Åke Smedberg

Bloed van mijn bloed

Uit het Zweeds vertaald door Ydelet Westra

Uitgeverij De Geus

breda 2013

Oorspronkelijke titel Blod av mitt blod, verschenen bij Albert Bonniers Förlag

Oorspronkelijke tekst © Åke Smedberg, 2005

First published by Albert Bonniers Förlag, Stockholm, Sweden

Published in Dutch language by arrangement with Bonnier Group Agency, Stockholm, Sweden

Eerste Nederlandstalige uitgave © Ydelet Westra en De Geus BV, Breda 2007

Deze editie © De Geus BV, Breda 2013

Omslagontwerp Studio Ron van Roon

Omslagillustratie © Elisa Lazo de Valdez/Corbis

isbn 978 90 445 2878 7

NUR 331

Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van De Geus bv, Postbus 1878, 4801 bw Breda, Nederland.

Telefoon: 076 522 8151.

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, 2007.

Wilt u het gratis magazine Geuzennieuws met informatie over onze nieuwe uitgaven ontvangen, ga dan naar www.degeus.nl en meld u aan.

#

Ineens wist hij dat het weer zou gebeuren en dat hij er niets tegen zou kunnen doen. Het was te sterk en hij zou geen weerstand kunnen bieden. Het was voorbestemd, dacht hij, hij kon er niets aan veranderen, wat hij ook probeerde.

Hij schudde zijn schouders, haalde diep adem. Begon wat te neuriën, zachtjes, zonder echte melodie. Waarom wist hij niet, maar hij werd er rustig van.

De jongere man draaide zijn hoofd opzij, keek hem aan. Zijn gelaatsuitdrukking was enigszins gespannen.

‘Stop. Ik stap uit.’

‘Hier?’

‘Ja, híér.’

‘Je gaat dus niet mee?’

‘Nee, ik heb me bedacht.’

‘Het lijkt me beter als je wel meegaat.’

‘Nee, ik stap uit.’

De man knikte.

‘Prima. Wat je wilt. Maar moet ik je dan niet terugbrengen?’

De jongere man reikte onverwachts naar het stuur, pakte het beet.

‘Stoppen, zei ik toch. Hier!’

‘Ja, ja! Dat doe ik ook. Maar dan moet je eerst het stuur loslaten, voor ik ons te pletter rij!’

De jongere man liet los. De bestuurder schakelde terug, minderde vaart, maakte een beweging met het stuur in de richting van de berm. Toen stak hij zijn hand plotseling uit, greep de jongere man bij zijn nek en tegelijkertijd trapte hij het gaspedaal helemaal in. Wachtte een seconde terwijl hij hem vasthield, voelde dat het lichaam van de ander door de acceleratie naar achteren werd geduwd. Hij ging op de rem staan en smeet het hoofd van de jongere man naar voren, tegen de portierstijl aan.

Er klonk een krakend geluid en er ging een siddering door het lichaam van de jongere man, voor hij slap naar voren bleef hangen met zijn hoofd op het dashboard. Even liet de bestuurder zijn blik op hem rusten. Zwenkte de auto de rijbaan op, versnelde weer, hoorde de banden piepen op het regennatte asfalt.

Hij raakte in een slip in een bocht, wist de auto ternauwernood op de weg te houden. Wierp een blik op de snelheidsmeter, zag deze naar honderd zakken, hoorde de motor getergd brullen. Hij moest als een idioot gereden hebben, besefte hij, over de smalle, kronkelige weggetjes. Maar hij kon het zich niet herinneren, kon zich niet herinneren hoe hij hier eigenlijk was gekomen.

