-

CLIVE STAFFORD SMITH

ONRECHT

LEVEN EN DOOD IN DE AMERIKAANSE RECHTSZAAL

vertaald door Henk Schreuder

Uitgeverij Atlas Contact

Amsterdam Antwerpen

-

Deze digitale versie is gemaakt naar de tweede, herziene druk, maart 2013

© 2012 Clive Stafford Smith

© 2013 Nederlandse vertaling Henk Schreuder

Oorspronkelijke titel Injustice. Life and Death in the Courtrooms of America

Oorspronkelijke uitgeverij Harvill Secker

Omslagontwerp Suzan Beijer

Omslagbeeld Bettmann/Corbis

Verzorging e-book Suzan Beijer

ISBN 978 90 450 2346 5

e-ISBN 978 90 450 2347 2

D/2013/0108/547

NUR 680

www.atlascontact.nl

-

Ik draag dit boek op aan Marita Maharaj. Marita’s trouw aan haar echtgenoot gedurende zijn gevangenschap van meer dan een kwarteeuw blijft een inspiratie voor ons allen.

-

Het beeld van het recht als een geblinddoekte vrouw met in de hand een weegschaal waarop iemand een vinger kan leggen die bepalend is voor de uitslag zonder dat zij het opmerkt, heb ik altijd dubieus gevonden. Het veronderstelt bij hen aan wie zij haar gaven toedeelt de bereidheid hun handen thuis te houden. Dat zou inderdaad een ideale wereld zijn, en in zo’n wereld zou zij een overbodige functie vervullen. We moeten dit beeld beslist vasthouden, als symbool van wat we nastreven. We moeten het ideaal van onpartijdigheid koesteren. We moeten dat richtsnoer handhaven. Maar we dienen te erkennen dat Vrouwe Justitia geen controlerende invloed kan uitoefenen zonder zich te compromitteren.

– PAUL SCOTT, The Day of the Scorpion (1973)

Ons rechtssysteem garandeert de burgers twee dingen: een wezenlijk rechtvaardig proces en een correcte uitkomst. Als aan een van beide niet wordt voldaan, is de geloofwaardigheid van de strafrechtpleging zelf in het geding.

– PASCAL CALOGERO, oud-rechter in het hooggerechtshof van Louisiana (2012)

-

1 De zaak

De rechtszaal is modern, krap en lelijk. Imitatie-eiken wandpanelen, kunststoffen plafondplaten. Rechter Howard Gross knikt vanaf zijn verhoogde zitplaats. De officier van justitie is een typische Amerikaan: kortgeknipt donker haar, een lang, smal gezicht, de eerzaamheid zelve. Hij loopt naar voren, en naar de jury. Hij heeft alle aandacht van de twaalf mannen en vrouwen.

‘Geachte rechtbank,’ begint hij, ‘geachte verdediger.’ Hij knikt naar Eric Hendon, de forse, donkere advocaat die de raadsman is van de verdachte. ‘En dames en heren van de jury.’ Hij wendt zich tot het twaalftal dat in deze zaak een oordeel zal moeten uitspreken. ‘Het gaat in deze rechtszaak om haat. Het gaat hier om wraak van het hoogste kaliber. Het gaat hier om stalken en bespieden met als doel een slachtoffer om het leven te brengen. Het gaat hier om het manipuleren van getuigen en het fabriceren van een alibi.

Slachtoffer in deze zaak is Derrick Moo Young, een Jamaicaanse zakenman, vader van vier kinderen, die op 16 oktober 1986 in kamer 1215 van het DuPont Plaza Hotel in het centrum van Miami in een regen van kogels om het leven is gekomen. En de verdachte, Krishna Maharaj, heeft ook de oudste zoon, Duane Moo Young, drieëntwintig jaar oud, om het leven gebracht om hem als getuige uit de weg te ruimen.’ Hij draait zich om en wijst naar de man naast Hendon. Krishna Maharaj is in de veertig, evenals zijn advocaat zwaargebouwd, met dik rechtopstaand zwart haar en een donker gezicht. De advocaat fronst naar de officier.

‘Voordat ik u ga zeggen wat het bewijsmateriaal in deze zaak laat zien, zal ik uiteenzetten welke soorten bewijsmateriaal u zullen worden aangereikt. U zult een aantal getuigenverklaringen te horen krijgen, u zult technische feiten vernemen over vingerafdrukken, ballistische gegevens, administratieve rapporten en de verklaringen die de verdachte heeft afgelegd tegenover de politie. Dat wijst allemaal naar deze verdachte, en naar niemand anders, als degene die Derrick Moo Young en Duane Moo Young om het leven heeft gebracht.

Zoals bij alle meedogenloze misdaden is er ergens een begin. En dat begin was niet op 16 oktober. In het begin waren Derrick Moo Young en de verdachte, Krishna Maharaj, zakenpartners bij KDM, een bedrijf dat zich voornamelijk bezighield met export en import. Zij waren meer dan zakenpartners, ze waren vrienden. Maar de zaak liep stuk, en de vriendschap kwam in april ten einde.

De ruzies begonnen met de opheffing van de firma. Bij de rechtbank van Broward County in Fort Lauderdale werden aanklachten en tegenaanklachten ingediend, en vervolgens ontketende de verdachte de strijd die culmineerde in de moord op Derrick Moo Young en diens oudste zoon Duane.

Deze strijd begon, heel interessant, in de krant met de naam de Caribbean Echo. U hoort nog de getuigenis van de hoofdredacteur van die krant, Eslee Carberry. U zult dan horen dat de verdachte, ontevreden over de civiele procedure die hij aanhangig had gemaakt tegen Derrick Moo Young, in april een betaald artikel in de Echo heeft laten plaatsen waarin Derrick Moo Young te kijk werd gezet als een oplichter. U krijgt dat krantenartikel nog te zien.

De heer Carberry plaatste dit artikel, maar weigerde nog meer stukken van Krishna Maharaj te publiceren waarin deze zijn versie van het verhaal uiteenzette. En wel omdat Eslee Carberry intussen bezoek had gekregen van Derrick Moo Young, die tegen hem zei: “Er zit nog een andere kant aan dit verhaal. Ik zal u een paar documenten laten zien over die Maharaj.”

En zoals te verwachten viel, begon de krant vanaf juni 1986 onafgebroken artikelen te publiceren waarin Krishna Maharaj figureerde als flessentrekker, oplichter en bedrieger.

En wat deed de verdachte? De verdachte bood aan de Caribbean Echo op te kopen, maar de heer Carberry weigerde dit. De verdachte bood ook andere tegen Derrick Moo Young gerichte artikelen aan, maar Carberry weigerde die te publiceren.

Wat deed Krishna Maharaj vervolgens? Hij richtte een eigen krant op, en lokte medewerkers van de Caribbean Echo weg met geld en spiegelde hun voor dat ze het bij zijn krant beter zouden hebben. En hij zwoer de Caribbean Echo te gronde te zullen richten, en eveneens Derrick Moo Young. Hij wist inderdaad medewerkers over te nemen, maar Eslee Carberry ging door met de publicatie van zijn artikelenreeks en bleef Krishna Maharaj neerzetten als een man uit Trinidad die zwart geld witwaste, een zwendelaar, een fraudeur.

Een van de medewerkers die de verdachte van de Echo overnam, was Tino Geddes. De heer Geddes zal in deze zaak als getuige optreden. De heer Geddes werd door verdachte in vertrouwen genomen en toen de artikelen in de Echo heftiger werden, kreeg de heer Geddes algauw het verzoek de verdachte bij te staan. Vanaf dat moment was Krishna Maharaj constant bezig met zijn plan, vanaf juli tot de dag van de moord, de kogelregen in het DuPont Plaza. Dat plan was Derrick Moo Young en Eslee Carberry, de hoofdredacteur van de Echo, uit de weg te ruimen, te vermoorden.

Deze haat, die hem helemaal in beslag nam, werd een obsessie en leidde tot wat ik bijna komische pogingen zou willen noemen om de betrokkenen om het leven te brengen, zoals de bewijzen nog zullen aantonen.

De bewijzen zullen aantonen dat de verdachte kruisbogen aanschafte, Chinese werpsterren, camouflagekleding en wapens van allerlei maat en soort, waaronder een 9 mm-pistool. Dit pistool zal een cruciaal bewijsstuk blijken in deze zaak, want het is een moordwapen.

U zult vernemen dat al deze voorwerpen door de verdachte slechts om één reden werden gekocht. De heer Geddes zal verklaren dat ze gekocht werden met het doel Derrick Moo Young om te brengen.

Wat zijn die komische voorbeelden van mislukte pogingen deze personen om het leven te brengen? De heer Geddes zal u vertellen dat ze op een eenzame weg laat op de avond de heer Carberry opwachtten, in de hoop hem te grazen te nemen. Maar het toeval wilde dat ze honger kregen en een broodje gingen halen, zodat ze de heer Carberry misliepen en geen kans kregen hem bij West Palm Beach te vermoorden.

Verder krijgt u te horen over een auto van Ryder Rental, die ze eind juli huurden. Ze stelden zich in camouflagekleding met een kruisboog verdekt op langs Route 27, in afwachting van Derrick Moo Young, om hem als hij zou komen aanrijden te pakken te nemen. Maar hij kwam niet opdagen. En u hoort nog van enkele andere bizarre plannen die de verdachte bedacht, gebrand als hij erop was Derrick Moo Young te vermoorden.

Op dit punt komt de heer Neville Butler in beeld. Hij is afkomstig uit Trinidad en werkte onder het pseudoniem Crossley West bij de Caribbean Echo. En net als andere werknemers van de Echo kocht de verdachte ook hem weg bij de Echo om voor zijn eigen krant te gaan werken en zo de Echo de vernieling in te helpen.

Het gaat hier om meerdere dingen: de toezegging door de verdachte van een hoger salaris, de belofte van een betere baan en, zoals Butler u zelf nog zal vertellen, zijn eigen ambitie, zijn kwalijke gelddorst; dit alles bewoog hem ertoe te willen overstappen van de Echo naar de Caribbean Times.

Maar de verdachte kwam met één voorwaarde alvorens Butler voor de Times kon gaan werken, één voorwaarde. En die voorwaarde, in oktober, was: “U moet een ontmoeting organiseren tussen mij, Derrick Moo Young en de heer Carberry.”

Butler vroeg: “Maar waarom? U weet toch dat Moo Young u onder geen beding wenst te ontmoeten?”

Het antwoord was: “Ja, dat is precies de reden dat ik u nodig heb om zo’n ontmoeting te organiseren, om iemand te hebben als lokaas om hem hierheen te krijgen, dan kan ik u hier ontmoeten.”

