Lionel Shriver

Big Brother

==

Vertaald door Maarten Polman

==

Uitgeverij Atlas Contact

Amsterdam/Antwerpen

© 2013 Lionel Shriver

© 2013 Nederlandse vertaling Maarten Polman

Oorspronkelijke titel Big Brother

Oorspronkelijke uitgave HarperCollins, New York

Omslagontwerp Milan Bozic/Zeno

Omslagbeeld Milan Bozic

==

ISBN 978 90 254 4153 1

NUR 302

==

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, 2013

==

www.atlascontact.nl

Voor Greg – die altijd weer onwaarschijnlijk blij was met al het goede wat mij ooit is overkomen, en bij wiens ingrijpende, fantastische, verbazingwekkende leven elke fictie verbleekt.

De dieetindustrie is de enige winstgevende bedrijfstak ter

wereld met een mislukkingspercentage van 98 procent.

==

– eatingdisorderfoundation.org

I
Op

HOOFDSTUK EEN

Ik moet me afvragen of sommige van de echte hoogtepunten van mijn pakweg veertig levensjaren met eten te maken hebben gehad. Ik doel niet op feestelijke diners in goed gezelschap; ik doel op speekselvorming, het kauwproces en peristaltische beweging. Vreemd genoeg voor iets wat ik elke dag doe, kan ik me niet veel maaltijden tot in detail herinneren, terwijl ik me met gemak favoriete films, trouwe vriendschappen en diploma-uitreikingen voor de geest kan halen. Daaruit volgt dan dat film, verwantschappen en opleiding belangrijker voor me zijn dan mezelf volproppen. Proficiat, zegt u. Maar als ik eerlijk alle tijd zou optellen die ik voor elke maaltijd weer verspild heb aan het plannen van het menu, boodschappen doen, voorbereiding en koken, tafel dekken en het opruimen van de keuken, dan heeft eten op de een of andere manier mijn verzotheid op een film als Places in the Heart tot een incidentele voetnoot gereduceerd; hetzelfde geldt voor mijn verzotheid op enig menselijk wezen, zelfs diegenen die ik verklaar lief te hebben. Ik heb minder tijd besteed aan gedachten aan mijn man dan aan gedachten aan het middageten. Tel daar de tijd bij op die ik eveneens heb besteed aan het betreuren dat ik me tegoed deed aan citroenmeringues, aan het plechtige voornemen morgen het ontbijt over te slaan, en aan het opendoen van de koelkast/mezelf ervan weerhouden het restant van de pompoencustard te verorberen/de koelkast vervolgens weer met een klap dichtdoen, en ik lijk mezelf met weinig anders bezig te hebben gehouden dan met eten.

Dus als eten logischerwijs zo gênant cruciaal voor me is geweest, waarom kan ik me dan geen hele trits topmaaltijden voor de geest halen?

Net als de meeste mensen heb ik de levendigste herinnering aan het lievelingseten uit mijn kindertijd, en net als de meeste kinderen hield ik van simpele dingen: toast, koekjes, zoutjes. Mijn smaak heeft zich in het volwassen leven verruimd, maar mijn aard niet. Ik ben als witte rijst. Ik heb altijd bestaan als garnering voor spannender kost. Als meisje diende ik als achtergrond. Dat is nog steeds zo.

Ik betwijfel of dit mijn schaamte erg wegneemt, maar ik heb wel een klein excuus voor het feit dat ik de mechanische kwestie van het levensonderhoud al te sterk heb benadrukt. Elf jaar lang heb ik een cateringbedrijf gehad. U zou wellicht denken dat ik me op z’n minst individuele overwinningen bij Broodmand BV zou kunnen herinneren. Nou, eigenlijk niet. Afgezien van academici aan de universiteit, die avontuurlijker zijn, zijn inwoners van Iowa behoudende eters, en ik kan me zeker een monotone lopende band van worteltaart, lasagne en maïsbrood met zure room voor de geest halen. Maar de enige gerechten die ik me haarscherp herinner, zijn de mislukkingen – de Indiase rozenwaterpudding, verstevigd met rijstmeel, die in een draderige, kleverige smurrie veranderde, geschikt voor het opplakken van behang. De rest – de ergens omheen gerolde zalmsteaks, de geroerbakte dit-en-dat met een accent van weet-ik-veel – is allemaal wazig.

Geduld: ik ben iets aan het afronden. Ik opper de stelling dat eten van nature ongrijpbaar is. Eten, meer concept dan inhoud, is het idéé van bevrediging, veel sterker dan de bevrediging zelf, waardoor voedsel de macht van religie of van politiek fanatisme kan uitoefenen. Niet de onweerstaanbare smakelijkheid van eten, maar juist het feit dat het geen voldoening weet te verschaffen, drijft ons ertoe méér te eten. De rijkste ervaring van voedselopname ligt tussen de herinnering aan de laatste hap en het vooruitkijken naar de volgende. Het eigenlijke eetgedeelte vindt bijna niet plaats. Dit vrijwel totale onvermogen om verlossing te schenken maakt de geneugten van het tafelen tot zo’n kwelling, en ook zo gevaarlijk.

Kleinzielig? Dat weet ik zo net nog niet. Wij zijn dieren; veel meer dan de bijkomstige kwestie van seks motiveert de drang om te eten bijna al het menselijk streven. Na opmerkelijke overwinningen te hebben geboekt in de wedijver om bestaansmiddelen zijn de diksten onder ons daarom enorme biologische succesverhalen. Maar vraag het aan elke overbevolkte kudde herten: de natuur straft succes af. Ons instinctieve sparen voor een regenachtige dag, het feit dat wij eikels begraven op de veiligste en heimelijkste bergplaatsen voor de lange winter, hoe verstandig op zich ook, en hoezeer ook een uiting van darwinistische listigheid, is de dood van mijn land. Daarom trek ik in twijfel of de provisiekast als onderwerp onbeduidend is. Echt, soms vraag ik me af hoeveel ik om mijn land geef. Maar ik geef wel om mijn broer.

==

Elk verhaal over een broer of zus gaat inderdaad ver terug, maar voor onze doeleinden begon het hoofdstuk uit het leven van mijn broer dat de meeste aandacht verdient toepasselijk genoeg bij het middageten. Het moet een weekend zijn geweest, aangezien ik nog niet naar het hoofdkantoor van mijn bedrijf was vertrokken.

Zoals gewoonlijk in die tijd was mijn man Fletcher aan de vroege kant boven gekomen. Hij stond om vijf uur ’s ochtends op, dus tegen het middaguur was hij uitgehongerd. Als zelfstandig meubelmaker die prachtige maar onbetaalbare meubels vervaardigde waarvan maar één exemplaar bestond, pendelde hij het hele eind naar onze kelder, en kon hij opstaan wanneer het hem beliefde. Die flauwekul van bij het krieken van de dag uit de veren was voor de show. Fletcher hield van de gestrengheid die eruit sprak, de façade van nog meer hardheid, barheid, discipline en zelfverloochening.

Ik vond dat je-bed-uit-en-aan-de-slag om gek van te worden. Destijds bezat ik niet de wijsheid om onenigheid op zo’n kleine schaal te verwelkomen, aangezien het wekkerzetten van Fletcher algauw het minste van onze problemen zou zijn. Maar dat geldt voor alle vooraf-plaatjes, die alleen achteraf gezien vredig lijken. Toentertijd was mijn ergernis vanwege de zelfvoldaanheid waarmee hij uit bed sprong reëel genoeg. De man ging om negen uur ’s avonds slapen. Hij kreeg acht uur slaap, net als een normaal iemand. Hoezo zelfverloochening?

Zoals met zoveel van de pesterige eigenaardigheden van mijn man het geval was, weigerde ik me erin te schikken en was ik begonnen uit te slapen. Ik was ook eigen baas, en ik verfoeide de vroege ochtenden. Het zwakke eerste licht deed denken aan slappe filterkoffie, verhit op een kookplaat. Om negen uur onder de wol gaan zou me het gevoel hebben gegeven dat ik een kind was dat naar zijn kamer werd gebonjourd terwijl de volwassenen pret hadden. Alleen zouden de lui die pret voor tien hadden Tanner en Cody zijn geweest, tieners die niet van plan waren de zogenaamde boerenwerktijden van hun vader over te nemen.

Zodoende had ik, nadat ik net mijn eigen toast- en koffiegerei had afgeruimd, geen trek in middageten – hoewel mijn trek na het telefoontje van een uur eerder al om andere redenen was verdwenen. Ik kan me niet herinneren wat we aten, maar waarschijnlijk was het bruine rijst met broccoli. Met een paar oninteressante variaties was het in die dagen altijd bruine rijst met broccoli.

Eerst zeiden we niets. Toen we elkaar zeven jaar eerder hadden ontmoet, waren we ingenomen geweest met het gemak dat we voelden bij wederzijds stilzwijgen. Een van de dingen die me ooit aan het huwelijk hadden tegengestaan, was het vooruitzicht van oeverloos gebabbel. Fletcher dacht er net zo over, hoewel zijn stilzwijgen een andere structuur had dan het mijne: dikker, geconcentreerder – woelig en ondoordringbaar. Dit verleende zijn rust een volheid die mooi paste bij mijn luchtiger, gelijkmatiger kalmte. Mijn stilzwijgen maakte een eigenaardig neuriënd geluid, ook al neuriede ik niet echt; in culinaire termen leek het op een lichte koude soep. Dat van Fletcher, donkerder en dreigender, leek meer op een rodewijnsaus. Hij wórstelde met problemen, terwijl ik ze simpelweg oploste. Solitaire wezens die we waren, gingen we nooit zomaar een gesprek aan. We pasten goed bij elkaar.

Maar deze middag was de stilte vol vrees en getreuzel. Ze had de structuur van smurrie, zoals mijn rampzalige rozenwaterpudding. Ik repeteerde mijn openingszin diverse keren voor ik hardop meedeelde: ‘Slack Muncie belde vanochtend.’