Hij keek opzij, zag de ineengezonken gestalte naast hem. Luisterde en kon het geluid van een ademhaling ontwaren, reutelend en zwak. Het dashboard was kleverig van het bloed op de plek waar het hoofd van de jongere man lag. Het lichaam nog steeds onbeweeglijk, slap. Hij keek weer voor zich uit, streek over zijn gezicht, probeerde na te denken. Heel even had hij het idee dat hij nog terug kon. Remmen, keren, de stad in rijden, naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis. Afslaan naar de Spoedeisende Hulp, hem daar achterlaten en ongemerkt verdwijnen …

Toen besefte hij dat het een uitgemaakte zaak was. Er was geen weg meer terug. Plotsklaps glimlachte hij, hij voelde zich opgelucht, zoals altijd wanneer de metamorfose plaatsvond, wanneer hij de laatste stap zette en alles mechanisch leek te gebeuren, zonder dat hij erbij na hoefde te denken. Wanneer hij eraan toegaf, zich liet meesleuren, als door een vloedgolf. Tegelijkertijd sloeg hij op zo’n moment alles van buitenaf gade, vanaf een punt buiten zichzelf. Ver weg, verheven. Onbereikbaar. Als een soort god, dacht hij. Ja. Als God.

#

Eind maart, de hemel loodgrijs, de wolken laag. Een troosteloze motregen joeg over de drassige kleigronden, die onderbroken werden door de muur van het kerkhof.

John Nielsen liep weg van de parkeerplaats, bleef staan, haalde een sigaret tevoorschijn. Hij was al te laat; toch hield hij even stil, stak de sigaret op, zoog de rook gretig naar binnen en liet zijn longen volstromen. Hoestte even toen hij die bekende mengeling van kriebelende ademnood en welbehagen door zijn lichaam voelde stromen. Hij was bijna een half jaar gestopt, hij wist niet voor de hoeveelste keer.

En nu had hij de kans dat nog een keer te doen, dacht hij, terwijl hij naar de rook staarde, die in de buien verdween.

De regen was in hevigheid toegenomen, sloeg in zijn gezicht. Maar hij bleef staan, rookte door, staarde naar de striemende regen, voelde hoe het vocht in de kraag van zijn overhemd sijpelde. Speelde even met de gedachte om te keren, terug te gaan en in de auto te stappen, weg te rijden. Ertussenuit te knijpen.

Hij schudde zijn schouders, liet de peuk voor zich op het pad vallen en trapte hem in het grind. Liep door naar de kapel, haalde een keer diep adem, duwde de deur open en stapte naar binnen.

Eva en haar beide zoons zaten helemaal vooraan, ongeveer een meter van de kist. Hij had zowel hen als Eva al jaren niet meer gezien. De oudste van de jongens, Erik, leek Lasses lichaamsbouw te hebben. Een stevige nek en brede schouders, een halve kop groter dan zijn omgeving. Toen hij zijn hoofd opzij draaide, kon Nielsen zien dat hij ook de gelaatstrekken van zijn vader had.

Ook Eva had haar hoofd omgedraaid, keek naar hem. Heel even leek het alsof ze hem niet herkende, toen knikte ze. Hij knikte terug, verplaatste zijn blik naar de vrouw rechts van haar. Het was Gisela. Ze zaten zij aan zij.

Een moment lang bleef hij in de deuropening staan; toen liep hij naar voren en ging op een van de banken achterin zitten. Hij herkende de brede rug van Lindståhl, die het grootste deel van de tijd Lasses chef bij de politie van Söderort was geweest. In de zeventig nu. Naast hem zat iemand die hij niet kon plaatsen, waarschijnlijk ook een oud-collega van Lasse.

Hij telde. Zeven mensen, hijzelf meegerekend. Geen indrukwekkende verzameling mensen. Alsof Lasse nauwelijks vrienden had gehad, dacht hij.

De dominee, die gestopt was met praten toen hij binnenkwam, had zijn overdenking hervat. In het begin luisterde Nielsen slechts met een half oor, totdat een brokstuk van een zin zijn aandacht trok.

