Moordzaak zonder lijk

Jac. Toes en Paul Bolwerk

MOORDZAAK
ZONDER
LIJK

Nieuw Amsterdam Uitgevers

© Jac. Toes en Paul Bolwerk 2015

Alle rechten voorbehouden

Omslagontwerp Annemarie van Pruyssen, www.amvp.nl

Foto omslag © Patrick van Wolferen

Foto auteurs © Marco Vellinga

NUR 339

ISBN 978 90 468 1887 9

www.nieuwamsterdam.nl/moordzaakzonderlijk

Deze digitale editie is gemaakt naar de derde druk, 2015, met
ISBN 978 90 468 1886 2

Inhoud

  1    Schoonmaak in schemerlicht

  2    Een verloren zoon

  3    Eén op de 40.000

  4    Altijd vrolijk, altijd glimlachen

  5    Ja goeiedag, met Henk Peters…

  6    ‘Een risicovolle aanhouding’

  7    Malle Pietje

  8    Een vriendendienst met grote gevolgen

  9    Welke dader past bij dit slachtoffer?

10    Lang, blond en irritant

11    Streng maar rechtvaardig

12    Tennis, scooteren en vrouwen

13    Sterker dan de regels van het geloof

14    Een belastend ladeblok

15    De verhoren werken bevrijdend

16    Speel je graag James Bond?

17    Zware schulden, zwaar verliefd

18    Henk Kiekkerieki

19    Het is niet wat je denkt, schatje

20    Bij de vondst van elk lijk gloort er hoop

21    B1390, B1391 en A3258

22    Frans, wat zou er in jouw grafrede staan?

23    De bedrogen echtgenote

24    Een mooie dag voor een lijkopgraving

25    De ‘P’ van Peters

26    Deal or no deal?

27    Het proces

28    Sandwichen in de leukste kroeg van Valkenswaard

29    ‘Wie bent u, wat wilt u?!’

30    Heb ik met een moordenaar in bed gelegen?

31    Een safehouse onder de Cypriotische zon

32    Met een Brabants boerke op vrijgezellenreis

33    Alles of niets – de generale

34    ‘Ik hoor u niet zeggen: ik ben onschuldig’

35    Een zwart gat in de bewijsvoering, het blijft knagen

36    Een nagedachtenis die vervaagt

Dankwoord

Over de auteurs

1

Schoonmaak in schemerlicht

Arnhem, begin mei 2009 – De verlichting van de omringende gebouwen werpt een zwak schijnsel op het silhouet van de parkeergarage aan de Langstraat. Op de smalle toegangsweg komt een Suzuki Wagon voor de gesloten ingang tot stilstand. Het is ver na sluitingstijd. Frans J. gebruikt zijn speciale toegangspas om naar binnen te rijden. De blauwe harmonicapoorten vouwen zich open. Behendig manoeuvreert hij de Suzuki via de oprit naar parkeerdek 1+.

Ingrid, zijn vriendin, zit zwijgend naast hem. Frans is de hele rit al kortaf tegen haar geweest. Waarom is haar een raadsel, maar ze weet wel dat ze dan haar mond moet houden.

‘We gaan een auto wassen,’ zei hij slechts toen hij haar thuis ophaalde. Meer wilde hij niet kwijt.

Hij stopt op de rijbaan, zet de Suzuki in zijn vrij en wijst naar een andere auto op het parkeerdek, een zwarte Volkswagen Golf die eenzaam onder de tl-lichten staat.

‘Rijd maar achter me aan,’ gebiedt Frans. ‘Helemaal naar boven.’

Zonder haar antwoord af te wachten stapt hij uit en loopt naar het Golfje. Zijn voetstappen echoën rond, zoals elk geluid weerkaatst wordt in het massieve, betonnen gebouw dat zeven verdiepingen telt. Ingrid kruipt snel achter het stuur van de Suzuki. Frans rijdt de wagen uit het parkeervak en draait geroutineerd via de hoger gelegen verdiepingen naar de parkeerplaatsen op het dakterras. Daar zet hij de Golf in de verste uithoek neer.

Terwijl Ingrid uitstapt, doet Frans de achterklep van de kofferbak van de Suzuki Wagon al open. Hij haalt er een witte emmer met water uit. Met een grote, geelbruine spons begint hij de portieren, het stuur en het dashboard van de Golf schoon te maken. Ook de zijkanten neemt hij driftig onder handen. Met een doekje veegt hij de binnenzijde van de auto nog eens extra na.

Ingrid kijkt toe en wacht af. Hierboven is het donker. Alleen bij de liftschacht van de parkeergarage, die boven alles uittorent, brandt licht. Op de achtergrond ziet ze de contouren van de verlichte John Frostbrug, de Eusebiuskerk en de twin towers, de twee hoge kantoorgebouwen bij Arnhem Centraal. Ze huivert in de wind, die hier vrij spel heeft.

‘Hé, doe ook eens wat. Maak de bijrijdersstoel maar schoon,’ draagt Frans haar op. ‘Met die gele tape.’

Ingrid pakt een rol en plakt brede banen over de zitting en rugleuning van de bijrijderszijde. Met een snelle haal trekt ze de stroken weer los. Er zit allerlei viezigheid aan de krullende tape: haren, stof en vezels.

‘Je doet het niet goed,’ snauwt Frans. ‘Laat mij maar.’

Ingrid geeft de rol aan Frans, die zowel de bijrijdersstoel als de bestuurdersstoel met de gele tape afplakt. Geen stukje stof is meer te zien. Met forse halen trekt hij de stroken ervan af, frommelt ze bij elkaar en stopt ze in een plastic zak. Geen snippertje tape laat hij achter.

