De Kameleon op volle toeren

H. de Roos

Geïllustreerd door Gerard van Straaten

Colofon

NUR 280

Bisac JUV007000

ISBN 9789020642056

© Uitgeverij Kluitman Alkmaar b.v.

Alle rechten voorbehouden, inclusief het recht van reproductie in zijn geheel of in gedeelten, in welke vorm dan ook.

kluitman.nl

‘We moeten hem helpen,’ vond Gerben. (blz 19)

Hoofdstuk 1
De kwartjesvinders en een nieuwe gast

‘Moet je kijken,’ zei Sietse Klinkhamer, terwijl hij een nepkwartje aan zijn tweelingbroer liet zien. Hij had hem in een doos met allerlei afgedankte spullen gevonden. ‘Kunnen we hier geen grap mee uithalen?’

‘En denk je dat iemand daarin trapt?’ vroeg Hielke. ‘Hij is maar aan één kant bedrukt!’

‘Maar als we de munt met de gladde kant naar onderen op de weg leggen, dan zijn er vast wel mensen die hem oprapen,’ meende Sietse.

‘Oké, en wat dan? Dan ontdekken ze dat hij niet echt is en gooien ze hem in de sloot! Wat is daar nou voor grappigs aan?’

‘Hm, tja,’ zei Sietse peinzend. ‘Hé, wacht eens. We kunnen de munt op het uiteinde van een stuk metaal solderen. Als we het staafje daarna tussen de straatstenen slaan, kan niemand de munt oprapen.’

‘Ja, dat doen we!’ riep Hielke nu enthousiast en ze liepen naar de smederij.

Toevallig was vader buiten bezig met het repareren van een maaimachine voor een boer die erop stond te wachten. Sietse keek vlug of hij makkelijk bij de soldeerbout kon.

Van een stuk metaal knipte Hielke een eindje van ongeveer dertig centimeter lengte af.

Vader kwam binnen om een tang te halen, maar ging meteen weer naar buiten, zodat hij niet had gezien waar de jongens mee bezig waren.

Snel zette Sietse de soldeerbout aan en soldeerde het kwartje vast. Daarna bleven de jongens geduldig wachten, totdat de boer met de maaimachine was vertrokken en vader weer binnenkwam. Onopgemerkt gingen de broers met een hamer naar buiten, waar ze het staafje tussen de straatstenen vastsloegen.

‘Dat zit goed vast,’ lachte Sietse al met leedvermaak.

Samen liepen ze naar de smederij, waar ze achter het raam gingen staan wachten op de slachtoffers die zouden proberen de munt op te rapen.

Het duurde niet lang of er kwam op de fiets een boerenknecht langs. Het was Gerben Zonderland. Hielke en Sietse keken vol spanning toe en zagen hoe Gerben plotseling remde en afstapte.

Klinkhamer, die toevallig net naar buiten keek, vroeg: ‘Heeft Gerben iets verloren?’

De jongens knikten, maar durfden niet te antwoorden. Ze proestten het bijna uit toen ze zagen hoeveel moeite het Gerben kostte om het waardeloze kwartje op te rapen.

Gerben begreep er niets van. Hij probeerde met zijn klomp het muntstuk los te schoppen, maar dat hielp al evenmin.

‘Wat doet hij toch?’ vroeg Klinkhamer verwonderd. ‘Wil hij de straat openbreken of zo?’

Gerben staakte zijn pogingen toen hij de lachende gezichten van Hielke en Sietse achter het raam ontdekte. Met een zuur lachje kwam hij de smederij binnen.

‘Zo Gerben,’ groette Klinkhamer joviaal, ‘wat stond je daar als een jong veulen op de weg te trappelen?’

‘Dat zult u wel weten,’ antwoordde Gerben. ‘Maar ik trap er niet in.’

‘Nou ja, ik weet van niets,’ zei Klinkhamer verbaasd. ‘Ik zag je van je fiets springen en op de grond stampen. Maar waarom je dat deed, is me echt een raadsel!’

‘Ik had zulke koude voeten! Is het nou goed?’ riep Gerben geïrriteerd. ‘Die kwajongens van u, hebben die...’ De rest slikte Gerben in, want op dat moment zag hij hoe de dikke bakker ook van zijn fiets sprong om het kwartje op te rapen. De bakker had zo'n haast om het geldstuk te pakken, dat zijn fiets viel en zijn hoed over de straat rolde.

‘Kijk nou!’ riep Klinkhamer. ‘De bakker doet ook al zo vreemd! Het lijkt wel of er goud op straat ligt.’

De bakker stampte met zijn voeten op de grond, totdat ook hij ontdekte dat hij werd uitgelachen. Nijdig raapte hij zijn hoed op en drukte die zo stijf op zijn hoofd dat hij bijna over zijn oren zakte. Kwaad fietste hij verder.

