Dit e-boek is voorzien van een verborgen, persoonlijk watermerk.
Het verspreiden of openbaar maken van dit e-boek is niet toegestaan.

This e-book contains a hidden and personal watermark. Distribution is prohibited.

Inleiding

We hebben nogal wat meegemaakt het laatste decennium. De kredietcrisis die van 2007 tot en met 2011 duurde en de daaropvolgende klim uit het financiële dal naar tijden van voorspoed. Inmiddels waarschuwen de economen alweer voor een volgende periode van zwaar weer. Hoe komen we er dan bij om De kleine Rijk worden voor Dummies te publiceren, tegen de achtergrond van dit onzekere economische landschap?

Het antwoord is dat wij iets weten wat elke miljonair weet: als je met het opstellen van een plan voor je economische onafhankelijkheid wacht tot het moment dat de omstandigheden perfect zijn, zul je je leven doorbrengen met dromen in plaats van met cash.

Eigenlijk is er geen beter moment om je financiële gezondheid in eigen hand te nemen dan wanneer de economie erop uit lijkt te zijn om je onderuit te halen. Je kunt de beurskoersen niet omhoog dwingen maar je kunt wel je uitgaven onder controle brengen, creatief leren omgaan met je budget en een plan verzinnen dat jou immuun maakt voor de uitwassen van de globalisering.

Over dit boek

Ons belangrijkste doel met dit boek is je te laten zien dat je daadwerkelijk controle hebt over je financiële toekomst. Natuurlijk hebben de aandelenmarkten, de rentevoet en de economie in het algemeen invloed op hoe snel je jouw doelen kunt bereiken en op welke risico’s je daarbij loopt. Maar te veel mensen leunen te zwaar op deze externe bronnen voor hun eigen financiële stabiliteit. Wij willen je laten zien hoe je jouw eigen financiën kunt organiseren en hoe je aanpassingen kunt doen wanneer de economische omstandigheden (of jouw doelstellingen) wijzigen.

Een andere doelstelling is je de eenvoudige, dagelijkse stapjes bij te brengen waarmee je jouw financiën onder controle krijgt en vervolgens je financiële doelstellingen kunt realiseren. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, vereist het financiële succes van een individu niet de financiële ondergang van een ander: iedereen kan zijn financiële toekomst veiligstellen. Wanneer je ontdekt dat je inderdaad weer de baas bent over je eigen portemonnee, zul je daar zo veel plezier aan beleven dat je ook geen tijd zult hebben jaloers te zijn op andermans financiële situatie.

Tot slot: dit boek is niet alleen bedoeld voor de rijken of de middenklasse die elk jaar maximaal profijt halen uit de aftrekposten die zij kunnen opvoeren op hun belastingformulier. Dit boek is ook bedoeld voor mensen die moeite hebben de eindjes aan elkaar te knopen en die niet weten hoe zij hun financiën weer onder controle moeten brengen om hun dromen te kunnen najagen. Het maakt niet uit hoe je huishoudboekje er vandaag uitziet: dit boek biedt talloze tips en informatie die je op weg zullen helpen bij je eigen route naar rijkdom.

Wegwijzer voor dit boek

In het kader van de consistentie en de betrouwbaarheid, hanteren wij in het boek de volgende regels:

Vaktermen die wij voor het eerst gebruiken, worden cursief gedrukt.

Sommige webadressen zijn door het einde van de regel afgebroken. Op die plekken hebben wij geen extra koppelteken toegevoegd. Je kunt dus precies intoetsen wat je in dit boek ziet staan.

In sommige hoofdstukken zul je kaders tegenkomen. Deze informatie hebben wij opgenomen voor de geïnteresseerde lezers, maar ons ego zal geen deuk oplopen wanneer je besluit deze kaders over te slaan, noch zul je belangwekkende informatie mislopen.

Pictogrammen in dit boek

In het boek kom je in de marge geregeld pictogrammen tegen die je attenderen op specifieke soorten informatie. Hier kun je zien wat elk pictogram betekent:

Dit is praktische informatie die je meteen kunt gebruiken om het beheer van je financiën te vereenvoudigen. Er kan een website bij vermeld zijn, een suggestie over het visualiseren van je doelstellingen of zelfs een aantal financiële opties om uit te zoeken.

