thuis behoort. Het voorwerp dient duidelijk zijn te onderscheiden van de vlag.

Het schip kan uiteraard ook per marifoon hulp inroepen. Dit vormt geen teken.'

Artikel 3.31

Teken van het verbod van toegang aan boord

1. Indien op grond van wettelijke bepalingen de toegang aan boord van een schip voor onbevoegden is verboden, moet het schip dit aan boord of bij de loopplank aanduiden door:

één of meer ronde borden, aan beide zijden wit met een rode rand en een rode diagonale balk en met, in zwart, de afbeelding van een voetganger.

In afwijking van artikel 3.03, derde lid, moet de doorsnede van deze borden ongeveer 60 cm bedragen.

2. 's Nachts moeten deze borden zodanig zijn verlicht dat zij duidelijk zichtbaar zijn.

Artikel 3.32

Teken van het verbod te roken en onbeschermd licht of vuur te gebruiken I

1. Als het op grond van wettelijke voorschriften aan boord is verboden:

a. te roken;

b. onbeschermd licht of vuur te gebruiken;

moet dit verbod worden aangeduid door: een of meer ronde witte borden met een rode rand en een rode diagonale balk en met de afbeelding van een rokende sigaret. Deze borden moeten naar behoefte aan boord of bij de loopplank worden aangebracht. In afwijking van artikel 3.03, derde lid, moet de doorsnede van deze borden ongeveer 0,60 m bedragen.

2. 's Nachts moeten deze borden zodanig zijn verlicht dat zij duidelijk zichtbaar zijn.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel wordt aangepast aan het overeenkomstige artikel in het RPR. De aanpassing dient te verduidelijken dat het aan dek van bepaalde schepen te tonen bord, dat voorheen slechts het rookverbod aangaf, ook betrekking heeft op het verbod om aan boord onbeschermd licht of vuur te gebruiken. Hiermede werd het RPR aangepast aan het ADN dat een dergelijk verbod reeds bevatte.'

Artikel 3.33

Teken van het verbod evenwijdig aan een schip ligplaats te nemen

1. Indien het op grond van wettelijke bepalingen is verboden dicht bij een schip evenwijdig daaraan ligplaats te nemen, moet dit schip op het dek in de lengteas voeren:

een vierkant bord aan de onderzijde waarvan zich een driehoek bevindt. Het bord moet aan beide zijden wit zijn met een rode rand en een rode diagonale balk en met, in zwart, de letter P en de driehoek aan beide zijden wit met, in zwart, cijfers die de afstand in meters aangeven waarbinnen geen ligplaats mag worden genomen.

2. 's Nachts moet dit bord zodanig zijn verlicht dat het aan beide zijden van het schip duidelijk zichtbaar is.

3. Dit artikel is niet van toepassing op een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel bedoeld in artikel 3.21.

Artikel 3.34

Tekens van beperkt manoeuvreerbare schepen I

1. Een varend schip dat wegens de uitvoering van werkzaamheden in het vaarwater beperkt is in zijn mogelijkheden om voor andere schepen uit te wijken overeenkomstig de vaarregels van dit reglement en dat deswege door zijn positie of zijn gedrag aanleiding kan geven tot een gevaarlijke situatie moet, behalve de tekens bedoeld in artikel 3.08, voeren:

a. 's nachts: drie heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn, het bovenste en het onderste rood en het middelste wit;

b. overdag: een zwarte bol, een zwarte ruit en een zwarte bol in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m, op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn.

2. Indien de doorvaart niet aan beide zijden van het schip vrij is, moet het schip behalve de in het eerste lid bedoelde tekens voeren:

a. 's nachts:

1°. aan de zijde waar de doorvaart niet vrij is: twee rode heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

2°. aan de zijde waar de doorvaart vrij is: twee groene heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

b. overdag:

1°. aan de zijde waar de doorvaart niet vrij is: twee zwarte bollen in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

2°. aan de zijde waar de doorvaart vrij is: twee zwarte ruiten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m.

3. Indien de doorvaart aan beide zijden van het schip vrij is, moet het schip behalve de in het eerste lid bedoelde tekens aan beide zijden voeren:

a. 's nachts: twee groene heldere of gewone rondom schijnende lichten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m;

b. overdag: twee zwarte ruiten in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ongeveer 1 m.

4. De lichten, bollen en ruiten, bedoeld in het tweede en derde lid, mogen niet hoger zijn aangebracht dan het laagste van de lichten of bollen, bedoeld in het eerste lid, en zij moeten ten minste 2 m daarvan verwijderd zijn.

5. In plaats van de in dit artikel bedoelde tekens mogen de tekens, bedoeld in artikel 3.25, worden gevoerd.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid wordt nadrukkelijk vermeld, dat het alleen van toepassing is op varende schepen. Dit om de afbakening van de tekens voor stilliggende drijvende werktuigen (artikel 3.25) beter te accentueren. Verder is verduidelijkt, dat de in artikel 3.34 vermelde tekens zijn te beschouwen als bijkomende tekens bij de in artikel 3.08 vermelde lichten.

Het tweede lid is inhoudelijk vrijwel niet gewijzigd. De laatste alinea wordt echter het nieuwe vierde lid, omdat deze bepaling ook van toepassing is op het nieuw ingevoegde derde lid. Dit nieuwe derde lid geeft de verplichting om, indien de doorvaart aan beide zijden van het schip vrij is, zoals dit het geval kan zijn bij het werken met sleephopperzuigers, de tekens voorgeschreven in het tweede lid, onder a, 2°, en onder b, 2°, aan beide zijden te voeren. Dit was reeds de dagelijkse praktijk op sleephopperzuigers, maar de formulering van het huidige tweede lid, dat spreekt over de situatie waarbij de doorvaart niet aan beide zijden vrij is, lijkt dit thans niet toe te laten. Deze wijze van seinvoering bij twee vrije zijden is ook in het Scheepvaartreglement Eemsmonding en het Scheepvaartreglement Westerschelde verplicht gesteld.

Een nieuw vijfde lid is toegevoegd waarin wordt toegestaan, dat beperkt manoeuvreerbare schepen als alternatief de tekens van artikel 3.25 mogen voeren. Hiermee wordt beoogd een praktische oplossing te verschaffen voor zogenoemde zelfzuigende beunschepen. Dit zijn baggerschepen die afwisselend stilliggend werken dan wel zeer langzaam varen. Deze schepen zijn uitgerust met de tekens voorgeschreven in artikel 3.25 en zouden bij de huidige tekst van het BPR, zodra ze varend zijn, de tekens van artikel 3.34 moeten voeren. Dit wordt als bezwaarlijk ervaren. Gemeend wordt, dat de veiligheid niet nadelig beïnvloed wordt, indien deze schepen langzaam varend dezelfde tekens blijven voeren als voorgeschreven voor het stilliggend werken.'

Artikel 3.35

Tekens van mijnopruimingsschepen

Een schip bezig met mijnenopruimingswerkzaamheden moet, behalve de tekens bedoeld in artikel 3.08, voeren:

a. 's nachts: drie groene heldere of gewone rondom schijnende lichten, één aan of nabij de top van de mast op het voorschip en één aan elk uiteinde van de ra van deze mast;

b. overdag: drie zwarte bollen op dezelfde plaatsen als de lichten 's nachts.

Artikel 3.36

Tekens van loodsboten I

Een schip dat loodsdienst uitoefent moet voeren:

a. 's nachts:

1°. een wit helder of gewoon rondom schijnend licht en een rood helder of gewoon rondom schijnend licht in een verticale lijn, het bovenste wit en het onderste rood, aan of nabij de top van de mast op het voorschip;

2°. boordlichten op gelijke hoogte, in een lijn loodrecht op de lengteas en ten hoogste 1 m binnen de zijkanten van het schip; en

3°. een heklicht op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip op een zodanige hoogte, dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt;

b. overdag: een blauwe vlag met, in wit, de letter L aan of nabij de top van de mast op het voorschip.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel is inhoudelijk niet gewijzigd. Echter worden niet alleen de bijzondere tekens als bijkomende tekens vermeld, maar ook voor 's nachts de overige navigatielichten. Een toplicht als bedoeld in artikel 3.08 behoeft door een loodsboot niet gevoerd te worden. De rondom schijnende witte en rode lichten komen in de plaats van het toplicht. Dit was in de huidige tekst van artikel 3.36 niet te vinden. Daaruit zou kunnen worden opgemaakt, dat zowel het toplicht als de bijkomende lichten moeten worden gevoerd. Dit werd echter uitgesloten door artikel 3.08, zesde lid.'

Artikel 3.37

Tekens van vissersschepen I

Een vissersschip moet voeren¹:

a. 's nachts:

1°. een groen helder of gewoon rondom schijnend licht en een wit helder of gewoon rondom schijnend licht in een verticale lijn met een onderlinge afstand van ten minste 1 m, het bovenste groen en het onderste wit, op een zodanige hoogte dat het onderste zich ten minste 2 m boven de boordlichten bevindt;

Noot van de Almanakredactie:

¹ Binnen het BPR kennen we nog maar één soort visserij, of liever gezegd nog maar één type verlichting voor deze categorie schepen en wel het groen boven wit rondom schijnend maar met het toplicht in de voormast en overdag de diabolo verticaal opgehangen. Het toplicht in de achtermast voor schepen langer dan 50 meter is vervallen.

2°. boordlichten op gelijke hoogte en in een lijn loodrecht op de lengteas van het schip, ten minste 1 m lager dan het witte licht bedoeld in onderdeel a, 1° II, en niet meer dan 1 m binnen de buitenzijden van het schip; en

3°. een heklicht op het achterschip, zoveel als mogelijk in de lengteas van het schip, op een zodanige hoogte dat het goed zichtbaar is voor een ander schip dat het schip oploopt;

b. overdag: twee zwarte kegels met de punten tegen elkaar (diabolo) in een verticale lijn, op een zodanige hoogte dat zij van alle zijden zichtbaar zijn. Het schip mag tevens achter en hoger dan het groene licht, bedoeld onder a,1°, een toplicht voeren.

Uit de Toelichting:

I 'Het huidige artikel was in beginsel overgenomen van voorschrift 26, litt. B, onder i en ii en c, van de Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee, 1972 (de zeeaanvaringsbepalingen), en van het huidige artikel 3.35 van het CEVNI. Bij de huidige regeling in het BPR was allereerst de regeling ten aanzien van het voeren van een toplicht niet duidelijk. In artikel 3.08, vijfde lid, worden vissersschepen van de verplichting tot het voeren van een toplicht uitgezonderd. In artikel 3.37 werd het toplicht voor vissersschepen langer dan 50 meter weer verplicht gesteld en voor vissersschepen met een lengte van minder dan 50 meter facultatief gesteld. In het nieuw geformuleerde artikel wordt het toplicht alleen nog als facultatieve mogelijkheid gegeven. Op de binnenwateren komen vissersschepen langer dan 50 meter niet voor.

Deze regeling wordt voorts aanzienlijk vereenvoudigd, temeer omdat de verschillende methoden van visserij waarop de voorschriften van de zeeaanvaringsbepalingen doelen op de Nederlandse binnenwateren in feite niet voorkomen. In de nieuwe formulering wordt dan ook niet meer gesproken over 'een vissersschip dat bezig is met de uitoefening van de visserij anders dan bedoeld in het eerste lid', maar over 'een vissersschip', dat in artikel 1.01, onder A.13°, genoegzaam is gedefinieerd. Voorts vervalt het tweede lid, omdat deze wijze van visserij, zoals gezegd in feite niet op de BPR-wateren voorkomt. Het artikel vermeldt derhalve nu een eenduidige regeling voor het voeren van lichten en dagtekens voor alle vissersschepen.'

II Voorheen werd voor de hoogte van de boordlichten van een vissersschip het toplicht als referentiepunt genomen. Aangezien het niet verplicht is om dit toplicht te voeren, is thans het witte licht bedoeld in onderdeel a, 1°, dat wel een verplichtend karakter heeft, als referentiepunt gekozen.

Artikel 3.38

Teken bij een duiker te water I

1. Een schip dat gebruikt wordt bij het duiken moet, behalve de bij artikel 3.08, respectievelijk artikel 3.20 voorgeschreven tekens, als bijkomend teken voeren:

de internationale seinvlag 'A' dan wel een replica daarvan vervaardigd van niet buigzaam materiaal, op een zodanige hoogte en op een zodanige wijze dat deze van alle zijden zichtbaar is. 's Nachts moet dit teken zodanig zijn verlicht, dat het duidelijk zichtbaar is.

2. Het bijkomende teken, bedoeld in het eerste lid, mag ook worden getoond bij duikwerkzaamheden die vanaf de wal worden uitgevoerd.

Uit de Toelichting:

I 'Het huidige artikel 3.38 betrof het bijkomend teken voor een schip gebruikt voor de onderwatersport. Het was derhalve formeel niet van toepassing voor beroepsmatige duikwerkzaamheden. Het gaat thans gelden voor een schip dat gebruikt wordt bij duikactiviteiten als zodanig. De formulering vermeldt voorts het bijzondere teken niet slechts als bijkomend teken, maar verwijst tevens naar de andere artikelen van hoofdstuk 3 die van toepassing kunnen zijn. Vervolgens vervalt het huidige tweede lid. De tekens van artikel 3.34 die door een dergelijk schip ook mochten worden gevoerd, worden voor duikactiviteiten op de binnenwateren minder geschikt geacht. Een nieuw tweede lid wordt ten slotte toegevoegd dat het mogelijk maakt de 'duikvlag' ook te tonen wanneer vanaf de wal wordt gedoken.'

Hoofdstuk 4. Geluidsseinen; Marifoon; Radar¹

Artikel 4.01

Geluidsseinen; algemene bepalingen

1. De in bijlage 6 vermelde geluidsseinen, niet zijnde klokslagen, moeten worden gegeven door:

a. een groot motorschip door middel van een mechanisch werkende geluidsinstallatie die voldoende hoog is opgesteld en vrij staat naar voren en voorzover mogelijk ook naar achteren;

b. een groot schip, niet zijnde een motorschip, en een klein motorschip door middel van een mechanisch werkende geluidsinstallatie dan wel een geschikte scheepstoeter of hoorn.

2. Een groot motorschip moet gelijktijdig met een geluidssein een geel helder rondom schijnend lichtsein tonen. Dit geldt niet voor klokslagen.

3. Bij een samenstel mogen de geluidsseinen slechts worden gegeven door het schip aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt.

4. Een in nood verkerend schip dat hulp wil inroepen mag reeksen klokslagen of herhaalde lange stoten laten horen. Deze seinen dienen ter vervanging of ter aanvulling van de in artikel 3.30, eerste lid, bedoelde tekens.

5. Een schip moet een reeks klokslagen ongeveer vier seconden doen duren.

6. Een schip mag in plaats van een reeks klokslagen een reeks slagen van metaal op metaal geven.

Artikel 4.02

Geven van geluidsseinen I

1. Een groot schip moet ter voorkoming van aanvaring zo nodig de geluidsseinen geven, vermeld in bijlage 6.

2. Een klein schip moet ter voorkoming van aanvaring zonodig het attentiesein, het sein 'Ik kan niet manoeuvreren' en zo nodig het noodsein, vermeld in afdeling A van bijlage 6, geven en het mag zonodig één der overige algemene geluidsseinen, vermeld in afdeling A alsmede het mistsein, vermeld in afdeling G van bijlage 6, geven.

3. Een klein schip mag niet de manoeuvreerseinen, vermeld in de afdelingen B, C, D en E van bijlage 6, geven.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid wordt nu 'groot schip' gebruikt. De formulering is vervolgens zodanig gekozen, dat hieruit een algemene verplichting tot het geven van alle in bijlage 6 vermelde geluidsseinen ter voorkoming van aanvaring blijkt. In de huidige tekst gold een dergelijke algemene verplichting alleen voor de algemene geluidsseinen. De bijzondere manoeuvreerseinen werden geregeld in de verschillende artikelen van hoofdstuk 6 (vaarregels). De betekenis van de geluidsseinen is inmiddels sterk afgenomen door het gebruik van de marifoon. Bij de diverse vaarregels worden thans daarom de specifieke geluidsseinen niet meer uitdrukkelijk voorgeschreven. Ze staan echter nog steeds ter beschikking via artikel 4.01, eerste lid, indien dit nodig is ter voorkoming van aanvaring. Voor een klein schip is in het tweede lid de situatie in feite niet veranderd. Ook hier is echter 'ter voorkoming van aanvaring' ingevoegd. Tevens mag een klein schip ook zo nodig het mistsein geven. Ook hiermee wordt het karakter van noodgeval voor deze geluidsseinen onderstreept.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Het oude hoofdstuk 4A is vervallen en opgenomen in hoofdstuk 4. Wat betreft het algemene gebruik van de geluidsseinen worden hier de regels vastgelegd, maar de geluidsseinen zelf zijn allemaal opgenomen in Bijlage 6 en worden ook niet meer in de verschillende artikelen genoemd.

Een nieuw derde lid wordt toegevoegd waarbij nog eens duidelijk wordt gesteld, dat een klein schip niet de bijzondere manoeuvreerseinen mag geven. Voorheen was dit telkens in de verschillende vaarregels als uitzondering opgenomen.'

Artikel 4.03

Verboden geluidsseinen

1. Een schip mag slechts van de geluidsinstallatie dan wel van de scheepstoeter of de hoorn gebruikmaken voor het geven van de geluidsseinen welke in dit reglement worden vermeld en deze geluidsseinen niet geven onder andere omstandigheden dan die welk in dit reglement zijn voorzien.

2. Een schip mag voor het wisselen van berichten met andere schepen of met de wal evenwel van de geluidsinstallatie dan wel van de scheepstoeter of de hoorn gebruikmaken, mits hierdoor geen verwarring kan ontstaan met de in dit reglement vermelde geluidsseinen.

Artikel 4.04

'Blijf weg'-sein

1. Tankschepen, die de tekens bedoeld in artikel 3.14, eerste en tweede lid, moeten voeren en schepen, die de tekens bedoeld in artikel 3.14, derde lid, moeten voeren, moeten ingeval van een gebeurtenis of ongeval, waardoor gevaarlijke stoffen die door deze schepen worden vervoerd zouden kunnen vrijkomen, als geluidssein achtereenvolgens één korte stoot en één lange stoot geven:

2. Het in het eerste lid bedoelde geluidssein moet ononderbroken gedurende ten minste 15 minuten worden herhaald.

De geluidsinstallatie moet hiertoe zodanig zijn ingericht, dat na het inschakelen het sein automatisch wordt gegeven. De inrichting moet van dien aard zijn, dat het sein zich niet ongewild in werking kan stellen.

3. Dit artikel is niet van toepassing op duwbakken noch op andere schepen zonder bemanning. Indien evenwel deze schepen deel uitmaken van een samenstel, moet het schip aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt het sein geven.

Artikel 4.05 I

Gebruik van en uitrusting met marifoon II

1. Een schip mag slechts gebruikmaken van een marifoon die in overeenstemming is met de Regionale regeling betreffende de marifoondienst in de binnenvaart. De marifoon mag slechts worden gebruikt overeenkomstig de voorschriften van deze regeling, zoals vermeld in het Handboek voor de marifonie in de binnenvaart.

2. Een schip mag bij gebruik van de kanalen bestemd voor het schip-schipverkeer of nautische informatie en bij het verbinding hebben met de voor de scheepvaart ingestelde diensten geen mededelingen doen, die niet in dit reglement zijn voorgeschreven of toegelaten dan wel niet zijn toegelaten krachtens de Regionale regeling betreffende de marifoondienst in de binnenvaart.

3. Een varend groot schip moet zijn uitgerust met een marifooninstallatie die geschikt is voor de kanalen voor het schip-schipverkeer en voor de nautische informatie en voor het verbinding hebben met de voor de scheepvaart ingestelde diensten en die goed functioneert. Op de in bijlage 9 vermelde vaarwegen moeten twee marifoons aanwezig zijn.

4. Een varend groot schip moet op de marifoon uitluisteren. Het moet op de voor het schip-schipverkeer dan wel voor de nautische informatie aangewezen kanalen de voor de veiligheid van de scheepvaart noodzakelijke berichten geven.

Op de in bijlage 9 vermelde vaarwegen moet het groot schip op de kanalen voor het schip-schipverkeer en voor de nautische informatie gelijktijdig uitluisteren. Het schip-schipkanaal is kanaal 10, tenzij een ander kanaal als blokkanaal is aangewezen.

5. Voor een duwstel en voor een gekoppeld samenstel zijn het derde en vierde lid slechts van toepassing op het schip aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt.

6. De bevoegde autoriteit kan van de verplichting, bedoeld in het eerste en tweede lid, ontheffing verlenen aan schepen die worden ingezet ten behoeve van het redden van mensen.

7. De bevoegde autoriteit kan van de verplichting, bedoeld in het derde en vierde lid, ontheffing verlenen, voorzover dit de vaart betreft in gebieden waar geen doorgaande scheepvaart plaatsvindt.

8. Het vierde lid, eerste en tweede volzin, is van toepassing op een klein schip dat is uitgerust met een marifoon. Het vierde lid, derde volzin, is van toepassing op een klein schip dat is uitgerust met meer dan één marifoon.III

9. In afwijking van het eerste lid, wordt op scheepvaartwegen in beheer bij het Rijk bij communicatieproblemen tussen scheeps- en walstations dan wel tussen scheepsstations onderling de Duitse taal gebruikt. Op de in bijlage 11 genoemde vaarwegen is tevens het gebruik van de Engelse taal toegestaan.

Uit de Toelichting:

I 'Het oude artikel 4.05 ('Gedrag van schepen die het "Blijf weg"-sein horen') was een gedragsregel en hoorde dus niet thuis in hoofdstuk 4. Het komt thans terug als artikel 6.19. Het artikel inzake het gebruik van en de uitrusting met marifoon (artikel 4A.01) wordt thans artikel 4.05.

II 'Het eerste en tweede lid zijn gelijk aan het huidige artikel 4A.01, eerste en tweede lid. Het derde lid is inhoudelijk gelijk aan artikel 4A.01, derde lid. Thans wordt echter 'groot schip' gebruikt en wordt in plaats van de verouderde formulering 'een marifooninstallatie waarmee gelijktijdig op twee kanalen kan worden uitgeluisterd' gesproken over 'twee marifoons'.

Het vierde lid maakt nu duidelijk, dat de verplichting alleen voor een varend schip geldt. In plaats van 'op ontvangst hebben ingeschakeld' wordt nu eenvoudig 'uitluisteren' gebruikt. Toegevoegd is, dat het schip-schipkanaal steeds kanaal 10 is, tenzij een ander kanaal als blokkanaal is aangewezen. Een blokkanaal is het verplichte schip-schipkanaal in een aangewezen blokgebied.

Het vijfde tot en met het zevende lid zijn gelijk aan de overeenkomstige leden van artikel 4A.01.'

III In het achtste lid wordt aangegeven dat het uitluisteren in principe bedoeld is voor varende grote schepen, omdat deze verplicht zijn uitgerust met één of meer marifoons, maar dat dit tevens geldt voor kleine schepen die, hetzij verplicht hetzij vrijwillig, zijn uitgerust met een marifoon.

In het Handboek voor de marifonie in de binnenvaart is als hoofdregel bepaald dat bij marifoonverbindingen tussen marifooninstallaties aan boord van schepen de taal van het land wordt gebruikt waarin zich de marifooninstallatie bevindt, en dat bij communicatieproblemen de taal moet worden gebruikt die in het desbetreffende scheepvaartreglement is aangegeven. Is daarover niets in een scheepvaartreg-lement aangegeven dan mag Duits, Frans, of een andere geschikte taal worden gebruikt. In het Rijnvaartpolitiereglement is bepaald dat in een dergelijk geval Duits moet worden gesproken. In het nieuwe negende lid van artikel 4.05 wordt het BPR daarmee in overeenstemming gebracht.

