Su Tong

Hartenvrouw

Samenstelling en redactie Lena Scheen

Uitgeverij De Geus

breda 2013

Deze uitgave is een gezamenlijk initiatief van De Geus en het Confucius Instituut van de Universiteit Leiden

Oorspronkelijke tekst © Su Tong

Nederlandse vertaling © vertalers en De Geus bv, Breda 2013

Omslagontwerp Thierry Wijnberg/total italic

Omslagillustratie © Vanessa Ho/Trigger/HH

isbn 978 90 445 2507 6

nur 303

Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van De Geus bv, Postbus 1878, 4801 bw Breda, Nederland.

Telefoon: 076 522 8151.

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, 2013.

Wilt u het gratis magazine Geuzennieuws met informatie over onze nieuwe uitgaven ontvangen, ga dan naar www.degeus.nl en meld u aan.

Kronkelwilg

Hoewel het dorpje van het verkeersongeluk al ver achter hem lag, was de chauffeur nog steeds niet van de schrik bekomen.

De snelweg in de regen was een en al verlatenheid. Door de autoruit zag hij de grauwe lucht en onophoudelijk klonk het vallen van de regen. De ruitenwissers zwaaiden zwakjes heen en weer, terwijl onregelmatige stromen water over de voorruit vloeiden. In de achteruitkijkspiegel leek de autoweg een zwarte vloedgolf die hem najoeg, en zijn wagen voelde als een eenzaam schip dat door de wind en de regen heen en weer werd gestoten. De spiegel weerkaatste een afgemat, bleek gezicht, zweetdruppels glinsterden op zijn voorhoofd en de geschrokken blik in zijn ogen was nog niet weggetrokken. Hij had een beetje een wagenziek gevoel, of eigenlijk leek het meer op zeeziekte. Hij voelde de torenhoge golven op het wegdek; van al die jaren dat hij als chauffeur gewerkt had, was dit de eerste keer dat de weg hem een diepe angst inboezemde.

De regen stroomde onophoudelijk neer. Pas toen hij eenmaal de bergpas over was, werden de druppels zichtbaar kleiner en was het gekletter op de maïsbladeren in de velden niet meer zo hevig, waardoor het snelstromende water in de rivier weer hoorbaar was. In het noorden was de hemel nog steeds donker, maar in het zuiden was deze al veel blauwer en helderder geworden. In de verte verscheen aan de linkerkant van de snelweg een aantal eenvoudige bakstenen huisjes, waaruit zacht het gezang van een populaire zangeres weerklonk: een lofzang op het Tibetaanse Hoogland. De chauffeur wist dat hij bij Kronkelwilg was aangekomen. Een jaar eerder was hij er ook eens langsgekomen en toen speelde een cassetterecorder dit lied de hele dag. ‘Dat is het Tibetaanse Hoogland, dat is het Tibetaanse Hoogland.’ Dit jaar speelde nog altijd datzelfde lied. Toch was dit niet het Tibetaanse Hoogland, maar Kronkelwilg, een plek speciaal voor vrachtwagenchauffeurs. Kronkelwilg bestond uit drie zaakjes langs de weg: een tankstation, een kleine supermarkt waar ze tabak, drank en etenswaren verkochten, en iets waarvan het niet duidelijk was of je het een restaurant of een hotel moest noemen, met een felgekleurd restaurant naar de weg gericht en een half zichtbaar hotelletje er vlak achter verstopt. Iemand uit Kronkelwilg had hem eens verteld dat de drie zaakjes eigenlijk één bedrijf waren, beheerd door één bazin.

Een meisje met een kort groen rokje en een gebloemde paraplu hield langs de weg auto’s tegen om klanten binnen te halen. Van onder de paraplu stak ze een arm uit en ze trachtte een verleidelijk handgebaar te maken, maar het leek meer op het gebaar van een verkeersagent die auto’s liet passeren. Het meisje kruiste haar opvallende half zwarte, half witte benen. Pas toen de chauffeur nog eens goed keek, zag hij dat ze een zwarte panty aanhad. Tot zijn verbazing was de panty versierd met glinsterende pailletten, als een nachtelijke sterrenhemel.

Kom, stoere vent, drink wat en rust wat uit voor je verder reist! Het meisje maakte een handgebaar, waarna ze haar glimlach bedekte.

De chauffeur was het natuurlijk wel gewend om zulke handgebaren te zien en reageerde niet meteen. Zijn blik zweefde onzeker tussen het gezicht van het meisje en de snelweg, duidelijk twijfelend. Uiteindelijk nam zijn hand de beslissing en bracht de vrachtwagen met een ruk aan de handrem tot stilstand. Zodra de chauffeur het bevel van zijn hand opvolgde ontspande zijn gespannen lichaam. Leunend op zijn stuur zei hij: Goed dan, ik rust even uit voordat ik verderga.