Butler vroeg: “Waarom mij?”

“Nou,” antwoordde de verdachte, “uw naam is genoemd in verband met een afpersingszaak in Trinidad, en ik wil uw naam zuiveren. We zullen Derrick Moo Young hier zien te krijgen en hem” – Derrick Moo Young dus – “een bekentenis laten tekenen dat hij het was die zich schuldig heeft gemaakt aan afpersing, en we kunnen een beetje druk op hem uitoefenen, een beetje de duimschroeven aandraaien. Maar we gaan natuurlijk niemand vermoorden of echt pijn doen.”

Butler, die naïeve Butler, stemt toe. En daarmee wordt een reeks gebeurtenissen in gang gezet die geleid heeft tot de moorden, waaronder de moord die al maandenlang beraamd was op Derrick Moo Young.

Het plan rijpt bij de heer Butler. Hij kent twee mensen van de Bahama’s: Prince Ellis en Eddie Dames. Ze worden in deze zaak gebruikt zonder dat ze dat doorhebben. De heer Dames is luchtverkeersleider en tegenwoordig directeur van de luchthaven in Nassau. En Prince Ellis is cateraar en eigenaar van Lucky Five Catering Service in Nassau. Om precies te zijn waren ze in die periode bezig met de opening van een onderneming in Nassau, een nachtclub, waarvoor ze het een en ander nodig hadden. De verdachte vroeg Butler of hij iemand wist die de Moo Youngs wellicht zou kunnen lokken.

Butler: “Ik weet dat deze twee personen hierheen komen; ze hebben restaurantspullen nodig…”

“Goed,” zegt de verdachte, ‘dat is een prima idee, geil ze maar een beetje op, dan zullen de Moo Youngs wel toehappen.”

Butler gaat akkoord.

Telefoontje. De tekst van de telefoongesprekken tussen Butler met de Moo Youngs en de verdachte, enkele dagen voor de moord, krijgt u nog te zien. De Moo Youngs wisten dat de heer Dames naar Miami kwam. Butler brengt ze met elkaar in contact, onder het mom dat de Moo Youngs belangrijke importeurs en exporteurs zijn. Tegen hen zegt hij dat Dames en Ellis een aanzienlijke hoeveelheid restaurantmeubels nodig hebben, en eveneens muziekapparatuur.

Ze arriveren in Miami. De heer Dames komt op 15 oktober in Miami aan, een woensdag. Op donderdag vindt de moord plaats, de 16de oktober.

Het bewijs toont aan dat de verdachte zich ingeschreven heeft in het DuPont Plaza, in kamer 1215. Deed hij dat onder de naam Krishna Maharaj? Uiteraard niet! Hij gaf als naam op Eddie Dames. Maar hij was het zélf die de medewerkers van het hotel dat meedeelde. Dat zullen zij getuigen.

Wat doet hij nog meer? Hij zegt: “Ik wil een kamer, de penthousesuite op de bovenste etage, en er wordt contant betaald.” En zo ging het ook.

Even later komt de heer Butler binnen en hij betaalt 110 dollar voor de twee dagen dat ze daar zullen verblijven. De kamer wordt geboekt op naam van Eddie Dames.

Loopt deze opzet fout, zoals alle andere plannen fout gegaan waren? Helaas niet. En daarom bent u hier, want de heer Carberry is in leven omdat zij geen afspraak konden maken met de heer Carberry. Maar Derrick Moo Young is dood, en ook zijn zoon, die daar helemaal niet had moeten zijn maar die dag met zijn vader meekwam. Hij is dood doordat hij zijn vader gezelschap hield.

Wat gebeurt er op de 16de? Zoals de bedoeling was verschijnt iedereen bij het DuPont Plaza. Buiten, vroeg in de ochtend. Maharaj wacht buiten, en Neville Butler arriveert. Het kamermeisje maakt de kamer op orde.

Vervolgens gaan ze naar de hotelkamer en bellen de heer Moo Young om de bespreking te bevestigen.

De heer Moo Young, samen met zijn zoon. Deze wordt weliswaar niet verwacht, maar dat weerhoudt de verdachte niet, hij laat zelfs geen verbazing blijken dat er nog iemand meekomt. Want zoals u op grond van alle andere bewijsstukken zult zien, heeft dit steeds deel uitgemaakt van de opzet: als er iemand anders meekomt, gaat die er ook aan.

Butler verzoekt de bezoekers vervolgens naar boven te komen. Ze stappen de kamer binnen in de veronderstelling Eddie Dames te ontmoeten, de man van de import en export. Maar wie treffen ze aan? Ze zien hém, de verdachte. Hij komt het toilet uit met een 9 mm-pistool in zijn gehandschoende rechterhand, en een kussen – dat zal ook van belang blijken – in zijn linkerhand.

Hij begint op zijn slachtoffer te schieten, op Derrick Moo Young, die compleet verrast is, om hem duidelijk te maken dat het hem ernst is. Eerst schiet hij hem in een knie, al direct na binnenkomst. In zijn knieschijf. Hij laat er geen misverstand over bestaan dat hij het meent. U krijgt foto’s van het vertrek te zien, en u zult zien dat de verdachte de kamerinrichting veranderd heeft. Dat blijkt ook uit de vingerafdrukken.

Ik vraag hiervoor uw speciale aandacht. U krijgt schrijfpapier te zien, bestemd voor Derrick Moo Young om een bekentenis te schrijven van de zogenaamde diefstal van geld van de verdachte. En er zullen u twee elektrische apparaten getoond worden, die gebruikt zijn… de snoeren ervan… ze waren die ochtend van de 16de door de verdachte gekocht bij het hotel om Derrick Moo Young en wie er met hem meekwam vast te binden. Neville Butler… Butler… Neville Butler wist dat die twee snoeren bedoeld waren om hen vast te binden. Om precies te zijn: Derrick Moo Young en Duane Moo Young werden op verschillende momenten tijdens de schietpartij vastgebonden.

Maar in plaats van een bekentenis te schrijven deed de heer Moo Young een dappere poging zijn leven te redden. Hij doet een uitval naar de verdachte, duikt, en wordt dan dodelijk getroffen door een regen van kogels. U zult het bewijs te horen krijgen dat hij zes keer in de borst en andere plekken van zijn lichaam werd geschoten. De lijkschouwer verklaart dat hij niet onmiddellijk is overleden. Dat is van belang, want hij is op de een of andere manier in staat weg te kruipen terwijl de verdachte zijn zoon ondervraagt over geldzaken en van hem een bekentenis lospeutert. Hij ziet kans weg te kruipen en naar de gang te komen.

Uit getuigenverklaringen blijkt dat niemand in het hele hotel de schoten heeft gehoord. Daar zijn meerdere verklaringen voor. Allereerst waren er weinig gasten in het hotel op 16 oktober. Er waren om precies te zijn slechts drie kamers bezet, en op het tijdstip van de moorden was daar niemand aanwezig. En op de onderliggende verdieping was een verbouwing gaande, een herinrichting. Met de geluiden die daarmee gepaard plegen te gaan, geklop van hamers en verplaatsing van meubilair, dat soort dingen. Bovendien is het DuPont solide gebouwd, het is een wat ouder hotel en heeft geen flinterdunne wanden of vloeren. Het is een degelijk gebouw, geluiden dringen niet door en niemand heeft de schoten gehoord.

De verdachte heeft geen geluiddemper gebruikt. Toen hij de heer Geddes vertelde van een eventuele moordpoging in het DuPont, vroeg deze: “En de schoten? Wat kunnen ze in het hotel horen?”

“Maak je geen zorgen,” zei de verdachte. “Dit hotel is stevig gebouwd. De muren laten geen geluid door.” Dat bewijst dat hij ervan uitging dat zich geen problemen zouden voordoen.

En inderdaad, hij had gelijk. Hij had gelijk, dat niemand de schoten hoorde. Niemand heeft iets gehoord. Maar er liep bloed van Derrick Moo Young naar de gang, waardoor mensen wisten dat er iets aan de hand was.

Beveiligers en leden van het hotelpersoneel zullen verklaringen afleggen over de manier waarop zij hebben gereageerd. Iemand zag het bloed en haalde er een ander bij, en ze merkten op dat er in het deurslot een palletje zichtbaar was, wat erop duidde dat iemand de deur aan de binnenzijde zelf had vergrendeld. Want de enige manier om dat vertrek op het nachtslot te doen is aan de binnenkant, met de hand.

Er vond zelfs een gesprek plaats met de verdachte, door de beveiliger van buitenaf. Hij vroeg of alles in orde was in de kamer. En de verdachte antwoordde dat alles in orde was. Toen gingen ze naar beneden en lieten de deur open, neem me niet kwalijk, ik bedoel onbewaakt. Een minuut of vijf. Daarna kwamen ze terug en zagen dat het palletje uitstak, pardon, niet meer uitstak, wat betekende dat ze vertrokken waren. Ze deden de deur open en ontdekten de lichamen.

In dat tijdsbestek van vijf minuten zag de verdachte kans ervandoor te gaan, samen met Neville Butler.

Maar voor we daar verder op ingaan: degenen die in eerste instantie bij de kamer arriveerden, zagen geen kaartje met NIET STOREN op de deur hangen, zo’n bekend NIET STOREN-kaartje. Maar toen ze de tweede keer kwamen, hing het er wél. En wiens vingerafdrukken staan erop? Inderdaad: die van verdachte.

En wiens bloed zit er naast de vingerafdrukken van de verdachte op dat kaartje? Het bloed van Derrick Moo Young, die geprobeerd had te ontsnappen. Een geheel met bloed bespatte ruimte. Dat beeld is cruciaal.

Er is een ooggetuige, Neville Butler. Hij zal getuigen wat er in dat vertrek is gebeurd. Maar het fysieke bewijsmateriaal is eveneens uiterst belangrijk. En ik verzoek u: luistert u met aandacht naar zijn getuigenverklaring.

U zult vernemen, zoals ik u al zei, dat er vingerafdrukken zaten op plekken waar alleen de dader ze heeft kunnen achterlaten. Luistert u aandachtig naar die verklaring.

Ook krijgt u een verklaring van een wapenexpert. Er zijn 9 mm-hulzen gevonden van afgeschoten projectielen. Er is slechts één wapen gebruikt, maar het vuurwapen is nooit gevonden. Maar als u goed luistert naar de verklaring van de vuurwapendeskundige, en naar de andere bewijzen in deze zaak, van de wapendeskundige… hij kan zien dat het ging om een 9 mm-semiautomatisch pistool. En u zult vernemen dat dit 9 mm-pistool aan de verdachte is verkocht door iemand anders, en u zult de persoon zien die het hem heeft verkocht.

