HOOFDSTUK 1

Het is stil op de opnameafdeling van het psychiatrisch ziekenhuis Emergis in Goes. Het licht in de verplegerspost is gedempt. JanPiet Hoogerwerf zit voorovergebogen in zijn bureaustoel. Hij is verpleegkundige in opleiding en heeft dienst vannacht. Nu iedereen slaapt, heeft hij tijd om over het net te surfen. Ingespannen staart hij naar zijn computerscherm.

Eerder op de dag is hij in Zierikzee Etienne van Oeveren tegen het lijf gelopen, zijn beste muziekvriend met wie hij in tal van bands heeft gespeeld. Van hem hoort hij dat Chris Götte is verongelukt. Hoogerwerf is zich rot geschrokken. Bijna iedereen die in Zeeland iets in de muziek doet, kent Chris persoonlijk. Al van vóór Bløf, toen hij bij muziekhandel Den Dekker in Kapelle werkte. Geen Zeeuwse muzikant die niet op zijn minst een setje snaren of een paar drumstokken bij Chris heeft gekocht. Of met hem heeft samengespeeld, in een van zijn vele coverbands of tijdens een jamsessie.

Vol verbazing klikt Hoogerwerf door de condoleanceregisters. Overal gaat het over Chris. Honderden reacties telt hij. Was hij dan zo bekend?

Hij weet nog goed hoe Chris hem in de muziekwinkel vertelde dat hij bij Bløf ging drummen. ‘Jij?’ had hij gevraagd. ‘Dat is toch niks voor jou? Je speelt funk, je speelt jazz, jij bent op zo’n hoog niveau bezig.’ Bløf was toch meer een band met een amateurstatus. Thuis, op zolder, moet hij nog een cassettebandje hebben liggen met de eerste zes nummers die de groep ooit opnam. Laatste ronde heet dat. Het debuutalbum Naakt onder de hemel heeft hij ook. Gekregen van Henk Tjoonk, de voorganger van Götte, toen die hem uitnodigde voor de cd-presentatie in Vlissingen. Eigenlijk nooit goed naar geluisterd.

Dat de groep landelijk aan de weg timmert sinds Chris erbij is gekomen, weet hij ook wel. Af en toe hoort hij een liedje voorbijkomen op een Hilversums radiostation. Meestal in de auto. Maar dit? Al die reacties?

Als zoveel mensen die Chris niet persoonlijk kennen hun medeleven tonen, dan moet hij die jongens van Bløf toch ook iets laten weten? Hij begint te typen.

De volgende dagen wordt zijn verbazing alleen maar groter. Lange stukken in de kranten, donderdag 22 maart om kwart voor negen ’s ochtends op alle radiostations van Nederland het liedje ‘Harder dan ik hebben kan’, een door radiomaker Edwin Evers georganiseerd eerbetoon op de dag dat de drummer wordt begraven. Later die dag ziet hij de tv-beelden. Een uitvaartdienst in de Zeelandhallen, goeie god, dat is wat.

Hij heeft zich nooit gerealiseerd dat Bløf zo bekend, zo geliefd, zo groot is geworden. Zijn belangstelling gaat nu eenmaal niet uit naar goed in het gehoor liggende Nederlandstalige popliedjes. Hij heeft het liever wat donkerder en ruiger. Zijn hart gaat sneller kloppen bij progressieve rockmuziek van bands als Rush, Opeth, Porcupine Tree, Oceansize en Tool.

Daarom is hij destijds ook uit de band gestapt die later Bløf zou heten.

==

Het is Peter Slager die Hoogerwerf in het voorjaar van 1992 vraagt als gitarist voor de Nederlandstalige popgroep die hij wil oprichten. Hoogerwerf repeteert elke week in een boerenschuur in Dreischor, een dorp onder de rook van Zierikzee, waar Slager op 5 mei 1969 is geboren en waar hij is opgegroeid.

Niet Peter, maar zijn jongere broer Ronald is aanvankelijk de muzikant van het gezin. Terwijl Peter zich boven in zijn slaapkamer met een stripboek over Kuifje tegen de verwarming nestelt, kruipt Ronald in de huiskamer van het ouderlijk huis achter het elektronische orgel. Dat is ooit gekocht voor de muzieklessen die moeder Corrie een blauwe maandag heeft gevolgd. Ronald blijkt er meer gevoel voor te hebben dan zijn moeder. Hij neemt orgelles en wordt lid van de muziekvereniging in Dreischor, waar hij hoorn leert spelen.