‘Lasse en ik …’

Hij fixeerde de breedgeschouderde, ietwat gedrongen gestalte bij het altaar voor in de kerk, luisterde nu belangstellend. Begreep al snel dat hij en Lasse jeugdvrienden waren geweest, samen opgegroeid hier aan de kust en, naar het bleek, vrijwel onafscheidelijk in hun tienerjaren.

Hij vertelde dat ze ooit stiekem met een oude motorsloep het water waren opgegaan, die aan de grond hadden laten lopen en dat ze daarna al zwemmend het land hadden bereikt. Uiteindelijk hadden ze zich halfdood van uitputting en kou op een steiger in veiligheid weten te brengen. Daarna vertelde hij een verhaal over een inbraak in een zomerhuisje, waar ze werden betrapt door de eigenaar. Het was aan het eind van de herfst en pikdonker en ze waren ontkomen door keihard het bos in te rennen. Ze waren zo teut geweest van de restjes likeur en brandewijn die ze in het huisje hadden gevonden, dat ze alle gevoel voor richting kwijt waren. Ze hadden de nacht doorgebracht in het bos, waar ze hadden rondgedoold, halsoverkop struikelend over omgewaaide bomen en stronken, terwijl ze steeds bonter en blauwer en beurser werden, en steeds nuchterder.

Toen werd hij stil, keek de kleine groep mensen aan, schudde licht zijn hoofd.

‘Ja, u zult zich wel afvragen waarom ik met deze oude verhalen op de proppen kom. Zonder werkelijke clou. Behalve dat we nooit gepakt zijn misschien. Maar als Lasse en ik elkaar zagen draaide het er meestal op uit dat we dit soort herinneringen zaten op te halen. Er zijn meer van dit soort verhalen. Ergere, moet ik bekennen. Die ik liever niet aan de grote klok hang. We waren het er eigenlijk wel over eens dat het ook heel anders met ons had kunnen aflopen. Dat het aan het toeval te danken is dat het ons niet slechter is vergaan. Of aan de voorzienigheid. Maar dat we er ook iets aan gehad hebben, als mens. Dat het ons hopelijk iets minder zelfverzekerd en zelfingenomen, minder bekrompen heeft gemaakt. En tegelijkertijd minder naïef. Iets waar je wat aan hebt, als dominee en als politieman. En Lasse, ja, hij belichaamde op een bepaalde manier veel van het goede dat uit ons geklooi voortkwam, vond ik altijd.’

Hij werd weer stil, wendde zijn gezicht even af, voor hij verderging.

‘Lasse was een grote man. Fysiek. Dat weten we allemaal.’

Hij spreidde zijn handen om zijn woorden kracht bij te zetten.

‘Maar niet alleen op die manier. Niet alleen aan de buitenkant. Zijn hart was net zo groot. Ja, dat was eigenlijk het grootste bij hem.’

Nielsen richtte voor het eerst zijn blik direct op de kist; daarvoor had hij deze de hele tijd vermeden. Inderdaad, Lasse was een grote man geweest. Het was moeilijk om je zijn lichaam in de witte kist voor te stellen, dat het er überhaupt in paste. Nog moeilijker was het om je hem dood voor te stellen. Het lukte hem gewoonweg niet.

Daarna droegen ze de kist de kapel uit, naar de auto die tijdens de plechtigheid was komen voorrijden. Zijn zoons aan het hoofdeinde, Nielsen in het midden samen met de dominee, en de twee oud-collega’s achteraan. Toen ze de kist in de auto hadden geschoven, bleef hij even staan, zijn handen rustend op het gladde hout. Hij moest opzij toen de chauffeur de deuren dicht begon te doen. Draaide zich om en stond oog in oog met Lindståhl, die hem aandachtig opnam.

‘Een goeie jongen’, zei hij met nadruk en hij knikte zichzelf als het ware bevestigend toe.

Nielsen knikte ook, enigszins verrast.

‘Inderdaad. Dat was hij. Dat kun je wel zeggen.’