Artikel 4.06

Gebruik van en uitrusting met radar I

1. Een schip mag slechts gebruikmaken van radar, indien:

a. het is uitgerust met een voor de behoeften van de binnenvaart geschikte radarinstallatie dan wel een inland-ECDIS installatie die kan functioneren in de navigatiemodus en een bochtaanwijzer die goed functioneren en die van een type zijn dat voor de binnenvaart door de daartoe aangewezen instantie is goedgekeurd volgens de daaromtrent vastgestelde voorschriften; en

b. zich aan boord een persoon bevindt die houder is van een radarpatent als bedoeld in het Reglement betreffende het scheepvaartpersoneel op de Rijn¹. Bij goed zicht mag van radar worden gebruikgemaakt teneinde hiermede te oefenen, zonder dat zich een zodanig persoon aan boord bevindt.

2. Onverminderd het eerste lid moet een klein schip zijn uitgerust met een marifooninstallatie die geschikt is voor de daartoe aangewezen kanalen en die goed functioneertI + 2.

3. Op de daartoe aangewezen vaarwegen mag een schip, in plaats van met een radarinstallatie als bedoeld in het eerste lid, onder a, zijn uitgerust met een voor het varen op deze vaarwegen geschikte radarinstallatie die goed functioneert en die van een type is dat voor het varen op die vaarwegen door de in het eerste lid, onder a, bedoelde instantie is goedgekeurd volgens de daaromtrent vastgestelde voorschriften³.

4. Een schip behorende tot een daartoe aangewezen categorie mag op de daartoe aangewezen vaarwegen in plaats van met een bochtaanwijzer als bedoeld in het eerste lid, onder a, zijn uitgerust met een ander daartoe bruikbaar middel. Een niet-vrijvarende veerpont behoeft daarmede niet te zijn uitgerust.

5. De bevoegde autoriteit kan van het eerste lid, onder b, voor een niet-vrijvarende veerpont ontheffing verlenen.

6. Voor een duwstel, voor een gekoppeld samenstel en voor een sleep is het eerste lid slechts van toepassing op het schip aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt.

7. Een schip met een lengte van meer dan 110 m mag slechts varen, wanneer het is uitgerust met een radarinstallatie en een bochtaanwijzer die voldoen aan het eerste lid.

8. Een snel schip moet tijdens de vaart gebruikmaken van radar.

Uit de Toelichting:

I 'Dit nieuwe artikel komt in de plaats van het huidige artikel 4A.02. Het is aangepast aan het overeenkomstige artikel van het RPR. Artikel 4.06, eerste lid onder a, van het RPR is aangepast aan de invoering van de Inland ECDIS-standaard en de toepassing van Inland ECDIS-apparaten in de zogeheten navigatiemodus. Inland ECDIS-apparaten zijn apparaten waarmee de nodige informatie ten aanzien van de vaarweg wordt verschaft met onder meer een elektronische kaart van het vaarweggedeelte waar het schip zich bevindt. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen apparaten die uitsluitend informatie verschaffen (inland ECDIS-informatiemodus) en apparaten met geïntegreerd radarbeeld, welke gelijk staan met radarapparaten (inland ECDIS-navigatiemodus). Teneinde de mogelijkheid van de inzet van moderne informatiesystemen aan boord van binnenschepen te bevorderen en de ontwikkeling van dergelijke apparaten in goede banen te leiden uit een oogpunt van veiligheid, heeft de CCR bij resolutie van 31 mei 2001 (protocol 2001 I 16) allereerst een internationale norm voor de Rijn vastgesteld, waaraan inland ECDIS-apparatuur dient te voldoen. Ten gevolge hiervan worden thans ook de nodige bepalingen in scheepvaartreglementen van de CCR aangepast.

In het eerste lid, onder b, wordt nu verwezen naar het radarpatent als bedoeld in het Reglement radarpatenten, dat eerst na de laatste wijziging van het BPR van kracht is geworden.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Nadere informatie hierover is in deze Almanak opgenomen in het hoofdstuk 'watersport en de wet'.

² In het algemeen geldt voor kleine schepen niet de verplichting om met een marifooninstallatie uitgerust te zijn, maar bij slecht zicht op bepaalde wateren en bij gebruik van radar geldt ook voor kleine schepen de verplichting om met een marifooninstallatie uitgerust te zijn.

³ Deze bepaling heeft ook betrekking op jachtenradar.

In plaats van het oude vijfde lid dat de verplichting van het radarpatent niet van toepassing verklaarde op niet-vrijvarende veerponten is in het nieuwe vijfde lid de mogelijkheid van een ontheffing door de bevoegde autoriteit voor deze gevallen voorzien. Hierbij kan de plaats van de betreffende veerpont in het verkeerspatroon en de intensiteit daarvan in de overweging voor een ontheffing betrokken worden.

Het nieuwe zevende lid schrijft uitrusting met radar voor de grootste categorie schepen voor. Voor nieuwe typen schepen die een ander vaargedrag (door snelheid of grootte) hebben, wordt, naast marifoon, nu de uitrusting met radar verplicht gesteld. Dit volgt, wat snelle schepen betreft, impliciet uit het nieuwe achtste lid, dat deze categorie verplicht om tijdens de vaart de radar ook daadwerkelijk te gebruiken.'

Artikel 4.07

Gebruik van en uitrusting met een Inland-AIS apparaatI

1. Een schip dat vaart op een vaarweg van CEMT-klasse I of hoger, moet zijn uitgerust met een Inland AIS-apparaat als bedoeld in artikel 7.06, derde lid van het Reglement onderzoek schepen op de Rijn 1995. Het Inland AIS-apparaat moet goed functioneren.
De eerste volzin is niet van toepassing op de volgende schepen:

a. Schepen van duwstellen en gekoppelde samenstellen, met uitzondering van het schip dat hoofdzakelijk voor het voortbewegen zorgt;

b. Kleine schepen, met uitzondering van:

1° Schepen van de politie die met een radarapparaat zijn uitgerust, en 2° Schepen die van een certificaat overeenkomstig het Reglement onderzoek schepen op de Rijn 1995 of een krachtens dat reglement gelijkwaardig erkend certificaat zijn voorzien;

c. Duwbakken en drijvende werktuigen zonder eigen mechanische middelen tot voortbeweging.

2. Het Inland AIS-apparaat moet permanent ingeschakeld zijn en de ingevoerde gegevens moeten op ieder moment met de werkelijke gegevens van het schip of samenstel overeenkomen.

De eerste volzin geldt niet:

a. indien de bevoegde autoriteit een uitzondering voor wateren die bouwkundig van het vaarwater zijn gescheiden, heeft toegestaan;

b. voor schepen van de politie, ingeval het verzenden van AIS-gegevens het uitvoeren van politieopdrachten in gevaar kan brengen;

c. voor schepen die stilliggen langs een vaarweg van CEMT-klasse II of lager.

Schepen bedoeld in het eerste lid, derde volzin, onderdeel a, moeten aan boord aanwezige Inland AIS-apparatuur uitschakelen, zolang deze schepen deel van het samenstel zijn.¹

3. Er moeten minstens de volgende gegevens overeenkomstig hoofdstuk 2 van de bijlage van Verordening (EG) nr. 415/2007 van de Commissie van 13 maart inzake de technische specificaties voor tracking- tracingsystemen voor schepen overeenkomstig artikel 5 van Richtlijn 2005/44/EG van het Europese Parlement en de Raad betreffende geharmoniseerde River Information Services (RIS) op de binnenwateren in de Gemeenschap (PbEU L 105) worden gezonden:

Noot van de Almanakredactie:

¹ De verplichting om een Automatic Identification System of AIS aan boord te hebben wordt steeds een stapje verder uitgebreid. Allereerst was de zeevarende beroepsvaart aan de beurt.
Daarna was het de beurt aan de binnenvaart in de grote zeehavens en per 1 december 2014 op de gehele Rijn. In 2015 geldt deze verplichting voor alle Nederlandse binnenwateren. Deze verplichting zal dan gelden voor alle schepen die voorzien moeten zijn van een Certificaat van Onderzoek of CvO. Dat betekent dat alle beroepsvaart, maar ook pleziervaartuigen langer dan 20 meter AIS aan boord moeten hebben. Op de Rijn komt daar nog een verplichting bij, namelijk dat de AIS informatie ook op een eenvoudige digitale kaart getoond moet worden.

a. User Identifier (Maritime Mobile Service Identity, MMSI, Radio Call Sign);

b. naam van het schip;

c. scheeps- of samensteltype;

d. Uniek Europees scheepsidentificatienummer (ENI) of, voor zeeschepen voor zover geen ENI werd toegekend, het IMO-nummer;

e. lengte over alles van het schip of het samenstel met een nauwkeurigheid van 0,1 m overeenkomstig bijlage 4;

f. breedte over alles van het schip of het samenstel met een nauwkeurigheid van 0,1 m overeenkomstig bijlage 4;

g. positie (WGS 84);

h. snelheid over de grond;

i. koers over de grond;

j. tijd van de elektronische positiebepaling;

k. vaarstatus overeenkomstig bijlage 4;

l. referentiepunt voor de positieinformatie op het schip met de nauwkeurigheid van 1 m overeenkomstig bijlage 4;

4. De schipper moet de volgende gegevens bij wijzigingen onmiddellijk actualiseren:

a. lengte over alles van het schip of het samenstel met een nauwkeurigheid van 0,1 m overeenkomstig bijlage 4;

b. breedte over alles van het schip of het samenstel met een nauwkeurigheid van 0,1 m overeenkomstig bijlage 4;

c. samensteltype;

d. vaarstatus overeenkomstig bijlage 4;

e. referentiepunt voor de positieinformatie op het schip met een nauwkeurigheid van 1 m overeenkomstig bijlage 4;

5. Een klein schip dat AIS gebruikt, mag uitsluitend een Inland AIS-apparaat als bedoeld in artikel 7.06 derde lid, van het Reglement onderzoek schepen op de Rijn 1995, een krachtens de IMO-voorschriften typegoedgekeurd AIS-apparaat van klasse A of een AIS-apparaat van klasse B gebruiken. AIS-apparatuur van klasse B moet aan de dienovereenkomstige eisen van Aanbeveling ITU-R.M 1371,aan Richtlijn 1999/5/EG (R&TTE-richtlijn) en aan de internationale norm IEC 62287-1 of 2 (inclusief DSC kanaalmanagement) voldoen.
Het AIS-apparaat moet goed functioneren en de in het AIS-apparaat ingevoerde gegevens moeten op ieder moment met de werkelijke gegevens van het schip of samenstel overeenkomen.

6. Een klein schip waaraan geen uniek Europees scheepsidentificatienummer is toegekend, hoeft de gegevens, bedoeld in het derde lid, onderdeel d, niet over te dragen.

7. Een varend klein schip dat AIS gebruikt, moet bovendien zijn uitgerust met een marifooninstallatie voor het schip-schipverkeer die goed functioneert en voor ontvangst is ingeschakeld.

8. Op de in bijlage 4 aangewezen vaarwegen mag een schip zijn uitgerust krachtens de IMO-voorschriften typegoedgekeurd AIS-apparaat van klasse A. Het AIS-apparaat van klasse A moet ingeschakeld zijn wanneer een schip niet is uitgerust met een Inland AIS-apparaat.

9. Ingeval een zeegaand schip is uitgerust met een Inland AIS-apparaat, is dit permanent ingeschakeld en zijn de leden 1, 2, 3 en 4 van overeenkomstige toepassing.

Uit de Toelichting:

I Daarnaast wordt in navolging van besluitvorming in de CCR en ter uitvoering van richtlijn 20095/44 van het Europees Parlement en de Raad van 7 september 2005 betreffende geharmoniseerde River Information Services (RIS) op de binnenwateren in de Gemeenschap ((PbEU L 255) in het Binnenvaartpolitiereglement in het nieuw in te vullen artikel 4.07 (artikel II, onderdeel F) de verplichting opgenomen dat schepen op vaarwegen van CEMT-klasse I en hoger uitgerust zijn met een zogenoemd Inland AIS-apparaat en deze daadwerkelijk te gebruiken. Een Automatic Identification System is een uit de zeevaart afkomstig systeem, dat de positie en andere veiligheidsrelevante informatie over een schip automatisch aan andere schepen verzendt. Voor de binnenvaart is een zogenoemd Inland AIS-apparaat ontwikkeld. De eisen aan een Inland AIS zijn gebaseerd op richtlijn 2005/44/EG. Op grond van deze richtlijn zijn lidstaten verplicht RIS aan te bieden met gebruikmaking van door de Commissie te beschrijven systemen. Met RIS maken de lidstaten het mogelijk geharmoniseerd en gestandaardiseerd informatie uit te wisselen op en rond het water ten behoeve van de veiligheid en efficiëntie van de scheepvaart. Verordening (EG) nr. 415/2007 van de Commissie van 13 maart 2007 inzake de technische specificaties voor tracking- en tracingsystemen voor schepen overeenkomstig artikel 5 van Richtlijn 2005/EG/44 (PbEU L 105) beschrijft vervolgens de eisen die gesteld worden aan een Automatic Identification System zoals dat als tracking- en tracingsysteem operationeel zou moeten worden op de binnenwateren, het zogenoemde Inland AIS. Bij het beschikbaar komen van Inland AIS heeft Nederland het gebruik hiervan gestimuleerd met een subsidieregeling met het oogmerk optimaal invulling te kunnen geven aan de op Nederland rustende verplichting die voortvloeit uit richtlijn 2004/55 en ter verhoging van de veiligheid op de vaarweg. Immers, wanneer alle schepen op een waterweg met Inland AIS zijn uitgerust, krijgt iedere schipper in zijn omgeving de melding van de aanwezigheid van desbetreffend schip en aanvullend de belangrijkste veiligheidsrelevante informatie. Recente enquêtes wijzen uit dat op de Rijn meer dan 90% van de schepen (zowel Nederlandse als buitenlandse schepen) met Inland AIS zijn uitgerust. Dit hoge percentage is onder andere het gevolg van de Tijdelijke subsidieregeling Inland AIS-apparaten binnenvaart die van 1 december 2009 tot 1 januari 2013 voor Nederlandse en buitenlandse schepen die gebruik maken van de Nederlandse vaarwegen, open stond.

De aanschaf van Inland AIS is hiermee gestimuleerd omdat ten behoeve van de optimalisering van de betrouwbaarheid van de overgedragen informatie er naar moet worden gestreefd dat, hooguit met uitzondering van enkele kleine schepen, in principe alle schepen en samenstellen met Inland AIS zijn uitgerust en dit systeem gebruiken. Drie jaar na afloop van de subsidieregeling en een jaar na invoering van de verplichting op de Rijn, acht Nederland de tijd rijp om mede ter uitvoering van artikel 4, zesde lid, van richtlijn 2005/44 het gebruik van Inland AIS op de grotere Nederlandse vaarwegen verplicht te stellen. Bij het gebruik van Inland AIS neemt Nederland op grond van artikel van artikel 4, vijfde lid, van Richtlijn 2005/44 de Regionale Regeling betreffende de radiotelefoondienst op binnenwateren zoals is afgesloten in het kader van de radioreglementen van de Internationale Telcommunicatie Unie in acht.

Ten opzichte van de verplichting voor de Rijnscheepvaart zoals deze wordt opgenomen in het Rijnvaartpolitiereglement 1995 is de verplichting in het Binnenvaartpolitiereglement vereenvoudigd. Anders dan per 1 december 2014 in het Rijnvaartpolitiereglement 1995 is opgenomen, zal de verplichting tot het aan boord hebben en gebruik maken van Inland AIS, niet worden gecombineerd met de verplichting tot het koppelen van het systeem aan Inland ECDIS of een vergelijkbaar systeem van elektronische vaarwegkaarten waarmee de ontvangen AIS-informatie op de elektronische kaarten zichtbaar wordt gemaakt. Weliswaar is gebleken dat ongeveer driekwart van de Rijnscheepvaart reeds is uitgerust met een dergelijk, of vergelijkbaar systeem, voor een aanzienlijk deel van de vaarweggebruikers, zeker op de vaarwegen anders dan de Rijn, heeft een dergelijke verplichting verstrekkende gevolgen. Omdat in Nederland op onoverzichtelijke plekken in het vaarwegennet met veel scheepvaartverkeer actief verkeersmanagement met verkeersbegeleiding vanaf de wal plaatsvindt, heeft een verplichting om Inland AIS aan Inland ECDIS te koppelen weinig meerwaarde voor de verkeersveiligheid.

Op de Westerschelde en het Kanaal van Gent naar Terneuzen zal een gelijksoortige regeling van kracht worden. Binnen het gebied van het Gemeenschappelijk Nautisch Beheer Scheldegebied zal door middel van een gezamenlijke bekendmaking van de Gemeenschappelijke Nautische Autoriteit voor het Scheldegebied aansluiting worden gezocht bij de voorschriften voor Inland AIS in het Binnenvaartpolitiereglement. Voor de Eemsmonding en de Gemeenschappelijke

Maas is vooralsnog niet voorzien in voorschriften voor Inland AIS. Hierover zal nader overleg moeten plaatsvinden met Duitsland en België zodat de verplichting op die wateren ook gelijktijdig in onze buurlanden van kracht kan worden en de uitvoering en handhaving daarop zal zijn ingericht.

De door de overheid door gebruikmaking van Inland AIS en het aanbieden van RIS verzamelde gegevens worden beschermd en gebruikt in overeenstemming met het Besluit meldingsformaliteiten een gegevensverwerkingen scheepvaart.

Hoofdstuk 5. Verkeerstekens

Artikel 5.01

Verplichtingen in verband met verkeerstekens en bekendmakingen met dezelfde strekking als een verkeersteken

1. Een schip is verplicht gevolg te geven aan een verkeersteken dat een verbod of een gebod bevat en rekening te houden met een verkeersteken dat een aanbeveling of een inlichting bevat dan wel dat dient ter markering van het vaarwater of van obstakels daarin.

2. Het eerste lid is van overeenkomstige toepassing ten aanzien van een bekendmaking met dezelfde strekking als een verkeersteken.

3. Bijlage 7 vermeldt de verkeerstekens voor het verkeer op een vaarweg.

4. Bijlage 8 vermeldt de verkeerstekens ter markering van het vaarwater of van obstakels.

Artikel 5.02

Prioriteit I

Onverminderd de artikelen 1.04 en 1.05 heeft een verkeersteken prioriteit boven een gedragsregel. Een verkeersaanwijzing heeft prioriteit boven een gedragsregel en een verkeersteken.

Uit de Toelichting:

i 'In hoofdstuk 5 wordt een nieuw artikel ingevoegd teneinde de onderlinge prioriteit tussen gedragsregels, verkeerstekens en verkeersaanwijzingen duidelijk te maken. De prioriteitsvolgorde is dezelfde als die voor het verkeer op de weg geldt. Een overeenkomstige regel bevat het Reglement verkeersregels en verkeerstekens. Wel maakt de redactie duidelijk dat de algemene regels inzake goed zeemanschap (art. 1.04 en 1.05) onverlet blijven.'

Hoofdstuk 6. Vaarregels1+ I

AFDELING I. ALGEMENE BEPALINGEN

Uit de Toelichting:

I 'Het bestaande hoofdstuk 6 was, behalve in artikelen, verdeeld in afdelingen en paragrafen. Met name de onderverdeling in paragrafen wordt thans als verouderd beschouwd en draagt niet bij aan een beter begrip van het hoofdstuk. Als gevolg hiervan vervalt de aanduiding van paragraaf II A, begint afdeling II met artikel 6.04 en komt het opschrift van deze afdeling te luiden: 'Voorbijvaren op tegengestelde koersen en voorbijlopen' en vervallen de aanduidingen van de paragrafen II C en II D. De afdelingen IV, V en VI blijven dezelfde.'

Artikel 6.01

Begripsbepalingen I

1. In dit hoofdstuk wordt verstaan onder:

a. naderen op tegengestelde koersen: elkaar naderen van twee schepen op koersen die recht of vrijwel recht aan elkaar tegengesteld zijn;

b. oplopen: naderen door een schip van een ander schip uit een richting van meer dan 22°30´ achterlijker dan dwars van dat schip;

c. voorbijlopen: manoeuvre die het gevolg is van oplopen totdat de schepen geheel vrij van elkaar zijn;

d. kruisende koersen: elkaar naderen van twee schepen onder zodanige hoek, dat er geen sprake is van naderen op tegengestelde koers dan wel oplopen; in geval van twijfel wordt er geacht sprake te zijn van naderen op tegengestelde koersen dan wel oplopen;

e. vertrekkend schip: schip dat gaat varen nadat het heeft stilgelegen of was vastgevaren;

f. opvarend schip: schip dat vaart in de richting van de bronnen van de rivier;

g. afvarend schip: schip dat vaart vanaf de richting van de bronnen van de rivier.

2. In dit hoofdstuk worden onder een klein schip mede begrepen een sleep, een duwstel of een gekoppeld samenstel, uitsluitend uit kleine schepen bestaande, alsmede een amfibievoertuig, ongeacht de afmetingen van dit voertuig en de wijze waarop dit voertuig wordt gebruikt.

Uit de Toelichting:

I 'In het huidige artikel werden voor de vaarregels tot nu toe slechts 'naderen op tegengestelde koersen' en 'oplopen' gedefinieerd. Met name 'kruisende koersen' behoefde niet te worden gedefinieerd, omdat hier automatisch sprake van zou zijn, indien een situatie niet onder één van beide andere begrippen viel. Er wordt nu in verband met de duidelijkheid toch voor gekozen om kruisende koersen te definiëren. Ten gevolge van de aldus geboden verduidelijking kon het oude tweede lid vervallen. Voorts wordt een aantal begrippen gedefinieerd met het doel de tekst van verschillende artikelen uit hoofdstuk 6 te vereenvoudigen of beter leesbaar te maken. Naast 'oplopen' wordt nu ook 'voorbijlopen' gedefinieerd. Voor het eerste is geen en voor het laatste wel medewerking vereist.

Door het definiëren van 'vertrekkend schip' kan de redactie van artikel 6.14 korter worden. Voorts worden in de nieuwe onderdelen f en g definities van 'opvarend schip' en 'afvarend schip' toegevoegd. In het RPR werd vroeger in artikel 6.01 'stroomopwaarts' gedefinieerd. Inmiddels is dit vervangen door een definitie in artikel 1,01, onder z van het RPR. In de huidige tekst van het BPR werd het niet nodig geacht deze begrippen te omschrijven. Teneinde mogelijk misverstanden uit te sluiten wordt er nu voor gekozen dit toch te doen.'

Noot van de Almanakredactie:

¹ Vanaf het 9e wijzigingsbesluit wordt over voorrang verlenen gesproken in plaats van over 'verplicht zijn om aan andere schepen de ruimte te laten die deze nodig hebben om hun koers te vervolgen en om te manoeuvreren en niet mogen verlangen dat deze te hunnen gerieve uitwijken'.
Verder is in feite voor alle voorrangssituaties bij kruisende koersen, tegengestelde koersen, oplopen, keren enzovoorts voor iedere mogelijke situatie tussen grote schepen onderling, kleine schepen onderling en tussen groot versus klein, uitgespeld wie voorrang moet verlenen aan wie. Elke vaarweggebruiker kan zijn eigen situatie dus in het reglement terugvinden.

Artikel 6.02 i

Snelle schepen

Een snel schip is verplicht aan andere schepen voorrang te verlenen.

