Inleiding

Het opvoeden van kinderen is uitdagend, frustrerend en uitputtend, omdat ze bij hun geboorte nu eenmaal geen handleiding meekrijgen. Als Gelukkige kinderen opvoeden voor Dummies die handleiding zou zijn, dan hoop ik dat het een handleiding is die je in elk geval helpt meer zelfvertrouwen te krijgen over je manier van opvoeden. Een boek waarin je informatie vindt die je stimuleert en waar je ook nog eens om kan lachen.

Opvoeden is de belangrijkste taak die je ooit zult krijgen. Maar het is ook een taak waar maar weinigen ooit op worden voorbereid. Ironisch genoeg investeren de meeste mensen in vrijwel alles, behalve in het leren van vaardigheden die nodig zijn om gelukkige en evenwichtige kinderen met een gezond zelfvertrouwen op te voeden.

De snelheid, druk en stress van het leven van vandaag de dag zorgen ervoor dat het lijkt alsof je nooit tijd genoeg hebt. De tijden zijn veranderd, in elk geval zijn ze anders dan de tijd waarin je zelf kind was, de tijd waarin je je eigen herinneringen en ervaringen opdeed. De cultuur van nu draait om het hebben van alles, en het liefst ook meteen. Kinderen worden geconfronteerd met de gevaren van internet, chatrooms, blootstelling aan verdovende middelen, comazuipen en vrijblijvende seks. Ze zitten een groot deel van hun tijd tegenover een scherm: PlayStation, msn en de computer. En hoewel er een overvloed aan dingen is die ze zouden kunnen doen, lijken ze zich altijd te vervelen.

Als je dit boek hebt gelezen, hoop ik dat je:

een geweldige, bevredigende relatie met je kind op kunt bouwen die een leven lang duurt;

nieuwe manieren hebt ontdekt waarop je ouder kunt zijn voor je kind;

manieren kent om gemakkelijk en effectief met je kind te kunnen communiceren, hoe oud ze ook zijn;

het beste in je kind naar boven weet te halen, en ook het beste in jezelf leert zien;

nieuwe vaardigheden en keuzes in je opvoedkundige benadering durft te onderzoeken;

samen met je kind en met je partner groeit, verandert en lacht terwijl jullie de reis van het gezinsleven maken;

beseft dat het respect voor de ander als individu de magische kracht vormt die jullie bindt.

Over dit boek

Ik heb dit boek geschreven vanuit de liefde die ik koester voor kinderen. Zij verdienen het om op te groeien met een goed gevoel van eigenwaarde, zodat ze gelukkige en evenwichtige volwassenen kunnen worden, vol zelfvertrouwen. De kinderen zijn onze toekomst. Gelukkige kinderen kunnen als volwassene alles worden wat ze willen, uniek en bijzonder op hun eigen manier.

Misschien lees je dit boek omdat je een gezinnetje wilt stichten, omdat je nieuwe ideeën wilt opdoen of omdat je het gevoel hebt dat je zelf verandert. Wat je redenen er ook voor zijn: ik denk dat je het zo goed mogelijk wilt doen. Misschien heb je het tot nu toe al geweldig gedaan, maar misschien wil je nieuwe energie stoppen in je onderlinge verhoudingen, of heb je er behoefte aan dat je je gezinsleven meer onder controle hebt. Wat je situatie ook is: als je je vaardigheden als ouder wilt ontwikkelen, dan is dit boek geknipt voor je.

Er zijn heel veel theorieën, experts en boeken die fantastische opvoedingsadviezen geven, maar ik denk dat ze één ding over het hoofd zien: ieder gezin is anders, uniek en bijzonder. Mijn doel als coach van ouders is om je te helpen ontdekken dat je de antwoorden in jezelf kunt vinden.