‘Kom, we gaan weer,’ zegt hij nadat hij het resultaat heeft geinspecteerd.

Als ze in de Suzuki Wagon de parkeergarage uit rijden, durft Ingrid eindelijk de vraag te stellen die haar al die tijd heeft beziggehouden: ‘Frans, van wie is die auto eigenlijk?’

2

Een verloren zoon

Woensdag 29 april 2009 – De vraag dringt zich voor de eerste keer bij haar op wanneer ze de slottune van het late journaal hoort. Henk, waar blijf je nou? Meteen stelt ze zich gerust. Laat dat jong toch, Dinie, het is Koninginnenacht! Gun hem dat verzetje toch. Ze zal de voordeur wel horen dichtvallen als hij thuiskomt, ze slaapt licht. Bovendien trekt Henk altijd zijn eigen plan, zeker wanneer er in de stad iets te beleven valt. Hij was er zoals altijd met zijn fototoestel op uit getrokken en dan verloor hij de tijd makkelijk uit het oog.

Ze pakt de afstandsbediening en zapt naar Omroep Gelderland. Misschien is er iets sensationeels tijdens de festiviteiten gebeurd, dan maken ze het daar wel bekend… Nee, niets bijzonders.

Soms zei Henk dat hij zijn roeping als nieuwsfotograaf was misgelopen. Regelmatig stonden zijn foto’s in Hoog en Laag, De Veluwepost, soms zelfs in De Gelderlander. Hij stond ze voor een paar tientjes af, of voor niks als het zo uitkwam. Als ze zijn naam er maar bij zetten. Zelf betwijfelt ze of er een echte persfotograaf in Henk school, nou ja, zover was het gelukkig ook nooit gekomen. Henk gedijde het beste bij orde en regelmaat. Hij had leiding nodig en dat fotograferen moest maar een hobby blijven. Een hobby die trouwens al zijn vrije tijd opvrat. Tijdens het avondeten stond die pieper van hem altijd aan. Telkens als dat ding een krakerig geluid uitbraakte, boog hij zich gespannen naar het schermpje.

‘Niks aan de hand,’ zei hij negen van de tien keer, maar hij schrokte daarna subiet zijn bord leeg, alsof hij na het volgende bericht wel op stel en sprong de deur uit moest. Dat gejaagde had hij als kleine jongen al.

In de verte hoort ze een torenklok elf uur slaan. Ze moest maar eens haar bed opzoeken. Morgen gaat Henk met zijn twee zussen en hun kinderen naar Apeldoorn, hij wil per se foto’s van de koninklijke familie maken. Ze hebben dat al weken geleden afgesproken. Om kwart voor zeven zullen ze vertrekken, hij wil beslist op een goede plek staan. Ze schuift de gordijnen opzij en kijkt naar beneden of ze zijn VW Golf kan ontdekken tussen de rijen auto’s op het parkeerterrein aan de voorkant. Nee, zijn auto staat er niet bij… voor de zekerheid nog even aan de zijkant kijken. Ze loopt naar de keuken en opent de balkondeur. Voorzichtig voor het afstapje… Ze houdt zich aan de balkonreling vast en doet een paar passen naar voren. Ze hoort voetstappen vlak onder haar balkon, ja, dat zal hem zijn… Ze buigt zich voorover maar een harde klap doet haar terugdeinzen. Voorzichtig gluurt ze over de reling terwijl de klap nagalmt. Hè, nee, het is de buurman die de kanteldeur van zijn garagebox dichtdoet. Ze kijkt hem na tot hij om de hoek van het appartementencomplex verdwijnt.

Is dat hem dan, daar bij de bosrand? Ja, daar loopt iemand, een schim… Henk! Ze wacht tot hij in de buurt van een lantaarnpaal komt… Nee, het is een wandelaar met een hond aan de lijn. Ze blijft een tijdje staan totdat ze geen beweging meer ziet en alleen het zachte geruis van de beuken en berken hoort.

Wacht, ze kan hem natuurlijk ook bellen, waarom niet?

Ze loopt terug naar de woonkamer, zet het geluid van de tv zacht en pakt de telefoon. Ze krijgt meteen zijn voicemail. Hé, wat raar! Heeft hij zijn mobieltje dan uitgezet? Dat was niks voor Henk, hij moest en zou altijd bereikbaar zijn.

Een tijdje zit ze met haar handen op schoot naar het beeldscherm te kijken. Had hij die middag niet iets over een afspraak met een politieman gemompeld? Maar dat kon gewichtigdoenerij zijn. Voor hetzelfde geld was hij met die vrouw uit Doetinchem de hort op. Met Jade, zijn aanstaande bruid, ja ja, zogenaamd dan… Ze kon geen hoogte krijgen van deze Djeetje, zoals Henk haar noemde. Henk was dol op haar, hij legde haar behoorlijk in de watten. ‘Dit is mijn vriendin.’ Hij had dat wel zes keer gezegd tijdens de officiële kennismaking. Ze waren er speciaal voor naar de McDonald’s in Doetinchem gereden. De avond was op een complete flop uitgedraaid.

