MEER BOEKEN VAN JOHN FLANAGAN

De Grijze Jager-serie

Boek 1 De ruïnes van Gorlan

Boek 2 De brandende brug

Boek 3 Het ijzige land

Boek 4 De dragers van het Eikenblad

Boek 5 De Magiër van Macindaw

Boek 6 Het beleg van Macindaw

Boek 7 Losgeld voor Erak

Boek 8 De koning van Clonmel

Boek 9 Halt in gevaar

Boek 10 De keizer van Nihon-Ja

Boek 11 De verloren verhalen

Boek 12 De koninklijke leerling

Boek 13 De Clan van de Rode Vos

Boek 14 Het duel bij Araluen

De Grijze Jager – De vroege jaren-serie

Boek 1 Het toernooi van Gorlan

Boek 2 De Slag op de Heckingse Heide

Grijze Jager-novelle De jacht op het schaduwdier

De Broederband-serie

Boek 1 De outsiders

Boek 2 De indringers

Boek 3 De jagers

Boek 4 De slaven van Socorro

Boek 5 De Schorpioenberg

Boek 6 De Spookgezichten

Boek 7 De Caldera

Boek 8 De terugkeer van de Temujai

www.degrijzejager.nl en www.degrijzejager.nl/broederband

www.grijzejager.be

www.facebook.com/degrijzejager en www.facebook.com/broederband

www.instagram.com/degrijzejager.nl

JOHN FLANAGAN

DE TERUGKEER VAN DE TEMUJAI

Kijk voor meer informatie over de kinder- en jeugdboeken van de

Gottmer Uitgevers Groep op www.gottmer.nl

Eerste druk 2020 (paperback)

Tweede druk 2020 (gebonden editie)

© 2019 John Flanagan

Oorspronkelijke titel: Brotherband, Book Eight: Return of the Temujai

Oorspronkelijke uitgever: Random House Australia

Voor het Nederlandse taalgebied:

© 2020 Uitgeverij J.H. Gottmer / H.J.W. Becht BV,

Postbus 317, 2000 AH Haarlem (e-mail: info@gottmer.nl)

Uitgeverij J.H. Gottmer / H.J.W. Becht BV maakt deel uit van de

Gottmer Uitgevers Groep BV

Vertaling: Wybrand Scheffer

Omslagontwerp: www.blacksheep-uk.com

Omslagillustratie: Bart Bus

Illustratie de Reiger: David Elliot

Kaart Skandia en buurlanden: Mathematics en Anna Warren

Ontwerp omslag en binnenwerk: Rian Visser Grafisch Ontwerp

Zetwerk: Crius Group

Druk en afwerking: Bariet Ten Brink BV, Meppel

ISBN 978 90 257 7199 7 (paperback)

ISBN 978 90 257 7200 0 (gebonden)

ISBN 978 90 257 7201 7 (e-book)

ISBN 978 90 257 7202 4 (luisterboek)

NUR 283

Behoudens de in of krachtens de Auteurswet van 1912 gestelde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op een andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

VERKLARING VAN EEN PAAR ZEILTERMEN

Omdat het in dit boek onder andere over zeilen gaat, is het misschien handig een paar van de veelvoorkomende termen bij het zeilen uit te leggen.

Maak je geen zorgen: het boek staat helemaal niet vol met allerlei ingewikkelde technische details, en ook als je nog nooit gezeild hebt begrijp je vast wel wat er aan de hand is. Maar om het verhaal echt goed te kunnen meebeleven kan een klein beetje kennis van de zeiltermen geen kwaad.

Hier dus wat begrippen, in willekeurige volgorde:

Boeg: De voorkant van het schip, ook wel de voorsteven genoemd.

Achterschip: De achterkant van het schip, ook wel de achtersteven genoemd.

Bakboord en stuurboord: De linker- en de rechterkant van het schip, als je op het dek met je gezicht naar de boeg staat. Er bestaan allerlei ezelsbruggetjes om te onthouden welk van de twee aan welke kant is, maar het eenvoudigste is wel dat in ‘stuurboord’ de r van rechts zit en in ‘bakboord’ de k van links.

Dwarsgetuigd: Bij een dwarsgetuigd schip staan de zeilen dwars op de lengterichting van het schip (zoals bij de wolvenschepen van de Skandiërs).

Lansgsgetuigd: Bij een langsgetuigd schip staan de zeilen in de lengterichting van het schip (zoals bij de Reiger).

Ra: Rondhout aan de bovenkant van het zeil van een dwarsgetuigd schip.

Gaffel: Rondhout aan de bovenkant van het zeil van een langsgetuigd schip.

Romp: Het karkas van een schip.

Kielbalk: De ‘ruggengraat’ van de romp.

Roer: Het ‘stuur’ van het schip. Het roerblad zit met roerpennen bevestigd, meestal aan de achtersteven, en steekt in het water.

Helmstok: Het handvat waarmee het roer kan worden bestuurd.

Verschansing: Het deel van de zijkant van een schip dat boven het dek uitkomt.

Korvijnagels: De houten klossen waar touwen aan vast worden gemaakt.

Oploeven: Naar de wind toe draaien.

Afvallen: Van de wind af draaien.

Loefzijde: De kant van het schip waar de wind vandaan komt.

Lijzijde: De kant van het schip die van de wind is afgekeerd.

Benedenwinds: Het gebied (ten opzichte van jezelf) waar de wind heen gaat.

Overstag gaan: Het schip een andere kant op sturen zodat het door de wind heen draait. Je kunt met je schip niet recht tegen de wind in varen. Daarom moet je steeds overstag gaan en zo bereik je al zigzaggend je bestemming.

Halzen: Als een schip overstag gaat, draait het door de windrichting heen om van koers te veranderen. Bij halzen draait het schip juist van de wind weg, in een veel grotere boog. Wolvenschepen waren er niet op gebouwd dat de wind vol van voor in het zeil blies, daarom was halzen een veiligere manier om overstag te gaan.

Windvaan: De wimpel op de achtersteven die de windrichting aangeeft.

Strijken: De zeilen neerlaten.

Trimmen: De stand van de zeilen aanpassen, zodat je de maximale snelheid bij een bepaalde koers kunt behalen.

Reven: Een deel van het zeil op de ra of de gaffel binden, waardoor het oppervlak van het zeil kleiner wordt. Dit gebeurt als het erg hard waait.

Reefknuttels: Touwtjes in een rechte lijn naast elkaar, op ongeveer een derde van het zeil. Hiermee kan een stuk van het zeil worden opgebonden als besloten wordt om te reven.

Val: Het touw waarmee het zeil gehesen wordt.

Schoot: Het touw waarmee je het zeil kunt straktrekken.

Stag: Dik touw van de top van de mast naar een bevestigingspunt op het dek. Er waren vroeger een voorstag en een achterstag. Je mag zelf raden welke naar welk deel van het schip leidde.

Tuig of tuigage: Nee, dit is niet de grootste onruststoker aan boord, maar een verzamelnaam voor alle zeilen, touwen en rondhouten (mast, ra, gaffel, giek) op een schip.

Rak: Een bepaalde afstand in dezelfde koers varen. Het betekent ook: een recht stuk van een vaarwater (een rivier bijvoorbeeld) tussen twee bochten.

Zo, nu weet je zo’n beetje hoe het bij het zeilen allemaal heet. Welkom aan boord en veel plezier met de wereld van Broederband!

John Flanagan

DEEL 1

FORT RAGNAK

HOOFDSTUK 1

Hoe dichter ze bij het grensfort kwamen, hoe smaller de kloof werd. De steile, bijna loodrechte wanden torenden hoog boven hen uit. Het was al halverwege de ochtend, maar het zonlicht reikte niet tot beneden in de kloof. De zon verdreef de schaduw daar maar een paar uur per dag. In de kloof lag dan ook nog altijd een dik pak sneeuw, terwijl het toch al bijna lente was.