Ik geloof dat jij de echte expert bent voor je eigen gezin, maar soms zal ik je een advies geven dat gebaseerd is op ouderschapsvaardigheden die goed blijken te werken. Ik put ook uit mijn eigen ervaring als hoofd van een school en als lerares voor de klas (dat heb ik 22 jaar gedaan), en als moeder van twee kinderen die nu 11 en 13 jaar zijn. Ik leer nog steeds (zoals mijn dochter me soms onder de neus wrijft).

Mijn filosofie is simpel: je kind verdient het allerbeste. Ze verdient het dat jij de beste ouder bent die je maar kunt zijn. Ik hoop dat je door het lezen van dit boek leert dat je meer keuzemogelijkheden hebt, en dat je nieuwe en andere beslissingen kunt nemen. Baseer je daarbij altijd op de beste bedoelingen voor jouw kind.

Mijn benadering is coaching-gericht. Ik zal je dus regelmatig vragen stellen, zodat je je eigen antwoorden vindt op de vraag wat jouw gezin nodig heeft, en wat de persoonlijke stijl van je gezin is. Ouderschapscoaching is een manier om je ouderschap eens te onderzoeken, op een niet-oordelende, vertrouwelijke en niet-kritische manier. Ik wil je helpen jouw antwoorden naar voren te halen en helderheid, richting en vertrouwen te krijgen in het ouderschap.

Ik heb geprobeerd om dit boek eenvoudig te houden zodat het gemakkelijk leest. Het zou moeten aanvoelen alsof er een vriend tegen je praat, zonder jargon (maar gaandeweg zul je wel wat waardevol en bruikbaar jargon leren kennen). Ik ben ervan overtuigd dat alle ouders hun best doen, maar soms zie je door de bomen gewoon het bos niet meer: het is immers jouw leven! Dit boek is een poging om je te helpen even wat afstand te nemen, zodat je het bos weer gaat zien en misschien zelfs de bloemen kunt ruiken!

Afspraken in dit boek

Om je te helpen gemakkelijk je weg in dit boek te vinden, hanteer ik enkele vaste regels.

Om ergens de nadruk op te leggen, om nieuwe woorden aan te geven en om termen te definiëren gebruik ik een cursieve letter.

Het sleutelbegrip in een lijst staat vetgedrukt.

In de hoofdstukken gebruik ik mannelijke en vrouwelijke voornaamwoorden, om beide geslachten recht te doen.

Hoe dit boek is opgezet

Dit boek bestaat uit 19 hoofdstukken en 6 delen.

In ieder hoofdstuk vind je paragrafen die te maken hebben met het hoofdonderwerp. Daardoor kun je gemakkelijker snel iets opzoeken en iets over onderwerpen lezen die voor jou van belang zijn. Ga gerust kriskras door het boek heen, doe wat voor jou nodig is.

Deel I: Begrijp je kinderen en jezelf

Dit deel biedt je een stevig fundament voor het ouderschap. Het geeft je een globaal beeld – of de bestemming – van het ouderschap en helpt je je aandacht te richten op dat wat echt belangrijk voor je is. Je ontdekt hoe je veranderingen kunt bewerkstelligen en hoe je moed verzamelt om nieuwe ideeën of andere benaderingen uit te proberen. In dit deel kijken we ook naar wat er van invloed is op het ouderschap en naar jouw rol als vader of moeder.

In dit deel besteden we ook aandacht aan het begrijpen van je uitdagingen en je succes als ouder. Je leert jezelf beter kennen. Wat betreft ouderschap leer je aangeven waar je goed in bent en waar je van houdt, maar je leert ook aan te wijzen wat je moeilijk vindt en wat een uitdaging voor je is.

Je krijgt ook inzicht in het werkelijk begrijpen van je kinderen: het verschil tussen meisjes en jongens, wat kinderen van jou als ouder verlangen en wat ze werkelijk van jou nodig hebben.

Deel II: Verbeter je basisvaardigheden als ouder

Dit deel probeert de basisbeginselen van het ouderschap te verbeteren, door je te helpen om beter met de dagelijkse gezinsroutines om te gaan. Er is aandacht voor de vraag hoe je je gezin een ‘wij’-mentaliteit meegeeft. Daarin vinden kinderen een stevig fundament voor een gevoel van veiligheid en stabiliteit.