‘Wie is Mack Muncie?’ vroeg Fletcher verstrooid.

‘Slack. Een saxofonist. Uit New York. Ik heb hem een paar keer ontmoet. Staat in hoog aanzien, geloof ik, maar zoals de meesten van die lui heeft ie er moeite mee de eindjes aan elkaar te knopen. Is ie gedwongen bruiloft- en restaurantschnabbels aan te nemen, waar iedereen door de muziek heen praat.’ Dit alles kon doorgaan voor het ‘converseren’ dat ik juist beweerde te vermijden.

Fletcher keek bedachtzaam op. ‘Hoe ken je hem?’

‘Hij is een van Edisons oudste vrienden. Een echte ouwe getrouwe.’

‘In dat geval,’ zei Fletcher, ‘moet hij wel veel geduld hebben.’

‘Edison logeert bij hem.’

‘Ik dacht dat je broer een appartement had. Boven zijn jazzclub.’ Fletcher doordrenkte ‘zijn jazzclub’ met een sceptische toon. Hij geloofde niet dat Fletcher ooit een eigen jazzclub had gehad.

‘Niet meer. Slack wilde er niet op ingaan, maar er is een... verhaal.’

‘O, natuurlijk is er een verháál. Het is alleen niet waar.’

‘Edison overdrijft soms. Dat is niet hetzelfde als een leugenaar zijn.’

‘Precies. En de kleur van parels is niet dezelfde als die van ivoor.’

‘Bij Edison moet je leren “vertalen”,’ zei ik.

‘Dus hij is bezig vrienden uit te vreten. Wat dacht je van deze “vertaling”: je broer is dakloos.’ Fletcher noemde Edison meestal ‘je broer’. In mijn oren liet zich dat ontcijferen als ‘jouw probleem’.

‘Min of meer,’ zei ik.

‘En platzak.’

‘Edison heeft wel eerder krap gezeten. Tussen tournees door.’

‘Dus vanwege een of ander mysterieus, gecompliceerd verhaal – dat hij de huur niet betaalde bijvoorbeeld – is je broer zijn appartement kwijtgeraakt, en nu slaapt hij hier en daar bij iemand op de bank.’

‘Ja,’ zei ik opgelaten. ‘Hoewel de banken op lijken te raken.’

‘Waarom belde die “Slack”, en niet je broer zelf?’

‘Nou ja, ik denk dat Slack ongelofelijk genereus is geweest, want zijn appartement is maar klein. Met één slaapkamer, waar hij ook nog moet oefenen.’

‘Lieverd. Voor de draad ermee. Zeg wat je me niet wilt vertellen.’

Ik was verdiept in de jacht op een broccoliroosje dat te ongaar was om aan mijn vork te prikken. ‘Hij zei dat er niet genoeg ruimte is. Voor hun tweeën. De meesten van hun andere collega’s delen al een appartement, of zijn getrouwd met kinderen, en... Edison kan nergens anders heen.’

‘Nergens anders dan wáárheen?’

‘We hebben nu een logeerkamer,’ voerde ik aan. ‘Niemand gebruikt die ooit, behalve Solstice om de twee jaar. En weet je: hij is mijn bróér.’

Fletcher, die een beheerst man was, leek zelden zichtbaar geërgerd. ‘Je zegt dat alsof je een troefkaart uitspeelt.’

‘Het betekent iets.’

‘Iets, maar niet alles. Waarom kan hij niet bij Travis logeren? Of bij Solstice?’

‘Mijn vader is onmogelijk en in de zeventig. En tegen de tijd dat mijn zus werd geboren, was Edison al bijna het huis uit. Solstice en hij kennen elkaar amper.’

‘Jij hebt andere verantwoordelijkheden. Tegenover Tanner, tegenover Cody, tegenover mij. Zelfs’ – een geladen stilte – ‘tegenover de Kleine Zeikerd. Je kunt zoiets niet besluiten door zomaar je fiat te geven.’

‘Slack klonk ten einde raad. Ik moest iets zeggen.’

‘Wat je had moeten zeggen,’ zei Fletcher op vlakke toon, ‘was: “Het spijt me, maar dat moet ik aan mijn man vragen.” ’

‘Misschien wist ik wat je zou gaan zeggen.’

‘En wat dan wel?’

Ik glimlachte flauw. ‘Zoiets als “over mijn lijk”.’

Hij glimlachte flauw. ‘Goed geraden.’

‘Ik realiseer me dat het niet zo goed ging. De laatste keer.’

‘Niet best, nee.’

‘Jullie leken elkaar op de zenuwen te werken.’

‘Dat “leek” niet zo. Dat was zo.’

‘Als het zomaar iemand was, zou ik het niet vragen. Maar dat is hij niet. Het zou zoveel voor me betekenen als je een beetje beter je best deed.’

‘Het heeft niets te maken met je best doen. Je vindt iemand aardig, of niet. Als je “je best moet doen”, niet.’

‘Je kunt mensen een kans geven. Dat doe je ook met anderen.’ Ik nam even de tijd om te bedenken dat dit in Fletchers geval niet altijd waar was. Hij kon hardvochtig zijn.

‘Vertel je me nu dat je tijdens deze bespreking niet één keer rechtstreeks met je broer hebt gesproken? Dus zijn vriend probeert de man achter zijn rug te dumpen.’

‘Misschien zit Edison in geldproblemen. Hij vraagt niet graag gunsten van zijn kleine zusje.’

‘Kleine zusje! Je bent veertig.’

Als enig kind begreep Fletcher niets van broers en zussen – hoe vast dat verschil ligt. ‘Lieverd, als ik vijfennegentig ben, ben ik nog steeds Edisons “kleine zusje”.’

Fletcher zette de rijstpan in de week in de gootsteen. ‘Je hebt nu toch wat geld? Hoewel ik nooit precies weet hoeveel.’ (Nee, dat kon hij ook niet precies weten. Ik was daar terughoudend over.) ‘Stuur hem dan een cheque. Genoeg voor een borgsom voor een of ander onderkomen en een paar maanden huur. Probleem opgelost.’

‘Koop hem maar af. Betaal hem maar smeergeld om bij ons weg te blijven.’

‘Maar hij zou hier niet zo’n leuk leven hebben. Je kunt niet zeggen dat Iowa een “jazzscene” heeft.’

‘Er zijn clubs in Iowa City.’

‘Optredens waar de hoed rondgaat voor een handvol arme studenten zullen meneer de Belangrijke Internationale Jazzpianist niet aanstaan.’

‘Maar volgens Slack is Edison niet... “op zijn best”. Hij zegt dat Edison iemand nodig heeft... “om voor hem te zorgen”. Hij denkt dat mijn broers zelfvertrouwen een klap heeft gehad.’

‘Het beste nieuws dat ik de hele dag heb gehoord.’

‘Mijn zaken gaan goed,’ zei ik rustig. ‘Dat moet toch ergens toe dienen. Tot generositeit.’ Zoals ik genereus jegens jou ben geweest, voegde ik er bijna aan toe, en jegens kinderen die nu ook mijn kinderen zijn, maar ik wilde het hem niet inwrijven.

‘Maar je biedt ook de generositeit van de rest van deze familie aan.’

‘Dat realiseer ik me.’

Fletcher leunde met zijn armen aan weerskanten van de gootsteen. ‘Sorry als ik gevoelloos lijk. Of de man nu wel of niet op mijn zenuwen werkt, hij is je broer, en je moet het wel erg vinden dat hij zo’n pech heeft.’

‘Ja, heel erg,’ zei ik dankbaar. ‘Hij is altijd de bink geweest. Dat hij berooid is, een te zwaar beroep op de gastvrijheid van zijn vriend doet – dat voelt verkeerd. Alsof het universum op zijn kop is gezet.’ Ik was niet van plan het aan Fletcher te vertellen, maar Edison en Slack moesten ruzie hebben gekregen, aangezien het dringende beroep van de saxofonist doorspekt was geweest met wat ik alleen maar, nou ja... weerzin kon noemen.

‘Maar zelfs al zóúden we besluiten hem in huis te nemen,’ zei Fletcher, ‘en dat hebben we nog niet gedaan, dan nog zou het bezoek niet van onbepaalde duur kunnen zijn.’

‘Het kan ook niet aan voorwaarden worden gebonden.’ Als ik zo moest gaan denken, en dat deed ik liever niet, had ik de afgelopen paar jaar de meeste macht in ons huishouden vergaard. Ik vond het niet prettig om macht te hebben, en hoopte onder normale omstandigheden veeleer dat als ik deze verbijsterende macht nooit uitoefende, ze vanzelf zou verdwijnen. Voor deze ene keer was de nieuwe machtsfactor echter nuttig. ‘Dat we zeggen: “Maar voor drie dagen,” ’ zei ik, ‘of “maar voor een week”. Dat klinkt niet vriendelijk, maar eerder alsof we zijn gezelschap maar een beperkte tijd kunnen verdragen.’

‘Is dat dan niet zo?’ zei Fletcher kortaf terwijl hij de afwas aan mij overliet. ‘Ik ga een eindje fietsen.’

==

Natuurlijk ging hij een eindje fietsen. Hij ging er vrijwel elke dag urenlang met de fiets op uit – of met een van zijn fietsen, aangezien hij er vier had, die samen met onverkochte salontafels vochten om de beperkte ruimte in een kelder die zo diep had geleken toen we hier kwamen wonen. Geen van ons beiden had het er ooit over, maar in feite had ik die fietsen voor hem gekocht. Technisch gesproken voegden we onze geldelijke middelen samen. Maar wanneer de ene partij de inhoud van een oogdruppelaar bijdraagt en de andere Lake Michigan, lijkt ‘samenvoegen’ niet helemaal het juiste woord.

