Hoofdstuk 1: Wat is Windows 8?

In dit hoofdstuk:

Windows 8 leren kennen

De nieuwe onderdelen van Windows 8

Beslissen of je gaat overstappen op Windows 8

Uitzoeken of je pc krachtig genoeg is voor Windows 8

Ontdekken welke versie van Windows 8 je nodig hebt

De kans is groot dat je weleens van Windows hebt gehoord: de vakken, vensters, muisaanwijzer en andere onderdelen die je begroeten wanneer je je computer aanzet. Terwijl jij dit boek leest, zijn miljoenen mensen over de hele wereld ermee aan het stoeien. Op bijna elke nieuwe computer en laptop die vandaag wordt verkocht, is een exemplaar van Windows geïnstalleerd, klaar om vrolijk gekleurde vakjes op het scherm te toveren.

In dit hoofdstuk lees je waarom Windows op je computer staat en kom je meer te weten over Microsofts nieuwste versie, Windows 8. Je leest over de verschillen van Windows 8 met vorige Windows-versies, of je er goed aan doet om op Windows 8 over te stappen en of je oude vertrouwde pc de upgrade zal verdragen.

Wat is Windows 8 en waarom gebruik je het?

Windows 8 is software die door Microsoft wordt gemaakt en verkocht. Het is niet te vergelijken met de software waarmee je werkstukken schrijft of boze e-mailtjes naar het energiebedrijf stuurt. Nee, Windows is een besturingssysteem. Het zorgt ervoor dat de manier waarop je met de computer werkt in goede banen wordt geleid. Windows bestaat al meer dan twintig jaar en de spiksplinternieuwe versie heet Windows 8 (zie figuur 1.1).

De naam ‘Windows’ komt van al die leuke kleine venstertjes die op je beeldscherm verschijnen. Elk venster bevat informatie, zoals een foto, een programma dat je uitvoert of een vage technische mededeling. Je kunt meerdere vensters tegelijk op je scherm laten weergeven en van het ene naar het andere venster schakelen om verschillende programma’s te bekijken. Je kunt een venster ook vergroten, zodat het je hele scherm vult.

Figuur 1.1: Windows 8, de nieuwste versie van Microsoft Windows, is tegenwoordig op de meeste nieuwe pc’s voorgeïnstalleerd

Wanneer je je computer aanzet, komt Windows in actie en beheert het alle gestarte programma’s. Als alles goed gaat, merk je niet veel van Windows: je ziet dan je programma’s of je werk. Maar als iets niet goed gaat, kijk je soms met verbazing naar een onduidelijke foutmelding die Windows op het scherm tovert.

Windows 8 speelt niet alleen de baas over je computer en alle programma’s, het bevat zelf ook een aantal gratis programma’s en apps – miniprogramma’s. Met deze programma’s en apps kun je verschillende dingen doen, zoals brieven schrijven en afdrukken, internet gebruiken, muziek afspelen en je vrienden slecht verlichte foto’s van je vorige maaltijd sturen.

Waarom gebruik je Windows 8? De meeste mensen gebruiken het omdat ze geen andere keuze hadden. Op bijna elke computer die na oktober 2012 wordt verkocht, is Windows 8 al geïnstalleerd. Een enkeling heeft Windows weten te omzeilen door een Apple-computer te kopen – je weet wel, die computers die er leuker uitzien en die een stuk duurder zijn. Maar de kans is groot dat jij, je buren, je baas en je kinderen op school Windows gebruiken, net als miljoenen andere mensen wereldwijd.

Windows 8 heeft een revolutionair nieuw beeldvullend startmenu dat ontworpen is voor touchscreen, beeldschermen die je met je vingers bestuurt. Dit zogeheten startscherm is vreemd genoeg ook op desktop-pc’s aanwezig. Het kan in het begin wat lastig zijn om met de muisaanwijzer je vinger na te doen.

Het nieuwe automatische back-upprogramma Bestandsgeschiedenis van Windows 8 maakt het een stuk eenvoudiger te doen wat je hoort te doen: reservekopieën maken van je belangrijkste bestanden. In hoofdstuk 13 lees je hoe je dit programma aanzet; Microsoft activeert het niet automatisch.

Het kaf van het koren scheiden

Microsoft zegt zelf dat Windows een handige metgezel is die altijd doet wat het beste voor je is, maar dat is niet zo. Windows doet altijd wat het beste is voor Microsoft. Daar kom je direct achter als je de helpdesk van Microsoft belt wanneer iets niet goed werkt. Microsoft vraagt al snel 72 euro voor telefonische ondersteuning.

