Annelies Verbeke

Koude soep

==

==

==

Uitgeverij Van Oorschot

Amsterdam

© Copyright 2023 ANNELIES VERBEKE, GENT

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaargemaakt, op welke wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

==

ISBN 978 90 282 3012 5

==

www.vanoorschot.nl

==

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, 2023

Van De Panne naar Oostende

Overdreven, denk ik, als ik in De Panne het strand op ga, tegen de oostenwind in. Niemand heeft me verplicht om een wandeling van meer dan zestig kilometer te maken, het was mijn idee. Aanvankelijk had ik daar een idyllisch beeld bij: een reisje van enkele dagen voor mezelf. Tussen de verkwikkende wandelingen in zou ik mijmeren en schrijven in hotelkamers. O, wat zou ik ’s ochtends telkens uitgerust en voldaan weer op de zachte zoute zee af huppelen! Misschien kon ik mijn telefoon uitzetten? Thuislaten zelfs? Weggooien!

Volgens mijn agenda was het echter wenselijk deze wandeling tot twee dagen te beperken, en de weersvoorspelling deed me inzien dat er niet gauw twee opeenvolgende dagen zouden zijn zonder hevige regenbuien. Dus plande ik de wandeldagen in verschillende weekends.

Gesloopt ben ik. Mijn werkleven komt al langer overdreven op me over. Niet dat ik geen enkel plezier meer schep in wat ik allemaal doe, maar ik lijk maar niet te kunnen achterhalen hoe ik even aan het aanhoudende moeten moet ontsnappen en dat maakt me bij momenten zo stilaan wanhopig. Ik wil geen eisen stellen aan wat deze wandeling me dient te bieden; zo’n consumentenmentaliteit vraagt om teleurstelling. Toch koester ik de stille hoop dat de langdurige fysieke inspanning, de zilte lucht en het verre horizonkijken mijn geest zullen strelen en sterken – bedwelmen desnoods. Liefst wil ik opgetild en gedragen worden door de elementen, gesust en vernieuwd Knokke bereiken.

Op voorhand de windrichting nakijken was daartoe een goede eerste stap geweest. Die oostenwind blaast zo hard langs mijn oren dat ik doof ben voor elk ander geluid. Ik zou de kusttram kunnen nemen naar Oostende, en het eerste deel van mijn tocht vooruitgeduwd in omgekeerde richting kunnen afleggen. Maar ik wil wandelen zoals ik lees en schrijf: van links naar rechts. Waaien er trouwens doorgaans geen westenwinden over onze kust? Kan de wind vandaag nog keren? Waarom weet ik zo weinig over wind? Achterdochtig kijk ik toe hoe een dunne laag zand in een snelle stroom van over het hele strand onophoudelijk op me af glijdt, vooralsnog dicht bij het oppervlak, maar met de belofte weldra op te stijgen en mijn gezicht te zandstralen. Ik moet om mezelf lachen – zij het niet uiterlijk want daartoe is mijn gezicht te verkrampt. De auteur maakt een wandeling: ten aanval!

Voorlopig blijf ik dus op het strand tegen de wind in stappen. Op de dijk is die wind milder, maar het korte stuk dijk dat ik vandaag van De Panne zag, was me te troosteloos; veel leegstaande panden en rommel. Aan het landschap van De Panne heb ik weliswaar mooie herinneringen. Als tiener was ik er eens op paardenkamp. Ik ging mee met een vriendin die vaak aan paardrijden deed. Hoewel ik er achteraf geen hobby van maakte, vond ik het best fijn, vooral de laatste dagen, toen we in het zadel door de bossen draafden en galoppeerden langs de kustlijn. In mijn volwassen leven vroeg een van mijn beste vrienden me geregeld om weer lessen te nemen. Hij reed zelf en wilde per se samen langs de zee galopperen. We deden het nooit en nu is hij dood.

Mijn tocht zal vanzelf ook een tocht door mijn eigen verleden worden. En hoewel de gocarts, de windvliegers, de witte strandcabines, de gestreepte windschermen en de kinderen met hun schepjes en emmertjes de kust houden zoals ik haar altijd heb gekend, zijn de personages in mijn herinneringen veranderd of verdwenen. En dat geldt bij nader inzien ook voor het landschap. Het natuurreservaat dat ik op mijn dertiende op de zomerkampen leerde kennen – De Westhoek genaamd, zoals het grotere gebied waartoe het behoort ook heet – is sindsdien sterk veranderd. Groener geworden, en dat is in dit geval geen goede zaak, omdat er een specifieke habitat, met specifieke bewoners, door verloren is gegaan. Centraal lag De Sahara, een enorme stuifduin, die in de jaren zestig en zeventig geliefd was bij filmmakers die een woestijn nodig hadden. Klimaatverandering, te veel bebouwing en een ziekte die de grazende en gravende konijnenbevolking uitdunde zorgden ervoor dat helmgras en duindoorn het zand rond de eeuwwisseling overwoekerden. Een deel van het duin werd vorig jaar weer in de oorspronkelijke staat hersteld. Ik ga het resultaat voorlopig niet met eigen ogen bekijken. Natuurreservaten De Westhoek, dat ten westen van De Panne ligt, en Het Zwin, ten oosten van mijn eindbestemming Knokke, zal ik overslaan, ze verdienen aparte wandelingen. Op deze tocht wil ik zo dicht mogelijk bij de zee blijven, die zich momenteel terugtrekt.

Als je Google vraagt wat branding betekent, is het antwoord: ‘Branding staat voor de uitstraling van een merk, het gevoel dat het oproept bij het publiek en het beeld dat ze bij een merk voor ogen krijgen.’ Ach, waai maar, oostenwind! Snij me desnoods in schijfjes, zand! Werk me tegen en put me uit! Als ik maar even weg kan van de schermen en de markt, onder de wolken kan zijn in plaats van in de cloud, naast de brekende golven.

Voor een sterveling zonder enig ruimtelijk oriëntatiegevoel als ik is het trouwens een zegen niet over de weg te moeten tobben: links van me de zee. Alles wat ik moet doen is mijn ene voet voor de andere zetten. Ik richt mijn blik op het water en denk aan Marieke Blomme, die in augustus 2021 de Belgische kust af zwom. Ze deed dat in achttien uur en vijfenveertig minuten, bijna vijf uur sneller dan de man die haar erin was voorgegaan. Haar eerste woorden toen ze in Knokke uit het water klauterde waren: ‘’t Was goed voor één keer.’ Daarna was ze een tijdje landziek. Mocht ik opnieuw de neiging voelen me te beklagen over het voornemen een dertigtal kilometer per dag te wandelen, dan zal ik enkele keren ‘Marieke Blomme’ voor me uit prevelen.

==