Sinds mijn man als een bezetene was begonnen te fietsen, bleef ik uit de buurt van mijn eigen rammelkast met tien versnellingen, die inmiddels stof stond te vergaren met lekke banden. De veronachtzaming was mijn eigen keuze, maar dat voelde niet zo. Het was alsof hij mijn fiets had gestolen. Als ik het geval ooit naar boven had gesleept, de ketting had gesmeerd en de weg op was gegaan, langzaam en niet al te ver, zou hij de draak met me hebben gestoken. Ik liet het liever zitten.

Telkens wanneer Fletcher een eindje ging fietsen, raakte ik geërgerd. Hoe kon hij tegen die verveling? Op sommige middagen kwam hij thuis in een staat van montere voldoening dat zijn tijd was verbeterd, meestal met een paar seconden. Dezelfde route door de maïsvelden naar de rivier een fractie sneller afjakkeren was voor niemand van ook maar enig belang. Hij was zesenveertig, en binnenkort zou de computer op zijn stuur simpelweg zijn teleurstelling in zichzelf meten. Ik dacht niet graag dat ik hem iets voor zichzelf misgunde, maar hij had het meubelmaken, wat al genoeg van hemzelf was. Hij gebruikte die ritjes om me buiten te sluiten.

Ik voelde me zo schuldig over deze ergernis dat ik die uit alle macht maskeerde en mezelf dwong hem voor te stellen een eindje te gaan rijden om, bijvoorbeeld, wat frustratie vanwege Tanner kwijt te raken, ‘aangezien je je dan zoveel beter voelt’. Maar een al te zangerige falset verried mijn valsheid. Het meest verbijsterend was nog dat hij het léúk vond dat het fietsen me ergerde.

Ik was duidelijk een slechte echtgenote. Sportieve uitstapjes zouden zijn leven verlengen. Nadat Cleo, zijn ex, zo’n bizarre sprong in het duister had gewaagd, was Fletcher steeds meer bezeten geraakt van controle, en zoals het met obsessies ging: fietsen was onschuldig. Door training, in combinatie met zijn stringente dieet, was mijn man het vetrolletje om zijn middel kwijtgeraakt waarvoor mijn eigen aardappelpuree en muffins verantwoordelijk waren geweest. Toch had ik dat rolletje, dat hem in ruimere zin zachter had gemaakt, gekoesterd. Door om vergiffenis te vragen, had de lichte overtolligheid ook vergiffenis lijken te schenken.

Ik had die vergiffenis in zekere mate nodig. Tijdens de afgelopen drie jaar moet ik zo’n tien kilo zijn aangekomen (ik was niet van plan op een weegschaal te gaan staan en een exact getal onder ogen te zien). Toen ik Broodmand runde, was ik tamelijk mager geweest. In de cateringbranche gaat eten al snel tegenstaan; een kuip roomkaas is niet te onderscheiden van een lading pleisterkalk. Maar in mijn daaropvolgende onderneming brachten de Mexicanen onder mijn personeel de hele tijd schalen met tamales en enchilada’s mee naar het werk. Ik had altijd staan koken; nu zat ik in mijn kantoor. Zodoende was ik in gedachten een ontstellend groot deel van mijn tijd gaan verspillen aan loze geloftes me te beperken tot één maaltijd per dag, of aan vruchteloze zelfkastijding over een tweede gevulde paprika bij de lunch. Op een onbewust hogefrequentieniveau konden andere mensen zeker het gepiep van dit vernederende hamsterrad in mijn hoofd horen, een doordringend, schel geluid dat afkomstig was van een op de twee vrouwen die ik passeerde in de gangpaden van de supermarkt.

Het was niet eerlijk, maar ik nam Fletcher die tien kilo kwalijk. Ik mag dan een stil type zijn geweest dat graag aan de zijlijn stond, maar dat betekende niet dat ik over me heen liet lopen. Ik was zo iemand tegen wie je een vinger kon opsteken en die je vermanend kon toespreken, die niets terugzei, die zwichtte voor allerlei intimidatie terwijl ze het allemaal als een brave kleine padvinder in haar oren leek te knopen, en als je dan wegliep en dacht: Ziezo, die heeft haar lesje geleerd, dan maakte ik me uit de voeten en deed ik vrolijk alles wat je me zojuist verboden had.

Dat tartende trekje had een averechtse uitwerking gekregen toen ik tussen maaltijden door nadrukkelijk begon te snoepen van welke complete voedselcategorie ook die Fletcher recentelijk had afgezworen. (De afwijzing van kaas was dodelijk. De dag na die aankondiging kwam ik met een halve mat brie uit de supermarkt.) Dat hij de gerechten versmaadde die hem tijdens onze verkering en het begin van ons huwelijk juist in verrukking hadden gebracht – bananenroomtaart, zelfgemaakte megapizza –, kwetste mijn gevoelens. Ik had liefde en eten niet op één hoop moeten gooien, maar dat is een vergissing die vrouwen al eeuwenlang maken, dus waarom zou ik anders zijn? Ook miste ik het koken, dat ik therapeutisch vond. Vandaar dat ik soms nog steeds een gelaagde kokostaart bakte, die Fletcher dan boycotte, en zelfs de kinderen afsloegen als hun vader met een dreigende blik in de buurt was. Tja, iemand moest die taart toch eten. Ik had er helaas medelijden mee.

We hadden tenminste een ritueel compromis bedacht. Van al het binnengesmokkelde lekkers sneed ik een hapklare amuse-bouche af, die ik met een toefje slagroom, een garneersel van munt en een paar gave verse frambozen schikte op een groot porseleinen dessertbord met een fonkelende zilveren vork. Dit liet ik dan midden op ons kookeiland achter, zoals kinderen koekjes klaarleggen voor de Kerstman, waarna ik me uit de voeten maakte. Fletcher hapte nooit toe terwijl ik toekeek; toch betekende het meer voor me dan ik kan zeggen dat deze clandestiene proeven van wat hij nu als ‘giftig’ beschouwde binnen het uur verdwenen.

Strikt gesproken was mijn man als nazi op voedselgebied aantrekkelijker geworden, maar ik had me daarvoor al tot hem aangetrokken gevoeld. Bovendien was een zekere spitsheid nu geprononceerder. Hij had een hoog voorhoofd en een lang ovaal gezicht; zijn hoofd, tot een borstelkop geschoren om het kaal worden te maskeren, had de vorm van een kogel. Zijn lange, krachtige neus zag er en profil uit als een startstreep, en de bril-met-draadmontuur voegde een professorale scherpzinnigheid toe. De driehoekige geometrie van zijn brede schouders en (sinds kort) smalle taille had iets strengs, iets hyperkritisch gekregen, zodat ik alleen al door in zijn fysieke nabijheid te verkeren het gevoel kreeg dat ik berispt werd.

Terwijl ik onze borden afruimde, zat het me dwars dat Fletcher niet was gebleven om de keuken op orde te brengen, wat niets voor hem was. Doorgaans handelden we het opruimen af met de in elkaar grijpende, vloeiende bewegingen van synchroonzwemmers. We waren op ons best als we zij aan zij werkten – geen van ons beiden begreep iets van ‘vrije tijd’, of schepte er genoegen in – en mijn dierbaarste herinneringen betroffen juist dit soort grootschalige opruimbeurten. Toen we net verkering hadden, installeerde Fletcher Tanner en Cody op avonden dat ik een groot buffet had verzorgd in slaapzakken op de vloer van mijn woonkamer, zodat hij kon helpen met de keuken. (Toen ik hem voor het eerst zijn handen zag afschudden in de gootsteen – zijn vingers recht omlaag stekend, klets-klets, in een klein, instinctief gebaar dat ervoor zorgt dat je geen water op de vloer morst op weg naar het afdrogen van je handen aan de theedoek – wist ik dat dit de man was met wie ik zou trouwen.) Hij klaagde nooit bij het boenen van aanrechten, het afdekken van restjes en het omspoelen van massieve mengkommen; je hoefde hem nooit te vertellen wat hij moest doen. Hij onderbrak zichzelf alleen soms om schuchter achter me te komen staan en mijn nek te kussen terwijl ik het zoveelste stel warme tuimelglazen uit de afwasmachine haalde. Geloof het of niet, die opruimbeurten met bespatte schorten voor waren romantisch, beter dan champagne en kaarslicht.

Met zulke herinneringen in gedachten kon ik moeilijk klagen dat ik na de lunch-voor-twee de broccolistoompan moest afwassen. Ik liet ons gesprek de revue passeren. Het had slechter kunnen gaan. Fletcher had zelf kunnen meedelen: ‘Over mijn lijk’; nu had ik het hem op sluwe wijze voorgezegd. Ik had niet één keer rechtstreeks gevraagd: ‘Is het oké als mijn broer een tijdje bij ons thuis komt logeren?’ Hij had niet één keer ja of nee gezegd.

Bij ons thuis. Natuurlijk, het was ons huis.

Na het grootste deel van mijn leven gehuurd te hebben, had ik nog steeds niet de indruk van me afgezet dat dit adres op Solomon Drive aan iemand anders toebehoorde; ik hield de boel fanatiek aan kant alsof de echte eigenaars elk moment onaangekondigd konden binnenlopen. Het huis was groter dan we nodig hadden; de overdaad aan kasten in de keuken noodde tot de aankoop van pasta- en broodbakmachines die we één keer zouden gebruiken. Ons nieuwe huis, dat het minachtende etiket ‘protserig’ verdiende, was een overdreven reactie geweest op de krapheid van Fletchers standaardhuurwoning, een van die ‘tijdelijke’ onderkomens waarnaar mannen na een scheiding op zoek gaan, en waar ze, tenzij een nieuwe vrouw haar intrede doet, nooit meer weggaan. Ik had een kleur van trots gekregen dat ik het me ineens kon veroorloven een huis te kopen, contant nog wel, en in zekere zin kocht ik het gewoon omdat ik het kon.

Ook had ik een werkruimte voor Fletcher willen vinden. Meubels waren zijn passie, dus kocht ik zijn passie voor hem. Naïef als ik was in geldzaken, had ik niet van tevoren kunnen weten hoezeer hij me dat kwalijk zou nemen.