De oude hoofdcommissaris bleef hem bestuderen, bijna bemoedigend, en Nielsen wist niet zo goed wat hij moest zeggen. Hij was moe. Leeg, afgepeigerd. Had geen zin om wat mechanische zinnen af te raffelen over Lasses voortreffelijkheid of de leegte die hij achterliet. Ook had hij geen zin om anekdotes over hem te vertellen. Geen zin om überhaupt iets te zeggen eigenlijk, om met wie dan ook te praten.

Eva wenkte hem, en hij verliet Lindståhl met een kort knikje, liep naar haar toe.

‘We gaan bij Svanberga eten’, zei ze. ‘Alleen wij, de direct nabestaanden.’

Ze maakte een hoofdbeweging naar haar zoons en, na een bijna onmerkbare aarzeling, naar Gisela.

‘Ken je de weg?’ vervolgde ze. ‘Anders rij je straks maar achter mij aan.’

Hij knikte een beetje verstrooid, keek haar aan.

‘Komt hij hier te liggen?’ vroeg hij.

‘Ja’, antwoordde ze. ‘Zijn ouders liggen hier. En het is toch prachtig? Ja, niet nu, met dit weer, maar in de zomer. We zetten de urn in de loop van de week …’

Ze stopte met praten.

‘Hij heeft toch altijd gezegd dat hij uitgestrooid wilde worden over de rand van de scherenkust’, zei Nielsen na een tijdje. ‘Liefst tijdens een hevige storm.’

Eva keek hem aan.

‘Zulke dingen zeg je alleen’, zei ze kortaf, ‘als je niet gelooft dat je doodgaat. Toch?’

Ze schudde enigszins verbeten haar hoofd.

‘Ik wil hem op een plek hebben waar de jongens naartoe kunnen gaan als ze dat willen. Om hem te herdenken. Ze hebben hem de laatste jaren immers weinig gezien.’

Nielsen keek de auto na, die langzaam wegreed, de landweg op draaide en zijn snelheid verhoogde.

‘Er waren niet veel mensen’, zei hij. ‘Ik dacht dat het een volle bak zou zijn, min of meer.’

Eva keek hem vluchtig aan.

‘Zo wilde hij het. Alleen de direct nabestaanden. Geen gedoe. Geen advertenties. Dat weet je toch wel?’

Nielsen haalde zijn schouders even op.

‘Misschien wel’, zei hij.

Even was Eva stil.

‘Zo wilde hij het’, herhaalde ze kort.

Ze draaide zich om.

‘We zien elkaar daar wel’, zei ze en ze liep naar haar auto, waar haar zoons stonden te wachten.

Nielsen bleef staan, keek haar na. Natuurlijk had ze gelijk. Lasse had weinig op gehad met ceremonies. Tegelijkertijd kon hij het niet laten haar ervan te verdenken op deze manier wraak te willen nemen. Voor een oud onrecht. Een oud verraad. En hij vroeg zich af waarom Gisela Eva de hele begrafenis had laten regelen. Uit schuldgevoel, ondanks de jaren die verstreken waren?

Hij wachtte tot de auto de parkeerplaats had verlaten en over de laan naar de landweg reed. Toen kwam hij in beweging, liep met zijn wankele tred naar de parkeerplaats.

Het regende niet meer, het klaarde snel op. Met zijn blik volgde hij enkele losse wolkenflarden, die in vliegende vaart door de vrijwel kleurloze hemel joegen.

Hij was niet naar het restaurant gegaan; in plaats daarvan was hij naar de kust gereden. Naar Väddö. Voortgekropen over kleine weggetjes, door winterlege gebieden met zomerhuisjes, tot hij bij de kust was aangekomen. Stopte en stapte uit, keek naar de ruwe, staalgrijze zee. Het monotone schouwspel van golven die braken, zich opnieuw vormden en weer braken. Hij was daar blijven staan tot zijn kleren door het vocht aan zijn lichaam begonnen te plakken, daarna was hij teruggegaan naar zijn auto. Teruggereden, en na de Älmstabrug naar het noorden afgeslagen richting Östhammar, door de steeds heviger wordende regen. Daar sloeg hij opnieuw af, reed door Gimo en Harg, zocht de weg terug naar zijn vertrekpunt.