Microsoft gebruikt Windows ook om zijn eigen producten en diensten aan de man te brengen. Bij Internet Explorer is MSN.com bijvoorbeeld standaard de startpagina. De map Favorieten van Internet Explorer hoort een plek te zijn waar jij je favoriete websites bewaart, maar het staat aan het begin al vol met websites van Microsoft.

De app Kaarten gebruikt de dienst Bing van Microsoft in plaats van Google Maps of een andere concurrent. Zo kan ik nog wel een tijdje doorgaan.

Het komt erop neer dat Windows niet alleen je computer bestuurt, maar ook als enorme reclamezuil voor Microsoft dienstdoet. Behandel de ingebouwde reclamefolders van Microsoft op dezelfde manier als het verkooppraatje van een callcenter.

Wat is nieuw in Windows 8?

Misschien heb je ervaring met oudere versies van Microsoft Windows. Helaas heb je niets aan die kennis, want Windows 8 begint bij nul. Waarom? Omdat Windows 8 twee verschillende soorten computerbezitters het naar de zin probeert te maken.

Sommige mensen zijn voornamelijk consumenten. Ze lezen hun e-mail, bekijken filmpjes, luisteren naar muziek en surfen op het web, vaak terwijl ze niet achter hun pc zitten. Onderweg of op de bank consumeren ze media (en chips).

Andere mensen maken zelf dingen. Ze schrijven verslagen, doen hun belastingaangifte, werken een blog bij, bewerken video’s of tikken op de toetsen die hun baas aanwijst.

Om aan de wensen van beide groepen tegemoet te komen, heeft Microsoft Windows 8 in twee compleet verschillende delen opgesplitst:

Startscherm. Voor dynamische informatiejunks vult het startscherm het volledige beeld met grote, bontgekleurde tegels die voortdurend worden bijgewerkt en de laatste aandelenkoersen, het weer, e-mail, Facebook-updates en andere dingen tonen. Zoals je in figuur 1.1 eerder in dit hoofdstuk ziet, verschijnt deze informatie voordat je ook maar een knop hebt aangeraakt. En aanraken is waar het om gaat: het startscherm werkt het beste bij een touchscreen, bijvoorbeeld van een tablet.

Bureaubladtegel. Als het tijd wordt om aan de slag te gaan, klik je op de tegel Bureaublad van het startscherm. Het traditionele Windows-bureaublad van figuur 1.2 verschijnt dan in beeld, met al zijn power - en zijn gedetailleerde, overladen menu’s.

Figuur 1.2: Het bureaublad van Windows 8 lijkt veel op dat van Windows 7, maar heeft geen Start-knop

Sommige mensen vinden het handig om twee soorten computers in één te hebben; andere vinden de twee ervaringen niet bij elkaar passen.

Je kunt ook je voordeel doen met beide elementen van Windows 8. Gebruik het startscherm voor snelle toegang tot allerlei informatie en ga naar het bureaublad met de traditionele Windows-programma’s als het tijd wordt om aan de slag te gaan.

Het nadeel is dat het Windows-bureaublad geen traditionele Start-knop meer heeft die toegang tot het startmenu biedt. In plaats daarvan moet je terugkeren naar het nieuwe startscherm. Om een programma te openen, klik of tik je op een tegel in het startscherm; Windows toont dan het bureaublad met het geopende programma.

Welkom bij de gespleten persoonlijkheid van Windows 8! Het startscherm komt in hoofdstuk 2 aan bod en het bureaublad in hoofdstuk 3.

Moet ik overstappen naar Windows 8?

Kort gezegd: nee. De meeste mensen gebruiken gewoon de versie van Windows die op hun computer is geïnstalleerd. Op die manier voorkomen ze dat ze een nieuwe versie van Windows onder de knie moeten krijgen totdat ze een nieuwe computer kopen. Bovendien is Windows 8 echt anders dan eerdere Windows-versies, waardoor er veel te leren is.

Veel van de grote veranderingen in Windows 8 werken bovendien het beste met touchscreens – de schermpjes van dure mobieltjes, tablets en sommige moderne laptops die je met je vingers bedient. Windows 8 ziet er overal hetzelfde op uit, ongeacht of je een touchscreen hebt of een muis en toetsenbord bij een pc gebuikt.

Maar er zijn ook voordelen. Als je eenmaal weet hoe het werkt, kun je Windows 8 op al je apparaten gebruiken: tablet, Windows-telefoon, laptop, pc en misschien zelfs een touchscreen-tv. Het slechte nieuws is dat Windows 8 wat stroef werkt op al deze apparaten doordat het voor zoveel uiteenlopende apparaten is ontworpen.

In plaats van te upgraden, kun je maar beter de massa volgen en je huidige besturingssysteem niet veranderen. Als je aan een nieuwe computer toe bent, staat de nieuwste versie van Windows er gegarandeerd op.

