Liza Marklund

Een plek onder de zon

Vertaald uit het Zweeds door Wendy Prins

Uitgeverij De Geus

breda 2012

Oorspronkelijke titel En plats i solen, verschenen bij Piratförlaget

Oorspronkelijke tekst © Liza Marklund, 2008

Published by agreement with Salomonsson Agency, Sweden

Nederlandse vertaling © Wendy Prins en De Geus bv, Breda 2009

Deze editie © De Geus bv, Breda 2012

Omslagontwerp © Mijke Wondergem

Omslagillustratie © Eric Thunfors/Mikael Aspeborg

isbn 978 90 445 2401 7

nur 305

Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van De Geus bv, Postbus 1878, 4801 bw Breda, Nederland.

Telefoon: 076 522 8151.

Deze digitale editie is gemaakt naar de derde druk, 2011

Wilt u het gratis magazine Geuzennieuws met informatie over onze nieuwe uitgaven ontvangen, ga dan naar www.degeus.nl en meld u aan.

Deel 1 - Na Nieuwjaar

==
Na Nieuwjaar

Nueva Andalucía, 03.14 uur

Het was aardedonker. Ze kon de sinaasappelbomen langs de weg als donkere schaduwen aan de rand van haar blikveld ontwaren. Uit een afvalcontainer staken drie harige kattenkoppen omhoog, het licht van de koplampen weerkaatste in hun ogen en veranderde hen in spoken.

Het regende niet meer, maar het asfalt was nog steeds glimmend en nat en absorbeerde het licht van de weinige straatlantaarns. Ze had het zijraampje omlaag gedraaid en luisterde naar het geruis van de banden op het natte wegdek, het getjirp en gepiep van de krekels, het ritselen van de wind in de palmbomen. De binnenstromende lucht was vochtig en koel.

Het was zo stil als het maar kon zijn.

Ze remde af en aarzelde bij een kruising. Moest ze hier naar links of bij de volgende? Ze hield het stuur krampachtig op tien voor twee vast. Die ongestructureerde bebouwing ook! Bouwvergunningen hadden ze hier niet, en geen stadsplanning en dus ook geen plattegronden. Zelfs Google Earth had de nieuwe wijken nog niet gedocumenteerd.

Ja, hier moest het zijn. Ze herkende de gouden knoppen op het hek rechts. Alles zag er heel anders uit in het donker.

Ze deed de richtingaanwijzer aan zodat de vrachtwagen achter haar kon zien waar ze naartoe moesten.

Beide voertuigen reden met dimlicht; iets anders was niet mogelijk op deze slechte wegen. Een auto met gedoofde koplampen trok bovendien meer aandacht dan eentje die licht voerde. Ze week uit voor een groot gat midden in de weg en keek in de achteruitkijkspiegel of de chauffeur achter haar hetzelfde deed.

Toen zwiepte het licht van de koplampen over het toegangshek van de wijk, een opzichtig zwart smeedijzeren geval met aan weerszijden twee betonnen leeuwen. Ze merkte hoe haar schouders van opluchting zakten. Snel toetste ze de code in op de paal voor de ene leeuw, het hek trilde even en gleed naar twee kanten open. Ze keek op naar de nachthemel.

De wolken waren ’s middags vanuit Afrika binnen komen drijven en hadden zich als een dikke deken over de hele kust verspreid. Daarachter scheen een volle maan. Ze merkte dat de wind toenam en hoopte dat ze klaar zouden zijn voordat het wolkendek begon te breken.

Binnen de wijk waren de straten, in tegenstelling tot de wegen erbuiten, zo glad als een dansvloer, met strak geverfde trottoirs en kaarsrechte heggen. Ze passeerde drie zijstraten voordat ze naar rechts afsloeg en een kleine helling af reed.

De villa lag aan de linkerkant, met de terrassen en het zwembad op het zuiden.

Ze reed een meter of twintig voorbij het huis, zette de auto bij een onbebouwd perceel langs het trottoir en wachtte geduldig tot de vrachtwagen achter haar stond.

Daarna pakte ze haar aktetas, deed de auto op slot, liep naar de vrachtwagen en klom de cabine in.

De mannen zagen er gespannen en licht bezweet uit.

Ze trok de latex handschoenen aan en haalde de injectiespuiten tevoorschijn, bevestigde de eerste naald.

‘Buig voorover’, zei ze.

De man kreunde zachtjes en gehoorzaamde, hij kon zijn dikke buik nauwelijks onder het dashboard kwijt.

Ze nam niet de moeite om de huid op de bil schoon te maken, maar stak met een snelle beweging bijna de hele naald in de spier en spoot de vloeistof erin.

‘Ziezo’, zei ze toen ze hem eruit trok. ‘Begin maar vast met uitladen.’

Ze schoof opzij zodat de dikke kon uitstappen. Daarna ging ze naast de chauffeur zitten.

‘En dit is beter dan gasmaskers?’ vroeg de chauffeur, die ietwat verschrikt naar de spuit in haar hand keek.

Hij sprak relatief goed Spaans, maar Roemeens was natuurlijk ook een Romaanse taal.

‘Ik neem er zo ook een’, zei ze.

Hij maakte zijn riem los, legde zijn handen op het stuur en boog voorover zodat ze bij zijn bilspier kon.

‘Au, het doet pijn’, zei hij.

‘Je lijkt wel een klein kind’, antwoordde ze.

Daarna trok ze haar rok omhoog en stak de laatste spuit in haar eigen dij.

‘Dus je hoeft alleen maar de kluis?’ vroeg de man toen hij het portier opende en de cabine uit stapte.

Ze glimlachte, boog zich voorover naar haar aktetas en zette twee literflessen San Miguel op de console tussen de bestuurders- en passagiersstoel.

‘Alleen maar de kluis’, zei ze. ‘De rest is voor jullie. Hou je niet in!’

De chauffeur keek naar het bier en lachte.

De dikke had het gereedschap en de slangen al tevoorschijn gehaald en alles bij de ingang gezet.

‘En je garandeert dat ze van dit spul onder zeil gaan?’ vroeg hij met een licht aarzelende blik op de cilinders. Ze zagen er anders uit dan anders.

Ze keek omhoog naar het huis, de volle maan kwam even tussen de wolken tevoorschijn. Ze moesten opschieten.

Geconcentreerd toetste ze de code in, het lichtje van het alarm werd groen en het slot van het hek ging met een klik open.

‘O ja’, zei ze. ‘Ze zullen gegarandeerd onder zeil gaan.’

De Prinses van het Kasteel in de wolken

Het licht was witter dan wit. Als een groep elfjes zweefde het door alle kamers, rond kroonluchters, hertenkoppen en bolletjesfranje, ze kon het onder de balken horen giechelen en fluisteren.

Het ademen ging zo gemakkelijk.

De lucht was zo helder en rein dat ze soms in een klein veertje veranderde, een stil, lichtblauw veertje, dat samen met het witte licht ronddwarrelde op de zonnestralen en de wandkleden met jachtmotieven.

Ik had al gezegd dat ze stil was, toch?

O, ze was zo heel, heel stil, want de Führer mocht niet gestoord worden.

Alle mensen in het Kasteel in de wolken spraken op zachte, eerbiedige toon; dikke tapijten op alle vloeren en stenen trappen ontfermden zich over hun gefluister en borgen het veilig op.

Haar lievelingsplek was die Halle, de kamer die zo groot was als een zee, met het raam dat uitzicht bood op de wolken en de besneeuwde bergtoppen.

Soms danste ze in die Halle, stilletjes en licht natuurlijk, op blote voeten, met de standbeelden, de schilderijen en alle poppen als enthousiast publiek. Haar dunne jurk fladderde en zwierde om haar heen, ze sprong in de lucht en draaide in het rond tot haar hele hoofd jubelde, ja, ze was een prinses, de Prinses van het Kasteel in de wolken, en ze danste voor de paarden, voor de dode herten en voor het mooie houtsnijwerk in het plafond. Nanna probeerde haar natuurlijk altijd tegen te houden, maar van Nanna trok ze zich niets aan, Nanna was maar een vies Landwirtmädchen dat niet het recht had haar te zeggen wat ze moest doen, want zij was de Prinses van het Kasteel in de wolken.

Eén keer danste ze zomaar tegen de Führer op.

Nanna was huilend weggerend nadat ze haar in haar arm gebeten had, de domme koe, en ze had helemaal in haar eentje in die Halle kunnen dansen, een heel, heel lange tijd, maar de Führer werd niet boos op haar, hij werd helemaal niet boos.

Hij ving haar gewoon op in zijn lange armen, boog zich voorover en legde zijn handen op haar schouders. Hij had blauwe, roodomrande ogen, maar de Prinses keek hem niet in de ogen maar staarde verrukt naar het haar dat uit zijn neus stak.

Ze wist dat ze een fout had begaan.

Nu zou Moeder vast kwaad worden!

Het was Nanna’s schuld!

‘Je bent me een echte kleine ariër’, zei de Führer, hij streelde haar blonde lokken en ze voelde hoe zijn kracht naar haar toe stroomde, precies zoals Vader aan Moeder beschreven had, en ze zei: ‘Ben ik nu gezegend?’

Hij liet haar los en liep weg naar het woongedeelte, Blondi liep kwispelend achter hem aan. Dat was de laatste keer dat ze hem zag.

Ze was natuurlijk niet altijd in het Kasteel in de wolken.

Als ze in Obersalzberg waren, logeerde ze samen met Vader en Moeder en de andere officiersfamilies in Hotel Zum Türken, de Turk, zoals Moeder het noemde. ‘Waarom moeten wij in de Turk gepropt worden, als Goebbels daarboven in de Berghof mag wonen?’

Moeder had het vaak over ‘de woning’, het huis aan de Friedrichstrasse dat nu helemaal platgebombardeerd was, die verdammten Verbündeten, die verdomde geallieerden.

‘Wat een geluk dat een van ons nog rationeel kan denken’, zei ze vaak, waarbij ze Vader scherp aankeek, want Vader had niet willen evacueren, in zijn ogen was het verraad aan de Führer om niet te gelóven, maar Moeder had voet bij stuk gehouden, de hele woning leeggehaald en ervoor gezorgd dat de inboedel per trein naar het huis in Adlerhorst gebracht werd.