Peter luistert in eerste instantie alleen naar muziek. Hij is weg van Herman Broods ‘Saturday night’, tot afgrijzen van zijn ouders. Als John Lennon op 8 december 1980 in New York wordt vermoord, beseft de elfjarige jongen voor het eerst hoe groot de impact van popmuziek kan zijn. Dagenlang hoort hij de hits van Lennon en The Beatles op de radio, hij spelt de necrologieën in de kranten en op het journaal ziet hij beelden van het beroemde rooftop concert dat de Fab Four vier maanden voor zijn geboorte gaven in Londen. De laatste keer dat ze live samenspelen. Hij legt zijn zakgeld opzij om Beatlesplaten te kopen en gaat op ontdekkingstocht in hun oeuvre. Hij valt van de ene muzikale verrassing in de andere: ‘Ik dacht: jezus, wat ís dit?’

Dikwijls fantaseert hij dat hijzelf een rock-’n-rollheld is. Hij is de zanger-gitarist van een band die Deep Purple en Led Zeppelin naar de kroon steekt. In een schriftje noteert hij welke platen zijn groep uitbrengt en hoe de liedjes daarop heten. Hij schetst zelfs een aantal hoezen.

Hij is een verlegen, teruggetrokken jongen. Liefst zit hij met een koptelefoon op te lezen. The Beatles in zijn walkman, een boek van Hergé, Jan Terlouw of Thea Beckman in zijn handen. Tijdens kampeervakanties in het Zwitserse Interlaken komt hij soms dagenlang de caravan niet uit. De buren denken dat het gezin Slager maar één zoon heeft. ‘O, hebben jullie er nóg een?’ klinkt het verwonderd als Peter eindelijk eens zijn gezicht laat zien.

Maar het bloed kruipt waar het niet gaan kan. In een plaatselijke playbackshow durft Peter bassist Gene Simmons van Kiss na te doen, in ‘I was made for lovin’ you’. Je gezicht beschilderen en obsceen likkende gebaren maken naar het publiek, al zijn het maar klasgenootjes, dat is nogal een overwinning voor de in zichzelf gekeerde tiener. Een jaar later doet hij weer mee. Nu waant hij zich Francis Rossi, zanger-gitarist van Status Quo.

Omdat zijn hele leven draait om popmuziek, wil Peter zelf een instrument bespelen. Hij zit af en toe wat te pielen op een akoestische gitaar met drie snaren, ooit gekregen van een neef, maar zijn belangstelling gaat steeds meer uit naar drums. Hij besluit zijn licht op te steken bij de Zierikzeese bassist Ad Braber, die speelt in bandjes voor bruiloften en partijen en die uitbater is van de muziekwinkel Braber & Van Maanen.

‘Padde’, zoals Braber op Schouwen-Duiveland bekendstaat, haalt Peter over basgitaar te gaan spelen. Bandjes kunnen altijd bassisten gebruiken, is zijn argument. Iedereen wil immers al gitarist of drummer worden. Als Peter gaat bassen, kan Padde hem bovendien lesgeven. Toevallig heeft hij net een mooie Westone staan. Peter laat zich overtuigen. ‘Hij verkocht me meteen die Westone. Mét een Avora bascombo van 30 watt, want wat heb je aan een basgitaar zonder versterker? Slim, natuurlijk.’

Op vrijdagochtend, in een tussenuur, spoedt Slager zich naar het winkeltje van Braber voor zijn wekelijkse muziekles. Thuis gaat hij meespelen met platen. ‘Er ging een wereld voor me open. Ik ontdekte mijn muziek opnieuw, toen ik naar de baslijnen ging luisteren. Ik hoorde ineens dat Paul McCartney iets heel anders speelde dan de melodie. Jack Bruce heeft ooit gezegd dat de bas de ritssluiting is tussen melodie en harmonie aan de ene en ritme aan de andere kant. Ik vind dat wel een accurate beschrijving. De bassist moet alles bij elkaar spelen. Bovendien staan bassisten niet te veel in de spotlights. Dat ligt me ook wel.’

