De Kameleon is terug!

door B.M. de Roos

Geïllustreerd door Rudi Jonker

KLUITMAN

Colofon

Nur 283/W011502

© Uitgeverij Kluitman Alkmaar B.V.

© MMXIV tekst: B.M. de Roos

© MMXIV illustraties: Rudi Jonker

Omslagontwerp: Design Team Kluitman

Opmaak binnenwerk: Marieke Brakkee

Alle rechten voorbehouden, inclusief het recht van reproductie in zijn geheel of in gedeelten, in welke vorm dan ook.

kluitman.nl

Hoofdstuk 1

‘Hé! Kijk uit, gek!’

Met een dienblad vol blikken verf in alle kleuren van de regenboog is Sietse Klinkhamer op weg naar het boothuis. Net als hij de hoek van de smederij om loopt, rijdt Gerben vol gas het erf op.

Sietse ziet hem recht op zich af komen. Gerben knijpt in de remmen en komt met piepende banden tot stilstand.

Sietse springt opzij, verliest zijn evenwicht en valt achterover. Het dienblad schiet naar voren; de geopende verfblikken vliegen door de lucht en Gerben en zijn motor krijgen de volle laag.

Even lijkt alles stil te staan. De vogels hangen roerloos in de zwaarbewolkte lucht. Aan de bomen, die nog glimmen van de laatste regenbui, beweegt geen blad.

Als Sietse overeind krabbelt, komt de wereld weer in beweging. Gerben en zijn motor druipen van de verf.

Hielke Klinkhamer komt het boothuis uit gerend en barst in lachen uit. Bliksemsnel trekt hij zijn mobieltje uit zijn jaszak en maakt een foto. ‘Dat zal het goed doen op Facebook,’ grinnikt hij. ‘ Tjonge Gerben, als je verf voor je motor wilde hebben, had je het toch ook gewoon kunnen vragen?’

Gerben is te verbouwereerd om een woord uit te brengen. Ongelovig staart hij naar zijn stoere zwarte motor, die is veranderd in een fantasievoertuig voor een kermisattractie. Dan kijkt hij naar zijn kleren, die onherstelbaar kleurrijk zijn geworden.

‘Die verf was bedoeld voor de Kameleon en niet voor die rotmotor van jou, Gerben,’ moppert Sietse. ‘Wat is dat voor onzin om hier zo hard te rijden? Heb je je rijbewijs soms bij een pakje boter gekregen?’

‘Bij een pakje boter? Ik heb nog leren rijden van Frank Biela! Een van de grootste coureurs aller tijden!’

‘O, vandaar,’ merkt Hielke droogjes op. ‘Die wist natuurlijk niet dat er in Lenten geen racebaan is.’

‘Een beetje respect, ja! Biela heeft vijf keer de 24 uur van Le Mans gewonnen!’ reageert Gerben.

‘Boeiend,’ zegt Sietse. ‘En jij hebt net de Eén Seconde van Lenten gewonnen.’

‘En de eerste prijs is een gepimpte motor,’ grinnikt Hielke. ‘En een regenboogtrui.’

‘Van onze verf!’ roept Sietse uit.

Hielke beseft nu ook dat er een heleboel kostbare verf is verspild. ‘Ja, wat doen we nu?’

‘De Kameleon heeft dringend een nieuwe laag verf nodig,’ zegt Sietse, ‘en daar hebben we hard voor gespaard.’

‘En nu druipt al ons geld van jouw motor af,’ sipt Hielke.

Gerben knikt schuldbewust. ‘Ja ja, dat komt wel goed. Als jullie een paar poetslappen voor me regelen, mogen jullie daarna nieuwe verf kopen.’ Hij pakt zijn portemonnee. ‘Chantel vond toch al dat ik aan nieuwe kleren toe was,’ zegt hij in zichzelf.

Nadat het er de hele ochtend al dreigend heeft uitgezien, begint het te motregenen. De tweelingbroers Hielke en Sietse, die als twee druppels water op elkaar lijken, zijn op weg naar de verfwinkel.