Ondanks de sneeuw schoot het kleine groepje flink op. Ze hadden de steile klim naar de pas achter de rug en onder in de kloof was het nu weer redelijk vlak.

Ze hadden twee karren bij zich, elk met twee wielen en allebei getrokken door een klein, stevig paard. Die karren lagen vol netjes opgestapelde planken. Na de klim waren de meeste Reigers op de karren geklommen. Tussen de stapels planken was nog genoeg ruimte en de klim was vermoeiend geweest.

Hal en Stig gingen de karren voor en zaten allebei op een gezadeld paard. De twee leiders van de Reigers hadden nog maar net leren paardrijden. Stig had besloten dat dat er maar eens van moest komen.

‘We komen steeds op plekken waar ze van ons verwachten dat we dat kunnen,’ had hij tegen zijn skirl gezegd. ‘Dan kunnen we het maar beter leren ook. Dat scheelt een boel lopen.’

Hal was het met zijn vriend eens en Stig had wat rondgekeken tot hij twee geschikte paarden had gevonden. De dieren waren voorbestemd om als werkpaarden dienst te doen, maar lieten zich graag tot rijpaarden omscholen. Het waren rustige, onverstoorbare dieren, niet al te slim en onvergelijkbaar met een fel, machtig krijgsros of zo’n snelle, slanke Arridaan uit het zuiden. Maar ze droegen hun berijders zonder morren – ook Barney, die de grote Stig op zijn rug had zitten. Als het nodig was konden de paarden wel een stukje in een handgalop rijden, en in het uiterste geval zelfs even echt galopperen.

Nadat Stig de paarden had gevonden vroeg Hal een van de Aralueense boogschutters, die goed met paarden konden omgaan, ze de eerste beginselen van het paardrijden bij te brengen. Ondanks de nodige valpartijen, blauwe plekken en nog wat kleine verwondingen leerden ze allebei tamelijk snel hoe het moest, paardrijden. Ze waren natuurlijk gezond en fit, en hadden een goed gevoel voor evenwicht en ritme om op de pas van de paarden te reageren.

Op één uitzondering na.

‘Ik hou niet van draven,’ meldde Hal. ‘Ik ga altijd net naar beneden als het paard omhoog komt. Dat voelt onnatuurlijk aan, en bovendien doet het pijn.’

Zijn Aralueense leraar, die al jarenlang zo ongeveer alles op zijn paard in draf deed en geen idee had hoe hij dat iemand anders moest leren, deed er niet moeilijk over.

‘Wat maakt het uit?’ zei hij tegen de jonge skirl. ‘Als je haast hebt ga je gewoon in galop. En als je geen haast hebt gaan jullie stapvoets.’

Dat leek Hal redelijk, dus deed hij verder alsof dat hele draven niet bestond. Als Barney er in draf vandoor ging en Stig netjes in het zadel bleef zitten, was hij soms een beetje jaloers. Hij wilde Stig eigenlijk wel vragen hoe hij dat deed, maar hij gaf zijn eigen tekortkoming niet graag toe.

‘Ik kies ervoor om niet te draven,’ zei hij altijd als iemand hem ernaar vroeg.

Thorn had besloten om helemaal niet aan paardrijden te beginnen, ook niet toen Stig aanbood een paard voor hem uit te zoeken.

‘Ik vertrouw die paarden niet,’ had hij gezegd terwijl hij achterdochtig naar de twee kleine knollen van zijn vrienden keek. ‘Zelfs die kleine zijn honderden kilo’s zwaarder dan ik. Ze hebben grote tanden en hun hoeven zijn net knuppels. En ik vind ze stiekem.’

‘Stiekem?’ zei Hal, terwijl hij zijn Jake lief over zijn zijdezachte neus aaide. ‘Ze zijn zo betrouwbaar als maar kan.’

‘Ja, dat zeg jij,’ antwoordde Thorn fronsend. ‘Maar ik trap er niet in. Met die grote tanden happen ze er zo een paar vingers af, en ik heb maar één hand, hè.’

Barney en Jake voelden het ongemak van Thorn zelf ook als hij in hun buurt kwam, en ze reageerden schichtig op hem. Als Thorn te dicht achter Barney liep, kon het paard zomaar een achterbeen optillen en naar hem uithalen. En Jake had al een paar keer zijn tanden in Thorns schouder gezet om hem uit de buurt te houden. Zoals alle paarden waren ze wel zo slim om dat niet elke keer te doen, waardoor Thorn zich soms langzaam een beetje dichter bij de twee in de buurt waagde. En dan trapten of beten ze ineens weer fel van zich af.

Ook nu, terwijl de oude zeewolf vastberaden door de sneeuw ploegde, schoof Jake stapje voor stapje dichter naar hem toe. Het paard bekeek zo onopvallend mogelijk de afstand tussen zichzelf en de smoezelige schapenvacht die Thorns schouders bedekte – de schouder was zijn favoriete punt van aanval. Hal voelde wat zijn paard van plan was en stuurde Jake met een ruk aan de teugels en een tikje in de rechterflank bij Thorn vandaan.

Thorn zag de beweging en merkte het verontwaardigde hoofdknikken van Jake op, wiens plannetje was gedwarsboomd.

‘Zie je wel?’ zei hij. ‘Ik zei toch dat die beesten niet te vertrouwen zijn?’

Stig had geen zin in de zoveelste discussie met Thorn over alle slechte eigenschappen van paarden en besloot het gesprek meteen een andere kant op te sturen.

‘Waar doet Erak de laatste tijd zo opgewonden over?’ vroeg hij aan Hal. ‘Moeten we dat serieus nemen, of wordt hij op zijn oude dag gewoon een beetje prikkelbaar?’

Hal schoot in de lach. ‘Vraag hem dat zelf maar eens, over die oude dag. Dan slaat hij waarschijnlijk je hersenen in met die zilveren knop van zijn wandelstok.’ Hij zweeg even en beantwoordde toen Stigs vraag. ‘Nee, hij heeft gehoord dat de Temujai langs de grens lopen rond te neuzen.’

‘Ach, dat doen ze altijd,’ zei Stig laatdunkend.

Maar Hal schudde zijn hoofd. ‘Nee, ze schijnen de laatste tijd veel actiever te zijn dan anders. Daarom heeft hij Lydia al naar de grens toe gestuurd, en daarom moeten wij het fort zelf eens nader gaan bekijken.’

Hun schip lag, zoals altijd in de wintermaanden, voor reparatie en onderhoud op de werf, en dus hadden de Reigers weinig omhanden. Erak, de oberjarl van de Skandiërs, had Hal uitgenodigd in zijn huis midden in Hallasholm. Erak had in weinig skirls meer vertrouwen dan in de jonge Hal. Die had de leden van zijn broederband niet alleen tot een dappere elite-eenheid gekneed, maar Erak wist dat Hal behalve een moedige krijger ook slim was, en dat was bij de meeste andere skirls minder het geval. Hal kon een situatie met een scherpe, intelligente blik beoordelen, en dat was wat de oberjarl nu nodig had.

‘Ga eens bij dat grensfort kijken,’ had hij de jonge skirl opgedragen. ‘Kijk goed of het een aanval kan weerstaan, en welke maatregelen er nodig zijn om het verder te versterken.’

Fort Ragnak was het verdedigingsbolwerk bij de Slangenpas, een smalle doorgang in de buurt van het punt waar Skandia, Teutoland en het grondgebied van de Temujai samenkwamen. De pas was de enige route om over land de vlakke kuststrook van Skandia te bereiken. Hal was naar de grote kaart aan de muur van Eraks woonvertrek gelopen en had de pas en het fort opgezocht. Hij wist dat de wanden van de pas heel steil waren. Het fort stond op het punt waar de wanden zo dicht bij elkaar kwamen dat de doorgang nog hooguit twintig meter breed was.