Dit pictogram wijst op informatie die wij willen benadrukken en die je wellicht opslaat om in de toekomst nog eens na te slaan.

Deze kleine bom waarschuwt je voor mogelijke problemen of duistere financiële wateren die je goed in de gaten moet houden.

Soms kunnen we het niet vermijden in te gaan op technische details. Deze passages markeren wij met een pictogram. Je kunt deze passages gemakkelijk overslaan als je wilt, of je kunt ze wel lezen en allerlei informatie opdoen waarmee je je vrienden ook nog eens kunt imponeren.

Waar nu heen te gaan

Voor Dummies-boeken zijn zodanig gestructureerd dat je aan het begin kunt beginnen, meteen kunt doorbladeren naar het einde of heen en weer kunt springen tussen de hoofdstukken die je op dit moment het meest interesseren.

Als je ergens een geheim potje had dat je nu wilt investeren op de beurs, ga dan naar hoofdstuk 7 voor advies over het ontwikkelen van een investeringsfilosofie en het kiezen van aandelen die jou in staat stellen je doelen te verwezenlijken. Ook is daar een en ander te lezen over je ‘risicotolerantie’, die met de tijd kan veranderen. Als jouw Route naar Rijkdom in het opzetten van een eigen bedrijf ligt, moet je bij hoofdstuk 5 zijn.

IN DIT HOOFDSTUK

Je houding ten opzichte van geld vaststellen

Je einddoel vaststellen en bepalen hoe je daar komt

Ontdek de uitdagingen voor je ‘geldtype’

Nieuwe gewoontes met betrekking tot geld ontwikkelen

Hoofdstuk 1:
Je verhouding tot geld bepalen

Net als veel andere mensen kun je je fiscale gezondheid overlaten aan het toeval, ervan uitgaande dat het allemaal wel op z’n pootjes terecht zal komen. Maar als je serieus werk wilt maken van rijk worden, moet je je financiën serieus gaan regelen. Dat betekent dat je moet gaan budgetteren, doelstellingen formuleren en een plan maken om rijkdom te vergaren. Daarnaast moet je ook je emotionele verhouding tot geld leren begrijpen.

Hoe denk jij over geld?

Iedereen gaat anders om met geld. Voor sommige mensen betekent geld macht – niet alleen in de politieke zin van het woord, maar ook in termen van onafhankelijkheid en veiligheid. Voor anderen is geld een gereedschap dat je in staat stelt je leven te verbeteren – door bijvoorbeeld te betalen voor opleidingen of scholing. Nog weer anderen beschouwen geld in eerste instantie als meetinstrument – een manier om hun succes en zelfvertrouwen aan af te meten.

Bijna iedereen reageert weleens negatief op geld gerelateerde onderwerpen en situaties. Er zijn twee cruciale stappen in het leren begrijpen waar je eigen negatieve gedachten vandaan komen en jezelf leren de invloed daarvan te minimaliseren. De eerste is jezelf af te vragen hoe je over geld denkt. De tweede is te focussen op positieve gedachten en manieren te bedenken om de negatieve gedachten aan te pakken.

Gunnen of afgunst

Hoe voel je je wanneer je hoort dat iemand miljonair is geworden? Wanneer je leest dat iemand de jackpot van de loterij heeft gewonnen? Als je op zo’n moment tegen jezelf zegt ‘fijn voor hem’ en je vervolgens weer met je eigen zaken bemoeit, heb je waarschijnlijk een tamelijk gezonde houding ten opzichte van geld.

Maar wanneer je de afgunst en wrok in je voelt opkomen, wanneer je aanneemt dat het geld is verkregen op oneerlijke gronden of wanneer je denkt dat zo veel geld niet goed is voor een individu, zullen je gedachten en gevoelens je misschien in de weg zitten bij het realiseren van je eigen financiële doelstellingen.