Toen de Russen dichterbij kwamen, regelde Moeder een auto van de Partij en stuurde ze de Prinses met Nanna en drie koffers met al haar mooie poppen en jurken naar de Harvestehuder Weg.

De Prinses wilde niet op reis. Ze wilde in Adlerhorst blijven, ze wilde naar het Kasteel.

Maar Moeder hing een briefje om haar nek, ze klonk kortaf, had een verhit gezicht en gaf haar een krampachtige afscheidskus, die de Prinses meteen afveegde. Het portier sloeg met een klap dicht.

Ze kwamen nooit op de Harvestehuder Weg aan.

Ze werden aangehouden bij een stad waarvan ze de naam niet kende. De soldaten pakten haar koffers en sleurden Nanna met zich mee het bos in, de chauffeur schoten ze door zijn hoofd, waardoor er klodders op de mantel van de Prinses terechtkwamen.

Ze had alleen nog haar mantel, haar jurk en pop Anna toen ze bij Godshoeve aankwam.

Want op het briefje dat om haar nek was gehangen, stond het adres van Onkel Gunnar en Tante Helga, Godshoeve in Södermanland, Schweden, en daar werd de Prinses naartoe gestuurd toen er niemand meer was die voor haar kon zorgen.

Zelf herinner ik me er niets van; het is me allemaal verteld.

Hoe Onkel Gunnar de rijkeluiskleren en de pop op het erf op een hoop legde, er petroleum overheen goot en daarna een vuur aanstak dat decennialang zou blijven branden.

‘De zondaar zal branden in de hel’, schijnt hij gezegd te hebben, en dat zou heel goed waar kunnen zijn.

==

Persbureau TT 09.13 uur

URGENT

procureur-generaal verzoekt om heropening driedubbele moordzaak

STOCKHOLM (TT) Procureur-generaal (PG) Lilian Bergqvist dient maandag een verzoek in om de zaak tegen de zogeheten Bijlman, financieel expert Filip Andersson, te heropenen, zo heeft TT vernomen.

Filip Andersson is tot levenslang veroordeeld voor drie bijlmoorden in Södermalm, Stockholm. Hij heeft zelf altijd volgehouden onschuldig te zijn.

‘December vorig jaar, toen de werkelijke moordenaar gedood was, kon Filip Andersson eindelijk de waarheid vertellen’, zegt zijn advocaat Sven-Göran Olin. ‘Filips zus, Yvonne Nordin, heeft de moorden gepleegd.’

Ruim vier jaar geleden werd Filip Andersson door zowel de arrondissementsrechtbank als het gerechtshof veroordeeld tot de wettelijke maximumstraf wegens drie moorden, bedreiging, afpersing en lijkschennis. Alle slachtoffers, twee mannen en een vrouw, werden bij het misdrijf verminkt.

Het bewijs tegen Filip Andersson werd reeds bij de eerdere rechtszaken als zwak aangemerkt. Hij werd veroordeeld op grond van een reeks aanwijzingen, te weten DNA van een van de slachtoffers op zijn broekspijp, een vingerafdruk op een deurklink en een onvoldane schuld.

Het verzoek van de PG aan de Hoge Raad bevat een samenvatting van het bewijsmateriaal waarop de aanklagers zich zullen beroepen.

(wordt vervolgd)

© TT/auteur van dit artikel

Maandag 3 januari

Annika Bengtzon stak haar hoofd door de half openstaande glazen deur van de hoofdredacteur en klopte op de houten deurpost. Anders Schyman stond met zijn rug naar haar toe stapels losse papieren te sorteren die verspreid lagen over het bureau en de vloer. Toen er geklopt werd, draaide hij zich om. Hij zag haar vragende gezicht en wees naar de bezoekersstoel.

‘Doe de deur dicht en ga zitten’, zei hij. Hij liep om het bureau heen en liet zich in zijn eigen stoel zakken. Deze kraakte onheilspellend.

Ze trok de schuifdeur dicht, gluurde argwanend naar de stapel papier aan haar voeten en zag iets wat op een plattegrond van de redactie leek.

‘Ga nu niet zeggen dat we de boel hier wéér moeten verbouwen’, zei ze terwijl ze ging zitten.

‘Ik wil je iets vragen’, zei Schyman. ‘Hoe zie jij je toekomst hier bij de krant?’

Annika keek snel op en ontmoette de blik van de hoofdredacteur.

‘Hoezo?’

‘Ik zal er niet omheen draaien. Zou je redactiechef willen worden?’

Haar keel kneep samen, ze opende haar mond maar deed hem weer dicht, keek naar haar handen in haar schoot.

‘Je wordt verantwoordelijk voor alle nieuwsfeiten van de dag’, vervolgde Schyman. ‘Je werkt vijf dagen en bent vijf dagen vrij. Bewaakt de balans tussen sport en amusement enerzijds en redactioneel commentaar, opinie en nieuws anderzijds. Beslist uiteindelijk wat er op de voorpagina komt te staan. De speerpunten van de verschillende afdelingen bepaal je in overleg met de groepschefs. Geen internet en dat soort ongein. Je woont de bestuursvergaderingen bij en krijgt invloed op de begroting en marketingstrategieën. Ik wil dat je zo snel mogelijk begint.’

Ze schraapte haar keel, maar de woorden wilden niet komen.

Redactiechef was iets groots, een zware taak. Ze zou de op een na machtigste van de krant worden, direct onder de hoofdredacteur, de baas over alle onderafdelingen. Ze zou de nieuwschefs en de amusementschefs en de sportchefs en alle andere haantjes die hun eigen koninkrijkjes bestierden, aansturen.

‘Ik moet reorganiseren’, zei Anders Schyman met zachte stem toen ze geen antwoord gaf. ‘Direct onder mij moet ik mensen hebben waar ik van op aan kan.’

Ze staarde nog steeds naar haar handen. Zijn stem ging over haar hoofd heen, stuiterde tegen de muur en trof haar in haar nek.

‘Ben je geïnteresseerd?’

‘Nee’, zei Annika.

‘Ik verdubbel je loon.’

Nu keek ze op.

‘Ik weet hoe het is om veel geld te hebben’, zei ze. ‘En het is echt niet zo leuk als ze zeggen.’

De hoofdredacteur stond op en ging bij de glazen deur staan. Zijn kamer was zo klein dat zijn kuiten Annika’s knieën bijna raakten.

‘Een jaar geleden rond deze tijd werden we nog met opheffing bedreigd’, zei hij. ‘Wist je dat?’

Hij wierp een blik over zijn schouder om haar reactie te zien. Ze toonde er geen, draaide alleen wat aan de smaragden ring van haar oma aan haar linkerwijsvinger. Het litteken op de vinger was rood en lelijk; het klopte en deed ook pijn, vooral als het koud was.

‘Het is ons gelukt het tij te keren’, zei Schyman in de richting van de redactie, die zich aan de andere kant van de glazen ruit uitstrekte. ‘Ik denk dat het wel goed komt, maar ik weet niet hoelang ik nog blijf.’

Hij wendde zich om en keek haar aan. Ze draaide haar hoofd weg en liet haar blik langs hem heen gaan, de redactievloer op.

‘Ik wil jouw baan niet’, zei ze.

‘Ik bied je niet míjn baan aan. Die van de redactiechef.’

‘En Berit dan? Zij zou het goed kunnen.’

‘Waarom denk je dat zij die baan zou willen?’

‘Of Jansson? Of de Spijker?’

Hij ging op zijn bureau zitten en zuchtte.

‘Er zijn genoeg vrijwilligers’, zei hij. ‘Maar ik wil iemand met beoordelingsvermogen hebben.’

Onwillekeurig moest ze even lachen.

‘En dan vraag je míj? Dat zegt iets over de promotievoorwaarden hier op de redactie.’

‘Het alternatief is dat je diensten gaat draaien. Aan de desk zit en telefoontjes pleegt om dingen na te trekken en doet wat de nieuwschef zegt.’

Ze merkte opeens hoe ongemakkelijk de stoel was en ging verzitten om geen pijn in haar rug te krijgen.

‘Moet dit niet eerst worden goedgekeurd?’ vroeg ze.

‘De vakbond is geen probleem’, zei hij. ‘Geloof me.’

‘Het is van de zotte om mij diensten te laten draaien’, zei ze. ‘Je weet dat ik veel betere dingen boven water haal als ik mijn eigen gang kan gaan.’

Hij boog zich naar haar toe, ze staarde naar zijn knieën.

‘Annika,’ zei hij, ‘de geplande bezuinigingen van afgelopen najaar zijn doorgevoerd. We hebben geen geld meer om speciale verslaggevers te behouden. Patrik zal je directe baas worden.’

Nu hief ze haar blik op en keek hem aan.

‘Maak je een grapje?’

Hij sloeg zijn armen over elkaar.

‘We zijn dat tussen Kerst en Nieuwjaar overeengekomen. Als redactiechef zou je zijn meerdere zijn. Dan zou je hem aansturen, hem op het juiste spoor zetten. Als je als verslaggever diensten gaat draaien, zul je moeten doen wat hij zegt.’

‘Maar ik ben degene die hem heeft aangesteld’, zei Annika. ‘Ik kan hem niet als baas hebben. En als het je om beoordelingsvermogen te doen is, is Patrik wel de laatste die …’

‘Het goede beoordelingsvermogen moet zich hogerop in de organisatie bevinden. Op het niveau van nieuwschef heb ik Patriks enthousiasme nodig, iemand die altijd overal voor gaat.’

Annika strekte haar nek en keek in de richting van de uitgedunde misdaadredactie, waar Patrik met zijn neus op het beeldscherm en zijn ellebogen in de lucht iets zat te tikken. Ze herinnerde zich hoe hij er als enige in geslaagd was een commentaar te krijgen van de premier op de dag dat de minister van Economische Zaken aftrad: hij was door de hele binnenstad van Stockholm achter de auto van de bvd aan gerend en was ten slotte beloond met de woorden ‘Stomme idioot, ben je niet goed wijs?’ Hij was op de redactie teruggekeerd en had de gebeurtenis als een triomf beschreven.