Ineens komt ook het elektronische orgel van zijn moeder van pas. De Slagers hebben een winkel aan huis. Ma verkoopt het witgoed, pa installeert de wasmachines bij klanten thuis. Als het druk is, is de woonkamer verlaten. Soms, als ook Ronald weg is, komt Peter de trap af met zijn Westone. Die plugt hij dan in het orgel, zodat hij mee kan spelen met de ingebouwde ritmebox. ‘Walsjes, de bossanova, de chachacha. Maar zachtjes, want ik was als de dood dat ik de speaker zou opblazen.’

Met wat vrienden waagt hij zich aan nummers van Genesis, Billy Joel, Joe Jackson, Jethro Tull en Led Zeppelin. ‘Dat speelden we dan abominabel.’ Het wordt wat serieuzer als hij Erik de Reus leert kennen, een toetsenist uit Nieuwerkerk die later aan het conservatorium gaat studeren. Hij vraagt Slager te bassen bij het coverbandje Different Style, dat zich toelegt op funk- en soulnummers. De Reus introduceert hem ook bij Cor Kok, die op Schouwen lokale bekendheid heeft verworven met zijn punkband The Pleemobielz. Kok, beter bekend onder bijnamen als Theo Tektiel, Gringo, Kokkie of KK, werkt bij drukkerij De Vries in Zierikzee. Daar is ook Henk Tjoonk in dienst, drummer en geluidstechnicus uit Wemeldinge. De Reus, Kok en Tjoonk spelen samen in Gringo’s Sweet Revenge. Daar kan Slager ook bassist worden. Speelt-ie ineens in twee popgroepen.

==

De Schouwse popscene stelt weinig voor. Bands zijn geen lang leven beschoren. Ze worden vaak opgericht met het oog op Anywave, een popfestival dat elk jaar in mei wordt georganiseerd in en rond het kleine Zierikzeese poppodium Brogum. De Schouwse popgroepen lijken nog het meest op gelegenheidsteams bij zaalvoetbaltoernooien: ‘Met welke ploeg speel jij dit jaar mee?’

Schitteren op Anywave is een van de doelen van Trouble Every Day, een voortzetting van Gringo’s Sweet Revenge, maar zonder Kok. De groepsnaam is ontleend aan een nummer van Frank Zappa. Het repertoire is een mix van eigen liedjes en covers van Sting, The Frogg, Joan Armatrading, Stevie Ray Vaughan en Little Feat. Een ratjetoe, beseft Peter. ‘We wilden zo goed worden als jazzrockmusici, maar de meesten van ons waren niet geschikt voor het al te virtuoze. Ons fort lag meer bij echte pop.’

Nu Kokkie niet meer van de partij is, moet Trouble Every Day op zoek naar een zanger. Een advertentie in de Provinciale Zeeuwse Courant (‘Ervaren zanger gevraagd’) levert eind 1988 een paar reacties op. Onder meer een telefoontje van een jongen uit Vlissingen, Paskal Jakobsen (Vlissingen, 20 januari 1974). ‘Ik was veertien en had nog nooit in een band gespeeld. Toch dacht ik: dit is wat voor mij.’

Zijn oudere broer Walter verdient zijn geld als zanger en toetsenist in een band voor bruiloften en partijen. Van de gitarist, Rinus Smitsers, krijgt de jonge Paskal zijn eerste gitaarlessen. De muzikale smaak van zijn broer, zijn grote voorbeeld, wordt ook zijn smaak. Hij probeert de country en easy listening van artiesten als John Denver, Jim Groce en Kenny Rogers zo getrouw mogelijk na te spelen. Wat helpt is dat hij een cassettedeck met twee jack-inputs heeft, waardoor hij gitaar en zang gescheiden kan opnemen. De stekker van de gitaar gaat in de ene ingang, die van de microfoon in de andere. Zo beschikt hij over een primitieve tweesporenrecorder.

In bed droomt hij van de talentenjachten die hij wil winnen. Dat de eerste prijs een reis is naar de ranch van John Denver in Amerika, waar ze dan samen een liedje opnemen. Of hoe hij het hart van een geliefde verovert met een liedje. De film Fame laat een onuitwisbare indruk bij hem na. ‘Ik beeldde me in dat ik het liedje “Starmaker”, dat de leerlingen zingen voor een leraar, zong voor meester Den Ouden, als hij afscheid zou nemen. En dat de hele klas dan in tranen zat.’

