Jean-Christophe Grangé

Bloeddorstige driften

Vertaald uit het Frans door Floor Borsboom

Uitgeverij De Geus

breda 2011

Ouvrage publié avec le soutien du Centre national du livre – Ministère français chargé de la culture. Deze uitgave is mede mogelijk gemaakt dankzij een bijdrage van het Franse ministerie van Cultuur – Centre national du livre

De vertalingen van bijbelcitaten zijn ontleend aan de bijbelvertaling van het Nederlands Bijbelgenootschap

Oorspronkelijke titel La Forêt des Mânes, verschenen bij Albin Michel

Oorspronkelijke tekst © Éditions Albin Michel, Parijs 2009

Nederlandse vertaling © Floor Borsboom en De Geus bv, Breda 2011

Omslagontwerp Studio Ron van Roon

Omslagillustratie © Jonathan Alcorn/Getty Images

isbn 978 90 445 2138 2

nur 305

Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van De Geus bv, Postbus 1878, 4801 bw Breda, Nederland.

Telefoon: 076 522 8151.

Internet: www.degeus.nl

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, 2011

Wilt u het gratis magazine Geuzennieuws met informatie over onze nieuwe uitgaven ontvangen, ga dan naar www.degeus.nl en meld u aan.

Voor Alma,

licht in de duisternis

I - De prooien

De prooien

1

Dát was het. Precies wat ze zocht.
De Pradaschoenen die ze in de Vogue van vorige maand had gezien. De onopvallende, beslissende toets die het helemaal af zou maken. Met het jurkje dat ze voor ogen had – een klein zwart dingetje dat ze voor een prikje had gekocht in de rue du Dragon – zou het perfect zijn. Echt cool. Glimlach. Jeanne Korowa rekte zich uit achter haar bureau. Ze wist eindelijk wat ze die avond zou dragen. Perfect. Zowel naar de vorm als naar de geest.

Ze checkte nogmaals haar mobieltje. Geen berichten. Een steek van angst deed haar maag ineenkrimpen. Scherper, dieper dan de vorige. Waarom belde hij niet? Het was al over vieren. Was het niet al te laat om de afspraak te bevestigen?

Ze wuifde haar twijfels weg en belde de Pradawinkel in de avenue Montaigne. Hadden ze de schoenen? Maat 39? Ze zou ze voor zevenen komen ophalen. Kortstondig gevoel van opluchting. Onmiddellijk weggevaagd door een andere zorg. Ze stond al 800 euro rood … Met die schoenen zou dat meer dan 1.300 worden.

Maar het was 29 mei. Over twee dagen zou ze haar salaris krijgen. 4.000 euro. Geen cent meer, inclusief toeslagen. Ze zou de nieuwe maand dus voor de zoveelste keer ingaan met een derde minder te besteden. Ze was het gewend. Ze speelde het bancaire hinkelspel nu al jaren met een zekere behendigheid.

Ze sloot haar ogen. Zag zich al in haar glanzende pumps. Vanavond zou ze een andere vrouw zijn. Onherkenbaar. Sensationeel. Onweerstaanbaar. De rest zou kinderspel zijn. Toenadering. Verzoening. Nieuw begin.

Maar waarom belde hij niet? Hij had gisteravond toch zelf contact met haar gezocht? Voor de honderdste keer die dag opende ze haar inbox en las de e-mail.

Mensen zeggen soms maar wat. Ik meende er natuurlijk niets van. Morgen samen uit eten? Ik bel je en haal je op van de rechtbank. Ik zal jouw koning zijn, jij mijn koningin …

Die laatste woorden waren een verwijzing naar ‘Heroes’, een song van David Bowie. Een speciale versie ervan, waarin de rockstar een paar coupletten in het Frans zingt. De dag dat ze de vinylplaat in een speciaalzaak bij de Hallen hadden ontdekt, stond haar nog haarscherp voor de geest. De blijdschap in zijn ogen. Zijn lach … Exact op dat moment had ze geweten dat ze niets anders meer wilde. Altijd dat vuur in zijn ogen opwekken, of alleen maar brandende houden. Zoals de Vestaals maagden in het oude Rome het heilige vuur van de tempel moesten onderhouden.

De telefoon ging over. Niet haar mobiele telefoon. De vaste lijn.

‘Hallo?’

‘Violet hier.’

In een fractie van een seconde viel Jeanne terug in haar officiële rol.

‘Hoe staat het ermee?’

‘Slecht.’

‘Heeft hij bekend?’

‘Nee.’

‘Heeft hij haar nou verkracht of hoe zit dat?’

‘Hij zegt dat hij haar niet kent.’

‘Ze is toch de dochter van zijn minnares?’

‘Hij zegt dat hij de moeder ook niet kent.’

‘Het tegendeel is toch gemakkelijk aan te tonen?’

‘Niets aan deze zaak is gemakkelijk.’

‘Hoeveel uur hebben we nog?’

‘Zes. We kunnen het dus wel vergeten. Hij houdt al achttien uur zijn kaken op elkaar.’

‘Shit.’

‘Wat je zegt. Maar goed, ik probeer het nog een keer en doe er een schepje bovenop. Maar tenzij er een wonder gebeurt …’

Ze hing op en realiseerde zich dat het haar koud liet. Tussen de ernst van het dossier – verkrachting en mishandeling van een minderjarige – en waar zij zich druk om maakte – uit eten gaan of niet? – gaapte een diepe kloof. Toch kon ze aan niets anders denken dan aan haar afspraakje.

Een van de eerste opgaven waarvoor je op de rechtersopleiding werd gesteld was om naar een video-opname te kijken: een heterdaadje gefilmd door een bewakingscamera. Na afloop werd iedere aanstaande rechter gevraagd te beschrijven wat hij had gezien. Dat leverde evenzovele versies van het gebeurde op. De auto veranderde van merk en van kleur. Het aantal overvallers liep uiteen. De opeenvolging van gebeurtenissen was nooit hetzelfde. Die opgave zette de toon. Objectiviteit bestaat niet. Rechtspraak is mensenwerk. Gebrekkig, veranderlijk, subjectief.

Jeanne keek onwillekeurig naar het schermpje van haar mobiele telefoon. Ze voelde de tranen in haar ogen schieten. Ze had de hele dag op dat telefoontje zitten wachten. Zich van alles voorgesteld en in haar hoofd gehaald, met steeds weer dezelfde gedachten en dezelfde hoop, om een seconde later weer in diepe wanhoop te vervallen. Ze had meerdere keren op het punt gestaan om zelf te bellen. Maar nee. Geen sprake van. Ze moest volhouden …

Half zes. Plotseling raakte ze in paniek. Het was allemaal voorbij. Die vage belofte van een etentje was de laatste stuiptrekking van iets wat ten dode opgeschreven was. Hij zou niet meer komen. Ze moest het onder ogen zien. ‘Rouwverwerking’, ‘loslaten’, ‘doorgaan met je leven’. Al die kloteclichés waar je helemaal niets aan had als je hart weer eens gebroken was. Voor de zoveelste keer was gedumpt. Ze smeet de markeerstift op haar bureau en stond op.

Haar kamer bevond zich op de derde verdieping van de arrondissementsrechtbank, de tgi, van Nanterre. Tien vierkante meter volgepropt met stoffige, naar printerinkt riekende dossiers en twee bureaus tegen elkaar aan – het hare en dat van haar griffier Claire. Ze had haar om vier uur naar huis gestuurd om zelf rustig te kunnen flippen.

Ze ging voor het raam staan, keek naar de heuveltjes van het parc de Nanterre. Zachte glooiingen, hard gras. Rechts flatgebouwen in alle kleuren van de regenboog en verderop de ‘wolkentorens’ van Émile Aillaud, de architect die zei: ‘Goedkope woningbouw is een economische noodzaak, maar die mag mensen niet de indruk geven dat ze zelf goedkoop zijn.’ Jeanne vond het een mooi citaat. Maar ze was er niet zo zeker van of het resultaat wel voldeed aan de verwachtingen van de architect. In haar kantoor zag ze elke dag de realiteit voorbijkomen die het product was van die kloteflats: diefstal, verkrachting, geweld, drugs … Geen keurige doorsnee, dat was zeker.