Natuurlijk zit je relatie met geld complexer in elkaar dan de hierboven aangestipte onderwerpen. Zoals iedereen beschik je over wat wij noemen een specifieke ‘geldtype’, dat bepaald wordt door een aantal trekjes en ideeën en door je gedrag. Samen bepalen die elementen hoe jij met geld omgaat. Deze ‘geldpersoonlijkheden’ komen verderop in dit hoofdstuk aan de orde.

Verander je denkpatroon

Het vergt enige oefening om negatieve gedachten over geld en rijkdom te kunnen veranderen in positieve, deels omdat veel negatieve gedachten zo natuurlijk lijken dat je ze bijna niet herkent als negatief. ‘Ik kan het me niet veroorloven’ is een goed voorbeeld van een verhuld negatieve gedachte.

Miljonairs denken niet na over wat zij zich kunnen veroorloven. In plaats daarvan proberen zij te bedenken hoe zij zich kunnen veroorloven wat zij willen. Dat maakt deel uit van hun voortdurende neiging doelen te formuleren, zoals rijke mensen gewend zijn te doen (zie hoofdstuk 2 voor het formuleren van doelstellingen).

Hier volgt een aantal andere gebruikelijke negatieve gedachten en hun positieve tegenhangers.

Wanneer je jezelf betrapt op negatieve gedachten of uitspraken, formuleer de gedachte dan opnieuw als vraag. Je zult verrast zijn over hoe snel je stemming opklaart en hoe veel krachtiger je je voelt, vooral wanneer je deze techniek onder de knie krijgt.

Een plan voor de toekomst smeden

Zelfs wanneer je je van het ene loonstrookje naar het andere sleept, kun je een plan bedenken om je situatie te veranderen. Alleen al het opschrijven van een plan helpt je nieuwe mogelijkheden en kansen te zien die lastiger te ontdekken zijn wanneer je alleen maar bezig bent met overleven tot het einde van de maand.

Elk financieel plan kent drie hoofdkenmerken:

Visualiseer de toekomst. Deze visie voortdurend in je achterhoofd houden, motiveert je om vandaag nog de dingen te doen die je dichter bij je doel brengen.

Beheer je schulden. Werk verlieslatende schulden weg en ondernemen stappen om je te verzekeren dat je daar ook in de toekomst niet afhankelijk van raakt.

Zet een spaarplan op. Zonder spaargeld is de kans groot dat je terugvalt op een schadelijke lening als zich iets onverwachts voordoet.

Veel dingen die zich buiten jouw invloed bevinden kunnen effect hebben op je financiële situatie. Een bruikbaar en succesvol plan focust op de dingen die je kunt doen om je situatie te verbeteren, los van de gebeurtenissen op Wall Street en in de winkelstraat om de hoek.

Kies je route naar rijkdom

Je financiële plan maakt duidelijk wat je bestemming is. Nu hoef je alleen nog maar uit te zoeken hoe je daar terechtkomt. Er zijn bijna net zo veel manieren om rijkdom te creëren als mensen die nadenken over hoe zij rijk kunnen worden. Je kunt investeren op de beurs of in vastgoed. Je kunt een nieuwe internationale fastfoodketen oprichten of je kunt geld winnen, geld trouwen of geld erven.

Welke route je ook kiest, probeer deze dingen in gedachten te houden om je kans op succes te vergroten.

Levert het genoeg geld op? Je kunt je financiële plan niet in werking stellen als je niet genoeg geld binnenkrijgt om je basisuitgaven te dekken en iets extra’s voor je langetermijndoelstellingen.

Is het iets waar je plezier in hebt? Het is waarschijnlijk dat je iets wat je leuk vindt gemakkelijker volhoudt.

Is het iets waar je talent voor hebt? Bedenk waar je goed in bent en kijk dan naar mogelijkheden waar je je talent voor kunt gebruiken.

Is het iets waarvoor je de vaardigheden hebt? Als je niets van accountancy weet behalve dat de cijfers met elkaar in balans moeten zijn, is het geen slim idee om een eigen accountantskantoor op te zetten.

De gelukkigste miljonairs zijn die individuen die het werk waar zij werkelijk plezier in hebben, combineren met de financiële doelstellingen die zij hebben geformuleerd.