Jaren kijkt Paskal uit naar het moment dat hij kan schitteren in de schoolmusical. Maar hij zit in de verkeerde combinatieklas, waardoor hij nooit de gelegenheid krijgt. ‘Naar mijn idee had ik daar zes jaar voor op school gezeten. Daarvoor was ik op mijn achtste op gitaarles gegaan. Ik wilde ze godverdomme eens wat laten zien. Dat is traumatisch hoor, als het dan niet doorgaat.’

Hij probeert een paar jaar later zijn gram te halen in een voorronde van de Soundmixshow in Burgh-Haamstede. Uiteraard met een liedje van John Denver: ‘Lady’. Hij legt het af tegen een ouder meisje. ‘De jury zei dat ze zo prachtig kon zingen, terwijl ze nog maar zestien was. Ik was verdomme veertien, maar dat wisten ze niet want ik was vergeten mijn leeftijd op te geven.’

Zingen heeft Paskal geleerd in het koor van de Vlissingse Onze Lieve Vrouwekerk. Elke vrijdag na schooltijd repeteren, ’s zondags optreden tijdens de mis. Niet dat het gezin Jakobsen zo religieus is. ‘Het zingen was bijzaak. Ik ging op het koor omdat er zulke leuke meisjes op zaten.’ Toch voelt hij zich als een vis in het water. Hij valt op door zijn mooie ijle stem en zijn vaste toon. Paskal ontdekt dat hij een goed gevoel heeft voor harmonie en melodie. Hij vindt het wat saai dat het koor altijd unisono zingt. ‘Ik stak mijn vinger op en vroeg de juffrouw er een tweede stemmetje bij te doen. En een derde. Dat vond ze een goed idee.’ Sindsdien zingt het koor meerstemmig.

Thuis hoort Paskal ook liedjes van Wim Sonneveld, Ramses Shaffy en Rob de Nijs. ‘De manier van zingen van Rob de Nijs zit verankerd in mijn stem. “Roze hotel” kon ik wel twintig keer achter elkaar opzetten om te horen hoe hij bij de woorden chambre à deux in het refrein van falset naar kopstem gaat. Vanuit die diepte komen met lange noten en dan in één beweging naar de luchtigheid van dat hoge. Als jongen van een jaar of elf heb ik dat eindeloos geoefend.’

Later doet hij hetzelfde met de zang van Bram Vermeulen, Maarten van Roozendaal en Huub van der Lubbe van De Dijk. ‘Je had destijds vijf elpees en die draaide je altijd. Een ervan was Vriend en vijand van Bram Vermeulen. Die plaat heb ik nog steeds. En Huub van der Lubbe van De Dijk kon ik perfect imiteren.’

Jakobsen is linkshandig. Dat betekent dat hij zijn gitaren vaak moet laten ombouwen. Zo komt hij al vroeg in aanraking met Henny van Ochten, dan nog gitaarbouwer, -reparateur en -leraar in Vlissingen. ‘Met Paskal was er meteen een klik. Pas na verloop van een aantal lessen kwam ik erachter dat hij geen noten kon lezen. Hij zei steeds tegen mij: “Speel het nog eens voor. Nog één keer, dan.” De volgende les speelde hij het zo na. Hij heeft een geweldig toongeheugen. Als hij iets twee of drie keer heeft gehoord, kan hij het een week later nog naspelen. Dat is vrij zeldzaam, een talent om jaloers op te zijn.’

De leergierige Jakobsen ziet op een gegeven moment een viersnarige banjo bij Van Ochten staan. ‘Wat is dat?’ vraagt hij. ‘Mag ik die eens proberen?’

‘Daar kun jij niet op spelen,’ zegt Van Ochten, ‘want je bent niet rechtshandig.’

Paskal blijft aandringen, waarop Van Ochten toegeeft. ‘Hij speelde er meteen een riedel op. Een echt liedje. Op een rechtshandig viersnarig instrument waarvan hij niet eens wist dat het een banjo was. Dan heb je toch wel met een echte muzikant te maken.’