Gerben en de jongens lagen krom, maar Klinkhamer begreep er niets van.

‘Wat valt er nou te lachen?’ vroeg hij zich af. ‘Ik wil toch ook eens weten wat daar ligt.’

Op hetzelfde moment dat Klinkhamer naar buiten ging, kwam veldwachter Zwart voorbij. Ook Zwart stapte van zijn fiets toen hij het kwartje zag liggen. Maar ook hem lukte het niet om de munt op te rapen.

‘Wat zijn dat voor grappen?’ vroeg hij bars aan Klinkhamer. ‘Wie heeft hier een kwartje vastgelijmd?’

‘Een kwartje?’ vroeg Klinkhamer en hij keek verwonderd naar de straatstenen. ‘Hé, het is nog waar ook. Dus daarom stapten Gerben en de bakker van hun fiets!’

‘Ik heb geen Gerben en ook geen bakker gezien,’ zei Zwart nors. ‘Maar ik constateer dat hier een kwartje is vastgelijmd, kennelijk met de bedoeling er argeloze voorbijgangers mee te bedriegen! Daarom gelast ik u het muntstuk onmiddellijk te verwijderen. Anders maak ik procesverbaal op!’

‘Kom, kom, Zwart. Kalm aan! Hoe weet u dat ik die munt hier heb neergelegd?’ verdedigde Klinkhamer zich.

‘Ik twijfel er niet aan dat die kwajongens van u dat gedaan hebben,’ zei Zwart. ‘Kijk ze maar achter de ramen staan lachen.’

‘U zult wel gelijk hebben,’ moest Klinkhamer toegeven en hij riep: ‘Hielke en Sietse, komen jullie eens hier!’

‘Het is voorbij met de pret, jongens,’ zei Gerben.

‘Ja,’ antwoordde Hielke spijtig. ‘Kom Sietse, ga je mee?’

‘Ik zal meteen een hamer en beitel meenemen,’ zei Sietse en vlug zocht hij het gereedschap van de werkbank. Nog lachend volgden de jongens Gerben naar buiten.

‘Wat heeft dit hier te betekenen?’ vroeg Klinkhamer zo streng mogelijk, hoewel hij zelf zijn lachen maar net kon inhouden.

‘Het was een grapje,’ antwoordde Sietse.

‘Op de openbare weg worden geen grapjes gemaakt!’ zei Zwart scherp. ‘Dat kan de veiligheid van het verkeer in gevaar brengen. Ga dat kwartje ogenblikkelijk verwijderen!’

Sietse zette de beitel onder het muntje en sloeg er met de hamer op.

Er kwam een wandelaar langs. Het was een kleine, magere man met een koffer. Hij bleef nieuwsgierig staan. ‘Zo, zo,’ zei hij, ‘groeit het geld hier tegenwoordig op straat? Tjonge! Dan denk ik dat ik hier maar een tijdje blijf logeren.’

Zwart reageerde fel: ‘Er is hier geen plaats voor landlopers.’

‘Landlopers? Bedoelt u mij daarmee?’ vroeg de man met stijgende verontwaardiging. ‘Wat geeft u het recht om mij een landloper te noemen? Of is het hier de gewoonte om pensiongasten te beledigen? Past u maar op, veldwachter, anders ga ik naar de burgemeester!’

‘Ja Zwart, meneer heeft gelijk,’ zei Klinkhamer. ‘U bent niet erg beleefd.’

‘Dat komt van die rare kwajongensstreken,’ bromde Zwart. ‘Er moet maar eens een eind aan komen! Nou? Hoe zit dat? Komt dat kwartje nog los?’

‘Ja, meneer Zwart,’ antwoordde Sietse beleefd. Hij gaf nog een flinke tik met de hamer en de munt sprong los.

‘Geef hier!’ commandeerde Zwart. ‘Gevonden voorwerpen horen naar de politie te worden gebracht.’

Hielke overhandigde hem het kwartje.

Maar toen Zwart ontdekte dat het geen echt geld was, stopte hij hem nijdig in zijn broekzak en mopperde: ‘Daar zullen jullie meer van horen! Het in omloop brengen van vals geld wordt zwaar bestraft!’ Driftig stapte hij op zijn fiets en ging snel naar het dorp.

‘Hij was weer goed, jongens!’ lachte Gerben.

‘Het lijkt me hier een gezellig dorp,’ merkte de man met de koffer op. ‘Ik moest er maar eens een tijdje blijven. Hebben jullie hier ook een hotel?’

‘Een hotel kunt u het niet noemen, meneer,’ antwoordde Klinkhamer, ‘maar in herberg “De Gouden Leeuw” zijn kamers te huur. De jongens brengen u er wel even heen.’