Hielke kijkt nog eens naar de biljetten van vijftig euro die ze van Gerben hebben gekregen. ‘Het is veel te veel,’ vindt hij.

‘We geven hem terug wat we overhouden,’ zegt Sietse. ‘Hé, wat is dat? Kijk eens.’ Sietses aandacht wordt getrokken door een poster aan de overkant van de straat.

Hielke volgt zijn blik. ‘O ja,’ reageert hij. ‘Het circus. Dat zal vandaag of morgen wel aankomen.’

‘Ja, maar…’ Sietse steekt de straat over. Hielke volgt hem.

De affiches van Circus Rex hangen al weken in het dorp. De broers verheugen zich enorm op het circus, want het belooft een prachtige show te worden. Vooral de leeuwenact van Circus Rex is beroemd.

Hielke ziet nu ook wat Sietse zag. Het aanplakbiljet is met een spuitbus beklad en iemand heeft er een sticker op geplakt.

WILDE DIEREN HET CIRCUS UIT! staat er in boze hoofdletters.

‘Wat zouden ze daar nou mee bedoelen?’ vraagt Sietse.

‘Misschien houden ze niet van wilde dieren.’

‘Onzin,’ beweert Sietse. ‘Wie houdt er nu niet van leeuwen?’

‘ Tja, of misschien zijn ze er bang voor?’

‘Nou ja, je kunt ook maar beter wel bang zijn voor een leeuw.’

‘Misschien zijn ze bang voor ongelukken.’

‘Die gebeuren zelden.’

‘Nou… dat moet je niet zeggen,’ zegt Hielke. ‘Vorig jaar heeft in Amerika een leeuw zijn dompteur aangevallen. Tijdens de show. In een volle tent. Die man is er niet zonder kleerscheuren vanaf gekomen.’

Sietse grinnikt. ‘Nee, dat zal wel niet. Een paar gescheurde kleren heb je met zo’n leeuw natuurlijk al gauw.’

‘Ik bedoel dat hij het op het nippertje overleefd heeft. Ze konden de leeuw nog net op tijd met een verdovingspijltje uitschakelen.’

‘Wel een spannende voorstelling dus,’ zegt Sietse.

Hielke moet nu ook lachen. ‘Ik geloof niet dat iemand zijn geld terug heeft gevraagd.’

Als ze met een lading nieuwe verf de winkel uit lopen, is het opgehouden met zachtjes regenen. Het komt nu met bakken tegelijk de lucht uit.

‘Bah!’ moppert Hielke. ‘Met dit weer kunnen we het schilderen wel vergeten.’

‘We kunnen het toch in het boothuis doen?’

‘Nee man, de boot moet op de helling liggen. Hoe komen we anders onder de waterlijn?’

‘We hangen hem in de takels. Dat hebben we al vaker gedaan.’

Hielke denkt even na. ‘Het lijkt me toch niet zo’n goed idee,’ antwoordt hij. ‘Ik hoor vader nu al mopperen. Verf in het water. Het milieu en zo.’

Sietse knikt. ‘Oké, nou dan moeten we maar wachten tot het ophoudt met regenen.’

Hielke kijkt somber omhoog naar de inktzwarte lucht, waaruit het water nu als een ondoordringbaar gordijn naar beneden gutst. ‘Met sint-juttemis waarschijnlijk.’

Sietse zucht. ‘Het is wel een prutzomer, hè? Ik dacht dat het lekker warm zou worden met die klimaatsverandering en zo.’ Hij duikt weg in de kraag van zijn jack en gaat sneller lopen.

Hielke heeft moeite om hem bij te houden. ‘Dacht je dat? Nee, we krijgen gewoon een heel ander soort weer dan we gewend waren. Waar het nu nog veel regent, kan het kurkdroog worden. En andersom. We kunnen worden weggespoeld óf het kan hier in een woestijn veranderen. Kamelen in Friesland.’

Sietse is het schoolmeesterstoontje van zijn broer wel gewend, maar hij heeft niet altijd zin om ernaar te luisteren. ‘Je moet die griezelverhalen op internet niet geloven,’ zegt hij somber, ‘daar krijg je een chagrijnige kop van.’