Effectieve en succesvolle communicatievaardigheden (waar ook aandachtiger luisteren bij hoort!), een compliment geven, gemakkelijk medewerking krijgen van je kind: het zijn allemaal essentiële vaardigheden waar ik in dit deel uitvoerig op inga.

Ik laat je ook zien hoe je flexibel kunt blijven in het ouderschap, zodat je veranderingen kunt herkennen die je kind doormaakt bij het ontwikkelen van haar onafhankelijkheid en zodat je je daaraan kunt aanpassen. Ik leg uit hoe je de veranderingen kunt accepteren als jij en je kind beiden groeien en je ontwikkelen.

Dit deel kijkt ook naar de wereld van het opvoeden vanuit het perspectief van ouders, en helpt je bij het vinden van evenwicht in het ouderschap. Ik laat zien hoe je je volwassen relaties kunt onderzoeken en opfrissen, hoe je je vrije tijd kunt bekijken en hoe je ervoor zorgt dat je ook je eigen behoeften niet vergeet.

Deel III: Bijsturen

Er zijn verschillende manieren van en opvattingen over straffen en bijsturen. De hoofdstukken in dit deel kijken naar de manier waarop jij dat doet, de manier waarop je op je kinderen reageert en naar wat voor jou als ouder aanvaardbaar of onaanvaardbaar gedrag is. Je leest er over het stellen van grenzen, liefdevol bijsturen en het stellen van regels die bij je gezin passen, regels die jullie allemaal begrijpen en waar jullie je aan kunnen houden.

Dit deel bekijkt ook strategieën voor het vader of moeder zijn van kinderen van verschillende leeftijden, van peuters tot tieners. Je leest er ook hoe je je kunt richten op positieve manieren om met conflicten om te gaan, en om medewerking te krijgen van kinderen, ongeacht hun leeftijd.

Deel IV: Help je kind omgaan met vaker voorkomende problemen

Dit deel bekijkt problemen waar kinderen vaak mee moeten leren omgaan: vriendschappen op school, pesten en de druk van examens en toetsen. Andere onderwerpen waar ik op inga zijn het omgaan met teleurstelling, bedplassen, nachtmerries en de veranderingen rond de puberteit. In dit deel vind je ook de grotere problemen, zoals een scheiding, rivaliteit tussen broers en zussen en een sterfgeval.

Deel V: Anders zijn

Als een kind bijzonder is of speciale behoeften heeft, dan heeft dat invloed op het hele gezin. In dit deel is er aandacht voor het stellen van de diagnose en voor hulp, maar ook voor veelvoorkomende onderwerpen als ADHD, dyslexie, dyspraxie, het syndroom van Asperger en hoogbegaafde kinderen. Ik vertel ook over de leuke en de lastige kanten van het hebben van tweelingen, drielingen of andere meerlingen.

Deel VI: Het deel van de tientallen

In het deel van de tientallen vind je snelle en eenvoudige uitgangspunten voor positief opvoeden: tien ideeën om te zorgen voor een gelukkig thuis, tien dingen om iedere dag te doen, tien dingen om te doen wanneer het niet loopt zoals je wilt en tien geweldige bronnen die je kunnen helpen een weg te vinden door het alledaagse doolhof van het ouderschap.

Pictogrammen in dit boek

| Kijk nog eens goed naar deze kleine geheugensteuntjes, zodat je het niet vergeet! Dit pictogram vind je bij strategieën om in je achterhoofd te houden wanneer je nieuwe ouderschapsvaardigheden ontwikkelt.
| Let op deze praktische suggesties die je helpen bij het opvoeden van gelukkige kinderen.
| Dit pictogram zie je staan bij anekdotes uit mijn eigen leven, en bij ervaringen die ik heb opgedaan tijdens het werken met ouders en kinderen, tijdens het lesgeven en coachen.
| Let op deze positieve ideeën, die je helpen optimistisch in het ouderschap te blijven staan.
| Wees op je hoede bij deze stukjes informatie. Dit bommetje vind je wanneer ik het over gedrag heb dat je moet vermijden in de omgang met je kinderen.
| Geniet van deze inspirerende (en soms ook grappige) uitspraken van andere mensen – beroemdheden en volslagen onbekenden.