Ze ging vol walging weer achter haar bureau zitten, vroeg zich af hoelang ze het nog zou volhouden voor ze weer een lexomil zou nemen. Haar blik viel op een stapel briefpapier. Gerechtshof van Versailles. Arrondissementsrechtbank van Nanterre. Kantoor van de Edelachtbare Vrouwe J. Korowa. Rechter-commissaris bij de tgi van Nanterre. Als echo daarvan hoorde ze de geijkte termen waarin ze doorgaans werd omschreven. De jongste rechter van haar jaar. Het kleine ambitieuze rechtertje. Voorbestemd om de gelijke te worden van een Eva Joly of een Laurence Vichnievsky. Dat was de officiële versie.

De persoonlijke versie was een ramp. Vijfendertig jaar oud. Niet getrouwd. Geen kinderen. Een paar vriendinnen, allemaal single. Een gehuurde driekamerwoning in het zesde arrondissement. Geen spaargeld. Geen eigen vermogen. Geen perspectief. Haar leven was als water tussen haar vingers door gegleden. En nu begonnen ze haar in restaurants al ‘mevrouw’ te noemen. Kut.

Twee jaar geleden was ze ingestort. Het leven, dat al een bittere smaak had, smaakte opeens helemaal niet meer. Depressie. Ziekenhuisopname. In die tijd betekende leven alleen nog maar lijden. Twee volmaakt gelijkwaardige, volmaakt synonieme woorden. Vreemd genoeg bewaarde ze goede herinneringen aan haar ziekenhuisverblijf. Warme, in ieder geval. Drie weken slapen, op een dieet van pillen en babyvoeding. De terugkeer naar de werkelijkheid was zachtjes verlopen. Antidepressiva. Analyse … Ze had aan die periode ook een onzichtbare barst in haar binnenste overgehouden, die ze in haar dagelijks leven probeerde te omzeilen met behulp van therapie, pillen en uitjes. Maar het zwarte gat was er, altijd vlakbij, bijna magnetisch, en had een permanente zuigkracht …

Ze zocht in haar tas naar haar lexomils. Legde een hele pil onder haar tong. Vroeger nam ze maar een kwart, maar gewenning verplicht en ze verdoofde zichzelf nu met een hele dosis. Ze zakte onderuit in haar stoel. Wachtte. Heel snel ontspande haar hand op haar borst. Haar ademhaling werd vloeiender. Haar gedachten verloren aan intensiteit …

Er werd op de deur geklopt. Ze schrok wakker. Ze was in slaap gevallen.

Stéphane Reinhardt verscheen in de deuropening, in zijn pied-de-poulejasje. Haar in de war. Verfomfaaid. Ongeschoren. Een van de zeven rechters-commissarissen van de tgi. Ze werden de ‘zeven huursoldaten’ genoemd. Reinhardt was verreweg het meest sexy. Meer Steve McQueen dan Yul Brynner.

‘Neem jij de fraudezaken waar?’

‘Het schijnt zo.’

Ze hadden haar drie weken geleden dat terrein toegewezen, hoewel ze er niet in gespecialiseerd was. Ze hadden haar net zo goed zware criminaliteit of terrorisme kunnen geven.

‘Ja of nee?’

‘Ja.’

Reinhardt zwaaide met een groene map.

‘Dan heeft het parket zich vergist. Ze hebben me dit ir gestuurd.’

Een ir is een ‘introductief request’ dat na een eerste voorlopig onderzoek wordt opgesteld door de officier van justitie of zijn plaatsvervanger. Het is niet meer dan een officiële brief die is vastgeniet aan de eerste stukken van het dossier: processen-verbaal van de politie, gegevens van de belastingdienst, anonieme brieven … Alles wat aanleiding kan geven tot de eerste verdenkingen.

‘Ik heb een kopie voor je gemaakt’, vervolgde hij. ‘Je kunt de zaak meteen bestuderen. Ik stuur het origineel vanavond terug. Dan zetten ze je morgen op de zaak. Of ik wacht nog een paar dagen en dan gaat-ie naar de volgende rechter van dienst. Neem je ’m of niet?’

‘Wat is het?’

‘Een anoniem rapport. Op het eerste gezicht een politiek schandaal om van te smullen.’

‘In welke hoek?’

Hij bracht zijn rechterhand met een komisch gebaar naar zijn slaap.

‘In extreemrechtse hoek, generaal!’

Ze voelde zich in één klap weer bezield raken door haar roeping, met alle zekerheden en beloften die erin besloten lagen. Haar werk. Haar macht. Haar positie als rechter, per presidentieel decreet.

Ze strekte haar arm boven haar bureau.

‘Stuur maar.’

2

Ze had Thomas bij een opening leren kennen. Ze wist nog precies wanneer. 12 mei 2006. De plek. Een groot appartement op de Linkeroever waar voor de gelegenheid een foto-expositie was ondergebracht. Haar look. Indiase bloes. Glanzend grijze spijkerbroek. Stoere motorlaarzen met zilveren gespen. Jeanne had niet naar de foto’s aan de muren gekeken. Ze had zich op haar doelwit geconcentreerd: de fotograaf zelf.

Ze had het ene glas champagne na het andere gedronken tot alle innerlijke weerstand was weggevaagd. Ze vond het prettig, als ze eenmaal haar prooi had uitgekozen, om zich helemaal te laten gaan en op haar beurt prooi te worden. ‘Killing me softly with his song’. De versie van de Fugees klonk boven het geroezemoes uit. Perfecte muziek voor haar mentale striptease, waarbij ze zich achtereenvolgens van haar angsten, haar aarzelingen en haar gêne ontdeed … Ze zwaaide er als met een beha of string mee boven haar hoofd om de ware vrijheid te smaken: die van de lust.

Tegelijkertijd hoorde Jeanne de waarschuwingen van haar vriendinnen: ‘Thomas? Een rokkenjager. Een man die alles neukt wat los en vast zit. Een klootzak.’ Ze glimlachte. Het was al te laat. De champagne verdoofde haar immuunsysteem. Hij had haar benaderd. Had zijn versiernummer ingezet. Nogal waardeloos, eigenlijk. Maar onder zijn grapjes glansde zijn lust. En haar glimlachjes weerspiegelden het antwoord.

De misverstanden waren meteen al begonnen. De eerste kus was te snel gekomen. In de auto, nog diezelfde avond. En, zoals haar moeder zei toen ze nog enigszins bij haar verstand was: ‘Voor de vrouw is de eerste kus het begin van de liefde, voor de man het begin van het einde.’ Jeanne had de pest in gehad dat ze zich zo snel had overgegeven. Dat ze de liefde niet op een laag pitje had doen ontbranden …

Van de weeromstuit had ze hem wekenlang aan het lijntje gehouden, wat een onnodige spanning tussen hen teweeg had gebracht. Ze hadden zich vastgebeten in hun respectievelijke rollen. Hij aandringend, zij afhoudend. Misschien was ze zichzelf al aan het beschermen … Ze wist dat als ze hem haar lichaam zou geven, haar hart zou volgen. En dat dan de echte afhankelijkheid zou beginnen.