Nu zat hij op een rustplaats op nog geen kilometer bij de kerk vandaan; na de volgende bocht zou hij hem weer kunnen zien. Het dorpje lag vlak achter hem. De geboorteplaats van Lasse. Waarover hij nooit veel had verteld. En de gebeurtenissen waarover de dominee en jeugdvriend had verteld, had hij zeker nooit genoemd, dacht Nielsen.

Hij bleef nog even zitten. De schemer viel nu snel in, de bosrand aan de andere kant van het veld was amper te zien. Uiteindelijk startte hij de auto, zag zijn koplampen even het donker wordende veld verlichten en reed weg.

Gisela was degene die hem had gebeld om het te vertellen. Toen hij haar stem hoorde, wist hij meteen dat er iets mis was.

‘Er is … Lasse … Hij …’

Toen zweeg ze en hij wachtte af.

‘Hij is dood’, bracht ze ten slotte uit.

Hij zei niets, hoorde haar al snel daarna schreeuwen.

‘Hij is dood, verdomme! Snap je dat dan niet? Hij is dood!’

Hij haalde diep adem. Voelde zich duizelig worden, moest steun zoeken bij de muur.

‘Vertel’, zei hij hees.

Het was de avond ervoor gebeurd. Toen Gisela thuiskwam, had ze hem op de vloer van de woonkamer gevonden. Hij had geen teken van leven vertoond, maar toch had ze zich op hem gestort, geprobeerd hem te redden met mond-op-mondbeademing en reanimatie. Net zo lang tot de ambulance er was.

‘Ik wist het wel’, zei ze met dikke stem. ‘Dat het geen zin had. Hij was helemaal koud. Stijf. Maar ik kon niet ophouden. Ze moesten me van hem af sleuren. Ik kon het niet bevatten. Het is niet te bevatten …’

‘Weet je waaraan hij is overleden?’ onderbrak hij haar.

‘Zijn hart. Een hartinfarct.’

‘Had je niks aan hem gemerkt?’

‘Nee! Dacht je dat ik dan niks zou hebben gedaan?’

‘Ik beschuldig je nergens van’, zei Nielsen. ‘Het was gewoon een vraag.’

‘Hij was precies als anders. Er was niets vreemds aan de hand. Het moet plotseling zijn gebeurd. Hij lag midden op de vloer, alsof hij ter plekke ineen was gezakt …’

Hij kon horen dat ze weer heftiger begon te ademen.

‘Wat moet ik doen? Wat moet ik verdomme doen!’

‘Heb je Eva al gesproken?’ vroeg hij.

Ze haalde diep adem.

‘Dat kan ik niet, hoor!’

Het klonk als een radeloze weeklacht.

‘Dat kan ik niet! Dat snap je toch wel?’

‘Toch vind ik dat jij degene moet zijn die het haar vertelt’, zei Nielsen na een korte stilte.

Ze zweeg een tijdlang. Haar stem trilde, maar toen ze weer iets zei had ze hem onder controle.

‘Je hebt gelijk. Ik zal met haar praten. Ik ben degene die het moet doen, niet iemand anders.’

Lasse Henning en Eva waren vijftien jaar getrouwd toen hij Gisela leerde kennen. De scheiding was verschrikkelijk geweest, net als de tijd erna. En hoewel er bijna tien jaar waren verstreken, was er niets wat ook maar in de verste verte wees op een verzoening tussen Lasse en Eva. Gisela en Eva hadden elkaar zelfs nooit gesproken.