Om precies te zijn, u krijgt de getuigenis te horen van een politieagent die de verdachte heeft aangehouden voor een verkeers… een kleine verkeersovertreding, een tijdje terug, op 25 juli 1986. Wat trof de agent bij de verdachte aan? Destijds was het niet van belang, maar voor dit proces is het van cruciaal belang dat hij een 9 mm-pistool aantrof, zilverkleurig. Hetzelfde wapen waar Neville Butler over spreekt, het wapen dat overeenstemt met het wetenschappelijk bewijs, het moordwapen.

Wat vond de politie nog meer in de auto? Camouflagekleding, Chinese werpsterren, kruisbogen – al dat soort zaken.

Goed. De moord vindt plaats. En dan? De verdachte vlucht weg uit het vertrek en laat vingerafdrukken achter. Die van zijn linkerhand, zijn linkerhand – weet u nog wel, aan zijn rechterhand heeft hij een handschoen – de vingerafdrukken van zijn linkerhand zitten op alle belangrijke plekken. En enkele vingerafdrukken van zijn rechterhand, ook op voorwerpen, toen hij het vertrek betrad met een blikje fris, en een krant las. Op meer dan tien plekken zaten vingerafdrukken; op tien plekken werden vingerafdrukken gevonden. Maar dat van die vingerafdrukken van de linkerhand is van fundamenteel belang, onthoudt u dat.

Samen met Neville Butler gaat hij naar beneden, waar ze in de auto nog drie uur blijven wachten, terwijl de hulpdiensten arriveren nadat de lichamen zijn gevonden. Het lichaam van Derrick Moo Young wordt gevonden, en zijn zoon Duane werd van boven weggehaald. De heer Butler zal vertellen dat de verdachte het zich niet kon veroorloven ooggetuigen achter te laten en dat hij Duane mee naar boven nam en hem daar recht in het hoofd schoot en vermoordde.

De lichamen worden dus gevonden, en zij zitten buiten te wachten. Butler zegt tegen de verdachte dat ze moeten wachten om te achterhalen wat Eddie Dames eigenlijk weet.

Wat weet Dames? Hij moet terugkomen, want Neville Butler had hem gezegd weg te gaan. Hij is naar een muziekwinkel gegaan en komt pas om één uur weer aan in het hotel. Eddie Dames weet van niets, hij is alleen als lokaas gebruikt. Maar ze moeten op hem wachten.

Terwijl ze zitten te wachten bespreken ze de zaak. De verdachte bekent tegenover Butler dat hij zich zorgen maakt over de politieman die hem het wapen heeft verkocht. U krijgt een verklaring te horen van de inspecteur van de politie in Miramar, dat hij de verdachte een wapen heeft verkocht, het 9 mm-wapen. De verdachte maakt zich daar zorgen over en vraagt zich af hoe hij van het wapen kan afkomen. Hij heeft het erover het wapen in de rivier te gooien of zo.

Ze zitten dus allereerst te wachten op Eddie Dames. Maar ze hebben hem niet in de gaten als hij binnenkomt en vraagt of er nog berichten voor hem zijn. U kunt zich voorstellen hoeveel agenten hem beetpakken en vragen: “Wat bedoelt u? Waarom vraagt u naar berichten voor kamer 1215? ”

Hij antwoordt: “Dat is mijn kamer, ik ben benieuwd of er nog berichten voor mij zijn.”

“Nou, dan hebben we op het bureau nog wat vragen voor u.”

Vanuit de auto ziet Neville Butler Eddie Dames, die onderweg is naar het politiebureau. Hij stapt uit en wisselt enkele woorden met hem. Van het een komt het ander, en Eddie Dames en Neville Butler verwijderen zich van de verdachte. Deze had tegen Butler gezegd: “Van nu af aan blijven we bij elkaar. Je kunt mij vertrouwen, en ik beloof je dat ik mijn verantwoordelijkheid voor je neem. Ik zal een auto voor je kopen. We moeten zorgen dat onze verhalen met elkaar overeenstemmen.”

Maar Butler loopt bij de verdachte weg en neemt de benen.

Die middag gaat Neville Butler naar de politie en vertelt wat er in de hotelkamer is voorgevallen. Hij zegt: “Tussen haakjes, Maharaj wil me spreken. Hij heeft me gezegd naar restaurant Denny’s Diner te komen, bij het vliegveld.” Neville Butler begeeft zich vervolgens met rechercheur John Buhrmaster, de leider van het rechercheteam in de moordzaak, naar Denny’s Diner. Daar ziet Neville Butler de verdachte zitten en deze ziet hem, en Buhrmaster arresteert de verdachte.

De verdachte wordt naar het bureau gebracht en toont zich bereid een verklaring af te leggen. U krijgt een verslag van dit gesprek te zien. Zeker, hij wil over de zaak praten. Maar wat vertelt hij de politie? Hij vertelt dat hij 16 oktober geen voet in het DuPont Plaza Hotel heeft gezet, en bovendien, dat hij in zijn hele leven nog nooit op de twaalfde verdieping is geweest. Helaas beschikte rechercheur Buhrmaster op dat moment nog niet over de vingerafdrukken en kon hij hem nog niet met het bewijs confronteren. Dat duurde nog een paar dagen.

De verdachte verklaart ook: “Ik ben nooit in het bezit geweest van een handvuurwapen.” Het bewijs dat hem door een politieman een handvuurwapen is verkocht volgt nog.

Verder zegt hij: “Bovendien kan ik het niet geweest zijn omdat ik met Tino Geddes bij de Kenyaan Press in Fort Lauderdale was”, een drukkerij voor de krant. ’s Morgens, tot na de lunch. De moord vond plaats omstreeks lunchtijd. Hij zei: “Ik ben daar niet geweest. Ik was met Tino Geddes op de drukkerij.” Welnu, dat is onzin. Tino Geddes heeft de verdachte die dag pas om zes uur gezien, op het vliegveld. Hij heeft hem daarvoor helemaal niet gezien.

Ook Geddes zal worden opgeroepen. Hij zal u meedelen dat toen hij hem op het vliegveld ontmoette, toen Geddes de verdachte die avond op het vliegveld ontmoette, in verband met zijn eigen eerdere betrokkenheid bij de samenzwering, hij aanvankelijk voor hem wilde liegen. Tegenover de verdediger in deze zaak zei hij iets in de trant van “Ik was die ochtend in zijn gezelschap”.

Geddes zal u vertellen dat hij op aandringen van de verdachte zelfs een alibi verzon, letterlijk verzon, waarbij hij onschuldige personen zodanig manipuleerde dat ze zeiden die ochtend in aanwezigheid van de verdachte te zijn geweest. Dat verklaarden ze dus. Maar Geddes liegt niet meer. Hij liegt niet meer voor hem, voor de verdachte hier. Hij zal hier verschijnen en u vertellen hoe het zat, de hele waarheid.

De vingerafdrukken, het ballistisch bewijsmateriaal, de politieagent die deze man heeft aangehouden, de politieman die hem het wapen heeft verkocht – het vormt een onweerlegbaar bewijs. Het motief is ondubbelzinnig.

De staat Florida vraagt u goed na te denken over de zaak. Besteed nauwkeurig aandacht aan de getuigenverklaringen, kijk naar het gezicht van de getuigen, ga bij uzelf na of ze de waarheid spreken.

Ik vraag u ten slotte recht te doen, want het recht smeekt om een veroordeling in deze zaak. Het gaat immers om een dubbele moord, in twee etappes. Een brute moord met voorbedachten rade. De meest meedogenloze, weldoordacht geplande moord.

Het bloed van Derrick en Duane Moo Young kleeft nog aan zijn handen. Ik verzoek u het juiste te doen, het bewijs op u te laten inwerken en uw plicht te doen. Ik heb er het volste vertrouwen in dat u tot een oordeel zult komen dat de waarheid recht doet, en dat inhoudt dat de verdachte schuldig is aan twee gevallen van moord met voorbedachten rade, en aan ontvoering en bedreiging van de twee slachtoffers voor hun dood.

Dank u voor uw aandacht.’ [1]

[1] - Deze versie van de gang van zaken is grotendeels woordelijk ontleend aan de tenlastelegging door het OM aan het begin van het proces. Dit was een coherentere weergave van de zaak dan het requisitoir, dat vooral een reactie was op het slotpleidooi van de verdediging en om die reden onsamenhangend en voor een niet-ingewijde niet te volgen. Heel af en toe heb ik voor een beter begrip een kleinigheid toegevoegd, zoals de plaats van het DuPont Plaza Hotel: in Miami. En ik heb gedaan wat alle advocaten graag zien dat verslaggevers doen: een aantal passages verduidelijken waar de spreker niet helder was.

Met deze woorden gaat officier van justitie John Kastrenakes op zijn plaats zitten. De zaak loopt wat het Openbaar Ministerie betreft geheel zoals hij het had aangekondigd, uitgewerkt in allerlei details. De jury hoort dat Krishna Maharaj woedend was op de Moo Youngs. Eslee Carberry komt getuigen over de reeks artikelen die hij in de Caribbean Echo heeft gepubliceerd. Dat was voor Krishna Maharaj reden genoeg om boos te zijn op zowel Carberry, de hoofdredacteur, als op Derrick Moo Young, die hij ervan verdenkt erachter te zitten.

De familie Maharaj – Krishna’s broers Ramesh en Robin en hijzelf – wordt er in de Echo van beschuldigd deel uit te maken van een oplichtersbende, die wordt beschreven als ‘afwijkend, illegaal en mogelijk frauduleus’, die geld vanuit Trinidad de Verenigde Staten in smokkelt. Dit verhaal wordt tweemaal gepubliceerd, de tweede keer met de schreeuwende kop ‘Met z’n drieën anderhalf miljoen dollar’. Als dat waar zou zijn, kon Krishna in Port of Spain een aanklacht tegemoetzien.

‘Een groot aantal mensen,’ schrijft Carberry, ‘zou graag opheldering krijgen over een heel stel financiële transacties waarbij Krishna Maharaj betrokken is geweest.’ Waar gaat dit over? De jury mag ernaar raden. Heeft Krishna behalve Derrick Moo Young nog andere mensen geld ontfutseld?

Volgens de Caribbean Echo afficheert Krishna Maharaj zich als eigenaar van een concurrerend weekblad, de Caribbean Times, gericht op dezelfde lezersgroep in Zuid-Florida. Maar dit tijdschrift is niet eens van hem, zegt Carberry, het staat officieel op naam van Derrick Moo Young. Is ook dat een opzetje van Krishna Maharaj, om zich Moo Youngs eigendom toe te eigenen?