Thomas was een goede fotograaf, dat moest ze hem nageven. Maar voor de rest niet om over naar huis te schrijven. Hij was mooi noch lelijk. En beslist niet sympathiek. Gierig. Egoïstisch. Laf, ja. Zoals de meeste mannen. In feite hadden Jeanne en hij maar één ding gemeen: dat ze twee keer per week naar de shrink gingen. En de diepe wonden die ze probeerden te laten helen. Bij nader inzien kon ze haar plotselinge bevlieging alleen maar verklaren uit de uiterlijke omstandigheden. De juiste plek. Het juiste moment. Niets meer dan dat. Dat wist ze allemaal en toch bleef ze hem in een soort van permanente zelfhypnose alle mogelijke kwaliteiten toedichten. De liefde van de vrouw: het enige terrein waar de kip niet het ei legt maar andersom …

Niet dat het haar eerste misser was. Ze viel altijd op foute en zelfs gestoorde mannen. Zoals die advocaat die zijn boiler uitzette wanneer ze bij hem bleef slapen. Hij had gemerkt dat Jeanne na een warme douche als een blok in slaap viel in plaats van de liefde met hem te bedrijven. Of die ict’er die haar vroeg om voor de webcam een striptease voor hem te doen. Ze was er meteen mee opgehouden toen ze in de gaten kreeg dat hij niet als enige keek. Of die obscure uitgever die witvilten handschoenen aantrok voordat hij in de metro stapte en boeken pikte uit antiquariaten. En nog anderen. Vele anderen … Waar had ze het aan verdiend dat ze altijd op idioten viel? Zo veel vergissingen om één ding te begrijpen: Jeanne was verliefd op de liefde.

Toen ze een klein meisje was, luisterde ze eindeloos naar het liedje ‘Femme libérée’: ‘Laat haar toch niet in de steek/ want ze is al zo teer/ voor een geëmancipeerde vrouw/ valt het leven niet mee …’ Indertijd begreep ze niets van de ironie van de tekst, maar ze voorvoelde dat dit liedje op een geheimzinnige manier haar toekomst zou bezegelen. Ze had gelijk. Inmiddels was Jeanne Korowa, Parisienne en onafhankelijk, een geëmancipeerde vrouw. En ja, het leven viel niet mee …

Ze holde van de ene procedure naar het andere proces, van de ene huiszoeking naar het andere verhoor, waarbij ze zich steeds weer afvroeg of ze wel op de goede weg was. Of dit wel het leven was waarvan ze had gedroomd. Soms vermoedde ze zelfs dat er sprake was van een gigantische zwendel. Ze hadden haar ervan overtuigd dat ze de gelijke moest zijn van de man. Zich kapot moest werken. Haar gevoelens moest uitschakelen. Maar was dat wel háár weg?

Wat haar razend maakte, was dat die situatie nog zo’n rotstreek van de mannen was. Ze hadden hun bindingsangst dusdanig tot norm verheven in de steden dat ze de vrouw ertoe hadden gedwongen hun grote sentimentele droom, hun Liebestraum, hun missie om zich voort te planten op te geven. En dat allemaal waarvoor? Om overdag op professioneel terrein hun kruimeltjes op te rapen en ’s avonds weg te dromen bij een soap terwijl ze hun lexomil wegspoelden met een glaasje witte wijn. En dat was het dan.

In het begin vormde ze met Thomas het ideale moderne paar. Twee appartementen. Twee bankrekeningen. Twee belastingaangiftes. Een paar gezamenlijke avonden per week en, bij wijze van genereus gebaar, een weekendje naar zee of zoiets.

Toen Jeanne zich aan zekere taboewoorden had gewaagd – ‘vaste relatie’, ‘samenwonen’ of zelfs, laten we eens gek doen, ‘kind’ – had ze nul op het rekest gekregen. Een muur van aarzelingen, uitvluchten en smoezen … En omdat een ongeluk nooit alleen komt, was toen ook haar achterdocht begonnen. Wat deed Thomas eigenlijk op die avonden dat ze hem niet zag?

Bij branden doet zich wel een fenomeen voor dat deskundigen een flashover noemen. In een afgesloten vertrek verbruiken de vlammen eerst alle zuurstof om vervolgens lucht van buiten aan te zuigen, door de reten onder deuren, de sponningen van kozijnen of spleten in de muren, waardoor binnen zo’n lage luchtdruk ontstaat dat wanden, vensters en ramen worden samengedrukt en de boel uiteindelijk ontploft. Dit zorgt voor zo’n plotselinge toestroom van zuurstof dat de brand in één keer oplaait en overslaat. Dat is de flashover.

Precies wat Jeanne was overkomen. Door haar hart af te sluiten voor alle hoop, had ze er alle middelen van opgebruikt. Elke deur, elke grendel op haar verwachtingen was ten langen leste ontploft, waardoor een niet meer te bedwingen woede, ongeduld en veeleisendheid was vrijgekomen. Jeanne was als een furie tekeergegaan. Ze had Thomas voor het blok gezet. Ze had ultimatums gesteld. En een voorspelbaar resultaat behaald. De man was er simpelweg vandoor gegaan. En weer teruggekomen. En er weer vandoor gegaan … De ruzies, uitvluchten en verdwijntrucs hadden elkaar net zo lang opgevolgd tot hun relatie niet meer was dan een tot op de draad versleten vod.

En waar was ze nu? Helemaal nergens. Ze had niets gewonnen. Geen belofte. Geen zekerheid. Integendeel, ze was alleen maar nóg meer alleen. Bereid om alles te accepteren. Een andere minnares, bijvoorbeeld. Alles liever dan alleen te blijven. Alles liever dan hem te verliezen. En zichzelf daarbij, want de gedachte aan een andere vrouw was een deel van haar geworden, vrat aan haar, slokte haar helemaal op …

Ze deed haar werk nu al weken op halve kracht, de geringste handeling, de geringste gedachte vereiste een bovenmenselijke inspanning. Ze bestudeerde verstrooid haar dossiers. Ze hield de schijn op dat ze leefde, werkte, ademhaalde, maar ze werd volledig in beslag genomen door haar obsessie. Haar verkoolde liefde. Haar tumor.

En die vraag: was er een ander?

Jeanne Korowa kwam tegen middernacht thuis. Trok haar jas uit zonder het licht aan te doen. Ging op de bank in de huiskamer liggen, met haar gezicht naar de straatverlichting die de strijd aanbond met de duisternis.

Daar masturbeerde ze tot ze in slaap viel.

3

‘Naam. Voornaam. Leeftijd. Beroep.’
‘Perraya. Jean-Yves. Drieënvijftig. Ik heb een makelaarskantoor, de cofec.’

‘Wat is het adres?’

‘Rue du Quatre-Septembre 14, in het tweede arrondissement.’

‘Wat is uw huisadres?’

‘Boulevard Suchet 117, in het zestiende.’

Jeanne wachtte tot Claire, haar griffier, het allemaal had genoteerd. Het was tien uur ’s ochtends. En het was nu al bloedheet. Ze deed ’s ochtends zelden verhoren. Normaal gesproken wijdde ze de eerste uren van de dag aan de dossiers die ze moest bestuderen en de telefoontjes die ze moest plegen met het oog op de gerechtelijke handelingen – verhoren, ondervragingen en confrontaties – van de middag. Maar dit keer had ze haar cliënt willen overrompelen. Ze had hem pas de avond tevoren laten dagvaarden. Ze had hem opgeroepen als simpele getuige. Een klassieke list. Een getuige heeft geen recht op de aanwezigheid van een advocaat of op inzage in zijn dossier. Een getuige is twee keer zo kwetsbaar als een verdachte.

‘Meneer Perraya, moet ik u de feiten in herinnering brengen?’

De man gaf geen antwoord, en Jeanne vervolgde op neutrale toon: ‘We hebben u opgeroepen in verband met de zaak betreffende de avenue Georges-Clemenceau nr. 6 in Nanterre. Op aangifte van de heer en mevrouw Assalih, afkomstig uit Tsjaad, heden woonachtig in de Cité des Fleurs nr. 12 in de rue Sadi-Carnot in Grigny. Een andere aanklacht, verband houdende met de eerste, is ingediend door Artsen van de Wereld en de afvs (Stichting Slachtoffers Chronische Loodvergiftiging).’

Perraya schoof heen en weer op zijn stoel en staarde naar zijn schoenen.