Hielke gaat onverstoorbaar verder: ‘Bovendien, als de zeespiegel stijgt, komen we hier helemaal in de problemen.’

‘Ja, nou ja, dat zal onze tijd wel duren…’

Druipend komen de broers even later de smederij binnen en ze stapelen meteen de verfpotten in een hoekje.

Vader Evert Klinkhamer is geconcentreerd met een lasklus bezig. Hij staat met zijn rug naar hen toe, met een kap voor zijn gezicht om zijn ogen te beschermen. De tweeling weet dat ze hem nu niet moeten storen.

Aan de andere kant van de grote ruimte is Gerben mopperend in de weer met poetsdoeken en terpentine, waarmee hij de dikke verfklodders op zijn motor te lijf gaat. Zijn plakkerige verfkleren heeft hij verwisseld voor een overall. ‘Wat een eindeloos gepruts,’ mompelt hij boos.

‘Ben je ook al tegen je motor aan het práten?’ vraagt Hielke lachend.

Gerben kijkt geschrokken op. ‘O, hallo. Zijn jullie er alweer?’

‘Heeft-ie al eens wat teruggezegd?’ vraagt Sietse belangstellend. ‘Behalve dan: vrrroem?’

‘Zo leuk is het niet. Ik heb jullie toch weleens verteld van die keer dat ik als stuntrijder over zes brandende autowrakken ben gesprongen? Het vuur was zo heet dat de lak in mijn frame brandde. Mijn motor is pikzwart sinds die stunt. Mooi, diepglanzend zwart.’

‘ Tja,’ zegt Hielke, ‘en nu is hij mooi, diepglanzend pimpelpaars, groen en geel met een rood randje.’

Evert Klinkhamer is klaar met lassen. Hij legt zijn masker weg en bekijkt zijn werk. Hielke en Sietse komen bij hem staan. Er ligt een sierlijk gebogen metalen constructie op de werkbank.

‘Eh…’ zegt Sietse.

‘Nou?’ vraagt zijn vader.

‘Siersmeedwerk!’

‘Ja, hè hè.’

‘Een muursteun voor een buitenlantaarn?’ raadt Hielke.

‘Hm, had gekund, maar dat is het niet.’

De deur van de smederij gaat open en moeder Jeltje rijdt haar fiets naar binnen. Het is niet ver van het hotel waar ze werkt naar de smederij, maar ver genoeg om eruit te zien alsof ze gezwommen heeft met haar kleren aan.

‘Sjonge,’ bromt ze, terwijl ze haar fiets wegzet. ‘Gelukkig is het niet koud.’ Ze geeft haar man een natte zoen op zijn wang en kijkt dan naar het smeedstuk op de werkbank. ‘O, dat zal de professor mooi vinden.’

Ze ziet Gerben in zijn hoekje in de smederij. ‘Wat is er met je motor gebeurd, Gerben?’

Gerben haalt diep adem. ‘Die twee jongens zijn zó onverantwoord bezig geweest met een stel verfbussen! Ik…’

Hielke en Sietse luisteren niet naar zijn verhaal.

‘Wat ís het nou?’ vraagt Sietse aan zijn vader.

‘Sierbeslag voor het hek dat om het huis van de professor komt te staan,’ antwoordt Klinkhamer. Hij knikt naar een paar stukken hoog hekwerk die tegen de muur van de smederij staan.

‘Zie je, dat dacht ik al,’ zegt Sietse. ‘Ik wou het alleen niet meteen zeggen.’

Op de achtergrond blaast Gerben zijn verhaal tegen Jeltje steeds verder op.

‘En ik probeer Sietse nog met een messcherpe bocht te ontwijken…’

‘De waterprofessor,’ zegt Hielke. ‘Wanneer is de verhuizing?’

‘Binnenkort,’ vertelt zijn vader. ‘Volgens mij is het huis al leeg en schoongemaakt.’ Hij bergt de lastoorts op.