De roddels escaleren, in elke uitgave van de Echo rollen ze over elkaar heen. Wat volgt is een verhaal over een dreigement Carberry een kopje kleiner te maken, geuit in een vol restaurant. ‘Ik had jou al een hele tijd geleden kunnen vermoorden!’ schreeuwt Krishna Maharaj de hoofdredacteur in blinde drift toe. ‘En ik dóé het nog eens!’ Week na week drukt Carberry Moo Youngs verhalen over Krishna Maharaj af. Geen wonder, zoals officier Kastrenakes zegt, dat de verdachte een obsessie ontwikkelt om zich op beide mannen te wreken.

Wanneer Carberry zijn verklaring aflegt, zit Krishna Maharaj bewegingloos naast zijn advocaat. Hij lijkt niet geïnteresseerd. Hij kijkt onaangedaan. Wanneer de rechter de jury een pauze verleent, draait hij zich om naar het publiek; op de eerste rij zit zijn vrouw Marita. Zij is van Portugese afkomst, al even bruin als haar echtgenoot, maar ze ziet nu doodsbleek en kijkt bezorgd. Zijn gezicht plooit zich bij uitzondering tot een glimlach, hij kijkt haar bemoedigend aan: maak je geen zorgen.

De raadsman, Eric Hendon, in een zwart polyester pak, zit te zweten, ondanks de airconditioning. Hij scoort een paar punten in zijn kruisverhoor wanneer Carberry vuil spuit over Maharaj, maar weet geen grote gaten te slaan in de theorie van het OM. Carberry geeft toe dat de verdachte hem misschien niet heeft gedreigd met de dood, maar alleen om zijn krant, de Echo, om zeep te helpen. Maar Hendon weet het betoog als geheel niet onderuit te halen. De jury moet wel een heel negatief beeld van zijn cliënt krijgen.

En het wordt steeds erger. Zoals Kastrenakes al had aangekondigd, neemt nu een andere journalist, Tino Geddes, plaats in de getuigenbank. Hij vertelt de jury over een bizarre reeks plannen van Krishna Maharaj om zowel Carberry als Derrick Moo Young om het leven te brengen. Wat betreft de moord zelf beschrijft Geddes hoe Maharaj hem vroeg om gezamenlijk een alibi te fabriceren. Dat kon hij makkelijk doen, omdat ze de dag ervoor, woensdag 15 oktober, allemaal bij elkaar waren. Er was inmiddels enige tijd verstreken en het kostte geen moeite de anderen te laten denken dat die afspraak op donderdag was geweest. Maar later begon Geddes zich schuldig te voelen en weigerde verder aan de poppenkast mee te werken. Zijn getuigenis berokkent Maharajs zaak veel schade; een vals alibi is immers een duidelijk teken van schuld.

Een groot deel van het verhaal van de getuige lijkt bevestigd te worden door het technisch rechercheonderzoek. Zo is er het wapen. Enkele maanden tevoren kocht Krishna Maharaj een 9 mm-Smith & Wesson-pistool van een politieman, die dit bevestigt. Op Maharaj of in zijn woning is nooit een vuurwapen gevonden. Wellicht, zoals Neville Butler in zijn getuigenverklaring suggereerde, heeft hij het in een van de vele wateren in het zuiden van Florida gegooid.

Thomas Quirk, de wapendeskundige, verklaart dat het wapen dat is gebruikt om de misdaad te plegen een 9 mm-semiautomatisch vuurwapen was met een loop met zes rechtsom draaiende trekken. Hij is iets minder zeker van zijn zaak dan Kastrenakes in zijn openingsbetoog suggereerde. Quirk stelt dat hij het moordwapen kan terugbrengen tot een van zes typen wapens: Browning, Leyte, Llama, SIG Sauer, Smith & Wesson of Star, allemaal 9 mm-pistolen. Hij heeft standaardkogels bekeken die met al die typen waren afgeschoten, en hij is er niet volkomen zeker van, maar denkt dat het naar alle waarschijnlijkheid een Smith & Wesson is geweest. De jury heeft dan al gehoord dat Krishna Maharaj zo’n S&W in bezit had. Dat is nog geen sluitend bewijs, want er zijn meer dan 270.000 van zulke wapens in de Verenigde Staten in omloop, maar waar is het wapen dat de verdachte heeft aangeschaft gebleven? Als hij het kon tonen, zou kunnen worden getest of hiermee de fatale kogels zijn afgevuurd. Maar als hij weigert te zeggen waar het is, is dat dan niet nog een aanwijzing van zijn schuld?

Ivan Almeida is de deskundige voor het OM op het gebied van vingerafdrukken. Hij deelt mee dat er eenentwintig vingerafdrukken in de hotelkamer zijn aangetroffen die overeenkwamen met die van Krishna Maharaj. En zoals Kastrenakes al meedeelde, er zaten twee vingerafdrukken van de linkerhand op het NIET STOREN-kaartje. Kastrenakes heeft in zijn tenlastelegging nogal sterk de nadruk gelegd op het verschil tussen de afdrukken van de rechter- en die van de linkerhand die op de plaats van het delict waren gevonden. Dit zou overeenkomen met Neville Butlers verhaal dat Krishna alleen aan zijn rechterhand een handschoen droeg. Maar er zijn heel wat vingerafdrukken van zijn linkerhand. En er zitten afdrukken van zijn rechterhand op het blikje en op een krant uit Miami. En een afdruk van zijn rechterhandpalm op een exemplaar van USA Today. En er zitten afdrukken van zowel de rechter- als de linkerhand op de buitenkant van de hotelkamerdeur. Ook die van Butler zijn in de kamer gevonden, zoals Kastrenakes de jury al in het begin meedeelde, maar dat was te verwachten. Butler heeft ruiterlijk toegegeven dat hij daar aanwezig is geweest. Afgezien van de vraag of Maharaj tijdens het begaan van de misdaad een handschoen droeg, is er geen discussie mogelijk over het feit dat de verdachte zich in het vertrek heeft bevonden.

De rapportage over de vingerafdrukken sluit aan bij de verklaring van het hoofd van het rechercheteam, rechercheur John Buhrmaster. Hij lijkt op Kastrenakes: zwart haar, net zo’n smal, gladgeschoren gelaat, ongeveer dezelfde leeftijd. Hij heeft Krishna Maharaj bij Denny’s Diner gearresteerd en hem die nacht om 1.23 uur ondervraagd.

‘Hebt u het met de verdachte gehad over een wapen?’ vraagt Kastrenakes hem aan de jury te vertellen.

‘Jazeker,’ antwoordt de rechercheur.

‘En wat kwam daaruit?’

‘Toen ik hem vroeg of hij een wapen in zijn bezit had, deelde hij mij mee dat de enige wapens die hij bezat twee geweren waren, en dat die zich in zijn woning bevonden.’

‘En hebt u het met de verdachte gehad over de vraag of hij handvuurwapens bezat?’ drong Kastrenakes aan, want dit was niet het antwoord dat hij wilde horen.

‘Jazeker, ik vroeg hem of hij handvuurwapens bezat en hij gaf aan dat dit niet het geval was en dat hij er nooit een had bezeten.’ Op grond van wat wij intussen weten, maakt Maharaj daarmee een nog schuldiger indruk, namelijk van iemand die poogt te verhullen dat hij een wapen in bezit had van exact hetzelfde type als bij de moorden is gebruikt. Ook zei Maharaj volgens de rechercheur dat hij nooit in kamer 1215 was geweest. Buhrmaster heeft nog een heleboel meer verklaard, maar dit was het voornaamste. Omdat er eenentwintig vingerafdrukken van hem in de kamer zijn gevonden, liegt Krishna Maharaj overduidelijk ook op dit punt. En waarom zou hij leugens vertellen als hij niets te verbergen heeft?

In zijn ondervraging vecht Hendon de verklaringen op enkele punten aan, maar veel bereikt hij daar niet mee. De kamer aan de overkant van de gang was geboekt door een Colombiaan, Jaime Vallejo Mejia. Hendon vraagt waar Mejia tijdens de moordpartij was. Buhrmaster antwoordt dat hij geen reden zag Mejia niet te geloven, die hem heeft meegedeeld dat hij zich in zijn kantoor bevond, dat eveneens in het hotel was.

‘Hij zei dat hij op de zesde verdieping was, en ik heb geen reden daaraan te twijfelen,’ zegt de politieman laatdunkend, waarmee hij aangeeft dat de verdediging hier probeert de boel te traineren.

De Colombiaan heeft een im- en exportbedrijf. Hendon vraagt waar hij in handelt.

‘Dat weet ik niet meer,’ zegt Buhrmaster. Hij ziet niet in hoe Hendons suggestie dat hij ’s mans kamer had moeten doorzoeken of hem vingerafdrukken had moeten afnemen er iets toe doet. Hendon kijkt erbij of hij in een waterpolozwembad spartelt in een poging het doel aan het oog te onttrekken.

Als de andere getuige-deskundige binnenkomt, ziet Hendon kans erop te wijzen dat Kastrenakes inzake het bloed op het NIET STOREN-kaartje lichtelijk overdrijft. David Rhodes, een inspecteur van de politie in het district Miami-Dade, die werkzaam is als seroloog, verklaart dat er te weinig bloed op het kaartje zat om het met dat van wie ook te vergelijken. Dit is echter van ondergeschikt belang, want er kan weinig twijfel aan bestaan dat het het bloed is van Derrick Moo Young. Er is geen enkele aanwijzing dat iemand anders in de buurt van dat kaartje bloed heeft verloren.

Er worden nog wat lacunes opgevuld, en dan rondt de officier af. Iedereen kijkt naar Eric Hendon.

Ik was zelf niet bij het proces. Later heb ik het proces-verbaal gelezen en het is niet moeilijk om je de spanning in de zaal voor te stellen. Het is tijd om naar de verdediging te luisteren. Wat zal Eric Hendon naar voren brengen om de aanklacht te weerleggen? Er zijn de getuigen over het alibi dat door Tino Geddes ter sprake is gebracht. Zullen ze bij hun verhaal blijven of is het waar dat het alibi verzonnen was? Krishna Maharaj is wel een verklaring schuldig over het een en ander. Komt hij als eerste of als laatste aan het woord? Hij zal zeker moeten getuigen. Dat wordt dan het dramatische hoogtepunt in het proces: wanneer het OM zijn aanval op de verdachte opent en probeert diens verklaringen te ontkrachten.