Wat rijke mensen weten

Hier volgen enkele dingen die rijke mensen weten – dingen die je moet begrijpen voordat je kunt beginnen met rijk worden:

Je hebt je financiële zekerheid in eigen handen. Rijke mensen zijn bereid te luisteren naar adviezen en ideeën van anderen, maar ze zullen de macht beslissingen te nemen nooit overdragen.

Kennis is macht. Rijke mensen zorgen dat ze alles weten over hun mogelijkheden om te investeren. Ze leren hoe geld werkt en hoe ze meer geld kunnen verdienen.

Je geld moet voor jou werken. Rijke mensen weten dat wanneer je je geld op de juiste plek onder de juiste omstandigheden wegzet, het meer geld zal opleveren.

Het risico kan beperkt worden. Om geld voor je te laten werken, moet je vaak enig risico nemen. Rijke mensen zijn niet bang om risico’s te nemen: in plaats daarvan leren zij hoe zij het risico zo klein mogelijk kunnen houden.

Je moet praten over geld. Je zult nooit leren hoe geld werkt, of hoe je geld laat werken voor jou, als je niet bereid bent erover te praten.

Positief denken leidt tot positief handelen met positieve resultaten. Rijke mensen weten dat een positieve instelling hun ogen opent voor mogelijkheden die zij nooit hadden overwogen wanneer zij een negatieve instelling hadden. Kansen zetten rijke mensen aan tot onderzoek. Zij zullen zo veel mogelijk aan de weet proberen te komen en vervolgens tot handelen overgaan. En hun handelingen zullen hen naar hun doelstellingen leiden.

Zet vandaag nog alle stappen die mogelijk zijn op je route naar rijkdom, zelfs als het kleine stapjes zijn. Er bestaat een oud Chinees spreekwoord dat van toepassing is op zowel het bereiken van je financiële doelstellingen als op welke andere uitdaging ook: ‘Een reis van duizend kilometer begint met een kleine stap.’

Je ‘geldtype’ begrijpen

De meeste mensen weten dat verschillende persoonlijkheden anders omgaan met geld. Maar verrassend weinig mensen kunnen inschatten wat hun ‘geldtype’ is of waarom zij omgaan met geld zoals zij dat gewend zijn.

In deze paragraaf gaan we te rade bij een expert op het gebied van persoonlijkheden, om je te helpen bij het identificeren van de karakteristieken van elk van de vijf ‘geldpersoonlijkheden’. Vervolgens reiken wij een aantal tips aan over hoe je eigen geldtype aan te pakken, zodat je in staat bent je eigen financiën effectiever te organiseren. We vertellen je ook hoe je kunt beoordelen hoe ver je durft te gaan in je jacht op je financiële doelstellingen en hoe de risico’s minimaliseert.

Ontdekken hoe je over geld denkt

Verschillende persoonlijkheden gaan anders om met geld. Cliff Isaacson, een adviseur die dertig jaar ervaring heeft in het onderzoek naar de rol die je persoonlijkheid speelt in verscheidene uitdagingen in je leven, zegt dat er vijf uitgesproken ‘geldpersoonlijkheden’ bestaan, elk met zijn eigen karakteristieken en uitdagingen.

De planner

Planners hebben een hekel aan chaos en willen bij het beheer van hun financiën vooral orde op zaken stellen. Zij zijn meer geneigd in de loop der tijd rijkdom te verwerven, omdat zij eerder geneigd zijn een financieel plan te formuleren en zich daaraan te houden. Ook zien ze geld als een middel om hun levensstandaard te verbeteren, in plaats van als een doel op zich.

Door plotselinge rijkdom als gevolg van een erfenis of het winnen van een loterij kunnen ze van slag raken, althans tot het moment dat zij hun financiële plan weer op orde hebben. Ze zullen zich niet vaak schuldig voelen over hun rijkdom, omdat zij hun eigen financiële zekerheid toeschrijven aan hun zorgvuldige omgang met geld.

De verkwister

Verkwisters staan recht tegenover de planners, zegt Isaacson. Waar de planner weet wat hij wil en zijn planning daarop aanpast, volgt de verkwister de massa zonder zich af te vragen wat hij wil. ‘Verkwisters weten niet wat zij willen, dus zijn zij eerder geneigd impulsaankopen te doen’, zegt Isaacson.