De chauffeur kende zichzelf goed, maar dat het meisje hem zo plotseling kalmeerde, vond hij zelf ook wel vreemd. Toen hij zijn wagen achteruit inparkeerde zag hij nogmaals zijn gezicht in de spiegel. Hij zag duidelijk nog wat witjes, maar zijn ogen barstten van de energie. Ze glinsterden met een soort duistere en verwachtingsvolle gloed, een opgewonden gloed.

Het meisje zag er wat kinderlijk uit. Met haar lieflijke glimlach was ze in staat iedereen voor zich te winnen, maar toch leek ze nog heel verlegen. Ze was erg nieuwsgierig naar de lading goederen in de vrachtwagen. Op haar tenen keek ze de laadbak in en toen ze zag dat die leeg was, zei ze duidelijk een beetje teleurgesteld: O, hij is leeg, de klant die net weg is had een hele wagen vol met Coca-Cola!

En wat dan nog? zei de chauffeur. Alsof hij je er iets van te drinken heeft gegeven.

Het meisje snapte niet dat hij met haar flirtte, ze vatte het verkeerd op en dacht dat hij de spot met haar dreef. Ze vouwde haar paraplu op, schudde het water eraf en antwoordde: Al had hij mij er wat van te drinken gegeven, dan had ik het toch niet gedronken. Het is net hoestdrank, niet te drinken!

Kronkelwilg zag er nog hetzelfde uit als het jaar daarvoor. De modderige grond voor het restaurant was doorploegd met bandensporen van vrachtwagens, door de regen waren er talloze grote en kleine plassen ontstaan. Tegen een muur van de winkel lag een berg natte, versleten autobanden opgestapeld. Een paar kippen van het restaurant fladderden rond tussen de plassen, misschien waren ze op zoek naar iets eetbaars.

Hé, je moet deze kant op. Het meisje wees hem met haar paraplu de weg naar het restaurant: Deze kant, niet die kant, daar ligt water!

Denk je dat ik die paar stappen daarnaartoe niet eens kan lopen? zei de chauffeur lachend. Je hoeft je nu nog niet zo om mij te bekommeren, hoor.

Van de bazin moet ik om mijn eerste indruk denken. Heel serieus legde het meisje uit dat de eigenares vorige maand naar andere restaurants was gegaan om te kijken hoe het er daar aan toeging.

Hoe bedoel je eerste indruk? Ik ben vaste klant, ik ben hier al heel wat keren geweest, hoe kan het dat ik jou hier nog nooit gezien heb? De chauffeur sprong over een plas. Plots herinnerde hij zich de naam van een meisje van het vorig jaar. En dat meisje Xue dan? Is zij er?

Welke Xue? De ogen van het meisje lichtten even op. Ik ben Xue, ken je mij?

Jou ken ik niet. De Xue die ik ken heeft een rond gezicht en kort haar. Ze is iets dikker en iets donkerder dan jij bent. Werkt zij nog in dit restaurant?

Ik ben hier de enige Xue. Waar kom je nou meerdere Xues tegen? Wat deed die Xue dan?

Nou, hetzelfde als jij. Hier staan om klanten binnen te halen.

Dat kan toch niet! Ik ben hier al meer dan een jaar en ik ben Xue. Hoe kan er nou nog een Xue zijn? Dat kan toch niet! Het meisje keek alsof ze voor de gek werd gehouden. Ze draaide haar hoofd en keek even naar het gezicht van de chauffeur en vervolgens naar zijn schoenen. O nee, je schoenen! Ze zijn hartstikke vies! riep ze plotseling uit. Ik zei nog zo dat je voorzichtig moest lopen, maar je luisterde niet. Moet je je voeten nou eens zien, ze zitten helemaal onder de modder!

Het interesseerde hem niet dat hij modder aan zijn voeten had. Hij fronste en probeerde uit alle macht zich iets voor de geest te halen. Wat raar zeg, ik heb het toch echt niet verkeerd onthouden. Die Xue had ook nog een moedervlek hier op haar kin. Die heb jij niet. Of heten jullie hier allemaal Xue? Aangezien jij ook zo heet?

Dat kan toch niet! Hoe zouden alle meisjes Xue kunnen heten? Dat zou toch een zooitje worden? Hoe zou dat moeten werken? We hebben hier een Mei, een Ling en een Li, maar zij komen vanavond pas, overdag ben ik hier de enige. Het meisje ging steeds harder praten, plotseling vloekte ze: Ik hou je toch verdomme niet voor de gek! Ik ben Xue!

De chauffeur was even van slag en vroeg zich vertwijfeld af of hij Xue uit Kronkelwilg verwarde met een ander meisje dat hij onderweg had ontmoet, maar hij vertrouwde standvastig op zijn eigen geheugen. Zelfs zijn collega’s van het transportbedrijf gaven toe dat hij de beste was in het onthouden van twee dingen: de weg én de namen van meisjes die hij hier en daar tegenkwam.