‘Hebt u daar boogschutters geïnstalleerd?’ vroeg hij.

Erak knikte. ‘Vijftien man, ja. Ze worden elke drie weken afgelost, net als de rest van het garnizoen van nog eens dertig man. Het is daarboven te koud en te onherbergzaam om ze langer achter elkaar dienst te laten doen. Het valt trouwens nog niet mee om steeds voldoende mensen voor de aflossing te vinden.’

Sinds een poging van de Temujai om Skandia binnen te vallen, een aantal jaar geleden, kregen de Skandiërs elk jaar een eenheid van honderd boogschutters van hun bondgenoot, het koninkrijk Araluen.

De eigen krijgers van Skandia waren gewapend met bijlen, speren en zwaarden, en de Aralueense boogschutters vulden hen aan en vormden een tegenwicht tegen de boogschutters te paard van de Temujai. De Skandiërs konden de vijand nu met gelijke middelen bestrijden, ook als ze zich op een vaste plek verschansten, zoals nu in het grensfort.

‘Ik zit eraan te denken,’ zei Hal langzaam, ‘dat we misschien een paar morzels tegen de rotsen om het fort heen kunnen plaatsen. Hier, en hier.’ Hij wees op de rotswanden achter het fort en aan weerszijden ervan. ‘Daar zullen die Temujai-ruiters wel van schrikken als ze ons aanvallen.’

‘Morzels?’ vroeg Erak. ‘Bedoel je zoals de grote kruisboog op de boeg van jouw schip?’

Hal knikte. ‘We kunnen ergens halverwege die rotswanden een paar platformen aanleggen. Dan kunnen we de toegangswegen beschieten voordat die boogschutters ons fort onder vuur kunnen nemen.’

‘Ja, dat is een goed idee,’ zei Erak, die tevreden bedacht dat dit precies was waarom hij Hal voor deze klus had gekozen. De jonge skirl kwam altijd met nieuwe en onverwachte plannen. Erak zag al helemaal voor zich hoe twee van die grote kruisbogen de verdediging van de Slangenpas een heel stuk eenvoudiger zouden maken.

‘Ik ga meteen aan het werk,’ zei Hal, terwijl hij bij de kaart vandaan liep. ‘Ik bouw ze hier in Hallasholm, haal ze weer uit elkaar voor het transport en zet ze dan weer in elkaar als we de platformen hebben aangelegd. Daarvoor hebben we in de pas nog heel wat hout nodig.’

Erak haalde zijn schouders op. ‘Aan bomen geen gebrek, daarboven.’

Maar Hal schudde zijn hoofd. ‘Het zal heel wat tijd kosten om die op maat te zagen. We kunnen beter van hier meenemen wat we nodig hebben. Op een paar karren met paarden ervoor moeten we dat wel boven kunnen krijgen. En we hoeven de Temujai ook niet te laten merken dat we onze verdediging verder aan het versterken zijn. Als ze aanvalsplannen hebben, zullen ze die misschien eerder uitvoeren wanneer ze zien dat we aan het fort werken.’

‘Je hebt gelijk,’ antwoordde Erak. ‘Doe het maar op jouw manier. O, en misschien kan dat meisje uit jullie groep eens aan de andere kant van de grens kijken of de Temujai daar al manschappen aan het verzamelen zijn.’

Ze wisten allebei dat Lydia, het enige vrouwelijke lid van de broederband, de beste verkenner van allemaal was. Het zou haar zeker lukken zonder te worden gezien of gehoord de grens over te gaan en bij de Temujai te kijken wat ze aan het doen waren. Hal hoefde niet lang over het voorstel van Erak na te denken.

‘Dat doet ze vast liever dan helpen om die platformen te bouwen,’ zei hij, en hij verliet Eraks huis om materiaal en gereedschap te gaan verzamelen.

‘En, wat denken jullie?’ vroeg Stig. ‘Zijn de Temujai inderdaad een aanval aan het voorbereiden?’

De Temujai waren een krijgslustig, nomadisch volk dat aan de andere kant van de bergen ten oosten van Skandia leefde. Hun leven was gewijd aan het veroveren en onderwerpen van gebieden en ze keken al jarenlang jaloers naar de rijke landen in het westen: Gallica, Teutoland en zelfs Araluen. Maar voordat ze een van die landen konden aanvallen, moesten ze Skandia veroveren en de Skandische vloot onschadelijk maken. Een paar jaar eerder hadden ze al een grote aanval op Skandia uitgevoerd. Ze waren doorgebroken bij de Slangenpas en hadden de smalle kustvlakte rondom Hallasholm op kunnen trekken. Met behulp van een kleine Aralueense eenheid van inderhaast getrainde boogschutters was het de Skandiërs gelukt de vijand te verdrijven. Sindsdien richtten de Temujai zich meer op andere streken en plunderden en veroverden ze vooral gebieden in het oosten. Maar ze keerden telkens terug naar de grens met Skandia, de plek waar ze hun enige nederlaag hadden geleden. Ze wilden te weten komen of de verdediging van de Slangenpas nog wel op orde was, want ze hadden Skandia nog niet uit hun hoofd gezet.

De Temujai-krijgers waren wrede, meedogenloze tegenstanders. Ze waren klein van stuk, taai, en uitstekende ruiters en boogschutters. Met hun kleine bogen waren ze ook vanaf hun paarden uiterst trefzeker. Hun leger was heel beweeglijk, hun generaals bekwaam en listig. Kortom, de Temujai waren een levensgevaarlijke tegenstander.

De aanwezigheid van de Temujai en hun voortdurende bedreiging van het welzijn van Skandia waren voor Hal en zijn vrienden een gegeven. Hun generatie wist niet beter of er dreigde agressie uit het oosten. Daar moest hun land zich op voorbereiden en tegen beschermen. Die dreiging kon onmogelijk worden genegeerd. Zodra de Temujai de indruk zouden krijgen dat de Skandiërs even verslapten, zouden ze het land vanuit de bergen als een verwoestende vloed overspoelen. Hal en zijn landgenoten waren zich echter goed bewust van het gevaar en van hun eigen kracht. Als ze Fort Ragnak maar met een grote groep krijgers bezet hielden en de Slangenpas bleven controleren, waren de Temujai een vijand die ze wel onder de duim konden houden. De dreiging uit het oosten vergde wel voortdurende waakzaamheid. Als de Skandische bevolking de aandacht ooit zou laten verslappen of als de Temujai een andere, onverdedigde route van de bergen naar de zee vonden, waren de gevolgen niet te overzien.

Tot nu toe was geen van beide gebeurd. De Temujai deelden bij het fort soms wel plaagstootjes uit, maar de daar gelegerde krijgers bleken dan altijd heel goed in staat hun aanvallen af te slaan.

Thorn had vele jaren geleden al een keer tegen de Temujai gevochten, toen ze tot gevaarlijk dicht bij de kuststrook waren doorgedrongen.

‘Ze zoeken een doorgang naar zee,’ antwoordde hij op de vraag van Stig. ‘Dat hebben ze altijd al gedaan. En ze willen onze schepen hebben. Uiteindelijk willen ze de baas van ons deel van de wereld worden.’

‘Gezellig volkje,’ stelde Hal vast.

Thorn haalde zijn schouders op. ‘Oorlog en verovering, daar zijn ze goed in. Dat is hun reden van bestaan. Als ze niet bezig zijn nieuw grondgebied te veroveren gaan ze onder elkaar vechten en valt hun verbond van stammen uit elkaar, en hun leiders weten dat. Ze zijn net als haaien, die moeten ook in beweging blijven om te overleven. Rondtrekken, vechten en veroveren, daar leven ze voor.’