‘Ik hoop dat je je verhaal zelf gelooft,’ zegt moeder Jeltje lachend tegen Gerben. ‘Ik ga me afdrogen en een pot koffie zetten.’

‘Staat al op het aanrecht,’ reageert haar man.

‘Lekker.’ Jeltje opent de deur van de smederij, maar blijft halverwege stokstijf staan.

Vanuit de verte komt een vreemd geluid aangewaaid. Een laag gerommel, dat plotseling overgaat in een woest gebrul. Het lijkt te weerkaatsen tegen de huizen aan de overkant van de straat en de echo maakt het nog onheilspellender. Hielke en Sietse kijken elkaar verbaasd aan. Gerben laat zijn poetsdoek vallen.

Heel even is het stil. Dan klinkt opnieuw een diep bassende brul, ditmaal beantwoord door een andere basstem, die zo mogelijk nog dreigender is.

‘Wauw,’ roept Sietse uit.

‘Leeuwen…’ zegt Klinkhamer. ‘Het circus is er.’

Als om zijn woorden kracht bij te zetten, heffen de leeuwen nog eens een woest gebrul aan.

‘O, fantastisch!’ roept Sietse. ‘Zullen we ernaartoe gaan?’

Gerben kijkt naar zijn motor. ‘Als ik die verf er niet snel af haal, lukt het helemaal nooit meer.’

Regen of geen regen, de tweeling is vastbesloten om te gaan kijken. Hun verfplannen zijn toch al letterlijk in het water gevallen. Misschien lukt het om in de buurt van de leeuwen te komen. Dat is beter dan een leeuw op tv.

Er gaat een mobieltje af.

Sietse grijpt als eerste naar zijn jaszak. O nee… Hij heeft geen mobiel meer. Die is weer eens in de sloot gevallen. De tweeling moet voorlopig een mobieltje delen. Sietse kijkt naar zijn broer.

Hielke heeft het toestel al tegen zijn oor. ‘Hoi, Louw. Ja hè, leeuwen. Het hele dorp zal ze wel gehoord hebben. We gaan er nu naartoe. We pikken je wel op bij de Woudaap.’ Hij stopt de telefoon terug in zijn zak. ‘Louw en Kees komen ook.’

Vader Klinkhamer pakt een grote doos met ijzerwaren van de werkbank. ‘Als jullie toch die kant op gaan, kunnen jullie dit dan even bij Brandsma afleveren?’

‘Wat is het?’ vraagt Hielke.

‘Spullen om een omheining te repareren.’

‘Is die kapot dan?’

‘Hij zegt dat hij vernield is,’ vertelt zijn vader.

‘O?’ vraagt Hielke, nu toch wel geïnteresseerd.

‘ Tja, vandalen.’

‘Vandalen?’ herhaalt Sietse.

Vader Klinkhamer gooit zijn handen in de lucht. ‘Ik weet het ook niet, jongens! Vraag het hem zelf maar.’

‘Cool,’ beweert Sietse.

Vader Klinkhamer kijkt hen hoofdschuddend na wanneer ze met de doos ijzerwaren de deur uit lopen.

Als Hielke en Sietse de smederij uit komen, zien ze drie grote vrachtwagens in de Dorpsstraat rijden. De trailers zijn bont versierd met afbeeldingen van clowns, acrobaten en een leeuw die door een brandende hoepel springt.

De tweeling kijkt de wagens na en ziet dat ze vlak voorbij de muziektent op het Raadhuisplein rechts afslaan, het Kerkpad op.

‘Hè?’ vraagt Sietse verbaasd. ‘Waar gaan ze naartoe?’

Maar dan gaat hem een licht op. ‘O ja, natuurlijk. Over de geniebrug.’

Hielke knikt.

Het leger heeft eergisteren in opdracht van de gemeente een geniebrug over de sloot tussen het Kerkpad en de grote wei van Jellema gelegd. Daar zal het circus zijn tenten opslaan.

Hielke en Sietse lopen terug langs de smederij naar het boothuis, waar de Kameleon ligt.