De eigenares kwam van achter in het restaurant gehaast naar voren rennen, met een hand vol zonnebloempitten. Op haar benige gezicht zat een dikke laag make-up gesmeerd, en als ze lachte verschenen zwarte, schots en scheve tanden tussen haar roodgestifte lippen. Jij bent hier al lang niet geweest! Spiedend bekeek ze de chauffeur van top tot teen. Plotseling stak ze een vinger uit en porde hem even in zijn schouder. Jullie handelsreizigers weten niet wat loyaliteit is! Vorige keer hebben we je zo goed verzorgd en dan nóg ben je ons vergeten.

Ook al was dat inderdaad zo, de chauffeur kon niet met zekerheid zeggen of de eigenares hem echt herkende. Misschien herinnerde ze het zich nog, misschien ook niet. Hij zag wel vaker dit type vrouwen in zulke zaakjes langs de snelweg. De chauffeur lachte alleen terughoudend, ging aan een tafel zitten en zei: Hetzelfde als altijd graag, twee porties gebakken groente en een kom bami met varkensvlees.

Vlak naast de keuken zaten twee mannen aan een kartonnen doos poker te spelen. Ze wierpen een blik op de chauffeur en verdiepten zich weer in het spel. De chauffeur had hen niet eerder gezien. Hij vermoedde dat ze in dienst waren van de eigenares. Langs de snelweg kwam je in al dit soort zaakjes zulke nietsnutten tegen. Ze zaten altijd, degenen die rondliepen waren steevast de vrouwen. De toonbank bevond zich bij de ingang, hij was roze geverfd en er stond een zwart-wittelevisie bovenop. Het meisje dat zichzelf Xue noemde had meteen toen ze binnenkwamen de televisie aangezet. Die was waarschijnlijk al heel oud: het ding zoemde en gaf helemaal geen beeld. Het meisje pakte een slipper en gaf de televisie links en rechts een mep. Plotseling was er beeld. Het was een dramaserie uit Hongkong. Een man en een vrouw, beiden met een vreselijk accent, hadden het over ditjes en datjes. Na eventjes geluisterd te hebben, begreep de chauffeur dat ze het over hun relatie hadden.

Hij zei: Gatver, overal waar ik kom hoor ik altijd weer die twee, ze kunnen niet eens normaal praten en blaten maar wat met hun schelle stemmen. Als ik alleen die stemmen hoor ben ik het al zat.

Van achter de toonbank zei Xue: Dat kan toch niet? Het is juist hartstikke in om zo te praten, wist je dat dan niet? Als je zo’n goed programma al niks vindt, wat voor nut heeft een televisie dan?

De chauffeur zei: Bij mij thuis staat de televisie er alleen als decoratie. Van de driehonderdvijfenzestig dagen in een jaar ben ik er honderdtachtig onderweg. Waar haal ik de tijd vandaan om te kijken? Als ik televisie kijk, dan kijk ik naar voetbalwedstrijden. Naar iets anders kijk ik niet. Zodra ik iets anders kijk val ik in slaap. De inhoud van die series uit Hongkong en Taiwan gaat nog wel, maar die nasynchronisatie is zo irritant. Als ik de stemmen hoor van die twee, val ik meteen in slaap.

Xue zei: Dat kan toch niet. Als ik zit te suffen, ga ik juist meteen televisie kijken. Zodra ik kijk ben ik niet meer slaperig. Maar ik zit nu trouwens te kijken, het zijn de laatste twee afleveringen, dus je moet me niet storen, ik kan er zo niets van verstaan!

De eigenares kwam met de gerechten in haar handen de keuken uit. Ze schopte naar de kartonnen doos tussen de twee mannen en zei: En maar kaarten en maar kaarten. Kunnen jullie niet eens even de keuken in komen om te helpen met groenten snijden?! Maar toen ze bij de chauffeur aankwam, verscheen er een warme glimlach op haar gezicht en zei ze: Kijk toch eens, het is tegenwoordig zo veel moeilijker om de zaak draaiend te houden. De werknemers zijn allemaal zo lui; terwijl ik het zo druk heb, zitten zij lekker te pokeren en televisie te kijken!

De chauffeur wilde wat zeggen, maar in plaats daarvan gaapte hij. Daarna zei hij: Ik kan die televisieserie echt niet aanhoren. Ik word er slaperig van.

De eigenares knipperde met haar ogen en keek aandachtig naar de chauffeur. Wat zie je er beroerd uit! riep ze overdreven. Je ziet er slecht uit, je zou eens moeten uitrusten. Hoelang heb je gereden? Zo te zien ben je erg moe.

De chauffeur schudde zijn hoofd. Onderuitgezakt zat hij op de stoel en glimlachte weifelend naar de eigenares.

Gaat het wel? Ze stak haar hand uit en legde die op zijn voorhoofd. Je bent niet heet, zei ze, als je maar niet ziek bent is het goed. Geld verdienen is niet makkelijk met het werk dat je doet en het slokt ook nog eens de helft van je leven op. Zo is het toch? Ik zie dat je moe bent. Rust wat uit, daar knap je van op.

De chauffeur zei: Ik ben niet moe, eerlijk gezegd ben ik erg geschrokken. Bij Siqian is een verkeersongeluk gebeurd.