Door dergelijke ervaringen krijgt Paskal het vertrouwen om naar de auditie van Trouble Every Day in Wemeldinge te gaan. Sinds jaar en dag beschikt Henk Tjoonk daar over een oefenruimte in de schuur van zijn ouders. Peter weet nog goed hoe Paskal door zijn vader en moeder werd gebracht: ‘Hoe cool is dat?’

Paskal ziet Henk nog achter zijn oren krabben en denken: wat moet ik met zo’n menneke? Maar de aspirant-zanger heeft zich goed voorbereid met een oud cassettebandje van Gringo’s Sweet Revenge, waarvan Trouble Every Day nog steeds enkele nummers op het repertoire heeft staan. De scepsis van de oudere muzikanten slaat om in enthousiasme als de jongen begint te zingen. Dit is beter dan Kokkie ooit heeft geklonken. Dat Paskal nog gitaar speelt ook, is helemaal een meevaller. Dat geeft leadgitarist Mart Padmos meer gelegenheid om te soleren. Paskal wordt aangenomen.

Trouble Every Day beleeft zijn finest hour tijdens Anywave in 1991. De band krijgt complimenten voor het frisse geluid en die jongen die best wel kan zingen. Toch is na een tiental optredens de rek eruit. In hetzelfde jaar doet de groep nog mee aan de voorronde van het popconcours De Zeeuwse Belofte. Zonder succes. Jakobsen is dan al in contact gekomen met de Vlissingse rockgroep Wolfclan Sister. Peter begrijpt wel waarom Paskal zich daar beter thuisvoelt. ‘Dat was meer zijn ding. Met houthakkershemden aan bier drinken en achter de wijven aan. Niet van dat moeilijke gedoe.’

Zijn vertrek bezegelt meteen het lot van Trouble Every Day.

==

Slager pendelt in die tijd heen en weer tussen Goes, waar zijn vriendin woont, en Utrecht, waar hij Nederlands studeert. Hij gaat vaak op bezoek bij Arthur Frieswijk, die in een studentenflat aan de Ina Boudier Bakkerlaan woont. In het voorjaar van 1992 zitten de vrienden te ouwehoeren in de studentenkamer waar de doordringende geur hangt van de zware shag die Frieswijk rookt. De radio staat aan. Een paar droge tikken gevolgd door een fel intro op gitaar doen Peter opveren. Lekker nummer. ‘Komt de tijd dat je de warmte vindt’, zingt een zanger met een ietwat geknepen stem.

‘Wat is dit, joh?’ vraagt Peter.

‘Volgens mij is het de nieuwe van The Scene,’ antwoordt Arthur.

The Scene? Die heeft Peter een keer zien spelen op een festival in Sommelsdijk, toen Gringo’s Sweet Revenge daar ook mocht optreden. Het album Rij, rij, rij van The Scene is dan net uit. Als hij het zich goed herinnert, had Gringo’s Sweet Revenge tien man publiek en The Scene vijf. Veel indruk heeft de band van Thé Lau destijds niet gemaakt, maar hij beseft dat hij zijn mening nu moet bijstellen.

Aandachtig luisteren Frieswijk en Slager naar de resterende drieënhalve minuut, lichtjes knikkend met hun hoofden op het ritmisch gezongen ‘Je ziet hoe het gloeit / Je ziet ook bij wie / Je ziet wat het doet / Maar je wilt het nog niet’. Al bij de tweede keer prevelen ze het refrein mee: ‘Zuster, zuster…’ Daar, op dat moment, raakt Peter ervan overtuigd dat het kán: zingen in het Nederlands en toch rock-’n-roll maken. Hij besluit een band te beginnen die zich, anders dan zijn andere bandjes, nu eens niet zal bedienen van slecht Engels, maar van Nederlands. Zingen in je moerstaal, op een manier die toch cool is.