Eerder in ons huwelijk had Fletcher voor een agrarisch bedrijf gewerkt dat genetisch gemodificeerd zaad produceerde. Ik was erop gebrand geweest hem in staat te stellen daar weg te gaan, omdat hij van nature geen verkoper was – niet uit een milieubewuste afkeer van sjoemelen met de natuur, of uit politieke verontwaardiging dat het Amerikaanse bedrijfsleven wilde patenteren wat ooit letterlijk voor het oprapen lag. Ik hield er niet zoveel meningen op na. Ik zag er het nut niet van in. Als ik tegen de productie van niet-ontkiemende ziektebestendige maïs was, zou die nog altijd verkocht worden. Ik beschouwde de meeste overtuigingen als vermaak, het cultiveren ervan als ijdelheid, wat de reden is dat ik zelden de krant las. Dat ik op de hoogte was van een moord in Libanon zou het slachtoffer niet tot leven brengen, en gezien het feit dat nieuws voornamelijk iemands gevoel van hulpeloosheid verergerde, was ik verbaasd dat er zo ruimschoots aandacht aan werd geschonken. Mijn weigering om standpunten te bedenken voor sociale consumptie maakte me saai, maar ik hield ervan om saai te zijn. Het was mijn leven lang mijn doel geweest voor niemand van enig belang te zijn.

In overeenstemming daarmee had dit bakstenen neokoloniale bouwsel geen karakter. Het was nieuwbouw; op de esdoornhouten vloeren zat geen kras. Ik was verzot op de verhaalloze onbeschrevenheid ervan. De contactdozen waren degelijk bedraad, en alles werkte. Ik had nooit voor mezelf naar karakter gestreefd, behalve in de zin van niet geneigd zijn tot winkeldiefstal of het bedriegen van mijn man; Edison was degene die de benaming ‘karaktervol’ ambieerde, en hij ging z’n gang maar. Ik glorieerde in anonimiteit, en verfoeide tegen die tijd hevig dat het schijnsel van een ongenood publiek spotlight mij voor andere mensen tot een bepaalde persoon had gemaakt. (Goeie genade, je zou toch denken, nadat ik mezelf doelbewust midden in het land had begraven, dat ik op z’n minst kon verwachten onopvallend te zijn.) Ik had genoeg geschiedenis, en Edison zelf daargelaten wilde ik het verleden instinctief achter me laten.

Het grote, hersenloze huis vormde de perfecte neutrale achtergrond waartegen Fletchers meubels konden afsteken. Inmiddels had het handwerk van mijn man het meeste van de uit warenhuizen afkomstige inboedel van onze oorspronkelijke gecombineerde huishoudens vervangen. (Deze vereniging van huiselijke krachten was de eerste keer in mijn leven dat iemand me had helpen verhuizen. Fletcher kon met meedogenloze efficiëntie in één middag een gehele kamer in dozen verpakken, wat nog romantischer moet zijn dan de lastige schraapsels uit de keukenmachine peuteren.) Zijn creaties waren zo sierlijk dat telkens als ik de woonkamer binnenkwam het leek alsof het meubilair even daarvoor nog op kleedjes had staan grazen. De sofa, waarvan de achterste hoeken gekromd waren als geweien en de gebogen poten dansten op afgevijlde voeten, was overladen met kussens; zonder die kussens zou de dartele creatie misschien zo de deur uit gegaloppeerd zijn.

Hoewel Fletcher graag dacht dat hij steeds beter werd, was mijn favoriete meubelstuk een van zijn eerste. We noemden het de Boemerang. Het roodleren kussen was ovaal. De leuning die de doorlopende armleuningen en achterkant vormde, liep aan de rechterkant steil omhoog en boog toen aan de linkerkant omlaag, tot het uiteinde van de linkerarmleuning bijna de vloer raakte. De stoel zag eruit alsof ermee gesmeten was. De latten die de grote, stijgende achterlijn schraagden, waren eveneens gekromd – gelamineerd Macassar-ebbenhout, rozenhout en esdoornhout, dat hij een week lang had geweekt om te kunnen buigen. De Boemerang was een soort talisman. De meeste mensen die een vaardigheid hebben ontwikkeld, klampen zich allicht aan zo’n toetssteen vast: het vroege bewijs dat ze hun vak verstaan. Het object waarnaar ze altijd kunnen verwijzen als een onderhavige poging mislukt: Zie je wel? Als je dat kunt, kun je alles. Zelf had ik geen equivalent, omdat ik niet om het product gaf. Ik hield van het proces. Of het nu een marmeladetaart was of de absurde handelswaar die ik toentertijd verkocht, het resultaat was op het moment van voltooiing waardeloos voor me. Ik vond het vreselijk de laatste hand aan projecten te leggen.

Nadat ik het beige vlies uit de rijstpan had geschraapt, tuurde ik uit het raam aan de voorkant. Het was gaan regenen, maar dat dreef mijn onverschrokken echtgenoot nooit naar huis. Veilig in mijn eenzaamheid sloop ik naar boven naar mijn kantoor aan huis en boekte een vliegticket van LaGuardia naar Cedar Rapids en terug, waarbij ik een willekeurige retourdatum koos die we altijd konden veranderen. Ik schreef een cheque van vijfhonderd dollar uit met ‘diversen’ in de linkerbenedenhoek gekrabbeld. Na de cheque en de uitdraai van het e-ticket ingesloten te hebben, adresseerde ik een FedEx-zending aan Edison Appaloosa, op het adres dat Slack die ochtend had gedicteerd, en liet die bezorgen op mijn rekening.

Dat ik twee jaar tevoren dit huis had gekocht met de inkomsten van mijn buitenissige bedrijf, had misschien kunnen betekenen dat ik het ‘recht’ had mijn broer zonder permissie in de logeerkamer te installeren. Maar ik vond het ordinair en ondemocratisch om op mijn fiscale strepen te gaan staan. Er woonden drie Feuerbachs in dat huis, en maar één Halfdanarson.

Wat me ertoe dreef Fletchers verzet aan mijn laars te lappen, was iets anders. In het algemeen was ik niet met handen en voeten aan familie gebonden. Op een zeker moment zou ik de onaangename ontdekking doen wat voor diepe band ik met mijn vader had, maar pas als hij doodging; intussen stond het me vrij hem ondraaglijk te vinden. Mijn zus Solstice was zoveel jonger dan ik dat ik bijna haar tante kon zijn, en het was alleen op haar aandringen dat ze me om het jaar ’s zomers in Iowa kwam opzoeken. (Ze groeide op te midden van de gebroken resten van een geschift, mislukt gezin, waar ze lange tijd geprobeerd had een aantrekkelijker cliché op te plakken. Dus was ze de enige die cadeautjes meebracht, kaarten stuurde en op bezoek kwam, met een perfecte regelmaat die op een zekere discipline duidde.) Mijn geliefde moeder Magnolia was gestorven toen ik dertien was. Beide grootouderparen waren overleden. Als alleenstaande tot ik Fletcher ontmoette, had ik geen van mijn eigen kinderen gebaard.

Edison was mijn familie, de enige bloedverwant van wie ik duidelijk en oprecht hield. Deze ene hechte band distilleerde alle loyaliteit die de meeste mensen in verdunde vorm over een grotere groep spreiden tot een toewijding zo klef als stroop. Edison was degene van wie ik voor het eerst loyaliteit leerde; daarom was Edison degene uit wie alle andere loyaliteiten voortvloeiden, en degenen die profiteerden van dit vermogen zich krachtig te hechten waren Fletcher en onze kinderen. Misschien dat ik ambivalent stond tegenover het verleden dat we deelden, maar alleen Edison en ik deelden het. In werkelijkheid had ik geen seconde geaarzeld toen Slack Muncie die ochtend belde. Fletcher had gelijk: het was een troefkaart. Edison was mijn broer, en we hadden de discussie toen eigenlijk ter plaatse kunnen beëindigen.

HOOFDSTUK TWEE

‘Om vijf uur pik ik je oom op van het vliegveld.’ De pecannoten op mijn taart roken heerlijk geroosterd, en ik haalde hem uit de oven. ‘Zorg ervoor dat je bij het avondeten bent.’

‘Stiefoom,’ corrigeerde Tanner, staande aan het aanrecht, waar hij toastkruimels op de vloer liet vallen. ‘Bijna net zoiets als een volslagen vreemde in mijn woordenboek. Sorry. Ik heb andere plannen.’

‘Die verander je dan maar,’ zei ik. ‘Ik vroeg het niet. Jij en Cody zijn bij het avondeten, punt. Om zeven uur, als het vliegtuig op tijd is.’ Ik had me altijd onzeker gevoeld over het uitoefenen van gezag over mijn stiefkinderen, extra onzeker nu Tanner zeventien was, en als je geen vertrouwen in je gezag hebt, dan heb je ook geen gezag. Als hij deed wat ik zei, zou hij gehoorzamen uit medelijden. ‘Als er een logé is,’ voegde ik eraan toe, de ouderrol nog meer aandikkend, ‘dan hoef je er bij het eten misschien niet altijd bij te zijn, maar de eerste avond wel.’

‘Is dat zo?’

Ik was er niet zeker van of het waar was wat ik had gezegd. ‘Ik bedoel, ik zou het echt waarderen als je erbij was.’

‘Dus je vraagt het wél.’

‘Het is een dringend verzoek.’

‘Dat is iets anders.’ Hij veegde met zijn mouw boter van zijn mond. ‘Hij is hier toch ooit eerder geweest?’

‘Iets meer dan vier jaar geleden. Herinner je je hem?’

‘Ik heb een vage herinnering aan een opschepper. Bleef maar doorleuteren over bands waarvan niemand ooit heeft gehoord. Kon zich mijn naam niet eens herinneren.’

