Korte beschrijving

Denis Du Trieux 
Het Indische Tussenland
1945:2005 / Een ongewoon en bewogen leven

Dit boek verhaalt over Denis Du Trieux: van Indische afkomst, na de Tweede Wereldoorlog in Indonesië geboren. Zijn jeugd was typisch Indisch, met alle gewone en alle wonderbaarlijke ervaringen die daarbij hoorden. Hij maakte ook de communistische coup en de bloedige periode daarna mee. Pas in 1966 kwam hij met zijn familie in Nederland aan. Daar belandde hij als negentienjarige midden in de cultuur van de jaren zestig (seks, drugs, rock & roll), met alle gevolgen van dien 'voor zijn Indische aard'. 

Het Indische Tussenland is bovendien een boek over het Indisch zijn, over het take it easy gevoel, het laat-maar-gaan, en het-kan-niet-zo-veel-schelen. Maar het boek verwijst ook naar een ideale houding tussen ambitie en lethargie en verder naar alle zogeheten ‘tussenfases’, zoals de ouderdom een periode is tussen het verleden en de dood. 

Het boek bestaat uit korte verhalen, in enigszins chronologische volgorde: de jeugd in  Indonesië, de periode van de aanpassingen in Nederland, de tijd waarin de schrijver in India was. Maar waar je ook bent, steeds gaat het vooral om het gevoel dat je je als Indo tussen twee culturen, landen of volken kunt voelen, waarbij het niet uitmaakt of je tot de eerste, tweede of derde generatie hoort.

Denis Du Trieux is overleden op 10-10-2010

Met Nederlands-Indische recepten en een uitgebreide boekenlijst. 

Inhoud

Voorwoord 

Inleiding - indolentia 

Deel 1: Het moederland 
Geboorte 
Afkomst 
Jeugd 
Schooljaren 
Het wonderhuis 
De communistische coup 

Deel 2: Het vaderland 
De overtocht 
Aanpassen 
De jaren zestig 
Seks 
Drugs 
Rock & roll

Deel 3: Het tussenland 
Karma 
De oorlog 

Ouderdom  
De dood 

Indolentia - uitleiding 
Nederlands-Indische recepten 
Indische boekenlijst 

Opdracht

Dit boek is opgedragen aan mijn moeder,
de Indische opvoeding die ze mij gegeven heeft,
en aan vadertje staat,

die er gezamenlijk voor gezorgd hebben
dat ik de dingen die ik in dit leven wilde doen,
zo easy mogelijk heb kunnen doen.

De Indische jongen is er niet meer
want dat leven is voorbij,
en de Indisch man die dit schreef,
is een illusie.

Noot: 
Omdat het taalgebruik van de schrijver zo nauw aansluit bij diens levensvisie en verhaal, is ervoor gekozen het zo veel mogelijk intact te laten. De lezer vergeve de uitgever en de redactie woorden en wendingen die volgens het Groene Boekje, het Witte Boekje, de Nederlandse Taalunie, de Vereniging Onze Taal of de Grote Van Dale niet helemaal correct zijn. Woorden als etenstafel, verpleegtehuis en expresselijk zijn bijvoorbeeld gewoon blijven staan.Voor de Indonesische woorden is de officiële spelling gevolgd, zodat de lezer tempo dulu ziet en tempo doeloe leest.

Jeugd

Toen we in ons tweede huis woonden, waren er voor ons huis, aan de overkant van de straat, aan de kali (rivier)-kant kleine huisjes van bambu. Ik heb vaak in de kampung (armenwijk) gespeeld, ook al omdat ik een van de kampungjongetjes (Yanto) kende. Iedere dag als ik na schooltijd bij die jongen thuiskwam, zag ik hoe arm die mensen het hadden. Ondanks dat ik als klein jongetje een brandal was (ondeugende jongen, vervelende klier, letterlijk een enfant terrible) en later in de puberteitsjaren nog iets erger, had ik toch ook momenten van mededogen met anderen.

De verjaardagen van de kinderen werden bij ons thuis goed gevierd, met chocoladetaarten (gâteau Africain) die ik samen met mijn moeder maakte, een goochelaar (oom Dick Trouffat), een fotograaf (meneer Engelen, een vriend van mijn vader, die al onze familiefoto's heeft gemaakt), buren, schoolvriendjes met hun ouders, en enige Indische kinderen uit de buurt. Tijdens zo'n verjaardag ging ik op een bepaald moment toch altijd even naar de slaapkamer van mijn ouders en had dan een sentimenteel gevoel (vreugde gemengd met verdriet) en een wens dat die arme mensen in de kampung ook eens van al deze overvloed zouden kunnen genieten.