Peters leeswoede heeft geleid tot zijn studie Nederlands. In Utrecht begint hij ook zelf te schrijven. Met Arthur en andere studievrienden spiegelt hij zich aan de hoofdpersonen van Bij nader inzien van J.J. Voskuil, idealistische literatoren in de dop, die nachtenlang met elkaar discussiëren over kunst, boeken en het leven. Peter schrijft gedichten en novellen, die hij tevergeefs opstuurt naar literaire tijdschriften. Voor de bandjes waarin hij speelt, schrijft hij Engelse teksten. Aan een Nederlandstalige liedtekst heeft hij zich nog nooit gewaagd, maar als hij ‘Zuster’ van The Scene hoort, weet hij zeker dat hij die kan schrijven. ‘Ik voelde me net als de jonge Harry Mulisch. Die had nog nooit een boek geschreven, maar was er ook van overtuigd dat het hem zou lukken.’

Dezelfde dag nog maakt Peter werk van zijn nieuwe band. Als eerste belt hij Henk Tjoonk, zijn maatje uit Gringo’s Sweet Revenge en Trouble Every Day. Die ziet het meteen zitten. Zodoende heeft de groep ook een oefenruimte. Henks ouders wonen aan de Bonzijweg in Wemeldinge. Naast hun huis staat een oude schuur, op z’n Zeeuws bekleed met zwartgeteerde planken, de ramen en deuren wit omlijst. De grote loods dient als opslag, maar een kwart van de ruimte is door Tjoonk provisorisch geïsoleerd met eierdozen en schuimrubber. Op de crèmekleurige vloerbedekking hebben al heel wat bandjes hun apparatuur uitgestald. Een grote schroeiplek herinnert aan een repetitie van Trouble Every Day, toen een van de doe-het-zelfpedalen van gitarist Mart Padmos tijdens een splijtende solo kortsluiting veroorzaakte, waardoor zijn versterker werd opgeblazen.

Het tweede telefoontje gaat naar JanPiet Hoogerwerf, een goede vriend van Padmos en een getalenteerde gitarist. Een aardige kerel, vindt Slager. ‘Ik had hem met verschillende bandjes zien optreden. Hij was verder dan ik. Mart vond ik ook een aardige jongen, maar die speelde te chaotisch voor wat ik in mijn hoofd had. JanPiet was een echte bandjesgitarist, niet iemand die voor zichzelf speelde. Hij speelde vanuit zijn hart. En hij kon overweg met toetsen.’ Hoogerwerf kent Peter van een aantal jamsessies in zijn eigen oefenruimte in Dreischor. ‘Hij belde me op en ik weet nog precies wat hij zei. Heb jij geen zin om met mij in een nieuwe band vurige Nederlandstalige rock te gaan spelen? Vurige Nederlandstalige rock, dat waren de woorden die Peter gebruikte.’

Met zijn drieën beginnen ze op zondagochtenden te repeteren. Op het repertoire staan covers van De Dijk en The Scene. Hoogerwerf herinnert zich geen teksten van Peter, wel flarden progressieve rockmuziek. ‘Dat was de kant die ik graag op wilde. Van die covers had ik de balen. Ik vind het verschrikkelijk om nummers van anderen te spelen.’

Het ontbreekt de groep nog aan een zanger. Peter heeft twee namen in zijn hoofd. De ene is Richard de Nooijer, een in Zeeland veelgevraagde zanger die op dat moment lokaal furore maakt met de groep Lace Wing. ‘Die gaat nooit Nederlandstalig zingen, dacht ik. Ik kende hem ook niet zo goed. Ik vond het eigenlijk eng om hem te bellen.’ De ander is Paskal Jakobsen, die zich dan uitstekend vermaakt met de opzwepende rockmuziek van Wolfclan Sister. Hij wil wel meedoen, op voorwaarde dat die band altijd voorrang zou krijgen als het erop aankwam. ‘Ik wilde ook wel proberen om in het Nederlands te zingen, want Engels lag me toch niet zo.’ Net als in Wolfclan Sister schikt Paskal zich in de rol van tweede gitarist: ‘Ik werd gevraagd als zanger, JanPiet was als gitarist tien keer beter.’ Hoogerwerf denkt daar heel anders over: ‘Paskal kwam binnen met zijn gitaartje en hij stond er meteen als een huis. Die is wel erg aanwezig, dacht ik. Wat doe ik hier eigenlijk nog?’