Uit de Toelichting:

I Zoals hierboven te zien is, is de materie van artikel 6.02, eerste lid, verplaatst naar artikel 6.01. Nu artikel 6.02 niet meer behoeft te worden gebruikt voor de algemene vaarregels voor kleine schepen, kon de overeenkomstige regel voor snelle schepen naar hier worden verplaatst. Deze gedragsregel kan nu veel eenvoudiger worden geformuleerd. Allereerst is 'snel schip' thans gedefinieerd. Voorts kan 'voorrang verlenen' worden gebruikt in plaats van 'verplicht zijn om aan andere schepen de ruimte te laten die deze nodig hebben om hun koers te volgen en om te manoeuvreren en niet mogen verlangen, dat deze te hunnen gerieve uitwijken.'

Artikel 6.03

Algemene beginselen I

1. Schepen mogen slechts elkaar voorbijvaren op tegengestelde koersen dan wel elkaar voorbijlopen, indien het vaarwater voldoende ruimte biedt voor gelijktijdige doorvaart, de plaatselijke omstandigheden en de bewegingen van andere schepen daarbij in aanmerking genomen.¹

2. Bij een samenstel mogen de tekens, voorgeschreven bij de artikelen 3.17, 6.04a en 6.05, slechts worden getoond door het schip, aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt doch in ieder geval door het motorschip aan de kop van het samenstel.

3. Bij naderen op tegengestelde koersen, bij voorbijlopen dan wel bij koers kruisen mag het schip waarvan de koers elk gevaar voor aanvaring uitsluit zijn koers noch zijn snelheid zodanig wijzigen, dat daaruit gevaar voor aanvaring kan ontstaan.

4. Wanneer een schip voorrang moet verlenen aan een ander schip, moet het door tijdige koerswijziging of door snelheidsverandering aan dat andere schip de ruimte laten die dit nodig heeft om zijn koers te volgen en te manoeuvreren. Het schip dat voorrang moet verlenen aan een ander schip moet daarbij vermijden dat het voor het andere schip overloopt en mag niet verlangen dat het andere schip te zijnen gerieve koers of snelheid wijzigt.

5. Wanneer een schip voorrang moet verlenen aan een ander schip, moet laatstbedoeld schip zijn koers en zijn snelheid behouden. Wanneer door welke oorzaak ook, het schip dat verplicht is zijn koers en zijn snelheid te behouden zich zo dicht bij het schip dat voorrang moet verlenen bevindt, dat aanvaring door een handeling van dat schip alleen niet kan worden vermeden, moet het de maatregelen nemen die het beste kunnen bijdragen om aanvaring te voorkomen.

6. Wanneer een schip bij het uitvoeren van een manoeuvre medewerking van een ander schip mag verlangen, moet het de eigen koers en snelheid zodanig regelen, dat andere schepen niet worden genoodzaakt hun koers of snelheid plotseling en in sterke mate te wijzigen.

7. Wanneer een schip bij het uitvoeren van een manoeuvre medewerking van een ander schip mag verlangen, moet het andere schip voorzover mogelijk door koerswijziging of snelheidsverandering zodanig meewerken, dat deze manoeuvre veilig kan geschieden.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Indien een opvarend klein schip, dat zich aan de zijde van het vaarwater aan bakboord bevindt en dat niet nog meer naar bakboord kan uitwijken, wordt opgelopen door een opvarend groot schip, hetwelk 'het blauwe bord' voert, behoort, ingeval gelijktijdige doorvaart niet mogelijk is, laatstvermeld schip zich te voegen achter het kleine schip totdat de beide elkaar op tegengestelde koersen naderende grote schepen elkaar zijn voorbijgevaren.
Het grote schip mag het kleine schip niet van zijn plaats aan de zijde van het vaarwater dringen, zodat dit kleine schip hetzij tussen het oplopende grote schip en de oever bekneld geraakt hetzij in het midden van het vaarwater tussen de beide elkaar op tegengestelde koersen naderende grote schepen wordt gedreven.
Een overeenkomstige situatie doet zich voor, indien een klein schip, dat zich aan de zijde van het vaarwater aan stuurboord bevindt, wordt opgelopen door een groot schip en op tegengestelde koers een ander groot schip nadert. Dan dient, ingeval gelijktijdige doorvaart niet mogelijk is, het oplopende grote schip zich achter het kleine schip te voegen, totdat de beide grote schepen elkaar zijn voorbijgevaren, en mag het dit kleine schip niet van zijn plaats dringen.
Vooral ingeval het oplopende grote schip zwaar is beladen, wordt het water weggezogen, zodat het kleine schip niet meer kan manoeuvreren of aan de grond komt.

Uit de Toelichting:

I 'In het derde lid wordt toegevoegd, dat ook in geval van koers kruisen het schip waarvan de koers elk gevaar voor aanvaring uitsluit zijn koers noch zijn snelheid zodanig mag wijzigen, dat daaruit gevaar voor aanvaring kan ontstaan.

Er wordt een nieuw vierde lid ingevoegd, dat inhoudt geeft aan 'voorrang verlenen' en dat in het vervolg van hoofdstuk 6 regelmatig wordt gebruikt.

In de huidige artikelen 6.13, 6.14, 6.16 en 6.23 werd in navolging van het CEVNI en het RPR, ten aanzien van het samenspel tussen doorgaande vaart en niet-doorgaande vaart voor een schip dat een bijzondere manoeuvre wil uitvoeren, de verplichting gegeven om dit slechts te doen, nadat het zich ervan heeft vergewist, dat dit zonder gevaar kan geschieden en zonder dat andere schepen worden genoodzaakt kun koers of hun snelheid plotseling en in sterke mate te wijzigen. Het andere schip moet dan zo nodig zijn koers of zijn snelheid wijzigen om de bijzondere manoeuvre zonder gevaar te kunnen doen geschieden. Deze formulering maakt de betreffende artikelen minder soepel leesbaar. Door de introductie van het begrip medewerking verlenen, dat in artikel 6.03 zesde en zevende lid op dezelfde wijze wordt gedefinieerd als in de oude bepalingen, wordt de gebruikersvriendelijkheid van deze artikelen vergroot.'

AFDELING II. VOORBIJVAREN OP TEGENGESTELDE KOERSEN EN VOORBIJLOPEN I

Artikel 6.04

Naderen op tegengestelde koersen op alle vaarwegen; hoofdregel ii

1. Van de in dit artikel gegeven hoofdregels kan overeenkomstig artikel 6.04a worden afgeweken. Dit artikel is niet van toepassing op de gedeelten van de Geldersche IJssel en de Maas, bedoeld in artikel 6.05, eerste lid.

2. Indien twee schepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet het schip dat niet de stuurboordzijde van het vaarwater volgt voorrang verlenen aan het schip dat de stuurboordzijde van het vaarwater volgt¹.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Zowel in het tweede lid van artikel 6.04 (Tegengestelde koersen) als in het tweede lid van artikel 6.17 (Koers kruisen) wordt gesteld: 'Indien twee schepen elkaar op tegengestelde koersen naderen of elkaar kruisen, zo dat gevaar voor aanvaring ontstaat, moet het schip dat niet de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, voorrang verlenen aan het schip dat de stuurboordzijde van het vaarwater volgt'. Hier wordt dus uitsluitend gesproken over 'schip' en wordt er dus een bescherming gecreëerd voor kleine schepen ten opzichte van grote motorschepen of grote zeilschepen die nog net langs het bakboordwalletje trachten te knijpen en zo de kleine schepen hier vandaan jagen.

B verleent voorrang aan A

B verleent voorrang aan A

3. Indien een groot schip en een klein schip elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het kleine schip voorrang verlenen aan het grote schip.

A verleent voorrang aan B

4. Indien twee grote motorschepen of een groot motorschip en een groot zeilschip elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, elk van beide naar stuurboord uitwijken, zodat zij elkaar bakboord op bakboord voorbijvaren.

5. Indien twee grote zeilschepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat over stuurboordboeg ligt voorrang verlenen aan het schip dat over bakboordboeg ligt.

6. Indien twee kleine zeilschepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat over stuurboordboeg ligt voorrang verlenen aan het schip dat over bakboordboeg ligt.

A verleent voorrang aan B

7. Indien twee kleine motorschepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, elk van beide naar stuurboord uitwijken, zodat zij elkaar bakboord op bakboord voorbijvaren.

A en B beide naar stuurboord

8. Indien een klein motorschip, een klein zeilschip of een klein door spierkracht voortbewogen schip elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het motorschip voorrang verlenen aan het andere schip en moet het door spierkracht voortbewogen schip voorrang verlenen aan het zeilschip.

B verleent voorrang aan A

9. Indien twee door spierkracht voortbewogen schepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, elk van beide naar stuurboord uitwijken, zodat zij elkaar bakboord op bakboord voorbijvaren.

Uit de Toelichting:

I 'In de titel van deze afdeling wordt niet langer 'koers kruisen' vermeld. De vaarregels voor kruisende koersen waren eerst opgenomen als artikel 6.03a. In de nieuwe opzet komen deze regels terug als artikel 6.17, dat deel uitmaakt van Afdeling III 'andere vaarregels'. Artikel 6.03, dat wel van toepassing is op koers kruisen, komt in de nieuwe indeling in afdeling I, Algemene bepalingen.'

II 'Dit artikel, dat de hoofdregels voor het naderen op tegengestelde koersen bevat, begint nu met het aangeven van de afwijkingen op deze hoofdregels. De afwijking voor de Geldersche IJssel en de Maas stond voorheen in het vierde (laatste) lid, terwijl naar de afwijkende regeling van artikel 6.04a niet werd verwezen. Het wordt beter geacht direct voor de afwijkende regels de aandacht van de lezer te vragen. De opzet van het artikel wordt thans zo, dat iedere categorie schip de daarvoor geldende vaarregels hierin vindt zonder verwijzing naar andere artikelen.

Voor de algemene regel van het oude eerste lid, die thans terugkomt als vierde lid, worden als leden 2 en 3 ingevoegd de algemene regel inzake het volgen van de stuurboordzijde van het vaarwater en de algemene voorrangsplicht van kleine schepen ten opzichte van grote. In een betond vaarwater wordt varen dicht langs de laterale betonning aan stuurboordzijde beschouwd als het volgen van de stuurboordzijde van het vaarwater. Uit de formulering blijkt dat de stuurboordzijdenregel zwaarder weegt dan de wijkplicht van kleine schepen en algemeen geldt tussen twee schepen, ongeacht hun categorie. In de hierna geformuleerde regels komt steeds tot uiting, dat zij gelden, indien de stuurboordzijdenregel niet van toepassing is.

Overzicht naderen op tegengestelde koersen:

Schip dat de stuurboordzijde volgt heeft voorrang (tweede lid);

Klein schip dat niet de stuurboordzijde volgt geeft voorrang aan groot schip (derde lid);

Twee grote schepen, geen stuurboordzijde, niet beide zeilschepen, ontmoeten bakboord op bakboord (vierde lid);

Twee grote zeilschepen, geen stuurboordzijde: schip over bakboordboeg heeft voorrang (vijfde lid);

Twee kleine zeilschepen, geen stuurboordzijde: schip over bakboordboeg heeft voorrang (zesde lid);

Twee kleine motorschepen, geen stuurboordzijde: ontmoeten bakboord op bakboord (zevende lid);

Twee kleine schepen, verschillende categorie, geen stuurboordzijde: roeiboot geeft voorrang aan zeilschip, motorboot geeft voorrang aan de ander (achtste lid);

Twee roeiboten, geen stuurboordzijde: ontmoeten bakboord op bakboord (negende lid).'

Artikel 6.04a

Naderen op tegengestelde koersen op alle vaarwegen; afwijking van de hoofdregel I

1. Dit artikel is niet van toepassing op de gedeelten van de Geldersche IJssel en de Maas, bedoeld in artikel 6.05, eerste lid.

2. Een groot schip dat zich wil begeven naar een vaarwater, een haven, een laad- of losplaats, een sluis, de oorvaartopening van een brug, een aanlegplaats of een plaats waar schepen mogen liggen, gelegen aan zijn bakboordzijde, en een groot schip dat vertrekt vanaf een ligplaats aan de, gezien zijn vaarrichting, bakboordzijde van het vaarwater, mag aan een op tegengestelde koers naderend schip het verlangen kenbaar maken, dat, in afwijking van artikel 6.04, het voorbijvaren stuurboord op stuurboord geschiedt.

Het grote schip mag het verlangen slechts kenbaar maken, nadat het zich ervan heeft vergewist, dat het mogelijk is daaraan zonder gevaar te voldoen.

3. Het verlangen wordt kenbaar gemaakt door het tijdig tonen aan stuurboord tot het voorbijvaren heeft plaats gehad, van:

a. 's nachts: een wit helder rondom schijnend flikkerlicht, eventueel in combinatie met een lichtblauw bord;

b. overdag: een lichtblauw bord, in combinatie met een wit helder rondom schijnend flikkerlicht.
Het lichtblauwe bord moet voorzien zijn van een witte rand met een breedte van ten minste 5 cm; het raam- en stangenwerk en het lantaarnhuis van het flikkerlicht moeten donker van kleur zijn. Het bord moet van voren en van achteren zichtbaar zijn.

4. Een groot schip waaraan het verlangen wordt kenbaar gemaakt moet daaraan voldoen en, indien het hiermede is uitgerust, de tekens tonen, bedoeld in het derde lid. Een klein schip waaraan het verlangen wordt kenbaar gemaakt moet voorrang verlenen aan het grote schip, bij voorkeur door aan het verlangen te voldoen¹.

5. Zodra is te vrezen, dat de bedoeling van het schip dat het verlangen heeft kenbaar gemaakt niet is begrepen door het schip waaraan dit is geschied, moet het schip een geluidssein van twee korte stoten geven. Het andere schip moet dan antwoorden door het geven van een geluidssein van twee korte stoten.

6. Indien het schip waaraan het verlangen wordt kenbaar gemaakt daaraan niet kan voldoen, moet het een reeks zeer korte stoten geven. Elk van beide schepen moet dan de maatregelen nemen die de omstandigheden vereisen om het ontstaan van een gevaarlijke situatie te voorkomen.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Er wordt expliciet aangegeven dat een groot schip zijn verlangen om de 'verkeerde' wal te varen ook aan een klein schip kenbaar moet maken en dat het kleine schip indien mogelijk aan dit verlangen moet voldoen. Hiermee wordt veel onduidelijkheid over wat te doen in een dergelijke situatie voor de schipper van het kleine schip weggenomen.

Voorbijvaren stuurboord op stuurboord, geregeld in BPR 6.04a

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel regelt het gebruik van het blauwe bord buiten de Geldersche IJssel en de Maas. De afwijking voor deze rivieren is verplaatst van het laatste (zevende) naar het eerste lid ter verhoging van de duidelijkheid voor de lezer. Inhoudelijk is in deze leden de essentie gelijk gebleven. Door het gebruik van 'groot schip' behoeft geen uitzondering voor het gebruik door kleine schepen te worden opgenomen. Nieuw is allereerst, dat een groot schip het bord ook mag tonen ten opzichte van een klein schip. Een klein schip mag het niet tonen en is dan ook niet met het bord uitgerust. In zoverre verandert de huidige situatie dus niet. Nieuw is ook, dat uitdrukkelijk wordt vermeld, dat een klein schip wel dient te reageren op het blauwe bord van een groot schip. Uiteraard moest het ten gevolge van de algemene voorrangsregels reeds aan het grote schip voorrang verlenen. Er kunnen echter uitzonderingssituaties zijn (bijvoorbeeld achteropkomende vaart) waarbij het kleine schip beter kan stoppen of eventueel aan zijn stuurboordwal doorvaren (als het de ruimte krijgt). Anders dan op de Rijn, de Geldersche IJssel en de Maas wordt het gebruik van het blauwe bord niet uitgesloten voor snelle schepen. Hoewel hun algemene uitwijkplicht blijft bestaan, kan het reageren op het blauwe bord van andere schepen en het aangeven van de voorgenomen koers de duidelijkheid in het verkeer ten goede komen. Verder is nieuw dat nu ook een vertrekkend schip het blauwe bord mag gebruiken.'

Artikel 6.05

Naderen op tegengestelde koersen op de Geldersche IJssel en op de Maas I

1. Dit artikel is slechts van toepassing op de Geldersche IJssel vanaf de IJsselkop (kmr. 878,6) tot aan de stadsbrug te Kampen (kmr. 995,5) en op de Maas met aansluitend de Bergsche Maas tot Heusden (kmr. 231). Het is niet van toepassing op het naderen op tegengestelde koersen van een snel schip en een ander schip.

2. Indien een opvarend groot schip en een afvarend schip elkaar naderen op tegengestelde koersen, moet het opvarende grote schip voor het afvarende schip een geschikte weg vrijlaten, de plaatselijke omstandigheden en de bewegingen van andere schepen daarbij in aanmerking genomen¹.

3. Het opvarende grote schip dat daartoe aan bakboord voor het

afvarende schip de weg vrijlaat toont geen teken.

4. Het opvarende grote schip dat daartoe aan stuurboord voor het afvarende schip de weg vrijlaat moet tijdig aan stuurboord tot het voorbijvaren heeft plaats gehad, tonen:

a. 's nachts: een wit helder rondom schijnend flikkerlicht, eventueel in combinatie met een lichtblauw bord;

b. overdag: een lichtblauw bord, in combinatie met een wit helder rondom schijnend flikkerlicht.

Het lichtblauwe bord moet voorzien zijn van een witte rand met een breedte van ten minste 5 cm; het raam- en stangenwerk en het lantaarnhuis van het flikkerlicht moeten donker van kleur zijn. Het bord moet van voren en van achteren zichtbaar zijn.

a. één korte stoot, indien het voorbijvaren bakboord op bakboord dient te geschieden; of

b. twee korte stoten, indien het voorbijvaren stuurboord op stuurboord dient te geschieden.

Noot van de Almanakredactie:

¹ In lid 9 t/m 13 wordt gesteld dat een aan de stuurboordzijde van het vaarwater varend klein schip voorrang heeft op alle andere kleine schepen. Grote schepen worden hier expliciet van deze regel uitgezonderd. Dit in tegenstelling tot de overige vaarwateren waar grote schepen wel rekening moeten houden met kleine schepen die de stuurboordzijde van het vaarwater houden.

6. Een afvarend groot schip moet voorbijvaren aan de zijde die het opvarende grote schip vrijlaat. Het afvarende grote schip moet daartoe de tekens en het geluidssein die het opvarende grote schip toont of geeft herhalen.

7. Een afvarend klein schip moet voorrang verlenen aan het opvarende grote schip, bij voorkeur door voorbij te varen aan de zijde die het opvarende grote schip vrijlaat.

8. Een opvarend klein schip moet voorrang verlenen aan een afvarend groot schip.

9. Indien twee kleine schepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet het schip dat niet de stuurboordzijde van het vaarwater volgt voorrang verlenen aan het schip dat de stuurboordzijde van het vaarwater volgt.

10. Indien twee kleine zeilschepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat over stuurboordboeg ligt voorrang verlenen aan het schip dat over bakboordboeg ligt.

11. Indien twee kleine motorschepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, elk van beide naar stuurboord uitwijken, zodat zij elkaar bakboord op bakboord voorbijvaren.

12. Indien een klein motorschip, een klein zeilschip of een klein door spierkracht voortbewogen schip elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het motorschip voorrang verlenen aan het andere schip en moet het door spierkracht voortbewogen schip voorrang verlenen aan het zeilschip.

13. Indien twee door spierkracht voortbewogen schepen elkaar zodanig naderen op tegengestelde koersen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, elk van beide naar stuurboord uitwijken, zodat zij elkaar bakboord op bakboord voorbijvaren¹.

Op de Geldersche IJssel of op de Maas, geregeld in BPR 6.05

Uit de Toelichting:

I 'In de nieuwe opzet bevat dit artikel alle regels die van toepassing zijn op de Geldersche IJssel en de Maas. In de nieuwe redactie worden nu de gedeelten van die rivieren waarop onderhavige regels gelden precies geformuleerd om onzekerheden bij de overgang van de gedeelten waar artikel 6.05 wordt toegepast naar de vaarwegen waar de artikelen 6.04 en 6.04a gelden te voorkomen.

Ten aanzien van kleine schepen werd in het oude artikel niets geregeld, aangezien in artikel 6.04, vierde lid, werd bepaald dat de algemene regels voor het naderen op tegengestelde koersen op de onderhavige rivieren wel door kleine schepen dienden te worden toegepast. Thans worden deze regels in artikel 6.05 voor de verschillende categorieën van kleine schepen herhaald. Het zevende lid bevat de plicht voor kleine schepen om voorrang te geven aan een groot schip en daarbij zo nodig rekening te houden met het ook aan hem getoonde blauwe bord.'

Artikel 6.07

Voorbijvaren op tegengestelde koersen in een engte I

1. In dit artikel wordt onder een engte verstaan een vak van of een plaats in de vaarweg waar het vaarwater niet voldoende ruimte biedt voor het elkaar voorbijvaren van twee schepen of twee samenstellen onderling. Een door het teken A.4 of A.4.1 (bijlage 7), aangeduid vak van of plaats in de vaarweg en de doorvaartopening van een brug in geopende stand en een sluis of een stuw die aan beide zijden openstaat en waarvoor twee groene vaste lichten boven elkaar worden getoond overeenkomstig het teken E.1 (bijlage 7), zijn een engte.

2. Het vijfde, zesde, zevende en achtste lid van dit artikel gelden niet voor engten waar de doorvaart door middel van tekens wordt geregeld.

3. Een schip moet een engte zonder onnodig oponthoud doorvaren, met dien verstande dat voorbijlopen verboden is.

4. Indien het uitzicht niet vrij is, moet een schip, alvorens een engte binnen te varen, één lange stoot geven. Zo nodig, in het bijzonder wanneer de engte lang is, moet het dit sein tijdens het doorvaren herhalen.

5. Bij het doorvaren van een engte moet op een vaarweg waar stroom loopt een tegen stroom varend schip voorrang verlenen aan een voor stroom varend schip¹.

6. Bij het doorvaren van een engte moet op een vaarweg waar geen stroom loopt een klein schip voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend groot schip.

7. Bij het doorvaren van een engte moet op een vaarweg waar geen stroom loopt:

a. een groot motorschip dat aan stuurboord een hindernis tegenkomt of dat bij een bocht de binnenbocht aan stuurboord heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend groot schip;

b. een groot motorschip voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend groot zeilschip dat de engte bezeild heeft;

c. een groot zeilschip dat de engte niet bezeild heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend groot schip;

d. een groot zeilschip dat over stuurboordboeg zeilt en de engte bezeild heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend groot zeilschip dat over bakboordboeg zeilt en dat de engte eveneens bezeild heeft.

8. Bij het doorvaren van een engte moet op een vaarweg waar geen stroom loopt:

a. een klein motorschip dat aan stuurboord een hindernis tegenkomt of dat bij een bocht de binnenbocht aan stuurboord heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend ander klein motorschip;

b. een klein door spierkracht voortbewogen schip dat aan stuurboord een hindernis tegenkomt of dat bij een bocht de binnenbocht aan stuurboord heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend ander klein door spierkracht voortbewogen schip;

c. een klein motorschip of een klein door spierkracht voortbewogen schip voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend klein zeilschip dat de engte heeft bezeild;

d. een klein motorschip voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend klein door spierkracht voortbewogen schip;

e. een klein zeilschip dat de engte niet bezeild heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend klein schip;

f. een klein zeilschip dat over stuurboordboeg zeilt en de engte bezeild heeft voorrang verlenen aan een op tegengestelde koers naderend klein zeilschip dat over bakboordboeg zeilt en dat de engte eveneens bezeild heeft¹.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Dit is een van de weinige bepalingen in het BPR waarbij het kan voorkomen dat een (vóór stroom varend) klein schip voorrang heeft op een groot schip. Overigens geldt deze uitzondering in het RPR weer niet.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid wordt voor het bepalen van wat onder een engte wordt verstaan nu ook genoemd een door het teken A.4 (bijlage 7) aangeduid vak van of plaats in de vaarweg en de doorvaartopening van een brug in geopende stand en een sluis die aan beide zijden openstaat en waarvoor twee groene vaste lichten boven elkaar worden getoond (teken E1; bijlage 7). Het feit dat deze situaties, die door verkeerstekens zijn aangegeven, als engte gelden, moest worden gevonden in artikel 6.08, eerste lid, respectievelijk artikel 6.26, vierde lid, en artikel 6.28a, eerste lid.