In die tijd gingen wij ook bijna ieder weekend, in een jeep volgeladen met allerlei spullen en eten, naar de bergen in Sirnagali, in een bungalow van het kantoor van mijn vader logeren. Als je de oude foto's ziet, hebben wij daar als kleine kinderen toch een goede tijd gehad.

Ik ben aan de rand van het zwembad eens uitgegleden en heb daarbij twee voortanden gebroken, waardoor ik tot mijn vijftiende jaar met twee gebroken voortanden rondliep. Dit heeft mijn Indisch minderwaardigheidsgevoel waarschijnlijk nog verder versterkt.

Ik weet niet precies meer wanneer het was, maar ergens in diezelfde jaren begon ik te slaapwandelen. Ik stapte uit het bovenste gedeelte van een stapelbed, maakte de deur open en liep de garage uit, die als slaapkamer van drie van de vier kinderen diende. Ik liep verder, langs de grote boom voor het huis, en langs de jeep het afhellende grindpad af, de straat op en dan sloeg ik linksaf, in de richting van de buren. Volgens mijn vader draaide ik me dan twee of drie huizen verder om, liep terug en kroop mijn bed weer in. Mijn oma, die zoals ik eerder schreef, paranormaal begaafd was, raadde mijn vader aan mij niet te laten schrikken, en er gewoon achteraan te lopen, tot ik weer naar binnen ging. Maar na enige keren had mijn vader er waarschijnlijk genoeg van om bij nacht en ontij uit zijn bed te komen en achter me aan te lopen. Hij heeft de sleutel van de deur verstopt en ook nog natte doeken voor de garagedeur gelegd. Hierdoor werd ik wakker en na een paar keer hield het slaapwandelen op.

Het bed van mijn jongste zusje Anky stond in een hoek van de woonkamer annex eetkamer en zij kon er niet slapen, omdat er volgens haar apen onder haar bed aan het bakkeleien (berkelahi) waren.Toen mijn oma op een dag op bezoek kwam, heeft ze het bed naar een andere hoek van de kamer verplaatst en daarna had mijn zusje er nooit meer last van.

Op een nacht hoorden we wat gestommel en wielen over het grind rollen en toen mijn vader naar buiten kwam, ging een dief er met de jeep vandoor. Hij heeft daarna een grote bruine, maar ook oude, Amerikaanse Buick van kantoor gekregen, maar dat ding stond om de rijst (haver) klap ergens stil. Wat me ook nog heel goed is bijgebleven, is de eerste aardbeving, die ik in de jaren vijftig in dat huis meemaakte. We zaten met z'n allen in de woonkamer en opeens leek het net of de muren gingen golven. Mijn vader zei dat we naar buiten moesten, maar omdat ik vroeger altijd het gevaar opzocht, bleef ik gewoon binnen om die gekke muren te bekijken, tot de hele aardbeving voorbij was.

Hoe vreemd het soms in Indonesië kan toegaan, merkten we toen we van ons tweede huis in de stad (Jalan Slamet Riadi in Jakarta) naar de buitenwijk Kebayoran verhuisden. We waren net een dag in ons nieuwe huis, toen er 's morgens een Chinees op bezoek kwam en mijn vader verzocht het huis te verlaten, anders zou hij met zijn mannen komen en ons er letterlijk uitgooien. Diezelfde middag ging ik met mijn vader mee naar een Menadonese man die voor hem in de haven werkte en met hem gingen we langs een voorman, die een aantal van zijn jongens had opgetrommeld. De hele bende stevige kerels trok, tot ongenoegen van mijn moeder, voor enige tijd bij ons in en ging in de woonkamer en op de veranda wonen. Ze hadden lange stokken en hun traditionele kapmessen bij zich en hielden 's nachts om de beurt de wacht. Mijn moeder moest, in mijn herinnering, voor het hele gezelschap koken en ze hingen hun gewassen kleren in de tuin te drogen. Het was ontzettend rommelig, maar ook spannend allemaal. Op een middag arriveerde een vrachtwagen met een aantal mensen met stokken en messen en onze jongens maakten zich gereed voor een veldslag, maar die ging helaas niet door, want de politie kwam tussenbeide en de volgende dag zijn we naar ons vierde huis verhuisd.