De karakterisering stak. ‘Edison heeft ergens een zoon, maar zijn ex kreeg de volledige voogdij toen het joch nog een baby was. Dus je oom heeft niet veel ervaring met praten met jongelui...’

‘Ik had de indruk dat het probleem was hoe hij met volwássenen praatte. Iedereen vond hem strontvervelend.’

‘Hij is een zeer getalenteerd man die een heel interessant leven heeft geleid – veel interessanter dan het mijne. Dit is een zeldzame kans om hem te leren kennen.’ Ik praatte tegen een stenen muur.

Ik kreeg weinig hoogte van mijn stiefzoon. Tanner had het zorgeloze gevoel dat hem iets toekwam, de zekerheid dat hij bestemd was voor een onbepaald soort grootheid. Hoewel hij al een maand op weg was in zijn laatste jaar high school, had hij nog niet de minste belangstelling getoond voor de universitaire vorming waarvoor ik nu juist de inkomsten uit mijn bedrijf spaarde. Hij wilde schrijven, maar hij hield niet van lezen. Die zomer had het joch aangekondigd dat hij besloten had scenarioschrijver te worden, alsof hij Ridley Scott een persoonlijke gunst deed. Ik had hem door elkaar willen schudden: had hij enig idéé hoe klein de kans was om door te breken in Hollywood, al was het maar als loopjongen? Omdat ik niet zeker wist of mijn impuls goedaardig of wreed was, had ik mijn mond gehouden. Ik had erop gewezen dat zijn grammatica, interpunctie en spelling abominabel waren, maar Tanner verbeeldde zich dat zijn tekstverwerker al die malle onzin over prozastijl wel voor zijn rekening nam. Trouwens, had hij gezegd, voor scenarioschrijven moest je weten hoe mensen ‘echt praatten’, waarvoor een fatsoenlijke grammaticabeheersing alleen maar een belemmering was. Oké, had ik schoorvoetend gedacht, een punt voor Tanner. Zijn hele puberteit lang hadden Fletcher en ik elk gedicht van het joch geprezen, de creativiteit van zijn korte verhalen van een halve pagina opgehemeld. Dat worden ouders geacht te doen. Maar tot mijn afgrijzen had Tanner ons geloofd.

Lang, bleek en ongespierd als hij was, had hij dat ondervoede uiterlijk waar meisjes zo vaak op vallen. Zijn donkere haar was angstvallig onverzorgd. De vloekende lagen van zijn kleding waren zichtbaar als afgebladderde lagen oud behang: een geruit sweatshirt boven eronderuit hangende gestreepte overhemdslippen, waartussen het elastiek van een Schots geruite boxershort te zien was die uit stak boven zijn afgezakte spijkerbroek zonder riem. De meesten van zijn vrienden kwamen langs in dezelfde clowneske, half ontklede staat. Tanner liep met vooroverhellende heupen, en hij had onlangs de verontrustende gewoonte ontwikkeld zichzelf aan te raken terwijl hij praatte; met zijn handpalmen langs zijn heupen te strijken, of omhoog langs zijn ribbenkast naar zijn platte borst. Hij mocht dan chronisch niet-onder-de-indruk zijn, maar die scepsis strekte zich niet tot hemzelf uit, en ik was verbaasd hoe grif zowel zijn leeftijdgenoten als zijn leraren zijn oppervlakkige zelfverzekerdheid voor waar aannamen.

Ik moest oppassen met Tanner. Toen ik opmerkte dat ‘meisjes’ op zijn uiterlijk zouden vallen, had ik mezelf nader moeten verklaren: op zijn leeftijd zou ik een van die meisjes zijn geweest. Niet dat ik in de verleiding kwam met hem te flirten; ik kon immers nog steeds sporen bespeuren van de argwanende, gesloten tienjarige die ik in eerste instantie had geërfd, en die voorzichtig tevoorschijn gelokt moest worden als een kat van onder een bed. Niettemin herkende ik in mijn tienerstiefzoon juist het soort uitgebalanceerde, hippe, zelfbewuste jongeman van wie ik zo weg was op de high school, waar ik me klein had gemaakt in de gangen, biddend toch vooral met rust te worden gelaten. (Mijn klasgenoten op Verdugo Hills waren me maar al te graag ter wille. Anders dan Edison bleef ik ‘Halfdanarson’ genoemd worden, de achternaam waarmee ik ben geboren; ik verklapte nooit dat ik een kind van Travis Appaloosa was.) Waar ik met Tanner dus mee moest oppassen, was dat ik me niet tegen hem afzette. Het was verleidelijk er voor mezelf mee te pronken dat ik als volwassen vrouw niet langer op zo’n snelle jongen viel, en ik wilde niet toegeven aan een al te drieste, ietwat kwaadaardige vastbeslotenheid hem te doorzien.

Vanuit de straffeloosheid van het huwelijk bezien, was de hang tot onbeantwoorde liefde, die tot ik begin dertig was voortduurde, lonend geweest. Types als Tanner hadden dan misschien niet geweten dat ik bestond, maar als je nooit met de jongeman sprak, zou hij ook nooit zijn ontluisterende enthousiasme voor de Bee Gees onthullen. Doordat ik mijn liefdes heimelijk had gekoesterd, had ik ze intact gehouden, en werd me nu bespaard dat ik met gegeneerd ongeloof terugkeek op een reeks gestoorde bevliegingen. Marathontoewijding had mijn emotionele weerstand ontwikkeld, in contrast met Tanners sprints met drie of vier vriendinnetjes per jaar. Ik vreesde dat mijn stiefzoon niet leerde van vrouwen te houden, maar minachting te koesteren voor de vrouwen die van hem hielden.

‘Smeer niet zoveel jam op je toast,’ gromde Fletcher op weg naar een glas water. ‘Het lijkt wel of je taart eet.’

‘Volkoren!’ zei Tanner. ‘En nóg kan hij zijn mond niet houden!’

Sorry, maar ik eet geen zui-ui-ui-ui-vel! Onze dertienjarige, Cody, had haar piano-oefening gestaakt om een ruk aan de trekpop te geven die rechtop op de middelste plank van de eethoek zat voor het geval haar vader op stang gejaagd moest worden. De pop was een eerste poging van vier jaar eerder, en toentertijd niet meer dan een grappig bedoeld kerstcadeau. Ik had hem helemaal zelf genaaid, in het spoor van Fletchers plotselinge gezondheidsmanie. Het handvaardigheidsproject had tevens als therapie gediend: het belichaamde mijn strijd om de humor te blijven inzien van het feit dat hij mijn beroemde manicotti met geen vinger meer wilde aanraken.

Het opgevulde schooiertje droeg een miniatuurversie van de zwarte fleecetrui die Fletcher altijd aanhad, waarop ik de hoofdroos van zaagsel had geplakt die zijn handelsmerk was. De pop droeg zwarte kachelpijpjeans, en afgezien van een paar plagerige draden die rechtovereind staken, was hij kaal. De enkelhoge leren laarzen waren vervaardigd van de lippen van een afgedragen paar op ware grootte, en hadden zolen die gemaakt waren van een loopvlakstrip die van een vrachtwagen op de E36 was gevallen. De bril met draadmontuur had ik gefabriceerd uit aluminium paperclips, en in het voorhoofd had ik een permanente misprijzende frons gestikt. De ene hand hield een beitel omklemd (eigenlijk een juweliersschroevendraaier), de andere een vierkant stuk schuimrubber dat, had ik moeten uitleggen, tofu was. Het weefsel begon te rafelen, maar het was een kwestie van professioneel belang geworden dat het inwendige mechanisme nog goed functioneerde.

Schoenen van de leuning, Tanner! De Boemerang heeft me drie maanden gekost!

Aangezien ik mijn beste vriend Oliver Allbless vanaf het begin bij de grap had betrokken, was het zijn stem die ik had opgenomen, en hij had zich bekwaam betoond in het aanslaan van een gemaakt-nijdige en veroordelende toon. Het elektronische apparaat dat in de tors zat verstopt, bevatte twintig bevelen en uitroepen. Ik had er geen besef van dat mijn guitige stukje handvaardigheid algauw een monster zou worden.

De pop die Fletcher voorstelde was meteen een hit bij onze kinderen; de spottende opnames van de strenge decreten van hun vader hielpen hun stiefmoeder hen voor zich in te nemen. Fletcher, die de plagerij goedhartig opnam, was zo getroffen geweest door alle moeite die ik had gedaan, dat hij Oliver opdracht gaf een gemoderniseerde digitale technologie te ontwerpen. (De drijfriemen, niet veel beter dan elastiekjes, die de plastic platen en draaitafels aandreven in het inwendige van de oude praatpoppen uit de jaren zestig, hadden het gevaar gelopen te knappen – wat de reden is dat slechts weinig van deze verzamelobjecten nog functioneerden.) Etensgasten kregen er nooit genoeg van aan het touwtje te trekken. Het jaar daarop had Solstice me gesméékt een soortgelijke karikatuur te fabriceren van haar nieuwe vriendje, wiens voortdurende herhaling van modieuze uitdrukkingen als ‘hij is fijn!’ en ‘dat heb ik weer!’ haar gek maakte. Ik had er niet veel zin in gehad. Ik runde nog steeds Broodmand. Om hetzelfde magische effect te bewerkstelligen, zou de pop de bouw en de kleedgewoonten van het vriendje moeten vertonen. Toen ze mijn aarzeling bespeurde, bood Solstice aan ervoor te betalen. Ik noemde een prijs die hoog genoeg was om mijn zus af te schrikken, maar dezelfde dag nog stuurde ze foto’s en een lijst van favoriete uitdrukkingen als bijlage bij een e-mail.