‘Tuurlijk,’ knikte Hielke. ‘Wij dragen uw koffer wel.’

Hielke en Sietse namen de koffer tussen zich in en gingen met de man mee naar het dorp.

De Klinkhamers woonden namelijk aan de weg die vanaf een groot meer naar het dorp Lenten leidde.

Achter het erf van de smid liep een vaart die de verbinding vormde tussen het meer en de dorpen verderop. De smid kon dus voor het huis in een auto stappen en achter op zijn erf in een boot. Een auto had Klinkhamer niet. Die was te duur voor hem. Maar wel hadden Hielke en Sietse een boot. Omdat die boot zo bont geschilderd was, dat hij alle kleuren van de regenboog droeg, heette hij de Kameleon. De boot was trouwens niet erg mooi. Het was een lompe ijzeren bak, waarvan de boeg net zo stomp was als de achtersteven. Maar er zat een hele goede motor in, waardoor de Kameleon onbetwist de sterkste en de snelste boot van het dorp was. Hielke en Sietse vertelden dan ook vol trots over hun boot, toen de man hun vroeg of ze wel eens op het meer gingen varen.

‘Zo,’ zei de man lachend, ‘dus jullie hebben een soort speedboot? Tjonge! Die moet ik dan eens van jullie huren.’

‘O nee, meneer. Dat doen we niet!’ riep Sietse. ‘De Kameleon is voor niemand te huur.’

‘Ook niet als ik jullie er goed voor betaal?’ bood de man aan.

‘Nee, meneer,’ zei Hielke lachend. ‘Maar bij de hellingbaas kunt u wel een boot huren. Hij heeft van alles: roei-, zeil- en motorbootjes.’

Ze hadden intussen het Raadhuisplein bereikt en Sietse zei: ‘Aan de overkant is De Gouden Leeuw, meneer.’

Ze staken het plein over en de man opende de deur van de herberg. Hielke en Sietse droegen zijn koffer naar binnen.

Baas Blaauw, de herbergier, kwam naar hen toe.

‘Kan ik hier een kamer met volledig pension krijgen?’ vroeg de man.

‘Maar meneer, dit is geen hotel. Wij zijn niet zo goed ingericht voor pensiongasten. U kunt veel beter in de stad logeren.’

‘O nee! In de stad is het me veel te druk. Ik wil juist van de rust genieten. Zegt u maar hoeveel ik u moet betalen. Ik wil u het geld wel meteen geven, hoor.’

‘Bent u misschien familie van Klinkhamer?’ wilde de herbergier weten.

‘Nee, nee. Mijn naam is IJzerman. Ik kom uit Holland en wil hier mijn vakantie doorbrengen, begrijpt u?’

‘Tja meneer IJzerman, als u erop staat om hier te logeren en u wilt met een gewone herberg genoegen nemen, dan vind ik het ook prima. Geef de koffer maar hier, Hielke en Sietse.’

‘Wacht even, jongens. Hier is een beloning voor jullie,’ zei meneer IJzerman en hij wilde de tweeling ieder een gulden geven.

‘Maar meneer, dat is toch niet nodig,’ vond Hielke.

‘Koop er maar benzine voor,’ hield meneer IJzerman aan. ‘Misschien mag ik dan een keertje met jullie meevaren?’

‘Afgesproken, meneer,’ knikte Sietse. ‘Als u zin heeft, zullen we het hele meer met u rondvaren. En hartstikke bedankt, meneer!’

Blij renden de jongens met hun beloning naar huis.

‘En?’ vroeg Klinkhamer. ‘Kon die meneer in De Gouden Leeuw terecht?’

‘Ja hoor,’ vertelde Hielke, ‘meneer IJzerman blijft voorlopig logeren en misschien gaat hij ook een keer met ons mee in de boot. Hij gaf ons twee gulden voor benzine.’

‘Nou, nou,’ zei Klinkhamer. ‘Jullie hebben maar weer geluk.’

Moeder kwam ook de smederij in. Ze had nog meer namaakgeld gevonden en vroeg: ‘Zeg jongens, moet dit geld nog bewaard blijven?’

‘Alsjeblieft niet, moeder!’ schudde Klinkhamer zijn hoofd. ‘Doe het gauw weg, want anders komen onze jongens nog in de gevangenis. Zwart is al naar de burgemeester om een arrestatiebevel te halen, denk ik.’

‘Wat is dat nou weer voor onzin?’ vroeg mevrouw Klinkhamer verwonderd. De jongens vertelden haar het verhaal van het kwartje dat niemand kon oprapen.

‘Hoe komen jullie er toch op?’ zei moeder hoofdschuddend.

Hoofdstuk 2
De pech van de pottenbaas

Het was warm. Hoewel de ramen van de school wijdopen stonden, was het binnen bijna niet om uit te houden. Duf luisterden de leerlingen van de hoogste klas naar de onderwijzer die lesgaf in geschiedenis.