En nu?

Net als bij de meeste andere Voor Dummies-boeken hoef je dit boek niet van kaft tot kaft te lezen. Misschien zijn sommige paragrafen op dit moment niet van toepassing op jouw situatie, of heb je alleen maar behoefte aan ideeën om met een specifieke situatie om te gaan. Ik heb geprobeerd om leeftijdspecifieke informatie te geven waar ik denk dat dat zinvol of relevant is. In andere delen heb ik het algemener gehouden.

Lees de hoofdstukken van begin tot eind, of in willekeurige volgorde.

Als je iets wilt weten waar ik het in dit boek niet over heb, neem dan gerust contact met me op. Misschien wil je meer weten over ouderschapscoaching, als positieve manier om je kinderen op te voeden. De beste manier om contact met me op te nemen is via mijn website: www.positive-parents.com. Je kunt je daar ook aanmelden voor een nieuwsbrief die eens per kwartaal uitkomt en waarin je praktische tips en interessante ideeën vindt.

Hoofdstuk 1

Zelfvertrouwen krijgen als ouder

In dit hoofdstuk:

Volg de formule voor zelfverzekerde ouders

Bestuurder worden

Plan je doelen en richt je daarop

Leer betere besluiten te nemen

Voer positieve veranderingen door

Doe iets

Zal ik je vertellen wat het geheim is om een zelfverzekerde ouder te zijn? Dat zo’n geheim niet bestaat!

Eigenlijk bestaat het zijn van een zelfverzekerde ouder uit iets heel eenvoudigs, maar misschien had je er nog niet aan gedacht. Zelfverzekerd ouderschap bestaat uit:

de verantwoordelijkheid nemen voor het ouderschap;

plannen wat je wilt bereiken en je daarop richten;

besluiten om veranderingen door te voeren;

actie ondernemen.

Zie je wel, een kind kan de was doen!

Dit hoofdstuk behandelt alle belangrijke dingen die je moet doen om een zelfverzekerde ouder te worden.

De leiding overnemen

Wie bepaalt hoe jouw leven eruitziet? Je kinderen? Je eigen ouders? Je vrienden? Iemand van de televisie? Jij zelf?

Coaching helpt je een betere ouder te worden

Ik houd erg van opvoeden en help anderen graag bij het ontwikkelen van zelfvertrouwen en vaardigheden als ouder. Sinds ik ben begonnen met mijn bedrijf Positive Parents – Confident Kids Coaching, heb ik met veel ouders mogen werken die verrassende veranderingen en verbeteringen in hun gezin doormaakten.

Ouderschapscoaching is een ervaring die het leven van veel deelnemers verandert. Want ze leren praktische en positieve manieren om hun ouderschap te veranderen, van iets waarin ze zijn vastgelopen tot iets waar ze blij mee zijn. En daar hebben ze vaak heel lang naar gezocht!

Ouderschapscoaching is iets anders dan counseling of therapie. Het is een manier om gewone ouders de kar van de gezinsrelaties weer te laten trekken, om zo weer controle over het leven te krijgen. Waar een fitnesscoach je helpt je lichaam in vorm te krijgen, helpt een ouderschapscoach je om het ouderschap goed te regelen: door je structuur te bieden waarmee je vooruit kunt en veranderingen kunt doorvoeren. Bij ouderschapscoaching worden geen oordelen geveld, wordt geen kritiek geleverd en het is vertrouwelijk. Je kunt er ook nog eens heel veel plezier aan beleven. In feite is ouderschapscoaching gewoon een reeks gesprekken van mens tot mens, maar wel met een doel.