‘De feiten zijn de volgende: op 27 oktober 2000 wordt Goma Assalih, zes jaar oud, woonachtig bij haar ouders in de avenue Georges-Clemenceau nr. 6, opgenomen in het Robert-Debré-ziekenhuis. Ze klaagt over hevige buikpijn. Ze heeft ook diarree. Er wordt een abnormaal hoog loodgehalte in haar bloed gemeten. Goma lijdt aan loodvergiftiging. Ze moet een week lang chelatietherapie ondergaan.’

Jeanne stopte. Haar ‘getuige’ hield zijn adem in, zijn blik nog steeds strak op zijn schoenen.

‘Op 12 mei 2001 wordt Boubakar Nour, tien jaar oud, eveneens woonachtig in de avenue Georges-Clemenceau nr. 6, opgenomen in het Neckerkinderziekenhuis. Zelfde diagnose. Er volgt een chelatietherapie van twee weken. Deze kinderen zijn vergiftigd door de verf op de muren van de appartementen, zeg maar gerust krotten, waarin ze wonen. De families Assalih en Nour wenden zich tot u met het verzoek om saneringswerkzaamheden uit te voeren. U reageert niet op hun verzoek.’

Ze keek op. Perraya zat te zweten.

‘Op 20 november van hetzelfde jaar wordt er nog een kind van de avenue Georges-Clemenceau nr. 6, Mohamed Tamar, zeven jaar oud, in het ziekenhuis opgenomen. Alweer een geval van loodvergiftiging. Het jongetje heeft hevige krampen en overlijdt twee dagen later in het Necker-kinderziekenhuis. Bij de sectie worden sporen van lood in zijn lever, nieren en hersenen aangetroffen.’

Perraya maakte zijn stropdas los. Veegde zijn handen af aan zijn knieën.

‘Ditmaal dienen de bewoners van de flat, gesteund door de afvs, een civiele eis tot schadeloosstelling in. Ze verzoeken u meermalen om saneringswerkzaamheden uit te voeren. U verwaardigt zich nog steeds niet om te reageren. Klopt dat?’

De man schraapte zijn keel en mompelde: ‘Die families hadden om een andere woning gevraagd. Dat was de verantwoordelijkheid van de gemeente Nanterre. We wachtten tot ze verhuisd waren om met de werkzaamheden te beginnen.’

‘U weet hoelang het duurt voor zulke verzoeken in behandeling worden genomen. Wachtte u soms tot iedereen dood was om eindelijk iets te ondernemen?’

‘We waren zelf niet in staat om ze andere woningen aan te bieden.’

Jeanne nam hem even op. Lang, brede schouders, merkkostuum, grijs krulhaar in een krans op zijn hoofd. Ondanks zijn indrukwekkende postuur maakte Jean-Yves Perraya een indruk van afzijdigheid en doffe nederigheid. Een rugbyspeler die het liefst onzichtbaar wilde blijven.

Ze sloeg een andere map open.

‘Twee jaar later, in 2003, wordt er een deskundigenrapport opgesteld. De conclusies zijn vernietigend. De muren van de appartementen zijn bewerkt met loodwitverf, een product dat al sinds 1948 verboden is. Ondertussen zijn er nog vier andere kinderen in het ziekenhuis opgenomen.’

‘De sanering stond gepland! De gemeente zou ons helpen.’

‘In het deskundigenrapport is ook sprake van onbewoonbaarheid. De woningen voldeden aan geen van de veiligheidsnormen. De appartementen, in feite eenkamerwoningen, zijn niet groter dan 20 vierkante meter en beschikken niet over sanitair. Terwijl de huur meer dan 600 of 700 euro bedraagt. Hoe groot is uw appartement op de boulevard Suchet, meneer Perraya?’

‘Daar geef ik geen antwoord op.’

Jeanne betreurde haar persoonlijke aanval. Je altijd beperken tot de feiten.

‘Een paar maanden later,’ vervolgde ze, ‘in juni 2003, overlijdt er nog een kind van de avenue Georges-Clemenceau nr. 6 aan loodvergiftiging. U bent nog steeds niet komen kijken welke werkzaamheden er moeten worden verricht.’

‘We zijn wel geweest.’

Ze spreidde haar handen.

‘Waar zijn de rapporten dan? De kostenramingen? Uw kantoor heeft ons niets gestuurd.’

Perraya likt zijn lippen af. Veegde opnieuw zijn handen aan zijn broek af. Grote eeltige handen. Die vent kwam uit de bouw, dacht Jeanne bij zichzelf. Hij wist dus precies wat er aan de hand was.

‘We hebben de ernst van de vergiftiging verkeerd ingeschat’, loog hij.

‘Met dat deskundigenrapport? En de medische dossiers van de slachtoffertjes?’

Perraya knoopte zijn boord open.

Jeanne sloeg een pagina om en vervolgde: ‘“Voor die doden, voor die voorgoed verziekte levens, heeft het gerechtshof van Versailles besloten, krachtens een arrest van 23 maart 2008, om de slachtoffers schadevergoeding toe te kennen.” De families zijn uiteindelijk schadeloosgesteld en geherhuisvest. Daarnaast hebben deskundigen vastgesteld dat het gezien de bouwvallige staat van uw flat niet de moeite waard was om over te gaan tot renovatie. Inmiddels is ook aan het licht gekomen dat u in werkelijkheid van plan was de flat te slopen en te vervangen door kantoren. De ironie wil dat de gemeente Nanterre u een subsidie zal toekennen voor de sloop en nieuwbouw van avenue Georges-Clemenceau nr. 6. Dankzij deze affaire hebt u uw doel dus bereikt.’

‘Hou toch eens op met dat “u”. Ik ben alleen maar de beheerder van die flat.’

Jeanne gaf geen krimp. Het was inmiddels snikheet in het kantoor. De zon brandde dwars door het grote raam en vulde het vertrek als olie een frituurpan. Ze was geneigd om Claire te vragen de jaloezieën neer te laten, maar de hitte maakte deel uit van de beproeving …

‘Daar had het bij kunnen blijven,’ vervolgde ze, ‘maar verscheidene families, gesteund door twee stichtingen, Artsen van de Wereld en de afvs, hebben een civiele eis tot schadeloosstelling ingesteld. Tegen u en de eigenaars. Wegens dood door schuld.’

‘We hebben niemand vermoord!’

‘Jawel. De flat en de verf waren het moordwapen.’

‘Maar dat was niet onze bedoeling!’

‘Dood door schuld. De term is duidelijk.’

Perraya schudde zijn hoofd en sputterde tegen: ‘Wat wilt u nu eigenlijk? Waarom ben ik hier?’

‘Ik wil achterhalen wie de ware verantwoordelijken zijn. Wie houdt zich schuil achter de naamloze vennootschappen die de flat in bezit hebben? Wie heeft u opdracht gegeven? U bent alleen maar een pion, Perraya. Maar u gaat ervoor opdraaien!’

‘Ik weet het niet. Ik ken niemand.’

‘Perraya, u riskeert op zijn minst tien jaar gevangenisstraf. Onvoorwaardelijk. Die vandaag al kan ingaan, als ik dat besluit, in de vorm van een voorlopige hechtenis.’

De man sloeg zijn ogen op. Twee splinters in het grijze struikgewas van zijn wenkbrauwen. Jeanne voelde dat hij op het punt stond te gaan praten. Ze trok een la open en pakte een bruine envelop van a4-formaat. Ze haalde er een zwart-witfoto van hetzelfde formaat uit.

‘Tarak Alouk, acht jaar oud, zes uur na opname in het ziekenhuis overleden. Met zulke hevige krampen dat hij is gestikt. Bij sectie bleek het loodgehalte in zijn organen twintig keer hoger dan de drempelwaarde die als giftig wordt beschouwd. Wat denkt u dat het effect van deze foto’s in de rechtbank zal zijn?’

Perraya wendde zijn blik af.

‘Het enige wat u nu nog kan helpen is om niet de volledige verantwoordelijkheid op u te nemen. Ons te vertellen wie er schuilgaat achter de naamloze vennootschappen van wie u uw opdrachten krijgt.’