‘Djeetje’ was een buitenlands type en ze had niks moederlijks over zich. Gaandeweg bekroop haar de gedachte dat deze vrouw puur en alleen op Henks geld aasde. Tenminste, als daar nog wat van over was. Ze kon het allemaal niet overzien maar ze zag wel de cadeaus binnenkomen die Henk aan de lopende band bij postorderbedrijven bestelde. Henks chef had er ook al opmerkingen over gemaakt. Die vrouw maakte Henk helemaal gek, had hij gezegd. Ze begreep heus wel hoe… De foto’s van haar op Henks kamer lieten niets te raden over. Gelukkig waren er al gesprekken geweest met de begeleidingsdienst. Binnenkort kwam er een nieuwe bewindvoerder, een echte dit keer, die ook iets te zeggen had.

Die Jade was er later op de kennismakingsavond vandoor gegaan met de smoes dat ze de trein naar haar moeder moest halen, want die zat in een verzorgingstehuis in Amsterdam. Ja ja… alsof er na middernacht nog iets te beleven viel in een verzorgingstehuis. Zou Henk nu bij háár blijven vannacht? Dat zou dan de eerste keer zijn. Waar sliepen ze dan? Ergens in Doetinchem? Volgens Henk werkte Jade daar bij de Praxis. Ach nee, onzin, Henk kwam gewoon naar huis, net als altijd, elke avond. Hij wist dat ze hem nodig had. Ze moest maar even geduld hebben. Het was per slot een volwassen man en er kon ook iets in de stad aan de hand zijn wat lang duurde. Ze legt de telefoon weg.

Misschien was er een ongeluk gebeurd of een auto te water geraakt, of iets anders wat groot uitpakte, dan stond Henk met zijn camera vooraan om plaatjes te schieten totdat de laatste hulpverleners waren vertrokken.

Hij zou trouwens ook naar een popconcert op de Markt gaan. Misschien was dat uitgelopen.

Ze knipt de tv uit. Het geluid van een motor doet haar bewegingen stokken. Is dat hem? Zo snel ze kan, loopt ze naar het raam. Nee, het is een lichtblauwe wagen die het parkeerterrein aan de voorkant op rijdt. Nou, tijd om er maar eens in te kruipen. Ze laat een schemerlampje branden. En het ganglicht. In de slaapkamer slaat ze de dekens open en begint zich traag uit te kleden.

Het kost haar moeite om in slaap te vallen. Er schiet van alles door haar heen. De verhuizing van Oosterbeek naar Doorwerth, een paar jaar geleden, was eigenlijk wel erg snel gegaan. Misschien te snel, maar het kon niet anders. Hun oude huis was op stel en sprong verkocht. Volgens de financiële deskundige zat er niets anders op. Ze verzopen in de schulden. Die meneer had daarna deze flat voor hen ingericht, met gloednieuwe meubels, verlichting, gordijnen en keuken. Als klap op de vuurpijl had hij ook een nieuwe auto voor Henk gekocht. Een Volkswagen Golf, Henk was er zuinig op. Je mocht er niet eens een gevulde koek in eten.

Ondanks de luxe voelt ze zich hier een vreemde eend in de bijt. Geen kwaad woord over Doorwerth, een chic dorp, hoor, en de Lidl is vlakbij, maar het is toch anders. Het appartementencomplex is ruim opgezet, toch krijgt ze het soms benauwd van al die mensen die zo dicht op elkaar wonen. In Oosterbeek hadden ze een eigen voor- en achtertuin. En maar één buurman.

Door dat gemijmer heeft ze even niet opgelet. Misschien is Henk ondertussen al stil binnengeslopen. Om haar niet wakker te maken.

Ze staat op.

In het halfduister van Henks kamer ziet ze vage contouren. Ze knipt het licht aan. Nee, op zijn bed ligt de gebruikelijke chaos van dekens en kleren, onaangeraakt. Ze kijkt even de kamer rond.

Gek, hij heeft zijn portemonnee niet meegenomen.

Ze loopt weer terug naar haar slaapkamer en stapt in bed. De deur laat ze half openstaan, dan hoort ze hem zeker als hij thuiskomt.

Ze draait zich om en doet haar ogen weer dicht.

Ze heeft geslapen. Maar waarvan is ze wakker geworden?

Ze schiet overeind.

‘Henk?’ vraagt ze met schorre stem.

En nogmaals, harder: ‘Henk? Ben je daar?’

In de stilte die duurt en duurt, kijkt ze op de wekkerradio. 04.34 uur. Ze probeert haar gedachten te ordenen. Is Henk er nu nog niet? Ze schuifelt weer naar Henks kamer maar ze weet al dat het geen zin heeft. De deur staat nog open… Toch knipt ze het licht aan en staart weer naar de hoop dekens.

Hij zou toch geen geintje uithalen? Ze laat zich op haar knie- en zakken en werpt een blik onder zijn tafeltje en het bed. Het kost haar een paar gemene steken in haar rug om weer overeind te komen.

Misschien heeft hij zich laten verleiden om naar Amsterdam te gaan en is zijn telefoon leeg. Daarom kan hij haar niet waarschuwen. Ze moest het daar maar op houden.

Hij is er niet. Ze weet het zodra ze haar ogen opendoet. Het is 06.10 uur en hij is er nog steeds niet.

Ze heeft al die tijd met gesloten ogen gelegen, af en toe dommelde ze weg maar daartussendoor was ze klaarwakker. Het is al licht. Ze richt zich op. De paniek stijgt naar haar keel. Er is iets vreselijks gebeurd, iets onherroepelijks! In haar nachtpon haast ze zich naar de woonkamer en grijpt de telefoon.

‘Jannie, Henk is weg!’

Het blijft stil aan de andere kant.

‘Hoor je me, Jannie? Hij is niet thuisgekomen, hij is gisteren naar de stad gegaan… hij neemt zijn telefoon niet op en…’ Ze ratelt het hele verhaal af. ‘Wat nu? Jullie gaan toch naar Apeldoorn?’