Soms kun je in je gezinssituatie door de bomen het bos even niet meer zien. Als er dan een objectieve en sympathieke derde persoon buiten je gezin is die je helpt zoeken naar je eigen oplossingen voor problemen, dan kan dat je enorm helpen. Ouder zijn is uitdagend, vermoeiend en frustrerend, maar je krijgt er ook ontzettend veel voor terug. Alle ouders hebben soms wat hulp nodig bij het zoeken naar duidelijkheid, richting en vertrouwen in wat zij kunnen als vader of moeder.

Dit is echt een serieus bedoelde vraag. Heb jij echt de leiding over je eigen leven? Neem je verantwoordelijkheid voor de manier waarop alles met jou te maken heeft? Als je dat niet doet, dan heb je misschien al een probleem: als persoon en als ouder.

Het is gemakkelijk om de verantwoordelijkheid te nemen voor dingen als naar je werk gaan, het uitruimen van de vaatwasser en het uitlaten van de hond. Maar hoe zit het met het nemen van verantwoordelijkheid voor dingen waarvan het lijkt alsof je er geen controle over hebt? De meeste mensen leggen daar een grens, omdat het gemakkelijker is om een slachtoffer van de omstandigheden te zijn dan om verantwoordelijkheid te nemen.

Een slachtoffer kiest voor de gemakkelijkste oplossing en zegt dingen als: ‘Nou ja, je weet toch dat kinderen gewoon een eigen wil hebben.’ Een slachtoffer geeft zijn kinderen de schuld van zijn vermoeidheid, verdriet of woede. Door de kinderen de schuld te geven kan het slachtoffer rustig achterover leunen, in de wetenschap dat een ander verantwoordelijk is voor een oplossing.

Maar door voor slachtoffer te spelen, verkwansel je dat wat ik je ‘verantwoordelijkheid’ noem. Natuurlijk is iedereen wel een beetje een slachtoffer. Maar door je kind de verantwoordelijkheid in de schoenen te schuiven, geef je hem de schuld in plaats van dat je de leiding overneemt.

Slachtoffers worden gemakkelijk verliezers, omdat ze het gemakkelijk opgeven en dan zeggen: ‘Het was niet mijn schuld. Ik vertrouwde op de kinderen, maar zij hebben me laten barsten. Het is hun schuld.’ Maar als je het anders bekijkt en jezelf sterker maakt – door de tips in dit boek op te volgen – kun je ervoor zorgen dat het jou zelf gaat lukken, zodat je een winnaar wordt in iedere denkbare situatie.

Een echt succesvolle en gelukkige ouder neemt het heft weer in handen en neemt zijn verantwoordelijkheid. Hij zit weer aan het roer, voelt zich meer ontspannen, blij en vol energie.

Plannen en vooruitdenken

Wist je dat je alles eigenlijk twee keer doet of maakt? Eerst in je gedachten, en dan in het echt.

Wanneer je je droomhuis wilt bouwen, dan ga je niet gewoon een lap grond kopen dat toevallig ergens over is, waar je dan stenen laat komen om lukraak mee te bouwen (tenzij je de derde bent van de drie biggetjes!). In werkelijkheid begin je met je eigen ideeën, huur je een architect in om wat schetsen te maken, vraag je je partner en vrienden wat zij ervan vinden en verfijn je je plannen net zo lang tot alles precies goed is. Pas daarna begin je eindelijk met het echte bouwen.

Waarschijnlijk investeer je veel meer tijd in het plannen van je volgende vakantie of in het kiezen van een nieuwe garderobe dan in het plannen van het soort volwassene dat je kind volgens jou zou moeten worden. Dat is ontzettend raar!

Net als alle andere dingen van waarde schep je ook je ouderschap twee keer. Om een harmonieus gezin te hebben moet je een duidelijk beeld voor ogen hebben van wat je wilt bereiken. Je moet het afgeronde product visualiseren voordat je begint de stukjes in elkaar te puzzelen.