‘Maar denken ze echt dat wij ze zomaar ons gebied binnenlaten en onze schepen laten gebruiken?’ vroeg Hal.

Thorn schudde zijn hoofd. ‘Volgens mij denken ze vooral dat wij, als ze ons land veroveren en bezetten, wel zullen doen wat zij zeggen.’ Hij zweeg even en glimlachte. ‘Dan moeten ze ons land natuurlijk wel eerst daadwerkelijk veroveren en bezetten.’

‘En voordat dat ze lukt moeten ze hier door de grenspost heen breken. En dat zal niet makkelijk gaan,’ zei Stig.

‘En wij gaan dat nog een stuk moeilijker maken ook,’ voegde Hal daaraan toe.

Ze waren alle drie even stil en lieten het belang van hun komende taak voor Skandia en de andere landen in de omgeving goed tot zich doordringen.

Thorn stak zijn haak omhoog en zwaaide ermee naar Jake, die weer gevaarlijk dichtbij aan het komen was.

‘Probeer het maar niet, schurftig scharminkel,’ zei hij. ‘Ik heb wel vaker paardenvlees gegeten, hoor. Volgende keer bijt ik misschien wel terug.’

HOOFDSTUK 2

Jesper verplaatste zijn heup een beetje zodat hij nog iets makkelijker op de stapel gezaagde planken zat. Op zo’n kar viel de tocht door de kloof nog best mee. Het ritmische bewegen van het paard en het feit dat de kar maar twee wielen op één as had zorgde voor een prettige schommeling van het voertuig – een beetje zoals de deining van een schip.

Maar op de kar hoefde hij niet de hele tijd zeilen bij te stellen of een ra te hijsen of te laten zakken als ze weer eens overstag gingen.

‘Doe Thorn nog eens na,’ zei hij tegen Stefan, die ontspannen tegen de zijkant van de houten kar leunde.

Stefan kon als geen ander mensen nadoen. De Reigers hadden in het verleden al veel baat bij die eigenschap gehad omdat hij daarmee vijanden op het verkeerde been kon zetten. Zodra Stefan een stem of zelfs maar een geluid had gehoord, kon hij het perfect nadoen. Het afgelopen halfuur had hij zijn vrienden vermaakt met imitaties van onder anderen Erak, Thorn en Hal.

Hoe vaak Jesper het zijn scheepsmaat ook hoorde doen, hij was telkens weer verbaasd hoe nauwkeurig Stefan stemmen kon imiteren. Als hij zijn ogen dichtdeed kon Jesper het verschil tussen het origineel en Stefan nauwelijks horen.

‘Als er nog één keer iemand anders “Eropaf!” roept, sla ik hem neer met mijn knuppelarm,’ gromde Stefan in een vrijwel perfecte imitatie van de oude zeewolf.

Jesper schoot in de lach en klapte. ‘Geweldig!’ riep hij. ‘Net echt!’

Edvin, die op dezelfde kar zat, moest ook lachen. ‘Je klinkt inderdaad precies zoals Thorn.’

Stefan grijnsde. ‘Orlog weet dat ik het die ouwe zemelaar vaak genoeg heb horen zeggen.’

Jesper gebaarde naar Stefan dat hij het nog een keer moest doen. ‘Kom op, laat horen! Laat hem maar flink vervelend klinken en de baas over ons spelen, zoals hij altijd doet.’ Hij leunde achterover en deed zijn ogen dicht, zodat hij het nog beter zou kunnen horen. Dit was een prima manier om de tijd te doden, dacht hij.

‘We zijn er bijna,’ hoorde hij de stem van Thorn. ‘Tijd om van jullie luie achterwerk te komen en hout te gaan sprokkelen.’

Jesper had zijn ogen nog altijd dicht en lachte enthousiast. ‘Perfect!’ zei hij. ‘Het klinkt echt precies zoals die ouwe zemelaar. Hij gunt ons ook nooit rust.’

Twee tellen later voelde hij een tik tegen zijn achterhoofd, met een harde, verweerde hand. Hij schoot naar voren en deed zijn ogen open, en keek tot zijn schrik in het bebaarde, fronsende gezicht van Thorn. Tegenover hem gebaarden Edvin en Stefan nog dat hij moest oppassen, maar ze waren al te laat.

Aan de kop van het kleine konvooi had Thorn het gelach op de kar gehoord en was komen kijken wat er gaande was. Stefan zat met zijn gezicht naar de achterkant van de kar en hij had Thorn dus niet zien aankomen, en Jesper had zijn ogen dicht om beter van de imitatie te kunnen genieten.

‘O, hallo Thorn,’ zei Jesper nu, met gemaakte onschuld. ‘We hadden het net over jou.’

‘Ja, dat hoorde ik,’ antwoordde Thorn. Toen richtte hij een strenge blik op Stefan. ‘Je weet best dat ik helemaal niet zo klink.’

‘Eh nee, natuurlijk niet,’ zei Stefan braaf.

Helaas speelde Jesper het toneelstukje niet mee. ‘Jawel, het klinkt echt precies hetzelfde!’ flapte hij eruit. De ijskoude blik van Thorn, die dwars door hem heen leek te snijden, legde hem het zwijgen op. Er volgde een lange, ongemakkelijke stilte.

Thorn wendde zich tot de derde persoon op de kar. ‘Wat vind jij, Edvin? Doet Stefan die ouwe zemelaar een beetje goed na?’

‘Eh… nou…,’ stamelde Edvin, want hij wist niet direct wat hier het verstandigste antwoord was. Hij keek zijn twee vrienden hulpeloos aan, maar hij stond er alleen voor.

‘Eh… nee, niet echt, Thorn. Nee…,’ klonk het weifelend. ‘Nee, helemaal niet,’ besloot hij uiteindelijk met wat meer overtuiging. Hij ontweek de verwijtende blikken van Jesper en Stefan.

‘Maar jij vindt dus wél dat ik een ouwe zemelaar ben?’ vroeg Thorn.

Edvin sprong op alsof hij door een wesp was gestoken. ‘Nee, natuurlijk niet! Dat heb ik nooit gezegd!’

‘Maar je sprak het ook niet tegen,’ vervolgde Thorn, en daar had Edvin geen antwoord op. Thorn wierp ze alle drie een venijnige blik toe en schudde daarna langzaam zijn hoofd.

‘Als we bij de grens zijn krijgen jullie alle rotklusjes,’ zei hij. ‘En dan bouwen wij intussen de platformen.’ En met die woorden liep hij weg. Direct begon er een verwijtend gefluister.

‘Waarom waarschuwden jullie niet dat hij eraan kwam?’ vroeg Jesper boos.

‘Ik zag hem zelf pas op het laatste moment,’ antwoordde Stefan, net zo boos naar Edvin kijkend. ‘Jij moet hem gezien hebben, Edvin. Jij zat met je gezicht naar hem toe.’

Maar Edvin stak een bol zwarte wol, twee breinaalden en een halfvoltooide Reigersmuts omhoog.

‘Ik keek niet,’ protesteerde hij. ‘Ik was bezig met deze muts.’

‘Jij ook met dat stomme breien van je,’ reageerde Stefan. ‘Misschien moet je eens iets nuttigers gaan doen als je op zo’n kar zit.’

‘Het is anders wel jóúw muts,’ zei Edvin koeltjes. Minachtende opmerkingen over zijn breien irriteerden hem altijd weer. ‘Weet je nog? Kloef had je oude muts aangevreten en toen vroeg je mij of ik een nieuwe wilde maken.’

‘O ja,’ zei Stefan, een beetje in verlegenheid gebracht. Hij kon natuurlijk moeilijk op het breien gaan vitten als Edvin juist voor hem aan het werk was. Edvin vroeg nooit om geld voor de Reigersmutsen die hij breide. ‘Nou ja, dan heb ik niks gezegd.’

