Himalaya

Pas als je het leven gaat accepteren zoals het komt, ontwaak je uit een droom.

Colofon

© 2020 Hans Peter Roel

Titel: Himalaya

Auteur: Hans Peter Roel

ISBN: 978 90 796 777 95

NUR: 341

Omslagontwerp en opmaak: Looney2

Auteur: Hans Peter Roel

Redactie: Els Rentenaar, Schrijfs_els

Tekstredactie: Marianne Maes, Saskia van Doorn
Uitgeverij N.E.X.T. company BV te Baarn

www.nextcompany.nl

info@nextcompany.nl

Meer informatie over Ki:

www.kicentrum.nl

Niets uit dit manuscript mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt in enige vorm of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever N.E.X.T. company BV.

Verantwoording

Dit boek is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van een deelneemster aan een van de Ki-workshops van Hans Peter Roel. Vanuit privacy-overwegingen zijn de namen van de hoofdpersonen veranderd. Daarnaast is het verhaal verrijkt en geromantiseerd, om de inzichten en boodschappen uit dit boek beter voor het voetlicht te brengen.

Het mysterie van de Himalaya

Het dak van de wereld

Het noorden van India wordt met Tibet, Nepal en Bhutan verbonden door de hoogste bergen ter wereld, de Himalaya. Al duizenden jaren heeft het ‘dak van de wereld’ een grote aantrekkingskracht op spirituele zoekers, die van over de gehele wereld daarnaartoe komen. Het hooggebergte is de plaats op aarde waar veel goden, yogi’s en grote spirituele leermeesters wonen.

Krachtcentrum

De kennis van onze levensenergie Ki komt uit de Himalaya, die vele heilige plaatsen kent. Al duizenden jaren lang wordt er gemediteerd en is het de regio waar duizenden lama’s en heiligen verlicht zijn geraakt. De levensenergie Ki is nergens zo sterk voelbaar als in dit gebergte. In de Himalaya is het onmogelijk om het gevoel van spiritualiteit te ontlopen.

Voorwoord

Dit boek staat voor kracht, jezelf vinden en worden wie je bent, zelfs als het leven zwaar is en het je tegenzit. Want pas wanneer je jezelf hebt gevonden, ben je klaar om de ander te helpen. Het idee voor dit boek ontstond toen een deelneemster aan een Ki-workshop mij haar levensverhaal vertelde. Na urenlang geboeid te hebben geluisterd, pakte ik de pen op om te beginnen aan haar verhaal, dat aan de basis ligt van dit boek.

Gelukkig willen worden is van alle tijden en van iedereen. Het obsessief zoeken naar het geluk geldt zeker voor de hoofdpersoon, Angie. Ondanks de zware tegenslag in haar leven gaat ze vol moed en met doorzettingsvermogen op zoek naar zichzelf. Tijdens haar zoektocht komt ze in aanraking met Ki. Dat gebeurt eerst door het lezen van het boek Ki, kracht van binnenuit en later tijdens een bijzondere en inspirerende reis naar het Kopan-klooster in de Himalaya. Daar ontdekt ze een oude leer die haar toegang geeft tot een ongekende kracht. Ga mee op reis met Angie en beleef haar verhaal. Het is een avontuur vol hindernissen, één dat jou en mij ook had kunnen overkomen.

Veel leesplezier!

Hans Peter Roel

Deel 1

Vriezenveen

Jezelf begrijpen is het hoogst haalbare dat je kunt bereiken.

-1-

De pauwenveer en het bergkristal

Elk gelukkig mens straalt, maar elk ongelukkig mens is ongelukkig op zijn eigen manier. Is een gelukkig leven te leren of heb je maar af te wachten wat je vanuit het universum krijgt toegeworpen? Ik heb geen kant-en-klaar antwoord en kan hooguit mijn levensverhaal met je delen. Mijn leven is te vangen in drie woorden: zoektocht naar mezelf. Maar laten we beginnen bij het begin. Een bijster gelukkige jeugd heb ik niet gehad, maar echt ongelukkig was ik ook niet, tot op deze dag.