De regels voor het doorvaren van engten op een vaarweg waar geen stroom loopt, de situatie die in Nederland het meeste voorkomt, is opnieuw opgezet. De situatie tussen een groot en een klein schip wordt nu duidelijk gepresenteerd in het nieuwe zesde lid. In de oude tekst moest dit uit het tweede lid, onder d. door interpretatie worden gehaald.

Het nieuwe zevende lid geeft vervolgens de regels voor grote schepen onderling. Nieuw is hierbij, dat het samenspel tussen een groot zeilschip en een ander groot schip wordt vastgelegd, waarbij bepalend is of het zeilschip de engte al dan niet bezeild heeft.

Het nieuwe achtste lid geeft de regels voor kleine schepen onderling.'

Artikel 6.08

Verbod tot voorbijvaren op tegengestelde koersen door tekens langs de vaarweg

Indien de bevoegde autoriteit in een bepaald vak of op een bepaalde plaats, teneinde naderen op tegengestelde koersen te voorkomen, de scheepvaart afwisselend slechts in één richting toelaat, wordt:

a. het verbod de vaart te vervolgen aangeduid door een teken A.1, (bijlage 7);

b. de toestemming de vaart te vervolgen aangeduid door een teken E.1, (bijlage 7).

Artikel 6.09

Voorbijlopen; algemene bepalingen

1. Een schip mag een ander schip slechts voorbijlopen, nadat het zich ervan heeft vergewist, dat dit zonder gevaar kan geschieden.

2. Een groot schip dat wordt opgelopen door een groot schip en elk klein schip dat wordt opgelopen moet het voorbijlopen, voorzover nodig en mogelijk, vergemakkelijken. Het moet snelheid verminderen, indien dit nodig is om het voorbijlopen zonder gevaar en in zo korte tijd te doen geschieden, dat de andere scheepvaart daardoor niet wordt gehinderd.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Als hoofdregel geldt volgens lid 8 ook bij het passeren van een engte de hiërarchie in voorrang tussen kleine schepen onderling, die stelt dat een klein zeilschip vóór een 'door spierkracht voortbewogen schip' en vóór een klein motorschip gaat en dat een 'door spierkracht voortbewogen schip' vóór een klein motorschip gaat. En voorts dat een klein zeilschip dat over bakboord zeilt voorrang heeft op een klein zeilschip dat over stuurboord zeilt. Er wordt hier echter in lid 8e een uitzondering geïntroduceerd, namelijk dat een zeilschip dat de engte niet bezeild heeft (wind tegen heeft) alle andere kleine schepen vóór moet laten gaan.

Artikel 6.10

Voorbijlopen; gedrag der schepen I

1. In beginsel moet de oploper aan bakboord van de opgelopene voorbijlopen. Indien daartoe ruimte is, mag echter de oploper aan stuurboord van de opgelopene voorbijlopen.

2. Indien een groot zeilschip een ander groot zeilschip oploopt en indien een klein zeilschip een ander zeilschip oploopt, moet het, zo mogelijk, aan loef voorbijlopen.

3. Een groot schip dat door een groot zeilschip wordt opgelopen en een klein schip dat door een zeilschip wordt opgelopen moet, zo mogelijk, ertoe medewerken, dat dit aan loef kan voorbijlopen.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel is aanmerkelijk vereenvoudigd door het niet langer hierin vermelden van het stelsel van geluidsseinen voor het op- en voorbijlopen. Deze geluidsseinen zijn niet afgeschaft, doch het wordt voldoende geacht dat ze geregeld worden door artikel 4.02 juncto bijlage 6, afdeling C.'

Artikel 6.11

Verbod tot voorbijlopen door tekens langs de vaarweg I

Een schip mag een ander schip niet voorbijlopen:

a. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.2 (bijlage 7);

b. in het geval van samenstellen onderling, in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.3 (bijlage 7);

c. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.4 of A.4.1 (bijlage 7).

Het in de aanhef en onder b. en c. bedoelde verbod geldt niet, ingeval één der samenstellen een duwstel is, waarvan de grootste lengte en de grootste breedte niet meer dan 110 m respectievelijk 12 m bedragen.

Uit de Toelichting:

I 'De verwijzing naar artikel 6.08, eerste lid, is vervallen. In plaats hiervan is een onderdeel c. toegevoegd. Aldus is zonder verwijzing te zien, dat het verbod tot voorbijlopen eveneens bestaat, indien teken A.4 is geplaatst.'

AFDELING III. ANDERE VAARREGELS

Artikel 6.12

Varen in vakken of op plaatsen waar de te volgen weg wordt voorgeschreven

In een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door een der tekens B.1, B.2, B.3 of B.4 (bijlage 7), moet een schip de weg volgen die door dat teken wordt kenbaar gemaakt.

Artikel 6.13

Keren I

1. Een schip mag slechts keren, nadat het zich er van heeft vergewistdat dit zonder gevaar kan geschieden¹.

2. Een groot schip mag bij het keren medewerking verlangen van een ander schip.

3. Een klein schip moet bij het keren voorrang verlenen aan een groot schip.

4. Een klein schip mag bij het keren medewerking verlangen van een ander klein schip.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Aangezien hier over een schip wordt gesproken en niet over een groot schip, geldt deze regel dus ook voor een groot schip ten opzichte van een klein schip. Let wel: uit lid 3 blijkt dat dit omgekeerd niet geldt, dus een klein schip moet bij het keren voorrang blijven verlenen aan een groot schip.

5. Dit artikel is niet van toepassing op en ten aanzien van een veerpont.

6. In een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.8 (bijlage 7), mag een schip niet keren.

7. Aanduiding van een vak van of een plaats in de vaarweg door het teken E.8 (bijlage 7) vormt een inlichting, dat schepen aldaar kunnen keren.

Uit de Toelichting:

I 'In de leden 1 tot en met 5 heeft dit artikel een nieuwe opzet gekregen. In dit artikel was voor het eerst sprake van de manoeuvre die een schip mag uitvoeren 'zonder dat een ander schip wordt genoodzaakt plotseling en in sterke mate zijn koers of snelheid te wijzigen'. Dit begrip wordt thans vervangen door 'medewerking mogen verlangen van een schip'. De nieuwe begrippen medewerking verlangen en voorrang verlenen staan thans in duidelijk contrast.

De voor een leek wat ingewikkeld in het oude vierde lid geformuleerde positie van kleine schepen komt nu duidelijk uit de nieuwe tekst naar voren.

Het eerste lid bevat een algemene veiligheidsregel die voor alle schepen geldt, ongeacht of het een klein of een groot schip betreft. Het tweede lid bevat het recht voor een groot schip om medewerking te verlangen van een ander schip. Derhalve ook van een klein schip. Dit betekent, dat een groot schip dat wil keren geen voorrang heeft op een klein schip. Aldus hebben kleine schepen in de nieuwe regeling meer recht gekregen dan in de oude bepaling. De positie van kleine schepen wordt voorts duidelijk omschreven in het nieuwe derde en vierde lid.

De uitzondering van veerponten als omschreven in het nieuwe vijfde lid is nieuw. Al-dus wordt benadrukt dat de vaarregel voor veerponten uitsluitend moet worden gevonden in artikel 6.23.

De geluidsseinen worden thans niet meer in het artikel zelf vermeld. Het geven daarvan wordt geregeld door artikel 4.02 en bijlage 6.'

Artikel 6.14

Vertrek i

1. Een schip mag slechts vertrekken, nadat het zich er van heeft vergewist dat dit zonder gevaar kan geschieden¹.

2. Een groot schip mag bij het vertrekken medewerking verlangen van een ander schip.

3. Een klein schip moet bij het vertrekken voorrang verlenen aan een groot schip.

4. Een klein schip mag bij het vertrekken medewerking verlangen van een ander klein schip.

5. Dit artikel is niet van toepassing op en ten aanzien van een veerpont.

Uit de Toelichting:

I 'Het huidige artikel 6.14 verwees voor het gedrag bij vertrek voornamelijk naar de overeenkomstige bepalingen van artikel 6.13. Het nieuwe artikel bevat de complete regels die op gelijke wijze zijn geredigeerd als in artikel 6.13. Ten aanzien van kleine schepen en veerponten is de regeling gelijk aan die van het nieuwe artikel 6.13. Voorts worden ook hier de geluidsseinen niet meer genoemd.'

Noot van de Almanakredactie:

¹ Aangezien hier over een schip wordt gesproken en niet over een groot schip, geldt deze regel dus ook voor een groot schip ten opzichte van een klein schip. Let wel: uit lid 3 blijkt dat dit omgekeerd niet geldt, dus een klein schip moet bij het vertrekken voorrang blijven verlenen aan een groot schip.

Artikel 6.15

Verbod zich in de tussenruimten tussen de lengten van een sleep te begeven

Een schip mag zich niet in de tussenruimten tussen de lengten van een sleep begeven.

Artikel 6.16

Uitvaren en invaren van havens en nevenvaarwateren en het daarbij invaren of oversteken van een hoofdvaarwaterI

1. Een schip mag slechts een haven of een nevenvaarwater uitvaren en daarbij een hoofdvaarwater invaren of oversteken dan wel een haven of een nevenvaarwater invaren, nadat het zich ervan heeft vergewist dat dit zonder gevaar kan geschieden.¹

2. Een groot schip mag bij het uitvaren van een haven of een nevenvaarwater en het daarbij invaren of oversteken van een hoofdvaarwater dan wel bij het invaren van een haven of een nevenvaarwater medewerking verlangen van een ander schip.

3. Een klein schip moet bij het uitvaren van een haven of een nevenvaarwater en het daarbij invaren of oversteken van een hoofdvaarwater dan wel bij het invaren van een haven of een nevenvaarwater voorrang verlenen aan een groot schip.

4. Een klein schip mag bij het uitvaren van een haven of een nevenvaarwater en het daarbij invaren of oversteken van een hoofdvaarwater dan wel bij het invaren van een haven of een nevenvaarwater medewerking verlangen van een klein schip.

5. In afwijking van het tweede, derde en vierde lid moet een schip dat een lateraal gemarkeerd hoofdvaarwater binnenvaart, anders dan vanuit een daarop uitmondend lateraal gemarkeerd nevenvaarwater, voorrang verlenen aan een schip dat in dat hoofdvaarwater langs de laterale markering de stuurboordzijde volgt².

6. Een groot schip dat tegen stroom varend een haven of nevenvaarwater wil invaren moet voorrang verlenen aan een groot schip dat voor stroom varend zonder op te draaien diezelfde haven of datzelfde nevenvaarwater in wil varen.

7. Een klein schip dat tegen stroom varend een haven of nevenvaarwater wil invaren moet voorrang verlenen aan een klein schip dat vóór stroom varend zonder op te draaien diezelfde haven of datzelfde nevenvaarwater in wil varen³.

8. In afwijking van het eerste tot en met zevende lid moet, ingeval langs een haven of een nevenvaarwater voor de uitmonding daarvan in het hoofdvaarwater een teken B.9 (bijlage 7), wordt getoond, een schip dat uit deze haven of dit nevenvaarwater komt voorrang verlenen aan een schip op het hoofdvaarwater.

9.a. Een schip op een hoofdvaarwater mag een haven of een nevenvaarwater niet invaren, indien langs dit hoofdvaarwater voor de uitmonding van die haven of dat nevenvaarwater een of twee rode lichten overeenkomstig het teken A.1 (bijlage 7), in combinatie met een bijkomend teken F.2 onder b (bijlage 7), worden getoond.

b. Een schip mag een haven of een nevenvaarwater niet uitvaren, indien langs deze haven of dit nevenvaarwater voor de uitmonding daarvan in het hoofdvaarwater de onder a genoemde tekens worden getoond.

10.a. Een schip op een hoofdvaarwater mag een haven of een nevenvaarwater invaren, indien langs dit hoofdvaarwater voor de uitmonding van die haven of dat nevenvaarwater een of twee groene lichten overeenkomstig het teken E.1 (bijlage 7), in combinatie met een bijkomend teken F.2 onder b (bijlage 7), worden getoond.

b. Een schip mag een haven of een nevenvaarwater uitvaren, indien langs deze haven of dit nevenvaarwater voor de uitmonding daarvan in het hoofdvaarwater de onder a genoemde tekens worden getoond.

11. Dit artikel is niet van toepassing op en ten aanzien van een veerpont.

Noot van de Almanakredactie:

¹ In dit geval verleent een groot schip dat uit het nevenvaarwater komt dus ook voorrang aan een klein schip dat het hoofdvaarwater volgt.

² Ook hier wordt weer alleen over een schip en niet over een groot schip gesproken. Dat betekent dat, net als bij het passeren op tegengestelde koersen en het koers kruisen, een groot schip voorrang moet verlenen aan een klein schip dat de stuurboordzijde van een betond vaarwater volgt. Staat er bij de uitmonding van het nevenvaarwater in het hoofdvaarwater een bord B.9 dan moet het schip dat uit het nevenvaarwater komt eveneens voorrang verlenen aan alle scheepvaart in het hoofdvaarwater (zie lid 8).

³ Hier gaat een gelijksoortig vóór stroom varend schip voor een tegen stroom varend schip. Immers het vóór stroom varend schip kan veel minder goed afstoppen dan het tegen stroom varende schip. Dit geldt dus alleen voor kleine schepen onderling en voor grote schepen onderling. Kleine schepen wijken gewoon voor grote schepen.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel heeft een overeenkomstige bewerking ondergaan als de artikelen 6.13 en 6.14. De rechten en plichten van grote en kleine schepen, in de doorgaande vaart of bij de afwijkende manoeuvre, worden afzonderlijk geformuleerd, terwijl de veerponten zijn uitgezonderd. Evenals volgens de regels van de genoemde artikelen kan een groot schip bij de afwijkende manoeuvre medewerking verlangen van ieder ander schip, met dien verstande dat het daarbij geen voorrang heeft op een klein schip. Een klein schip mag bij de afwijkende manoeuvre medewerking verlangen van een ander klein schip, maar moet voorrang verlenen aan een groot schip.

Nieuw is de regel van het vijfde lid, dat de 'stuurboordzijdenregel' nu ook introduceert voor een schip dat een lateraal gemarkeerd hoofdvaarwater binnenvaart, anders dan vanuit een daarop uitmondend lateraal gemarkeerd nevenvaarwater, en dat derhalve voorrang moet verlenen aan een schip dat in dat hoofdvaarwater langs de laterale markering de stuurboordzijde volgt. De principiële bescherming voor een schip dat zijn stuurboordwal houdt, wordt nu ook toegepast in de situaties van artikel 6.16. Bij het uitvaren van een haven of nevenvaarwater is het verdedigbaar, dat een schip op het hoofdvaarwater daaraan moet meewerken (stroom, wind, onoverzichtelijkheid enzovoorts). Bij het binnenvaren van een vaargeul hebben partijen elkaar echter al lange tijd in het oog. De binnenkomer kan best wachten of bijliggen om voorrang te verlenen aan de geulvolger. Dit is conform het Scheepvaartreglement Westerschelde, met dien verstande dat het BPR ook het kleine schip in de vaargeul voorrang verschaft. Deze regel is overigens slechts uitvoerbaar bij lateraal betonde vaargeulen. De situatie waarbij bijvoorbeeld op het IJsselmeer de kust over grote afstand slechts aan één zijde is betond, leent zich niet voor toepassing van deze voorrangsregel.

Het nieuwe zesde en zevende lid bevatten het spiegelbeeld van de bestaande regel in de tweede volzin van het oude eerste lid, nu uitgesplitst voor een klein schip ten opzichte van een ander klein schip en voor een groot schip ten opzichte van een ander groot schip.

Ook dit artikel vermeldt niet langer de geluidsseinen. Deze worden geregeld door artikel 4.02 en bijlage 6.'

Artikel 6.17

Koers kruisen I

1. Dit artikel is niet van toepassing op :

a. kruisende koersen die ontstaan ingeval van keren, vertrekken of bij een samenkomst van een hoofdvaarwater en een nevenvaarwater; en

b. kruisende koersen die ontstaan tussen een veerpont en een ander schip.

2. Indien de koersen van twee schepen elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet het schip dat niet de stuurboordzijde van het vaarwater volgt voorrang verlenen aan het schip dat de stuurboordzijde van het vaarwater volgt¹.

3. Indien de koersen van een groot schip en een klein schip elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het kleine schip voorrang verlenen aan het grote schip.

4. Indien de koersen van twee grote motorschepen of een groot motorschip en een groot zeilschip elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat van bakboord nadert voorrang verlenen aan het schip dat van stuurboord nadert².

A verleent voorrang aan B

A verleent voorrang aan B

5. Indien de koersen van twee grote zeilschepen:

a. die over verschillende boeg zeilen, elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat over stuurboordboeg ligt voorrang verlenen aan het schip dat over bakboordboeg ligt;

b. die over dezelfde boeg zeilen, elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het loefwaartse schip voorrang verlenen aan het lijwaartse schip;

Noot van de Almanakredactie:

¹ Hieruit blijkt dus opnieuw dat een schip dat, ongeacht het feit of het nu een groot dan wel een klein schip is, de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, voorrang heeft op alle andere schepen met uitzondering van een veerpont en bij kruisende koersen die ontstaan ingeval van keren, vertrekken of bij een samenkomst van een hoofdvaarwater en een nevenvaarwater.
Vervolgens wordt in de volgende leden gemeld dat in de andere situaties grote schepen voorrang hebben op kleine schepen en bij kleine schepen onderling de zeilboot voorrang heeft op 'het door spierkracht voortbewogen schip' en de motorboot, en 'het door spierkracht voortbewogen schip' op de motorboot.

² Let op: in tegenstelling tot bij kleine schepen geldt de regel 'zeil' wijkt voor 'motor' hier dus niet. Een groot motorschip dat van stuurboord nadert, heeft voorrang op een groot zeilschip dat van bakboord komt.

c. elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het lijwaartse schip dat over stuurboordboeg zeilt en niet met zekerheid kan bepalen of het loefwaartse schip over stuurboord- dan wel over bakboordboeg zeilt, voorrang verlenen aan het loefwaartse schip.

6. Indien de koersen van twee kleine zeilschepen:

a. die over verschillende boeg zeilen, elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat over stuurboordboeg ligt voorrang verlenen aan het schip dat over bakboordboeg ligt;

b. die over dezelfde boeg zeilen, elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het loefwaartse schip voorrang verlenen aan het lijwaartse schip;

c. elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het lijwaartse schip dat over stuurboordboeg zeilt en niet met zekerheid kan bepalen of het loefwaartse schip over stuurboord- dan wel over bakboordboeg zeilt, voorrang verlenen aan het loefwaartse schip.

A verleent voorrang aan B

B verleent voorrang aan A

7. Indien de koersen van twee kleine motorschepen elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat van bakboord nadert voorrang verlenen aan het schip dat van stuurboord nadert.

8. Indien de koersen van twee door spierkracht voortbewogen schepen elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het schip dat van bakboord nadert voorrang verlenen aan het schip dat van stuurboord nadert.

9. Indien de koersen van een klein motorschip, een klein zeilschip of een klein door spierkracht voortbewogen schip elkaar zodanig kruisen, dat gevaar voor aanvaring bestaat, moet, ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt, het motorschip voorrang verlenen aan het andere schip en moet het door spierkracht voortbewogen schip voorrang verlenen aan het zeilschip.

Uit de Toelichting:

I 'De regels van het bestaande artikel 6.17 zijn verplaatst naar artikel 6.18. In plaats hiervan worden in artikel 6.17 de regels voor het koers kruisen opgenomen. De uniformiteit van het CEVNI wordt derhalve op dit punt verlaten. Gesteld wordt dat zowel artikel 6.17 als artikel 6.18 en artikel 6.19 een aantal vaarregels bevatten die ook wel in één artikel kunnen worden geregeld. Inhoudelijk komt dit nieuwe artikel overeen met het huidige artikel 6.03a.

Gelet op het laatste lid van artikel 6.03a is er een directe relatie tussen de kruisende koersen van dat artikel en de kruisende koersen - ook wel genoemd oneigenlijke kruisende koersen - in geval van keren, vertrek en samenkomst van vaarwaters. Daarom krijgt de regel van artikel 6.03a thans een plaats direct na artikel 6.16, zodat die samenhang beter tot uitdrukking komt. Het eerste lid komt overeen met het oude artikel 6.03a, vijfde lid. Deze bepaling bevat de afbakening van de regels voor het koers kruisen ten opzichte van die bij het keren, vertrekken en een samenkomst van een hoofd- en een nevenvaarwater. Dit laatste houdt een wijziging ten opzichte van de oude regeling in. Daarin was sprake van een 'samenkomst van vaarwateren'. In het geval van een samenkomst van gelijkwaardige vaarwateren bestond echter een lacune in de vaarregels. De regels voor kruisende koersen werden uitdrukkelijk niet van toepassing verklaard, doch er werd geen alternatief geboden nu een dergelijke situatie niet onder artikel 6.16 valt. Thans wordt dus duidelijk bepaald, dat ingeval van een samenkomst van vaarwateren van gelijke orde de regels voor het koers kruisen moeten worden toegepast. Mocht dit plaatselijk ongewenst zijn, dan moet voor de samenkomst door middel van verkeerstekens of een bekendmaking met dezelfde strekking als een verkeersteken een situatie van hoofd- en nevenvaarwater in het leven worden geroepen.

Het tweede lid wordt thans ook bij kruisende koersen als een hoofdregel geïntroduceerd, ongeacht of het een groot schip of een klein schip betreft. De bescherming van het schip dat stuurboordwal vaart, gaat dus ook hier algemeen gelden.

In het derde tot en met negende lid worden alle denkbare situaties afzonderlijk geregeld, waardoor de leesbaarheid is verbeterd. In deze leden had 'ingeval geen der schepen de stuurboordzijde van het vaarwater volgt' kunnen worden vervangen door 'onverminderd het tweede lid'. Verwijzingen zijn echter zo veel mogelijk vermeden.'

Artikel 6.18

Diverse vaarregels I

1. Een schip mag slechts met een ander schip op gelijke hoogte varen, indien de beschikbare ruimte dit zonder hinder of gevaar voor de scheepvaart toelaat.

2. Behalve bij voorbijlopen en bij voorbijvaren op tegengestelde koersen, mag een schip niet varen binnen een afstand van 50 m van een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat de tekens, bedoeld in artikel 3.14, tweede en derde lid, voert.

3. Een schip moet een mijnenopruimingsschip dat de tekens voert, bedoeld in artikel 3.35, zo mogelijk niet dichter naderen dan op een afstand van 1000 m.

4. Een schip mag niet langszij komen van een varend schip of een varend drijvend voorwerp, daaraan vastmaken of zich in het kielzog daarvan laten meevoeren zonder uitdrukkelijke toestemming van de schipper daarvan. Dit geldt niet voor een schip van ambtenaren belast met toezicht of opsporing.