Thorn, die bij de kar vandaan was gelopen om eens bij de andere kar te gaan kijken, glimlachte om wat hij meekreeg van het gefluisterde gesprekje. Hij zag Lydia hem vanaf de tweede kar gadeslaan, met een vragende blik in haar ogen.

‘We moeten ze scherp houden,’ zei hij vrolijk.

Ze glimlachte. ‘Stefan zat jou zeker weer na te doen?’

Thorn knikte. ‘Niet dat hij in de verste verte op mij lijkt.’ Hij wachtte tot ze met hem instemde, maar ze bleef zonder een woord te zeggen glimlachen. ‘Toch? Echt niet!’ zei hij, een tikkeltje verontwaardigd nu.

Lydia knikte, en haar glimlach maakte plaats voor zo’n oprechte blik dat zelfs Thorn wel snapte dat ze het niet meende toen ze ‘Natuurlijk niet!’ antwoordde.

Hij besloot dat hij de zaak maar beter kon laten rusten. Hij keek de kar eens verder rond en zag dat Ingvar, Ulf en Wulf gemakkelijk onderuitgezakt zaten. Kloef lag op haar zij, met haar harige kop op Lydia’s knie. De staart van de hond sloeg ter begroeting van Thorn op de houten bodem van de kar. In deze kar was ruimte voor meer passagiers, omdat de onderdelen van de twee morzels de enige lading waren.

‘Alles goed hier?’ vroeg hij. Een ander gespreksonderwerp leek hem het verstandigst.

Lydia knikte en de anderen bromden wat vaags. ‘Het is mij wat al te comfortabel,’ zei ze. Ze was van nature sober en gedisciplineerd en ze wantrouwde elke situatie die voor te veel ontspanning zorgde. ‘Ik wil wel even een stukje lopen, om mijn benen te strekken.’

Thorn maakte een uitnodigend gebaar. ‘Zoals je wilt, ga je gang.’

Maar ze klopte Kloef op haar kop. ‘Ik wil haar rust niet verstoren. Ze ziet er zo tevreden uit.’

Kloef voelde de hand op haar kop en ze strekte tegelijk haar rug en haar vier poten. Ze kreunde er tevreden bij.

Thorn knikte. ‘Ja, ik snap dat je haar liever niet stoort.’ Hij keek omhoog, naar de zon, die nu precies in de smalle kloof scheen. ‘Maar we stoppen over een halfuurtje voor het middageten,’ zei hij. ‘Laat haar tot die tijd maar lekker liggen.’

Hij draaide zich om en liep naar de kop van de kleine colonne. Toen hij de voorste kar weer passeerde zette hij gauw zijn kwaadste gezicht op en keek de passagiers dreigend aan.

Niet dat ze nu iets verkeerd deden, maar zoals hij tegen Lydia had gezegd kon het nooit kwaad om ze scherp te houden.

Jesper en Stefan hielden hem nauwlettend in de gaten en ze wachtten met praten tot hij volgens hen buiten gehoorsafstand moest zijn.

‘Ik heb altijd het gevoel dat hij weet wat ik denk,’ zei Jesper zachtjes.

‘Dat is ook zo!’ riep Thorn, zich half omdraaiend. Daarna versnelde hij zijn pas en voegde zich aan de kop van de colonne bij Stig en Hal.

Het bleef een paar minuten rustig, maar toen stootte Jesper, die zich nooit lang stil kon houden, Stefan met zijn elleboog aan.

‘Doe er nog eens een paar,’ zei hij.

Maar Stefan schudde zijn hoofd. ‘Ben je gek? Dan hoort hij me. Hij heeft oren als een havik.’

‘Hebben haviken wel oren?’ vroeg Edvin, half plagerig, half nieuwsgierig.

Stefan trok een geërgerd gezicht. ‘Nou, dan heeft hij oren in zijn achterhoofd!’ corrigeerde hij zichzelf, waarop de twee anderen hem helemaal stomverbaasd aankeken. Hij besefte dat hij iets heel dwaas had gezegd. ‘Ach, jullie weten best wat ik bedoel.’

Jesper besloot op een ander onderwerp over te gaan. ‘Je hoeft hém niet per se na te doen. Het hoeft niet eens een mens te zijn. Dieren zijn ook prima.’

Stefan was een ogenblik stil. ‘Wat voor dier had je in gedachten?’

‘Weet je nog toen we om de Andomal vochten? Toen deed je een beer na.’

Stefan glimlachte bij de herinnering. ‘Ja, dat klopt. En Ingvar holde door de struiken heen en weer, zodat iedereen dacht dat er echt een beer in de buurt was.’

‘Doe die!’ drong Jesper aan.

Stefan dacht even na, gooide zijn hoofd achterover in zijn nek en zette zijn handen om zijn mond. Even later gaf hij een zeer geloofwaardige versie van een boze, grommende beer ten beste.

Het had onverwachte effecten. Het paardje dat de kar trok, liep half te slaapwandelen, maar schrok zich een ongeluk van het geluid van een grommende beer, vlak achter zich. Hij hinnikte en steigerde, waardoor de kar kantelde en zowel de passagiers als het hout op de grond belandden. De minstens net zo geschrokken voerman wist zich in veiligheid te brengen, maar Jesper, Stefan en Edvin moesten hun armen over hun hoofden slaan om zich te beschermen tegen de vallende balken en planken. De touwen waarmee die vastzaten waren geknapt en ze vielen nu alle kanten op.

‘Stomme idioot!’ schreeuwde Edvin, terwijl hij een plank die op hem was gevallen opzij duwde en weer overeind kwam. Verbaasd en schuldbewust ging Stefan ook weer staan. Hij wreef over een bult op zijn voorhoofd, waar een zware balk tegenaan was gekomen.

Een paar tellen later werden de woorden van Edvin herhaald door Thorn, die zich naar de kar toe had gehaast toen hij het paard in paniek hoorde hinniken en het lawaai van de kar en het hout hoorde. ‘Inderdaad, stomme idioot!’ zei hij. Hij gebaarde naar de omgevallen kar en het hout dat her en der verspreid lag.

‘Rapen jullie dit maar met z’n drieën op en leg het weer netjes op de kar,’ zei hij. ‘Dan gaan wij intussen wat eten.’

‘Maar ik had er niets mee te maken!’ protesteerde Edvin. Hij kromp ineen toen Thorn zijn strenge blik op hem richtte.

‘Dan mag jij de lunch klaarmaken,’ zei hij.

HOOFDSTUK 3

Die avond sloegen ze in de pas hun kamp op, en halverwege de volgende ochtend bereikten ze het grensfort.

Op weg naar het fort werd de kloof waar de pas doorheen liep nog smaller, tot er nog maar nauwelijks twintig meter tussen zat. Het fort lag op het allersmalste punt. De rotswanden aan weerszijden ervan liepen vrijwel loodrecht omhoog: moeilijk voor een mens om tegenop te klimmen, onmogelijk voor een paard.

Fort Ragnak was een eenvoudig bouwwerk. Twee houten muren van vier meter hoog, op vijfentwintig meter afstand van elkaar, dwars over de breedte van de pas. De muren bestonden uit houten palen die diep de grond in waren geslagen. In beide muren zat een grote, met ijzer beslagen houten poort. De andere twee muren van het fort werden gevormd door de rotswanden.

Binnen het fort was rondom een houten omloop aangebracht. Daarvandaan konden de krijgers in het fort aanvallers afslaan die over de muren heen wilden klimmen of ze omver wilden halen. Aan de noordoostkant was op een paar meter van de muur een greppel gegraven om zulke aanvallen verder te ontmoedigen. Mochten aanvallers een stormram willen gebruiken om de poort open te breken, dan moesten ze eerst die greppel dichtgooien. Dat kon niet zonder dat ze zich zouden blootstellen aan de boogschutters in het fort.