De man gaf geen antwoord, zijn hoofd gebogen, zijn hals glanzend van het zweet. Jeanne kon zijn schouders zien trillen. Zelf rilde ze in haar van zweet doordrenkte bloes. Het ging er nu echt om spannen.

‘Perraya, u gaat minstens vijf jaar de bak in. Weet u wat ze in de gevangenis met kindermoordenaars doen?’

‘Maar ik ben geen …’

‘Maakt niet uit. Er zullen geruchten gaan dat u een pedofiel bent. Wie houdt zich schuil achter die naamloze vennootschappen?’

Hij wreef over zijn nek.

‘Ik ken ze niet.’

‘Toen het fout ging, moet u ze toch op de hoogte hebben gesteld.’

‘Ik heb e-mails gestuurd.’

‘Aan wie?’

‘Een kantoor. Een vastgoedmaatschappij. De fima.’

‘U hebt dus antwoord gekregen. Stond er geen naam onder?’

‘Nee. Het is een raad van bestuur. Ze wilden niets ondernemen, klaar, afgelopen.’

‘Hebt u ze niet gewaarschuwd? Hebt u niet geprobeerd om ze te spreken te krijgen?’

Perraya trok zijn hoofd tussen zijn schouders en gaf geen antwoord. Jeanne haalde een proces-verbaal tevoorschijn.

‘Weet u wat dit is?’

‘Nee.’

‘De getuigenverklaring van uw secretaresse, Sylvie Desnoy.’

Perraya schoot achteruit in zijn stoel. Jeanne vervolgde: ‘Ze herinnert zich dat u op 17 juli 2003 met de eigenaar van de flat naar de avenue Georges-Clemenceau nr. 6 bent gegaan.’

‘Dan vergist ze zich.’

‘Perraya, uw kantoor maakt altijd gebruik van de taxi’s van taxicentrale g7, via een zogenaamd ‘zakelijk’ abonnement. Alle ritten worden op de computer opgeslagen. Zal ik doorgaan?’

Geen antwoord.

‘Op 17 juli 2003 hebt u een taxi besteld, een lichtgrijze Mercedes met kenteken 345 dsm 75. Twee dagen daarvoor had u het eerste deskundigenrapport ontvangen. U wilde de schade met eigen ogen gaan opnemen. De gezondheidstoestand van de huurders. De werkzaamheden die moesten worden verricht.’

Perraya keek snel op naar Jeanne. Zijn blik was glazig.

‘Volgens g7 bent u eerst langs de avenue Marceau gegaan. Nr. 45.’

‘Dat weet ik niet meer.’

‘Avenue Marceau nr. 45 is het adres van de fima. We kunnen dus wel aannemen dat u de baas van die maatschappij hebt gesproken. De chauffeur heeft twintig minuten zitten wachten. Zolang als u vermoedelijk nodig had om de man van de ernst van de situatie te overtuigen en hem over te halen met u mee te gaan. Wie hebt u die dag opgehaald? Wie dekt u, meneer Perraya?’

‘Ik kan geen naam geven. Beroepsgeheim.’

Jeanne sloeg op haar bureau.

‘Flauwekul. U bent geen arts en ook geen advocaat. Wie is de baas van de fima? Wie bent u verdomme gaan ophalen?’

Perraya hulde zich in stilzwijgen. Hij zag er totaal verfomfaaid uit in zijn dure kostuum.

‘Dunant,’ mompelde hij. ‘Hij heet Michel Dunant. Hij heeft een meerderheidsbelang in ten minste twee naamloze vennootschappen die het pand in bezit hebben. Hij is in feite de eigenaar.’

Jeanne gebaarde naar Claire, haar griffier. Ze moest gaan schrijven: de getuigenverklaring begon.

‘Is hij die dag met u meegegaan?’

‘Natuurlijk, dat hele zaakje stonk.’

Ze zag het voor zich. Juli 2003. De zon. Bloedheet. Net als vandaag. De twee zakenmannen transpirerend in hun Hugo-Bosskloffie, bang dat een stelletje negers hun behaaglijke leventje, hun successen, hun plannetjes zou verstoren.

‘Heeft Dunant geen beslissing genomen? Hij kon niet niets doen.’

‘Hij deed ook wat.’

‘Wat dan?’

De man aarzelde nog. Jeanne benadrukte: ‘Ik heb geen enkel document waaruit blijkt dat u indertijd ook maar iets met het probleem hebt gedaan.’

Opnieuw stilte. Ondanks zijn omvang leek Perraya wel verschrompeld.

‘Dat komt door Tina’, mompelde hij eindelijk.

‘Wie is Tina?’

‘De oudste dochter van de Assalihs. Ze is achttien.’

‘Ik begrijp het niet.’

Jeanne voelde dat er een belangrijke onthulling aankwam. Ze boog zich over haar bureau en zei op minder strenge toon: ‘Meneer Perraya, wat is er met Tina Assalih gebeurd?’

‘Dunant viel als een blok voor haar. (Hij wiste zijn voorhoofd met zijn mouw.) Hij wilde haar naaien.’

‘Ik begrijp niet wat dat te maken heeft met de sanering.’

‘Het was chantage.’

‘Chantage?’

‘Tina moest niets van hem hebben. Hij wilde … Hij beloofde de boel te saneren als ze het met hem deed.’

Jeanne voelde haar maag opveren. Er was dus een motief. Ze keek snel of Claire nog aan het schrijven was. Het vertrek leek wel in brand te staan.

‘En deed ze dat?’ hoorde ze zichzelf op neutrale toon vragen.

Een sinister schijnsel lichtte op in de blik van de man: ‘Is die sanering doorgegaan of niet?’

Jeanne gaf geen antwoord. Een motief. Dood door schuld.

‘Wanneer leerde hij Tina kennen?’

‘Die dag. In 2003.’

Meerdere vergiftigingen hadden dus voorkomen kunnen worden. Of op zijn minst eerder behandeld. Jeanne verbaasde zich niet over het verwerpelijke gedrag van de eigenaar. Ze had wel erger meegemaakt. Ze was eerder verbaasd over het feit dat het meisje weerstand had geboden. De gezondheid van haar broertje, haar zusjes, de andere kinderen in de flat stond op het spel.

‘Realiseerde Tina zich wat de gevolgen waren van haar weigering?’

‘Natuurlijk, maar ze zou het nooit hebben gedaan. Dat zei ik ook tegen Dunant.’

‘Waarom niet?’

‘Ze is een Toubou. Een keihard volk. In eigen land dragen de vrouwen een mes onder hun oksel. In tijden van oorlog laten ze zich van hun mannen scheiden als ze gewond zijn aan hun rug. Dat soort dus.’

Jeanne boog haar hoofd. De aantekeningen die ze altijd maakte tijdens haar verhoren, dansten voor haar ogen. Ze moest doorgaan. Het helemaal uitzoeken. Met die Tina Assalih gaan praten en de echte klootzak ontmaskeren: Dunant.

‘Ga ik nu de bak in?’

Ze keek op. De man leek gebroken. Opgelost. Een zielenpoot. Dacht alleen maar aan zijn eigen hachje, zijn gezin, zijn behaaglijke leventje. Walging welde in haar op. Op zulke momenten verviel ze in het nihilisme van haar depressie. Het leven was een grote klotezooi …

‘Nee’, zei ze zonder erover na te denken. ‘Ik ga u niet aanhouden ondanks ernstige en overeenstemmende aanwijzingen van schuld. Ik houd rekening met laten we ze maar uw spontane bekentenissen noemen. Teken uw verklaring en wegwezen.’

De door Claire getypte pagina’s rolden al uit de printer. Jean-Yves Perraya stond op. Tekende. Jeanne keek naar de foto’s die ze op haar bureau had uitgespreid. Kinderen aan het infuus. Een jongetje met een zuurstofmasker. Een zwart lijfje waarop sectie moest worden verricht. Ze stopte de foto’s terug in de bruine envelop. Voegde die bij het dossier, dat ze rechts op haar bureau legde. Perraya was weg. De volgende.