5. Een schip mag niet een anker, een kabel of een ketting laten slepen. Dit verbod geldt niet voor een schip dat zich verplaatst op een ligplaats of dat een manoeuvre uitvoert, tenzij dit geschiedt op een afstand van minder dan 100 m van een brug, een sluis, een stuw, een veerpont of een drijvend werktuig in bedrijf dan wel in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid overeenkomstig artikel 7.03, eerste lid, onder b, door het teken A.6 (bijlage 7).

6. Een schip mag zich niet met de stroom laten meedrijven, zonder dat het van een middel tot voortbeweging gebruik maaktII.

Uit de Toelichting:

I 'In dit nieuwe artikel wordt de materie van de oude artikelen 6.17, 6.18 en 6.19 bijeengebracht. Als derde lid wordt voorts de vaarregel ingevoegd, die verstopt zat in artikel 3.35. Artikel 6.17, vierde lidoud, regelde activiteiten van personen die niet op een schip aan het verkeer deelnemen. Deze bepaling is verhuisd naar hoofdstuk 8 (artikel 8.07-nieuw).'

II 'Het verbod, zich te laten drijven, geldt (voorts) niet in de situatie, waarin een zeilend schip als gevolg van het wegvallen van de wind gedwongen is zich te laten drijven, of wanneer dit een deel van een manoeuvre vormt of een kleine verplaatsing betreft.'

Artikel 6.19

Gedrag van schepen die het 'Blijf weg'-sein horen¹

1. Een schip dat het in artikel 4.04 bedoelde sein hoort moet alle maatregelen nemen die dienstig zijn om gevaar te vermijden. In het bijzonder moet het:

a. indien het een koers in de richting van het gevaarsgebied voorligt, zich zover mogelijk hiervan verwijderd houden en zo nodig keren;

b. indien het het gevaarsgebied reeds is gepasseerd, zijn weg met een zo groot mogelijke snelheid vervolgen.

2. De schipper van een schip als bedoeld in het eerste lid moet onmiddellijk zorg dragen, dat aan boord alle ramen en andere openingen die in verbinding staan met de buitenlucht worden gesloten, dat een onbeschermd licht en open vuur worden gedoofd, dat niet meer wordt gerookt, dat hulpmotoren die niet noodzakelijkerwijs in bedrijf zijn worden afgezet en dat in zijn algemeenheid het veroorzaken van vonken wordt vermeden. Ingeval het schip ligplaats gaat nemen, moet de schipper zorg dragen, dat de motoren en de hulpmotoren die nog in werking zijn worden afgezet.

3. Het tweede lid is van overeenkomstige toepassing op een schip, dat in de nabijheid van het gevaarsgebied stilligt en dat het sein hoort. Zo nodig moet de schipper zorg dragen, dat het schip wordt verlaten.

4. Bij de toepassing van dit artikel dient rekening te worden gehouden met de stroom en de windrichting.

5. Dit artikel is eveneens van toepassing, indien het sein niet door een schip maar vanaf de wal wordt gegeven.

6. De schipper die het sein hoort moet, voorzover mogelijk, onverwijld de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit inlichten.

Artikel 6.20

Hinderlijke waterbeweging I

1. Een schip moet zijn snelheid zodanig regelen, dat hinderlijke waterbeweging waardoor schade aan een varend of een stilliggend schip of drijvend voorwerp of aan een werk zou kunnen worden veroorzaakt wordt vermeden. Het moet daartoe tijdig zijn snelheid verminderen, echter niet beneden de snelheid die nodig is voor veilig sturen:

a. voor een havenmond;

Noot van de Almanakredactie:

¹ Dit artikel geldt voor alle schepen, dus zowel grote als kleine. Het 'Blijf weg'-sein bestaat uit het gedurende minimaal 15 minuten herhaald laten horen van een korte stoot gevolgd door een lange stoot (zie art. 4.04).

b. in de nabijheid van een schip dat gemeerd is aan de oever of aan een ontschepingsplaats dan wel dat wordt geladen of gelost;

c. in de nabijheid van een schip dat op een gebruikelijke ligplaats stilligt;

d. in de nabijheid van een veerpont die dienstdoet;

e. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.9 (bijlage 7).

2. Een schip moet bij het voorbijvaren van een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting, voerende de tekens bedoeld in artikel 3.29 of artikel 3.38, tijdig zijn snelheid verminderen, zoals bij de tweede volzin van het eerste lid wordt bepaald. Het moet voorts zover mogelijk daarvan verwijderd blijven.

3. Een schip moet bij het voorbijvaren van een schip als bedoeld in artikel 2.29 aan de zijde waar de tekens van het eerste lid, onder c, van dit artikel worden gevoerd tijdig zijn snelheid verminderen, zoals bij de tweede volzin van het eerste lid wordt bepaald. Het moet voorts zo ver mogelijk daarvan verwijderd blijven.

Uit de Toelichting:

I 'In grote lijnen is dit artikel gelijk gebleven. Het oude tweede lid is echter vervallen. Een verwijzing naar artikel 1.04 wordt overbodig geacht. De regel van goed zeemanschap geldt immers altijd. Aldus krijgen gemeerde kleine schepen wellicht een betere bescherming. In de tweede volzin van het eerste lid is 'daartoe' ingevoegd, zodat de relatie tussen de snelheidsvermindering en het voorkomen van schade beter tot uitdrukking komt. De bescherming van het eerste lid, onder d, wordt nu gegeven aan alle veerponten die dienstdoen.'

Artikel 6.21

Manoeuvreerbaarheid van schepen en van samenstellen

1. Een motorschip dat zorgt voor de voortbeweging van een samenstel moet een vermogen hebben dat voldoende is om de goede manoeuvreerbaarheid daarvan te verzekeren.

2. Een motorschip, een duwstel en een gekoppeld samenstel waarvan de lengte meer dan 110 m bedraagt alsmede een motorschip, een duwstel en een gekoppeld samenstel die op een vaarweg waar stroom loopt vóór stroom varend niet kunnen keren, moeten tijdig zonder te keren kunnen stilhouden en zij moeten tijdens en na het stilhouden volledig manoeuvreerbaar blijven.

Artikel 6.21a

Bepalingen voor het varen van duwstellen en van gekoppelde samenstellen, zomede van alleenvarende motorschepen met een lengte van meer dan 110 m

1. Indien de bevoegde autoriteit dit voorschrijft, moeten een duwstel en een gekoppeld samenstel voor de bestuurbaarheid worden geassisteerd. Overigens mag een duwstel slechts worden geassisteerd indien de scheepvaart daarvan geen hinder ondervindt.

2. Een duwstel en een gekoppeld samenstel mogen geen sleepdienst verrichten.

3. Een duwstel mag geen andere schepen dan duwbakken bevatten, tenzij deze langszijde zijn vastgemaakt van het samenstel, gevormd door de duwboot en één of twee duwbakken daarvóór.

4. Een duwstel mag niet varen, indien aan de kop uitsluitend een zeeschipbak is geplaatst die niet is voorzien van een kopbak. De bevoegde autoriteit kan van dit verbod ontheffing verlenen.

5. Indien de lengte van een alleenvarend motorschip, van een duwstel of van een gekoppeld samenstel meer dan 110 m bedraagt, moet dit motorschip zijn voorzien van een spreekverbinding tussen de stuurhut en de kop van het schip, dit duwstel van een spreekverbinding tussen de duwboot en de kop van het duwstel en dit gekoppeld samenstel van een spreekverbinding tussen de stuurhut van het motorschip of één der motorschepen die dienen voor het voortbewegen en de kop van het samenstel.

Artikel 6.21b

Verplaatsen van een duwbak buiten het verband van een duwstel

Een schip mag slechts een duwbak buiten het verband van een duwstel verplaatsen, indien dit veilig kan geschieden.

Artikel 6.21c

Doen van mededelingen tussen de schepen in een sleep

1. Bij een sleep bestaande uit grote schepen moet een telefoonverbinding bestaan tussen de stuurstellingen van alle schepen.

2. Als telefoonverbinding mag de marifoon slechts worden gebruikt op de kanalen bestemd voor het verkeer aan boord van schepen.

Artikel 6.22

Stremming en beperking van de scheepvaart I

1. Een schip moet stilhouden vóór een teken A.1 (bijlage 7) aanduidende dat de scheepvaart is gestremd.

2. Een schip mag niet varen op een vaarweg of op een gedeelte daarvan, aangeduid door een teken A.1a (bijlage 7). Deze bepaling is niet van toepassing op een klein schip zonder motor.

3. Een schip mag niet varen langs een schip, zoals bedoeld in artikel 3.25, aan de zijde waar dat 's nachts het rode licht en overdag de rode bol of het rode bord voert of langs een schip, zoals bedoeld in artikel 3.34, aan de zijde waar dat 's nachts de twee rode lichten en overdag de twee zwarte bollen voert.

Uit de Toelichting:

I 'In de tweede volzin van het tweede lid is 'klein schip dat geen motorschip is' vervangen door 'klein schip zonder motor'. Dezelfde wijziging is in het RPR aangebracht bij protocol 2003-I-20. Een klein motorschip is volgens de definitie van motorschip een klein schip dat van zijn motor gebruikmaakt. Volgens de huidige tekst liet teken A.1a derhalve kleine schepen die van een motor voorzien zijn wel in het betreffende gebied toe. De wijziging dient de controle in kwetsbare gebieden. Indien slechts een verbod op het gebruik van de motor gewenst is, kan teken A.12 worden toegepast. De tekst bij teken A.1a in de bijlage 7 is dienovereenkomstig aangepast.'

AFDELING IV. VEERPONTEN

Artikel 6.23

Vaarregels voor veerponten I

1. Een veerpont mag slechts vertrekken, keren of het vaarwater oversteken, nadat hij zich ervan heeft vergewist dat dit zonder gevaar kan geschieden.

2. Een veerpont mag bij vertrek, keren of oversteken van het vaarwater medewerking verlangen van een groot schip.

3. Een klein schip moet voorrang verlenen aan een vertrekkende, kerende of overstekende veerpont¹.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Het eerste lid van dit artikel is slechts een aanscherping van artikel 1.04 c dat over 'Goed zeemanschap' gaat . Hierin staat dat een schipper door z'n vaargedrag een ander schip niet in gevaar mag brengen. Het laat onverlet wat hier onder (3) staat, nl. dat een klein schip aan een veerpont voorrang moet verlenen.

Uit de Toelichting:

I 'Inhoudelijk is dit artikel niet gewijzigd, zij het dat de medewerkingplicht voor de overige vaart nu uitdrukkelijker uit de tekst volgt. Hetgeen geregeld was in het eerste lid, wordt nu echter verdeeld over drie leden. Voorts wordt verduidelijkt, dat de relatie tussen veerponten en andere schepen niet beperkt is tot het oversteken van de vaarweg door de veerpont, maar worden ook het vertrekken en het keren hierbij betrokken. In de artikelen 6.13, 6.14 en 6.16 wordt de veerpont steeds uitgezonderd. Thans worden alle betreffende manoeuvres (vertrek, keren en oversteken) in artikel 6.23 geregeld.

De voorrangsplicht voor kleine schepen blijft bestaan. De algemene regel van het nieuwe lid geldt echter algemeen.'

AFDELING V. DOORVAREN VAN BRUGGEN, STUWEN EN SLUIZEN

Artikel 6.24

Doorvaren van bruggen en stuwen; algemene bepalingen

1. De doorvaartopening van een brug, van een stuw of van een aan beide zijden openstaande sluis waar het vaarwater niet voldoende ruimte biedt voor het elkaar voorbijvaren van twee schepen is een engte, zoals bedoeld in artikel 6.07.

2. Indien bij de doorvaartopening van een brug of van een stuw wordt getoond:

a. het teken A.10 (bijlage 7) mag een schip in deze doorvaartopening niet varen buiten de begrenzing, aangeduid door de twee borden die dit teken vormen;

b. het teken D.2 (bijlage 7), wordt aanbevolen in deze doorvaartopening uitsluitend te varen binnen de begrenzing aangeduid door de twee borden die dit teken vormen.

Artikel 6.25

Doorvaren van vaste bruggen

1. Een schip mag niet varen door de doorvaartopening van een vaste brug waarboven een teken A.1 (bijlage 7) wordt getoond.

2. Indien boven een doorvaartopening van een vaste brug wordt getoond:

– het teken D.1a (bijlage 7) of

– het teken D.1b (bijlage 7),

wordt aanbevolen bij voorkeur van deze doorvaartopening gebruik te maken; in geval van het teken D.1a is de doorvaartopening vrij voor de doorvaart uit beide richtingen, in geval van het teken D.1b is de doorvaart uit tegenovergestelde richting verboden.

3. In dit artikel wordt onder een vaste brug mede verstaan het vaste gedeelte van een beweegbare brug.

Artikel 6.26

Doorvaren van beweegbare bruggen I

1. De bevoegde autoriteit kan, teneinde de veiligheid of de goede orde van de scheepvaart dan wel het zonder oponthoud doorvaren van de doorvaartopening van een beweegbare brug te verzekeren, wanneer een schip de brug nadert of de doorvaartopening daarvan doorvaart, aan de schipper een verkeersaanwijzing geven. De schipper is verplicht aan deze verkeersaanwijzing gevolg te geven.

2. Een schip mag niet zonder toestemming van de bevoegde autoriteit ligplaats nemen op een wachtplaats van een beweegbare brug anders dan om te wachten op een brugopening.

3. Bij het naderen, op een wachtplaats en bij het doorvaren van een beweegbare brug:

a. moet een schip dat met een marifooninstallatie is uitgerust uitluisteren op het kanaal van de brug;

b. moet een schip snelheid verminderen. Het moet, ingeval het de doorvaartopening niet mag of wil doorvaren, voor het teken B.5 (bijlage 7), stilhouden;

c. mag een schip een ander schip niet voorbijlopen tenzij daartoe een verkeersaanwijzing is gegeven door de bevoegde autoriteit;

d. moet een schip voorrang verlenen aan een schip dat recht van voorrang heeft en de rode wimpel voert, bedoeld in artikel 3.17, opdat dit schip zonder oponthoud de brug kan doorvaren;

e. mag een schip zonder toestemming van de bevoegde autoriteit geen brandstof innemen.

4. Voor het doorvaren van de doorvaartopening van een beweegbare brug kunnen tekens worden getoond aan weerszijden van de doorvaartopening op gelijke hoogte dan wel aan de stuurboordzijde daarvan.
Deze tekens betekenen:

a. twee rode vaste lichten boven elkaar (teken A.1; bijlage 7):

het doorvaren is verboden, de brug wordt niet bediend;

b. één rood vast licht (teken A.1; bijlage 7):het doorvaren is verboden, de brug wordt bediend;

c. een rood vast licht en daaronder een groen vast licht (teken A.11; bijlage 7);het doorvaren is verboden, maar dit zal aanstonds worden toegestaan;

d. één groen vast licht (teken E.1; bijlage 7):
het doorvaren is toegestaan;

e. twee groene vaste lichten boven elkaar (tekens E.1, G2, bijlage 7):
het doorvaren is in beide richtingen toegestaan, de brug bevindt zich in geopende stand;

f. een rood vast licht en daaronder een groen flikkerlicht (teken A.11.1; bijlage 7):
het doorvaren is verboden, tenzij het schip de doorvaartopening zo dicht is genaderd, dat stilhouden redelijkerwijs niet meer mogelijk is;

g. de in de onderdelen a, b of c genoemde markering samen met een geel licht boven de doorvaartopening:

doorvaart niet toegestaan, behalve voor schepen van beperkte hoogte; doorvaart in beide richtingen toegestaan (teken D.1a; bijlage 7);

h. de in de onderdelen a, b of c genoemde markering samen met twee gele lichten boven de doorvaartopening:

doorvaart niet toegestaan, behalve voor schepen van beperkte hoogte;

doorvaart in de andere richting niet toegestaan (teken D.1b; bijlage7).

5. De in het vierde lid onder a. b. d. en e. bedoelde rode en groene lichten kunnen worden vervangen onderscheidenlijk door het bord van teken A.1 en het bord van teken E.1 (bijlage 7).

6. Een schip kan het verzoek tot het bedienen van een beweegbare brug kenbaar maken door het geven van één lange stoot gevolgd door één korte stoot en één lange stoot dan wel door roepen. Het mag dit sein niet herhalen, indien de bevoegde autoriteit heeft te kennen gegeven het te hebben gehoord.

7. In dit artikel wordt onder een beweegbare brug mede verstaan het beweegbare gedeelte van een brug.

Uit de Toelichting:

I 'In het nieuwe tweede lid is nu ook voor beweegbare bruggen voor een schip dat ligplaats wil nemen op de wachtplaats het verbod opgenomen om dit te doen zonder toestemming van de bevoegde autoriteit. Eenzelfde verbod bestond reeds ten aanzien van sluizen in artikel 6.28, tweede lid. Voorts zijn de verschillende verplichtingen bij het naderen, op een wachtplaats en bij het doorvaren van een beweegbare brug samengebracht in het nieuwe derde lid. Toegevoegd zijn de verplichting tot uitluisteren met de marifoon op het kanaal van de brug (onder a), de verplichting tot voorrang verlenen aan een schip dat de rode wimpel voert (onder d) en het verbod om zonder toestemming brandstof in te nemen (onder e). Hetzelfde geldt voor sluizen (artikel 6.28, tiende lid).'

Artikel 6.27

Doorvaren van stuwen

1. Een schip mag niet varen door de opening van een stuw, waarbij een teken A.1 (bijlage 7) wordt getoond.

2. Een schip mag slechts door de opening van een stuw varen, waarbij aan weerszijden een teken E.1 (bijlage 7) wordt getoond.

3. In afwijking van het tweede lid mag bij een stuw met daarboven een brug een schip eveneens door de opening van de stuw varen, indien boven de doorvaartopening van de brug het teken D.1a of het teken D.1b (bijlage 7) wordt getoond; in geval van het teken D.1a is de doorvaartopening vrij voor de doorvaart uit beide richtingen, in geval van het teken D.1b is de doorvaart uit tegenovergestelde richting verboden.

Artikel 6.28

Doorvaren van sluizen I

1. Bij het naderen van een wachtplaats van een sluis moet een schip snelheid verminderen. Het moet, ingeval het de sluis niet onmiddellijk mag of wil invaren, vóór het teken B.5 (bijlage 7) stilhouden.

2. Een schip mag niet zonder toestemming van de bevoegde autoriteit ligplaats nemen op een wachtplaats van een sluis anders dan om te worden geschut.

3. Op een wachtplaats van een sluis en in een sluis moet een schip, dat met een marifooninstallatie is uitgerust uitluisteren op het kanaal van de sluis.

4. Een schip kan het verzoek tot het bedienen van een sluis kenbaar maken door het geven van één lange stoot gevolgd door één korte stoot en één lange stoot dan wel door roepen. Het mag dit sein niet herhalen, indien de bevoegde autoriteit heeft te kennen gegeven het te hebben gehoord.

5. De schepen moeten de sluis in volgorde van aankomst op de wachtplaats invaren. Een klein schip dat tezamen met grote schepen wordt geschut mag de sluis echter eerst invaren na deze grote schepen.

6. Bij het naderen van een wachtplaats van een sluis en op een wachtplaats mag een schip een ander schip niet voorbijlopen.

7. In een sluis moet een schip zijn ankers geheel voorhalen. Dezelfde verplichting geldt op een wachtplaats, voor zover de ankers niet worden gebruikt.

8. Bij het invaren en uitvaren van een sluis en bij het bevaren van de wachtplaats moet een schip de waterbeweging zoveel beperken als nodig is om beschadiging van de sluisdeuren of de beschermingsinrichtingen dan wel van andere schepen, drijvende voorwerpen of drijvende inrichtingen te vermijden.

9. In een sluis:
a. moeten een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting ligplaats nemen binnen de door stopstrepen of op andere wijze aangegeven grenzen;

b. moet tijdens het vullen en het ledigen van de sluiskolk en totdat het uitvaren van de sluis wordt toegestaan een schip zodanig zijn gemeerd en moet het zijn meerdraden zodanig vieren of doorhalen, dat het niet de sluismuren, de sluisdeuren of de beschermingsinrichtingen dan wel andere schepen of drijvende voorwerpen kan beschadigen;

c. mag een schip slechts voorwerpen die niet kunnen zinken als wrijfhout gebruiken;

d. mag een schip geen water op het sluisterrein dan wel op andere schepen storten of laten vloeien;

e. mag een schip, zodra het is gemeerd en totdat het aan de beurt is om uit te varen, geen gebruikmaken van zijn mechanische middelen tot voortbeweging;

f. moet een klein schip zo mogelijk ligplaats nemen op enige afstand van een ander schip.

10. Op een wachtplaats van een sluis en in een sluis mag een schip zonder toestemming van de bevoegde autoriteit geen brandstof innemen.

11. Op een wachtplaats van een sluis en in een sluis moet een schip een zijwaartse afstand van ten minste 10 m in acht nemen ten opzichte van een schip of een samenstel dat het teken bedoeld in artikel 3.14, eerste lid, voert. Deze verplichting geldt evenwel niet voor een schip of een samenstel dat eveneens dit teken voert, alsmede voor een schip bedoeld in artikel 3.14, zevende lid.

12. Een schip of een samenstel, dat de tekens bedoeld in artikel 3.14, tweede of derde lid, voert, mag een sluis niet invaren indien het niet afzonderlijk zou worden geschut. Een ander schip mag een sluis niet invaren indien het tezamen met een schip of een samenstel, dat deze tekens voert, zou worden geschut.

13. In afwijking van het twaalfde lid, kunnen drogeladingschepen ingevolge het ADN die uitsluitend containers, IBC's, grote verpakkingen, gascontainers met meerdere elementen (MEGC), transporttanks en tankcontainers volgens ADN nr. 7.1.1.18 vervoeren en die tekens bedoeld in artikel 3.14, tweede lid, voeren, gelijktijdig met elkaar of met de in artikel 3.14, eerste, of zevende lid, bedoelde schepen worden geschut. De afstand tussen boeg en hek en de zijwaartse afstand van de gelijktijdig geschutte schepen bedraagt ten minste 10 m.II

14. Een schip of een samenstel dat het teken, bedoeld in artikel 3.14, eerste lid, voert, mag een sluis niet invaren indien het tezamen met een passagiersschip zou worden geschut. Een passagiersschip mag een sluis niet invaren indien het tezamen met een schip of een samenstel, dat dit teken voert, zou worden geschut.

15. De bevoegde autoriteit kan, teneinde de veiligheid of de goede orde van de scheepvaart, dan wel het zonder oponthoud doorvaren van de sluis en het doelmatig gebruik daarvan, te verzekeren, wanneer een schip zich in een sluis of op een wachtplaats daarvan bevindt, aan de schipper een verkeersaanwijzing geven. Daarbij kan dit artikel worden aangevuld, dan wel daarvan worden afgeweken. De schipper is verplicht aan deze verkeersaanwijzing gevolg te geven.

Uit de Toelichting:

I 'Ook in dit artikel wordt nu steeds de term 'groot schip' gebruikt. In het nieuwe achtste lid wordt de verplichting tot beperking van de snelheid omgezet in een verplichting de waterbeweging ten gevolge van de middelen tot voorbeweging zo veel mogelijk te beperken en wordt de verplichting uitgebreid tot het uitvaren van de sluis en het bevaren van de wachtplaats. Een overeenkomstige vergroting van de bescherming van andere schepen is voorzien in het nieuwe negende lid, onder e, waar een schip nu zijn mechanische middelen tot voortbeweging niet in werking mag stellen totdat het aan de beurt is om uit te varen.