De zuidwestelijke poort, aan de Skandische kant van de pas, was vergelijkbaar met de noordoostelijke poort. Hij stond er echter niet precies recht tegenover.

Mochten aanvallers de poort in de eerste muur open weten te rammen, dan stuitten ze op een blinde muur. De tweede poort was een aantal meters verderop in de muur aangebracht, vlak naast de oostelijke rotswand, en ging ogenschijnlijk in de rest van de palen op. Het asymmetrische ontwerp was niet spectaculair, maar het kon aanvallers net even op het verkeerde been zetten. Op zoek naar een uitweg zaten ze dan in een val, zonder bescherming tegen de speren, pijlen en stenen die van boven op ze neer zouden dalen.

Onder de omloop langs de westelijke rotsmuur boden bescheiden gebouwtjes de manschappen plek om te slapen, te eten en te rusten. Ze stonden daar goed beschut tegen de wind, en ze waren allemaal voorzien van een open haard. Erak vond dat zijn mannen, als ze hoog in de bergen hielpen om het land te verdedigen, het zo comfortabel mogelijk moesten hebben.

Langs de andere rotswand stonden meer gebouwen. Dat waren stallen, opslagruimtes en werkplaatsen voor de smid en de wapenmeester.

De naderende Reigers konden van een afstand niet zien hoe het fort was ingericht. Alleen Hal wist precies hoe het complex in elkaar zat, want dat had Erak hem verteld. Eén kenmerk van het fort was echter onmiddellijk zichtbaar.

Boven de noordoostelijke muur uit stak een schuin, met houten platen afgedekt dak, dat de omloop en de grond daarachter afschermde. Dit was na de laatste serieuze aanval van de Temujai aan het oorspronkelijke complex toegevoegd. De muren en de omloop waren destijds slechts overdekt met een canvas doek, ter bescherming tegen slecht weer. Dat deze constructie onvoldoende was werd duidelijk toen de boogschutters van de Temujai verderop in de kloof tegen de steile wanden op waren geklommen en het fort van een afstandje genadeloos onder vuur hadden genomen. De Skandiërs hadden op de omloop heel wat mannen verloren, en de overlevenden waren niet sterk genoeg geweest om de aanval van de Temujai op de muur van het fort af te slaan. De ruiters uit het oosten waren doorgebroken, hadden de rest van het garnizoen afgeslacht en waren met honderden tegelijk de grens overgestoken. Het schuine houten dak was aangebracht om het fort tegen weer zo’n aanval te beschermen.

De poort van het fort ging open voor de naderende kleine colonne. Hal zag hoe ze van boven door nieuwsgierige ogen werden gadegeslagen. Hij vermoedde dat naast de kou en het gure weer ook het isolement hier een groot probleem was. De mannen verveelden zich natuurlijk vaak, en dat zorgde er weer voor dat ze op belangrijke momenten minder scherp waren dan nodig was. Het leven hier was een saaie opeenvolging van identieke dagen, met hooguit af en toe een verandering in het weer. En als de manschappen er het minst op verdacht waren, testten de Temujai hun waakzaamheid met een plotselinge aanval, waardoor de verveling plaatsmaakte voor de adrenaline die werd opgeroepen door schrik en gevaar.

Terwijl Hal het fort nauwkeurig bekeek besloot zijn paard halt te houden, zijn hoofd naar beneden te buigen en in de sneeuw op zoek te gaan naar een plukje eetbaar groen. Zodra Barney zag dat Jake was gestopt stopte hij zelf ook. Hal tikte Jake met zijn hakken in zijn flanken, waarop het paard weer in beweging kwam en de geopende poort binnenliep. Toen hij even later op de binnenplaats halthield, voelde hij hoe van alle kanten blikken op hen waren gericht. Hij keek om zich heen en zag een lange man met grijs haar langs een ladder van de zuidelijke omloop naar beneden komen. Hij herkende hem. Het was zijn collega-skirl en broederbandleider Lex Langerak. Hij stak ter begroeting een hand op.

‘Lex!’ riep hij. ‘Fijn om je te zien.’

Lex haastte zich naar Hal toe en schudde hem de hand. ‘Insgelijks,’ antwoordde hij. Daarna keek hij naar de twee karren en de passagiers, die daar zo te zien comfortabel zaten. ‘Ik zie dat je je broederband hebt meegenomen. Kom jij ons aflossen?’

Die laatste woorden sprak hij uit met een enigszins niet-begrijpende blik op zijn gezicht. Een broederband bestond normaal gesproken uit ongeveer dertig man. Lex wist wel dat de Reigers, omdat ze een veel kleiner schip hadden, uit niet meer dan tien man bestonden, maar dat was te weinig om het grensfort te bemannen.

Hal schudde zijn hoofd. ‘Nee, jullie zullen op de afgesproken aflossing moeten wachten. Die komt over… acht dagen, nietwaar?’

Lex knikte. ‘Dat klopt. Dan komt Willy Witbaard met zijn Wolvenklauw-broederband ons aflossen. Maar wat kom jij hier dan doen?’

Hal kwam van zijn paard af. Naast hem deed Stig hetzelfde. De jonge skirl rekte zich even uit en bewoog zijn benen wat om de stijfheid van al die uren paardrijden eruit te schudden.

‘Erak heeft ons gevraagd de verdediging hier na te lopen.’ Hij gebaarde naar de twee karren, die inmiddels ook de binnenplaats van het fort op waren gereden. ‘En we hebben ook wat nieuwe wapens meegenomen.’

Lex glimlachte. ‘Die zullen goed van pas komen.’ Hij knikte naar de mannen in de directe nabijheid van Hal. ‘Stig, Thorn, jullie ook welkom in Fort Ragnak.’ Ragnak was de officiële naam van het fort en die was ontleend aan Eraks voorganger als oberjarl. Ragnak was tijdens de vorige invasie van de Temujai nog leider van de Skandiërs geweest en hij was om het leven gekomen bij een razende aanval op de ruiters uit het oosten. Daarmee redde hij wel het leven van de Aralueense prinses die bij de verdediging van Hallasholm had geholpen. En dat terwijl Ragnak van plan was geweest haar na de strijd met de Temujai te vermoorden.

‘Gezellig plekje hebben jullie hier,’ grijnsde Thorn met een blik op de vaalgrijze rotswanden, waar in de scheuren en inhammen nog sporen van sneeuw zichtbaar waren.

Lex volgde zijn blik. ‘Het beste aan deze plek is dat we er binnenkort weg mogen,’ zei hij. Maar hij verbeterde zichzelf bijna meteen. ‘Eigenlijk is het hier helemaal niet zo erg. De bedden zijn zacht, de slaapruimtes zijn warm en het eten is prima.’

‘Dat is fijn om te horen,’ zei Stig vrolijk. Als hij maar goed te eten kreeg, kon de lange stuurman van de Reigers een heleboel narigheid verdragen.

Lex keek hem aan en zei: ‘Als jij hier de komende tijd blijft, ben ik blij dat wij binnenkort vertrekken. Ik weet niet zeker of er dan nog wel genoeg eten voor de rest overblijft.’

‘Wij hebben onze eigen voorraden meegebracht,’ zei Hal. ‘Erak weet dat Stig nooit kan stoppen met eten.’

Stig glimlachte. Hij vond het helemaal niet erg dat zijn wonderbaarlijke eetlust zo openlijk werd besproken. ‘Over eten gesproken,’ zei hij. ‘Wanneer gaan we lunchen?’

Lex trok zijn wenkbrauwen op. ‘Lunch? Het is nog maar net elf uur!’

Stig schudde zijn hoofd. ‘Ergens op deze wereld is het al ruimschoots voorbij lunchtijd,’ zei hij tegen de commandant van het fort.