‘Mam…’ klinkt het slaperig. ‘Wacht nou maar even. Henk loopt echt niet in zeven sloten tegelijk.’

‘Henk komt altijd thuis, dat weet je toch?’ Ze onderdrukt een snik. ‘Wat moet ik nou doen?’

‘Het is pas half zeven…’ Jannie dempt haar stem. ‘Misschien staat hij ergens met pech.’

Ze snapt het wel, Jannie wil nog wat slaap pakken voordat haar kinderen wakker worden. Zal ze Diana dan bellen? Die is daadkrachtiger.

‘Oké,’ zegt ze berustend.

‘En laat Diana met rust,’ zegt Jannie. ‘Doe nog een tukje, dan zien we over een uurtje of zo wel wat er aan de hand is.’

Ze legt het toestel neer en vouwt haar handen op haar schoot.

Bidden heeft haar door moeilijke tijden geholpen.

Maar welk gebed is er voor een kind dat niet thuiskomt?

3

Eén op de 40.000

Vrijdag 1 mei 2009 – Brigadier Hendrikus en agente Brenda die bij Dinie Peters poolshoogte komen nemen, weten niet meer dan dat de zoon des huizes, een man van begin veertig, na Koninginnenacht niet is thuisgekomen.

Dat verontrust hen nauwelijks. De melding van deze vermissing is er één van de 40.000 die jaarlijks bij de politie in Nederland binnenkomen. Negenennegentig van de honderd vermiste personen duiken binnen 48 uur weer op en de rest laat doorgaans iets van zich horen in de dagen daarna, op een paar uitzonderingen na die eeuwig wegblijven. Statistisch gezien is die kans dus ook in dit geval microscopisch klein.

Dit duo van de unit bpz, die ochtend belast met de zogeheten incidentenafhandeling, rukt dus niet met zwaailicht en sirene voor deze melding uit. Natuurlijk was deze 77-jarige mevrouw ongerust, dat zien de twee dienders meteen. Maar daar zijn het moeders voor. Ongerustheid is geen aanleiding voor een grootscheepse zoekactie. Het duo noteert dat zoon Henk op woensdag 29 april rond een uur of vijf ’s middags het huis heeft verlaten en sindsdien niet meer is teruggekomen. Ze schrijven op dat dit zeer ongewoon is omdat moeder Peters slecht ter been is en Henk voor haar zorgt. Bovendien is Henk nog nooit een nacht weggebleven. Ze maken plichtsgetrouw een aantekening van het vermoeden van moeder Peters dat Henks vermissing te maken zou kunnen hebben met een vrouw die in Amsterdam woont. Het kan zijn dat ze de relatie met Henk heeft verbroken, maar dat weet ze niet zeker.

Tja, een man die de hort op gaat nadat zijn vriendin hem heeft laten zitten… Om dat te begrijpen hoef je geen psycholoog te zijn.

Zoals de procedure voorschrijft, nemen de agenten met mevrouw Peters de vragenlijst ‘Vermiste personen’ door. Officieel gaat het dus om Hendrik Frederik Peters, blank, blauwe ogen, brildragend, donkerblond haar, tikje grijzend, tenger postuur, 41 jaar oud.

Henk is in de namiddag, na het eten, in zijn VW Golf weggegaan. Hij droeg zwarte kleding en had zijn onafscheidelijke camera bij zich. Vreemd genoeg heeft Henk zijn portemonnee met geld en bankpas thuisgelaten, en ook zijn identiteitsbewijs. Waarom?

‘Geen idee,’ zegt mevrouw Peters. ‘Henk zou het concert van Kane op de Markt bezoeken en hij had een afspraak met iemand die bij de politie werkt.’

Als bijzonderheid noteren ze dat Henk graag aanwezig is bij ongelukken, branden en opstootjes, kortom alles waarbij hulpdiensten zijn betrokken. Om foto’s te maken.

En waar hangt Henk verder in zijn vrije tijd uit?

Op station Arnhem Centraal, weet mevrouw Peters. Daar zouden ze kunnen informeren, daar kenden ze hem vast wel.

Dat willen brigadier Hendrikus en agente Brenda wel, maar daar hebben ze een foto voor nodig.

Dat is geen probleem, maar… Mevrouw Peters wijst op de rollator. Als zij zelf moet zoeken, kan het weleens gaan duren, niet? Op de kamer van Henk ligt vast wel iets wat ze kunnen gebruiken. Brigadier Hendrikus wisselt een blik van verstandhouding met zijn collega Brenda en staat op.

Lang hoeft hij niet in Henks spullen te rommelen. In de bureaulade van Henk vindt hij een hele map foto’s. Van een man. En een hoop vrouwen. Geen van die personen heeft kleren aan, op één na, een man in toga onder de afbeelding van staatshoofd Beatrix. Onbruikbaar voor een opsporingsactie. Hij kiest ten slotte voor een naaktfoto van de man en knipt de onderzijde eraf. Dat bespaart iedereen een hoop verlegenheid. Hij kijkt nog even in de andere lades. Hij vindt er een verzameling pornoboekjes en een vreemd kledingstuk, een string in de vorm van een papegaaienpop. Of andersom, nou ja, van dat soort rariteiten heeft hij geen verstand.

Mevrouw Peters geeft geen krimp wanneer ze de halve foto ziet. Ja, dat is haar zoon Henk, heel herkenbaar. Die foto mag hij gerust meenemen.