De duisternis was nu compact. De koplampen speelden over het natte asfalt. Hij was de snelweg op gereden, keek opzij naar de inhaalstrook en zag de ene na de andere auto voorbijrazen. Met hoge snelheid, ondanks de duisternis en de regen. Ze hielden weinig afstand. Niet dat hij het recht had ze te bekritiseren, dacht hij, terwijl hij vluchtig terugdacht aan de waanzinnige rijstijl die hij er ooit op na had gehouden, op deze weg en veel andere wegen. Niet bepaald een toonbeeld van deugdzaamheid in het verkeer. Of op andere gebieden. Maar dat was toen, in een ander leven. Twintig jaar geleden. In de tijd dat hij en Lasse elkaar hadden leren kennen. Ook hij was toen heel anders geweest.

Hij zag de afrit naar Märsta en Sigtuna, gaf richting aan en sloeg af. Heel even verscheen Lasses gezicht weer op zijn netvlies, de laatste keer dat ze elkaar hadden gezien, ruim een maand geleden. Lijnen van vermoeidheid in zijn brede gezicht, de enigszins gezwollen ogen. Eigenlijk zou het gebeurde niet een complete verrassing moeten zijn. Een schok, maar geen verrassing. Lasse was over de vijftig, te zwaar, veel te gestrest, kreeg te weinig beweging. Zijn bloeddruk was te hoog, en dat was al een hele tijd zo. Zeggen dat hij zich in de gevarenzone bevond, was niet overdreven; integendeel.

Nielsen staarde het donker in. Geen verrassing. En dat was ook niet het eerste wat hij had gevoeld toen hij hoorde dat Lasse overleden was, besefte hij. Hij had zich eerder bedrogen gevoeld. Zoals wanneer iemand weggaat zonder iets te zeggen of achter te laten. Bedrogen en teleurgesteld. En in de steek gelaten.

#

Ze liep rechtstreeks door de hal van het Centraal Station naar Vasagatan. Een bus naderde de halte twintig meter verderop en ze versnelde haar pas. Ze liep op een drafje langs de fontein, waar een ruziënd stel van een jaar of veertig tegen elkaar stond te schreeuwen. Oude junkies, dacht ze snel. Stoned of dronken of allebei.

‘Niet te geloven … Ben jíj het? Kom, vertel! Hoor je me niet? Kom hier! Wat heb je …’

Er ging een schok door haar lichaam en tegelijkertijd ging haar hartslag omhoog. Maar ze vertrok geen spier en draaide zich niet om. Pas toen ze bij de bushalte was, wierp ze een korte blik over haar schouder, naar de twee bij de fontein. Ze stonden nog steeds tegen elkaar te schreeuwen, tot de vrouw de man van zich afduwde, zich omkeerde en wegliep.

Ze zuchtte. Niets. Niemand had haar nageroepen. Ze had het zich ingebeeld, verkeerd gehoord. Door de opluchting voelde ze zich helemaal slap worden. Haar benen trilden toen ze de bus in stapte.

Ze probeerde altijd de plekken te mijden waar iemand haar zou kunnen herkennen. Bij het Centraal Station en Sergels Torg wilde ze het liefst helemaal niet in de buurt komen. Niet dat het risico daar groter was, dacht ze. Integendeel. Ze kon de moeder zijn van de jongeren die daar rondliepen. Maar dat maakte niet uit, ze bleef er uit de buurt. Het zou gewoon dom zijn om het risico te nemen.

Bij Slussen stapte ze uit, stond rillend in de snijdende wind, toetste het nummer van zijn mobiele telefoon in; hoe vaak ze dat gedaan had wist ze niet. Zijn telefoon stond nog steeds uit. Ze liet haar mobieltje zakken, staarde voor zich uit. Waarom nam hij niet op? Waar zat hij? Ze moest hem te pakken krijgen. Nu. Meteen. Ze deed haar ogen dicht, beet op haar onderlip, hard, tot ze de smaak van bloed proefde. Toen haalde ze diep adem, deed haar ogen open, nam een besluit.