Wie is er verongelukt? De eigenares werd ineens een beetje nerveus. Ze deed een stap naar achteren en vroeg indringend: Je mankeert toch niets?

Als ik gewond was, hoe zou ik hier dan nog kunnen zitten? Hij lachte ongemakkelijk, maar onder de tafel trilden zijn benen. Ik heb het niet veroorzaakt, hoor, zei hij, waarom staar je zo naar me? Het kwam echt niet door mij, het was de chauffeur in de kolentruck vóór mij!

Die kolentrucks rijden ook altijd zo roekeloos. Al die chauffeurs zijn gestoord. Het lijkt wel alsof ze met opzet mensen aanrijden. Hierop vroeg de eigenares, die eigenlijk maar weinig interesse toonde in het ongeluk zelf: Heb je met eigen ogen de dader gezien? En wie is er aangereden?

Het was een oude man. Wat ik gezien heb, is dat een oude man als een rotje uit elkaar spatte. Nadat die kolentruck mij had ingehaald, reed hij de hele tijd voor me. Ik zag dat hij die man aanreed en er klonk een enorme knal. Het leek verdomme wel vuurwerk. Ik werk al jaren als chauffeur en toch is dit de eerste keer dat ik met eigen ogen iemand aangereden heb zien worden. Hoe die man zomaar uiteenspatte!

Heeft hij hem niet snel geholpen dan? In Siqian is toch een medische hulppost?

Hoe bedoel je geholpen? Die vent die tegen hem op knalde stapte niet eens uit zijn wagen! Hij reed verdomme gewoon door! Ik reed erachter. Ik was helemaal van de kaart en ik wist niet of ik moest stoppen of doorrijden. Ik klemde mijn kiezen op elkaar en reed door. Ik had niet gedacht dat die man nog in leven zou zijn, maar toen ik langs hem reed ging hij ineens rechtop zitten. Zijn hele lichaam zat onder het bloed en hij greep naar mijn vrachtwagen!

De eigenares slaakte een kreet van schrik en zei: Vind je het gek dat je geschrokken bent! Was die man echt niet doodgereden? En nu? Leeft hij nou nog of niet?

Hoe moet ik dat nou weten? Ik schrok me dood! De chauffeur begon te eten en met volle mond zei hij: Ik denk niet dat hij het heeft overleefd. Hij kwam vanuit de velden de snelweg oplopen. Het regende en de druppels waren nog groter dan sojabonen. Er was slecht zicht op de weg. Die ouwe boeren reageren ook zo traag. En ze lopen altijd met hun hoofd omlaag. Achterlijk, ze denken zeker dat de regering voor hen die snelwegen aanlegt! Die oude man droeg ook nog een grote bamboemand met rode pepers. Toen hij geraakt werd schoot hij als vuurwerk met een harde knal de lucht in en vlogen de pepertjes alle kanten op. Ik hou je niet voor de gek, de man en zijn rode pepers vlogen de lucht in. Echt alsof er groot vuurwerk werd afgestoken!

Ze praatten behoorlijk luid, wat leidde tot protest van Xue, die bij de toonbank stond. Ik smeek jullie, kunnen jullie wat zachter praten? Ik versta er niets van! Mevrouw Fang is een afscheidsbrief aan het schrijven, ze wil zelfmoord plegen!

De eigenares keek even in de richting van Xue. Ze strekte haar hals en was duidelijk met haar gedachten bij de televisie. Ik dacht dat mevrouw Fang in de aflevering van gisteren al dood zou gaan. Ze hebben het zo weten te rekken dat ze vandaag pas haar afscheidsbrief schrijft, zei ze met een lachje tegen de chauffeur, alsof ze daarmee haar excuses wilde aanbieden. Deze serie is heel goed, ik kijk elke dag. Haar stem werd ineens zachter, ze bracht haar gezicht bij zijn oor en fluisterde: Straks stuur ik Xue naar achteren om je een rugmassage te geven, om je lekker te laten ontspannen. Kijk nou, vind je onze Xue niet knap?

De chauffeur twijfelde even en zei: Ze wil televisie kijken, laat haar maar. Ik ga achter even een dutje doen, dat is voldoende.

Alleen een dutje doen is toch niet genoeg? De eigenares gaf de chauffeur een vertrouwd duwtje. Maak je er maar geen zorgen over. Je bent zo moe, je zou eens goed moeten ontspannen. Ik bepaal wel wat ze moet doen.

De chauffeur keek naar het meisje, dat voor de televisie zat, en wierp een blik uit het raam. Buiten was het even gestopt met regenen, maar nu begon het weer. Op de weg was geen auto te zien en in de regen was de autoweg net zo kalm als een zwarte rivier met hier en daar kleine vlekjes glinsterend en doorschijnend licht. Een van de kippen of eenden van het restaurant was de snelweg op gegaan en wandelde op zijn gemak over het wegdek. De chauffeur zag dat verspreid langs de weg enkele ceders en honingbomen geplant waren. De boompjes waren maar ongeveer een meter hoog, waarschijnlijk waren ze net het jaar daarvoor geplant. Plotseling herinnerde hij zich dat deze plek Kronkelwilg heette. Kronkelwilg. Waarom stond er dan niet eens één kronkelwilg?