In de zomer van 1992 repeteert het viertal een paar keer, maar dan houdt Hoogerwerf het voor gezien. Hij heeft moeite met de zondagochtenden waarop de repetities plaatsvinden. ‘Ik was bedrijfsleider in een drogisterij en werkte van dinsdag tot en met zaterdag. Had ik zo’n drukke week achter de rug, moest ik er op zondag weer vroeg uit om te repeteren. Ik heb voorgesteld op een ander tijdstip te oefenen, maar dan kon Peter niet, want die zat vaak in Utrecht.’ Hij twijfelt ook over de muziek, die te weinig progressief is naar zijn zin. ‘Toen ik zag dat Paskal het uitstekend deed, ook als gitarist, vond ik dat ik niet langer moest wachten. Ik heb ze gezegd dat het me beter leek als ik zou vertrekken. De klik was er niet.’

==

Een van zijn gitaarversterkers laat hij nog maanden in Wemeldinge staan om de beginnende band uit de brand te helpen. Henk, Peter en Paskal snappen het wel. Ze gaan op zoek naar een nieuwe gitarist. Niemand komt op het idee dat ze die al hebben. Ook Paskal niet. ‘Ik vond mezelf geen gitarist. Ik kon net vier akkoorden spelen.’ Maar de gitaristen die op auditie komen voldoen niet. Ze blijken een grote voorliefde te hebben voor vingervlugge heavy metal-solo’s, maar kunnen kennelijk niet de eenvoudige akkoorden spelen die van ze gevraagd worden. Dat kan Paskal beter, zodat de conclusie duidelijk is. Toch ontbreekt er iets. Het trio lijkt te veel op een gemankeerd kwartet. Als ze dan geen gitarist kunnen vinden, moet het misschien een toetsenist worden. Paskal kent wel iemand. Een jongen met wie hij in Vlissingen op scouting heeft gezeten.

==

Bas Kennis is op 12 oktober 1973 in Vlissingen geboren. Dat gebeurt ’s nachts om vijf over twaalf, waardoor zijn ouders een superdeluxe kinderwagen mislopen. Ze hebben namelijk meegedaan aan een wedstrijd waarbij je moet raden op welke dag je kind ter wereld komt. Het echtpaar Kennis heeft op 11 oktober gegokt. De bevalling duurt langer dan normaal, waardoor de kleine Bas ook nog eens bont en blauw het eerste levenslicht ziet.

Hij groeit op tot een intelligente en introverte jongen. Zijn ouders willen dat hij piano leert spelen. De eerste lessen krijgt hij van zijn moeder. ‘Dat is niet bepaald een goede manier om piano te leren spelen. Ik deed namelijk geen ruk. Uit pure wanhoop heeft ze me toen maar op les geschopt bij een echte pianoleraar, meneer Kerkhove. De volgende vier jaar worstelde ik mij braaf door Mozart & co.’

Popmuziek spelen is er bij Ruud Kerkhove niet bij, terwijl de interesse van Bas daar steeds meer naar uitgaat. ‘Ik vond het leuker om een beetje te improviseren. Meneer Kerkhove hoefde me niet te vertellen welke frasering goed was. Dat maakte ik zelf wel uit.’

Op school vertelt hij niet dat hij piano speelt, en nog wel klassieke muziek. Daar schaamt hij zich voor. Als er een vriendje bij hem thuis langskomt om te spelen, houdt hij er acuut mee op. Niemand in zijn klas speelt piano.

Het lukt Bas steeds minder om er op school bij te horen. Halverwege de tweede klas van de middelbare school is hij ineens ‘het lulletje’. Hij snapt er niks van. Jongens die hij als zijn vrienden beschouwt, beginnen hem te kleineren. ‘Ik liet me ook pesten, omdat ik er zo graag bij wilde horen. Het heeft me wel een knauw in mijn karakter gegeven. Ik ontwikkelde me tot een verre van zelfverzekerde jongen.’

==

Zijn ouders stellen voor hem naar een andere school te laten gaan, maar Bas weigert. Hij is een doorzetter. Van school gaan, betekent voor hem opgeven. Dat wil hij absoluut niet. Hij voelt zich wel op zijn gemak bij de scoutinggroep De Scheldezwervers. Zijn tante Mia is daar akela en vraagt Bas of hij het leuk vindt op zaterdagavonden naar De Stam te komen, een gezelligheidsvereniging van ex-padvinders. De avonden worden geleid door haar man Evert-Jan van den Driest.