‘In het geval van een noodsituatie’, had hij gezegd toen hij haar het adres gaf. ‘Als je nergens anders heen kunt.’ Ze had sarcastisch gegrijnsd. ‘Maar wat zou je vrouwtje daarvan vinden? Als iemand zoals ik zou opduiken?’ Hij had zijn schouders opgehaald. ‘Tja, daar zeg je wat. Wat zou ze eigenlijk kunnen doen? Behalve me vermoorden?’

Ze glimlachte flauw bij de herinnering, maar al snel was ze weer ernstig. Ze stond een tijdje roerloos voor de deur, haalde diep adem. Bij Slussen had ze de bus genomen, ze was een keer overgestapt, had het laatste stuk te voet afgelegd. Ze wierp een blik op haar horloge. Een paar minuten over een. Ze deed een stap naar voren en drukte op de bel van de intercom. Er gebeurde niets, ze wachtte, drukte nog een keer. Wachtte opnieuw.

Pas bij de derde poging begon het te kraken in de luidspreker. Ze voelde haar hart in haar keel bonzen, ze boog naar voren.

‘Lasse?’ zei ze zachtjes.

Geen reactie. Ze wachtte nog even, met ingehouden adem.

‘Ben jij het, Lasse? Ben je daar?’

Ze deinsde onwillekeurig terug door het geluid dat uit de luidspreker kwam. Een soort uitzinnige, schorre kreet. Uitgerekt; er leek geen eind aan te komen. Ze drukte haar handpalmen tegen haar oren, maakte rechtsomkeert, dwong zichzelf rustig te blijven lopen. Aan het eind van de huizenrij sloeg ze links af, stak schuin een grasveld over, viel bijna toen haar hoge hakken in de drassige grond wegzakten. Kwam weer bij een straat uit, liep een meter of twintig, sloeg de eerstvolgende dwarsstraat in en nam een kortere weg door een nieuwe woonwijk.

Ze liep verder, zigzaggend, de ene na de andere straat door. Langzamer nu, probeerde onverstoord te lijken. Af en toe wierp ze een blik over haar schouder, maar ze zag niemand. Ze dacht weer aan de kreet. Angstig. En tegelijkertijd razend.

Ze bleef stilstaan, sloot haar ogen, klemde haar kaken op elkaar. Dwong zichzelf rustig adem te halen, de opkomende paniek te onderdrukken. Er was iets gebeurd. Iets afschuwelijks.

#

Het was een ouder echtpaar dat het lichaam vond. Ze hadden over de provinciale weg 280 richting Edsbro gereden en waren op zoek geweest naar een plek om te pauzeren en koffie te drinken. Ze waren afgeslagen en een bosweggetje in gereden, dat naar een illegale stortplaats bleek te leiden, anderhalve kilometer het bos in. Oude koelkasten, televisietoestellen, jerrycans met olieresten, bouwafval, schroot en huishoudelijk afval, alles door elkaar. De man stapte uit, bekeek de hopen afval even, wilde de auto weer instappen, toen hij iets zag wat hem tegenhield.

Eerst bleef hij roerloos stilstaan. Toen liep hij bij de auto vandaan, deed langzaam een paar stappen dichterbij, hield plotseling stil, sloeg zijn hand voor zijn mond, deinsde achteruit.

‘Bel de politie!’ bracht hij uit toen hij weer bij de auto was, en hij zonk neer op de bestuurdersplaats, zijn gezicht lijkbleek.

‘Er ligt daar iets … iemand …’

Zijn stem stierf weg en hij knikte naar de vuilnisbelt. Zijn vrouw tuurde in de richting waarnaar hij wees, stapte uit om het beter te kunnen zien, draaide zich onmiddellijk om, kwam terug, graaide haar mobieltje uit haar handtas.

Daarna reden ze naar de provinciale weg, waar ze wachtten. Nog steeds plukjes stoffig gras van vorig jaar in de bermen, maar de groene stukken breidden zich snel uit en zouden het snel overnemen. Ze zeiden allebei niets. De handen van de man lagen op het stuur en bibberden een beetje, alsof hij het koud had.