Sietse luisterde maar half. Hij was met zijn gedachten bij de Kameleon, want hij wilde straks zo snel mogelijk het meer op.

‘En, Sietse Klinkhamer,’ vroeg de meester hem onverwachts. ‘Wanneer begon nou onze jaartelling?’

Sietse schrok op en antwoordde stotterend: ‘Eh... honderd jaar voor Christus, meneer!’

De hele klas begon te lachen.

De meester lachte ook en vroeg: ‘Kom Sietse, dat weet je toch wel beter?’

Maar Sietse was zo de kluts kwijt, dat hij ernaar begon te raden. ‘Vijftig jaar voor Christus?’

Nu lag de klas dubbel van de lach.

Hielke gaf zijn broer een por in zijn zij en fluisterde: ‘Stommerd! Bij het jaar één, natuurlijk!’

‘Nee Hielke,’ waarschuwde de meester, ‘niet voorzeggen! Nou Sietse, ik moet zeggen dat je wel goed wakker bent. Je zat zeker aan iets anders te denken?’

‘Ja, meneer,’ bekende Sietse eerlijk.

‘Zo? En waaraan dan?’

‘Nou meneer, dat ik straks gauw ga zwemmen.’

‘Juist,’ lachte de meester, ‘dat lijkt me een goed idee. Jongelui, bergen jullie je schriften maar op. Het is tijd!’

‘Hoera!’ riepen de jongens en meteen stormden ze de school uit, naar huis.

Hielke en Sietse dronken thuis snel iets en gingen daarna met een handdoek en hun zwembroek onder hun arm naar de Kameleon, die achter het erf in het boothuis lag.

Sietse haalde het slot van de zijdeur en stapte aan boord. Terwijl hij de motor startte, opende Hielke de deuren aan de kant van de vaart. Luid puffend voer de Kameleon naar buiten.

Met een flinke snelheid gingen ze onder een brug door, waarna ze op het grote meer kwamen. Hier liet Sietse de Kameleon vol gas varen. De boeg kwam hoog uit het water, terwijl de achtersteven zakte, net als bij een echte raceboot. Het water voor de boeg spoot als twee fonteinen opzij en achter de boot rolde een hoge, woest kolkende golf met hen mee.

In een mum van tijd hadden de jongens het dorp ver achter zich gelaten en voeren ze naar een lage polderdijk. Rustig liet Sietse de boot tegen de zacht glooiende wal op lopen, zodat hij meteen vastlag. Vlug begonnen de jongens zich om te kleden en algauw lagen ze in het koele water. Dat friste op, zeg!

Ze doken en ravotten net zolang tot ze het koud begonnen te krijgen, waarop ze tegen de dijk gingen liggen zonnen. Na een tijdje waren ze zo warm gestoofd, dat ze gauw het water weer indoken.

Dit spelletje herhaalde zich een paar maal, totdat ze in de verte de torenklok vijf uur hoorden slaan.

‘Kom op, Sietse, we moeten ons aankleden,’ zei Hielke tegen zijn broer.

Sietse lag nog zo lekker in het zonnetje te bakken, dat hij geen zin had om nu al op te staan. Opeens hoorde hij een vreemd piepend geluid en meteen sprong hij op. ‘Hoorde je dat?’ vroeg hij.

‘Ik heb helemaal niets gehoord,’ zei Hielke verbaasd. ‘Je lag zeker te dromen?’

‘Nee, hoor!’ zei Sietse verontwaardigd. ‘Luister dan! Daar heb je het weer!’

Hielke hoorde het geluid nu ook. Het klonk als het gepiep van een angstig dier. ‘Het komt daar ergens uit het riet,’ dacht hij.

‘Ja, en het komt ook dichterbij,’ zei Sietse.

Ze gingen boven op de dijk staan om over het riet te kunnen kijken.

‘Ik zie het al,’ riep Sietse. ‘Het is iemand in een roeiboot!’

Er voer een man langs de rietkraag. Bij iedere beweging van de roeispanen klonk het piepende geluid. Toen de man ten slotte vanachter het riet te voorschijn kwam, ontdekten ze dat het meneer IJzerman was.

‘Hallo, meneer IJzerman!’ riep Sietse. ‘Gaat u naar het dorp?’

Meneer IJzerman liet de riemen zakken en herkende de jongens van de smid. Hij roeide naar de wal en vroeg lachend: ‘Zo, is dat nou jullie beroemde boot? Hij lijkt wel stevig, maar het zal veel van de motor vergen om zo'n plompe schuit vooruit te krijgen.’

‘De motor is heel sterk, meneer,’ legde Hielke uit. ‘We kunnen u best meenemen naar huis.’