Zo verstreken de dagen voor de twee vrouwen. Ze probeerden een normaal leven te leiden, aan gewone dingen te denken, de mensheid, laten we zeggen, als grijs te zien, tot de volgende verschrikking. De volgende ontzetting.

Jeanne keek op haar horloge. 11.00 uur. Ze zocht in haar handtas en pakte haar mobieltje. Thomas had vast gebeld. Om zich te verontschuldigen. Uit te leggen waarom hij niet had kunnen bellen. Een andere dag voor te stellen … Geen berichten. Ze barstte in huilen uit.

Claire snelde met een papieren zakdoekje op haar af.

‘Je moet het je niet zo aantrekken’, sloeg ze de plank mis. ‘We hebben wel ergere dingen meegemaakt.’

Jeanne knikte. Sunt lacrimae rerum. ‘De wereld is een tranendal.’ Zoals Emmanuel Aubusson, haar mentor, altijd zei.

‘Je moet weg’, zei de griffier. ‘Je hebt een zitting.’

‘En daarna? Lunch?’

‘Ja. François Taine. In L’Usine, om één uur.’

‘Gadver.’

‘Dat zeg je altijd. En dan kom je om half vier zat en voldaan terug.’

4

‘En, heb je het gelezen?’
Jeanne draaide zich om naar de stem. Half een. Ze was op weg naar de beveiligingspoortjes, verlangde naar een koude douche en vervloekte de krenterigheid van de rechtbank – de airconditioning liet het hier dagelijks afweten.

Stéphane Reinhardt liep achter haar. De man die haar gisteravond dat obscure dossier in de maag had gesplitst. Linnen hemd, tas over de schouder: nog steeds even verfomfaaid. En nog steeds even sexy.

‘Heb je het gelezen of niet?’

‘Ik snapte er niets van’, bekende ze en ze liep weer door.

‘Maar toch wel dat het explosieve materie is?’

‘Het een hangt niet echt samen met het ander. En bovendien, een anonieme aangifte … Er moeten verbanden worden gelegd.’

‘Precies wat ze van jou vragen.’

‘Ik weet niets van wapens. Of van vliegtuigen. Ik wist niet eens dat Oost-Timor een land was.’

‘Het is het oostelijke deel van een eiland binnen de Indonesische archipel. Een onafhankelijke staat. Een van de meest gewelddadige gebieden ter wereld.’

Ze waren bij de beveiligingspoortjes gekomen. De hal lag te branden in de zon. De bewakers stonden te stikken van de hitte. Reinhardt glimlachte. Met zijn tas onder zijn arm had hij iets van een toffe leraar, altijd in voor een jointje met zijn leerlingen.

‘En ik weet ook niet eens wat een Cessna is’, zei ze op bokkige toon.

‘Een burgervliegtuig. Lieve hemel: een kist zonder bijzondere kentekenen die automatische wapens vervoert! Wapens die gebruikt zijn bij een poging tot een staatsgreep!’

Dat had ze gisteravond wel gelezen, maar zonder zich er echt in te verdiepen. Of zich zelfs maar af te vragen wat dat betekende. Op dat moment, zoals vandaag trouwens ook, wachtte ze vooral op een telefoontje. En verder …

‘Dat van die geweren’, zei ze om zich geïnteresseerd te tonen, ‘heeft me niet echt overtuigd. Hoe weten we zeker dat het om Franse geweren gaat? En ook nog eens afkomstig van uitgerekend dat bedrijf?’

‘Heb je het überhaupt wel gelezen? Die wapens zijn aangetroffen in de handen van gedode opstandelingen. Met de standaardmunitie van de navo. 5.56-patronen. Niet bepaald het gebruikelijke wapentuig van rebellen in een derdewereldland. Wapens die de exclusieve specialiteit zijn van eds Technical Services.’

Jeanne haalde haar schouders op.

‘Vond je niet dat die anonieme briefschrijver wel erg goed geïnformeerd was?’ vervolgde de rechter.

‘Beter dan ik, in ieder geval. Ik had zelfs nog nooit van die staatsgreep gehoord.’

Reinhardt keek gelaten.

‘Niemand heeft ervan gehoord. En dat geldt voor alles wat te maken heeft met Oost-Timor. Maar je kunt het allemaal nalezen op internet. In februari 2008 hebben rebellen de president van het land, José Ramos-Horta, proberen te vermoorden. Een man die in 1996 de Nobelprijs voor de vrede heeft gekregen. Een Nobelprijswinnaar zwaar gewond door Franse aanvalswapens! Jezus, wat wil je nog meer? Nog afgezien van de politieke kant van het verhaal. De opbrengst van die illegale wapenhandel is gebruikt om een Franse politieke partij te financieren!’

‘Die ik niet kende.’

‘Een partij in opkomst. En rechts! Het is een ijzersterke zaak. Wat zout en peper erbij en lekker warm opdienen! Dat kun je toch wel aan?’

Jeanne had altijd socialistisch gestemd. Aubusson had vaak gezegd: ‘Als je jong bent, ben je links. Maar met de jaren schuif je de andere kant op, dat wil zeggen naar rechts.’ Ze was nog niet oud genoeg om die ommezwaai te hebben gemaakt. Trouwens, Aubusson was zelf ook links gebleven.

Reinhardt ging door het poortje. Het systeem ging af, maar de bewakers zwaaiden hem door.

‘Ga je mee lunchen?’

‘Nee, sorry, ik heb al wat.’

De rechter trok een teleurgesteld gezicht maar Jeanne maakte zich geen illusies. Hij wilde alleen maar verder praten over Oost-Timor.

Ze ging nu ook door de metaaldetector.

‘Waarom probeer je die zaak niet zelf te krijgen, als je er zo opgewonden van raakt?’

‘Er liggen zo veel dossiers op me te wachten dat ik de deur van mijn kamer niet eens meer openkrijg!’

‘Ik kan je mijn koevoet wel lenen.’

‘Jij gaat ermee aan de slag, oké? Je zult me later dankbaar zijn.’

Hij kuste haar. Vlak naast haar lippen. Het werd haar warm om het hart. Ze liep in de richting van de parkeergarage. Licht als stuifmeel in de zon. Ze voelde zich mooi, stralend, onoverwinnelijk. Een klein beetje mannelijke charme en haar wanhoop was in één keer verdampt. Ze vroeg zich af ze niet manisch-depressief werd.

Of gewoon een oude vrijster.

5

‘Ik weet niet wat ik heb, maar ik heb zin om alles te neuken wat voorbijkomt.’

‘Leuk hoor.’

Jeanne probeerde niet geschokt te kijken. François Taine keek naar het kontje van de serveerster die wegliep. Toen richtte hij zijn blik weer op zijn gezelschap, een flauw glimlachje om zijn lippen. Daarmee gaf hij duidelijk te kennen dat zijn algehele lust ook Jeanne betrof. Ze nam er geen aanstoot aan. Hun vriendschap was tien jaar geleden begonnen in de banken van de enm, de rechtersopleiding in Bordeaux. Taine had destijds één keer zijn geluk beproefd. En een paar jaar later nog een keer, na zijn scheiding. Beide keren was Jeanne niet op het aanbod ingegaan.

‘Wat neem jij?’ vroeg hij.

‘Even kijken.’

Net als alle Parisiennes deed Jeanne al sinds haar pubertijd alsof ze at. Ze nam snel de kaart door, maakte haar keuze en keek toen om zich heen. L’Usine was een trendy restaurant bij de place de l’Étoile. Blankhouten wanden. Gevernist beton op de grond. Een rustgevende plek, ondanks het gebruikelijke geroezemoes tijdens lunchtijd. Wat Jeanne vooral aanstond, was dat het restaurant twee gezichten had. ’s Middags werd het bezocht door zakenlieden in pak. ’s Avonds door hippe types uit de wereld van mode en film. Dat dubbele paste bij haar.