Dromen over de toekomst van je kind

Neem de tijd om je voor te stellen wat je echt wilt bereiken in het ouderschap. Zoek naar het grote geheel, de bestemming van je ouderschap, je ultieme doel. Laat je fantasie de vrije loop, droom erop los! Maak aantekeningen in een dagboek en houd dat bij de hand wanneer je met de suggesties in dit boek aan de slag gaat. Maak van het bijhouden van je dagboek een gewoonte.

Schrijf alle ideeën op die er in je opkomen – groot of klein, grappig of briljant – alsof je ze al hebt bereikt. Je kunt bijvoorbeeld willen dat je kind:

opgroeit tot een onafhankelijke, gelukkige en evenwichtige volwassene, vol zelfvertrouwen;

respect toont en tolerant is ten opzichte van anderen;

het leuk vindt om tijd met je door te brengen;

jou als vader of moeder respecteert en dat jullie goed met elkaar overweg kunnen;

een goed gevoel voor humor ontwikkelt en de grappige kant van dingen ziet;

een verantwoordelijke volwassene wordt;

vriendelijk en meelevend is ten opzichte van anderen;

doorzettingsvermogen heeft en flink studeert;

stabiliteit en veiligheid in zijn leven heeft.

Probeer dit om te ontdekken wat je ideeën over je kind zijn. Droom eerst weg bij wat volgens jou de ideale situatie is. Richt daar dan je aandacht op en visualiseer het. Hoor wat je zegt, hoor ook wat je kind zegt. Let op hoe je je voelt. Maak het plaatje helderder en zoom erop in, stap dan die ideale situatie binnen. Schrijf dan alles op wat je net hebt meegemaakt. En droom nog meer!

Grootse dromen verdelen in kleinere doelen

Net als je droomhuis kun je de dromen voor je kinderen niet in één keer bereiken. Je moet er als het ware hapklare brokken van maken en er een realistisch tijdschema aan koppelen. Denk in kleine stapjes.

Voor de beste resultaten moet je je richten op drie soorten doelen:

langetermijndoelen

doelen voor de middellange termijn

dagelijkse doelen

Langetermijndoelen: de filosofie van ons ouderschap

Ga er eens goed voor zitten en denk hier eens over na: wat zijn de belangrijkste dingen in het leven waar je kind voor warm zou moeten lopen?

Mijn vader had een aantal uitdrukkingen waarmee hij zijn kijk op het leven aan anderen duidelijk maakte. ‘Het leven is wat je ervan maakt’ en ‘Zorg voor een goed evenwicht’ waren een paar van zijn favorieten. Zelf koester ik ‘Geniet van je reis’, ‘Maak een verschil voor de wereld’, ‘Lach veel’ en ‘Oordeel niet over anderen’.

Schrijf je langetermijndoelen in je dagboek en werk ze bij totdat je er blij mee bent. Hoofdstuk 2 helpt je bepalen wat voor soort vader of moeder je bent en wilt zijn.

Je kunt je langetermijndoelen op een stukje papier schrijven en dat met je meenemen in je portemonnee of handtas. Daardoor denk je er ook nog eens aan wanneer je niet thuis bent en midden in het leven van alledag zit.

Doelen voor de middellange termijn: de jaarlijkse controlebeurt

Pik één dag in het jaar uit waarop je er goed voor gaat zitten, en onder het genot van een kop koffie je gedachten laat gaan over hoe je het als ouder doet. Zorg voor een gemakkelijk te onthouden datum (oudejaarsavond bijvoorbeeld) en wees eerlijk naar jezelf. Bedenk wat er goed gaat, maar blijf niet hangen bij de dingen die minder goed gaan. Vergeef jezelf daarvoor en bedenk wat je het komende jaar graag wilt zien gebeuren met je gezinsrelaties.

Schrijf je doelen voor de middellange termijn op in je dagboek. Berg het dagboek ergens op waar je er gemakkelijk bij kunt (bijvoorbeeld bij je bed of op je bureau). Lees deze doelen iedere maand eens over, zodat je jezelf eraan herinnert wat je dit jaar als ouder wilt bereiken.