‘Ja,’ zei ze, ‘als het je om geestdrift te doen is, moet je Patrik promotie laten maken.’

‘Je werkt tijdens kantooruren, van maandag tot en met vrijdag’, zei Schyman en hij stond op. ‘Geen overuren en geen onregelmatigheidstoeslag. Omdat we de lokale redacties in het hele land hebben opgedoekt, kun je vanaf nu overal naartoe worden gestuurd, ook naar het buitenland. Patriks geplande artikelenreeks over de cocaïnekust mag jij bijvoorbeeld overnemen. Je kunt aan de nieuwsdesk plaatsnemen, dan komt Patrik naar je toe om je je opdrachten te geven.’

‘Dat bureauproduct?’ zei ze. ‘Was dat niet alleen maar een alibi voor Patrik om een strandvakantie te houden?’

‘Ook daar heb je het mis. “De cocaïnekust” is een exclusieve artikelenreeks, het initiatief komt van de redactieleiding van de krant. We zijn een samenwerkingsverband aangegaan met de politie en het ministerie van Justitie om toegang te krijgen tot unieke informatie. Die reeks moet er hoe dan ook komen.’

‘Wat gaat er met de desk voor de dagreporters gebeuren?’ vroeg ze en ze keek naar haar werkplek met de laptop, haar jack, haar tas en alle verspreide papieren.

‘Dat wordt de featureafdeling’, zei Schyman en hij wees naar de plattegrond op de vloer. ‘De misdaaddesk wordt omgebouwd tot redactie van de opiniepagina.’

Ze stond op en verliet de glazen kooi van de hoofdredacteur zonder om te kijken.

Het kon haar geen moer schelen op welke stoel ze zat en welke artikelen ze schreef. Haar man had haar verlaten en had nu de helft van de tijd de kinderen, haar huis was afgebrand en het verzekeringsgeld was geblokkeerd. Ze woonde in een driekamerflat in een pand van de politievakbond aan de Agnegatan, die commissaris Q onder hoogst twijfelachtige omstandigheden voor haar geregeld had; elk moment kon er iemand komen om de flat op te eisen.

Ze graaide haar spullen bij elkaar en liep met haar armen vol naar een van de krappe werkplekken aan de nieuwsdesk. De computer paste al nauwelijks op de tafel, dus legde ze haar kleren, de tas en alle aantekeningen naast de bureaustoel op de grond neer. Ze ging zitten, deed de zitting wat hoger, checkte of de computer was aangesloten op het net en stuurde een mailtje naar commissaris Q: ‘Ik ben naar de flat verhuisd, maar heb nog niks van een contract gezien. Even ter info: ik ben van plan om in de uitlevering van het katje te gaan wroeten.’

Zo, nu had hij wat om over na te denken.

Daarna pakte ze een van de telefoons en belde het algemene nummer van de ministeries. Ze vroeg te worden doorverbonden met de persvoorlichter van het ministerie van Justitie, een vrouw die erg gestrest opnam terwijl de wind in haar mobiele telefoon gierde.

Annika stelde zich voor en zei waar ze werkte.

‘Ik zou graag een commentaar van de minister willen inzake de uitlevering van een Amerikaanse beroepsmoordenares die The Kitten wordt genoemd’, zei ze.

‘Een wat?’ zei de persvoorlichter.

‘Ik weet dat ze is uitgeleverd aan de vs in ruil voor de veroordeelde politiemoordenaar Viktor Gabrielsson uit de gevangenis van New Jersey. Ik wil weten waarom, en hoe het precies gegaan is.’

‘De minister geeft geen commentaar omtrent kwesties die betrekking hebben op de staatsveiligheid’, zei de persvoorlichter, die robotachtig en ongeïnteresseerd probeerde te klinken.

‘Wie heeft er iets over de staatsveiligheid gezegd?’ zei Annika. ‘Ik wil alleen maar weten wat jullie met The Kitten hebben gedaan.’

‘Kan ik u terugbellen?’

Annika dreunde haar mobiele nummer en haar rechtstreekse nummer op, alsof ze haar ooit terug zouden bellen. ‘Oké, bedankt.’ Ze drukte de haak in en belde vervolgens het nummer van Berit Hamrins mobiel. Haar collega nam meteen op.

‘Ben jij ook gedegradeerd?’ vroeg Annika.

‘Met Patrik als baas’, bevestigde Berit.

Op de achtergrond klonk verkeerslawaai.

‘Waar zit je?’

‘Ben net de E18 op gereden.’

Annika zag Patrik aan komen stormen met een stapel A4’tjes in zijn rechterhand en bracht de hoorn dichter naar haar mond.

‘De baas komt eraan’, zei ze zachtjes. ‘Dit wordt interessant.’

Ze legde de hoorn neer op het moment dat Patrik op haar bureau ging zitten. Snel schoof ze haar computer aan de kant.

‘Yes, nu gebeurt er wat!’ zei de nieuwbakken nieuwschef terwijl hij door de uitdraaien bladerde. ‘We hebben een woningbrand in Hallunda, een gasmoord aan de Spaanse zuidkust en een busongeluk in Denemarken. Begin met de bus en check of er ook Zweden bij betrokken zijn. Met een beetje pech is het een Zweedse schoolklas die van Tivoli op weg was naar huis.’

‘Lilian Bergqvist heeft een verzoek ingediend om de zaak van Filip Andersson te heropenen’, zei ze en ze zette de computer bij Patriks bovenbeen aan.

‘Oud’, zei Patrik. ‘Dat ze dat zou doen wisten we al toen we zijn zusje als de echte moordenaar ontmaskerd hadden. Berit moet er maar een kort berichtje over schrijven.’

Toen ík de echte moordenaar ontmaskerd had, dacht ze, maar ze zei niks.

‘Die gasmoord lijkt vrij gruwelijk’, vervolgde hij en hij overhandigde haar de papieren. ‘Er lijkt een heel gezin te zijn omgekomen, inclusief de hond. Kijk of je daar iets over los kunt krijgen, liefs met een foto van het hele gezin en de naam en leeftijd van de hond erbij. De mensen zijn immers geïnteresseerd in Spanje, het is nog altijd de grootste toeristische trekpleister voor de Zweden.’

‘Hebben we daar geen freelancer zitten?’ vroeg Annika, die zich een byline herinnerde met een foto van een zongebruinde man met een grimmige glimlach.

‘Die heeft kerstvakantie en zit thuis, in Tärnaby. De brand in Hallunda lijkt vrij koud, maar misschien moet er geëvacueerd worden en kan tante Hedvig niet met de rolstoel naar beneden komen, of iets anders wat goed in de mix past.’

‘Oké’, zei Annika en ze bedacht dat hij zich het vocabulaire al aardig eigen had gemaakt.

Goed in de mix past, mijn god.

‘Ik wilde nog een paar andere dingen checken’, zei ze en ze probeerde rustig en beheerst te klinken. ‘Ik heb een tip gekregen dat de regering betrokken is geweest bij een merkwaardige uitlevering, en verder heb ik om twee uur een afspraak met een vrouw, wat misschien in een interview kan resulteren dat …’

Maar Patrik had zich al omgedraaid en was op weg naar de featureredactie.

Annika keek hem lange tijd na en besloot zich er niet over op te winden. Als hij ervoor koos niet naar zijn, hm, ondergeschikten te luisteren, dan was dat zijn probleem.

Ze liet zich tegen de rugleuning zakken en keek de redactie rond.

Ze was er praktisch alleen.

Schyman had haar al om acht uur ’s ochtends ontboden en ze had verondersteld dat het de zoveelste poging betrof haar over te halen een van de cheffuncties te accepteren. Gewoonlijk zat er ongeveer een jaar tussen het ene aanbod en het andere, maar dit was anders. De functie van nieuwschef of editiechef had hij haar al eerder proberen aan te smeren, de baan van misdaadchef had ze zelfs korte tijd geaccepteerd, maar hij had nog nooit met de functie van redactiechef gezwaaid.

Nou ja. Ze zuchtte. Zoals hij de baan beschreven had, met vijf dagen werken gevolgd door vijf dagen verlof, had ze hem sowieso met iemand moeten delen, waarschijnlijk met Sjölander. Ze zou niet alleen verantwoordelijk worden gehouden voor alle fouten die er onvermijdelijk in de berichtgeving zouden ontstaan, maar ze zou ook gedwongen worden eindeloze vergaderingen bij te wonen over begrotingen en marketingstrategieën en slepende personeelskwesties.

Dan liever branden in Hallunda, dacht ze en ze belde het rechtstreekse nummer van de filiaalchef van de sos alarmcentrale.

‘Roken in bed’, zei de filiaalchef. ‘Eén dode, een vutter. De brand is geblust. Beperkte rookschade. Geen evacuatie.’

‘En wie is er overleden?’ vroeg Annika.

Ze hoorde hem in wat papieren bladeren.

‘De flat was van een … ik had het hier ergens staan … Jonsson nog wat … ja, het was in elk geval geen beroemdheid.’

Geen beroemdheid = steendode story.

Ze hingen op.

Het busongeluk betrof inderdaad een groep jongeren, niet een schoolklas maar een bandyteam op weg naar een toernooi in Aalborg. De bus was op een spekgladde provinciale weg in Jutland langzaam van de weg gegleden en op zijn kant in een sloot terechtgekomen. De kinderen hadden door het raampje van de chauffeur naar buiten moeten klimmen.

Annika mailde de gegevens naar de fotoredactie en vroeg of ze in de gaten wilden houden of er misschien dramatische beelden opdoken van geschrokken kinderen. Meer dan een foto plus onderschrift was het verhaal niet waard.

De gasmoord in Spanje was lastiger om grip op te krijgen.

Patriks A4’tje was een uitdraai van een drieregelig telexbericht van tt Buitenland, waarin stond dat men een gezin met twee kinderen en een hond dood had aangetroffen na iets wat vermoedelijk een gasinbraak was geweest.