Ze wendde zich weer naar Taine, die met gefronste wenkbrauwen de kaart zat te lezen als was het een vlammend requisitoir. Uiterlijk was de man zo stijf als een hark. Piekhaar. Geprononceerde trekken. Hij had iets van een eeuwige student wat niet strookte met zijn status van ervaren magistraat. François Taine, achtendertig jaar oud, onderzoeksrechter in Nanterre – hij had de kamer naast Jeanne – was een van de rechters die Jacques Chirac hadden gedagvaard na het aflopen van zijn presidentiële termijn.

Sinds hij weg was bij zijn vrouw, had hij in de strijd tegen zowel zijn jeugdige voorkomen als zijn natuurlijke stijfheid gekozen voor een schreeuwerige elegantie. Maatpakken van Ermenegildo Zegna. Stretch overhemden van Prada. Schoenen van Martin Margiela. Jeanne verdacht hem ervan dat hij zijn dure kleren maandelijks afbetaalde. Als een gokschuld.

Hij bestreed zijn voorkomen van braafste jongetje van de klas ook door opzettelijk grove taal te gebruiken. Hij dacht dat het chic was. Een methode die in Parijs, hoofdstad van het understatement, had kunnen werken, ware het niet dat hij iets vulgairs had wat naadloos aansloot bij dat vocabulaire. Ondanks alle moeite die hij zich getroostte zag Taine er meestal uit als wat hij was. Een boerenkinkel uit Amiens in zijn zondagse plunje. Niet erg chic en ook niet erg subtiel.

Natuurlijk was Jeanne om een onuitgesproken reden toch dol op hem. Achter zijn autoriteit, zijn ostentatieve elegantie en vulgariteit ging een verlegen man schuil die er een schepje bovenop deed om indruk te maken. Twee details verrieden deze kwetsbaarheid. De timide glimlach die hij je met een hoofdbeweging toezond alsof hij een steentje in het water keilde. En zijn uitstekende adamsappel die pijn deed aan je ogen maar die Jeanne tegelijk ook fascineerde.

Ze plaatsten hun bestelling, en Taine boog zich naar haar over.

‘Ken je Audrey, die stagiaire die bij de strafkamer werkt?’

‘Die dikke?’

‘Als je haar per se zo wilt noemen’, zei de magistraat met een geïrriteerde blik.

‘Hebben jullie iets?’

Hij knikte met een spottend glimlachje.

‘Ik zal het wel nooit begrijpen’, verzuchtte Jeanne.

Taine vouwde zijn handen samen, palm tegen palm. Een gebaar dat geduld uitdrukte, zoals wanneer je een verdachte nog een laatste kans geeft voordat je hem achter slot en grendel zet.

‘Jeanne, je moet één ding begrijpen over het wezen van het mannelijke libido.’

‘Ik luister.’

‘De meesten van ons lopen achter mooie, elegante, slanke vrouwen aan. Type fotomodel. Maar dat is om indruk te maken op de omgeving. Als het er echter om gaat om aan ons gerief te komen, als niemand meer naar ons kijkt, dan prefereren we mollige vrouwen, plompe vormen. Mannen houden van dikkerds. Gesnopen?’

‘Ik weet nu in ieder geval tot welke groep ik behoor.’

Jeanne, met haar één meter drieënzeventig, schommelde op de weegschaal tussen de vijftig en tweeënvijftig kilo.

‘Jij hebt niks te klagen. Jij bent zo’n vrouw met wie je trouwt.’

‘Daar merk ik anders niks van.’

‘Jij bent het soort vrouw met wie je gezien wilt worden. Met wie je uit eten gaat. Met wie je kindertjes maakt.’

‘Een mama dus.’

Taine barstte in lachen uit.

‘Wil je ook nog de hoer zijn? Je kunt niet alles hebben.’

‘Maar goed, wat wou je me vertellen?’ vroeg Jeanne, half gevleid en half geërgerd.

‘Afgelopen zondagmiddag was Audrey bij me. Weet je nog hoe warm het die dag was? We hadden de luiken dichtgedaan … Je kon de lakens uitwringen. Er hing echt een sfeer van … Nou ja, je weet wel.’

‘Ik weet het.’

‘Om vijf uur gaat de bel. Mijn ex, Nathalie, kwam de kinderen brengen. Elke zondagavond eet ik met de kinderen en breng ze de volgende dag naar school. Normaal komt mijn ex tegen zevenen. Maar vanwege een of ander vaag verhaal over een opvoering die was afgelast was ze nu twee uur te vroeg. Met Audrey in mijn bed raakte ik in paniek.’

‘Je bent toch gescheiden?’

‘Het is allemaal nog heel vers. Nathalie komt altijd even binnen en inspecteert de boel om te kijken of ik vrouwelijk bezoek heb gehad. Ze zou binnen drie seconden hebben geroken dat er iemand in mijn slaapkamer was.’

‘Wat deed je?’

‘Ik schoot een onderbroek aan en zei tegen Audrey dat ze zich als de bliksem moest aankleden. Ik woon op vijf hoog, de bovenste verdieping. En er is geen lift. Op de gang is een servicehok. Daar heb ik haar in geduwd.’

‘En ging het goed?’

‘Kantje boord. Terwijl ik in de deuropening stond zag ik in een flits Audreys blote voeten in het hok verdwijnen en tegelijk de koppetjes van mijn kinderen de trap op komen.’

Taine zweeg even om de spanning op te voeren. Jeanne speelde het spel mee: ‘En toen?’

‘Nou, de kinderen renden naar hun kamer en Nathalie kwam binnen en keek speurend in het rond. Ze legde me wat dingetjes uit over de kleren van de kinderen en begon toen over het overblijfgeld. Dat eeuwige gezeur. Ik dacht dat het voor de bakker was. Tot ik in de boekenkast in het halletje Audreys zonnebril zag liggen.’

‘Zag ze ’m?’

‘Nee. Ik stopte hem snel in mijn zak toen ze even op haar horloge keek.’

‘Maar wat ging er dan mis?’

‘Ik liet haar uit en wilde de deur al dichtdoen toen ze vroeg: “Heb je mijn zonnebril soms gezien? Ik moet hem hier ergens hebben laten liggen.”’

Jeanne glimlachte.

‘Wat jij niet allemaal meemaakt. Hoe heb je je eruit gered?’

‘We hebben vijf minuten naar die zonnebril lopen zoeken. Toen heb ik hem zo onopvallend mogelijk uit mijn zak gehaald en net gedaan of ik hem had gevonden op een boekenplank.’

De voorgerechten arriveerden. Een salade voor Jeanne. Tonijnsushi voor Taine. Ze aten een paar seconden in stilte, enkel onderbroken door het geklik van hun vorken. Het geroezemoes van de zakenlieden om hen heen was net als hun pakken: neutraal, glad en anoniem.

‘Waar ben jij nu mee bezig?’ vroeg Taine.

‘Niets speciaals. En jij?’

‘Ik ben bezig met een heavy zaak.’

‘Wat dan?’

‘Een moord. Het lijk is drie dagen geleden gevonden. Pure horror. In een parkeergarage, in Garches. Het lijk in stukken gesneden. Sporen van kannibalisme. Muren bedekt met bloederige symbolen. Geen mens die er iets van snapt.’

Jeanne legde haar vork neer. Vouwde haar handen, haar ellebogen op de tafel.

‘Ga door.’

‘De officier belde me. Hij was op de plaats delict. Hij wilde dat ik meteen kwam. Ik werd als de bliksem op de zaak gezet.’

‘En de termijn van het politieonderzoek dan?’

‘Artikel 74 van het Wetboek van Strafrecht. “Onderzoek naar de doodsoorzaken.” Gezien het bloedbad wilde het parket er meteen een rechter op zetten om het onderzoek te coördineren.’

Jeanne raakte steeds geïnteresseerder.

‘Vertel eens wat meer.’

‘Het lijk is op de onderste verdieping gevonden. Een verpleegster.’