Waarom heet het hier Kronkelwilg? mompelde de chauffeur, maar de eigenares hoorde hem niet, ze was inmiddels voor de televisie gaan zitten. Gebiologeerd keek ze naar het televisiescherm, terwijl ze de schilletjes van de zonnebloempitten uitspuugde. Het meisje dat Xue heette was nu op de toonbank gaan zitten. Behalve haar zwarte panty met daarop enkele met gouddraad geborduurde bloemetjes kon de chauffeur alleen haar profiel en rug zien. De rondingen van haar borsten waren zorgvuldig door een mouwloze top bedekt, als onder bladeren verscholen maïskolven. Ze zat met haar handen onder haar dijen gedrukt; haar houding was als een déjà vu voor de chauffeur, waardoor hij weer aan het meisje Xue uit zijn herinnering moest denken. Misschien was ze dan toch het meisje dat hij de vorige keer had ontmoet. Of had hij het mis? Hij reed immers al jaren lange afstanden en had al zo veel meisjes in de zaakjes langs de wegen ontmoet. Maar het gedrag van het meisje verwarde de chauffeur nog het meest. Als ze diezelfde Xue was, dan had ze hem toch moeten herkennen. Toen hij vorig jaar in Kronkelwilg was, had hij een huilerig plattelandsmeisje ontmoet dat nergens iets van begreep. Ze leek net een lammetje uit het slachthuis dat werd voorbereid als offerstuk van tachtig yuan. Maar hij had helemaal niets met haar gedaan. Door haar tranen en haar nederige gedrag had hij medelijden met haar gehad, en terwijl hij wel betaald had en zelfs een fooi had gegeven, had hij toch niets met haar gedaan. Hij herinnerde zich nog dat die Xue hem uit dankbaarheid een wat klunzig kusje op zijn wang had gegeven. Ze had tegen hem gezegd: Meneer, ik zal je mijn hele leven niet meer vergeten, je bent een goed mens. Natuurlijk was hij een goed mens. Hij had haar met geen vinger aangeraakt en toch betaald. Het gaf hem voldoening dat hij het zo had afgehandeld. Hij besloot voor zichzelf dat de Xue uit Kronkelwilg hem heus nog wel had herkend, al voelde hij zich hierdoor eigenlijk dubbel neerslachtig: hij kon niet met zekerheid zeggen wie nou die Xue was, en Xue kende hem blijkbaar ook niet meer.

De kamer was simpel ingericht en had een rustieke uitstraling. Er stond een ouderwets houten bed, er was een wastafel en de muren waren bedekt met posters van filmsterren uit Hongkong en Taiwan. Op de vloer lag zeil met houtmotief; het was net schoongemaakt en voelde glibberig aan toen hij erop stapte. Hij zag een klamboe, van het soort dat je in grote steden niet meer tegenkomt, boven het bed vanaf het plafond naar beneden hangen. Het zag er bekend uit, maar hij kon zich niet herinneren of er, toen hij het jaar daarvoor Kronkelwilg aandeed, ook zo’n klamboe hing. Het zou best kunnen dat er toen geen hing omdat het herfst was. Hij kroop onder de klamboe en tastte om zich heen. Het beddegoed leek schoon en was besprenkeld met parfum. Langzaam ging hij liggen en hij zuchtte. Hij wist dat de eigenares iets zou regelen en wachtte daarop. Al wachtend kamde hij met zijn vingers door zijn haren. Anders dan toen hij vroeger in motels verbleef, voelde hij zich nu zwaarmoedig. Hij wachtte nog steeds, maar wist zelf eigenlijk niet wat hij wilde.

Xue kwam binnen met een thermosfles. Het was duidelijk dat ze door de eigenares was gestuurd en niet vrijwillig kwam. De glimlach op haar gezicht leek stijfjes. Was je eerst even, zei ze terwijl ze buiten de klamboe stond. Het moet van de bazin, ik moet zorgen dat je je even wast.

De chauffeur antwoordde: Wat moet ik dan wassen? Zeker mijn voeten?

Xue draaide een beetje met haar lichaam. Het was duidelijk van haar gezicht af te lezen dat ze hem met tegenzin bediende.

Wat moet ik wassen, zeg het dan. De chauffeur draaide zijn hoofd en wierp een blik in de richting van Xue. Hij zag dat ze niet van plan was mee te werken. Hij trok zich terug en zei van onder de klamboe: Ik was me niet, ik ben niet vies, wat valt er te wassen?

Xue zei: Het kan mij niets schelen, als je niets om hygiëne geeft is dat jouw zaak. Hoe dan ook, ik zal het je meteen duidelijk zeggen: Ik ben niet van de avonddienst, die dingen doe ik niet.

Welke dingen doe je niet? zei de chauffeur met een lach. Ik heb nog nooit een meisje zoals jij gezien. Je doet helemaal niets, waarom ben je hier eigenlijk? Roep je bazin maar even!