Voor de zekerheid laat de brigadier haar meteen maar een toestemmingsformulier tekenen. Als deze vermissing onverhoopt toch een geval voor landelijke opsporing wordt, dan kunnen ze deze foto gebruiken voor een opsporingsbericht. Ze wensen de moeder sterkte, beloven contact op te nemen zodra ze iets over Henk horen en vertrekken.

Buiten overleggen ze kort wat er nog valt te doen. Eigenlijk zien ze maar één spoor dat ze op dat moment kunnen volgen. Volledigheidshalve rijden ze dus naar het bureau van de spoorwegpolitie. De operationele chef herkent Henk meteen van de foto en hij weet ook te vertellen dat de vermiste zijn VW Golf meestal tegenover het trein- en busstation parkeert, vlak voor Hotel Haarhuis. Hij zegt toe de melding aan zijn personeel door te geven. De auto van Henk Peters staat niet voor Hotel Haarhuis, constateert het politieduo in het voorbijgaan.

Dat moet voorlopig genoeg zijn.

4

Altijd vrolijk, altijd glimlachen

Dinsdag 5 mei 2009 – Bijna een week na zijn verdwijning is Henk Peters nog steeds niet opgedoken. Zijn moeder heeft niets meer van hem gehoord en ook op zijn werk is hij niet verschenen. Een week is lang genoeg om een nader politieonderzoek te starten. Is er iets bijzonders gebeurd op de dag van zijn verdwijning? Dat wil de politie van mensen in zijn omgeving weten. Om te beginnen wordt daarom een reconstructie van de 29e april gemaakt. Daaruit blijkt dat Peters ’s ochtends zoals altijd met de auto naar zijn werk gaat. Henk is in dienst bij Permar, wat staat voor ‘personenmarketing’. Het is een instelling die voor een aantal gemeenten in de regio de Wet sociale werkvoorziening uitvoert.

Peters werkt bij de zogeheten vliegende brigade van de afdeling Groen, wat inhoudt dat zijn ploeg bijspringt waar dat acuut nodig is voor het beheer en onderhoud van de groenvoorziening in de openbare ruimten. Die ochtend moet hij in zijn woonplaats Doorwerth aan het werk. Hij rijdt tegen acht uur naar het Totaltankstation aan de Van der Molenallee, een afstand van ongeveer een kilometer van zijn appartement aan de Chopinlaan.

Peters vraagt aan de manager van het tankstation of hij zijn VW Golf op het terrein mag parkeren. Geen probleem, ze kent hem goed. Henk is een vaste klant, hij tankt er minstens tweemaal per week.

Met enkele collega’s loopt hij vervolgens naar zijn werkplek, die daar vlakbij ligt. Dat heeft de tankstationmanager later op de filmbeelden van de bewakingscamera’s nagekeken. Alle mannen zijn gekleed in oranje hesjes.

Voor Henk zit het werk er tegen twaalven op want hij heeft een halve snipperdag opgenomen. Hij stapt in zijn Golf en rijdt naar huis. Onderweg ziet hij zijn moeder die net boodschappen heeft gedaan bij de Lidl, schuin tegenover het tankstation. Hij neemt haar met boodschappen en rollator mee en samen rijden ze door. Thuisgekomen laden ze eerst alles uit. Vervolgens gaan ze naar zus Diana die in de Witte Stad woont, een wijk in het nabijgelegen Renkum die zo genoemd wordt omdat alle huizen kalkmuren hebben en een grijs dak. Ze gaan er de verjaardag van het dochtertje Sharona vieren. Als cadeaus hebben ze een pyjama en kinderboeken meegenomen.

Bij Diana is het een zoete inval. Naast de familie van echtgenoot Driekus is ook haar andere zus Jannie en haar twee kinderen komen opdagen. Er is één bezoekster beroepshalve aanwezig. Het is een videohometrainster van Vilente, een zorginstelling die in allerhande diensten grossiert. Zij is op het feestje in de hoedanigheid van ‘opvoedingsondersteuner’. Ze legt met een videocamera vast hoe er met de jarige wordt omgegaan. De vader van Sharona baalt behoorlijk van de aanwezigheid van deze ongenode gast en laat zijn ongenoegen duidelijk blijken.

Moeder Peters en zoon Henk komen rond een uur of één op het verjaardagspartijtje aan. De Vilente-medewerkster pakt haar camera nadat ze al twee uur lang met de kinderen aan de eetkamertafel heeft zitten knutselen, terwijl de rest van de feestgangers in de woonkamer bleef zitten. Nadat Henk en zijn moeder zijn binnengekomen, moet er bij de koffie en taart eerst enig oud zeer worden uitgesproken. Moeder Peters wordt voor de voeten gegooid dat ze niet op de verjaardag van Sharona’s broertje is geweest. Het gesprek loopt een beetje uit de hand en de Vilente-medewerkster stopt daarom met filmen. Ze heeft nog wel een paar seconden de filmcamera gericht op Henk, die op dat moment de hand vastpakt van zijn jarige nichtje. Misschien is het hiervoor dat het meisje later een standje van haar vader krijgt. Afgesproken was namelijk dat ze ‘niet te lief zou doen tegen ome Henk’. Op de film is verder te zien dat Henk Peters op de dag van zijn verdwijning gekleed is in een zwarte jas met een zwarte bontkraag en een zwart shirt.

Na het vertrek van de videohometrainster komt de stemming er die middag toch nog in. Het werd zelfs ‘supergezellig’, volgens echtgenoot Driekus. Er verschijnen drank en chips op tafel, kortom, een ouderwetse verjaardag. Henk en zijn moeder blijven daarom langer dan normaal. Ze gaan pas halverwege de middag weg. De moeder zelfs met tegenzin, maar Henk is dan al een tijdje ongedurig. Hij heeft nog van alles te doen, zegt hij.