In het tiende lid wordt het innemen van brandstof nu mogelijk gemaakt met toestemming van de bevoegde autoriteit.'

II In dit nieuwe lid worden de regels met betrekking tot het schutten van containerschepen waarin ADN-stoffen worden vervoerd vereenvoudigd. Tot nu toe konden schepen die één blauwe kegel of blauw licht voeren niet gelijktijdig worden geschut met schepen die twee blauwe kegels of blauwe lichten voeren. Omdat de stoffen die vervoerd worden in containers twee à driemaal zijn verpakt, is het gevaarsaspect nagenoeg nihil en kan derhalve worden toegestaan dat schepen die containers vervoeren en die zijn voorzien van bedoelde seinvoering gelijktijdig worden geschut.

Artikel 6.28a

In- en uitvaren van sluizen

1. Voor het invaren van een sluis kunnen tekens worden getoond aan weerszijden van de invaartopening op gelijke hoogte dan wel aan de stuurboordzijde daarvan.

Deze tekens betekenen:

a. twee rode vaste lichten boven elkaar (teken A.1; bijlage 7): het invaren is verboden, de sluis wordt niet bediend;

b. één rood vast licht (teken A.1; bijlage 7): het invaren is verboden, de sluis wordt bediend;

c. een rood vast licht en daaronder een groen vast licht (teken A.11; bijlage 7): het invaren is verboden, maar dit zal aanstonds worden toegestaan;

d. één groen vast licht (teken E.1; bijlage 7):het invaren is toegestaan;

e. twee groene vaste lichten boven elkaar (teken E.1; bijlage 7):het invaren is toegestaan, de sluis is aan beide zijden open en wordt niet bediend.

2. Voor het uitvaren van een sluis kunnen tekens worden getoond aan weerszijden van de uitvaartopening op gelijke hoogte dan wel aan de stuurboordzijde daarvan.

Deze tekens betekenen:

a. één rood vast licht (teken A.1; bijlage 7):

het uitvaren is verboden;

b. één groen vast licht (teken E.1; bijlage 7):

het uitvaren is toegestaan.

3. De in het eerste lid, onder a, b, d en e, en in het tweede lid bedoelde rode en groene lichten kunnen worden vervangen onderscheidenlijk door het bord van teken A.1 en het bord van teken E.1 (bijlage 7).

Artikel 6.28b

Recht op voorschutting

1. In afwijking van artikel 6.28, vijfde lid, hebben recht op voorschutting:

a. schepen van ambtenaren belast met toezicht of opsporing en brandweerboten die in verband met spoedeisende redenen van dienstvervulling onderweg zijn;

b. schepen waaraan de bevoegde autoriteit dit recht heeft verleend.

2. Een schip moet voorrang verlenen aan een schip dat recht op voorschutting heeft en de rode wimpel voert, bedoeld in artikel 3.17, opdat dit schip zonder oponthoud de sluis kan invaren.

AFDELING VI. SLECHT ZICHT

Artikel 6.29

Algemene bepalingen voor het varen bij slecht zicht I

1. Deze afdeling is alleen van toepassing bij slecht zicht.

2. Een schip vaart op radar, indien het gebruikmaakt van radar voor het varen bij slecht zicht¹.

3. Op de in bijlage 9 vermelde vaarwegen moet een schip bij slecht zicht op radar varen. Op deze vaarwegen moet een schip dat niet op radar kan varen op de dichtstbijzijnde daarvoor geschikte plaats gaan stilliggen².

4. Het derde lid is niet van toepassing op een schip dat bestemd is om bedrijfsmatig diensten te verrichten ten behoeve van een zeegaand schip en waarop in samenhang met die te verrichten diensten de plaatsing van een radar technisch gezien niet mogelijk is. De bevoegde autoriteit kan hieromtrent beleidsregels vaststellen.II

Uit de Toelichting:

I 'In het BPR is (in tegenstelling tot in het RPR, artikel 6.30) een splitsing aangebracht tussen algemene beginselen voor het varen bij slecht zicht (artikel 6.29) en de gedragsregels voor alle schepen (artikel 6.30). In deze afdeling is in zijn algemeenheid aansluiting gezocht bij de nieuwe regeling voor het varen bij slecht zicht in het RPR. Het derde lid, dat alleen voor een aantal hoofdvaarwegen gaat gelden, bevat het nieuwe beginsel dat is overgenomen van het Rijnregime ter zake.'

II In het derde lid wordt bepaald dat op de in BIJLAGE 9 vermelde vaarwegen een schip bij slecht zicht op radar moet varen en dat het wanneer het niet op radar kan varen op de dichtstbijzijnde daarvoor geschikte plaats moet gaan stilliggen. Hierdoor wordt voor de groep schepen die bestemd zijn om bedrijfsmatig diensten te verrichten ten behoeve van een zeegaand schip en waarop in samenhang met die te verrichten diensten de plaatsing van een radar technisch niet mogelijk is, zoals bij de door vastmakers (roeiers) gebruikte schepen, het werken onmogelijk gemaakt, terwijl in het verleden niet is gebleken dat door het varen bij mist door deze beroepsgroep gevaarlijke situaties zijn ontstaan. Derhalve wordt een vierde lid toegevoegd, door middel waarvan toepassing van het derde lid wordt uitgesloten voor schepen als vorenbedoeld. De bevoegde autoriteit kan daaromtrent beleidsregels vaststellen.

Artikel 6.30

Alle varende schepen I

1. Een varend schip moet een snelheid aanhouden die is aangepast aan de mate van beperking van het zicht, aan de aanwezigheid en de bewegingen van andere schepen en aan de plaatselijke omstandigheden.

2. Een varend schip moet zo veel mogelijk aan de stuurboordzijde van het vaarwater varen. De artikelen 6.04a en 6.05 zijn niet van toepassing.

3. Een schip moet op de dichtstbijzijnde daarvoor geschikte plaats gaan stilliggen, wanneer in verband met de mate van beperking van het zicht, met de aanwezigheid en de bewegingen van andere schepen of met de plaatselijke omstandigheden de vaart niet zonder gevaar kan worden voortgezet.

4. Een schip moet bij het gaan stilliggen het vaarwater zo veel mogelijk vrijmaken.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Het gebruik van de radar bij goed zicht, bijvoorbeeld om er mee te oefenen, wordt dus niet als 'het varen op radar'gezien.

² In het verleden mocht op deze wateren de vaart bij slecht zicht alleen niet worden voortgezet als er geen marifoon aan boord was. Daar is nu ook de radar bijgekomen. Aangezien we hier praten over een binnenvaartradar, waar de benodigde certificaten (patenten) voor verplicht zijn, en dus niet over een gewoon jachtenradar, betekent dit in de praktijk dat jachten op deze wateren bij slecht zicht de vaart niet mogen voortzetten.

Uit de Toelichting:

I 'Het eerste lid komt overeen met het oude 6.30, eerste lid, zij het dat de eis tot het plaatsen van een uitkijk als algemeen voorschrift is vervallen. In de nieuwe regeling in het RPR is, ondanks voorstellen hiertoe van Nederlandse zijde, de rechtsvaart tijdens slecht zicht niet overgenomen. Op de Rijn in Nederland blijft de thans geldende rechtsvaart echter ongewijzigd.'

Artikel 6.31

Stilliggende schepen I

1. Een schip dat in het vaarwater of in de nabijheid daarvan op een gevaarlijke plaats stilligt moet, wanneer het per marifoon verneemt dat andere schepen naderen of wanneer en zolang het het geluidssein van een naderend schip hoort, per marifoon zijn positie opgeven of als geluidssein één reeks klokslagen geven. Het geluidssein moet worden herhaald met tussenpozen van ten hoogste één minuut¹.

Deze bepaling is niet van toepassing op een schip dat stilligt in een haven of op een in het bijzonder daartoe door de bevoegde autoriteit bestemde ligplaats.

2. Het eerste lid is niet van toepassing op andere schepen van een duwstel dan de duwboot. Bij een gekoppeld samenstel is het van toepassing op het schip dat zorgt voor de voortbeweging van het samenstel; bij een gekoppeld samenstel van twee motorschepen op het motorschip aan stuurboord.

3. Een zeegaand schip dat stilligt als bedoeld in het eerste lid mag als geluidssein eveneens geven: één korte stoot gevolgd door één lange stoot en één korte stoot.

Dit sein mag worden herhaald.

4. Dit artikel is mede van toepassing op een schip dat in het vaarwater of in de nabijheid daarvan op een gevaarlijke plaats is vastgevaren.

Uit de Toelichting:

I 'De essentie van het nieuwe voorschrift is, dat het oude stelsel van geluidsseinen in eerste instantie wordt vervangen door een plicht tot marifooncommunicatie. In tegenstelling tot het RPR, wordt het oude stelsel van geluidsseinen bij slecht zicht nu gereduceerd tot een geluidssein van één reeks klokslagen als noodmaatregel voor het geval marifooncommunicatie niet mogelijk blijkt.'

Artikel 6.32

Op radar varende schepen I

1. Een schip mag slechts op radar varen, indien zowel een persoon die houder is van een radarpatent als bedoeld in het Reglement radarpatenten en die tevens houder is van het vereiste vaarbevoegdheidsbewijs als een tweede persoon die met het varen op radar voldoende op de hoogte is zich voortdurend in de stuurhut bevindt.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Ook kleine schepen moeten het stillig-mistsein geven indien zij op een gevaarlijke plaats in of langs het vaarwater stilliggen. De Toelichting vervolgt: ‘Een schip kan aan de verplichting het stillig-mistsein te geven ontkomen door ligplaats te nemen buiten het vaarwater. Indien dit niet mogelijk is, dient het schip de last van het geven van de seinen te aanvaarden.'

Voor een schip dat is uitgerust met een eenmansstuurstelling voor het varen op radar en dat voldoet aan de daaromtrent vastgestelde voorschriften behoeft de tweede persoon slechts aan boord beschikbaar te zijn.

Voor een niet-vrijvarende veerpont kan de bevoegde autoriteit van de verplichting van dit lid ontheffing verlenen.

2. Voor een op radar varend schip blijft artikel 1.09, vierde lid, omtrent het hebben naar alle zijden van een voldoende vrij direct of indirect uitzicht buiten toepassing.

3. Een op radar varend schip moet, zodra het op het scherm een schip waarneemt waarvan de positie of het gedrag tot een gevaarlijke situatie zou kunnen leiden of wanneer het een vak van de vaarweg nadert waar zich schepen zouden kunnen bevinden die nog niet op het scherm te zien zijn, aan de andere schepen op het schipschip- kanaal dan wel op het andere aangewezen kanaal opgeven: zijn naam, zijn positie, zijn vaarrichting en of het een groot schip, een klein schip, een snel schip of een bovenmaats schip is.

Het moet vervolgens met die schepen het voorbijvaren afspreken.Een klein schip of een snel schip moet daarbij opgeven naar welke zijde het uitwijkt.

4. Een op radar varend schip dat per marifoon wordt opgeroepen moet op het schip-schipkanaal dan wel op het andere aangewezen kanaal antwoorden en opgeven: zijn naam, zijn positie, zijn vaarrichting en of het een groot schip, een klein schip, een snel schip of een bovenmaats schip is.

Het moet vervolgens met de andere schepen het voorbijvaren afspreken. Een klein schip of een snel schip moet daarbij opgeven naar welke zijde het uitwijktI.

5. Wanneer met de andere schepen geen marifooncontact tot stand komt, moet het op radar varende schip:

a. één lange stoot geven, met dien verstande dat een veerpont een lange stoot gevolgd door vier korte stoten moet geven, en dit sein zo dikwijls als nodig is herhalen.en

b. de snelheid verminderen en zo nodig stilhouden.

6. Dit artikel geldt ingeval van een duwstel en een gekoppeld samenstel alleen voor het schip aan boord waarvan zich de schipper van het samenstel bevindt.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel is in overeenstemming gebracht met het nieuwe overeenkomstige artikel in het RPR. In het eerste lid, dat overeenkomt met artikel 6.32, tweede lid (oud), wordt nu de eis van het bezit van het vereiste vaarbevoegdheidsbewijs, in casu het groot vaarbewijs dan wel het groot (Rijn)patent geïntroduceerd. De eis van het radarpatent alleen was onvoldoende, omdat ook met het klein vaarbewijs het radarpatent behaald kan worden. De mogelijkheid van ontheffing voor kabelponten blijft bestaan ten aanzien van het eerste lid als geheel. Het nieuwe tweede lid komt overeen met het oude derde lid, zij het dat de bepaling omtrent de uitkijk is vervallen. Het derde, vierde en vijfde lid bevatten de regels voor het samenspel tussen de op radar varende schepen. Hierbij komt de eis van marifooncommunicatie weer voorop te staan. Het geven van een geluidssein krijgt nog slechts de betekenis van een uiterste noodmaatregel. Het verbod tot het geven van een attentiesein door kleine schepen is geschrapt. Ook kleine schepen kunnen en mogen het attentiesein in voorkomende gevallen geven.

Artikel 6.33

Niet op radar varende schepen

1. Voor een schip en een samenstel die niet op radar varen geldt:

a. Een alleenvarend schip en een schip aan boord waarvan zich de schipper van een samenstel bevindt moeten als mistsein één lange stoot geven. Dit sein moet worden herhaald met tussenpozen van ten hoogste één minuut.

b. Het schip moet voorop een uitkijk hebben, die zich of binnen gezichts- of gehoorsafstand van de schipper bevindt of een spreekverbinding met hem heeft. Bij een samenstel behoeft alleen het voorste schip een uitkijk te hebben. Dit is niet van toepassing op een klein schip of een veerpont.

c. Wanneer het schip via marifoon door een ander schip wordt aangeroepen, moet het per marifoon antwoorden en opgeven: zijn naam, zijn positie, zijn vaarrichting en of het een groot schip, een klein schip, een snel schip of een bovenmaats schip is. Het moet daarna met het andere schip het voorbijvaren afspreken.

d. Wanneer het schip andere schepen bemerkt waarmee geen marifooncontact totstandkomt moet het:

1°. indien het zich in de nabijheid van een oever bevindt, deze oever aanhouden en, zo nodig, vaart minderen dan wel gaan stilliggen, totdat het voorbijvaren heeft plaatsgevonden;

2°. indien het zich niet in de nabijheid van een oever bevindt, het vaarwater zo veel mogelijk en zo snel mogelijk vrijmaken.

2. Een varend klein schip dat op een andere vaarweg dan de op de in bijlage 9 vermelde vaarwegen vaart en dat is uitgerust met een marifooninstallatie voor de kanalen voor het schip-schipverkeer en de nautische informatie moet uitluisteren op het daartoe aangewezen kanaal en aan andere schepen de nodige inlichtingen ter verzekering van de veiligheid van de scheepvaart geven.

3. Een niet op radar varend klein schip is niet verplicht het in het eerste lid bedoelde mistsein te geven, doch het mag dit sein geven. Het sein mag worden herhaaldI.

Uit de Toelichting:

I 'Voor niet op radar varende kleine schepen geldt, dat zij het mistsein facultatief mogen geven. Zoals n.a.v. art. 6.32, vierde lid, reeds is gesteld dient voor de vaarwegen waar het BPR van toepassing is de veiligheid voor alle vaarweggebruikers in de eerste plaats verzekerd te zijn. Ook kleine schepen dienen derhalve bij slecht zicht hun aanwezigheid kenbaar te kunnen maken door het geven van mistseinen. Dit neemt niet weg dat de uitwijkplicht van een klein schip voor een groot schip in principe blijft bestaan. Bij slecht zicht zal het echter van de feitelijke situatie afhangen in hoeverre de rangorde tussen grote en kleine schepen nog tot zijn recht kan komen. In vele gebieden zal het elkaar veilig passeren van overwegend belang zijn. Gemeend werd dat het mistsein voor kleine schepen niet verplicht zou dienen te zijn, aangezien op verschillende vaarwegen situaties denkbaar zijn, waarbij het geven van mistseinen geen hulpmiddel voor een veilig koers zou betekenen. Met name bij een grote concentratie van recreatievaart zal het geven van geluidsseinen in zijn algemeenheid veelal geen bruikbare informatie verschaffen.'

Hoofdstuk 7. Regels voor het ligplaats nemen

Artikel 7.01

Algemene beginselen voor het ligplaats nemen

1. Onverminderd de andere bepalingen van dit reglement moeten een schip en een drijvend voorwerp zodanig ligplaats nemen, dat de scheepvaart niet wordt belemmerd.

2. Afgezien van andere regelingen moet een drijvende inrichting een zodanige ligplaats innemen, dat het vaarwater vrij blijft voor de scheepvaart.

3. Een schip, een samenstel en een drijvend voorwerp die stilliggen, zomede een drijvende inrichting, moeten zodanig zijn verankerd of gemeerd, dat zij door verandering van hun positie geen gevaar of hinder voor andere schepen kunnen vormen, dan wel dat daardoor geen schade aan oevers, waterkeringen of werken gelegen in scheepvaartwegen kan ontstaan. Hierbij moet met name rekening worden gehouden met wind, stroom en verandering van de waterstand, alsmede met zuiging en golfslag.

4. Een stilliggend schip mag zonder toestemming van de bevoegde autoriteit niet onnodig waterbeweging veroorzaken, indien daardoor gevaar of schade voor een ander schip, drijvend voorwerp of drijvende inrichting, dan wel schade aan oevers, waterkeringen of werken gelegen in scheepvaartwegen kan ontstaan.

5. Een niet-vrijvarende veerpont moet, indien hij buiten dienst is, ligplaats nemen op de door de bevoegde autoriteit aangewezen plaats dan wel, zo deze niet is aangewezen, zodanig, dat het vaarwater vrij blijft, en mag zich niet langer in het vaarwater bevinden dan voor de uitoefening van de dienst nodig is.

Artikel 7.02

Ligplaats nemen (ankeren en meren)

1. Een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting mogen geen ligplaats nemen:

a. op een gedeelte van de vaarweg, waar bij algemene regeling dan wel krachtens een bekendmaking met dezelfde strekking als een verkeersteken ligplaats nemen is verboden;

b. in een vak van of op een plaats in de vaarweg aangewezen door de bevoegde autoriteit;

c. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.5 (bijlage 7), waarbij het verbod van toepassing is aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht;

d. onder een brug of onder een hoogspanningslijn;

e. in een engte in de zin van artikel 6.07 en in de nabijheid daarvan, zomede in een vak van of op een plaats in de vaarweg waar als gevolg van het stilliggen een engte zou ontstaan en in de nabijheid daarvan;

f. waar in een vaarweg een andere vaarweg, daaronder begrepen een haven, uitmondt;

g. in het traject van een veerpont;

h. in de route van schepen die aan een aanlegplaats willen aanleggen of vandaar vertrekken;

i. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, waar schepen kunnen keren, aangeduid door het teken E.8 (bijlage 7);

j. evenwijdig aan een schip dat het bord bedoeld in artikel 3.33 voert, binnen de afstand die op de witte driehoek van dit bord in meters is aangegeven;

k. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.5.1 (bijlage 7), binnen de afstand, te rekenen vanaf het teken, die daarop in meters is aangegeven.

2. Op een gedeelte van de vaarweg, waar ligplaats nemen is verboden mag een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting evenwel ligplaats nemen op een bijzondere ligplaats aangeduid door een der tekens E.5 tot en met E.7 (bijlage 7), met inachtneming van de artikelen 7.03 tot en met 7.06.

3. De schipper van een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting, die noodgedwongen ligplaats hebben genomen op een gedeelte van de vaarweg waar ligplaats nemen is verboden, moet daarvan meteen kennis geven aan de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit.

Artikel 7.03

Ankeren en het gebruik van spudpalenI

1. Een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting, mogen niet ankeren en geen gebruik maken van spudpalen:

a. op een gedeelte van de vaarweg waar bij algemene regeling ankeren is verboden;

b. in een vak aangeduid door het teken A.6 (bijlage 7), aan de zijde van de vaarweg waar het teken is aangebracht.

2. Op een gedeelte van de vaarweg waar ankeren en het gebruik van spudpalen ingevolge het eerste lid, onder a verboden zijn, mogen in afwijking daarvan een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting evenwel ankeren in een vak aangeduid door het teken E.6 (bijlage 7), aan de zijde van de vaarweg waar het teken is aangebracht.

3. Op een gedeelte van de vaarweg waar ankeren en het gebruik van spudpalen ingevolge het eerste lid verboden zijn, mogen in afwijking daarvan een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting evenwel spudpalen gebruiken, in een vak aangeduid door het teken E.6.1 (bijlage 7), aan de zijde van de vaarweg waar het teken is aangebracht.

Uit de Toelichting:

I Bij de meest recente inhoudelijke wijziging van het BPR is aan de definitie van 'ankeren' in het Binnenvaartpolitiereglement het gebruik van spudpalen toegevoegd. In de praktijk leidt dit tot de situatie dat op plaatsen waar een ankerverbod geldt ook geen gebruik mag worden gemaakt van spudpalen. Omdat op sommige plaatsen waar een ankerverbod geldt het ligplaats nemen met behulp van spudpalen niet bezwaarlijk is, is het wenselijk het gebruik van spudpalen op plaatsen waar een ankerverbod geldt, afzonderlijk toe te kunnen staan. Hiertoe voorziet dit besluit in een nieuw bord.

Artikel 7.04

Meren

1. Een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting mogen niet meren:

a. op een gedeelte van de vaarweg, waar bij algemene regeling dan wel krachtens een bekendmaking met dezelfde strekking als een verkeersteken meren is verboden;

b. in een vak van of op een plaats in de vaarweg, aangeduid door het teken A.7 (bijlage 7), aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht.

2. Op een gedeelte van de vaarweg, waar meren is verboden, mag een schip, een drijvend voorwerp of een drijvende inrichting evenwel meren in een vak of op een plaats, aangeduid door het teken E.7 (bijlage 7), aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht.

3. Een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting mogen bij meren of verhalen niet gebruikmaken van andere voorwerpen dan die welke daartoe zijn bestemd.

Artikel 7.05

Bijzondere ligplaatsen

1. Op een bijzondere ligplaats, aangeduid door het teken E.5 (bijlage 7), mogen een schip en een drijvend voorwerp ligplaats nemen aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht.

2. Op een bijzondere ligplaats, aangeduid door het teken E.5.1 (bijlage 7), mogen een schip en een drijvend voorwerp ligplaats nemen binnen de afstand, te rekenen vanaf het teken, die daarop in meters is aangegeven.

3. Op een bijzondere ligplaats, aangeduid door het teken E.5.2. (bijlage 7), mogen een schip en een drijvend voorwerp ligplaats nemen tussen de beide afstanden, te rekenen vanaf het teken, die daarop in meters zijn aangegeven.

4. Op een bijzondere ligplaats aangeduid met de tekens E.5.4 tot en met E.5.15 (bijlage 7) kan de bevoegde autoriteit het onderscheid maken tussen categorieën schepen al naar gelang de wijze waarop deze de lading vervoeren.I

5. Op een bijzondere ligplaats, aangeduid door het teken E.5.3 (bijlage 7), mogen aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht, een schip en een drijvend voorwerp ligplaats nemen, indien daarmede het aantal schepen en drijvende voorwerpen langszijde van elkaar aldaar niet meer bedraagt dan op het teken in Romeinse cijfers is aangegeven.