Angie Meis is mijn naam, maar eigenlijk had ik Anne Meis moeten heten. Mijn ouders hadden maandenlang gedubd over mijn naam en waren volgens overlevering na veel gekissebis op het compromis Anne uitgekomen. Toen mijn vader, Wolter, op de dag van mijn geboorte naar het gemeentehuis toog om mij aan te geven, hoorde hij onderweg het nummer Angie van de Rolling Stones uit een openstaand raam klinken. Zonder overleg met mijn moeder kwam in mijn geboorteregister dus niet de naam Anne, maar Angie. Dat impulsieve en gekke gedrag is overigens typisch voor mijn vader en daarom ben ik ook zo gek op hem. Hij zit vol grote dromen, tenminste tot een paar jaar geleden. Mijn moeder, Trijntje, is nukkig en zo nuchter als een Fries trekpaard. Zo sprak ze op haar kraambed twee weken lang geen woord meer met mijn vader, omdat hij me zonder overleg de naam Angie had gegeven. De wond is nooit genezen en zelfs nu – ruim vijftien jaar later – noemt mijn moeder me nog steevast Anne. Nooit heeft ze de naam Angie in de mond genomen.

Volgens mijn vader ben ik een oude ziel. Daarom noemt hij me liefkozend ‘kind van de zon’. Ik zou niet weten wat een oude ziel is, maar het klinkt leuk en misschien heeft hij gelijk, want ik ben anders dan mijn klasgenootjes. Zo heb ik ’s nachts hele gesprekken met oma Annie. Zij is mijn vorig jaar overleden lievelings oma. Haar geest kan ik voelen en ik weet wanneer ze in mijn slaapkamer aanwezig is. Van haar heb ik geleerd dat er een schemergebied tussen hemel en aarde bestaat. Als je doodgaat, verblijf je eerst voor korte of lange tijd op die plaats, tot je klaar bent om naar het eeuwige dodenrijk door te reizen. Dat lukt pas als je je taak op aarde hebt volbracht. Vandaar dat er nog veel dolende zielen op aarde huizen, die alleen zichtbaar zijn voor degenen die ze kunnen waarnemen.

Van dromen over reizen krijg ik maar niet genoeg. Dat heb ik van mijn vader. Ik probeer mijn dromen over verre landen in mijn schetsboeken een gezicht te geven, want tekenen is mijn passie. Maar het is ook mijn grote geheim. Alleen mijn vader mag mijn schetsboeken zien.

De dood fascineert me en ik weet niet waarom. Welke puber leest er nu elke week de overlijdensadvertenties in de krant? Ik dus en ik ben er eerlijk gezegd verzot op. Zodra de buren de Vriezenveensche Courant door de brievenbus hebben geschoven, ben ik er als de kippen bij. Op de binnenkant van de achterpagina staan de advertenties van de mensen die in de afgelopen week zijn overleden. In een dorpje met negentienduizend zielen gaat er altijd wel iemand dood. Waarom de advertenties mij zo aantrekken, is niet te verklaren. Het fantaseren over al die mensen, die zich in de schemerwereld ophouden, vind ik spannend en eng tegelijkertijd. De vaste advertentieteksten ken ik bijna allemaal uit mijn hoofd, want bijster creatief is de Vriezenveense bevolking niet. ‘Met groot verdriet is onze opa, man en broer van ons heengegaan’ of ‘Na een zware en moedige strijd heeft onze dierbare oma, moeder, tante ons verlaten’. Er staat nooit iets in een rouwadvertentie te lezen als ‘Eindelijk is onze grootvader, vader en lieve man geslaagd voor de cursus nooit meer roken’. Humor en de dood komen wel in mijn hoofd samen, maar de combinatie past niet in het nuchtere, overwegend christelijke Twentse land.

Mijn vader is niet alleen mijn papa, maar ook mijn grote held. Hij is altijd al een beetje raar geweest. Welke volwassen man speelt nu nog met treintjes en bouwt aan een spoorbaan, compleet met minidorpjes? In huis is er geen ruimte voor zijn hobby, dus heeft hij een oude deur in ons schuurtje op schragen gezet en werkt hij daar aan zijn modelspoor. Dat is ook de reden waarom hij altijd in zijn schuurtje te vinden is. Ik ben echt een kind van mijn vader en teken liever op mijn zolderkamertje dan dat ik buiten met klasgenootjes rondhang. Ook in de klas ben ik het buitenbeentje, dat stil en teruggetrokken achteraan zit, met naast haar het enige lege stoeltje in het lokaal. Ik vind het niet erg om met rust gelaten te worden. Zo kom ik immers ongestoord al dagdromend de saaie schooldag door.