‘Schiet op, ik moet weg,’ kondigt hij aan, met de gejaagdheid die zijn familie wel van hem kent.

Na het verjaardagspartijtje gaan Henk en zijn moeder naar huis. Hij werkt daar een avondmaaltijd weg en vertrekt weer. Waarheen zegt hij niet. Tegen zijn gewoonte in laat hij zijn bankpas, zijn identiteitskaart en zijn portemonnee, met veertig euro erin, thuis liggen.

Volgens verschillende getuigen is Henk Peters aan het eind van de middag op station Arnhem Centraal. Een steward van Vitesse die Henk normaliter tegenkomt wanneer hij de supportersbussen naar Gelredome begeleidt, maakt op die 29e april een praatje met Henk.

‘Henk was ongewoon openhartig,’ verklaart hij. ‘Hij gaf aan dat hij “in een dippie” zat en dat hij een paar problemen had.’

Maar verder: ‘Altijd vrolijk, altijd glimlachen,’ verklaart deze getuige, ‘altijd een praatje maken’.

Een toiletjuffrouw bij wie Peters vaste klant is, spreekt hem die middag ook. Henk vertelt haar over zijn plannen om de volgende dag naar Apeldoorn te gaan en daar foto’s te maken van de koninklijke familie. Hij is er vol van, het Oranjehuis is hem aan het hart gebakken. Als ze naar zijn trouwplannen informeert, loopt Henk lachend weg. Ze herinnert zich dat hij een tikkeltje achteloos zei: ‘Dat komt nog wel.’

Ook twee klanten met wie hij vaak koffie drinkt in de broodjeszaak C’est du Pain, hebben hem die middag gesproken. ‘Henk keek steeds op zijn horloge en was weg toen hij een telefoontje kreeg,’ zegt een van hen.

Na zijn dagelijkse uitstapje naar het station rijdt Henk naar het winkelcentrum De Weerd in Doorwerth. Daar doet hij boodschappen bij Kruidvat, komt met een tas vol de winkel uit en groet de eigenares van de Readshop, die hem herkent als vaste klant voor de aanschaf van seksboekjes.

Hij stapt weer in zijn Golf en rijdt naar Escape, een eroscentrum op het industrieterrein in Doetinchem, een ritje van circa veertig minuten. Daar bezoekt hij Jade, een 32-jarige prostituee met wie hij al meer dan tien jaar omgaat. Hij heeft haar leren kennen in het Arnhemse Spijkerkwartier toen de raamprostitutie daar nog floreerde. Hij is haar vaste klant gebleven en noemt haar zijn vriendin. Zij zelf denkt er anders over: het contact moet, zo verklaart ze, vooral zakelijk gezien worden. Dat neemt niet weg dat ze toch ook een zwak voor hem heeft.

Henk komt rond 18.00 uur bij Jade aan en blijft er een minuutje of twintig voor wat ze noemt ‘simpel even intiem en handwerk daarna, zoals gebruikelijk’. Ook met haar deelt hij zijn fotoplannen voor de volgende dag.

Daarna rijdt hij terug naar Doorwerth. Tussen 19.30 en 19.40 uur tankt hij bij zijn vertrouwde Total-tankstation, zoals altijd voor een tientje en bij pomp één.

Na de tankbeurt rijdt Henk naar Arnhem waar hij zijn auto parkeert in de Oranjewachtstraat, vlak bij de Rijn. In de stad is de drukte dan al volop losgebarsten. Het uitgaanspubliek is met tienduizenden komen opdagen om een voorschot te nemen op Koninginnedag. Het is een heldere voorjaarsavond, een tikje aan de frisse kant, maar droog. De terrassen zijn goed bezet, overal weerklinkt muziek en op veel plekken in de stad worden er feestjes gebouwd.

Waar hing Henk rond zo tussen 20.00 en 21.30 uur?

Een getuige heeft hem op een terras voor de Eusebiuskerk gesignaleerd. Ook is hij zittend bij de fontein op het Kerkplein gezien. Het is heel goed mogelijk dat hij daar wat heeft rondgebanjerd voordat hij rond 20.30 uur naar de Markt naast de Eusebiuskerk ging. Daar stond een openluchtconcert op punt van beginnen. De heavyrockformatie Blizzard tekende voor het voorprogramma en een dj warmde het publiek daarna op voor de hoofdact Kane. Verschillende getuigen hebben hem daar zien rondlopen. Het hoofdprogramma begon rond 22.00 uur en Henk maakte driftig foto’s van Kane’s podiumact.

Rond 22.30 uur lopen twee journalisten van het dagblad De Gelderlander uit het redactiegebouw, dat aan de Rijn ligt. Ze hebben die avond dienst en verslaan de festiviteiten in de binnenstad van Arnhem. Ze steken de straat over richting de Markt en horen iemand claxonneren. Het is Henk Peters. Beide heren kennen hem goed. Henk spreekt geregeld met verslaggevers van de lokale media over allerhande incidenten in de stad en probeert dan een foto te slijten. Een van deze twee journalisten had hem een paar maanden eerder nog geïnterviewd voor ‘Stadsgezichten’, een rubriek waarin min of meer bekende Arnhemmers worden geportretteerd. Beide heren omschrijven Henk als een onbevangen jongen die kinderlijk enthousiast kon worden als hij over zijn grote hobby fotograferen sprak.