Verder zijn er zaken die naar andere verdachten wijzen. Welk bewijs zal Hendon hiervoor aanvoeren? En hoe zal hij omspringen met het technisch-wetenschappelijk bewijsmateriaal? Welke deskundigen heeft de verdediging achter de hand om het ballistisch bewijs aan te vechten, of om te verklaren wat er in kamer 1215 echt is gebeurd?

In elk geval is iedereen voorbereid op een verrassing.

‘De verdediging heeft geen vragen,’ zegt Hendon monotoon.

De verdediging heeft geen vragen en roept geen enkele getuige op… Dat is uitzonderlijk. Heeft Hendon werkelijk geen enkele getuige kunnen vinden, kan hij geen enkel argument van het OM proberen te weerleggen?

Uit het schriftelijk verslag van het proces blijkt niets over de reactie van de aanwezigen in de rechtszaal. Later zou ik dit ogenblik onder de loep nemen met Ron Petrillo, een onderzoeker die in deze zaak een en ander voor Hendon heeft gedaan. Hij heeft me de situatie beschreven.

‘Eric staat op om aan zijn verdediging te beginnen en zegt alleen: “De verdediging heeft geen vragen.” De mond van de aanklagers valt open. Ze vallen haast van hun stoel van verbazing. Maharaj knijpt zo hard in mijn arm dat ik even bang ben dat het bloed eruit zal spuiten.’

Het is een anticlimax, temeer omdat het het eind van de dag is. De jury wordt naar huis gestuurd met de boodschap dat de leden de volgende ochtend een gepakte koffer moeten meebrengen. Hun beraadslagingen kunnen wel eens dagen gaan duren, en gedurende die tijd is het niet toegestaan weg te gaan om de nacht in een hotel door te brengen.

De dag daarop is het woensdag 21 oktober, één jaar en vijf dagen na de moorden. De verdediging houdt haar slotpleidooi. Het komt sterk overeen met haar aanvankelijke betoog. Rechter Solomon leest een lange passage voor uit de wet, wat meer dan een uur in beslag neemt. Tegen de gewoonte in is Solomon niet de rechter die van begin af aan de zittingen heeft voorgezeten. Dat was rechter Howard Gross, maar die was op de derde dag niet verschenen en vervangen door een collega, om redenen die de jury niet zijn meegedeeld.

Dan komt om 10.23 uur het moment waarop de jury zich terugtrekt om een oordeel te formuleren.

Wachten op de uitspraak van de jury is voor iedereen een marteling. Wat wordt Krishna Maharaj verondersteld te doen, in zijn cel achter de rechtszaal? Zijn vrouw Marita zit alleen in de rechtszaal; zij mag niet naar haar man toe. Hij lijkt er heel zeker van dat hij vrijgesproken wordt, maar zij is daar niet zo zeker van, ondanks haar vertrouwen in hem: haar Kris kan deze moorden niet hebben gepleegd! Maar ook de officier lijkt vol vertrouwen te zijn, en van de kant van de verdediging is er geen serieuze respons gekomen. Achter de officier, in de zaal, zitten leden van de familie Moo Young. Ook zij zijn zeer gespannen. Zij hopen op gerechtigheid voor Derrick en Duane. Eric Hendon bladert nerveus door de stukken die hij voor zich heeft en loopt naar buiten om een paar telefoongesprekken te voeren. De leden van het OM gaan weer naar hun kantoor; het is mogelijk binnen enkele minuten terug te zijn als ze worden opgeroepen.

Dit kan uren gaan duren, dagen zelfs… het wachten tot de jury tot een oordeel is gekomen.

Maar dit keer niet. Het overleg duurt kort, inclusief de lunch die de jury krijgt. Om acht minuten over twee komen ze terug. Ze zijn tot een oordeel gekomen.

De twaalf gezworenen en een reservist komen terug in de rechtszaal en gaan op hun plaatsen zitten, waar ze gedurende het hele proces gezeten hebben. Ze kijken elkaar niet aan. Een poging om de uitkomst te raden is koffiedik kijken. Een snelle beslissing is echter zelden gunstig voor de verdediging. Het kost in het algemeen meer tijd voor twaalf juryleden om het met elkaar eens te worden over vrijspraak dan over een schuldigverklaring.

De spanning stijgt wanneer het papier met de juryuitspraak aan rechter Solomon wordt overhandigd. Deze kijkt er uitdrukkingloos naar, zich ervan bewust dat alle ogen op hem gericht zijn. Dan reikt hij het papier aan de griffier aan om het voor te lezen.

‘Ten aanzien van de eerste aanklacht, de moord op Derrick Moo Young: schuldig.’

‘Ten aanzien van de tweede aanklacht, de moord op Duane Moo Young: schuldig.’

‘Ten aanzien van de derde aanklacht, de gewelddadige vrijheidsberoving van Derrick Moo Young: schuldig.’

‘Ten aanzien van de vierde aanklacht, de gewelddadige vrijheidsberoving van Duane Moo Young: schuldig.’

‘Ten aanzien van de vijfde aanklacht, het onrechtmatig bezit van een vuurwapen: schuldig.’

Het oordeel is eensluidend. Krishna Maharaj is zonder enige twijfel schuldig op alle punten.

De verdediger en de verdachte hebben de voorlezing van het oordeel staande aangehoord, maar Maharaj is daarna in elkaar gezakt en op de grond gestort. Hij is flauwgevallen.

De rechter geeft beide partijen twee weken de tijd om zich voor te bereiden op de uitspraak. De jury zal een aanbeveling opstellen over de vraag of Krishna Maharaj de doodstraf verdient of niet. Strikt juridisch is rechter Solomon daar niet aan gebonden, híj neemt de uiteindelijke beslissing. Maar het eindoordeel van een jury weegt zwaar en er zijn in Florida weinig gekozen rechters die een doodvonnis door een jury naast zich neerleggen en geen doodstraf uitspreken. Er zijn er meer die een levenslange gevangenisstraf omzetten in de doodstraf.

Het OM onderstreept zijn pleidooi voor de doodstraf door de patholoog-anatoom dr. Charles Wetli op te roepen. Deze leidde de autopsie bij zowel Derrick als Duane Moo Young. Derrick is wellicht nog bij bewustzijn geweest nadat hij was neergeschoten; hij kan enkele minuten geleden hebben. Bij Duane kan, zo bevestigt de arts, gesproken worden van een regelrechte ‘executie’.

Wanneer de officier zijn requisitoir beëindigd heeft, kijkt iedereen naar Hendon, zich afvragend welke argumenten hij naar voren zal brengen. Zijn betoog om Krishna Maharaj vrij te pleiten is kort, maar in elk geval komt hij nu met enkele getuigen. Het zijn personen die indruk maken. Hendon wendt zich tot de bode en verzoekt hem Mervyn Dymally op te roepen, een Congreslid uit Californië. Dymally is bevriend met Maharaj en acht hem een respectabel man. De volgende getuigen, een rechter en een chirurg, beiden uit Trinidad, prijzen de edelmoedigheid van de verdachte. Levi England is verdachtes advocaat geweest in de civiele rechtszaak tegen de Moo Youngs, en hij verklaart dat Maharaj zal gaan winnen in de aanhangig gemaakte aanklacht dat zij hem geld afhandig hebben gemaakt. Waarom, is de vraag die Eric Hendon de jury voorlegt, zou hij hen dan hebben willen vermoorden?

En dan is er Maharaj zelf, die eindelijk mag plaatsnemen in de getuigenbank om zijn onschuld te betuigen en zijn vertrouwen uit te spreken dat zijn naam ten slotte gezuiverd zal worden. Hij zet uiteen hoe hij zijn geld heeft verdiend, en dat hij in Engeland renpaarden bezat. ‘Ik had een accountantsfirma, die me het advies gaf renpaarden te kopen, omdat ik die van de belastingen kon aftrekken.’

In 1965 maakte hij kennis met Derrick Moo Young. Vijftien jaar later gingen ze samen zakendoen. Ze kochten onroerend goed in Florida, waarbij hij, Krishna, het geld op tafel legde en Derrick Moo Young de woningen verhuurde. Later verduisterde Derrick geld. ‘Maar gelukkig kon ik missen wat hij me afhandig maakte,’ zegt de verdachte. ‘Het was niet belangrijk voor me, geld was niet zo belangrijk voor me, nooit.’

De artikelen in de krant van Carberry hinderden hem niet, zegt hij. En hij heeft de Moo Youngs absoluut niet vermoord. ‘Zo zeker als Jezus Christus op een vrijdag is gekruisigd, zo zeker heb ik met die moorden niets te maken.’ De leden van de jury hebben zich misschien wel afgevraagd of Jezus inderdaad op een vrijdag is gekruisigd. Hendon geeft zijn cliënt geen enkele sturing, hij laat hem praten zoals het bij hem opkomt en stelt hem geen enkele vraag.

‘Dames en heren van de jury, ik ben schuldig verklaard, ik weet het, aan de dood van Derrick en Duane Moo Young. Maar ik heb er, zoals ik u vertelde, absoluut niets mee te maken,’ verzekert Maharaj. Maar het is te laat. De jury heeft hem schuldig bevonden. ‘Ik vind het vreselijk dat deze mensen om het leven zijn gebracht, maar ik weet er absoluut niets van. Mijn hele leven heb ik mijn medemensen terzijde gestaan, ongeacht hun ras, kleur, geloof of levensovertuiging. Mijn hele leven, vanaf mijn negentiende jaar. Het gaat er niet om hoeveel geld ik aan liefdadige doelen heb gegeven, maar in 1963 heb ik tienduizend dollar geschonken als bijdrage voor de bouw van een kerk in het oosten van Nigeria. Elk jaar schenk ik vijfduizend pond aan het Coxfonds, dat zich inzet voor de bestrijding van honger.

Ik zal niet ingaan op het eerste deel van het proces, want dat is nu niet van belang, maar ik ben ervan overtuigd dat de politie diep in haar hart wel weet dat ik niets met de zaak te maken heb. Ik hoop dat mettertijd duidelijk zal worden dat ik aan deze moorden niet schuldig ben.

Ik heb 384 dagen gevangengezeten, en ik heb elke dag gehoopt dat ik vrijgesproken zou worden en onschuldig bevonden. Maar ik ben schuldig verklaard. Ik ben flauwgevallen, ik weet het. Ik vraag u excuus voor het feit dat ik ben flauwgevallen. Dat kwam omdat het zo’n grote schok voor me was dat ik schuldig verklaard kon worden, en ik hoop en bid dat ik, met Gods hulp, zo spoedig mogelijk van elke blaam gezuiverd zal worden.