Ze begon bij de website van de enige Spaanse krant waarvan ze de naam wist, El País. Haar blik bleef steken op de kop España es el país europeo con más atropellos mortales de peatones.

Ze tuurde naar het beeldscherm; dit zou ze moeten kunnen begrijpen. Twee jaar Spaans op de middelbare school was niet veel, maar een krantenbericht op internet was geen kernfysica. Spanje was het land in Europa waar de meeste voetgangers werden doodgereden, meende ze dat er stond. Vorig jaar zeshonderdtachtig stuks.

Ze klikte het artikel weg en zocht verder. Familia muerto Costa del Sol of iets dergelijks zou er moeten staan.

Nada, ninguno, vacío.

Hoewel El País natuurlijk een nationale krant was, dus het hoofdkantoor stond vermoedelijk in Madrid. Misschien hielden zij zich niet bezig met dingen die zich in het zuiden afspeelden, op de grens met Afrika.

Maar een heel gezin dat was omgekomen moest toch haast wel aan bod komen, in elk geval in de interneteditie van de krant?

Ze liep weg om een plastic bekertje koffie te halen bij de automaat. De hete drank brandde aan haar linkerwijsvinger; het was bijna absurd hoe gevoelig die vinger geworden was sinds erin gesneden was …

Ze ging zitten en dacht na. Gasinbraak? Ze had het woord nooit eerder gehoord. Bestond er überhaupt iets wat zo heette?

Ze typte ‘gasinbraak’ in op Google en kreeg geen enkele hit.

Was er een misverstand ontstaan bij de vertaling? Had tt het verkeerd geschreven?

Voorzichtig blies ze in haar koffie en ze nam een angstig slokje. Het was haast onmogelijk, maar het smaakte nog smeriger dan gisteren.

Ze ging weer naar Google en schreef de woorden los: ‘gas inbraak’, en nu ratelde de computer.

Chauffeur bij inbraak met gas bedwelmd luidde de vierde hit. De tekst was afkomstig van Radio Zweden en was gepubliceerd op 13 december 2004. Verscheidene pallets met platte beeldschermen waren ’s nachts uit een vrachtwagen gestolen, bij het Shellstation bij Västra Jära, langs Rijksweg 40, ten westen van Jönköping. Noch de chauffeur noch diens hond, die in de cabine hadden liggen slapen, had iets van de diefstal gemerkt. Toen hij wakker werd, had de chauffeur hoofdpijn gehad en zich knap beroerd gevoeld. De politie vermoedde dat hij door een of ander gas was bedwelmd. Ze hadden een bloedproef gedaan om te kijken of er sporen van te vinden waren in zijn bloed.

Aha, dacht ze, en ze scrolde verder naar beneden.

‘Dieven drogeren hond met gas – Sterke toename woninginbraken in Stockholm’, las ze. Het artikel kwam uit de Metro en was nog maar een week oud.

Ze logde in op het archief van de krant en zocht verder.

‘Dieven gebruiken gas tegen toeristen – Vier personen in camper bedwelmd – Hoge concentratie hexaangas kan tot ernstig letsel leiden’ en ‘Actionregisseur met gas beroofd – Het was echt afgrijselijk’.

Het artikel ging over een Zweedse regisseur die in zijn appartement aan de Spaanse zuidkust beroofd was. Toen hij en zijn vriendin ’s ochtends wakker werden, bleken alle deuren wagenwijd open te staan en was het hele appartement leeggehaald.

‘Dus nu zijn we weer gewoon voetvolk’, zei Berit terwijl ze haar handtas op de werkplek tegenover Annika zette.

‘Gelukkig Nieuwjaar nog en zo’, zei Annika.

‘Hoe is het met je?’ vroeg Berit terwijl ze haar jas over de rugleuning drapeerde.

Annika liet haar handen op het toetsenbord rusten.

‘Goed’, zei ze. ‘Heel goed. Dit jaar gaat beter worden dan vorig jaar, iets anders is haast niet mogelijk …’

Berit klapte haar laptop open op het bureau en keek de redactie rond.

‘Zijn wij de enigen die nog over zijn?’ vroeg ze. ‘Zijn alle anderen weggerationaliseerd?’

Annika keek om zich heen.

Patrik stond bij de sportafdeling opgewonden in zijn mobiel te praten, een paar webmensen waren te bespeuren op de plek waar vroeger de amusementsredactie had gezeten maar waar tegenwoordig materiaal voor cyberspace werd geproduceerd, een opmaakredacteur van de zondagbijlage stond te trappelen bij de fotodesk. Tore, de portier die ontevredenheid een gezicht had gegeven, was met zware bewegingen bezig de nieuwsposters van de dag op te hangen op het prikbord.

‘De krantenoorlog is net als alle andere oorlogen’, zei Annika. ‘Ze bezuinigen op de grondtroepen en investeren in techniek en slimme bommen. Wanneer heeft Schyman jou gesproken?’

Berit Hamrin wees naar Annika’s koffiebekertje.

‘Afgelopen vrijdag. Is het te drinken?’

‘Antwoord: nee. Mij belde hij vanmorgen. Wilde hij je in de redactieleiding hebben?’

‘Nieuwschef’, zei Berit. ‘Ik zei thanks, but no thanks.’

Annika keek omlaag naar haar beeldscherm; Schyman had haar een hogere post aangeboden.

‘Dus nu ben ik een Spaanse gasmoord aan het uitzoeken’, zei ze. ‘Er is een heel gezin omgekomen bij een inbraak aan de Costa del Sol.’

Berit zette haar computer aan en liep naar de koffieautomaat.

‘Bel Rickard Marmén’, zei ze over haar schouder. ‘Ik heb zijn nummer niet, maar als er iets interessants gebeurt aan de Costa del Sol, dan weet Rickard ervan.’

Annika pakte de telefoon en belde het informatienummer voor buitenlandse telefoonnummers.

In gesprek.

Ze ging weer naar Google, dacht even na en typte vervolgens ‘buscar numero telefono españa’. Schreef je dat zo, ‘zoeken telefoon nummer spanje’?

De eerste hit leidde naar een site die Paginas Blancas heette, de Witte Gids.

Bingo!

Er verscheen een formulier op het scherm, ze vulde als provincie ‘Malaga’ in en de namen ‘Rickard’ en ‘Marmén’ en klikte op encontrar.

Niet te geloven!

Hij woonde aan de Avenida Ricardo Soriano in Marbella en er stond zowel een vast als een mobiel nummer op zijn naam geregistreerd.

Berit ging zitten met een kop dampende koffie.

‘Wie is die Rickard?’ vroeg Annika met de hoorn in haar hand.

‘Een oude kennis van mijn zwager. Hij woont daar al twintig jaar en heeft zo ongeveer alles wat je maar kunt bedenken uitgeprobeerd om er vervolgens in te mislukken. Hij heeft ligstoelen verhuurd, dekhengsten gehouden en een restaurant gehad, op een gegeven moment was hij mede-eigenaar van een firma die blokhutten verkocht.’

‘Aan de Costa del Sol?’ zei Annika twijfelend.

‘Ik zei toch dat zijn projecten meestal mislukken.’

‘Wat is het landennummer van Spanje?’

‘Vierendertig’, zei Berit en ze trok onwillekeurig een vies gezicht toen ze van haar koffie nipte.

Annika belde eerst het vaste nummer. Nadat de telefoon vijf keer was overgegaan kwam er een elektronische stem die iets onbegrijpelijks zei in het Spaans. Ze legde de hoorn neer en toetste het mobiele nummer in. Twee seconden later riep een mannenstem: ‘Sí dígame!’

‘Rickard Marmén?’

‘Hablando!’

‘Eh, met Annika Bengtzon, ik werk bij de krant de Kvällspressen in Stockholm. Spreek ik met Rickard Marmén die … Spreek je trouwens Zweeds?’

‘Yes, dear. Wat kan ik voor je doen?’

Hij sprak met een uitgesproken Gotenburgs accent.

‘Ik bel je omdat ik gehoord heb dat jij goed op de hoogte bent van alles wat er aan de Costa del Sol gebeurt’, zei ze met een snelle blik op Berit. ‘Nu vraag ik me af of je misschien iets gehoord hebt over een gasinbraak ergens bij jou in de buurt?’

‘Een gasinbraak? Eén gasinbraak? Maar lieve schat, we hebben hier tegenwoordig niets anders. Álle inbraken zijn gasinbraken. In Nueva Andalucía hebben meer villa’s een gasalarm dan een brandalarm. Was er nog iets wat je wilde weten?’

Er klonk gedreun en geruis op de achtergrond, alsof hij bij een snelweg stond.

‘Eh, ja,’ zei Annika, ‘wat ís eigenlijk een gasinbraak?’

‘De dieven blazen via de ramen of de airconditioning een of ander knock-outgas naar binnen, en terwijl de mensen slapen, doorzoeken ze het hele huis. Ze nemen vaak ook de tijd om in de keuken wat te eten, een flesje wijn open te trekken.’

‘En dat is volgens jou de meest voorkomende vorm van inbraak?’ zei Annika.

‘Het is een ware epidemie. Het is vijf, zes jaar geleden begonnen, hoewel vergassingen daarvoor ook al voorkwamen.’

‘Waarom is het juist bij jullie zo gebruikelijk?’

‘Er zit hier veel geld, dear. Er liggen dikke stapels bankbiljetten onder de matrassen in de huizen rond Puerto Banús. En verder wemelt het hier van de criminele elementen, snap je, er lopen heel wat arme sloebers rond die zo ongeveer alles doen voor een paar centen. Afgelopen najaar hebben ze een bende Roemenen opgepakt. Die lui hadden een stuk of honderd villa’s langs de hele kust leeggehaald, van Gibraltar tot aan Nerja …’

‘Het persbureau tt is met een bericht naar buiten gekomen dat er een heel gezin is omgekomen bij een gasinbraak’, zei Annika. ‘Heb je daar iets over gehoord?’

‘Wanneer dan? Afgelopen nacht? Waar?’

‘Weet ik niet’, zei Annika. ‘Alleen dat ze allemaal dood zijn, inclusief twee kinderen en een hond.’