Lex gaf het op. ‘Goed dan. Breng jullie paarden en de karren naar die schuur en laad je spullen maar uit. Ik zal jullie naar jullie vertrekken brengen, en dan…’

‘… is het lunchtijd,’ zei Stig voordat de fortcommandant zijn zin kon afmaken.

Lex zuchtte. ‘Inderdaad,’ bevestigde hij.

Het eten was uitstekend, precies zoals Lex had gezegd. Een van de gemakken waar Erak in het fort voor zorgde was dat er altijd een goede kok in huis was en dat die over de beste spullen kon beschikken. Vooral Edvin kon de kookkunst van de kok van dienst zeer waarderen. Hij schoof voldaan zijn stoel naar achteren en legde zijn handen op zijn buik.

‘Het is altijd het lekkerst als iemand anders kookt,’ zei hij tegen niemand in het bijzonder. Edvin was zelf een uitstekende kok en hij zorgde ook voor de maaltijden als de Reigers op zee waren of, zoals nu, over land trokken. Dat iemand anders zijn werk een keer overnam beviel hem heel goed.

Stig keek hem grijnzend aan. ‘Voor mij kookt altijd iemand anders,’ zei hij. Hij was bezig zijn derde portie van de smakelijke schapen-aardappelstoof weg te werken. Hij scheurde een flink stuk brood af om de laatste restjes jus van zijn bord op te deppen.

‘En dat is een complete dagtaak,’ antwoordde Edvin. Hij verheugde zich op het komende verblijf in Fort Ragnak, wanneer hij een paar dagen geen eten voor de onverzadigbare eerste stuurman hoefde te bereiden.

Hal keek de tafel rond om te zien of iedereen klaar was met eten. Het was tijd om aan het werk te gaan. Als hij ze toestond om hier nog langer zo ontspannen te zitten, zou de ene helft in slaap vallen en de andere helft suffig niets gaan zitten doen.

‘Jesper, Stefan, jullie gaan het hout voor de twee platformen sorteren,’ zei hij daarom.

Heel even wekte Jesper de indruk dat hij wilde protesteren. Nog net op tijd zag hij de vastberaden blik in Hals ogen en de strenge manier waarop Thorn naar hem zat te kijken, klaar om de strijd aan te gaan. Hij zuchtte en schoof zijn bankje bij de tafel vandaan. ‘Kom op, Stefan,’ zei hij, op een toon alsof hij het heel zwaar had. ‘Wij moeten blijkbaar weer het werk doen, terwijl de anderen lekker kunnen ontspannen.’

Ze trokken hun schapenvachten jassen en handschoenen aan en zetten hun wollen mutsen op – Edvin had die van Stefan netjes op tijd af gehad – en duwden de deur naar de binnenplaats open. De wind sloeg naar binnen, waardoor het vuur even hoog opflakkerde. Ze trokken de deur weer gauw achter zich dicht en liepen naar de voorraadkamers, waar ze de planken zolang hadden neergelegd.

In de eetzaal richtte Hal zich tot Lex. ‘Laten we maar eens gaan kijken waar we die twee platformen het beste kunnen bouwen,’ zei hij, en de lange man knikte instemmend. Hal had hem tijdens de maaltijd uitgelegd dat hij platformen wilde bouwen en daar morzels op wilde plaatsen.

Lex had er enthousiast op gereageerd. ‘Alles om die dekselse Temujai te grazen te nemen,’ had hij gezegd. Hij stond op, gebaarde naar Hal dat hij mee moest komen en liep naar de deur toe.

Stig stond ook op. ‘Ik kom met jullie mee,’ zei hij, en hij keek naar Thorn. ‘Ga jij ook mee, Thorn?’

De oude zeewolf zat aan het hoofd van de tafel, vlak bij het knapperende haardvuur, en schudde zijn hoofd en glimlachte gelukzalig.

‘Hal en jij redden je zonder mij vast prima,’ zei hij. ‘Ik zorg hier wel dat het vuur niet uitgaat. Dat is heel belangrijk werk.’

HOOFDSTUK 4

‘Laten we eerst eens de omgeving wat beter bekijken,’ stelde Hal voor. Lex ging de andere twee voor, een trap bij de noordoostelijke omloop op. Eenmaal boven leunde Hal tegen de borstwering, het bovenste gedeelte van de muur. De boomstammen waar de muur van was gemaakt hadden scherpe punten en vormden bij elkaar een natuurlijke rij kantelen waar boogschutters zich achter konden verstoppen. Hal bestudeerde het terrein voorbij de kloof.

De nauwe doorgang tussen de rotsen liep nog ongeveer dertig meter door en werd daarna geleidelijk breder – maar de wanden bleven net zo steil en onneembaar als op het smalste stuk. Waar het vlakke terrein tussen de wanden breder werd groeiden de overal in Skandia veel voorkomende naaldbomen. Ze omzoomden het pad over de pas en kregen soms zelfs een beetje houvast in de rotswanden zelf. Op de donkergroene takken lag een dikke laag sneeuw.

Hal wees op de begroeiing. ‘Heeft het de laatste tijd veel gesneeuwd?’

Lex haalde zijn schouders op. ‘Het sneeuwt hier altijd heel veel, zelfs in deze tijd van het jaar. En we zitten hier tamelijk hoog. De laatste sneeuw is twee nachten geleden gevallen.’

‘Dat maakt het wel lastig om te zien of de Temujai hier erg actief zijn,’ zei Hal. Het vlakke terrein in het midden van de pas werd opengehouden, de bomen groeiden vooral dicht tegen de rotswanden aan. Maar in een sneeuwstorm konden vijandelijke krijgers natuurlijk heel eenvoudig tot vlak bij het fort komen.

‘Ja, als er flink sneeuw valt zijn wij voor de zekerheid altijd extra alert. Soms maken die gasten er inderdaad gebruik van.’

‘Zijn er de laatste tijd serieuze pogingen ondernomen om door te breken?’ wilde Hal weten.

De garnizoenscommandant schudde zijn hoofd. ‘Nee. Het lijkt wel alsof ze vooral aanvallen om ons een beetje te stangen. Dat ze ons op het verkeerde been willen zetten, of uit onze slaap willen houden. En verder dan die bocht in de vallei, een meter of tweehonderd verderop, kunnen wij niet kijken.’ Hij wees op een punt waar het breder wordende dal een scherpe bocht maakte, net voorbij een knik in de rotswanden. ‘Wie weet zijn ze op dit ogenblik bezig om daar vlak om de hoek al hun manschappen te verzamelen. Zolang de wind niet uit het noorden komt weten wij van niks.’

Hal keek hem bij die laatste woorden vragend aan. ‘Wat maakt de windrichting uit?’

‘Geluid. Als ze daar met een paar honderd ruiters en paarden staan te wachten, maken ze daar altijd wel wat geluid bij. Het gerinkel van harnassen en het stampen van hoeven wordt door de wind gedragen en dat zou voor ons een waarschuwing kunnen zijn.’

‘Weet je, Erak stelde voor dat we Lydia die kant op zouden sturen, om eens wat rond te kijken,’ zei Hal. ‘Om ons te vertellen of die Temujai zich daar inderdaad aan het verzamelen zijn.’

‘Lydia? Dat meisje dat jullie mee hebben?’ vroeg Lex verrast. ‘Is dat wel veilig? Misschien staan er verderop in het dal honderden Temujai. Als ze haar nou zien?’

‘Ze is tamelijk goed in niet gezien worden,’ zei een stem achter hen. ‘En trouwens ook in niet gehoord worden.’