Nee, die roep ik niet, het was niet de bedoeling je te beledigen. Xue sprak ineens kalmer. Ze klonk alsof ze zichzelf verdedigde. Ze zette de thermosfles naast het bed, leek iets te overwegen, en zei toen weifelend: Als je je niet wilt wassen, dan hoeft het niet. Ik zal je voeten voor je wassen, ik zal je rug masseren, en ik zal je ook wel even krabben als je wilt. Maar dan moet je me wel één ding beloven, oké?

Waarom ben je toch zo lastig, ik wil me alleen maar even ontspannen, ik probeer je niet te versieren. Nou, wat moet ik je beloven dan?

Vijftien minuten, zei Xue. Vijftien minuten, oké? Dan ga ik naar de kamer hiernaast televisie kijken en je mag het niet tegen de bazin zeggen.

Dat kan toch niet. Toen de chauffeur begreep wat Xue bedoelde, kon hij zijn lach niet inhouden. Hij deed de stem van het meisje na en zei: Dat kan toch niet! Hoe kan ik binnen vijftien minuten ontspannen? Wat vind je ervan als ik maar de helft betaal?

Ah, werk nou even mee, alsjeblieft? Vandaag zijn de laatste twee afleveringen, na tien minuten reclame begint het weer, de laatste aflevering moet ik écht zien. Vind je het goed? Alsjeblieft?

Dat kan toch niet! De chauffeur verhief zijn stem. Ga je me nou als een dier behandelen? Hè? Plots bedacht hij iets en zei: Hoezo dan niet tien minuten? Waarom wil je eigenlijk vijftien minuten?

Het begint met vijf minuten titelsong. Xue begreep uit de woorden van de chauffeur dat hij het best vond, en zei opgevrolijkt: Je bent een goed mens, ik weet gewoon dat je een goed mens bent. Ik zal mijn hele leven nooit meer vergeten hoe goed je bent!

Het vorig jaar had ze dit ook al gezegd, dit jaar zei ze het weer. Van onder het gaas lachte hij koeltjes. Meisjes zoals jij, wat kunnen jullie nou onthouden? Jullie denken alleen maar aan geld.

Hoe bedoel je? Waarom ben je ineens zo vijandig? Xue staarde verbijsterd voor zich uit, ze wist zich even geen houding te geven en trok haar hand die de klamboe omhooghield terug. Hoe kun je nou zoiets zeggen? Meisjes zoals ik? Wat voor meisje denk je dan dat ik ben? Ze wendde haar gezicht af en keek naar de posters op de muur. Ze mompelde: Als je zo op mij neerkijkt, dan bedien ik je ook niet, hoor. Zeg het maar tegen mijn bazin, ik ben nergens bang voor. Je bent me er een!

Hoe durf je me uit te schelden?

Ik scheld niemand uit. Wanneer heb ik iemand uitgescholden?

Je schold ‘je bent me er een’ tegen me!

Dat is toch geen schelden. Als ik gasten uitscheld, dan wordt er op mijn loon gekort. Je moet me niet vals beschuldigen.

Hoe oud ben je eigenlijk? Hoe kan het dat je helemaal niets begrijpt? Denk je dat je zonder ergens iets van te begrijpen grof geld kunt verdienen? De chauffeur staarde naar het meisje en zei op strenge, maar ook een beetje spottende toon: Ben je nou Xue of niet? Kun je je mij écht niet meer herinneren? Vorig jaar ben ik hier ook langsgekomen. Toen huilde je tranen met tuiten, alsof je Lin Daiyu[1] was. Ik had je met geen vinger aangeraakt, maar wel betaald. Toen zei je ook alsmaar dat je me je hele leven zou herinneren. Het is verdomme nog niet eens een jaar geleden en je hebt er geen flauw benul meer van wie ik ben? Ik heet Lin, ik ben je ome Lin!

Xue draaide haar hoofd. De manier waarop de chauffeur zichzelf voorstelde trok haar aandacht. Met haar hand tilde ze een kant van de klamboe omhoog. Wellicht wilde ze het gezicht van de chauffeur wat beter bekijken. Maar ze voelde zich toch een beetje ongemakkelijk en ging plompverloren op de rand van het bed zitten. Ze zag eruit alsof ze haar best deed zich iets te herinneren. Met haar handen onder haar dijen wiegde ze heen en weer op de rand van het bed. Het leek wel alsof haar lichaam meehielp met herinneren, maar uiteindelijk schudde ze toch haar hoofd en zei: Dat kan toch niet. Als je zoiets goeds hebt gedaan, hoe kan het dan dat ik me er niets meer van herinner? Je speelt vast een spelletje met me, jullie chauffeurs houden van dat soort spelletjes. Oom Liu, ik ken je niet.

Wat nou oom Liu, ben je doof ofzo? Ik heet Lin, L-I-N, ome Lin!