U weet dat ik in…’ Hij weifelt, en vraagt zich misschien af of hij wel verder zal gaan. ‘In 1967 heb ik dertigduizend dollar geschonken aan Brits-Kameroen, voor poliobestrijding. In 1968 gaf ik vijftigduizend dollar voor kankeronderzoek. Ik heb, het staat zwart-op-wit, vele duizenden dollars weggegeven. Geld is nooit mijn levensdoel geweest. Ik heb Derrick Moo Young geholpen. Ik heb hem geen kwaad gedaan en ik heb hem niet vermoord. En degenen die daar verantwoordelijk voor zijn, zullen ooit ter verantwoording worden geroepen.

Hoop ik. Ik heb er niets mee te maken.’

Eindelijk toont Krishna Maharaj enige emotie. Maar zijn betoog is onsamenhangend. Hij komt ten slotte tot een afsluiting, schor, fluisterend, en raakt bijna zijn stem kwijt. Hij zegt tegen de jury dat zij het bij het verkeerde eind heeft en dat het onwaarschijnlijk is dat het goed afloopt.

Rechter Solomon biedt hem een glas water aan.

‘Hebt u nog vragen?’ vraagt de rechter aan officier John Kastrenakes.

‘Ja,’ antwoordt deze enigszins geagiteerd. ‘Hebt u even, edelachtbare?’

‘Dank u,’ zegt Maharaj. ‘Ik ben bereid.’

‘Het gaat me om de periode van 16 oktober vorig jaar,’ begint Kastrenakes, ‘tot 6 november van dit jaar. Daar wil ik u één vraag over stellen. Eén vraag.’

‘Ja, zegt u het maar.’

‘Wat hebt u met het moordwapen gedaan? Dat is de enige vraag die nog onbeantwoord is. De enige. Waar hebt u het gelaten?’

‘Nou, ik kan die vraag beantwoorden, meneer…’ Maharaj lijkt de naam van de man die uit is op zijn doodvonnis vergeten te zijn. ‘Dames en heren van de jury, toen rechercheur Buhrmaster me die avond arresteerde, zei hij tegen me dat hij het moordwapen gevonden had, het pistool. Hij zei dat de vingerafdrukken op het wapen vergeleken zouden worden met de mijne. Ik heb het letterlijk zo opgeschreven op een geel papiertje dat ik na mijn arrestatie aan de heer Hendon heb gegeven… Maar de jury heeft dit niet te horen gekregen.’

‘Hebt u mijn vraag verstaan?’ herhaalt Kastrenakes, want Maharaj heeft onmiskenbaar geen antwoord gegeven. ‘Waar hebt u uw semiautomatisch Smith & Wesson-pistool model 39 gelaten? Waar is het nu?’

‘Wel, ik heb tegen rechercheur Buhrmaster gezegd…’ begint de verdachte opnieuw. ‘Mag ik alstublieft uw vraag beantwoorden, meneer? Ik vertelde die avond rechercheur Buhrmaster dat ik een wapen had gekocht van inspecteur Bernie Buzzo van bureau Miramar, politiebureau Miramar, en de laatste keer dat ik dat wapen heb gezien was… was toen ik door de verkeerspolitie werd aangehouden. Wacht even!’ Hij steekt zijn hand op als de officier aanstalten maakt hem opnieuw te onderbreken. ‘Maar ik werd niet geloofd. De onderzoeker van meneer Hendon heeft tweeëndertig uur op de autoweg lopen zoeken. Neemt u me niet kwalijk, meneer, maar we hebben de officiële instanties, u allemaal, meneer de officier, de naam en het adres gegeven van de verkeersagent die mij heeft aangehouden. Ik heb verteld…’

‘Wilt u soms beweren dat die agent het wapen heeft gestolen?’

‘Meneer de officier!’ interrumpeert rechter Solomon.

‘Dat de verkeersagent het moordwapen heeft verdonkeremaand?’ zegt Kastrenakes.

‘Dat heb ik nooit gezegd,’ antwoordt Maharaj.

‘Edelachtbare,’ komt Eric Hendon tussenbeide. ‘Ik maak hier bezwaar tegen. Mijn cliënt heeft nooit gezegd…’

‘Wacht!’ Rechter Solomon steekt zijn hand op. ‘Bezwaar toegestaan.’

‘Dat heb ik nooit gezegd,’ gaat Maharaj niettemin verder.

‘Meneer Maharaj, u antwoordt niet voordat ik u toestemming geef,’ maant rechter Solomon hem. Dan wendt hij zich tot de officier. ‘De rechtbank is niet van mening dat we nu moeten ingaan op kwesties die naar voren hadden kunnen komen bij het verhoor tijdens het proces. De jury heeft inzake schuld of onschuld haar oordeel nu gevormd.’

Kastrenakes verzoekt te mogen spreken buiten aanwezigheid van de jury in de rechtszaal. Hij benadrukt dat Krishna Maharaj zijn onschuld heeft betuigd en dat hij daarom in staat gesteld moet worden de verdachte over alle facetten van de zaak nader aan de tand te voelen. Hendon merkt op dat hij niet de hele zaak over kan doen. De discussie gaat een aantal minuten heen en weer, waarbij de emoties hoog oplopen. Een tijdje blijft rechter Solomon bij zijn beslissing. Dan geeft hij toe. Kastrenakes mag zijn vragen stellen, hij mag zelfs rechercheur Buhrmaster oproepen om te weerleggen wat Krishna Maharaj heeft gezegd.

Maharaj verklaart dat hij ervan uit was gegaan dat de agenten die hem drie maanden voor de moord hadden aangehouden, het wapen weer in de kofferbak van zijn auto hadden gelegd. Volgens hem lagen daar ook twaalf complete leger- en marinejackets, zes paar schoenen en twaalf machetes. ‘En helemaal niets dat in de buurt kwam van Chinese werpsterren. Ik bezit 49 procent van een boerderij in Costa Rica, waar tropische planten worden gekweekt. Ik had die machetes en de rest aangeschaft voor die boerderij in Costa Rica.’

Nu is het Kastrenakes’ beurt om bezwaar te maken. Hij merkt op dat de verdachte meer een verhaal vertelt dan antwoord geeft op de gestelde vraag. Rechter Solomon wijst zijn bezwaar van de hand.

De officier gaat nu in op de loopbaan van Krishna Maharaj als zakenman, en probeert hem zover te krijgen dat hij erkent dat hij een goed zakenman is geweest: hij kon iedereen alles verkopen.

‘16 oktober, herinnert u zich die dag?’

‘Jazeker, die herinner ik me.’

‘U zei toen tegen rechercheur Buhrmaster dat u nooit in kamer 1215 bent geweest.’

‘Dat heb ik rechercheur Buhrmaster niet gezegd. Ik heb rechercheur Buhrmaster gezegd dat ik eerder in kamer 1215 ben geweest.’ Maharaj legt uit dat Neville Butler een zakelijke bespreking had gearrangeerd met Eddie Dames, die aanvankelijk een dag eerder zou zijn geweest, om te praten over de verkoop van de Caribbean Times op de Bahama’s. Maharaj zou een uur in de kamer hebben zitten wachten, waarna hij het opgegeven had en was vertrokken.

‘Was het dan naar waarheid wat rechercheur Buhrmaster de jury vertelde, dat u hem op de avond van de moord had gezegd dat u nooit in kamer 1215 was geweest?’

‘Nee!’ Maharaj zegt het met nadruk. Hij zegt dus dat de leider van het onderzoek meineed heeft gepleegd. In een zaak waarin de doodstraf kan worden uitgesproken is dat een overtreding die kan leiden tot vele jaren gevangenisstraf. ‘Het was niet naar waarheid toen hij dat zei, want ik heb hem verteld dat ik er woensdag was. Ik heb hem verteld dat ik er donderdag was. Ik ben vermoedelijk de enige die in dit proces vanaf het allereerste begin rechercheur Buhrmaster de waarheid heeft verteld.’

‘Goed,’ interrumpeert rechter Solomon. Wellicht voelt hij enige sympathie voor de man die terechtstaat en denkt hij dat deze bezig is nog dieper zijn eigen graf te graven. Hij wendt zich tot Kastrenakes. ‘Gaat u door met uw volgende vraag.’

‘Niemand anders heeft volgens u in deze zaak de waarheid gesproken, alleen ú?’ De officier kan ondanks het gebod van de rechter de verleiding niet weerstaan om de verdachte uit zijn tent te lokken.

‘Ik heb niet gezegd: niemand anders. Ik zei: ik ben vermoedelijk een van de weinigen die de waarheid vertellen, meneer.’

‘Gaat u door met uw volgende vraag,’ herhaalt rechter Solomon.

‘Wie spreekt er nog meer niet de waarheid in deze zaak?’

‘Meneer Butler heeft beslist de waarheid niet gesproken.’

‘En wie nog meer?’

‘Meneer Butler, meneer Geddes…’

‘En meneer Carberry?’

‘Meneer Carberry… Nou, ik denk niet dat hij het verschil kent, met alle respect.’

‘Met alle respect.’ Het sarcasme van Kastrenakes is scherp.

De officier gaat door. Waar was Krishna Maharaj op de dag van de moord, nadat hij volgens eigen zeggen het DuPont Plaza om tien uur ’s morgens had verlaten? De man in het getuigenbankje verliest zich in een lang en rammelend verhaal over alles wat er die dag is voorgevallen, en noemt daarbij allerlei zaken die hij rechercheur Buhrmaster verteld heeft maar die de politieman heeft genegeerd.

Ten slotte onderbreekt de rechter hem. ‘Meneer de officier, ik zie niet waar dit toe moet leiden. Ik vraag uw medewerking.’ Hij stuurt de jury even de rechtszaal uit en zegt ten slotte tegen de officier dat hij zo niet verder kan gaan.

Maar Krishna Maharaj is nog niet uitgesproken. ‘Ik ben nog niet klaar met de beantwoording van de laatste vraag die mij gesteld is.’

De rechter heeft echter genoeg gehoord.

De verdachte heeft nog een verzoek aan Hendon: als bewijsstuk het gegeven inbrengen dat hij een test met een leugendetector heeft ondergaan, en met goed gevolg, waaruit zijn onschuld zou blijken.

‘Wie heeft de leugendetectortest ondergaan?’ vraagt rechter Solomon verbaasd.

‘Krishna Maharaj, en met goed gevolg,’ antwoordt Hendon. Dat is waar. George Slattery, een zeer gewaardeerde plaatselijke deskundige, heeft de test afgenomen. Maharaj hield vol dat hij onschuldig was. Slattery stelde vast dat hij de waarheid sprak.

‘En ook de heer Butler heeft de test ondergaan en eveneens met goed gevolg,’ zegt Paul Ridge, de hoofdofficier.