Het was middag toen Leif Ahrén en Rydalen van de regionale recherche op de plek arriveerden. Ze waren eerst in Rimbo gestopt om een paar collega’s te spreken, voor ze naar de plaats van de vondst reden.

Ahrén ging op zijn hurken naast het naakte lichaam zitten, inspecteerde het. Toen keek hij omhoog naar de technisch rechercheur die tegenover hem stond.

‘Jij heet toch Modin? Peter? Was het niet?’

‘Nordin’, antwoordde de man met een scheef lachje. ‘En Stefan. Verder had je het goed.’

Maar Ahrén leek hem amper gehoord te hebben.

‘Kun je hier iets over zeggen?’

‘Je ziet de verwondingen aan de schedel’, zei de technisch rechercheur. ‘We kunnen er wel van uitgaan dat dat de doodsoorzaak is geweest.’

Hij knikte naar het hoofd van het slachtoffer. Zijn gezicht was ingedrukt, de gelaatstrekken waren bijna niet te onderscheiden door de kneuzingen.

Ahrén zweeg een tijdje, keek naar het lichaam.

‘Wat denk je? Is hij ergens anders doodgeslagen en toen hier gedumpt?’ vroeg hij.

De technisch rechercheur schudde zijn hoofd.

‘Dat dacht ik eerst wel. Maar toch lijkt het daar niet op. Bijna alles wijst erop dat dit de plaats delict is. We denken namelijk dat we het moordwapen hebben gevonden. Of hoe je het ook moet noemen. Dat betonblok daar. We hebben bloedsporen veiliggesteld.’

Hij wees naar een brok beton dat een paar meter verderop lag.

‘Ik denk dat het afkomstig is van het bouwafval dat iemand daar heeft gestort’, ging hij verder en hij wees met zijn hoofd. ‘Iemand heeft het hiernaartoe gebracht en het op de arme man laten vallen. Terwijl hij op de grond lag. Althans, ik denk dat het zo gegaan is. Daarna hebben ze het lichaam een paar meter weggesleept en er vuilnis overheen gegooid om het te verbergen. Maar dat is niet echt gelukt. Zijn hoofd en bovenlichaam waren te zien. Óf ze zijn slordig geweest, óf er is een dier bij geweest dat eraan heeft zitten trekken.’

Hij schudde zijn hoofd.

‘De oudjes die hem gevonden hebben, zullen zich wel rot geschrokken zijn.’

Ahrén bleef op zijn hurken zitten.

‘Hij is naakt’, zei hij.

‘Ja, maar hij lijkt niet aangerand te zijn, als je dat misschien dacht. En hij is niet verminkt. Zoals je zelf ook kunt zien.’

De technisch rechercheur wees weer naar het lichaam.

‘Maar hij was wel vastgebonden’, vervolgde hij. ‘Dat kun je ook zien. Aan de plekken op zijn polsen en enkels.’

‘Durf je al te zeggen hoe lang hij hier heeft gelegen?’

De man maakte een gebaar met zijn hand.

‘Een à twee weken, denk ik. Maar het was koud de laatste tijd. Dat heeft invloed natuurlijk. Het kan langer zijn geweest, maar niet veel langer.’

Ahrén kwam overeind, zweeg een poosje terwijl hij het lichaam bleef inspecteren.

‘Hij was jong’, zei hij na een tijdje en hij schudde zijn hoofd. ‘Twintig, tweeëntwintig?’

De technisch rechercheur knikte.

‘Ja, zoiets.’

Ahrén keek naar Rydalen, die een eindje verderop stond.

‘Zeg, wat denk jij ervan, Knut?’

Rydalen keerde zijn pokdalige gezicht naar hem toe.

‘Niks’, antwoordde hij. ‘Nog niks.’

Ahrén knikte.

‘Net als ik dus.’