Het is al goed, oom Lin, wind je niet zo op. Als je deze keer met me akkoord gaat, dan herinner ik me je de volgende keer zeker.

Oké dan, dan herinner je je me niet, ook goed. Ik had er verdomme heus niet op gerekend dat je je me nog zou herinneren, hoor! Onder de klamboe ging de chauffeur ongeduldig rechtop zitten en weer liggen. Plotseling lachte hij en zei: Kom maar, je wilt toch zo graag televisie kijken? Als je die laatste aflevering nou nog wilt zien moet je wel opschieten. Ik heb een slecht humeur en ik ben moe, waarschijnlijk zul je die tien minuten niet eens nodig hebben.

De chauffeur zag dat Xue met één been binnen het gaas kwam. Ze aarzelde even met haar andere been, maar trok het uiteindelijk ook naar binnen. De chauffeur keek niet naar haar gezicht. Hij wist zelf ook niet waarom hij haar gezicht niet wilde zien. Hij slaakte een zucht, vloekte in zichzelf en keek door het gaas naar het plafond. De bovenkant van de klamboe was van fijn katoen gemaakt en een beetje vergeeld. Erdoorheen zag hij vaag enkele trossen rode pepers die over de steunbalken hingen. Hij vroeg: Wat hangt daarboven? Zijn dat pepers?

Ja, het zijn pepers, antwoordde Xue. Ze zijn voor in de keuken, ze hangen hier omdat we nergens anders plek hebben.

De chauffeur rilde over zijn hele lichaam, gedachteloos wierp hij een blik buiten de klamboe. Het leek alsof er iemand was. Vaag zag hij buiten het gaas de oude man op de grond zitten. Zijn gezicht zat onder het bloed en in zijn handen hield hij rode pepers. De handen van de chauffeur begonnen te trillen, tot hij ze in de lucht stilhield. Hij draaide zich om. De rijzende golf van verlangen trok zich als het getij terug uit zijn lichaam en een soort vage angst overviel hem. Plotseling sloeg hij Xues handen weg en met één been trapte hij haar van het bed af. Hou maar op met dat geknijp! schreeuwde de chauffeur. Ga je serie maar kijken!

Xue schrok verschrikkelijk. Ze had zijn agressieve uitbarsting niet zien aankomen en ze wist niet hoe ze erop moest reageren. Met een blik vol ongeloof stond ze op blote voeten buiten het gaas. Ze pakte haar groene sandalen van de grond en liet ze aan haar handen bungelen. Wat is er met jou? Jij bent echt gestoord! Ze begon te huilen en met haar schoenen rende ze de kamer uit. Jullie zijn allemaal ziek, vieze perverselingen! Je moest je schamen! Alsof ik schurken zoals jij zou bedienen!

De chauffeur hoorde de haastige voetstappen verdwijnen. Haar gehuil klonk alsof haar een vreselijk onrecht was aangedaan, maar ook de chauffeur voelde zich erg gekwetst. Dat een gewone situatie zo ingewikkeld kon worden, dat had hij ook niet kunnen voorspellen. Hij wist niet wat hij eigenlijk deed in Kronkelwilg, hij wist zelfs niet meer waarom hij hier was gekomen. Al snel hoorde hij de luide stem van de eigenares en gejaagde voetstappen. De chauffeur klom uit bed en deed snel de deur op slot.

Toen de eigenares op zijn deur bonsde, hoorde hij ook de twee mannen die poker zaten te spelen met zware stemmen iets overleggen. De chauffeur zei: Hou op met kloppen, er is niets aan de hand. Kijken jullie maar naar jullie televisie, dan doe ik mijn dutje. Als ik even geslapen heb, ga ik weer snel op weg. Reken maar uit hoeveel ik jullie schuldig ben.

Meneer, wat is er met jullie aan de hand? Als je het niet zegt kan ik er toch ook niets aan doen, zei de eigenares. Dat kind Xue begrijpt niks en luistert ook niet. Ze is niet geschikt voor dit vak. Ik heb al een bericht gestuurd naar haar familie dat ze iemand moeten laten komen om haar op te halen. Als we je op de een of andere manier beledigd hebben, dan wil ik daarvoor graag mijn excuses aanbieden. Wacht maar tot Hong en de meiden vanavond komen, dan komt alles goed. Als we je nog met iets van dienst kunnen zijn, zullen we er alles aan doen.

Ik hoef niets, ik wil alleen even slapen. De chauffeur kon de sterke parfum van de eigenares zelfs dóór de deur heen ruiken. Plotseling walgde hij van die geur. Met zijn neus dichtgeknepen liep hij naar het enige raam in de kamer en trok het gordijn open. Buiten zag hij een groot veld, een maïsveld na de regen: half groen half geel, de maïsbladeren zaten nog onder de glinsterende regendruppels. Het leek alsof de regen de velden en de heuvels in de verte had doordrenkt met een licht alcoholische geur. Plots schrok de chauffeur van een witte schim die hij buiten voorbij zag schieten. Hij stak zijn hoofd uit het raam, maar zag alleen twee witte berggeitjes. Hun wollige vacht was helemaal doorweekt en ze stonden dicht tegen elkaar aan. De twee geitjes stonden waarschijnlijk al de hele tijd onder zijn raam. De chauffeur strekte zijn hand uit om er een te aaien. Hij aaide de rug van een van de geiten, de wol op de rug van de geit was zacht en vochtig. Maar dit heerlijke gevoel was van korte duur, want de geschrokken geitjes liepen meteen weg van het raam.