‘Hoe oud?’

‘Tweeëntwintig.’

‘Verpleegster waar?’

‘In een tehuis voor verstandelijk gehandicapten. De parkeergarage hoort bij dat tehuis.’

‘Buurtonderzoek?’

‘Geen getuigen. Binnen noch buiten.’

‘De bewakingscamera’s?’

‘Geen camera’s. In ieder geval niet in die garage.’

‘Familie en vrienden van het meisje?’

‘Nada.’

‘Je hebt het over een tehuis voor verstandelijk gehandicapten. Kan ze niet door een patiënt zijn vermoord?’

‘Het is een tehuis voor kinderen.’

‘Andere sporen?’

‘Niks. Het rechercheteam onderzoekt haar computer. Om te kijken of ze geen datingsites bezocht. Maar dat gaat allemaal nergens toe leiden. Ik denk dat het een seriemoordenaar is. Een of andere gek heeft haar uitgekozen op haar uiterlijk. En te pakken genomen.’

‘Was er iets speciaals aan haar uiterlijk?’

Taine trok een weifelend gezicht.

‘Best knap. Een dikkerdje. Misschien valt de moordenaar op een bepaald type. Zoals altijd bij zulke gevallen weten we pas meer als er nog een slachtoffer valt.’

‘Geef nog eens wat details.’

Jeanne was haar salade vergeten. Het geroezemoes in het restaurant. De koele lucht van de airco.

‘Dat is voorlopig alles. Ik wacht op de resultaten van de sectie en de analyses van fo. Maar ik maak me weinig illusies. Die plaats delict getuigde zowel van een intense barbaarsheid als van een heel zorgvuldige voorbereiding. Ik weet zeker dat die gast zijn voorzorgsmaatregelen heeft genomen. Het vreemdst zijn de voetafdrukken.’

‘Schoenen?’

‘Nee, blote voeten. De smerissen denken dat hij zich helemaal uitkleedt. Om zijn ritueel uit te voeren.’

‘Hoezo “ritueel”?’

‘Er staan symbolen op de muur. Type prehistorisch. En dan is er nog dat kannibalisme …’

‘Weet je dat zeker?’

‘De armen en benen zijn afgerukt en tot op het bot verslonden. Er liggen stukken van organen op de grond. Op het lijk zijn zo’n beetje overal menselijke beetsporen gevonden. Het is echt klote: ik weet niet eens of antropofagie in ons recht wel als een strafbaar feit wordt aangemerkt.’

Jeanne keek het restaurant in zonder het te zien. De beschrijving van de plaats delict riep herinneringen bij haar op. Verborgen kanten van haarzelf, zorgvuldig weggewerkt achter haar keurige rechtersfaçade.

‘En die symbolen op de muren, wat stellen die voor?’

‘Vreemde vormen, primitieve silhouetten. De moordenaar heeft het bloed met oker vermengd.’

‘Oker?’

‘Jawel. Pigment dat hij bij zich moet hebben gehad. We hebben te maken met een zwaar gestoorde gek. Als je wilt, kan ik je de foto’s wel laten zien.’

‘Laten jullie die foto’s bekijken door een antropoloog?’

‘Daar zijn de smerissen mee bezig, ja.’

‘Wie leidt het onderzoeksteam?’

‘Je gaat ze toch niet bellen, ik …’

‘De naam.’

‘Patrick Reischenbach.’

Jeanne kende hem. Een van de hotemetoten van de quai d’Orfèvres. Hard. Efficiënt. Een man van weinig woorden. En een bon vivant. Ze herinnerde zich nog iets: hij was slecht geschoren en zijn haren plakten altijd van de gel. Ze vond dat walgelijk.

‘Waarom heb ik er niets over gelezen of gezien?’

‘Omdat we ons werk doen.’

‘Het geheim van het vooronderzoek’, glimlachte Jeanne. ‘Een stijgend aandeel …’

‘Was het maar waar. Zo’n zaak moeten we vooral stilhouden. We moeten in alle rust kunnen werken. Elk detail bestuderen. Ik heb zelfs een profiler in de arm genomen.’

‘Officieel?’

‘Ik heb hem op de zaak gezet, schat. Op zijn Amerikaans.’

‘Wie is het?’

‘Bernard Level. Eigenlijk de enige die we hebben … We zoeken ook in de archieven. Moorden die een grote of kleine gelijkenis vertonen met deze zaak. Maar ik geloof er niet in. Dit is echt nog nooit vertoond.’

Jeanne stelde zich voor wat zij met zo’n dossier zou hebben gedaan. Ze zou alle databases hebben uitgespit. Zich in krantenknipsels hebben verdiept. De foto’s van de plaats delict in haar kantoor hebben opgehangen. Ze had zelf niet in de gaten dat ze aan haar brood zat te plukken. Ondanks de airconditioning baadde ze in het zweet.

Taine barstte in lachen uit. Jeanne schrok op.

‘Waar lach je om?’

‘Ken je Langleber, de patholoog?’

‘Nee.’

‘Een superintellectueel. Hij zegt elke keer weer iets wat je niet voor mogelijk houdt.’

Jeanne liet de broodkruimeltjes op de tafel vallen en concentreerde zich op Taines woorden. Ze was bang dat ze een angstaanval had. Net als in de tijd van haar depressie. De tijd dat ze in tunnels zo in paniek raakte dat ze haar auto ter plekke liet staan. Of tijdens haar lunchtijd op het toilet van het restaurant zat te huilen.

‘Langleber wenkt me op de plaats delict. Ik wacht tot hij met iets spectaculairs komt. Het beslissende detail, als in een tv-film. Maar hij zegt heel zachtjes: “De mens is een koord, geknoopt tussen dier en Übermensch.” Ik zeg: “Wat?” En hij zegt: “Een koord boven een afgrond.”’

‘Dat is Nietzsche. Aldus sprak Zarathustra.’

‘Dat zei hij, ja. Maar wie heeft er nou Nietzsche gelezen behalve die gek?’ En met een glimlachje om zijn lippen voegde hij eraan toe: ‘En jij, natuurlijk.’

Jeanne glimlachte terug. Ze voelde zich al beter.

‘Je had moeten zeggen: “Groot aan de mens is dat hij een brug is en geen doel.” Dat is de volgende zin. Maar ik moet wel toegeven dat je bij een onderzoek niet zo veel aan Nietzsche hebt.’

‘Ik vind het mooi als je dat doet.’

‘Wat doet?’

‘Wanneer je met je hand onder je haren je nek masseert.’

Jeanne bloosde. Taine keek om zich heen alsof iemand hem zou kunnen afluisteren en boog zich toen naar haar over.

‘Misschien moeten we maar eens samen uit eten gaan, wat denk je?’

‘Met kaarslicht en champagne bedoel je?’

‘Waarom niet?’

De hoofdgerechten arriveerden. Tournedos Rossini voor Taine. Tonijncarpaccio voor Jeanne. Ze schoof het bord van zich af.

‘Ik denk dat ik meteen maar op de thee overga.’

‘En dat etentje?’

‘Volgens mij heb je dat al eens geprobeerd. Meermalen zelfs, toch?’

‘Zoals Audrey zegt: “Laten we met een schone leiband beginnen.”’

Jeanne barstte in lachen uit. Ze mocht hem graag. Zijn versierpogingen hadden niets van de gebruikelijke uitgekooktheid, het ‘van twee walletjes eten’ van andere versierders. Integendeel, je voelde dat er achter zijn humor een ware grootmoedigheid schuilging. Die man had iets te geven. Dit riep een andere gedachte bij haar op.

‘Neem me niet kwalijk.’

Ze zocht in haar tas. Pakte haar mobieltje. Geen berichten. Godverdegodver. In haar keel welde een bittere golf op die ze doorslikte. De echte vraag was: waarom wachtte ze nog steeds op dat telefoontje? Het was voorbij. Dat wist ze. Maar het wilde maar niet tot haar doordringen. Populair gezegd: het kwartje viel niet.