Windows 8 biedt geen ondersteuning voor de Windows XP-modus, een populaire manier om een Windows XP-bureaublad in een apart venster in Windows 7 uit te voeren. Voer geen upgrade naar Windows 8 uit als je de XP-modus in Windows 7 nodig had.

Kan mijn pc Windows 8 draaien?

Wanneer je op Windows 8 wilt overschakelen, zal je computer waarschijnlijk niet klagen. Als je Windows 7 of Vista op je pc hebt staan, dan is de kans groot dat hij ook Windows 8 kan draaien. Windows 8 doet het zelfs beter dan Vista op sommige pc’s en op de meeste laptops.

Als je Windows XP gebruikt, bestaat de kans dat je computer ook met Windows 8 overweg kan, maar misschien niet optimaal.

Heb je een technisch neefje, laat hem dan tabel 1.1 voor je vertalen, waarin de hardwarevereisten van Windows 8 staan.

Tabel 1.1 Hardwarevereisten voor Windows 8

In normaal Nederlands zegt tabel 1.1 eigenlijk alleen maar dat elke computer die de afgelopen vijf jaar is verkocht geschikt is voor Windows 8.

Windows 8 kan bijna alle programma’s uitvoeren die het met Windows 7 en Windows Vista deden. Ook sommige Windows XP-programma’s doen het nog. De meeste oude programma’s werken echter niet, waaronder de meeste beveiligingsprogramma’s, zoals antivirusprogramma’s, firewalls en beveiligingspakketten. Neem contact op met de fabrikant van het programma om erachter te komen of een upgrade beschikbaar is.

Ben je van plan een nieuwe pc met Windows 8 te kopen? Als je wilt zien hoe goed een showroommodel met Windows 8 overweg kan, klik je met de rechtermuisknop op de linkerbenedenhoek van een willekeurig venster. In het snelmenu dat dan verschijnt, kies je de optie Systeem om de Windows Prestatie-index weer te geven. Windows controleert de pc en geeft een cijfer van 1 (zeer slecht) tot 9,9 (uitmuntend).

Weet je niet zeker welke versie er op je pc staat? Klik met de rechtermuisknop op Deze computer of Computer in het Start-menu en kies Eigenschappen. Het scherm dat dan wordt geopend, toont je Windows-versie. Als het startmenu het scherm met allerlei gekleurde tegels heeft gevuld, heb je Windows 8. In dat geval klik je in de linkerbenedenhoek, kies je Systeem in het snelmenu en zie je in het gedeelte Windows-versie welke versie van Windows 8 actief is.

De vier smaken van Windows 8

Microsoft biedt vier hoofdversies van Windows 8, al ga jij waarschijnlijk de versie met de toepasselijke naam ‘Windows 8’ gebruiken.

Kleine bedrijven kiezen voor Windows 8 Pro, grotere voor Windows 8 Enterprise. Om verwarring te voorkomen, heb ik de verschillende versies in tabel 1.2 beschreven.

Tabel 1.2 De vier versies van Windows 8

Elke versie in deze tabel omvat alle functies van de versie erboven. Windows 8 Pro heeft dus ook alles wat Windows 8 heeft, en meer.

Hier volgen enkele richtlijnen voor het kiezen van de juiste versie.

Besef dat je geen gewone Windows-programma’s kunt gebruiken als je van plan bent een tabletcomputer met Windows RT te kopen. Je moet het doen met de vooraf geïnstalleerde Office-programma’s en de apps die je in de Windows Store downloadt.

Als je de pc thuis gebruikt, kies je Windows 8 of Windows 8 Pro.

Als je via een bedrijfsnetwerk verbinding met een domein moet maken, kies je Windows 8 Pro (en als dit je niets zegt, hoef je het niet te doen).

Wil je dvd’s afspelen of tv-programma’s opnemen met Windows Media Center in Windows 8? Trek dan je creditcard voor een online upgrade naar Media Center Pack. Een upgrade voor de consumentenversie Windows 8 heet Windows 8 Pro Pack.

Als je op de computerafdeling van een bedrijf werkt, mag je ruziemaken met je baas of Windows 8 Pro of Windows 8 Enterprise nodig is. De baas zal Windows 8 Pro nemen als het een klein bedrijf is en Enterprise als het een groot bedrijf is.

Bij de meeste computers kun je via het onderdeel Systeem van het Configuratiescherm upgraden naar een krachtigere versie van Windows 8. Zorg ervoor dat je je creditcard bij de hand hebt voordat je op de hyperlink Meer onderdelen verkrijgen met een andere versie van Windows klikt.