Henk rijdt hun voorbij en zwaait. Hij verdwijnt in oostelijke richting, naar de Westervoortsedijk. Van alle getuigen zijn deze twee reporters de laatsten die hem in leven hebben gezien.

Dan valt het stil rond Henk Peters. Er volgen nog drie telefonische signalen die erop kunnen duiden dat hij in leven is. Deze worden later in Henks belhistorie teruggevonden. Henk ontvangt in het halve uur na zijn vertrek van de Markt namelijk drie sms’jes. De afzender en de inhoud heeft het rechercheteam niet kunnen achterhalen. Wel staat vast dat hij zich ten tijde van het eerste sms’je nog in de buurt van de Markt bevond omdat hij toen nog werd aangestraald door een zendmast daar vlakbij.

Voor de laatste twee sms’jes werd hij aangestraald door een zendmast die een heel stuk verderop staat, aan de Voetiuslaan, richting de wijk Presikhaaf. Het is dan 23.12 uur en vanaf dat moment heeft Henks gsm geen verbinding meer.

5

Ja goeiedag, met Henk Peters…

Donderdag, 7 mei 2009 – ‘Goedemiddag, politie Gelderland-Midden, u spreekt met Mulder, wat kan ik voor u doen?’

‘Ja goeiedag, met Henk Peters, ik stond gisteren weer in de krant.’

‘Maar wie bent u dan?’

‘Eh, Henk Peters uit Doorwerth.’

‘Henk Peters en waarom staat u in de krant?’

‘Ik ben vermist maar ik ben bij mijn vriendin en eh ik wil voorlopig niet terug naar mijn moeder.’

‘Ehm, ja ik moet toch wel even uitzoeken wie hier met deze zaak dan eventueel bezig is.’

‘Ja.’

‘U bent minderjarig of meerderjarig?’

(Lach) ‘Ik ben 41.’

‘Goed, ja ik moet het vragen, u klinkt heel jong, meneer.’

‘O, ik ben van 24 juli 1967.’

‘Ja, maar u klinkt heel erg jong.’

‘O, dank u wel.’

‘Ik moet het toch even vragen.’

‘Nee, maar ik zorg al jaren voor mijn moeder en eh die is 77 dus eh ik heb d’r genoeg van.’

‘Maar ehm, ja ik moet toch even kijken met wie ik u het beste kan doorverbinden om dit op te laten houden.’

‘Ja.’

‘Ehm.’

‘Ja, maar ik stond eh… ik werd gebeld door een vriend dat ik weer in een of ander krantje stond van eh… vermist, maar ik ben vrijwillig vermist, ik hoef toch geen toestemming te vragen om…’

‘Nee, dat ben ik met u eens. Dat klopt, u bent meerderjarig dus eh… als er voor de rest niks met u aan de hand is en u staat niet onder curatele en u bent geen minderjarige…’

‘Nee nee.’

‘Dan is het uw goed recht om eh…’

‘Nee, ik ben nog hartstikke gelukkig en ik ben lekker bij mijn vriendin in Haarlem.’

‘Eh… weet uw moeder dat?’

‘Eh… eh…’

‘Is het dan niet verstandig om…’

‘Nee, die weet dat niet, maar het is al…’

‘Misschien dat u een korte brief schrijft.’

‘Nee.’

‘Van nou luister ik ben niet vermist, maar ik wil gewoon mijn eigen leven leiden, want dat is mijn goed recht; iets in die zin?’

‘Ik zorg al jaren voor mijn moeder en eh… nu zorg ik voor mezelf.’

‘Ja, maar kunt u dat niet aan haar kenbaar maken, want weet u wat het probleem is, zij hoort helemaal niks van u en zij denkt dat u vermist bent.’

‘Ja.’

‘Ja, snapt u?’

‘Nee, maar alles is goed, ik schrijf wel een briefje.’

‘Ik denk dat dat het beste is, maar ik zal dan nu even kijken wie zich met deze zaak bezighoudt.’

‘Ja, maar een zaak… ik leef nog! Ik bedoel…’

‘Ja, nee dat begrijp ik, maar het kan zijn dat zij naar de politie toe u als vermist heeft opgegeven, dat kan.’

‘Ja, dat klopt.’

‘En, als u dan zelf belt, dan moeten we dat eruit halen, maar dan moeten we wel zeker weten dat we u aan de lijn hebben, snapt u wat ik bedoel?’

‘Ja.’

‘Dan kunnen we daar uiteraard voor zorgen.’

‘Ja.’

‘Even kijken, Peters eh…’

‘Chopinlaan 85.’

‘Eh, Arnhem?’

‘Nee, Doorwerth.’

‘Doorwerth, eh…’

‘686.’

‘Hoe schrijf ik Chopin?’

‘C-H-O-P-E-N laan, postcode 686…’

‘Schubert, nee Schubertplein is het niet, nee, ik kan hem niet vinden.’

‘Chopinlaan in Doorwerth.’

‘Dus S-C-H.’

‘C-H.’

‘C-H, o ja, C-H-O-P.’

‘O-P.’

‘Ja, ik heb hem al.’

‘In Doorwerth, niet Arnhem, maar Doorwerth.’

‘Doorwerth, en eh… het pandnummer…’

‘85.’

‘Gaan we even kijken hoor.’

‘Ik wou effe een week of twee, drie een time-out voor mezelf. Ik zit trouwens bij m’n vriendin, u mag mijn vriendin ook spreken hoor. Moet u mijn vriendin spreken?’

‘Ja?’

‘Momentje, momentje.’ (Op de achtergrond:) ‘Of ze jou ook even willen spreken.’