Dus wat bewijst dit? Dat ook Butler de waarheid spreekt? Omdat de tests niet als betrouwbaar bewijsmiddel worden aanvaard, sluit rechter Solomon bewijs op grond van de leugendetector uit. Volgens hem zou het de jury alleen maar in verwarring brengen.

Dan is het het moment voor het OM om tegen Krishna Maharaj de doodstraf te eisen. Paul Ridge houdt zijn requisitoir. Ridge is de hoogstgeplaatste van de twee officieren van justitie. Hij heeft niet veel tijd, want de rechter geeft beide partijen slechts een halfuur om te twisten over leven of dood.

‘Moge het de rechtbank en de verdediging behagen…’ zo begint hij, in de traditionele bewoordingen, en hij maakt daarbij een lichte buiging naar de rechter en geeft een knikje naar Eric Hendon. ‘Goedemiddag… of liever goedenavond, dames en heren.

Vandaag zit hier voor u als verdachte een moordenaar, een man die twee mensen om het leven heeft gebracht. Toch is hij in de gelegenheid gesteld hier voor u te verschijnen en verzachtende omstandigheden naar voren te brengen, verzachtende omstandigheden om u ervan te overtuigen dat hij voor de daden die hij heeft gepleegd niet de doodstraf verdient.

U trekt zich zo dadelijk enkele ogenblikken terug om tot een oordeel te komen. Ik geef u ter overweging dat, gezien de wet en de feiten in deze zaak, dit oordeel niet moeilijk kan zijn.

Wij zijn ongeveer een maand geleden begonnen onder leiding van een andere rechter, in een andere rechtszaal. Maar de rode draad in dit proces bent u, dames en heren van de jury, en de rechtbank verzoekt u nu een aanbeveling te doen. Dankzij u functioneert dit systeem. U maakt het tot een eenheid, u, personen uit alle lagen van de samenleving: kantoormensen, militairen, technici, handarbeiders, uit allerlei wijken van Miami.

Verdient deze man in leven te blijven, gezien wat hij gedaan heeft, of verdient hij de doodstraf? Dat is de aanbeveling die u de rechtbank moet doen. De rechtbank herinnert u er echter aan, zoals al eerder, dat de uiteindelijke beslissing over de straf uitsluitend en alleen aan de rechter is. Bedenkt u wel, dames en heren, uw oordeel is slechts een aanbeveling.

U zou bij uzelf kunnen zeggen: als ik van oordeel ben dat de verdachte schuldig is aan moord met voorbedachten rade, dan ben ik er medeverantwoordelijk voor dat hij op de elektrische stoel van Florida terechtkomt. Dat is niet iets om lichtvaardig mee om te gaan, maar het is niet uw verantwoordelijkheid. U brengt de verdachte niet op de elektrische stoel. U hebt hem ook niet hier in de verdachtenbank doen plaatsnemen. De enige hier in deze rechtszaal die er verantwoordelijk voor is dat hij terechtgekomen is op de plek waar hij nu zit, is de verdachte zelf. Het zijn zíjn daden geweest, en uitsluitend zijn eigen daden, die hem op de plek gebracht hebben waar hij nu zit.

Hij werd gedreven door haat. Hij heeft Derrick Moo Young en diens zoon op 16 oktober naar het DuPont Plaza gelokt. Hij heeft op die dag het recht in eigen hand genomen. Hij heeft besloten zelf voor aanklager te spelen, zelf voor jury, zelf voor rechter.

Ik wil er uw aandacht op vestigen dat op grond van wat de wet in dit geval zegt en op grond van de feiten in deze zaak, ook al zou u het een medemens eigenlijk niet willen aandoen, de wet en de feiten nopen tot het opleggen van de doodstraf.

Dat is duidelijk.

Ook al zou u, leden van de jury, de wet niet onderschrijven, ook al zou u wensen dat de wet dit niet vereiste, toch bent u allen gaan staan en hebt u uw hand geheven en gezworen de wet te zullen gehoorzamen. En dat is wat u te doen staat, wanneer u zich terugtrekt voor uw beraadslagingen.

Uw aanbeveling moet inhouden dat een toepasselijke straf wordt opgelegd. Wanneer u stilstaat bij wat de afgelopen maand in deze rechtszaal de revue is gepasseerd, bij de feiten die u hebt vernomen, bij het bewijsmateriaal dat u is voorgelegd, bij de wetsartikelen die u zullen worden voorgelezen, dan kan er slechts één aanbeveling volgen voor de toepasselijke, gerechte straf.

De rechter, rechter Solomon, zal zeggen dat er verschillende verzachtende omstandigheden zijn, die in mindering komen op de belastende factoren. U hebt een Congreslid gehoord dat helemaal uit Californië of Washington is gekomen om ten gunste van de verdachte te getuigen. Een politicus, die erkend heeft dat hij verkiezingsbijdragen van de verdachte heeft ontvangen, is hier voor u verschenen en heeft verklaard dat hij van mening is dat de verdachte eerlijk en betrouwbaar is.

Maar u, dames en heren van de jury, weet wel beter. U weet dat de verdachte allesbehalve betrouwbaar is. U weet dat hij niet eerlijk is. U weet ook dat hij een gewelddadig persoon is, want u hebt hem veroordeeld. Het enige wat Congreslid Dymally u vandaag heeft laten zien, is wat een slechte mensenkennis hij bezit.

Ook hebt u de verklaring gehoord van Levi England, de advocaat van de verdachte in het civiele proces tegen de Moo Youngs, iemand in dienst van de verdachte, iemand die door de verdachte is betaald, iemand die nog steeds door de verdachte wordt betaald.

Krishna Maharaj was slim genoeg om u in zijn verklaring te zeggen dat geld niet zo’n grote rol speelde. Maar wat voor Krishna Maharaj een heel grote rol speelde, was zijn haat, gewekt door de rechtszaken, de krantenartikelen, door Derrick Moo Young… En het was die haat die hem ertoe bracht Derrick naar het DuPont Plaza te lokken.

Wanneer u kijkt naar de getuigenis van degenen die u vandaag hebt gehoord, naar de goede dingen die Krishna Maharaj gedurende zijn leven ten deel zijn gevallen, dan kan niet gezegd worden dat hij misdeeld is, dat hij niet het voorrecht heeft genoten van een goede opleiding, dat hij niet het voorrecht heeft gehad op te groeien in een alleszins prettige omgeving. We hebben hier te maken met een verdachte die elke stap op zijn levenspad gezet heeft uit eigen, vrije wil. Hij had geld. Hij had status. Hij was een geslaagd zakenman.

Kijkt u eens naar degenen die deze verdachte ter beschikking had om voor hem te getuigen: een lid van het Congres… een lid van het Congrés; een rechter uit Trinidad; een neurochirurg; een advocaat. Deze man heeft profijt getrokken uit alles wat de maatschappij zoal te bieden heeft. En wat doet hij? Hij heeft geen excuus. Hij heeft geen excuus voor wat hij heeft gedaan. Hij is simpelweg bezeten door haat jegens Derrick Moo Young.

Alle ontlastende factoren dienen bezien te worden in het licht van de belastende factoren in deze zaak. Ik zal u er vijf noemen, belastende factoren.

Ten eerste kunt u in overweging nemen dat de verdachte tegelijkertijd schuldig is verklaard aan meerdere halsmisdrijven en andere geweldsdelicten. Dat betekent, met andere woorden, dat u als juryleden rekening dient te houden met het aantal moorden dat de verdachte heeft gepleegd, of het aantal… het aantal geweldsmisdrijven. En ik wil u erop wijzen dat iemand die andere geweldsmisdrijven pleegt, en niet één maar twee moorden met voorbedachten rade, en dat binnen een tijdsbestek van enkele minuten, beslist een bijzondere strafmaat verdient, een zwaardere straf.

En de zwaarste straf in deze zaak is de doodstraf.

Ten tweede: u dient in beschouwing te nemen dat de verdachte de moord met voorbedachten rade heeft begaan in samenhang met een ander ernstig misdrijf. En dat misdrijf, een misdrijf dat u door uw stemming hebt erkend, is in dit geval ontvoering. Volgens de wet mag u het als een verzwarende omstandigheid beschouwen dat hij toen hij Derrick en Duane Moo Young om het leven bracht in feite nog een andere misdaad pleegde. Dat is een tweede verzwarende factor.

Daarenboven verzoek ik u terugkijkend aandacht te schenken aan nog drie andere verzwarende factoren, en wel de volgende. Hij heeft, ten derde, een arrestatie verhinderd zoals de wet die voorschrijft. De verdachte heeft zijn arrestatie verhinderd of gepoogd die te verhinderen. Ten vierde was de doodslag, de moord, buitengewoon doortrapt, gemeen, meedogenloos en wreed. Daar komt, ten vijfde, nog bij dat de moord kil en berekenend was en bovendien vooraf is beraamd.

Wat maakt deze moorden zo speciaal? U weet op grond van de getuigenverklaring dat de verdachte al maanden tevoren de moord op Derrick Moo Young had uitgedacht. Ik zal daar niet weer op ingaan. U zult het zich allemaal herinneren. Maar de koelbloedigheid, de berekening, de uitgebreide planmatigheid… die vragen in deze zaak om… die vragen in deze zaak om de doodstraf.

Deze verdachte… kent geen mededogen, geen enkel mededogen. Toch vraagt hij van ú mededogen. Hij beledigt u en zegt tegen u, leden van de jury, dat u een onschuldig man schuldig hebt verklaard. Wat een brutaliteit! De ongehoorde brutaliteit van deze man! Van u vraagt hij mededogen.

Zelf heeft hij geen mededogen getoond met Derrick Moo Young en Duane Moo Young, en hij heeft dan ook geen recht op mededogen van u.

Hij hield zijn wapen tegen de rug van Derrick Moo Young en doodde hem. En wat deed hij toen? Hij richtte zijn aandacht op de overlevende getuige. Een jongen, die zojuist vlak voor zijn ogen zijn vader vermoord had zien worden, machteloos om iets voor hem te doen… machteloos. Hij wordt meegenomen naar boven, naar een andere kamer, om daar te worden geëxecuteerd.

Want dat is precies wat de verdachte hier gedaan heeft: hij executeerde hem. Hij dwong die jongen de moord en de executie van zijn eigen vader gade te slaan en nam hem toen mee naar boven.

Wat er op dat moment door Duane Moo Young heen gegaan moet zijn, daar kunnen we alleen naar gissen. Ik denk echter dat u, leden van de jury, beslist wel begrijpt en weet dat Duane Moo Young wist dat ook hij zou sterven.