Mondelinge reclame hangt niet langer af van praatjes over een tuinhek, en met behulp van internet nam de handel in op bestelling gemaakte trekpoppen een snelle vlucht. Tegen het einde van dat jaar was ik gestopt met Broodmand, en had De Kleine Zeurpiet – hoewel sommige mensen uit de buurt door Fletchers irritante foutieve benaming dachten dat ‘De Kleine Zeikerd’ de echte naam van mijn bedrijf was – een hoofdkantoor even buiten New Holland, met fulltime werkzaam personeel. De formule was onweerstaanbaar: spot gepaard aan toegenegenheid. En hoewel de poppen duur waren om te maken, waren ze nog veel duurder om te kopen. Bovendien zouden ze niet zo populair zijn geweest als ze goedkoop waren. Een pop van De Kleine Zeurpiet, die ongeveer zo duur was als een keukenmixer en een eersteklas Dyson-stofzuiger samen, was een statusartikel geworden, dat zijn geld – daar was algehele overeenstemming over – meer waard was dan de doorsneestofzuiger.

Toepasselijk voor de laatste woordenwisseling tussen vader en zoon, verklaarde de pop de derde keer dat Cody aan het touwtje trok met schijnheilige geëxalteerdheid: Ik wil toast zónder boter! Ik wil toast zónder boter!

Beide jongelui vielen om van het lachen.

‘Ik zou graag willen weten waarom dat ding steeds maar grappig blijft,’ zei Fletcher.

‘Het maakt niet uit waarom,’ zei Tanner, die moeite moest doen om overeind te blijven. ‘Ze zijn altijd grappig, ze worden alleen maar grappiger, en daarom is Pandora rijk.’

‘We zijn niet rijk,’ zei ik. Mijn stiefzoons opgeblazen taxatie van onze familieomstandigheden terzijde gelaten, was ‘rijk’ een woord voor andere mensen, en doorgaans voor degenen die je niet mag. ‘We doen het “niet slecht”. En zorg ervoor dat je zoiets niet zegt waar je oom bij is.’ Ik corrigeerde met rollende ogen: ‘Je stiefoom.’

‘Waarom niet?’ vroeg Tanner.

‘Het is onbeleefd om over geld te praten. En jouw oom Edison schijnt het zwaar te hebben. Je wilt het hem niet inwrijven.’

Tanner keek zijdelings naar zijn stiefmoeder. ‘Je wilt niet dat hij je geld aftroggelt.’

‘Dat zei ik niet.’

‘Dat hoefde ook niet.’ Tanner mocht zijn literaire gaven dan overschatten, maar hij was tamelijk slim.

==

Terwijl ik naar Cedar Rapids Airport reed, vroeg ik me af hoe er vier jaar verstreken konden zijn – de langste tijd dat Edison en ik elkaar niet hadden gezien. We hadden elkaar aan de telefoon gesproken, hoewel zijn nummer meer dan eens plotseling buiten gebruik was geweest. Hij veranderde constant van verblijf, en was vaak weg, op tournee in Europa, Zuid-Amerika of Japan. Het was aan mij om hem op te sporen door andere musici als Slack te bellen. Ergernis dat mijn oudere broer niets deed om onze relatie in stand te houden was zinloos. Hij klonk altijd blij mijn stem te horen, en dat was het enige wat voor mij telde.

In de drukte van het bestellen van rollen stof en balen katoenvulsel was het misschien niet zo verwonderlijk dat ik Edison niet had gezien. Terwijl ik mijn hoofdkantoor inrichtte, acteurs inhuurde voor de stemopnames, nog meer personeel aannam om orders af te handelen en ervoor te zorgen dat de gezette pop met de helm die vroeg: ‘Waar is mijn eten?’ naar Lansing, Michigan en niet naar Idaho ging, was het lastig geweest aandacht te houden voor Fletcher, Tanner en Cody, of zelfs maar tijd te vinden voor telefoontjes met familie verder van huis. Hoewel één telefoontje drie jaar terug een tikje vals had geklonken. Mijn product was net tot de algemene verbeelding gaan spreken, en ik was nog steeds opgewonden; allemachtig, mijn trekpoppen waren kennelijk de grote rage in de betere kringen in mijn broers eigen stad, na zojuist het onderwerp te zijn geweest van een hoofdartikel in New York Magazine, ‘Zeurpieten in Manhattan’ – met ingevoegde cursiefjes over Donald Trump- en burgemeester Bloomberg-poppen. Maar de toon waarop Edison me feliciteerde met mijn verschijning op die cover had me de neiging ontnomen gauw weer te bellen. Alle woorden stonden op de juiste plaats, en de lichte spot of korzeligheid zat misschien wel in mijn hoofd; je kon de telefoon nooit helemaal vertrouwen.

Sindsdien was De Kleine Zeurpiet voor mij te succesvol geworden – wat betekende dat de onderneming alleen nog maar minder succesvol kon worden. Er lag slechts een keerpunt te wachten, waarna de orders zouden afnemen. Het was geen ‘probleem’ waarvan ik verwachtte dat anderen er begrip voor zouden hebben, maar de laatste tijd had ik last van een sluipende matheid die voortkwam uit het feit dat ik alles had – meer dan dat, eigenlijk – wat ik ooit had gewild. Op het persoonlijke vlak had ik Fletcher Feuerbach gevonden, in de ogen van anderen stijfjes, maar achter gesloten deuren warmer en grappiger dan de meesten vermoedden. (Zonder kleren was hij een verrassend knappe man, en hij had ooit hetzelfde gezegd over mij: we waren ‘stiekem aantrekkelijk’.) Ik had geen eigen kinderen, maar mijn pleegkinderen praatten nog steeds tegen me, wat meer was dan gezegd kon worden van de doorsneetiener die men zelf had gebaard; ik had de blèrende-babyfase van het grootbrengen van kinderen overgeslagen, en was er in de mooiste tijd aan begonnen. Op het carrièrevlak was ik nooit ambitieus geweest, en plotseling stond ik aan het hoofd van een bloeiend bedrijf van het onwaarschijnlijkste soort: eentje met gevoel voor humor. Ik had net genoeg geld verdiend om ervoor te zorgen dat het vooruitzicht van een beetje meer verdienen me koud liet.

Verstandige hoogvliegers hielden dit gevecht met de verbijsterende banaliteit van succes discreet voor zich. Stelt u zich voor hoe verbitterd hordes gefrustreerde, teleurgestelde en berooide lieden zouden reageren op een klacht dat je al te voldaan en al te welgesteld was. Dat moge dan zo zijn, maar het is echt niet zo’n leuke ervaring niets te willen. Gefnuikte verwachtingen zijn geen pretje, maar verlangen op zich is stimulerend. Ik was altijd een harde werker geweest, en deze verfoeilijke verzadiging maakte lusteloos. Zonder twijfel was er maar één oplossing voor mijn groeiende apathie, mijn met hoofdletters geschreven lethargie na een Thanksgivingmaal: ik had een nieuw project nodig.

Bruine maïsvelden met weemoedige tinten geel die lagen te drogen voor de oktoberoogst, gleden aan mijn raam voorbij. Elektriciteitskabels gulpten ritmisch over het land op met creosoot geïmpregneerde palen, terwijl bolvormige watertanks op smalle poten als reusachtige gloeilampen glommen in de herfstzon. Het landelijke effect werd vergald door megamarkten en winkelcentra – Kum & Go, Dollar General, Home Depot, en de recente explosie van Mexicaanse restaurants, terwijl de Super 8-motels als altijd, in opzichtig zwart en goudkleurig plastic, wapperden met: HUP HAWKEYES, STEUN ONS TEAM! Toch gaf het platteland op ongerepte stukken uitdrukking aan de tijdloze aardsheid en degelijkheid die mij als kind zo hadden bekoord tijdens bezoeken aan mijn grootouders van vaderskant: witte overnaadse planken, aardappelgewassen, hier en daar een paard. Wat er in de rest van het land ook aan beroering mocht heersen, leek altijd ver weg.

Sindsdien was Iowa veranderd. Er was een golf van illegale immigranten gearriveerd om te werken in de fabrieken waar varkensvlees werd verwerkt. In de staatspolitiek was een fanatieke rechtervleugel opgekomen. De meeste familieboerderijen van het soort dat mijn grootouders in bedrijf hadden gehad, waren lang geleden verkocht of verhuurd aan grootschalige landbouwbedrijven, zodat talloze boerenhoeven, schuren en buitengebouwen langs deze route waren ingestort. Meer dan de helft van de maïs, waarvan de teelt al volledig gesubsidieerd werd, zou tot ethanol worden verwerkt – waardoor er nog meer lucratieve federale subsidies werden opgestreken en er aldus een hele tweede laag corruptie werd uitgesmeerd over een graansoort die ooit een ander woord was voor gezondheid en een dubieus gevoel voor humor. Het ingetogen isolement dat voor mij rustgevend was, was slaapverwekkend voor moderne jongeren, voor wie de anonimiteit waarin ik mij wentelde verstikkend was. Net als mijn vader in zijn jonge jaren popelde mijn stiefzoon om weg te komen.

Fletcher daarentegen was geboren in Muscatine, en dat hij nooit was weggegaan uit zijn thuisstaat duidde niet op een gebrek aan verbeelding, maar eerder op een tevreden aanvaarding en zelfs op een zekere diepgang. ‘Iowa ligt ergens,’ had hij eens gezegd, ‘en op méér kun je je niet beroepen.’ De bescheidenheid van het Midwesten, zijn onwankelbare, pretentieloze zelfkennis, zijn nuttige teelt van gewassen die mensen aten in tegenstelling tot het leveren van ongrijpbare ‘diensten’, sprak ons beiden aan.