Dagelijkse doelen: snelle geheugensteuntjes

Beschouw je dagelijkse ouderschapsdoelen als kleine stapjes die je zet. Besteed tien minuutjes aan het plannen van kleine dingen die je ouderschap kunnen verbeteren, en doe dat in je eentje. Een dagelijks doel kan bijvoorbeeld zijn dat je afstand neemt van de situatie, dat je lacht in plaats van fronst of dat je het grappige van een probleem ziet. In hoofdstuk 7 vind je nog heel veel andere ideeën voor bruikbare dagelijkse doelen.

Richt je op wat je wilt

Focus, focus, focus… goede ouders krijgen dat waar ze hun aandacht op richten.

Succes, geluk, een geweldige ouder zijn: dat is niet iets wat de een per ongeluk overkomt en een ander niet. Het zijn resultaten die je bereikt door een bewuste manier van denken, handelen en zijn.

De veranderingen die er echt toe doen zijn meestal veranderingen in de perceptie van jezelf, en niet veranderingen buiten jezelf, of uiterlijke veranderingen. En echt, je kunt de manier waarop je iets bekijkt in een fractie van een seconde veranderen. Hoofdstuk 4 biedt je wat nuttige gereedschappen om je perceptie aan te passen.

De afgelopen herfst ging ik naar de school van mijn dochter om haar te zien korfballen. Ze is een goede speelster, enthousiast en technisch goed. Ik stond langs de lijn en was nerveus, maar vond het commentaar van de andere moeders heerlijk om te horen. En toen viel me iets bijzonders op. Iedere keer dat er een bal werd ingegooid, gooide zij die naar een tegenstander, en dat was echt niet de bedoeling! Dat gebeurde acht van de tien keren, en ik merkte dat ze dat deed omdat ze was gefocust op de plaats waar de bal niet naartoe moest. Ik liet haar weten dat ze zich beter wat kon ontspannen, en dat ze haar aandacht moest richten op waar de bal wel naartoe moest. Ze hoefde zich alleen maar voor te stellen dat dat gemakkelijk zou lukken. Doordat ze positiever dacht, werd haar spel meteen veel beter.

Word beter in het nemen van een besluit

Ouders vinden het vaak moeilijk om een besluit te nemen, omdat ze bang zijn dat ze het niet goed doen. Niemand wil fouten maken, maar wat zou je ervan zeggen als je je manier van denken verandert en een beslissing ziet als een kans om te leren hoe je een betere ouder kunt worden?

Ontspan je en besef dat de goede besluiten van nu gebaseerd worden op de fouten en ervaringen uit het verleden. Wees gelukkig met je fouten, leer ervan en pieker er niet over: ga gewoon verder.

De steenrijke platenbaas Richard Branson zegt het ook: ‘Ik heb meer van mijn fouten geleerd dan van mijn successen.’

Kleine veranderingen maken echt een groot verschil.

Dingen veranderen

In het boek Wie heeft mijn kaas gepikt? heeft Spencer Johnson het over het verschil tussen mensen en ratten. Als ratten ontdekken dat wat ze doen niet werkt, dan doen ze iets anders. Maar als mensen hetzelfde ontdekken, dan geven ze een ander de schuld!

Het is waanzin om telkens precies hetzelfde te doen en dan te verwachten dat het resultaat anders zal zijn. Dat je iedere dag een kwartier te laat uit bed komt en dan toch verwacht dat je kinderen op tijd op school zullen zijn… Denk na! Als je andere resultaten wilt, moet je dingen anders doen.

Ik hoor ouders die zijn vastgelopen in gezinsrelaties vaak zeggen: ‘Maar ik heb het altijd zo gedaan’, of ‘Zo ben ik nu eenmaal.’ Maar als je een aanzet wilt geven tot veranderingen in je gezin, en als je wilt dat dat ook iets uithaalt, dan moet je de zaken anders aanpakken, ook al voel je je daar misschien wat ongemakkelijk bij.