Rickard Marmén gaf geen antwoord. Als de verkeersgeluiden er niet waren geweest, zou ze gedacht hebben dat de verbinding verbroken was.

‘Weet hij iets?’ mimede Berit.

Annika schudde haar hoofd.

‘Omgekomen bij een gasinbraak, zeg je?’ zei hij en het klonk alsof de verkeersgeluiden achter hem veranderden. ‘Kan ik je terugbellen?’

Annika gaf hem haar rechtstreekse nummer en het nummer van haar mobiel.

‘Wat denk jij?’ zei ze nadat ze had opgehangen.

Berit beet in een appel. Ze leek de koffie te hebben opgegeven.

‘De criminaliteit aan de Spaanse zuidkust of de nieuwe organisatie?’

‘De nieuwe organisatie.’

Berit zette haar computerbril op en boog zich naar het beeldscherm toe.

‘Je moet er maar het beste van maken’, zei ze. ‘Als de verantwoordelijkheid voor wat ik doe bij iemand anders ligt, hou ik meer tijd over voor de dingen die ik echt graag wil.’

‘Wat dan bijvoorbeeld? Een eigen artikelenreeks? In de tuin rommelen? Of ga je je duikbrevet halen?’

‘Ik schrijf songs’, zei Berit terwijl ze geconcentreerd op het scherm aan het lezen was.

Annika staarde naar haar collega.

‘Songs? Wat voor songs? Popsongs?’

‘Schlagers, onder andere. We hebben één keer een nummer ingezonden voor het songfestival.’

Berits blik was nog steeds op het beeldscherm gericht. Annika voelde hoe haar mond openviel van verbazing.

‘Dat meen je niet. Heb je in de green room gezeten? Hoe was dat?’

Berit keek op.

‘Het nummer heeft zich niet weten te plaatsen bij de twaalfhonderd beste. Het laatste wat ik gehoord heb, is dat een lokale band uit Kramfors het heeft opgepikt en er in Zuidoost-Ångermanland mee optreedt. Heb je het verzoek van Lilian Bergqvist aan de Hoge Raad al gelezen?’

‘Nee, daar ben ik nog niet aan toegekomen. Hoe heet het?’

‘Verzoek tot heropening van de zaak van …’

‘Het liedje.’

Berit zette haar bril af.

‘Absolutely me’, zei ze. ‘Het bevat onder andere de vernieuwende tekstregel to be or not to be. Ik werk al tweeëndertig jaar bij deze krant, en als ik geluk heb, blijft hij nog wel tien jaar overeind. Dan ben ik vijfenzestig en ga ik met pensioen. Ik vind het leuk dat ik de kans krijg dingen uit te zoeken en artikelen te schrijven, maar wie mij de opdrachten geeft en op welke stoel ik zit, maakt me eigenlijk niet zoveel uit.’

Ze keek Annika onderzoekend aan.

‘Vind je dat ik verbitterd en gelaten klink?’

Annika ademde uit.

‘Nee, helemaal niet’, zei ze. ‘Ik voel precies hetzelfde. Niet dat ik binnenkort met pensioen ga, maar ik ben zo vaak van hot naar her geweest, dat ik geen zin meer heb om nog een keer wagenziek te worden. To be or not to be. En dan?’

‘No more crying, no self-denying’, zei Berit. Ze zette haar bril op en richtte zich weer op de computer. ‘Hoe groot schat jij de kans dat Filip Andersson wordt vrijgesproken?’

‘Dat de procureur-generaal het verzoek tot heropening zelf heeft ingediend, is een zwaarwegend argument’, zei Annika.

Ze ging naar de homepage van het Openbaar Ministerie en klikte door naar het stuk.

‘Jij hebt hem immers een paar maanden geleden in de gevangenis in Kumla gezien’, zei Berit. ‘Denk je dat hij onschuldig is?’

Annika las het verzoek van de procureur-generaal vluchtig door. Ze kreeg altijd een onbehaaglijk gevoel als ze iets over die moorden las. Ze had meegereden in de surveillancewagen die die avond als eerste ter plekke was en was plotseling midden tussen de slachtoffers beland.

Vervolgens was ze Filip Anderssons naam meerdere malen tegengekomen toen ze afgelopen najaar aan het graven was in de zaak van de vermoorde supercop David Lindholm. Filip Andersson was een redelijk succesvolle financiële man, die eerder bekend was van de jetsetfoto’s in de roddelbladen dan van het financiële nieuws in Dagens Industri, voordat hij wereldberoemd werd in heel Zweden als ‘de Bijlman van Södermalm’. Hij was een goede vriend geweest van David Lindholm.

‘Filips geschifte zus heeft die mensen vermoord’, zei Annika.

Ze klikte de homepage van het Openbaar Ministerie weer weg.

‘Hoe goed ken jij Rickard Marmén?’

‘Nou ja, kennen, kennen’, zei Berit. ‘Mijn zwager, Harald, met wie Thord meestal gaat vissen, heeft al sinds eind jaren zeventig een appartement in Fuengirola. Toen de kinderen klein waren, mochten wij daar ’s zomers vaak een weekje zitten. Rickard is zo iemand die je vroeg of laat tegenkomt als je daar een tijdje bivakkeert. Ik ben er nog helemaal niet zo zeker van dat Filip Andersson onschuldig is.’

‘Het is een vrij onaangenaam persoon’, zei Annika en ze typte de woorden ‘zweden spaanse costa del sol’ in het zoekvenster van Google. Ze kwam bij www.costadelsol.nu terecht. De site werd geladen en Annika boog zich voorover om te lezen.

Aan de Costa del Sol was een Zweedse radiozender actief die vierentwintig uur per dag commerciële radio uitzond in het Zweeds, begreep ze. Je had er een Zweeds maandblad en een Zweedse krant, Zweedse makelaars en Zweedse golfbanen, Zweedse restaurants en Zweedse winkels, Zweedse tandartsen, dierenartsen, banken, bouwbedrijven en tv-installateurs. Ze vond een paar ingezonden brieven waarin gesteld werd dat vroeger alles beter was, en een kalender waar ze onder andere uit opmaakte dat de Zweedse staatskerk de ‘Dag van het kaneelbroodje’ vierde. Zelfs de burgemeester van Marbella bleek Zweeds te zijn, of beter gezegd, getrouwd met een Zweed. Ze heette Angela Muñoz, maar werd blijkbaar Titti genoemd.

‘Mijn god’, zei ze. ‘Marbella lijkt net zo Zweeds te zijn als een regenachtige midzomernachtviering.’

‘Maar met een beduidend grotere kans op zon’, zei Berit.

‘Hoeveel Zweden wonen daar eigenlijk?’

‘Zo’n veertigduizend’, zei Berit.

Annika trok haar wenkbrauwen op.

‘Dat zijn er meer dan in Katrineholm’, zei ze.

‘En dat zijn alleen nog maar de mensen die er permanent wonen’, zei Berit. ‘Er zijn er nog veel meer die er een gedeelte van het jaar zitten.’

‘En daar hebben ze een heel gezin uitgemoord,’ zei Annika, ‘midden in die Zweedse idylle.’

‘Goeie invalshoek’, zei Berit en ze pakte de telefoon om de procureur-generaal te bellen.

Annika klikte verder en las de tekst onder de kop laatste nieuws uit spanje.

De Spaanse politie had een grote drugsvangst gedaan in La Campana. In een fruitmagazijn was zevenhonderd kilo cocaïne in beslag genomen. Drie leiders van de omstreden Baskische partij anv werden verdacht van een misdrijf. Men vreesde dat er dit jaar opnieuw droogte zou komen, even buiten San Pedro was een walvis gestrand en de vader van Antonio Banderas zou in Marbella begraven worden.

Ze liet Google voor wat het was en logde in op het archief van de krant.

Een groot aantal bekende Zweden bleek een huis of appartement te hebben aan de Costa del Sol: artiesten, acteurs, sporters, beursspeculanten.

Ze pakte de telefoon en belde opnieuw het informatienummer voor buitenlandse telefoonnummers. Ditmaal had ze meer geluk. Ze vroeg om de telefoonnummers van restaurant La Garrapata, Svenska Magasinet, de krant Sydkusten en makelaar Wasa, allemaal in de provincie Malaga.

Daarna belde ze rond.

Geen van de Zweden die ze via de krakende Spaanse telefoons sprak, wist iets over een sterfgeval in verband met een gasinbraak, maar ze konden allemaal sappige verhalen vertellen over andere inbraken, over de geschiedenis en ontwikkeling van de streek, over het weer, de mensen en het verkeer.

Annika kreeg te horen dat er meer dan een miljoen mensen in de provincie woonden, waarvan een half miljoen in Malaga en een paar honderdduizend in Marbella. ’s Winters was het gemiddeld zeventien graden, ’s zomers zevenentwintig, het aantal dagen met zon driehonderdtwintig. Marbella was in 1600 voor Christus door de Romeinen gesticht en heette eerst Salduba. In 711 hadden de Arabieren de stad veroverd en omgedoopt tot Marbi-la. De oude stadsdelen rustten nog altijd op de restanten uit de Romeinse tijd.

‘Wij renden nog steeds in dierenhuiden rond toen de mensen daar al stromend water en airconditioning hadden’, zei Annika verwonderd toen ze had opgehangen.

‘Ga je mee lunchen?’ vroeg Berit.

Ze logden uit, zodat niemand een nepmail zou kunnen versturen vanaf hun e-mailadres terwijl zij aan het eten waren.

Annika grabbelde in haar tas op zoek naar een lunchcoupon toen haar telefoon ging. Het nummer op het display was elf cijfers lang en begon met 34.

‘Annika Bengtzon? Met Rickard Marmén. Ik heb het even gecheckt over die gasinbraak, en het klopt inderdaad.’

Hij moest de snelweg hebben verlaten, want nu was het helemaal stil op de achtergrond.

‘Ja?’ zei Annika, die de hoop op de lunchcoupon opgaf.

‘Had je al wat info over het gezin?’

‘Dat is omgekomen?’

Ze vond een half gescheurd exemplaar in het sleutelvakje.

‘Wist je dat het om Sebastian Söderströms gezin gaat?’