De boot van de tweeling ziet er op het eerste gezicht wat lomp uit, ondanks de vrolijke kleuren waarin hij is gelakt. Wat vooral opvalt, is het enorme motorhuis, dat een groot deel van de ruimte aan boord inneemt. Daaronder zit het geheim van de Kameleon: een uit de kluiten gewassen automotor die ze ooit van de dorpsdokter cadeau hebben gekregen. Die was met zijn auto te water geraakt en hij had het aan de tweeling te danken dat hij dat avontuur had overleefd. Omdat de auto total loss was, schonk hij hun de motor, die na een opknapbeurt nog prima bleek te lopen. Zo werd de Kameleon de snelste boot van het dorp en de wijde omgeving. Heel wat toeristen in speedboten die zich laatdunkend over hun ‘wastobbe’ uitlieten en hen uitdaagden voor een wedstrijd, werden getrakteerd op een nederlaag.

Vader Klinkhamer is achter hen aan gekomen. ‘Doe maar rustig aan, die leeuwen lopen heus niet weg.’

‘Ik vaar nooit te hard,’ beweert Sietse.

‘Ja ja. Nou, ik ken jullie zo langzamerhand wel.’

Sietse stuurt de Kameleon het boothuis uit.

‘Dat zou trouwens wat zijn,’ roept Hielke boven het geloei van de motor uit.

‘Wat?’

Hielke zet een horrorfilmstem op: ‘Als die leeuwen weg zouden lopen!’

Hoofdstuk 2

Bij de sluis in de Polderdijk staan Kees en Louw de Kameleon al op te wachten.

Sietse legt de boot stil. Over het veld klinkt weer luid gebrul.

‘Wat een geluid, hè?’ roept Kees. ‘Ik denk dat het voedertijd is. Mogen we aan boord? Jullie gaan ernaartoe, toch?’

‘Ja,’ roept Hielke. ‘Maar we moeten eerst nog even bij Brandsma langs.’

‘Leuk juist!’ zegt Louw. Hij loopt behoedzaam door het kletsnatte gras op de dijk naar beneden. Kees volgt zijn voorbeeld en Sietse stuurt de Kameleon tegen de kant.

Kees en Louw klimmen aan boord.

Kees is nog niet op de bank voorin gaan zitten of hij trekt een enorme puntzak drop tevoorschijn. Een handjevol katjesdrop verdwijnt in zijn mond.

‘Lekker, leuk dat je ons ook iets aanbiedt,’ moppert Hielke.

‘Dit heb ik van mijn eigen rapportgeld gekocht, hoor,’ sneert Kees. Hij is lastig te verstaan, want zijn mond zit propvol.

‘O,’ grijnst Sietse. ‘En dan hoef je niet te delen? Gelukkig hebben wij ook rapportgeld.’ Hij geeft zijn broer een knipoog.

Hielke begrijpt natuurlijk onmiddellijk wat Sietse bedoelt. Hij stopt zijn hand in zijn broekzak en haalt een vijftig-eurobiljet tevoorschijn, dat ze niet nodig hadden voor de verf.

Kees’ ogen puilen uit hun kassen. ‘O!’ zegt hij, opeens goed verstaanbaar. ‘Ja, natuurlijk delen we. We zullen alles eerlijk delen!’ Hij steekt de puntzak uit, de drie jongens graaien en even later hebben ze alle vier een volle mond en is de zak leeg.

‘Nou,’ smakt Sietse, ‘jammer dat we dit biljet aan Gerben moeten teruggeven. Het vijfje dat wij voor ons rapport hebben gekregen, ligt thuis. Maar volgende keer nemen we het mee.’

Kees begrijpt dat hij is beetgenomen.

‘Eerst naar Brandsma,’ zegt Sietse met volle mond. Hij stuurt de Kameleon onder de brug door de poldervaart op en naar de steiger voor de grote boerderij. Boer Brandsma staat hen al op te wachten.

Sietse schakelt de motor van de Kameleon uit, pakt de doos met ijzerwaren en stapt op de steiger. Hielke komt achter hem aan.