Een knuffel geven vindt papa moeilijk, maar hij brengt voor mijn oudere zus Sophie en mij wel de meest vreemde cadeautjes mee. Op mijn nachtkastje ligt, naast de pauwenveer, een vuist lang bergkristal dat echt uit de Himalaya komt. De pauwenveer heeft vader bij een kinderboerderij gevonden. De veer brengt me geluk en ik kan ermee toveren, dat heeft papa me geleerd. Gewoon mijn wensen hardop uitspreken en dan de pauwenveer drie keer in kruisvorm voor mijn lichaam langs laten gaan, om te eindigen bij de hartstreek. Dan is de wens in het universum besteld en hoef ik alleen maar te wachten tot hij uitkomt.

Het puntige bergkristal uit de Himalaya beschermt me tegen het kwaad. Daarom heeft vader hem speciaal voor mij gekocht. Met deze edelsteen kan ik volgens papa door tijd en ruimte reizen. Als ik het bergkristal vasthoud in mijn linkerhand en mijn ogen sluit, ben ik direct in het magische Himalaya hooggebergte. En inderdaad zie ik – als ik de edelsteen lang genoeg in mijn hand houd – in gedachten een klooster op een bergtop. Op de achtergrond liggen de hoge bergen, die met hun besneeuwde toppen tot in de hemel reiken. Telkens als ik de steen vastneem, komt dit beeld terug en dat maakt me blij. Geen idee waar het beeld vandaan komt, maar ik heb ooit een fotoboek over de Himalaya gezien.

Vandaag is het woensdag 13 september van het tot nu toe voorspoedige jaar 1989. Maar vanaf deze dag zal alles anders worden!Sterke mensen worden niet geboren.

Ze worden door het leven gevormd.

-2-

De dag dat alles anders werd

Het moet ergens rond twaalf uur in de nacht zijn. Zonder aantoonbare reden ben ik klaarwakker en luister ik naar de stilte van de nacht. Mijn geest is zo helder als de kern van een ster, maar in mijn lichaam daarentegen heerst de onrust. De stilte in mijn kleine slaapkamer wordt verbroken door het luiden van de klok van de Grote Kerk van Vriezenveen. Daar, op die harde houten banken, heb ik op zondagochtenden talloze uren doorgebracht met een rolletje pepermunt, tot mijn ouders de brui gaven aan hun geloof. Ze waren teleurgesteld in het weinige medeleven vanuit de gemeente met de ziekte van mijn vader. ‘Heb je naaste lief’ werd door de kerkgangers vooral in woorden beleden. Een ouderling heeft nog een uiterste poging gedaan om ons gezin te behoeden voor een goddeloos leven, maar veel verder dan de voordeur is hij niet gekomen. Mijn moeder is behoorlijk overtuigend en alleen al haar gezicht spreekt dan boekdelen. De schriele, kalende man had zich omgedraaid, zonder ook nog maar iets te zeggen.

De kerkklok klinkt door de straten van ons dorp en ik tel mee, zoals ik dat gewend ben als ik wakker lig. … tien… elf… twaalf… dertien klokslagen. Dertien? Misschien heb ik me vergist bij het tellen, maar dat is praktisch onmogelijk. Ik tel altijd goed. Geen twijfel! Ineens weet ik wat mijn lichaam al de hele avond voelt: de dertien klokslagen kondigen een dag van ongeluk aan. Mijn vader heeft me in zijn schuurtje ooit verteld dat het getal twaalf geluk brengt, omdat het een volmaakt getal is. Zo waren er de twaalf stammen van Israël en had Jezus twaalf apostelen. Er zijn niet voor niets maar twaalf maanden in een jaar en je horoscoop wordt bepaald door de twaalf dierenriemtekens. Als twaalf het getal van de volmaaktheid is, dan is dertien er dus één te veel. Daarom noemt mijn vader dertien het getal van de duivel. Vreemd dat zijn lessen in numerologie nu in mijn hoofd opkomen, terwijl ik er nooit meer aan heb gedacht. De dertien klokslagen maken me onrustig en pas tegen de ochtend val ik weer in slaap.

‘Anne, gadómme opschiétén!’ hoor ik onderaan de trap de schelle stem van mijn moeder.

Ik schrik wakker en weet direct dat het vandaag niet goed zal komen. Wat er precies gaande is, dat heb ik niet scherp, maar mijn maag voelt aan alsof het ijzeren aambeeld van de dorpssmid erin is gestopt.

‘Ik kom’, schreeuw ik en ik stap snel mijn bed uit.