Toen ik later in Nederland het boek 'Piekerans van een Straatslijper' van Tjalie Robinson las, was er ontzettend veel herkenning. Omdat wij alleen maar op straat speelden, was ons leven eigenlijk een straatleven.

Op verschillende tijden in het jaar waren er in de buurt van het eerste huis (Jalan Kramat 6) bijvoorbeeld allerlei spelletjes die we tegen de kinderen, meestal jongens, van andere straten speelden, zoals knikkeren, tollen, hoepelen, vliegeren, en zelfs bambu zwaardgevechten. Soms ging het ook wel eens mis en liep het uit op massale vechtpartijen van straat tegen straat. Tussen de straten was ontzettend veel rivaliteit. Je kon als jongetje van een bepaalde straat niet zomaar alleen een andere straat binnenlopen, zonder een pak slaag te riskeren.

Het vliegeren

In de jaren vijftig, toen mijn opa in de Jalan Tosari (in Jakarta) woonde, mocht ik vaak met hem mee om te vliegeren. Op het stuk grasveld langs het water verzamelden zich veel mensen om te vliegeren met vechtvliegers aan glasdraad. Dit was garen (nummer 24 of 10) dat eerst ingewreven moest worden met de bast van een bepaalde boom, waarna met een mengsel van houtlijm en speciaal fijngestampt glas een zeer scherpe draad getrokken werd. Tijdens het vechten lieten de mensen de vliegers allerlei manoeuvres maken om de draad van de tegenstander door te snijden.Dit gebeurde door het vieren (laten gaan van de draad) of trekken (snel naar je toehalen van de vlieger). In die periode was mijn opa de ongekroonde koning van het vechtvliegeren in die buurt. Hij ging er om een uur of vier met een bluebandblik omwikkeld met glasdraad en een middelgrote vlieger heen, en keerde om een uur of zes, halfzeven met dezelfde vlieger terug. Terwijl daar ook mensen (Chinezen) kwamen in een pick-uptruck met in de achterbak veel vliegers en verschillende blikken met glasdraad, die 's avonds zonder een enkele vlieger weggingen. Ik herinner me ook nog dat, voordat hij naar Nederland ging, een Chinees hem vroeg of hij het geheim van zijn glasdraad mocht kopen, maar zover ik weet heeft die opa van mij dat niet weggegeven. Toen hij naar Nederland ging, kreeg ik zijn laatste blik met glasdraad. Ik heb daarmee in mijn eigen buurt nog enige tijd kunnen gloriëren.

Het pesten

Op straat spelen hield ook in dat allerlei mensen: buren, bezoekers van de wijk en anderen, verschrikkelijk gepest werden.Dit pesten varieerde van steentjes tegen de ramen gooien, het met modder bevuilen van kleren die buiten te drogen hingen, in de nacht op deuren bonzen, vruchten uit de tuinen stelen, wieldoppen van auto's van bezoekers ontvreemden, tot het de nek omdraaien van kippen die in de bomen van iemands erf (tuin) sliepen. En het ergste vond ik dat wij als kleine jongens (tien jaar of zo) gezamenlijk zelfs een keer voor iemands voordeur hadden gepoept. Door de spanning kon slechts een van de drie er iets uitkrijgen.

(..)

Fragment van

Denis Du Trieux
Het Indische Tussenland 

1945:2005 Een ongewoon en bewogen leven

Colofon

ISBN 9789077556146 voor deze epublicatie met adobe drm 
NUR 300, 321
Trefw.: Roman; autobiografie; Nederlands-Indië; Integratie; levensfilosofie

c 2005 Denis Du Trieux
Omslagsuggestie Denis Du Trieux
Omslagontwerp Joke Brandhorst
Omslagvormgeving Esther Zwart
Jeugdfoto's J.P. Engelen
Foto auteur R.E. Schermer

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

All rights reserved. No part of this book may be reproduced, stored in a retrieval system, published or transmitted in any form by print, photocopying, microfilm, recording or any other means without prior permission in writing from the publisher.

Samensteller(s) en uitgever spannen zich in een zo betrouwbaar mogelijke uitgave te verzorgen. Niettemin kunnen zij geen aansprakelijkheid aanvaarden voor mogelijk erin voorkomende onjuistheden.

LPN 70015-206-05-3306-8006

LezersPoort Uitgevers    

info@lezerspoort.nl 

www.lezerspoort.nl