De chauffeur wilde echt heel graag even slapen, al was het maar tien minuutjes. Hij was zo moe, het voelde alsof hij ieder moment in elkaar kon zakken. Voordat hij weer onder de klamboe kroop, liep hij naar de wastafel en waste zorgvuldig zijn handen met heet water. Hij zag dat zijn handen erg vies waren: in de lijnen van zijn vingers zat een vettig mengsel van dieselolie en stof. Nadat hij zijn handen had gewassen liep hij uit gewoonte naar zijn tas om een papieren zakdoek te pakken. Maar de zakdoeken waren op, hij had alleen nog de lege, gekreukelde plastic verpakking. Hij voelde iets in de verpakking zitten, zachtjes viel het op de grond. Wat hem het meest beangstigde was wat er op het laatste moment gebeurde: de chauffeur zag een rode peper uit het zakje vliegen. De peper bleef op het zeil van de hotelkamer liggen, er straalde een donkerrode, koele gloed van af.

’s Nachts was Kronkelwilg een totaal andere wereld. De kleine zaakjes bloeiden helemaal op. De hevige regen bleef tot de avond aanhouden; af en toe stopte het, maar dan begon het toch weer. De lichtjes van Kronkelwilg leken in de nachtelijke regen nog helderder. Misschien was het omdat het zulk slecht weer was, of misschien was het door het ongeluk dat vele chauffeurs vertraging ondervonden. In ieder geval was het die nacht erg druk in Kronkelwilg. In totaal stopten er wel zeventien vrachtwagenchauffeurs om te overnachten. Aan elk tafeltje in het restaurant zat wel iemand. In de kamers van het hotelletje erachter waren de lichten al van tevoren aangedaan. De eigenares straalde van geluk en liep met een aantal meisjes in korte rokjes heen en weer in haar zaak.

Onder de zeventien chauffeurs was een jonge man die Li heette. Hij reed op een tankwagen. Hij kende Xue en toen hij ging zitten keek hij alsmaar om zich heen. Hij zocht Xue in de groep opzichtig geklede meisjes, maar hij zag haar niet. Hij vroeg de eigenares waar ze was. Hij vroeg het meerdere keren, maar ze was druk bezig en liet hem even wachten. Hij wachtte, hij dronk niets en praatte ook niet met de andere chauffeurs. Na een lange tijd kwam ze eindelijk naar hem toe, maar ze bracht hem onverwacht nieuws.

De eigenares zei: Wat een pech dat je net nu komt. Er is vandaag een ongeluk gebeurd in haar familie. Haar vader kwam hierheen om haar op te halen, maar hij werd op de snelweg door een vrachtwagen aangereden!

Was het dat ongeluk bij Siqian? De jongeman was er even stil van, plotseling bedacht hij iets en zei: De weg is nog afgesloten, ze zeggen dat de chauffeur is doorgereden.

Ja, inderdaad, dat ongeluk. Xue was halverwege haar avondeten toen de politie kwam. De eigenares wees naar de plastic kom op de toonbank. Zie je dat? Het eten van Xue staat er nog.

Chauffeur Li deed zijn mond open, maar wist van verbijstering even niet wat hij moest zeggen. De eigenares klopte hem op zijn schouder en zei lachend: Wat kijk je verdwaasd, jij hebt hem toch niet aangereden! Waar maak je je zorgen over? Chauffeur Li vroeg meteen: Wie heeft hem dan aangereden? De eigenares knipoogde, alsof ze hem iets wou toefluisteren, maar bedacht zich uiteindelijk toch. Hoe moet ik dat nou weten? Als ik het wist zou ik die gestoorde chauffeur zelf oppakken! Met haar handen maakte ze vage gebaren in de lucht, ze klopte de chauffeur nog eens op de schouder en zei: Zet Xue maar uit je hoofd. Ze is niet alleen dom, maar ook nog eens ongemanierd, wat is er nou leuk aan die meid? De eigenares boog zich naar het oor van chauffeur Li en fluisterde: Straks stuur ik Ling om je te vermaken. Zij is het beste meisje uit onze bediening: ze is bloedmooi én ze heeft een opleiding. Ze zal je niet teleurstellen!

Vertaling Lucia de Bruine en Kian Kramer

[1] Lin Daiyu: Een van de hoofdpersonen in de roman Droom van de rode kamer, geschreven door Cao Xueqin (1715-1763/4) en algemeen beschouwd als een van de grootste en invloedrijkste romans uit de Chinese literatuurgeschiedenis. Lin Daiyu staat bekend om haar melancholieke en overgevoelige karakter.