Ze had bijna gezegd ‘wie?’ maar bedacht zich en hapte naar adem.

‘De ijshockeyspeler?’ vroeg ze terwijl ze de lunchcoupon op het bureau liet vallen.

‘Nou ja, het is al zo’n tien jaar geleden dat hij voor het laatst in de nhl speelde. Hij woont nu hier en runt een tennisclub. Voor zover ik weet is het hele gezin omgekomen, inclusief de schoonmoeder.’

‘Is Sebastian Söderström dood?’ zei Annika luid, en ze zwaaide met haar hele arm om Berit te stoppen, die op weg was naar de kantine. ‘Is het een Zweeds gezin dat is omgekomen?’

‘Hij had een vrouw en twee jonge kotertjes.’

‘Wat is er met Sebastian Söderström?’ vroeg Patrik, die plotseling uit het niets naast haar was opgedoken.

Annika draaide hem de rug toe en stopte haar wijsvinger in haar vrije oor.

‘Hoe zeker is deze informatie?’ vroeg ze.

‘Honderd procent’, zei hij.

‘Wie kan het bevestigen?’

‘Geen flauw idee, schat. Maar nu weet jij het.’

Hij hing op zonder een antwoord af te wachten.

‘Wat was dat?’ vroeg Patrik.

Berit kwam terug bij haar plek en zette haar handtas weer op de nieuwsdesk.

‘Zoek Sebastian Söderström eens op op paginasblancas.es’, zei Annika. Berit logde weer in, ging naar de site en las hardop: ‘Las Estrellas de Marbella, Nueva Andalucía.’

Het nummer was negen cijfers lang en begon met 952.

‘Wat is er aan de hand?’ vroeg Patrik en hij draaide zijn handpalmen richting plafond om zijn verwarring te onderstrepen.

‘Moet even iets checken’, zei Annika en ze belde het nummer van de villa in Las Estrellas de Marbella. Nadat de telefoon vijf keer was overgegaan klonk er een elektronische vrouwenstem: ‘Ha llamado a nuevo cinco dos …’ Ze hing op en belde het rechtstreekse nummer van de persdienst van het ministerie van Buitenlandse Zaken.

‘Verwacht niet te veel’, zei Berit, die zag waar ze naartoe belde. ‘Zij weten gewoonlijk alles het laatst.’

Na de tsunami was het personeel van bz wakker geschud en een tijdje bijna welwillend geweest, maar nu hadden ze weer dezelfde hooghartige houding als vóór de tsunamiramp.

‘Met Annika Bengtzon van de Kvällspressen’, zei ze toen de vrouw van bz eindelijk opnam. ‘Ik zou graag bevestigd willen krijgen dat het gezin dat vannacht bij een gasinbraak in Las Estrellas de Marbella in Zuid-Spanje om het leven is gekomen, uit Zweedse staatsburgers bestond.’

‘Dergelijke informatie is bij ons niet binnengekomen’, wist de bz-vrouw uit te brengen.

‘Zouden jullie zo vriendelijk willen zijn het voor mij na te trekken?’ vroeg Annika met honingzoete stem. Daarna hing ze op.

‘Mijn Spaans is te slecht voor de Spaanse politie’, zei Berit.

‘Het mijne ook’, zei Annika.

‘Interpol’, zei Berit.

‘Europol’, zei Annika. ‘Die werken efficiënter.’

‘Wát?!’ brulde Patrik.

Annika schrok en keek haar collega, hm, nieuwschef, verbaasd aan.

‘Ik heb een bron die beweert dat het gezin dat aan de Costa del Sol vergast is, uit Sebastian Söderström en zijn vrouw, kinderen en schoonmoeder bestaat.’

Patrik draaide zich op zijn hakken om, zette beide handen voor zijn mond en brulde: ‘Spórt!!’

Annika nam drie grote passen en greep hem bij zijn schouder vast.

‘Rustig aan, man’, zei ze, toen hij zich had omgedraaid en weer oog in oog met haar stond. ‘Ik moet het nog verifiëren. Je kunt de sportjongens niet vragen om zijn necrologie te schrijven voordat we weten of het klopt.’

‘Ze moeten rond gaan bellen’, zei Patrik.

‘En wat moeten ze dan zeggen? Dat we dénken dat hij dood is? En al mocht het waar zijn, dan weten we nog niet of zijn familie al is ingelicht.’

‘Je zei toch dat ze allemaal dood waren?’

Annika kreunde.

‘Misschien heeft hij broers of zussen of ouders.’

Ze deed nog een stap en ging vlak bij hem staan, ze reikte precies tot aan zijn adamsappel.

‘Neem een kleine raad van mij aan, nieuwschef. Temper je enthousiasme. Als je op deze manier doorgaat, ga je nog eens keihard op je bek.’

Patrik trok een beetje wit weg.

‘Alleen maar omdat jij geen promotie hebt gekregen’, zei hij en hij liep weg naar de sportafdeling.

‘Laten we dit maar even natrekken’, zei Berit en ze pakte de telefoon.

Na een paar telefoontjes wisten ze dat de Spaanse politie bevestigd had dat vijf personen die even buiten Marbella woonden, ’s nachts waren omgekomen bij iets wat beschreven werd als een gasinbraak. Over de identiteit en nationaliteit van de slachtoffers zou op zijn vroegst rond lunchtijd de volgende dag iets bekend worden gemaakt.

Ze namen even pauze en haastten zich naar de kantine.

‘Sport is niet mijn sterkste kant’, zei Berit toen ze zich ieder met een portie stoofvlees aan een van de raamtafeltjes hadden geïnstalleerd. ‘Wie is die man?’

Annika kauwde op een belegd knäckebroodje en keek naar de grauwheid buiten.

‘Speelde redelijk wat seizoenen als prof in de nhl, de National Hockey League’, zei ze. ‘Eerst bij de Anaheim Ducks en later bij de Colorado Avalanche. Als back. Begin jaren negentig werd hij meerdere jaren achter elkaar geselecteerd voor Tre Kronor, ons nationale team. Ik geloof dat hij erbij was toen we in ’91 wereldkampioen werden in Finland en in ’92 in Tsjecho-Slowakije …’

Berit legde haar vork op haar bord.

‘Hoe weet jij dit allemaal?’

Annika nam een slok mineraalwater en slikte luid.

‘Hij was Svens idool’, zei ze, en daarna vroeg Berit niet door.

‘Er is iets met gedoofde sterren uit de sportwereld’, zei ze en ze volgde Annika’s blik door het raam naar buiten. ‘Het zijn net zwarte gaten, ze trekken ellende aan.’

Dikke regendruppels sloegen tegen de ruit.

‘Stel je voor dat je al op je vierentwintigste op je top zit’, zei Annika. ‘Dan ben je voor de rest van je leven “ex-sportman”.’

Ze sloegen de koffie over en gingen weer terug naar de redactie.

Patrik stond te trappelen bij Annika’s plek.

‘Ik heb iets voor je’, zei hij. ‘Vanaf vanmiddag zal Kicki Pop het programma presenteren dat wordt uitgezonden vóór de uitgebreide samenvatting van het nieuws op P1. Ik wil dat je Erik Ponti van het radiojournaal belt en vraagt wat hij van deze kwestie vindt.’

Annika staarde haar, ja, nieuwschef, aan en wachtte op de verlossende lach.

Die kwam niet.

‘Hou je me voor de gek?’ zei ze. ‘Ik ben met de gasmoord in Marbella bezig, dat is iets heel groots. Er zitten daar een heleboel Zweden die …’

‘Daar kan Berit wel voor zorgen. Ik wil dat jij nu dit doet.’

Ze kon haar oren niet geloven.

‘Zeg je me dat ik Erik Ponti moet bellen om hem aan het roddelen te krijgen over een vrouwelijke collega? Die nog jong en blond is ook?’

‘Hij staat er immers om bekend alle bimbo’s boven de enkels af te zagen.’

Annika ging op haar stoel zitten, haar rug kaarsrecht.

‘Ponti mag dan misschien verwaand en zelfingenomen zijn,’ zei ze, ‘maar dom is hij niet. Hij heeft één keer een blonde, vrouwelijke collega bekritiseerd, en toen was het terecht. Als je weet hoeveel shit hij daarna over zich heen heeft gekregen, denk je dan dat hij het weer zou doen?’

Patrik boog zich over haar heen.

‘Je belt nú’, zei hij.

Annika liet haar hoofd naar voren vallen, pakte de telefoon en belde de radionieuwsdienst.

Erik Ponti wilde geen commentaar geven, noch over Kicki Pop persoonlijk, noch over haar programma.

‘Wat een verrassing’, zei Annika. Ze trok haar jack aan en liep richting portiersloge.

‘Waar ga jij naartoe?’ riep Patrik haar na.

‘Ik heb om twee uur een afspraak’, zei ze over haar schouder.

‘Met wie dan?’

Ze draaide zich om en keek hem aan.

‘Er bestaat zoiets als bronbescherming’, zei ze. ‘Weleens van gehoord?’

‘Niet tegenover je superieuren’, zei hij. Annika zag dat zijn oorlellen donkerrood waren.

‘Niet tegenover de verantwoordelijk uitgever’, corrigeerde ze hem.

Daarna liep ze naar de portiersloge om bij de goede Tore een auto te regelen.

Het ging harder regenen, ze moest de ruitenwissers de hele tijd aan hebben. Het was nog maar half twee, maar de duisternis diende zich al aan, kroop langzaam tevoorschijn over verkleumde voetgangers, modderige straatlantaarns en vrachtwagens met flikkerende koplampen.

Ze reed westwaarts, richting Enköping, langs Rissne, Rinkeby en Tensta. Passeerde flats, rijtjeshuizen, lege schoolgebouwen en een verlaten voetbalveld. Vlak bij het station van Barkarby stond het verkeer op de snelweg plotseling stil. Annika leunde naar voren en probeerde over de auto voor haar heen te kijken om te zien of er een ongeluk was gebeurd, iets om door te bellen naar de krant. Het leek er niet op. Misschien een aangereden voetganger. Of iemand die voor de trein was gesprongen. Dat kwam vrij vaak voor.