Verkwisters willen niet achter blijven bij de buren, los van de vraag wat het gevolg is voor hun eigen financiële situatie. Wanneer zij een financieel plan opstellen, zullen zij het lastig hebben zich eraan te houden, zeker wanneer anderen het er niet mee eens zijn. Hun verlangen naar goedkeuring kan ertoe leiden dat zij veel meer uitgeven dat goed voor hen is, zelfs aan zaken waar zij niets mee of aan hebben. Ook voelen zij zich vaak schuldig over hun vermogen.

De broodnodige

Isaacson zegt dat de broodnodige niet zo snel geld aan zichzelf zal besteden. ‘Het verlangen om een nieuw paar schoenen te kopen, is niet genoeg. Broodnodigen moeten een nieuw paar schoenen nodig hebben om de uitgave te verantwoorden.’ Dat betekent niet dat broodnodigen noodzakelijkerwijze goed zijn in sparen. Als een broodnodige geen geld uitgeeft aan zichzelf, besteedt hij het aan zijn echtgenote en zijn kinderen.

De broodnodigen hebben vaak een succesvolle carrière, omdat ze gefocust zijn op details en normaal gesproken zeer loyaal zijn. Van de vijf geldtypen zijn de broodnodigen het meest geneigd statussymbolen na te jagen. Desondanks zullen broodnodigen moeite hebben te genieten van hun rijkdom als zij die hebben bereikt en zullen zij het ook moeilijk vinden hun rijkdom verder te laten groeien wanneer zij eenmaal het niveau dat zij zichzelf vooraf tot doel hadden gesteld, hebben bereikt.

Graaf (of barones) Geefgraag

De graven en baronessen Geefgraag onder ons willen dat iedereen gelukkig is, en als dat betekent dat zij hun laatste stuiver moeten weggeven, doen zij dat. Dit geldtype leeft voor het moment en hij gaat ervan uit dat alles in de toekomst wel weer op zijn pootjes terecht zal komen. Als ze platzak zijn, zullen ze schulden aangaan om de dingen te kopen die ze willen hebben.

Angst is een belangrijke stimulus voor mensen van dit geldtype, waardoor zij relatief riskante investeringen durven te doen. Wanneer de risico’s zich uitbetalen, rechtvaardigt dat nog grotere risico’s. Als zij risico’s nemen en verliezen, zullen ze in de toekomst niet voorzichtiger zijn. Graaf en barones Geefgraag zijn niet noodzakelijkerwijs goed in het plannen voor de toekomst. Ze zijn veel meer geïnteresseerd in voordeeltjes op de korte termijn dan in doelstellingen voor de lange termijn.

De hamsteraar

Andere geldtypen beschouwen geld als een middel om hun doelstellingen te bereiken. De hamsteraar ziet het verzamelen van geld als doel op zich. Hamsteraars houden niet van geld om wat geld kan doen, ze halen hun plezier uitsluitend uit het verzamelen en het bezit.

Zij zijn het meest geneigd te klagen dat zij zich iets niet kunnen veroorloven of over de kosten van levensonderhoud in het algemeen. Dit maakt deel uit van de techniek die zij gebruiken om hun bezittingen te verstoppen, zegt Isaacson. ‘Ze doen alsof ze arm zijn, zodat anderen hun geheim niet te weten komen.’ Geld uitgeven, zelfs aan noodzakelijke dingen, levert stress op – in extreme gevallen zelfs fysieke pijn.

Hamsteraars kunnen jaloers zijn op de manier waarop anderen geld uitgeven en wantrouwen iedereen, zelfs hun echtgenoten en andere geliefden, omdat zij diep van binnen bang zijn dat deze mensen het geld wat zij hebben bijeen gebracht, zullen afnemen.

Je gevoelens over geld veranderen

Het is mogelijk je houding ten opzichte van geld – en de bijbehorende gevoelens – te veranderen. Isaacson heeft voor elk geldtype een andere aanpak.