6. De in dit artikel vermelde bijzondere ligplaatsen zijn die bedoeld in artikel 7.02, tweede lid.

Uit de Toelichting:

ITen aanzien van het ligplaatsenbeleid biedt deze wijziging nog een nieuwe voorziening. Bij de bepaling van het ligplaatsenbeleid voor bijzondere ligplaatsen voor schepen die gevaarlijke stoffen vervoeren is steeds vaker van belang op welke wijze deze schepen de gevaarlijke stoffen vervoeren. Hierbij is dan vooral het onderscheid tussen containerschepen met droge lading en tankschepen relevant. Tot op heden bood het Binnevaartpolitiereglement de bevoegde autoriteit niet de mogelijkheid om onderscheid te maken tussen deze categorieën schepen. Onderhavige wijziging beoogt hier in te voorzien (artikel II, onderdeel L).

Artikel 7.06

Gereserveerde ligplaatsen

1. Op een bijzondere ligplaats aangeduid door een der tekens E.5.4 tot en met E.5.15 (bijlage 7) mag een schip ligplaats nemen dat behoort tot de categorie, waarop het teken van toepassing is.

2. Op de bijzondere ligplaatsen moeten de schepen, indien geen andere voorschriften zijn gesteld, langszijde van elkaar en zo dicht mogelijk bij de oever aan de zijde van de vaarweg, waar het teken is aangebracht, ligplaats nemen.

3. De in dit artikel vermelde bijzondere ligplaatsen zijn die bedoeld in artikel 7.02, tweede lid.

Artikel 7.07

Ligplaats nemen in de nabijheid van schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren

1. Een schip mag geen ligplaats nemen binnen de afstanden ten opzichte van een ander schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel, zoals hieronder wordt bepaald:

a. binnen 10 m van een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat het teken bedoeld in artikel 3.14, eerste lid, voert;

b. binnen 50 m van een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat de tekens bedoeld in artikel 3.14, tweede lid, voert;

c. binnen 100 m van een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat de tekens bedoeld in artikel 3.14, derde lid, voert.

2. Het verbod bedoeld in het eerste lid, onder a, geldt niet:

a. voor een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat eveneens dit teken voert;

b. voor een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel dat dit teken niet voert, maar dat voorzien is van een certificaat van goedkeuring bedoeld in het ADN, nr. 8.1.8, en dat voldoet aan de veiligheidsvoorschriften die gelden voor een schip bedoeld in artikel 3.14, eerste lid.

3. De bevoegde autoriteit kan voor het ligplaats nemen in bijzondere gevallen kleinere afstanden toestaan dan die welke in het eerste lid worden vermeld.I

4. Dit artikel is van overeenkomstige toepassing voor de afstanden binnen welke een schip, een duwstel of een gekoppeld samenstel, dat verplicht is de tekens bedoeld in artikel 3.14 te voeren, geen ligplaats mag nemen van een ander schip.

Uit de Toelichting:

I 'Het oude derde lid van artikel 7.07 was uitsluitend van toepassing op ligplaatsen in sluizen, wachtplaatsen van sluizen en van bruggen en op andere wachtplaatsen. De toename van het vervoer van gevaarlijke stoffen in met name containers leidt ertoe dat er bij het ligplaats nemen voor korte tijd steeds meer congestie ontstaat. De bevoegde autoriteit krijgt met de invoering van het nieuwe derde lid meer armslag om het ligplaats nemen, met name voor korte tijd, zoals ten behoeve van het aan de wal zetten van een personenauto, beter te kunnen reguleren zonder dat daarvoor ingrijpende besluiten hoeven te worden genomen.'

Artikel 7.08

Bewaking en toezicht

1. Een stilliggend schip dat is geladen met de stoffen, bedoeld in het ADN, nr. 7.1.5.0.1 en 7.2.5.0.2, of dat na het vervoer van dergelijke stoffen nog niet is ontdaan van gassen die gevaar op kunnen leveren moet zijn gesteld onder een zich voortdurend aan boord bevindende terzake kundige wachtsman. Deze verplichting geldt niet voor een in een haven stilliggend schip waaraan de bevoegde autoriteit daarvan vrijstelling of ontheffing heeft verleend.

2. Een ander stilliggend schip moet, voor zover het geen schipper heeft, zijn gesteld onder toezicht van een persoon die zo nodig snel kan ingrijpen, tenzij de bevoegde autoriteit aan een schip van deze verplichting vrijstelling heeft verleend, dan wel hij gedoogt dat dit zonder toezicht stilligt.

Deze bepaling is eveneens van toepassing op een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting wanneer zij stilliggen.

Artikel 7.09

Gedogen langszijde te komen

Een aan een aanlegplaats gemeerd schip moet gedogen, dat een ander schip langszijde komt of langszijde daarvan vastmaakt en daarover gemeenschap met de wal heeft anders dan om te laden of te lossen.

Artikel 7.10

Medewerking tot vertrekken of verhalen dan wel tot ruimte maken

Indien van langszijde van elkaar stilliggende schepen een schip wil vertrekken of verhalen dan wel ruimte wil hebben voor het langszijde komen van een schip ten behoeve van overslag, moet elk van de andere schepen daaraan de nodige medewerking verlenen.

Artikel 7.11

Verhalen voor het laden of lossen van een ander schip

Een aan een aanlegplaats gemeerd schip, dat aldaar niet behoeft te worden geladen of gelost, moet verhalen, indien een ander schip aldaar dient te worden geladen of gelost.

Hoofdstuk 8. Aanvullende bepalingen

Artikel 8.01

Registratiebewijs

1. Een snelle motorboot moet ten name van de eigenaar zijn geregistreerd bij een door de minister van Verkeer en Waterstaat aangewezen instelling¹. Deze instelling kent aan hem een registratieteken toe en geeft een bijbehorend registratiebewijs af volgens een door de minister van Verkeer en Waterstaat vastgesteld model.

2. Het registratiebewijs bedoeld in het eerste lid moet tijdens het varen met een snelle motorboot aan boord aanwezig zijn I.

3. De minister van Infrastructuur en Milieu kan nadere regels stellen met betrekking tot de registratie.

Uit de Toelichting:

I 'In het tweede lid is verduidelijkt, dat het registratiebewijs van een snelle motorboot tijdens het varen daarmee aan boord moet zijn. De formulering 'tijdens het gebruik' werd onvoldoende geacht.'

Artikel 8.02

Registratieteken

1. Een snelle motorboot mag niet deelnemen aan de scheepvaart indien hij niet is voorzien van het, door de in artikel 8.01, eerste lid bedoelde instelling, toegekende registratieteken. Dit teken bestaat uit een of meer letters en een nummer, met een hoogte van ten minste 150 mm, een breedte van ten minste 100 mm en een stamdikte van ten minste 20 mm. Het moet goed waarneembaar zijn en in een van de ondergrond afwijkende kleur zijn aangebracht aan weerszijden van de boot I.

2. Een snelle motorboot, die ten gevolge van de constructie niet kan voldoen aan het in het eerste lid bepaalde omtrent de grootte van de registratieletters en nummers, moet zijn voorzien van een of meer letters en een nummer van ten minste respectievelijk 100 mm, 60 mm en 15 mm.

Uit de Toelichting:

I 'In het eerste lid wordt in de laatste zin nu volstaan met voor te schrijven, dat het registratieteken van een snelle motorboot aan weerszijden van de boot moet zijn aangebracht. De specificatie, dat dit moet zijn op de huid midscheeps of aan de boeg, wordt niet langer noodzakelijk geacht.'

Artikel 8.03

Inrichting I

Een snelle motorboot mag slechts deelnemen aan de scheepvaart indien:

a. de inrichting van het schip en van de motor zodanig is, dat gevaar voor brand of ontploffing en hinder voor de omgeving door rook, damp of walm wordt voorkomen;

b. de afgewerkte gassen door een behoorlijk geluiddempende voorziening worden afgevoerd;

c. de stuurinrichting deugdelijk en doelmatig is;

d. het schip is voorzien van een technische inrichting waardoor bij het onderbreken van de besturing de middelen tot voortbeweging onmiddellijk tot stilstand of nagenoeg tot stilstand komen; deze eis geldt niet voor een gesloten binnenbesturing;

e. een reddingsvest onder handbereik voor ieder der opvarenden aan boord is¹;

f. een deugdelijk brandblusapparaat aan boord is.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Als instelling voor de registratie van snelle motorboten als bedoeld in artikel 8.01, eerste lid, van het Binnenvaartpolitiereglement is de Dienst Wegverkeer aangewezen.

Uit de Toelichting:

I 'In dit artikel zijn de onderdelen d. en e. aangepast. Onderdeel d. regelt de aanwezigheid van de zogeheten 'dodemansknop'. Zoals de regel luidde, was deze te stringent ten aanzien van met name snelle kajuitboten, waar het gevaar van overboord vallen van de bestuurder niet aanwezig is. Deze categorie wordt thans van de regel uitgezonderd. Onder e. vervalt het drijfkussen als geschikt reddingsmiddel. Het toelaten hiervan leidde er toe, dat elk tot drijven geschikt voorwerp wordt bestempeld als drijfkussen. Dit komt de veiligheid niet ten goede. Slechts een reddingsvest met drijfvermogen in de kraag biedt optimale bescherming bij overboord geraken. Bovendien wordt voorgeschreven, dat het zich binnen handbereik van iedere opvarende moet bevinden.'

Artikel 8.04

Eigenaar

De eigenaar of houder van een snelle motorboot draagt er mede zorg voor dat niet in strijd met de artikelen 8.01, 8.02 en 8.03 wordt gehandeld.

Artikel 8.05

Verplichtingen van de bestuurder

1. De bestuurder van een snelle motorboot moet tijdens het varen:

a. zijn gezeten op de voor hem bestemde zitplaats;

b. te allen tijde gebruikmaken van de technische inrichting, bedoeld in artikel 8.03, onderdeel d;

c. zich zodanig gedragen, dat geen hinder of gevaar voor andere gebruikers van het vaarwater wordt veroorzaakt.

2. De bestuurder draagt er zorg voor dat de motor van een snelle motorboot geen onnodige geluidhinder veroorzaakt.

3. De bestuurder draagt er zorg voor dat de motor van een stilliggende snelle motorboot niet onnodig lang of zonder redelijk doel in werking wordt gehouden.

4. De verplichting, genoemd in het eerste lid, onder a, is niet van toepassing indien de constructie van een snelle motorboot zodanig is dat de bestuurder het schip ook veilig staande dan wel slechts staande kan besturen.

5. De bestuurder die staande een snelle motorboot bestuurt is verplicht een reddingsvest te dragen. Dit geldt niet voor het sturen vanaf een gesloten binnenbesturing².

Artikel 8.06

Snel varen en waterskiën I + II

1. Een snelle motorboot mag niet sneller varen dan 20 km per uur ten opzichte van het water. De bevoegde autoriteit kan vaarwegenof gedeelten daarvan aanwijzen waarop dit verbod niet van toepassing is dan wel waarop een andere maximumsnelheid van toepassing is. Daarbij kan onderscheid worden gemaakt tussen snel varen overdag of 's nachts, tussen bedrijfsmatige vaart en recreatievaart en veerdiensten.

2. Het is verboden te waterskiën of te doen waterskiën of op soortgelijke wijze van de vaarweg gebruik te maken of gebruik te doen maken. De bevoegde autoriteit kan vaarwegen of gedeelten daarvan aanwijzen waarop dit verbod overdag niet van toepassing is.

3. De bestuurder van een snelle motorboot die een of meer waterskiërs of personen die op soortgelijke wijze van de vaarweg gebruik- maken voortbeweegt, moet zich doen bijstaan door een medeopvarende van ten minste 15 jaar oud als uitkijk.

4. Een waterskiër en een persoon die op soortgelijke wijze van de vaarweg gebruikmaakt moeten zich zodanig gedragen, dat geen gevaar of hinder voor andere gebruikers van de vaarweg kan worden veroorzaakt.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Oorspronkelijk stelde dit lid dat in plaats van een reddingsvest ook een drijfkussen kon volstaan. Dat is nu geschrapt. Bovendien is dit lid aangescherpt door te stellen dat het reddingsvest onder handbereik van iedere opvarende moet zijn, waar eerst alleen werd gesteld dat het aan boord moest zijn.

² Hier wordt dus voor de bestuurder van een snelle motorboot met binnenbesturing een uitzondering gemaakt op de regel dat deze een reddingsvest moet dragen als hij staande aan het sturen is.

Uit de Toelichting:

I 'Het oude artikel 8.06 betrof slechts het waterskiën. Thans is de materie van het oude derde lid van artikel 6.02 naar artikel 8.06 overgebracht. Behalve op waterskiën wordt het artikel van toepassing op andere activiteiten, zoals het alternatief voortslepen op banden, surfboards en dergelijke. In het derde lid moet daar ook een uitkijk voor verplicht gesteld worden. De materie is nu verdeeld over twee leden teneinde te voorkomen dat er twee normen in één lid staan. De vermelding 'onverminderd de bij algemene regeling vastgestelde andere voorschriften met betrekking tot snelheid en waterskiën' uit de oude artikelen 6.02, derde lid en 8.06 is geschrapt. Op deze manier bleven allerlei verordeningen van lagere overheden op dit punt in stand, hetgeen de uniformiteit en kenbaarheid van de regelgeving niet bevordert. De bevoegde autoriteit (dit kan ook een lagere overheid zijn) heeft echter de mogelijkheid wateren aan te wijzen waarvoor de maximumsnelheid niet geldt dan wel waarop hij een andere vaststelt.'

II Reeds meerdere malen is in de Tweede Kamer de wens uitgesproken om mogelijkheden te krijgen om 's nachts tussen het vaste land en de Waddeneilanden een snelle veerdienst met zogenoemde watertaxi's te kunnen onderhouden. Op dit moment is het alleen overdag mogelijk om op de Waddenzee in aangewezen gebieden sneller te varen dan 20 km/uur. Deze keuze is destijds ingegeven door het kwetsbare karakter van de Waddenzee en de onbekendheid met de gevolgen die het snelvaren zowel overdag als 's nachts eventueel zou kunnen hebben voor de flora en fauna in het Waddengebied. Onderhavig besluit voorziet in een wijziging van artikel 8.06 van het Binnenvaartpolitiereglement. Dit artikel biedt nu weliswaar mogelijkheden om snel varen 's nachts toe te staan, maar deze mogelijkheid is niet nader te clausuleren. Dat betekent dat de mogelijkheid om snel te varen in aangewezen gebied uitsluitend kan gelden voor alle vaarweggebruikers. Gelet op het kwetsbare karakter van de Waddenzee is het echter ongewenst om snel varen 's nachts ook voor recreatief verkeer mogelijk te maken. In dat verband voorziet dit besluit conform de toezegging aan de Tweede Kamer in een grondslag voor een andere clausulering van de grondslag in het Binnenvaartpolitiereglement om snel varen toe te staan (Artikel II, onderdeel N). Op basis hiervan kan onderscheid gemaakt worden tussen bedrijfsmatige vaart, recreatieve vaart en veerdiensten. Deze voorziening biedt op dit moment echter slechts een juridische grondslag om gebieden te kunnen aanwijzen waarin snel varen mogelijk is en eventueel onderscheid te kunnen maken naar vaarweggebruiker. Er kan in de desbetreffende gebieden pas daadwerkelijk snel worden gevaren in de aangewezen situaties door de aangewezen vaarweggebruikers wanneer dat bij ministerieel besluit is vastgesteld. Op basis van het huidige artikel 8.06 van het Binnenvaartpolitiereglement is hiertoe de Regeling snelle motorboten rijkswateren 1994 vastgesteld, die zou kunnen worden uitgebreid op basis van de met dit besluit vastgestelde grondslagen. Zoals ook reeds aan de Tweede Kamer is aangegeven is het besluit om watertaxi's op de Waddenzee ook 's nachts sneller te laten varen dan 20 km/uur ook afhankelijk van de uitkomsten van de onderzoeken naar de impact van het snelvaren 's nachts door watertaxi's op de in de Waddenzee aanwezige habitats en diersoorten.

Artikel 8.07

Schipper I

De schipper van een snelle motorboot draagt er zorg voor, dat niet in strijd met de artikelen 8.05 en 8.06 wordt gehandeld.

Uit de Toelichting:

I 'Dit is een nieuwe bepaling die de schipper van een snelle motorboot verantwoordelijk stelt voor de naleving van met name de artikelen 8.05 en 8.06. Dit werd noodzakelijk geacht, omdat de schipper niet altijd dezelfde is als degene die een snelle motorboot bestuurt.'

Artikel 8.08

Watersport zonder schip1 + I

1. Een persoon die zwemt dan wel die op andere wijze watersport bedrijft zonder gebruik te maken van een schip moet voldoende afstand houden van een varend schip of een varend drijvend voorwerp dan wel van een drijvend werktuig in bedrijf.

2. Zwemmen, watersport zonder gebruik te maken van een schip en onderwatersport zijn verboden:

a. op een wachtplaats of in de onmiddellijke nabijheid van een brug, een sluis of een stuw;

b. in gedeelten van de vaarweg bestemd voor de doorgaande scheepvaart;

c. in routes van veerponten;

d. in havens en nabij de ingangen daarvan;

e. in de nabijheid van meergelegenheden;

f. in gebieden aangewezen voor snelvaren of waterskiën;II

g. in de door de bevoegde autoriteit aangewezen gebieden.

3. De bevoegde autoriteit kan vrijstelling of ontheffing verlenen van het tweede lid. Aan de vrijstelling of ontheffing kunnen voorschriften worden verbonden.

Uit de Toelichting:

I 'Deze bepaling stond voorheen in artikel 6.17, vierde lid. Nieuw opkomende fenomenen kunnen ook hieronder worden begrepen. Nieuw is ook de regeling van het tweede lid, waarin zwemmen, watersport zonder gebruik te maken van een schip en onderwatersport in zijn algemeenheid op een aantal omschreven plaatsen worden verboden. Voor de bevoegde autoriteit wordt de mogelijkheid geopend om een dergelijk verbod ook op andere plaatsen in te stellen. De mogelijkheid voor de bevoegde autoriteit om een vrijstelling of ontheffing te verlenen wordt uitsluitend geopend voor de situaties genoemd in de onderdelen b. en g. van het tweede lid.'

ii Het betreft hier een verbod om in een aangewezen en door middel van (gele) betonning voorzien van een pictogram gemarkeerd gebied te zwemmen, te watersporten zonder van een schip gebruik te maken of de onderwatersport te beoefenen.

DEEL II

Hoofdstuk 9. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de in beheer bij het Rijk zijnde vaarwegen en op andere met name genoemde vaarwegen

Artikel 9.01

Toepassingsgebied

Dit hoofdstuk is van toepassing op de in artikel 2, eerste lid, van het Vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement bedoelde vaarwegen, voorzover deze in beheer zijn bij het Rijk en op de in bijlage 10 vermelde vaarwegenI.

Uit de Toelichting:

I 'De in het tweede lid vermelde vaarwegen die niet in het beheer zijn bij het Rijk, maar waarop hoofdstuk 9 wel van toepassing is, zijn verplaatst naar een nieuwe bijlage 10. Het wordt consequenter geacht om alle opsommingen van vaarwegen in de desbetreffende bijlagen te vermelden.'

Artikel 9.02

Afmetingen

1.1. Een schip of samenstel houdt zich op de bij ministeriele regeling vastgestelde vaarwegen en kunstwerken aan de in die regeling aangegeven grootste lengte, breedte en diepgang.

2. Een schip of samenstel voldoet aan de in het eerste lid gestelde eisen, wanneer deze wordt aangemerkt als bijzonder transport in de zin van artikel 1.21, eerste lid, en daaraan een vergunning is verstrekt op grond van artikel 1.21, tweede lid, waarin de lengte, breedte en diepgang van de vaarwegen en kunstwerken op de door het schip of samenstel af te leggen route in aanmerking zijn genomen.I

3. De bevoegde autoriteit kan ontheffing verlenen van het eerste lid. Deze kan onder beperkingen worden verleend en hieraan kunnen voorschriften worden verbonden.

Uit de Toelichting:

I In dit lid wordt geregeld dat een schip of samenstel dat als een bijzonder transport wordt aangemerkt en waaraan een vergunning is verstrekt op grond van artikel 1.21, tweede lid, waarin met de lengte, breedte en diepgang van de vaarwegen en kunstwerken op de door het schip of samenstel af te leggen route rekening is gehouden, niet ook nog eens een ontheffing van artikel 9.02, eerste lid, nodig heeft.

Artikel 9.03

Ligplaats nemen (ankeren en meren)

1. Het is verboden op de in bijlage 14, onder a, vermelde vaarwegen, of gedeelten daarvan, ligplaats te nemen (ankeren en meren).

2. Op een gedeelte van een vaarweg waar ligplaats nemen is toegestaan mogen een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting, behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit, niet:

a. aan herstelwerkzaamheden worden onderworpen;

b. laden, lossen of ontgassen.

3. In een vlucht- of overnachtingshaven en een werkhaven mogen een schip, een drijvend voorwerp en een drijvende inrichting, behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit, niet:

a. langer dan drie achtereenvolgende dagen ligplaats nemen;

b. binnen twaalf uren, nadat de onder a bedoelde periode is beëindigd, opnieuw ligplaats nemen.

Het ligplaats nemen wordt geacht niet te zijn beëindigd, indien het schip, het drijvende voorwerp of de drijvende inrichting over minder dan 500 m is verplaatst.

4. Een duwstel als bedoeld in artikel 9.06, eerste lid, mag slechts worden samengesteld of ontkoppeld op de door de bevoegde autoriteit aangewezen plaatsen.

5. Het in het eerste lid genoemde verbod is op de in bijlage 14, onder b, genoemde vaarwegen niet van toepassing op een klein schip dat op een veilige plaats buiten het voor de doorgaande scheepvaart bestemde vaarwater ligt.

6. De bevoegde autoriteit kan ontheffing verlenen van het eerste lid. Deze kan onder beperkingen worden verleend en hieraan kunnen voorschriften worden verbonden.

Artikel 9.04

Kleine schepen

1. Op de in de bijlage 15 onder a vermelde vaarwegen mag een klein schip slechts varen indien het is voorzien van een motor die voor onmiddellijk gebruik gereed is, en waarmee een snelheid van ten minste 6 kilometer per uur ten opzichte van het water kan worden gehandhaafd I.

2. Op de in het eerste lid bedoelde vaarwegen, met uitzondering van de Waal, de Boven-Rijn, de Geldersche IJssel, de Neder-Rijn en het Pannerdensch Kanaal, moet een klein schip zo veel mogelijk aan de stuurboordszijde van het vaarwater varen.

3. Op de in het eerste lid bedoelde vaarwegen is het niet toegestaan het vaarwater op te kruisen.

4. Het in het eerste lid genoemde verbod is op de daar bedoelde vaarwegen, met uitzondering van de vaarweg ten westen van de sluizen te IJmuiden, niet van toepassing op schepen die bestemd zijn om door spierkracht te worden voortbewogen en ook daadwerkelijk als zodanig worden gebruikt.

5. Op de vaarweg ten westen van de sluizen te IJmuiden kan de bevoegde autoriteit aan in het vierde lid bedoelde schepen ontheffing verlenen van de in het eerste lid vermelde vereisten. Aan een ontheffing kunnen voorschriften worden verbonden.II

6. Op de in bijlage 15, onder b, genoemde vaarwegen moeten een varend en een geankerd klein schip bij slecht zicht een goed functionerende radarreflector voeren.