Algauw begon het verkeer weer te rijden, dicht op elkaar en langzaam. De bebouwing werd schaarser, naaldbossen en industrieterreinen namen het over. De toestand van de weg was belabberd. Een bruingrijze modderbrij spatte op van de auto voor haar en kwam op haar voorruit terecht; ze moest de ruitenwissers op de hoogste stand zetten. Ze deed de autoradio aan, kwam midden in een reclameblok terecht en zette hem weer uit.

Het landschap werd steeds verlatener. De industrie verdween, alleen de sparren bleven over. Hun takken reikten naar de auto, dezelfde vieze Volvo als waarmee ze naar Garphyttan was gereden, die dag in december toen ze Alexander had gevonden.

Bij Brunna sloeg ze rechts af, richting Roligheten. Plotseling hield het op met regenen en werd alles stil. Annika had een bijzonder slecht richtinggevoel, iets wat ze compenseerde door de kaart goed te bestuderen en voor zichzelf een routebeschrijving te maken. Bij Lerberga links, dan na achthonderd meter weer links, langs Fornsta, een militair oefenterrein over en dan naar rechts.

Ze was op weg naar Lejongården, een opvanghuis voor gezinnen bij het Lejondalssjönmeer, waar Julia Lindholm verbleef met haar teruggevonden zoon.

Annika had beloofd om langs te gaan, maar had ertegen opgezien. Ze wist niet wat ze kon verwachten. Ze hadden elkaar nog maar twee keer ontmoet, beide keren onder extreme omstandigheden.

De eerste keer waren ze samen regelrecht de moordplaats aan de Sankt Paulsgatan in Södermalm binnen gewandeld. Annika was die avond met Julia en haar collega Nina Hoffman mee geweest op surveillance in surveillancewagen 1617. De oproep leek niet zo ernstig, een ruzie in een flat, daarom had Annika mee naar boven gemogen, onder voorwaarde dat ze zich op de achtergrond zou houden. Toen de lichamen gevonden waren, was ze meteen door Nina weggestuurd.

De tweede keer dat ze elkaar zagen, zat Julia in hechtenis, verdacht van moord op haar man, de bekende politieman David Lindholm, en haar zoon Alexander. Ze was door de rechtbank tot levenslang veroordeeld. Dat ze aldoor beweerde onschuldig te zijn, dat het een andere vrouw was geweest die ze nooit eerder gezien had die haar man had doodgeschoten en Alexander had meegenomen, daar trok niemand zich iets van aan.

De zoon, Alexander, had Annika één keer eerder ontmoet, in de nacht dat ze hem gevonden had in het boerderijtje van Yvonne Nordin, even buiten Garphyttan. De jongen was zeven maanden ontvoerd geweest toen Annika hem terugvond.

Het licht van de koplampen viel op een Falunrode ruwhouten gevel. De verf glom een beetje, dus het was geen echte Falunrode verf, maar een soort lak op oliebasis. Annika begreep dat ze er was. Ze reed het erf op, trok de handrem aan, deed de verlichting uit en bleef met draaiende motor in de auto zitten.

Lejongården was een plat, donker gebouw met één woonlaag. Het lag aan de oever van het Lejondalssjönmeer en zag eruit als een kinderdagverblijf, of misschien een klein bejaardentehuis. In het schijnsel van de buitenlamp was een speelplaatsje zichtbaar. Het water op de achtergrond lag er stil en grijs bij.

‘Ik wil je heel erg bedanken’, had Julia door de telefoon gezegd en de woorden hadden Annika in verlegenheid gebracht.

Ze streek haar haar glad, zette de motor af en stapte uit.

Bij de ingang bleef ze staan om over het meer uit te kijken. Een paar kale berken aan de oever bewogen aarzelend, de takken waren net zo grijs als het water. Een meter of honderd het meer op lag een bebost eilandje. In de verte kon ze het geluid van de snelweg horen.

De deur ging open, een vrouw in een Noors vest met schapenleren pantoffels aan leunde naar buiten.

‘Annika Bengtzon? Hallo, ik ben Henrietta.’

Ze schudden elkaar de hand. Henrietta? Moest ze weten wie dat was?

‘Julia en Alexander wachten op je.’

Ze ging het behandelcentrum binnen. Het rook er een beetje naar schimmel en de jaren zeventig. Lichte linoleum vloerbedekking, roze glasvezelbehang, plastic plinten. Rechtdoor, achter een halfopen deur, meende ze een verlichte groepsruimte te ontwaren. Ze zag een paar bruine plastic stoelen bij een gefineerde tafel en hoorde iemand lachen.

‘En vergeet vooral niet om je gewoon net zo te gedragen als anders’, zei Henrietta, waarop Annika meteen voelde hoe haar hele wezen geblokkeerd raakte.

‘Deze kant op …’

Henrietta liep naar links, een nauwe gang in met rechts een rij deuren en links ramen met uitzicht op de parkeerplaats.

‘Hier moet ik ineens denken aan die ene keer in mijn leven dat ik op Interrail ben geweest’, zei Annika en ze hoopte dat ze normaal klonk.

Henrietta deed net alsof ze haar niet hoorde. Ze bleef bij een van de deuren in het midden staan en klopte zachtjes aan.

Nergens sloten of kamernummers, merkte Annika op. Op de homepage van het opvanghuis had ze gelezen dat het instituut ‘een huiselijke sfeer voor goede zorg en veiligheid’ nastreefde.

De deur ging open. Een driehoek van geel licht viel op de vloer van de gang.

Henrietta deed een stap achteruit.

‘Alexander heeft de cake gebakken’, zei ze terwijl ze Annika naar binnen liet. ‘Roep me maar als ik hem even mee moet nemen om ergens anders te gaan spelen.’

Het laatste zei ze de kamer in.

Annika bleef op de drempel staan.

De kamer was veel groter dan ze gedacht had. Hij was langwerpig en eindigde in een glazen wand met een eigen deur naar een terras. Vlak bij de deur stonden een tweepersoonsbed en een kinderbedje naast elkaar, verder naar binnen zag ze een bank, een tv en een keukentafel met vier stoelen.

Aan de tafel zat Julia Lindholm; ze had een trui met te lange mouwen aan en droeg haar haar in een paardenstaart. Haar zoon zat met zijn rug naar de deur, zijn armen bewogen alsof hij fanatiek aan het tekenen was.

Julia rende naar haar toe en sloeg haar armen stevig om haar heen.

‘Wat fijn dat je kon komen’, zei ze en ze drukte Annika tegen zich aan.

Annika, die alleen maar haar hand had uitgestoken om te groeten, voelde zich wat onnozel en omhelsde onhandig terug. De deur werd achter haar dichtgedaan.

‘Eh, ja, natuurlijk’, zei ze. ‘Tuurlijk kom ik langs.’

‘Er zijn nog niet zo veel mensen geweest’, zei Julia, die haar eindelijk losliet en naar de bank liep. ‘Mijn ouders zijn hier met de kerstdagen geweest, en Nina is een paar keer op bezoek geweest, maar Davids gestoorde moeder heb ik afgehouden, die wil ik hier niet hebben. Heb je haar weleens ontmoet?’

‘Davids moeder? Nee.’

Annika liet haar tas en donsjack naast de bank op de grond vallen. Ze keek naar de jongen, meende zijn zachte profiel achter de krullen te herkennen. Hij was met grote krijtjes aan het tekenen, hard en doelbewust, zonder op te kijken. Voorzichtig liep ze naar hem toe, ging naast hem door de knieën en probeerde zijn blik te vangen.

‘Hoi, Alexander’, zei ze. ‘Ik heet Annika. Wat ben je aan het tekenen?’

De jongen klemde zijn kaken steviger op elkaar en liet het krijt nog sneller over het papier gaan. De strepen waren dik en zwart.

‘Davids moeder is zo in de war,’ zei Julia, ‘en dat zou alleen maar erger worden als we elkaar op zo’n rare plek als deze zouden ontmoeten. We wachten nog even met oma zien tot we weer thuis zijn, hè, lieverd?’

De jongen reageerde niet. De hele tekening was opgebouwd uit pikzwarte strepen. Annika ging naast Julia Lindholm op de bank zitten.

‘Hij praat nog niet zo veel’, zei Julia zachtjes. ‘Ze zeggen dat dat niet erg is, dat het wat tijd kost.’

‘Zegt hij überhaupt iets?’ vroeg Annika.

Julia’s glimlach verdween. Ze schudde haar hoofd.

Hij heeft tegen mij gepraat, dacht Annika. Die ene nacht. Hij heeft meerdere zinnen gezegd. Is er nog meer snoep? Ze is stom. Ze is hartstikke stom. Ik vind de groene lekker.

Julia liep naar het raam en ging met haar rug naar de kamer toe staan, Annika zag in de weerspiegeling van het glas dat ze op haar duimnagel beet. Plotseling stormde ze naar een wandtelefoon naast de terrasdeur.

‘Henrietta, kun je even voor Alexander zorgen? Nu, meteen. Hartstikke bedankt.’

De stilte die neerdaalde toen Julia had opgehangen, was geladen. Annika kreeg een droge mond, haar vingers begonnen te tintelen. Ze kneep in haar handen, die in haar schoot lagen, en keek naar de smaragden ring van haar oma. Het leek een eeuwigheid te duren voordat de verpleegster, of wat ze ook was, een minuut later de kamer binnenkwam, Alexander bij de hand nam en zei: ‘Zullen we samen een film gaan kijken? Finding Nemo?’

Ze richtte zich tot Annika.

‘Die film gaat over een visje dat zijn vader is kwijtgeraakt, maar dat later weer terugkomt naar huis.’

‘Ja,’ zei Annika, ‘ik weet het.’

Toen ze alleen waren achtergebleven, werd het weer stil.

‘Zoals je weet werk ik bij de Kvällspressen’, zei Annika om de stilte te breken. ‘Ik wilde je vragen of je het goed vindt als ik over jou in de krant schrijf. Over jou en Alexander. Over hoe het hier met jullie gaat.’

Julia beet op haar duimnagel.