Voor de planner: richt je op flexibiliteit

De frustratie die planners voelen over onverwachte uitgaven is het gevolg van het ontbreken van een plan om daarmee om te gaan, zegt Isaacson. Wanneer je binnen het budget een klein potje opzij zet, kun je die frustraties voorkomen.

Los van bij welk geldtype je hoort, zul je altijd profiteren van een potje voor noodgevallen. Voor het type van de planner is dat noodfonds meer dan een potje om op terug te kunnen vallen: voor hem betekent het een verzekering tegen het onverwachte.

Voor de verkwister: ontdek jezelf

Omdat de verkwister niet weet wat hij eigenlijk wil, raadt Isaacson aan te beginnen met het samenstellen van een wensenlijstje. Daarna moet je een rangorde aanbrengen. ‘Vaak ontdekken verkwisters wanneer zij zich echt focussen op de dingen die zij willen hebben, dat veel zaken helemaal niet zo belangrijk voor hen zijn’, zegt Isaacson.

Nadat je de prioriteiten hebt aangebracht op je lijst, kun je het lijstje op de koelkast of de badkamerspiegel plakken – ergens waar je het lijstje vaak ziet en je het kunt gebruiken om jezelf er voortdurend aan te herinneren wat je echt wilt en waarom.

Voor de broodnodige: volg je emoties

‘Natuurlijk moet geld gebruikt worden voor de dingen die je nodig hebt’, zegt Isaacson. ‘Maar het kan ook worden gebruikt om het plezier in het leven te vergroten. Het is een zeer beperkte en onbevredigende benadering van omgaan met geld om je alleen maar te richten op wat je nodig hebt en te negeren wat je wilt.’

Net als verkwisters kunnen broodnodigen ervan profiteren de dingen op te schrijven die zij willen en waarom. Voor deze oefening geldt in dit geval wel een andere regel: je mag niet alles opschrijven wat je nodig hebt, alleen die dingen die je wilt hebben.

Voor graaf of barones Geefgraag: compromissen sluiten

Aangezien graaf en barones Geefgraag van risico’s houden, maar deze risico’s veel angst teweegbrengen bij hun echtgenoten en andere naasten, adviseert Isaacson hen de gulden middenweg te zoeken. ‘Neem die risico’s met een kleinere investering en breng de rest van het geld onder op een veilige plek. Op die manier beleef je nog steeds de spanning van de riskante investering, maar stel je niet je volledige financiële zekerheid in de waagschaal’, zegt hij.

Voor de hamsteraars: opgroeien

De sleutel voor hamsteraars, zegt Isaacson, is dat zij onthouden dat ze nu volwassen zijn. ‘Je bent geen kind meer, dat niet in staat is anderen ervan te weerhouden zijn spullen af te pakken’, zegt Isaacson. ‘Het is misschien moeilijk te geloven, maar je kunt zelf beslissen hoe je jouw geld wilt besteden zonder je druk te maken over de kans dat iemand je geld zal afpakken.’

Wij adviseren je stappen te zetten waarmee je een gezonde balans kunt bereiken tussen sparen en uitgeven – een balans die je voldoende financiële zekerheid biedt, terwijl je nog steeds in staat bent plezier te beleven aan het geld dat je uitgeeft om de kwaliteit van leven te verbeteren.

Weten wat je niet doet voor geld

Onderdeel van het begrijpen van je geldtype is weten wat je grenzen zijn bij het verdienen van geld. Waarden zijn altijd persoonlijk en jij bent de enige die weet waar jij de streep hebt getrokken met betrekking tot het verdienen van geld.

Het kan nuttig zijn om je de omstandigheden in te beelden waaronder je voor een dilemma komt te staan. Bijvoorbeeld: als jij 5.000 euro zou krijgen door te liegen tegen een klant, wat zou je dan doen? En wat zou je doen als het maar een heel klein leugentje was?

Door met dit soort wat-als-scenario’s te werken, leer je bij het maken van financiële beslissingen te varen op je eigen moreel kompas. Je zult minder snel spijt krijgen van het laten schieten van kansen die niet bij jouw waarden passen en je zult waarschijnlijk geen beslissingen nemen waar je later spijt van krijgt.

Het risico minimaliseren