Geschrokken draaide Lex zich om, en daar zag hij op enkele meters afstand Lydia staan. Ze was vanuit de eetzaal achter ze aan gekomen, had gezien dat ze de ladder naar de omloop waren opgeklommen en besloot ook eens een kijkje te komen nemen. Zoals gebruikelijk had ze zo zachtjes gedaan dat Lex geen idee van haar aanwezigheid had.

Hal lachte breeduit naar de commandant. ‘Ik denk dat ze zich wel redt.’

Lydia leunde over de borstwering heen en bekeek de buitenkant van de houten muur. ‘Hoe kom ik naar buiten?’ vroeg ze. ‘Is er iets van een onderdeurtje?’

Een onderdeurtje was een klein deurtje in de grotere poort, waar één of twee mensen misschien ongezien door naar buiten konden glippen.

Lex schudde zijn hoofd. ‘Nee, dat zou de houten wand te veel verzwakken en dat is ook te gevaarlijk,’ legde hij uit. ‘En we doen de grote deur alleen open als we zeker weten dat er geen vijanden in de buurt zijn. Een touw en een ladder, red je je daarmee?’

Op een of andere manier begreep hij dat dat meer dan genoeg voor haar zou zijn. Het meisje was atletisch gebouwd en ze bewoog zich heel makkelijk.

Lydia hoefde niet lang na te denken. ‘Ja hoor, dat zal wel lukken.’ Ze draaide zich naar Hal. ‘Het is nu al aan de late kant. Ik vertrek morgenochtend meteen na zonsopgang, oké?’

‘Lijkt me een goed plan,’ antwoordde Hal. In het schemerige ochtendlicht kon ze ongezien het fort verlaten en de dekking van de bomen bereiken. Dan had ze daarna een hele dag om het omliggende gebied te verkennen. ‘Laten we intussen maar eens een mooie plek voor die twee platformen proberen te vinden,’ zei hij tegen Lex.

Ze draaiden zich weer om naar de trap, maar Lydia kwam niet achter ze aan.

‘Ga jij niet mee, Lydia?’ vroeg Hal.

Ze schudde haar hoofd. ‘Nee hoor, dat is jullie werk. Ik blijf liever hier, om het omliggende landschap beter te bekijken.’

De twee mannen gingen de trap af en staken de binnenplaats over. In de zuidelijke muur, de kant waar het gevaar niet zo groot was, zat wel een onderdeurtje. Lex ging Hal voor – twee mensen naast elkaar pasten er niet doorheen – en ze liepen de pas in, intussen naar de rotswanden turend. Op een meter of vijftien van het fort stopte Lex en wees hij naar de oostelijke wand.

‘Daar lijkt me wel wat,’ zei hij. ‘Zie je dat randje, boven dat takje dat uit de rots groeit? Daar heb je meteen wat houvast waar je je platform kunt verankeren. En dan gebruik je houten stutten ter ondersteuning.’

Hal bekeek de plek goed en stemde in. ‘Ja, dat ziet er heel geschikt uit.’ De rand was anderhalve meter breed, wat genoeg was om het platform stevig te ondersteunen. ‘En hoe zit het met de andere kant?’

Lex ging hem voor verder de pas in, stopte even later weer en wees op de westelijke rotswand.

‘Daarboven. Dat is hoger dan die andere plek, maar daarvandaan heb je wel goed zicht op de pas, ook voorbij het fort.’

Deze rand was minder breed dan de andere, maar het was voldoende om een platform aan te bevestigen. Zoals Lex al zei was deze inderdaad wat hoger, een meter of tien boven de grond. Maar daarvandaan had je wel goed zicht tot voorbij de muren van het fort, een flink stuk het gebied van de Temujai in.

Hal keek naar de lucht. De zon was zijn hoogste punt al ruimschoots gepasseerd en de lagere gedeelten van de vallei lagen alweer helemaal in de schaduw.

‘We hebben nog wel een paar uur daglicht tegoed,’ zei hij. ‘Dan kan ik mooi de precieze maten voor alle onderdelen gaan opnemen.’

Hij keerde terug naar het fort. Daar laadde hij zijn gereedschap, een draagbare werkbank en verschillende trossen touw op een van de karren. Vervolgens gaf hij Ulf en Wulf opdracht elk een lamoenstok voor het trekpaard vast te pakken en de kar weer de pas in te rijden.

‘Lijken wij op paarden of zo?’ klaagde Ulf glimlachend. De licht beladen kar was helemaal niet zo zwaar om te trekken.

Hal glimlachte terug. ‘Nee Ulf, dat niet. Paarden zijn namelijk slim.’

Wulf keek zijn skirl verontwaardigd aan. ‘Ik ben heus wel slimmer dan een paard, hoor.’

Zijn broer kon het niet laten. ‘Hoe komt het dan dat jij in de wind en de kou een kar moet trekken, en dat de paarden lekker warm in de stal staan?’

Wulf miste de voor de hand liggende kans om zijn broer het zwijgen op te leggen door hem erop te wijzen dat hij ook aan die kar liep te trekken. Hij miste veel voor de hand liggende kansen, bedacht Hal.

‘Toch ben ik slimmer dan een paard!’ hield Wulf vol.

Ulf keek hem even van opzij aan. ‘Ik heb ooit een paard gekend dat tot achttien kon tellen,’ zei hij.

Wulf flapte zijn antwoord er onmiddellijk uit. ‘Ik kan ook tot achttien tellen!’

‘Ja, maar dat paard deed het op zijn hoeven,’ antwoordde Ulf triomfantelijk.

Wulf fronste zijn voorhoofd, want hij wist niet goed wat hij hiermee aan moest. Hal begreep het ook niet helemaal, maar Ulf keek er heel tevreden bij. Hal nam daarom maar aan dat Ulf in de eeuwig doordraaiende onzinwereld van de tweeling zojuist een belangrijk punt had gescoord.

‘Hulp nodig?’ vroeg Stig, die ze achteropkwam. Hij had gezien hoe hun groepje het fort uit was gegaan en dacht dat Hal bij het opnemen van alle maten voor de platformen misschien wel een beetje hulp kon gebruiken.

Hal glimlachte dankbaar. Met iemand om hem te helpen meten en markeren zou het allemaal een stuk sneller gaan, zeker omdat ze een flink eind boven de grond moesten werken. ‘En een begrijpelijk gesprek kan ik ook wel gebruiken,’ zei de skirl.

Stig grijnsde en wierp een blik op de tweeling. Wulfs lippen waren geluidloos bezig een gepast antwoord op de laatste opmerking van Ulf te formuleren. ‘Ik begrijp wat je bedoelt,’ zei Stig.

Ze namen hun posities in onder de rand waar het eerste platform op moest komen. Hal sloeg een leren gereedschapsriem om met een hamer door de ene lus en een pikhouweel door de andere. In een buidel aan de voorkant zat een voorraadje ijzeren pennen. Stig sloeg een stuk touw om zijn schouder en de twee vrienden klauterden tegen de rotswand op. Dat ging zonder moeite. Ze waren in de buurt van de bergen opgegroeid en hadden als jongetjes tussen de steile rotsen gespeeld. Er waren altijd wel punten voor houvast te vinden, als je maar wist wat je zocht.

En als je er maar voor zorgde altijd op drie punten contact met de rotswand te houden.

Terwijl ze klommen sloeg Hal her en der ijzeren pennen in de scheuren en kieren van de rotswand. Daar bond Stig vervolgens een stuk touw aan vast, zodat er een permanent web ontstond waar klimmers zich aan konden vasthouden als ze dreigden te vallen. De richel zelf was breed en vlak. Stig ging erop zitten, met zijn voeten over de rand bungelend. Hij keek toe hoe Hal op verschillende plekken waar het platform zou worden verankerd markeringspunten tekende. Het gesteente was hard genoeg om voldoende steun te bieden, maar weer niet zo hard dat Hal er niet met zijn pikhouweel in kon hakken en krassen.