Bij nadering van het vliegveld keek ik ernaar uit Edison weer om me heen te hebben – eindelijk gezelschap met trék. Mijn broer was bezield met al het vuur, de flair, het savoir-faire dat ik miste. Lang, gezond en flamboyant als hij was, had hij het knappe uiterlijk à la Jeff Bridges van onze vader geërfd zonder tevens de flemerigheid te gaan vertonen die altijd een smet op Travis had geworpen. Toen hij jonger was waren Edisons trekken fijn, bijna teer, en de laatste keer dat ik hem had gezien, hadden de ietwat bredere lijnen van zijn gezicht op veertigjarige leeftijd de hoge jukbeenderen nog altijd niet doen verzinken. Hij hield zijn vaalblonde haar net lang genoeg om het te laten uitwaaieren in een weerspannig kroontje rond zijn kruin. Zijn glimlach, manisch en hagelwit, fonkelde met een zweem van boosaardigheid, de roofdierachtige vraatzucht van een grote kat. In mijn vroege tienerjaren waren mijn excentrieke vriendinnen altijd smoorverliefd op mijn broer geweest. Hij had energie, hij was gretig, roofzuchtig; zelfs toen hij al volwassen was, omarmde hij me nooit zonder me van de vloer te tillen. Edison zou vast wat leven brengen in dat grote lege huis aan Solomon Drive, een onderkomen dat sinds de komst van Fletchers krankzinnige gefiets en vreugdeloze dieet, te ver was doorgeschoten naar de grimmige kant.

Want ik was een huismus. Ik had een hekel aan reizen, en liet mijn broer graag als mijn alter ego fungeren, die rode ogen kreeg terwijl ik sliep. Ik deinsde terug voor aandacht; Edison kon er van jongs af aan geen genoeg van krijgen. De voor de hand liggende wedijver met onze vader daargelaten, was het mij een raadsel waarom mijn broer zo graag wilde dat andere mensen wisten wie hij was. Ik kon inzien dat hij hunkerde naar erkenning van zijn talent, maar dat was niet wat hem dreef. Zolang ik me kan heugen heeft hij beroemd willen zijn.

Waarom zou je miljoenen mensen de illusie willen verkopen dat ze je kennen, terwijl dat niet zo is? Ik hield van het bolwerk van echte vreemden, wier zorgeloze desinteresse een vorm van bescherming bood, een zachte, onachtzame gelei van apathie vormde waarin ik me kon verstoppen, als een stukje fruitcocktail in aardbeiengelatine. Hoe rauw en onbeschut moest het daarentegen voelen omringd te zijn door vreemden die iets van jou willen, die menen dat ze je niet alleen kennen maar ook bezitten. Ik kon me niet voorstellen waarom je zou willen dat drommen muggenzifters commentaar hadden op je nieuwe kapsel, dat ze alles, van je speciale meubilair tot het onderhuidse vet in je dijen, als hun zaak beschouwden. Voor mij was er niets kostbaarders dan onherkend op straat te kunnen lopen, of plaats te kunnen nemen in een restaurant en met rust te worden gelaten.

Maar ja, de genoegens der obscuriteit waren mijn eigen ontdekking. Net als ieder ander in L.A. ben ik grootgebracht met het idee het als dodelijk te beschouwen wanneer je een nobody bent. Misschien dat het voor mij makkelijker was die stelling te verwerpen omdat ik vanaf mijn achtste opgroeide met beroemdheid binnen handbereik – of beroemdheid door verwantschap, het ergste soort: onverdiend, goedkoop.

Ik vond het onprettig om zelf bewonderd te worden, en keek veel liever tegen iemand anders op. Hoewel ik als kind tegen talloze leraren had opgekeken, is die comfortabele hiërarchie – waarin de zwakkere partij door de onderworpenheid niet vernederd wordt – in het volwassen leven steeds minder in de aanbieding. Volwassenen kijken allicht eerder neer op hun baas dan dat ze hem bewieroken, en als eigen baas had ik alleen mijzelf om op neer te kijken of te bewieroken. Lang vervlogen waren de dagen dat Amerikaanse kiezers opkeken tegen een president als JFK; wij waren meer geneigd politici met een scheef oog te bekijken. Beroemdheden die met grote koppen in tijdschriften stonden, wekten eerder afgunst dan adoratie op; in een tijd van beroemd zijn omdat je beroemd bent, was het een gangbare veronderstelling dat met de juiste pr-man jij deze talentloze nietsnut kon zijn die alle luxe ter wereld bezat. Ik keek vroeger op tegen mijn vader, en het feit dat dat niet langer het geval was, deed me meer pijn dan ik toegaf. Ik hield van Fletchers sierlijke, gewelfde meubels, maar ik keek niet tegen hem op. In feite is er misschien iets mis als je opkijkt tegen je eega.

Ik keek op tegen Edison. Ik wist weinig van jazz, maar iemand die er zoveel gecompliceerde tonen uitperste zonder louter wanklanken te produceren, was een vakman. Ik wist nooit zeker welk niveau van erkenning Edison in zijn selecte kringen had bereikt, maar hij had gespeeld met muzikanten die lui die er verstand van hadden leken te waarderen, en ik had hun namen uit mijn hoofd geleerd om een imposante lijst te kunnen afraffelen tegenover sceptici als Fletcher: Stan Getz, Joe Henderson, Jeff Ballard, Kurt Rosenwinkel, Paul Motian, Evan Parker, en zelfs één keer Harry Connick Jr. Edison Appaloosa stond vermeld op tientallen cd’s, waarvan een complete reeks een prominente plaats innam naast onze stereo-installatie – ook al draaiden we ze niet vaak, aangezien geen van ons erg dol was op jazz. Ik had ontzag voor zijn reizen, zijn collega’s overal ter wereld, zijn onverschrokken publieke optredens, en zijn sexy ex-vrouw – het brede doek waarop hij zijn leven had geschilderd. Hij mag me dan vaak het gevoel hebben gegeven dat ik een grijze muis was, met de mond vol tanden stond, niet helemaal mezelf was, maar dat vond ik niet erg zolang tenminste iemand in onze familie onstuimig en flitsend was en met een oogstmachine door het hooi van de dagelijkse sleur raasde. Oké, hij rookte te veel en leefde ongezond. Fletcher en ik waren door en door verstandig, en het was de hoogste tijd voor een spatje anarchie.

Toch reed ik met een steek van twijfel de parkeerplaats voor kortparkeerders op. Edison zelf was niet meer de bonenstaak die hij als atletiekster op de high school was geweest, en hoewel hij het hardlopen had opgegeven, was hij altijd een van die mannen geweest (zulke vrouwen maken ze gewoonweg niet) wier van nature atletische bouw bestand was tegen velerlei drankgebruik en vadsigheid. Mijn broer zou me zeker genadeloos jennen omdat ik er zo tuttig en op leeftijd uitzag.

Cedar Rapids Airport was klein en gebruikersvriendelijk; het beige decor vormde een beeldkader voor wat er daar allemaal aan kleurrijker passagiers uit het vliegtuig stapte. Omdat het eind september was, was de bagageafhaalruimte verlaten, en ik was opgelucht dat ik gearriveerd was voor Edisons vlucht was geland. Als je mensen kunt verdelen in diegenen die zich zorgen maken dat ze moeten wachten en diegenen die zich zorgen maken dat ze anderen laten wachten, hoorde ik beslist in het tweede kamp.

Algauw werd de aansluitende vlucht uit Detroit aangekondigd op bagageband 3, en ik sms’te Fletcher dat het vliegtuig op tijd was. Terwijl passagiers zich een weg zochten vanuit de aankomsthal en samendromden rond de band, hing ik op een pas afstand rond. Vóór mij was een slungelige man in een keurige kakibroek – met een tennisracket over een schouder hangend en de restanten van een zomerse bruine kleur – in gesprek met een slanke brunette. De jonge vrouw moest haar appel hebben bewaard van het tussendoortje aan boord; ze poetste hem op tegen haar kasjmieren trui alsof het fruit haar drie wensen zou laten doen.

‘Ik kan niet geloven dat ze hem een stoel in het midden hebben gegeven,’ zei de tennisser.

‘Ik was blij toen je aanbood van plaats te ruilen,’ zei de vrouw. ‘Ik werd totaal geplet tegen het raam. Maar je schoot er niet veel mee op hem de stoel naast het gangpad te laten nemen.’

‘Ze zouden eigenlijk het dubbele in rekening moeten brengen en de stoel ernaast leeg moeten laten.’

‘Maar kun je je het tumult voorstellen als je, behalve dat je je aambeienzalf in een transparante plastic tas moet stoppen, ook nog eens op een weegschaal zou moeten gaan staan? Er zou een opstand uitbreken.’

‘Ja, dat zou sociaal onwenselijk zijn. Maar ik was mijn armleuning kwijt, en die kerel zat half op mijn schoot. En je zag hoe lastig het voor de steward was om het karretje langs hem te krijgen.’

‘Wat me dwarszit,’ mopperde de vrouw terwijl er bagage op de band verscheen, ‘is dat we allemaal dezelfde bagagetoeslag krijgen. Onze vriend in rij zeventien had honderden kilo’s handbagage bij zich. Ik zweer het, de volgende keer dat ze proberen me extra te laten betalen omdat ik door een paar schoenen boven de dertien kilo uitkom, bied ik aan ze op te eten.’

De man gniffelde. Intussen geen spoor van Edison. Ik hoopte maar dat hij het vliegtuig niet had gemist.

‘Ik vermoed dat ze het aantal “gemiddelde” passagiers dat oudere vliegtuigen kunnen dragen hebben moeten herberekenen,’ zei de man. ‘Maar je hebt gelijk: normale mensen betalen voor...’

‘Hoezo “normale mensen”?’ foeterde de vrouw. ‘Kijk eens om je heen.’

Opnieuw op de uitkijk naar Edison, speurde ik hun medepassagiers af, aan wier geometrische vorm ik zo gewend was geraakt dat de conclusie van de laatdunkende vrouw me eerst ontging. Terwijl vroegere generaties in scherpe hoeken waren gebouwd, waren de Amerikanen van tegenwoordig met behulp van loodlijnen geconstrueerd, en de achterwerken die langs de bagageband stonden, waren zonder uitzondering vierkant. Gezien de verbijsterende populariteit van ‘lage’ jeans omsloten strakke broekbanden de heupen op hun breedste punt en iets onder de buik, die zo nu en dan door een kort topje in al zijn bolronde glorie werd blootgelegd. Ik hield me verre van die onzalige mode, maar met die tien kilo extra onderscheidde ik mezelf niet van die lui. Dus voelde ik me persoonlijk beledigd toen de sportman tegen zijn metgezel mompelde: ‘Welkom in Iowa.’