Uit de Toelichting:

I 'Bijlage 15, betrekking hebbende op kleine schepen, wordt verdeeld in twee onderdelen a en b. In het nieuwe onderdeel b. worden de vaarwegen opgesomd, die voorheen waren vermeld in de artikelen 10.01 en 9.04, vijfde lid. Ten gevolge hiervan zijn het eerste en vijfde lid aangepast. In het eerste lid is de redactie verder aangepast door de snelheid niet te bepalen 'door het water', maar 'ten opzichte van het water'. In het tweede lid is de redactie in die zin aangepast, dat het verbod tot opkruisen van het vaarwater als zelfstandige zin wordt geschreven. Aldus wordt duidelijk aangegeven, dat het hier een afzonderlijke norm betreft, waarvan de overtreding een strafbaar feit oplevert. Bovendien wordt deze regel, behalve op de Geldersche IJssel, nu ook van toepassing op de Boven-Merwede, de Neder-Rijn en het Pannerdensch Kanaal.'

II 'Door deze bepaling wordt het mogelijk om op de vaarweg ten westen van de sluizen te IJmuiden aan bijvoorbeeld roeiboten ontheffing te geven van de verplichting voorzien te zijn van een motor die voor onmiddellijk gebruik gereed is en waarmee een snelheid van teminste 6 kilometer per uur door het water kan worden gehandhaafd.'

Artikel 9.05

Zeilplanken en soortgelijke vormen van watersport

1. Onverminderd artikel 9.04, eerste lid, is het op de voor de doorgaande vaart bestemde gedeelten van de in bijlage 16 opgenomen vaarwegen verboden te varen met een zeilplank.

2. Het is verboden te varen met een door een vlieger voortbewogen plank¹ of klein schip.I

3. De bevoegde autoriteit kan vaarwegen of gedeelten daarvan aanwijzen waarop het verbod, bedoeld in het tweede lid, overdag niet van toepassing is.

Noot van de Almanakredactie:

¹ Hiermee wordt het snel in populariteit toenemende, zogeheten 'kitesurfen' bedoeld.

Uit de Toelichting:

I Naast het kitesurfen lijkt zich een nieuwe watersport te ontwikkelen waarbij een klein schip wordt voortbewogen door een vlieger, ook wel een kitetender genoemd. Gelet op de enorme snelheden die behaald kunnen worden bij het beoefenen van deze watersport en de onvoorspelbaarheid van deze watersporters voor andere watersporters en vaarweggebruikers, is het aangewezen deze nieuwe watersport op eenzelfde wijze te benaderen als het kitesurfen. Dat betekent dat deze activiteit in beginsel verboden is, tenzij de bevoegde autoriteit vaarwegen of gedeelten daarvan heeft aangewezen waar het verbod overdag niet van toepassing is (artikel II, onderdeel Q).

Artikel 9.06

Manoeuvreerbaarheid van schepen en samenstellen

1. Op de in bijlage 17, onder a, vermelde vaarwegen mogen een duwstel en een gekoppeld samenstel waarvan de lengte meer bedraagt dan 193 m ofwel de breedte meer bedraagt dan 22,90 m varen, indien:

a. de ten hoogste toegelaten afmetingen zijn vermeld in het certificaat van onderzoek van de duwboot of van het motorschip dat dient voor het voortbewegen en het sturen van het samenstel onder vermelding van de toegelaten formatie en van de toegelaten belading voor de van toepassing zijnde vaarrichting;

b. het duwstel niet meer dan zes duwbakken bevat, waarbij in afvaart ten hoogste vier duwbakken een diepgang van 1,50 m of meer mogen hebben. Zeeschipbakken mogen slechts langszijde van andere duwbakken vastgemaakt worden meegevoerd, waarbij vier zeeschipbakken achter elkaar gelden als één duwbak;

c. aan de kop van het samenstel een vanuit de stuurhut van de duwboot of van het motorschip dat dient voor het voortbewegen en het sturen van het samenstel bedienbare kopbesturing beschikbaar is;

d. de waterstand aan de peilschaal te Lobith tussen 8,50 m en 13,50 m is gelegen;

e. het geen gevaarlijke stoffen vervoert voor het vervoer waarvan een certificaat van goedkeuring als bedoeld in het ADN vereist wordt.

2. Onverminderd het eerste lid geldt voor duwstellen met een duwboot met een lengte van niet meer dan 40 m:

a. het maximale vermogen van de aandrijving van de duwboot mag niet groter zijn dan 4500 kW;

b. in de lange formatie moeten ten minste vier duwbakken een diepgang van 2,50 m of meer hebben. In de brede formatie mag ook zonder kopbesturing worden gevaren, indien ten minste twee en ten hoogste vier duwbakken een diepgang van 2,50 m of meer hebben en twee daarvan in de as van het duwstel zijn geplaatst.

3. Op de in bijlage 17, onder b, vermelde vaarwegen mag een duwstel waarvan de lengte meer bedraagt dan 110 m slechts bij buitengewone plaatselijke omstandigheden varen, indien:

a. het is voorzien van een kopbesturing van voldoende effectief vermogen, die vanuit de stuurhut van de duwboot kan worden bediend; indien de kopbesturing bestaat uit koproeren moeten deze voor iedere betreffende duwbak een effectieve oppervlakte van ten minste 2 m² hebben;

b. de gemiddelde diepgang groter is dan 2,00 m of de diepgang over ten minste 50% van de lengte van de duwbakken groter is dan 2,50 m;

c. het duwstel wordt geassisteerd.

4. Op de in bijlage 17, onder c, vermelde vaarwegen mogen een alleenvarend motorschip, een duwstel en een gekoppeld samenstel waarvan de lengte meer bedraagt dan 90 m varen, indien zij zijn voorzien van een kopbesturing van voldoende effectief vermogen die vanuit de stuurhut kan worden bediend.

5. Op de in bijlage 17, onder d, vermelde vaarwegen mag een duwstel dat is voorzien van een certificaat van onderzoek als bedoeld in artikel 3, eerste en tweede lid, van de Binnenschepenwet of van een document als bedoeld in artikel 4, eerste lid, onder a of c, van die wet en waarvan de lengte meer bedraagt dan 137 m doch niet meer dan 193 m varen, indien het is voorzien van een kopbesturing van voldoende effectief vermogen die vanuit de stuurhut kan worden bediend.

6. Op de in bijlage 17, onder e, vermelde vaarwegen mogen een alleenvarend motorschip en een duwstel en een gekoppeld samenstel waarvan de lengte meer dan 65 m bedraagt varen indien zij zijn voorzien van een kopbesturing van voldoende effectief vermogen die vanuit de stuurhut kan worden bediend.

7. Op de in bijlage 17, onder f, vermelde vaarwegen mogen een alleenvarend motorschip en een duwstel en een gekoppeld samenstel waarvan de lengte meer dan 110 m bedraagt varen indien zij zijn voorzien van een kopbesturing van voldoende effectief vermogen die vanuit de stuurhut kan worden bediend.

8. Als kopbesturing van een duwstel wordt tevens beschouwd de boegschroef van de duwboot, indien deze zich op ten hoogste 45% van de lengte van het duwstel gerekend vanaf de kop daarvan bevindt.

9. De in dit artikel bedoelde duwstellen en gekoppelde samenstellen mogen buiten de daarvoor aangewezen ligplaatsen slechts met toestemming van de bevoegde autoriteit worden samengesteld of ontkoppeld.

10. De bevoegde autoriteit kan duwstellen en gekoppelde samenstellen met grotere afmetingen dan die welke volgens dit artikel zijn toegelaten, met andere wijzen van aandrijving en vermogen en bij andere waterstanden voor het te bevaren vaarweggedeelte toelaten.

Artikel 9.07

Meld-, uitluister- en communicatieplicht I

1. Een groot schip van een door de bevoegde autoriteit aangegeven categorie, een bijzonder transport, een drijvende inrichting en een drijvend voorwerp waarvan het verplaatsen klaarblijkelijk geen hinder of gevaar voor de scheepvaart en geen schade aan de kunstwerken kan veroorzaken, melden zich op de door de bevoegde autoriteit aangegeven wijze, overeenkomstig de daartoe gestelde regels.II

2. Een in het eerste lid bedoeld groot schip, luistert op de in BIJLAGE 9 en BIJLAGE 10 genoemde vaarwegen uit en neemt zonodig deel aan de ter plaatse gevoerde communicatie op het door de bevoegde autoriteit aangewezen marifoonkanaal, overeenkomstig de daartoe gestelde regels.

3. De in het eerste lid bedoelde meldingsplicht is tevens van toepassing op een klein schip, waarmee wordt vervoerd een gevaarlijke stof als bedoeld in artikel 3, onderdeel g, of een schadelijke stof als bedoeld in artikel 3, onderdeel h, van richtlijn nr. 2002/59/EG.

4. De in het tweede lid bedoelde uitluister- en communicatieplicht is tevens van toepassing op een klein schip, wanneer het de in het derde lid bedoelde stoffen vervoert, of wanneer het een klein schip betreft dat is uitgerust met een marifooninstallatie.

5. De in het eerste en derde lid bedoelde meldingsplicht is niet van toepassing op een schip dat zich reeds op grond van artikel 2 van het Besluit meldingsformaliteiten en gegevensverwerkingen scheepvaart en de daarop berustende bepalingen voor vertrek moet melden.

6. De in het eerste en derde lid bedoelde regels kunnen betrekking hebben op het gebruik van bepaalde communicatiemiddelen aan boord van het schip, het melden van aankomst, vertrek of positie van het schip, alsmede op gegevens met betrekking tot het schip, de daarmee vervoerde lading of de uit te voeren reis.

Uit de Toelichting:

I 'De vaarwegen bedoeld in het eerste lid, onder b, worden nu vermeld in de nieuwe bijlage 9. Hetzelfde geldt voor de vaarwegen waar een uitluister- en communicatieplicht, bedoeld in het tweede lid, van kracht is. In deze bijlage zijn de vaarwegen vermeld waarop de marifoonplicht van artikel 4.05, derde en vierde lid, geldt. In verband met het goed functioneren van de communicatieplicht dienden de vaarwegen van het bestaande artikel 10.01, waarnaar in de oude tekst wordt verwezen, te worden samengevoegd met die van de oude bijlage 9. In de herziene bijlage 9 is dit gerealiseerd.'

II in artikel 9.07, eerste lid, wordt de daar geregelde meldplicht van een groot schip, uitgebreid met een bijzonder transport, een drijvende inrichting en een drijvend voorwerp, waarvan het verplaatsen klaarblijkelijk geen hinder of gevaar voor de scheepvaart en geen schade aan de kunstwerken kan veroorzaken. Bovendien wordt aan de bevoegde autoriteit de mogelijkheid gegeven nader te bepalen op welke categorieën grote schepen de meldplicht precies van toepassing is. Zowel drijvende inrichtingen als drijvende voorwerpen dienen zich steeds op grond van artikel 9.07, eerste lid, te melden. Daarvoor maakt niet uit of ze wel of geen bijzonder transport zijn. De meldplicht voor een bijzonder transport is reeds opgenomen in de Regeling communicatie rijksbinnenwateren, maar dient op het niveau van een algemene maatregel van bestuur te worden verankerd.

Artikel 9.08I

Varend bunkeren

Het is verboden op de in bijlage 18 vermelde vaarwegen, behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit, varend brandstof af te leveren.

Uit de Toelichting:

I 'Het varend bunkeren is over het algemeen niet een gevaar veroorzakende dan wel verontreinigende activiteit. Bepaalde plaatsen zijn echter niet geschikt voor bunkeroperaties. In het verleden was bunkeren vergunningsplichtig. Tegenwoordig is het bunkeren op de Rijksvaarwegen geliberaliseerd, waardoor het uitoefenen van het bunkerbedrijf is vergemakkelijkt. Gebleken is echter dat het varend bunkeren op bepaalde wateren kan leiden tot gevaarlijke situaties waardoor zowel de scheepvaart als het aquatisch milieu in gevaar worden gebracht. Deze situaties komen met name voor in sluiscomplexen en in natuurgebieden.

In artikel 6.28, lid 10, wordt daarom het innemen van brandstof, op welke wijze dan ook, op een wachtplaats van een sluis en in een sluis verboden, terwijl in artikel 9.08 de mogelijkheid wordt geschapen om bepaalde vaarwegen aan te wijzen waar het, behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit, verboden is om varend brandstof in te nemen. De vaarwegen waarvoor wordt gemeend dat een dergelijk verbod thans van toepassing dient te zijn worden opgesomd in de nieuwe bijlage 18.

Het op een ligplaats innemen (laden) is reeds geregeld in artikel 9.03, tweede lid onderdeel b.'

Hoofdstuk 10. Bijzondere bepalingen voor de vaarwegen tussen de zee en de zeehavens

Artikel 10.01

Toepassingsgebied

1. Dit hoofdstuk is van toepassing op de vaarwegen en havens, genoemd in bijlage 11.

2. Onder een haven is een laad- of losplaats begrepen.

Artikel 10.02

Bovenmaatse zeegaande schepen

1. Een bovenmaats zeegaand schip moet op de daartoe aangewezen vaarwegen de daartoe vastgestelde voorschriften in acht nemen.

2. De in het eerste lid bedoelde voorschriften kunnen betreffen:

a. de toegelaten afmetingen van een schip;

b. de bouw, de uitrusting, het motorvermogen en de manoeuvreerbaarheid van een schip;

c. de grootste snelheid waarmede mag worden gevaren;

d. de meteorologische omstandigheden waaronder mag worden gevaren;

e. de te volgen route.

Artikel 10.03

Bijkomende lichten en bijkomend dagteken van bovenmaatse schepen

Een varend bovenmaats zeegaand schip moet, op de wijze en wat de lichten betreft met de lichtsterkte en de kleur, vermeld in de internationale bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee, behalve de tekens bedoeld in artikel 3.08, als bijkomende tekens voeren:

a. 's nachts: drie rode rondom schijnende lichten in een verticale lijn;

b. overdag: een zwarte cilinder.

Artikel 10.04

Bijkomend licht en bijkomend dagteken van schepen die bepaalde gevaarlijke stoffen vervoeren

1. Een zeegaand schip dat gevaarlijke stoffen vervoert, bedoeld in bijlage 12, moet als bijkomende tekens voeren:

– 's nachts: een rood helder rondom schijnend licht;

– overdag: de internationale seinvlag 'B'.

2. Deze tekens moeten worden gevoerd daar waar zij het best kunnen worden gezien en op een hoogte van ten minste 6 m.

Artikel 10.05

Vlaggenseinen van het Internationaal Seinboek

Een zeegaand schip mag de internationale vlaggenseinen 'A', 'B', 'G', 'H', 'P', 'Q' en 'Z' geven.

Artikel 10.06

Wit lichtsein

1. Een zeegaand motorschip behoeft niet het gele lichtsein, bedoeld in artikel 4.01, tweede lid, te tonen, maar mag dit tonen.

2. Een zeegaand schip mag de algemene geluidsseinen, vermeld in afdeling A van bijlage 6, aanvullen met een wit lichtsein als bedoeld in de internationale bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee. Het schip mag dan niet het in het eerste lid bedoelde gele lichtsein tonen.

3. Het witte lichtsein mag afhankelijk van de omstandigheden worden herhaald.

4. Dit artikel geldt niet voor klokslagen en reeksen klokslagen.

Artikel 10.07

Vervallen

Artikel 10.08

Bijzondere voorrangsregels i

1. In afwijking van hoofdstuk 6 is een schip verplicht aan een bovenmaats zeegaand schip voorrang te verlenen.

2. Artikel 6.09, tweede lid, geldt niet voor een schip dat de lichten of het dagteken, bedoeld in artikel 10.03, voert en dat wordt opgelopen door een ander schip.

3. Indien één van twee schepen die elkaar naderen op tegengestelde koersen een schip is dat de lichten of het dagteken, bedoeld in artikel 10.03, voert, is artikel 6.04a niet van toepassing.

4. Schepen die de lichten of het dagteken, bedoeld in artikel 10.03 voeren moeten zich behoudens het derde lid onderling gedragen naar de vaarregels van hoofdstuk 6.

Uit de Toelichting:

I 'Het eerste lid van dit artikel komt gedeeltelijk overeen met het oude artikel 10, eerste lid, van hoofdstuk 1 van het oude deel II, maar completeert de regeling van dat artikel. Daarin was verzuimd te voorzien in de afbakening tussen de verplichting van andere schepen, om aan beperkt manoeuvreerbare schepen de nodige ruimte te laten, en de gewone vaarregels van hoofdstuk 6. Hierdoor kon onzekerheid ontstaan of deze verplichting dan wel die vaarregels toepassing vonden. Dit verzuim viel temeer op, nu in de afbakening tussen de gelijkluidende verplichting van kleine schepen, aan grote schepen de nodige ruimte te laten, en de gewone vaarregels wél werd voorzien in het oude artikel 6.02, tweede lid.

Het tweede lid is nodig omdat het eerste lid niet de in artikel 6.09, tweede lid, vermelde verplichtingen dekt van een beperkt manoeuvreerbaar schip dat wordt opgelopen door een ander schip.'

Artikel 10.09

Verbod dicht langs een schip dat bepaalde gevaarlijke stoffen vervoert te varen

Een schip mag behalve bij voorbijlopen en bij voorbijvaren op tegengestelde koersen niet varen binnen een afstand van 50 m van een schip dat het licht of het dagteken, bedoeld in artikel 10.04, eerste lid, voert.

Artikel 10.10

Ligplaats nemen in de nabijheid van een schip dat bepaalde gevaarlijke stoffen vervoert

1. Een schip mag geen ligplaats nemen binnen een afstand van 50 m van een schip dat het licht of het dagteken, bedoeld in artikel 10.04, eerste lid, voert.

2. De bevoegde autoriteit kan voor het ligplaats nemen afwijkingen toestaan.

3. Een schip dawt het licht of het dagteken, bedoeld in artikel 10.04, eerste lid, moet voeren, mag geen ligplaats nemen binnen een afstand van 50 m van andere schepen.

Artikel 10.11

Gebruik marifoon i

In afwijking van artikel 4.05, eerste lid, mag een zeegaand groot schip zijn uitgerust met een marifooninstallatie van het type dat voor het gebruik in de frequentieband van 156-174 MHz is toegelaten.

Uit de Toelichting:

I 'Dit artikel is toegevoegd omdat door middel van het gewijzigde atikel 4.05 op alle vaarwegen waarop het BPR van toepassing is de eisen van de Regionale regeling betreffende de marifoondienst in de binnenvaart van kracht zijn geworden. Ook zeeschepen zouden hieronder komen te vallen. Dit nu wordt voorkomen door deze schepen op de wateren van hoofdstuk 10 uit te zonderen, mits de marifooninstallatie van een in een uitvoeringsregeling toegelaten type is.'

Hoofdstuk 12. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart op de langs de Westerschelde gelegen havens

Artikel 12.01

Toepassingsgebied

1. Dit hoofdstuk is slechts van toepassing op de met de Westerschelde in open verbinding staande havens en voorhavens.

2. Onder een haven is een laad- of losplaats begrepen.

Artikel 12.02

Lichten en dagtekens bij slepen en assisteren

1. Het zeegaand motorschip aan de kop van een sleep alsmede het zeegaand motorschip dat een motorschip, een duwstel of een gekoppeld samenstel assisteert mag in plaats van het gele licht, bedoeld in artikel 3.09, eerste lid, onder c, een heklicht voeren.

2. Indien een sleep verscheidene zeegaande motorschepen bevat, die niet in kiellinie varen, dan wel verscheidene motorschepen tezamen een motorschip, een duwstel of een gekoppeld samenstel assisteren, is het eerste lid van toepassing op elk van deze zeegaande schepen.

3. Een zeegaand schip dat wordt gesleept, mag een toplicht of achter dit toplicht een tweede toplicht overeenkomstig artikel 3.08, eerste en tweede lid, voeren.

4. Een motorschip, waarvoor bij artikel 3.09, eerste en tweede lid, een gele cilinder is voorgeschreven, behoeft deze niet te voeren maar het mag dit doen. Een motorschip, een duwstel of een gekoppeld samenstel, waarvoor bij artikel 3.09, derde lid, een gele bol is voorgeschreven, behoeft deze niet te voeren maar mag dit doen.

5. Indien een duwstel door één of meer motorschepen wordt geassisteerd, behoeven de drie lichten op de duwboot niet overeenkomstig artikel 3.10, tweede lid, gele lichten te zijn maar zij mogen dit zijn.

Artikel 12.03

Lichten van schepen van veerdiensten

Een schip van de veerdiensten over de Westerschelde, dat op zijn aanlegplaats stilligt terwijl het dienstdoet, mag de lichten blijven voeren die zijn voorgeschreven voor een varend schip.

Artikel 12.04

Toepasselijkheid van de voorschriften inzake het gebruik van radar

Een zeegaand schip mag, indien de radarinstallatie goed functioneert, gebruikmaken van radar:

a. zonder te zijn uitgerust met een radarinstallatie en een bochtaanwijzer, als bedoeld in artikel 4.06, eerste lid onder a; en

b. zonder dat zich aan boord een persoon bevindt die houder is van een radarpatent, als bedoeld in artikel 4.06, eerste lid, onder b.

Artikel 12.05

Uitvaren van havens en voorhavens naar de Westerschelde

1. Een schip mag niet uit een haven of een voorhaven het vaarwater van de Westerschelde invaren, indien daardoor een schip dat dit vaarwater in een gestrekte koers volgt zou worden genoodzaakt zijn koers of zijn snelheid te wijzigen.

2. Onverminderd het eerste lid mag een tankschip, dat samengeperste vloeibaar gemaakte of onder druk opgeloste gassen vervoert, niet zonder toestemming van de bevoegde autoriteit uit een haven of een voorhaven het vaarwater van de Westerschelde invaren.

Artikel 12.06

Toepasselijkheid van de voorschriften inzake het varen bij slecht zicht

Een zeegaand schip mag op radar varen, zonder dat zich overeenkomstig artikel 6.32, eerste lid, een persoon in de stuurhut bevindt die houder is van een radarpatent, als bedoeld in artikel 4.06, eerste lid, onder b.

Artikel 12.07

Geluidsseinen bij slecht zicht van een varend schip

1. Bij slecht zicht mag een varend schip, indien het gestopt ligt en geen vaart door het water loopt, in plaats van één lange stoot als bedoeld in de artikelen 6.32, vierde lid, en 6.33, eerste lid, geven: twee opeenvolgende lange stoten met een tijdruimte daartussen van ongeveer twee seconden.

2. Het schip moet het in het eerste lid bedoelde sein, voor zover dit wordt gegeven ingevolge artikel 6.33, eerste lid, herhalen met tussenpozen van ten hoogste twee minuten.

Hoofdstuk 13. Bijzondere bepalingen voor de scheepvaart van, naar en in de haven van Den Helder

Artikel 13.01

Verboden handelingen

Behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit is het verboden op de rede van Den Helder en in het havengebied te dreggen, dan wel zich met snorkel-, duik- of soortgelijke uitrustingsstukken te water te bevinden.

Artikel 13.02

Marinehaven Willemsoord

Behoudens toestemming van de bevoegde autoriteit is het verboden met andere schepen dan schepen der krijgsmacht de marinehaven te Willemsoord anders te bevaren dan noodzakelijk voor de rechtstreekse doorvaart.

Artikel 13.03

Tijdelijk vaarverbod marinehaven en rede Den Helder

1. De bevoegde autoriteit kan ten behoeve van de veilige in- of uitvaart van de marinehaven Willemsoord door schepen die door hem worden aangewezen, de overige scheepvaart een verkeersaanwijzing geven inhoudende een tijdelijk verbod deze haven in of uit te varen en zich te bevinden binnen 200 meter aan weerszijden van de lichtenlijn, zowel op de rede van Den Helder binnen één zeemijl vanaf de havenmond, als in deze haven.

2. Wanneer de in het eerste lid bedoelde verkeersaanwijzing is gegeven, wordt dit kenbaar gemaakt door het tonen van het teken A.1 (bijlage 7) op het Havencoördinatiecentrum Harssens