Iedere ochtend is het hetzelfde ritueel. Ik moet opschieten om ervoor te zorgen dat mijn moeders kop niet verkeerd gaat staan. Nog voor ik mij in de kleine badkamer met de al maandenlang lekkende kraan heb kunnen wassen, hoor ik mijn moeder opnieuw vanuit de keuken schreeuwen. Ditmaal klinkt haar stem dreigend en onheilspellend.

‘Anne, Sophie, ópschieten! Ik heb niet alle tiét!’

Ik stier de trap af en plof neer op mijn vaste plaats aan de eettafel. De dag is begonnen zoals elke doordeweekse dag. Zonder iets te zeggen schuift mijn moeder een bord met twee boterhammen met pindakaas voor mijn neus en zet ze een glas melk neer. Zwijgend eet ik de boterhammen. Het is niet de bedoeling dat er tijdens het eten wordt gesproken. Dat gebeurt nu eenmaal niet bij ons thuis.

Mijn vader zit, zoals elke ochtend vanaf een uur of zes, achter in de tuin in zijn schuurtje te bouwen aan zijn spoorbaan. Het schuurtje is zijn territorium en leefruimte waar hij maar af en toe uit komt. Als wij naar school zijn en mijn moeder naar haar werk – achter de kassa van de enige supermarkt van Vriezenveen – gaat, loopt vader het huis in voor zijn ontbijt. Daarna sloft hij terug naar zijn vertrouwde schuurtje om verder te bouwen aan zijn droomwereld. Vader is niet altijd zo geweest, maar na zijn dubbele hernia, gevolgd door het ontslag als verwarmingsmonteur, leidt hij een geïsoleerd bestaan. Ik maak me grote zorgen om hem. De laatste maanden dring ik nog maar nauwelijks tot hem door. Het is alsof hij niet meer helder denkt en de levenslust hem is ontglipt. Naar een dokter wil papa niet. Die begrijpt er toch geen snars van, zegt hij. Als ik bij hem in het schuurtje zit, heeft hij af en toe heldere momenten. Maar veel vaker zit hij weggezakt in zijn leunstoel en is hij ver weg en net zo gesloten als een dichtgeslagen boek. Toch is het nooit stil in het schuurtje. De trein rijdt keer op keer hetzelfde rondje en op het tafeltje naast hem liggen steevast het pakje Marlboro, een aansteker en een halfvol flesje verschraald Grolsch bier.

Mijn drie jaar oudere zus, Sophie, schuift – zonder verder iets te zeggen – aan de ontbijttafel aan en ze glimlacht lief naar me, zoals ze altijd liefdevol is. Ook zij kent de wet van stilte op de vroege morgen. Zo is de start van elke dag een zwijgzame en beklemmende aangelegenheid, waarbij in huize Meis alleen het getik van het bestek op de borden is te horen.

Ik fiets naar school en moet extra hard trappen, omdat mijn stalen ros al maandenlang bij de kettingkast aanloopt. Mijn buurmeisje en beste vriendinnetje, Charlotte, rijdt me achterop.

‘Hi Angie!’

‘Hoi. Heb je Nederlands nog geleerd?’

‘Natuurlijk niet! Geen tijd gehad en zeker geen zin’, antwoordt Charlotte met een lach op haar gezicht. ‘Ik heb mezelf mooi gemaakt voor Marcel. Dat leek me wel iets belangrijker dan de toets Nederlands.’

Marcel is de ‘hunk’ van de klas. Met zijn atletische gestalte, gladde naar achteren gekamde donkere haren, helderblauwe ogen en zijn korte, zwarte leren jack lijkt hij precies op John Travolta uit mijn lievelingsfilm Grease. Ieder meisje is stiekem verliefd op hem, behalve ik. Dit komt omdat ik denk dat ik sowieso te lelijk ben voor wie dan ook… en zéker voor Marcel. Dan word ik maar beter niet verliefd, zodat hij me ook niet kan afwijzen.