Oom Evert-Jan heeft een enorme collectie cassettebandjes. Elk jaar maakt hij er ook een paar voor het gezin Kennis om in de auto te draaien als ze op vakantie gaan naar Frankrijk. Zo leert Bas de muziek kennen van Gerry Rafferty en Supertramp. Zijn ouders houden van Simon & Garfunkel. Bas heeft zelf geen platen. Zijn vaders exemplaar van One trick pony van Paul Simon zet hij regelmatig op. In de bibliotheek haalt hij daarvan de bladmuziek. ‘Dat is toch behoorlijk ingewikkelde popmuziek. Beetje jazzachtig.’ Hij neemt het muziekboek mee naar pianoles waar hij er, onder stil protest van de leraar, de laatste tien minuten uit mag spelen.

Pas als de cd ingeburgerd raakt, koopt Bas zijn eerste muziek. Bij oom Evert-Jan ziet hij voor het eerst een cd-speler. Hij heeft acht cd’s en Bas draait ze daar. Nothing like the sun van Sting en Brothers in arms van Dire Straits. Bas wordt een groot fan van The Police. Tijdens een schoolreis naar Griekenland hoort hij op de walkman van een klasgenoot het album So van Peter Gabriel. ‘Dat moment zal ik nooit vergeten. Voor het eerst had ik het gevoel dat muziek je boven je dagelijkse bestaan uit kan tillen.’

Van zijn zakgeld en het loon dat hij verdient met vakkenvullen in de supermarkt koopt Bas een keyboard. Het is een Yamaha PSS-570, een ‘speelgoeddingetje met piepkleine toetsen’. Maar er staan allerlei ritmes in geprogrammeerd, waarmee hij urenlang kan meespelen. Als blijkt dat Bas de oefentijd achter de piano meer besteedt aan eigen probeersels dan aan de sonates en etudes die zijn muziekleraar hem opgeeft, besluit hij te stoppen met pianoles. De toelage die zijn ouders hem betalen voor muziekles geeft hij de anderhalf jaar daarop uit aan lessen van de Souburgse gitaarleraar Werner de Witte.

Tante Mia schat in dat haar muzikale neef zich bij de avonden van de scouting wel zal vermaken. Daar komt altijd een Vlissingse jongen die prachtig kan zingen en gitaarspelen. Volgens haar zal het wel klikken met deze Paskal. ‘Dat had ze goed in de gaten. We kenden elkaar nog geen uur of we hadden telefoonnummers uitgewisseld.’

Paskal komt vaak met zijn gitaar bij Bas langs en dan zitten ze urenlang liedjes te spelen. De country van de een spoort niet helemaal met de ingenieuze popmuziek van de ander, maar in Billy Joel vinden ze een gemeenschappelijke favoriet.

Paskal haalt Bas over niet in de beslotenheid van diens jongenskamer te blijven musiceren. De toetsenist heeft er wel oren naar. ‘Dus wat deden we? Proberen optredens te krijgen. Jamsessies afstruinen voor de lol. Bier drinken. Hopen dat we zouden opvallen bij de meisjes, wat ons overigens niet erg lukte.’

Bas speelt een blauwe maandag in de symfonische rockband Eye to Eye, maar van optreden komt het niet. Wel verzorgt hij een enkele keer het licht bij concerten van Wolfclan Sister. Als hij het aanbod krijgt mee te doen met Paskals andere band, hoeft hij niet lang na te denken. Hij meldt zich in Wemeldinge, waar hij mag meespelen op een oud Casio-keyboardje dat daar ooit door een muzikant van een van Henks eerdere bands is achtergelaten. Zijn eigen toetsen zijn te zwaar om mee te nemen in de trein.

Het duurt nog een paar maanden voor een piano kan worden aangeschaft. Tweehonderd gulden wordt er gelapt voor een instrument dat in Renesse wordt opgehaald, met een aanhangwagen achter de bus van Henk. De foeilelijke, grijs met groen geverfde piano krijgt een plekje tegen de muur van de repetitieruimte in Wemeldinge. Aangezien hij een halve toon te laag is, moeten bij elke repetitie de gitaren lager worden gestemd.

De band is compleet. Nu is het zaak om naam te maken.