‘Komen jullie nog even mee naar de stal?’ vraagt Brandsma. ‘Er zijn de afgelopen dagen nog zeven lammetjes geboren. Een beetje laat, maar ze zijn gelukkig allemaal gezond.’

‘Eh… we moeten verder,’ zegt Sietse en hij geeft de doos aan Brandsma.

Brandsma glimlacht. ‘ Toen jullie nog klein waren, kwamen jullie elk jaar naar de lammetjes kijken.’

‘Ja, maar we zijn nu op weg naar iets veel interessanters… leeuwen,’ vertelt Hielke.

Het regent alweer als de Kameleon met een traag stampende motor aanlegt bij de geniebrug naar het weiland van Jellema. De koeien zijn op stal gezet en een breed pad van stalen rijplaten loopt van de brug naar het midden van het terrein, waar de grote circustent wordt opgebouwd. Er staat een karavaan van vrachtwagens, opleggers, caravans en busjes. Overal zijn mensen druk in de weer.

‘Daar!’ Hielke wijst. Aan de overkant van het eiland staan vier kooien die versierd zijn als ouderwetse kermiswagens, met veel rood en goud. ‘De leeuwen! Kom, we gaan erheen. Nu kunnen we ze nog van dichtbij bekijken.’

De jongens klimmen aan wal en lopen door het weiland. De grond onder hun voeten is zompig. De regen van de afgelopen tijd heeft de bodem doorweekt.

‘Het zal mij benieuwen of ze die enorme tent op deze grond kunnen opbouwen,’ vraagt Kees zich af.

Sietse blijft staan. ‘Wat bedoel je?’

Kees doet demonstratief een flinke stap vooruit. Zijn laars maakt een soppend geluid in het natte gras. ‘Je kunt hier nog niet eens een kampeertentje opzetten.’

‘Mijn vader zegt dat er iets mis is met het gemaal,’ vertelt Louw. ‘Achterstallig onderhoud.’

‘Ja, bezuinigingen,’ antwoordt Hielke. ‘Daar heb ik ook al over gehoord.’

‘Als het gemaal niet goed werkt,’ zegt Louw, ‘krijg je natuurlijk nooit al dat extra water weggepompt.’

‘En dan blijft het hier op het land staan,’ vult Kees aan.

Hielke en Louw kijken omlaag. Kees heeft gelijk.

Sietse loopt verder in de richting van de leeuwenkooien. Kees en Louw gaan met hem mee.

Hielke blijft nog even staan. Als het waar is wat Kees zegt en het gemaal werkt inderdaad niet goed, waarom wordt daar dan niets aan gedaan? Hij kan zich niet herinneren dat hij het water ooit zo hoog in de sloten heeft zien staan. Er zijn toch mensen om dat in de gaten te houden?

Als hij ziet dat de anderen al bij de leeuwenkooien zijn, trekt hij een sprintje.

Kees en Louw zijn alweer doorgelopen naar de plek waar de grote tent wordt opgezet.

De leeuwen zijn een beetje saai. De heersers van de jungle liggen er sloom bij. Zo af en toe zwiept er eentje lui met zijn staart. Het zijn er vijf, een mannetje met enorme manen en vier vrouwtjes. Alleen het mannetje toont enige belangstelling voor de bezoekers en gaapt zijn enorme roofdiergebit bloot. Hun aanwezigheid lijkt hem niet echt te interesseren.

‘Wat een lui zootje,’ merkt Hielke op. ‘Maar een foto van zo dichtbij kan geen kwaad. Leuk voor op Facebook.’ Hij pakt zijn mobieltje en doet nog een stap naar voren in de richting van de kooi van een van de leeuwinnen.

‘Nou,’ zegt Sietse. ‘Dat ligt daar maar. Ik zal haar eens even een beetje wakker porren.’ Hij pakt een tak van de grond en doet een paar stappen in de richting van een van de manshoge kooien. ‘Hé luie donder, zou je niet eens wakker worden?’ Sietse slaat met de tak tegen de tralies van de kooi.