‘O, dat is de mijne.’ De vrouw liet haar Granny Smith, die nu erg glom, in haar handtas glijden voor ze dicht naar haar kennis vooroverboog. ‘Trouwens, weet je waar ik in het vliegtuig met die kerel echt niet tegen kon? Die lúcht.’

Ik was opgelucht dat de koffer van de vrouw was gearriveerd, aangezien de paria op wie zij en haar buurman-aan-boord zo hard hadden afgegeven de zeer forse heer moest zijn die door twee stewards in een extra ruime rolstoel de bagageafhaalruimte werd binnengereden. Een nieuwsgierige blik in de richting van de zware passagier doorboorde me met zo’n schroeiend mededogen dat ik door een kogel getroffen leek. Kijkend naar die man was het alsof ik in een gat viel, en ik moest wegkijken omdat het onbeleefd was om te staren, en nog onbeleefder om te huilen.

HOOFDSTUK DRIE

‘Yo, herken je je eigen broer niet?’

Toen ik me omdraaide naar de vertrouwde stem naast me, was het alsof ik door een draaideur liep en recht tegen plaatglas aan smakte. De glimlach die ik ter verwelkoming had voorbereid, verschrompelde. De spieren rond mijn mond verstijfden en begonnen te trillen.

‘... Edison?’ Ik tuurde naar het ronde gezicht, waarvan de trekken waren uitgerekt, alsof ze op een ballon waren geschilderd. Terwijl ik de bruine ogen doorvorste, bijna zwart nu ze zo geloken waren, probeerde ik hem geloof ik níét te herkennen. Het halflange haar was slap, te mat. Maar de hagelwitte grijns was onmiskenbaar – zij het zwavelachtig van de tabak, en doortrokken van een zweem melancholie, naast de oude schalksheid. ‘Sorry, maar ik zag je niet.’

‘Dat kan ik bijna niet geloven.’ Ergens onder al dat vet school mijn broers gevoel voor humor. ‘Krijg ik geen knuffel?’

‘Natuurlijk!’ Mijn handen ontmoetten elkaar bij lange na niet op zijn gekromde rug, waarvan de vorm zacht en warm, maar vreemd was. Deze keer tilde hij me niet van de grond toen hij me omarmde. Toen we elkaar hadden losgelaten en ik zijn blik ontmoette, ging mijn kin maar een klein stukje omhoog. Ooit was Edison bijna tien centimeter groter dan ik geweest, maar dat was niet meer zo. Het was, in fysieke zin, nu minder natuurlijk om tegen mijn broer op te kijken.

‘Heb je... had je die rolstoel dan niet nodig?’

‘Welnee, dat was alleen omdat de luchtvaartmaatschappij ongeduldig was. Ik loop niet meer zo snel als vroeger.’ Edison – of het creatuur dat Edison had verzwolgen – hees zich naar de bagageband. ‘Maar ik dacht dat je me niet zag.’

‘Het is vier jaar geleden. Het duurde even, denk ik. Toe, laat mij dat nemen.’ Hij liet toe dat ik zijn gehavende bruine tas om mijn schouder hing. Als ik bij mijn broer op bezoek was in New York, had ik het spoor van zijn diep gebogen, springerige gang gevolgd, nerveus dat ik achtergelaten zou worden in een vreemde stad terwijl hij zich behendig een weg tussen langzamere voetgangers door baande zonder tegen brandende sigaretten op te botsen. Maar nu ik met hem naar de uitgang van de luchthaven liep, was ik gedwongen stapje voor stapje te lopen, als een bruid over het middenpad.

‘En, hoe was je vlucht?’ Oninteressant, maar mijn hoofd tolde. Edison had in de loop der jaren een hele reeks emoties bij me opgewekt: ontzag, nederigheid, frustratie (hij hield nooit zijn mond). Maar ik had nog nooit met mijn broer te doen gehad, en het medelijden was afschuwelijk.

‘Het vliegtuig kon opstijgen,’ gromde hij. ‘Zelfs met mij aan boord. Bedoel je dat?’

‘Ik bedoelde niks.’

‘Zeg dan ook niks.’

Ik word niet geacht iets te zeggen. Ik was al bezig de steile leercurve te bestijgen van een vreemdsoortige moderne etiquette. Edison kon grappen maken ten koste van zichzelf, en als hij verschenen was in een vorm die een redelijke gelijkenis vertoonde met de broer die ik me herinnerde, zou hij me zeker lastiggevallen hebben over mijn heupen. Maar wanneer je broer op de luchthaven verschijnt terwijl hij tientallen kilo’s meer weegt dan toen je hem voor het laatst ontmoette, zeg je niets.

Uiteindelijk kwamen we bij de uitgang. Ik zei terloops: laat ik de auto voorrijden, hoewel ik maar honderd meter verderop geparkeerd stond. Een vrouw van middelbare leeftijd met keurig geknipt kastanjebruin haar, die bij de informatiebalie had rondgehangen, was ons naar buiten gevolgd – waarmee ze mijn vermoeden bevestigde dat Edison en ik werden aangestaard.

‘Sorry dat ik u lastigval,’ zei de onbekende. ‘Maar bent u toevallig Pandora Halfdanarson?’

Voor menige jongere zus met een toekijkende oudere broer zou het een fantasie zijn die werkelijkheid wordt als haar om een handtekening werd gevraagd, of wat het ook was dat deze vrouw wilde. Maar niet vandaag, en ik ging bijna zover dat ik ontkende dat ik de genoemde persoon was, gewoon om ervan af te zijn. Aan de andere kant zou het een grotere chaos veroorzaken als ik Edison moest uitleggen waarom ik had gelogen, dus zei ik ja.

‘Dat dacht ik al!’ zei de vrouw. ‘Ik herkende uw gezicht van het portret in Vanity Fair. Maar goed, wat ik u wilde zeggen: mijn man heeft me zo’n Zeurpietpop gegeven voor onze trouwdag. Ik weet niet of u zich die herinnert – ach, natuurlijk niet, u maakt er vast zoveel –, maar ze draagt een strak pak en een exclusieve hoed, en de afstandsbediening van de tv is in een hand gestikt. Ze zegt dingen als: George! Je weet dat je minder zout moet nemen! En: George! Je weet dat ik dat overhemd niet kan aanzien! En: George! Je weet dat je niets van de politiek in het Midden-Oosten begrijpt! Of soms slaat ze zich op de borst: Ik heb op Bryn Maaaaaaawr College gezeten! Eerst was ik beledigd, maar toen moest ik er alleen maar om lachen. Ik had geen idee dat ik zo vitterig en controlerend was! Die pop heeft geholpen mijn huwelijk te redden. Dus wilde ik u bedanken.’

Begrijp me niet verkeerd: ik ben meestal heel aardig tegen tevreden klanten. Ik vind het misschien niet zo leuk als sommige anderen – zoals Edison – om in het openbaar herkend te worden, maar ik weiger de status van iemand die het hoog in de bol heeft aan te nemen. Wat me bij zulke ontmoetingen vooral zenuwachtig maakt, is het ongemak: deze vrouw herkende mij en ik herkende haar niet, wat niet juist leek. Dus meestal was ik hartelijk en spraakzaam en dankbaar, maar niet vandaag. Ik schudde de fan af met een gemompeld: ‘Nou, dan ben ik erg blij voor u’, en draaide me om naar de oversteekplaats.

‘Is het waar dat u de dochter van Travis Appaloosa bent?’ riep de vrouw me achterna.

Geërgerd, aangezien ik dat niet aan Vanity Fair had verteld en de journalist het evengoed had opgediept, weigerde ik te antwoorden. Edison galmde achter mij: ‘U draait het om, dame. Travis Appaloosa is de vader van Pandora Halfdanarson. Waar die zak zich vreselijk over opvreet.’

Gelukkig was ze verdwenen toen ik kwam voorrijden langs de stoeprand. Terwijl ik zijn tas in de achterbak tilde, zei ik: ‘Sorry van die vrouw. Echt, dat gebeurt bijna nooit.’

‘De prijs van de roem, schat!’ Zijn toon was ondoorgrondelijk.

Het vergde wat gedoe om de voorste passagiersstoel in onze Camry terug te schuiven in de laatste stand. Toen hij instapte, steunde Edison met een hand op het portier; ik maakte me zorgen of de scharnieren de druk aankonden. Ik had hem zelf wel willen helpen, maar ik dacht niet dat hij op me kon leunen zonder dat we allebei tegen de grond gingen. Hij liet zich op de kuipstoel zakken met de nauwgezetheid van een reusachtige kraan die vracht uit een containerschip lost. Toen hij zich de laatste paar centimeter liet vallen, helde het chassis naar rechts. Zijn knieën zaten bekneld tegen het handschoenenkastje, en ik moest zijn deur een extra ruk geven om hem dicht te krijgen. Die zware heupen waren toch nog ergens goed voor.

Ik had moeite de handrem eraf te halen, waar Edisons dij tegenaan drukte, en het uit de parkeerstand krijgen van de versnelling werd belemmerd door de uitstulping van zijn onderarm. Ik wilde dolgraag Fletcher bellen om hem te waarschuwen, hoewel een vooraankondiging dat de zwager die op de luchthaven was verschenen drie keer zo groot leek als de zwager die hij ooit onderdak had geboden, zinloos zou zijn geweest. Toen ik wegreed van de parkeerplaats, ging mijn telefoon, en ik herkende de beller. Na onze ontmoeting langs de stoeprand met die Zeurpietfan was dit wel het laatste wat we nodig hadden, en ik nam niet op.