Alleen wanneer je het anders gaat doen zul je merken dat het ouderschap gemakkelijker wordt, en ook leuker.

Allemaal winnaars

Om succes te genereren in je gezinsleven, moet je afrekenen met de mentaliteit van ‘als ik win, dan verlies jij’. Je hebt een nieuwe aanpak nodig, waarbij iedereen in het gezin beseft dat je met elkaar moet samenwerken. Net als in een voetbal- of hockeyteam.

Win-win is een mentaliteit van delen. Het is het vermogen om samen te werken. Wanneer je uit bent op win-win, dan zorgt dat voor wederzijds respect, begrip voor elkaar en goede onderlinge verhoudingen, omdat jullie allemaal proberen de wereld vanuit elkaars standpunt te bekijken. In hoofdstuk 4 komt deze ‘wijin-plaats-van-ikmentaliteit’ uitvoerig aan de orde.

Actie ondernemen

Voor de meeste ouders is het het moeilijkst om actie te ondernemen. Plannen, je focus bepalen en besluiten nemen: dat is allemaal nog betrekkelijk gemakkelijk. Maar er komt een moment waarop je het eind van de springplank bereikt en het diepe in moet. Je voornemens uitstellen tot morgen, volgende week of volgend jaar is gemakkelijk, maar wat je moet doen is iedere beslissing ogenblikkelijk uitvoeren. Ook al slaag je er eerst alleen maar in om iets heel kleins voor elkaar te krijgen, dan ben je in elk geval wél begonnen.

Als je een gelukkig, evenwichtig kind wilt opvoeden, met veel zelfvertrouwen, begin dan met hem te praten, naar hem te luisteren en tijd met hem door te brengen. Iedere dag, op een tijdstip waarop dat ontspannen kan, waarop dat natuurlijk aanvoelt en waarop het jullie allebei uitkomt. Dat is een positieve eerste stap in het bereiken van die prachtige langetermijnrelatie waar je aan wilt werken.

Krijg weer energie van het ouderschap

Het gebeurt je maar al te gemakkelijk dat het ouderschap een sleur wordt. Alle dagen weer broodtrommeltjes klaarmaken, eten koken, grasmaaien, leidingen doorspoelen. Soms heb je gewoon even een oppepper nodig, en de beste manier om daarmee te beginnen is met je kinderen.

Probeer de volgende techniek om je ouderschap op te frissen:

1. Bepaal wat je het leukst vindt aan het ouderschap.

Nuttige vragen die je jezelf daarover kunt stellen, zijn:

Welke uitdrukking zie je het liefst op het gezicht van je kind?

Wat is daar zo leuk aan?

Hoe voelt het als je kind lacht, giechelt of je zo’n heerlijke knuffel geeft?

Wat weerhoudt je ervan om meer plezier te maken met je kind?

Wat denk je wat het grootste voordeel zou zijn als jij en je kind iedere dag meer samen doen?

Op welke manier wordt jullie band verstevigd als je meer een-opeentijd met je kind doorbrengt?

2. Schrijf zeven dingen op die je samen met je kind kunt doen in het Rad van Plezier.

Verstoppertje spelen, fietsen, een spelletje doen, in het park wandelen en kletsen, een cake bakken, voetbal kijken, zwemmen, oorbellen kopen! Fantaseer er lustig op los.

In figuur 1.1 zie je een blanco Rad van Plezier.

Figuur 1.1:
Het Rad van Plezier

Als je het moeilijk vindt ideeën of activiteiten te verzinnen die jij en je kind samen kunnen doen, vraag dan je kind eens wat hij wil. Misschien kun je het Rad samen invullen.

3. Probeer zeven weken achtereen telkens een van die activiteiten uit het Rad van Plezier te doen, of een week lang iedere dag één.

Kijk of samen plezier maken jullie gezinsleven verandert.