Als dat niet door en door slecht is, als dat niet doortrapt, meedogenloos en wreed is, dan weet ik het niet meer.

Wanneer u zich dus weer terugtrekt voor de stemming, als u bijeenkomt om uw aanbeveling te formuleren, denkt u dan aan die trap, aan Duane Moo Young die deze trap op liep en opdracht kreeg op zijn knieën te gaan zitten en zijn handen achter zijn rug te houden, en toen zag dat er een wapen op zijn gezicht werd gericht.

Want u weet: hij kreeg het pistool recht in zijn gezicht geduwd.

Denk aan wat hij gedacht moet hebben. En hoe hij zich gevoeld moet hebben. En bedenk of u niet vindt dat dit doortrapt, meedogenloos en wreed is, en of u niet vindt dat daar de doodstraf op hoort te staan. Wanneer u uw stem uitbrengt – het gaat hier om een jongeman die zich ervan bewust was dat hij de dood tegemoet ging, hij keek de dood recht in het gezicht en zag dat de trekker werd overgehaald.

Het soort man dat zoiets doet verdient slechts één straf. Ik vraag u de wet te volgen, dames en heren.

Geef gevolg aan de wet en beveel de rechtbank aan wegens de moord op Derrick en Duane Moo Young de doodstraf uit te spreken.

Dank u.’

Paul Ridge loopt langzaam terug naar zijn plek.

Rechter Solomon zendt de jury tien minuten de zaal uit, terwijl Eric Hendon, de advocaat, de laatste hand legt aan zijn slotpleidooi. Hendon houdt het kort. Hij vraagt niet om mededogen. Hij zegt tegen de jury dat zij het niet bij het rechte eind heeft, dat Krishna Maharaj niet schuldig is. De jury heeft het bewijsmateriaal niet goed bekeken, stelt hij. Zij heeft ‘geen aandacht besteed’ aan de feiten. De jury moet de verdachte in de gelegenheid stellen zijn onschuld aan te tonen.

Het is een riskante strategie, nu de verdachte zojuist op alle punten schuldig is verklaard en de verdediging er niets tegenover heeft gesteld. Dat was Krishna Maharajs kans geweest. Maar Hendon heeft geen enkel bewijs van diens onschuld geleverd. Zelfs in de fase van de schuldigverklaring was het enige wat hij de jury aanreikte de positieve verklaringen van zijn cliënt zelf, en het oordeel van enkelen van zijn vrienden dat hij een eerzaam mens was. Het is een riskante strategie om tegen een groep mensen te zeggen dat ze ernaast zitten, als ze juist zonder enige twijfel tot de conclusie zijn gekomen dat de man schuldig is. En om dat dan te doen met alleen een paar vage suggesties. Geen bewijs, slechts summiere indicaties van wat bewijs had kunnen zijn. Om tegen mensen die hun hele leven gezwoegd hebben om in hun levensonderhoud te voorzien te zeggen dat geld voor Krishna Maharaj niet zo’n rol speelde, dus waarom zou hij Derrick Moo Young naar het leven hebben willen staan? Om tegen hen te zeggen dat ze, kortom, stommelingen zijn.

Rechter Solomon leest enkele bladzijden voor met instructies voor de jury, voor de meeste juristen onbegrijpelijk en voor een jurylid dodelijk saai.

Het is 17.32 uur. De griffier noteert wanneer alles gebeurt, op de minuut nauwkeurig. De jury wordt heengezonden om te beraadslagen. In de rechtszaal heeft niemand iets omhanden. De geringste poging om belangstelling te tonen voor iets anders lijkt afbreuk te doen aan het belang van wat zich in het nabije juryvertrek afspeelt. En toch kan het vele uren duren, dagen zelfs.

Andermaal is het Krishna Maharaj niet toegestaan contact te hebben met zijn vrouw. Hij moet terug naar zijn cel, waar hij in eenzaamheid moet wachten. Ook Marita wacht alleen. Zij verkeert nog in shock omdat hij schuldig is verklaard. Ze moet nu onder ogen zien dat haar man kans loopt op de elektrische stoel gebonden te worden, zoals het OM eist, om daar de marteldood te sterven. Ze trilt als een rietje.

18.20 uur. Er komt een mededeling.

‘Er is een vraag gekomen van de jury,’ deelt rechter Solomon mee. In de instructies staat een woord dat hen blijkbaar in verwarring heeft gebracht. Het gaat om de definitie van het woord ‘contemporaneously’. ‘Ik heb het in Black’s Law Dictionary niet kunnen vinden, maar de Webster Dictionary geeft als omschrijving: “ontstaan, bestaand, of gebeurend gedurende dezelfde tijdsperiode”. Tegelijkertijd, dus.’

‘Goed,’ zegt Paul Ridge.

‘Ja,’ zegt Eric Hendon.

‘Aanvaardbaar,’ zegt John Kastrenakes.

Er zijn nog maar zevenentwintig minuten voorbijgegaan. Het lijkt wel een eeuw. Tegelijk lijkt het niets.

Er volgt een nieuwe mededeling. De jury is tot een oordeel gekomen. Opnieuw snel. Maar in de straffase houdt de snelheid niet noodzakelijkerwijs verband met de uitslag: als het gaat om de doodstraf kan een jury soms heel snel besluiten dat ze die niet wenst. Soms ook hebben de leden al in het begin van het proces een soort compromis bereikt. Krishna Maharaj en zijn vrouw Marita weten niet wat ze kunnen verwachten. Ze zijn nooit eerder bij een zware strafzaak betrokken geweest. Ze zijn allebei verlamd van angst. Ieder voor zich, verlamd.

Ook voor de familie Moo Young is dit de eerste keer. In de meeste Amerikaanse staten moet de jury tot een eensluidend oordeel komen, wil de doodstraf kunnen worden opgelegd. Dat is in Florida niet het geval. De stemming kan op allerlei manieren verdeeld zijn. Er is alleen een meerderheid nodig om de doodstraf te adviseren. Een gelijke verdeling, zes tegen zes, betekent levenslang.

De spanning stijgt opnieuw wanneer het schriftelijk oordeel van de jury aan de rechter wordt overhandigd.

‘Goed,’ zegt de rechter. ‘Ik heb hier de aanbeveling… Wat betreft Derrick Moo Young beveelt de jury de rechtbank aan Krishna Maharaj een levenslange gevangenisstraf op te leggen, zonder de mogelijkheid van vervroegde invrijheidstelling gedurende vijfentwintig jaar.’

De aanwezigen zijn gemaand geen emotie te tonen, maar er gaat een zucht door de zaal, nauwelijks meer dan een ademhaling, maar goed hoorbaar, want de spanning is om te snijden. Krishna Maharajs leven is gespaard.

‘Geen meerderheid van de jury,’ vervolgt de rechter, ‘zes stemmen tegen zes. De voorzitter van de jury, de heer Udell, heeft ondertekend. Ik zal er de datum aan toevoegen. Het is vandaag de 5de.’

‘De 6de, edelachtbare,’ bromt de griffier.

‘De 6de.’ Rechter Solomon pauzeert even, terwijl hij zijn aantekening corrigeert.

‘Dan nu het juryadvies inzake de moord met voorbedachten rade op Duane Moo Young,’ vervolgt hij. Sommige aanwezigen in de rechtszaal waren een ogenblik vergeten dat er twee moorden met voorbedachten rade waren geweest, een op vader Derrick en een op zijn zoon Duane Moo Young. ‘De meerderheid van de jury heeft met zeven tegen vijf stemmen de rechtbank aanbevolen Krishna Maharaj hiervoor de doodstraf te geven.’

Rechter Solomon legt geen speciale nadruk op het woord doodstraf, maar het weerkaatst door de zaal. Het lijkt wel of er een ogenblik sprake is van een vacuüm, of de vloer onder ieders voeten wegzakt. Dan vindt er een beweging plaats, een van de officieren lijkt een vuist te maken. Een overwinningsgebaar.

‘Ondertekend door de heer Udell,’ herhaalt de rechter. ‘Gedateerd op heden.’

Een korte onderbreking. De rechter kijkt de griffier aan.

‘De verdachte zal het oordeel te horen krijgen op 20 november om elf uur ’s ochtends. Leid de verdachte weg, alstublieft.’

De formele veroordeling vindt dus op een later tijdstip plaats, maar er bestaat weinig twijfel over hoe die zal luiden. Wanneer de parketwacht komt aanlopen om hem weer naar zijn cel te brengen, keert Krishna Maharaj zich naar zijn vrouw. Dan schuifelt hij de zaal uit, aan weerszijden geflankeerd door een parketwachter.

De rechter wendt zich weer tot de leden van de jury. ‘Ik heb voor ieder van u een erkentelijkheidsoorkonde. Ik wil u vragen een voor een naar voren te komen om de oorkonde in ontvangst te nemen en uw rode badge terug te geven aan de heer Shapiro. We danken u er nogmaals voor dat u zich beschikbaar hebt gesteld en voor uw blijk van goede Amerikaanse burgerzin.’

De leden van het OM bedanken elkaar en schudden elkaar de hand. Ze hebben hun werk goed gedaan. De familie Moo Young kijkt tevreden.

Aan de andere kant van de zaal laat Marita Maharaj haar tranen de vrije loop.

-

2 De executie

Geen van de juryleden die hadden geadviseerd om Krishna Maharaj ter dood te brengen had zelf ooit een executie meegemaakt. Dat voorrecht is beperkt tot een selecte groep mensen: de advocaat van de veroordeelde, een familielid of andere verwanten van het slachtoffer, de officier van justitie, een handvol officiële getuigen en af en toe een journalist die het geluk heeft gehad een loterij van de gevangenis te winnen. Door de jaren heen heb ik zes van mijn cliënten zien sterven: twee op de elektrische stoel, twee in een gaskamer en twee op een brancard door middel van een dodelijke injectie.

Het gebeurt altijd ’s nachts, in het donker. Ik ben er nooit achter gekomen of het ertoe doet hoe het gebeurt, want de gevangene is uiteindelijk toch dood. In één opzicht is de dodelijke injectie het meest surrealistisch, omdat de hele enscenering een imitatie is van een klinische situatie, al ligt de gevangene vastgebonden in de vorm van een kruis, met zijn armen wijd uitgespreid om alle ruimte te maken voor de naald. Soms heeft het gevangenispersoneel tien minuten, twintig minuten, drie kwartier tijd nodig om in de arm van de gevangene een ader te vinden.

De gaskamer is naargeestig, met zijn reminiscentie aan Auschwitz. Maar als ik moet kiezen, vind ik de elektrische stoel nog het afschuwelijkst.