‘Nog niet’, zei ze. ‘Later, misschien. Ja, later. Ik wil graag vertellen, maar het is te chaotisch in mijn hoofd.’

Annika wachtte en zei niets. Ze had niet verwacht dat Julia vanmiddag al vrijuit zou spreken over de periode na haar vrijlating, maar hoopte dat ze dat na verloop van tijd wel zou doen. Voor de media eindigden politieverhalen altijd met de oplossing van het misdrijf en de veroordeling van de dader. Over de gevolgen van de criminaliteit, de lange en moeizame weg voor de slachtoffers om terug te keren naar een enigszins normaal leven, werd nooit geschreven.

‘Ik ben zo boos’, zei Julia, zachtjes en bijna verbaasd. ‘Ik ben zo waanzinnig kwaad op de hele wereld.’

Langzaam liep ze naar de tafel, waar ze zich op Alexanders stoel liet zakken. Ze was zo klein dat ze bijna in de grote trui verdween.

‘Ze zeggen dat ook dat normaal is. Alles is hier verdomme normaal!’

Ze spreidde haar armen in een heftig gebaar.

‘Hebben jullie de hele tijd hier gezeten sinds je uit de gevangenis bent vrijgelaten?’ vroeg Annika.

Julia knikte.

‘Het was midden in de nacht, ze namen me mee naar de dienstdoende rechtbank. Om half twee ’s ochtends vond de voorgeleiding plaats, en daarna hebben ze me hiernaartoe gebracht. Alexander was hier al.’

Ze keek weg in de richting van het raam. Buiten was het nu donker.

‘In de gevangenis voelde ik me niet goed’, zei ze. ‘Ook hier voelde ik me in het begin niet zo goed. Alexander wilde niets van me weten. Hij keerde zich van me af en wilde alleen maar bij Henrietta zijn.’

‘En dat was ook volstrekt normaal?’ zei Annika. Zelfs Julia moest even lachen.

‘Je hebt het begrepen’, zei ze. ‘Hoewel ze hier heel professioneel zijn. Dat zegt Nina, ze heeft het gecheckt. Dit is de Rolls-Royce onder de opvanghuizen voor gezinnen en het is niet meer dan terecht dat de samenleving ons een beetje compenseert voor het onrecht dat ons is aangedaan …’

Annika hoorde Nina Hoffmans stem achter Julia’s woorden. Julia’s beste vriendin, de politievrouw met wie Julia opleiding en surveillancewagen gedeeld had, was een van Annika’s bronnen geweest in het onderzoek naar David Lindholm. Annika zag Nina voor zich, de strakke paardenstaart, de resolute blik, de daadkracht.

Julia ging weer staan.

‘Wil je trouwens koffie? Zit in de thermoskan. En Alexander heeft de cake helemaal niet gebakken, dat heeft Henrietta gedaan, terwijl Alexander naast haar eksternesten zat te tekenen.’

Ze pakte de bovenste tekening van een stapel die op tafel lag en hield hem voor Annika omhoog. Een wirwar van koolzwarte strepen bedekte bijna elke vierkante millimeter van het grote vel.

‘Ook normaal’, zei ze en ze legde de tekening weer neer.

‘Een beetje koffie, misschien’, zei Annika. ‘De koffie bij ons op de redactie is niet te drinken. We hebben het vermoeden dat iemand kattenpis in het waterreservoir gegooid heeft.’

Julia wees naar de thermoskan, maar maakte geen aanstalten om in te schenken.

‘We moeten hier nog minstens drie maanden blijven’, zei ze. ‘Omwille van Alexander, zeggen ze. Hij is degene die verzorgd wordt. We zijn hier met spoed geplaatst. Op dit moment worden we onderzocht.’

Bij het laatste woord sloeg haar stem over van woede.

‘De artsen hebben acht weken nodig om te beoordelen hoe gestoord we zijn. Daarna krijgen we een behandeling van twee tot zes maanden. Nog weer later volgt begeleid wonen onder toezicht van het instituut. Het zwaartepunt ligt hier op de relatie tussen ouder en kind. Ik zal ondersteuning en begeleiding krijgen in mijn ouderschap. Na afloop is er mogelijkheid tot vervolgbehandeling in het centrum …’

Ze verborg haar gezicht in haar handen en begon te huilen.

Annika, die net een kop koffie had ingeschonken, draaide de thermoskan dicht en zette hem zo stil als ze kon weer op tafel.

‘Natuurlijk ben je kwaad’, zei ze. ‘En Alexander ook. Ik heb niet zo’n hoge pet op van psychologen, maar ik denk dat ze gelijk hebben. Het is misschien wel het allernormaalste dat jullie allebei razend zijn.’

Julia pakte een servet van het stapeltje naast de cake en snoot haar neus.

‘Ze zeggen dat een half jaar een heel leven is voor een klein kind. Alex heeft zeven maanden bij dat geschifte mens in het bos gezeten, dus logisch dat hij kwaad is. Hij kreeg waarschijnlijk nooit antwoord op zijn vragen waar David en ik waren, dus voor hem waren wij dood. Bovendien voelde hij dat zijn leven in gevaar was, dat zeggen de artsen. Hij had vrij veel blauwe plekken en schaafwonden op zijn lichaam, dus ze heeft hem waarschijnlijk flink geslagen.’

‘Hoe gaat het nu met hem?’

‘Hij komt wel naar me toe, maar hij wil me niet aankijken. Hij slaapt slecht en wordt huilend wakker. We zijn weer met luiers begonnen voor de nacht, en dat terwijl hij al bijna twee jaar zindelijk was.’

‘En wat doen jullie zoal de hele dag?’ vroeg Annika en ze nam een slok van haar koffie. Het smaakte heerlijk.

‘Ik heb individuele gesprekken en binnenkort mag ik met groepstherapie beginnen om met andere moeders te praten. Dat schijnt erg helend te zijn. Alexander speelt alleen maar. Hij graaft in de zandbak en tekent en speelt met de bal. Als we hier ontslagen worden, zal de Kinder- en Jeugdpsychiatrie zijn geval langzamerhand overnemen.’

Ze lachte even, plotseling wat nerveus.

‘Maar ik zit alleen maar te praten’, zei ze. ‘Ik wilde jou graag bedanken, voor alles wat je voor ons gedaan hebt. Jij was immers degene die …’

Annika hield haar koffiekopje stevig vast.

‘Het is wel goed’, zei ze. ‘Ik ben blij dat ik iets heb kunnen doen.’

De stilte breidde zich weer uit.

‘En,’ zei Julia, ‘hoe was jouw Kerst?’

Annika zette haar kopje op het schoteltje.

Zou ze vertellen hoe het was? Dat zij en de kinderen Kerstavond tussen de verhuisdozen in Gamla Stan hadden doorgebracht, dat ze voorgesneden supermarktham hadden gegeten en op de computer naar Donald Duck hadden gekeken? Dat ze haar kinderen van Oudejaarsdag tot en met Driekoningen bij hun vader had achtergelaten en dat ze het bij hem veel meer naar hun zin leken te hebben?

‘Och,’ zei ze, ‘prima hoor. Het is alleen erg druk op het werk. Vandaag zijn we bijvoorbeeld bezig met een gruwelijke moordzaak aan de Spaanse zuidkust.’

Julia stond op en draaide Annika de rug toe.

‘De Costa del Sol is een afgrijselijke plek’, zei ze. ‘Estepona is echt verschrikkelijk.’

Annika keek naar haar handen; ze had een verkeerd onderwerp aangesneden om over te babbelen. Ze wist dat Julia daar een vreselijke tijd had gehad met David.

‘Sorry,’ zei Annika, ‘het was niet mijn bedoeling om …’

‘We hebben daar een half jaar gezeten,’ zei Julia, ‘en David was bijna de hele tijd weg. Ik was zwanger en had geen auto, het was een paar kilometer naar de winkel, ik moest met die boodschappentassen slepen terwijl het buiten dertig graden was …’

‘Dat moet ontzettend zwaar zijn geweest’, zei Annika.

Julia haalde haar schouders op.

‘Hij was heel erg undercover; soms was hij twee weken achter elkaar weg zonder dat hij iets van zich liet horen. Het duurde een paar jaar, die klote-operatie. Een paar jaar!’

Ze draaide zich om.

‘En ik mocht nooit weten waar het over ging. Drugs of witwaspraktijken of andere criminele shit, ik weet het niet, ik mocht het nooit weten …’

Ze boog zich over Annika heen.

‘En weet je wat nog het ergste was? Dat ik zo ontzettend bang was dat hij gewond zou raken, dat hem iets zou overkomen, iets vreselijks. En wat gebeurt er?’

Ze lachte luid.

‘Hij neukt één keer te veel met een gestoord wijf en ze schiet zowel zijn kop als zijn lul eraf, mij zetten ze achter slot en grendel en Alexander …’

Ze kwam heel dichtbij en staarde Annika in de ogen.

‘Ze zeggen dat Alexander de rest van zijn leven hierdoor getekend zal zijn. En niemand geloofde mij.’

Ze sloeg met haar vlakke hand op de tafel, waardoor het porselein even opsprong.

‘Niemand geloofde mij!’

Opeens voelde Annika dat het tijd was om te gaan.

Ze schoof haar koffiekopje opzij en stond op.

Julia zakte op de houten stoel ineen en staarde leeg voor zich uit.

‘En dat het Yvonne Nordin zou zijn, of all people’, zei ze.

Annika verstijfde.

‘Hoezo? Kende je haar?’

Julia schudde haar hoofd.

‘Ik heb haar nooit ontmoet, en Filip Andersson ook niet.’

Annika pakte haar jack en liep naar de deur.

‘Over Filip Andersson gesproken,’ zei ze, ‘de procureur-generaal heeft vandaag een verzoek ingediend om zijn zaak te heropenen.’

Julia keek op.

‘Dan zal Nina blij zijn’, zei ze toonloos.

Annika bleef met haar jack in haar hand staan.

‘Nina Hoffman? Waarom zou zij daar blij om zijn?’

Julia krabde zichzelf fanatiek op de rug van haar linkerhand.

‘Natuurlijk zal ze blij zijn. Filip is immers haar broer.’