Een vrouwenstem. ‘Nee, nee, dat hoeft toch helemaal niet?’ (Zucht) ‘Ja?’

‘Ja, het hoeft niet hoor. Ik heb “ja” gezegd, maar dat is puur omdat ik het even wou checken.’

‘Oké,’ zegt de vrouw, ‘oké dag.’

De centralist van de Centrale Meldkamer Gelderland-Midden maakt een aantekening van dit curieuze 112-gesprek, waarvan volgens standaardprocedure een geluidsopname is gemaakt. Ook het mobiele nummer 06-46697216 wordt genoteerd.

‘Dat is mijn zoon helemaal niet,’ zegt Dinie Peters wanneer de politie haar de geluidsopname laat horen.

‘Weet u dat zeker?’

‘Ja, zo klinkt Henk niet.’

De agenten zijn totaal verrast. Misschien vergist ze zich. Het is toch een oude, verwarde vrouw, ze moet uit haar doen zijn door de plotselinge verdwijning van haar zoon.

Niet veel later bevestigen haar dochter Diana en haar man Driekus echter dat de stem niet van hun broer, respectievelijk zwager is. Alleen zus Jannie heeft twijfels. Ze meent Henks stem op het geluidsbandje te horen.

‘Heel vreemd. Wie heeft er dan gebeld?’ vragen de agenten van Gelderland-Midden zich af. ‘En waarom? En waar is Henk dan wel?’

Ze besluiten om de vermissing van deze vrijgezel uit Doorwerth in het registratiesysteem te laten staan, voorzien van een dik vraagteken.

Wanneer op maandagavond 11 mei 2009 omstreeks half tien de bel gaat, schrikt Dinie Peters op. Zonder door de intercom te vragen wie daar beneden bij de portiek van het appartementencomplex staat, drukt ze op de knop. Niet veel later gaat de deurbel van haar flatwoning. Een vrij grote man in politie-uniform staat bij de deuropening. Hij zegt van de politie te zijn, maar stelt zich niet voor en legitimeert zich ook niet. Meteen steekt hij van wal.

‘Ik heb een treurige mededeling voor u. Henk is overleden. Henk is in Apeldoorn gevonden.’

Meteen daarna loopt hij weg.

De bejaarde vrouw blijft ontredderd achter, ze weet niet goed wat ze moet doen. Ze besluit op nader bericht van de politie te wachten.

De volgende dag krijgt ze een telefoontje van uitvaartonderneming Mijnhart uit Oosterbeek. Dan slaat de schrik haar helemaal om het hart.

‘We zijn benaderd door een achterbuurman van u met de mededeling om contact met u op te nemen voor het regelen van een begrafenis of een crematie voor de heer Peters,’ zegt de medewerker.

‘Maar ik weet nog van niks, ik bel u terug,’ zegt Dinie Peters.

De verbijstering is wederom groot. Dus toch… Henk dood. Hoe kan dat nou?

Verslagen belt ze de politie. Het blijft lang stil aan de andere kant van de lijn.

‘Er moet sprake zijn van een misverstand, want we zijn niet bij u aan de deur geweest,’ krijgt ze ten slotte te horen. ‘We hebben ook geen melding binnengekregen dat uw zoon overleden zou zijn. Weet u wat, we komen wel naar u toe.’

Twee agenten laten haar nogmaals in detail haar verhaal doen en maken daarvan proces-verbaal op.

‘O ja, en dan is er nog iets,’ zegt Dinie Peters.

Ze pakt een envelop van de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) in Veendam, geadresseerd aan H.F. Peters, waarin een vervangend kentekenbewijs voor een zwarte Volkswagen Golf met het kenteken 06-SR-FR zit.

‘Dit heb ik afgelopen zaterdag ontvangen.’

De agenten controleren meteen wanneer de aanvraag voor het vervangend kentekenbewijs is gedaan. De RDW in Veendam laat weten dat de aanvraag van H.F. Peters op 4 mei is binnengekomen. En de betaling is dezelfde dag verricht door rekeninghouder R.C. Loman die aan de Dr. J.C. Hartogslaan in Arnhem woont. Een heel vreemde gang van zaken. Dit is iets voor de recherche, besluiten de agenten.

Hoofdinspecteur Benno Hulzink, recherchechef van de politieregio Gelderland-Midden, zet al deze ontwikkelingen eens op een rijtje.

Er is een onbekende man die zich tegenover de politie als Henk Peters voordoet.

Er is een nepagent die Peters dood verklaart.

Er is een melding van een onbekende aan een uitvaartonderneming om de begrafenis van Peters te regelen.

Er is na zijn verdwijning een aanvraag voor een vervangend kentekenbewijs gedaan, die betaald is door een onbekende.

Peters verzorgt dagelijks trouw zijn moeder en laat haar nu al bijna twee weken in de steek, zonder iets van zich te laten horen.

Zijn identiteitspapieren en zijn portemonnee heeft hij thuis laten liggen. En zijn laatste pintransactie was op 28 april.

Hulzinks conclusie luidt: Henk Peters zou het slachtoffer van een ernstig misdrijf kunnen zijn. Hij slaat alarm en na overleg met de Arnhemse officier van justitie Aidan van Veen wordt een Team Grootschalig Onderzoek geformeerd, het Chopinteam. Op alle dossierordners komt de beeltenis van de Poolse componist Frédéric François Chopin (1810-1849) te staan. Een team van 25 rechercheurs gaat aan de slag.

Het is duidelijk wat er eerst moet gebeuren: deze R.C. Loman moeten ze zo snel mogelijk te pakken krijgen.