Ook deze schooldag blinkt uit in eentonigheid. Op de oneven dagen van de week zit Charlotte naast Friekje, zodat ik alleen achter in de klas zit. Mijn klasgenootjes gedogen me, maar echt welkom ben ik niet. Met stille willems kun je niet lachen of gezellig kletsen en daarom behoor ik niet tot het groepje van ‘populairen’. Gelukkig is het vandaag woensdag en hebben we de middag vrijaf. Ik tel de minuten af en maak opnieuw een tekening in mijn schriftje, dat al vol staat met tekeningen over verre landen. Eindelijk is het halfeen en fiets ik samen met Charlotte naar huis. De dertien klokslagen van vannacht ben ik dan al lang vergeten. Maar dat je er niet aan denkt, betekent nog niet dat het ongeluk is verdwenen. Charlotte slaat rechtsaf om bij een vriendin muziek te gaan luisteren, terwijl ik alleen verder fiets langs het dorpsplein van Vriezenveen. Ik passeer het ommuurde kerkhof waar ik zo graag ben om te tekenen, waarna ik door het centrum van Vriezenveen rijd. Op het kerkplein is de jaarlijkse kermis neergestreken. Dat is de enige week waarin het centrum van Vriezenveen voor alle verkeer is afgesloten. Zes logge vrachtwagens staan pontificaal op het dorpsplein geparkeerd. Ik fiets langs de attracties, de schietkraam, de botsauto’s, het spookhuis, het eendjes-vissen en de bingotent Baccara. Hoe saai Vriezenveen werkelijk is, blijkt wel uit het feit dat dit het enige dorp is waarin de frietkraam officieel meetelt als kermisattractie. Vriezenveen is ook de rest van het jaar doods en saai. Veel meer dan een dorpsplein, een school, een aardappelmeelfabriek, een kerk, kleine arbeidershuisjes en het buitengebied waar de boeren werken, vind je er niet.

De kermis is het jaarlijkse hoogtepunt voor de ‘populairen’. Flirten, bier drinken en – als ze geluk hebben – na sluitingstijd heerlijk zoenen. Ik ga niet naar de kermis. Ten eerste heb ik geen geld, maar het is ook pijnlijk in je eentje in de botsautootjes te moeten zitten. Ik kruip liever achter het tafeltje op mijn slaapkamer en ga op in de wereld van mijn tekeningen.

Ik fiets het centrum uit, richting de wijk waar ik woon. De eerste bladeren krijgen hun gelige herfstkleur. Maar verder lijkt het er in niets op dat het najaar aanstaande is. De witte wolken boven Vriezenveen zien er net zo smakelijk en romig uit als bolletjes Italiaans vanille-ijs in volle zomer. Tussen de wolken door valt het late zomerlicht over de rode daken van het dorp. De prachtige Hollandse lucht is in geen enkel opzicht een voorbode van wat mij de rest van de middag te wachten staat.

Het lot schudt de kaarten van het leven dat wij spelen.

-3-

Uitpuilende ogen

Er is nog iets bijzonders aan mij. Ik ben gezegend met een bovengemiddeld reukvermogen, waarover ik overigens met niemand praat. Zo kan ik ruiken wat mensen de vorige dag hebben gegeten en neem ik met mijn neus vanaf een afstand waar welke etenswaren in de koelkast liggen als die wordt geopend. Aan de geur herken ik mensen en ik kan iemands angstzweet letterlijk ruiken. Het meest vreselijke vind ik dat ik ook de dood van mensen kan waarnemen, nog voor ze zijn overleden. Zo rook ik een halfjaar geleden in het appartement van oom Karel dat hij niet lang meer te leven had. Natuurlijk heb ik niets gezegd. Dat durfde ik niet en dat was niet gepast. Drie weken later hadden we zijn begrafenis en kreeg ik in de kerk wroeging, omdat ik had gezwegen.

We wonen in een oud huisje in de arbeiderswijk van Vriezenveen. Ons huis heeft een krachtige energie en dat maakt dat het hier ’s nachts af en toe flink spookt. Alleen met mijn vader kan ik daarover praten. Die begrijpt me. Mijn moeder vindt alles onzin. Wanneer ik mijn fiets op de vaste plaats tegen de muur van het huis parkeer, lijkt alles normaal. De fiets van Sophie staat nog niet op zijn plek, naast die van mij.

‘Hallo mam, ik ben er…’, roep ik en ik leg mijn sleutels in het bakje naast de deur. Er klinkt geen gesnauw vanuit de keuken, dus ik ben alleen in huis. In de keuken pak ik een glas aanmaaklimonade en een kaakje uit de blikken trommel. Ineens weet ik het weer! Moeder is met haar vriendin Toos naar de stad. Daarom besluit ik om mijn glas limonade gezellig bij mijn vader in het schuurtje op te drinken. Met mijn glas in de ene en het koekje in de andere hand loop ik over het tegelpad naar het bruin gebeitste schuurtje achter in de tuin. Halverwege blijf ik weifelend stilstaan, omdat de geur van de dood via mijn neusvleugels binnenkomt. Ik frons mijn wenkbrauwen en mijn adem stokt. Ik moet me vergissen! Wie kan er nu dood zijn, niemand toch? ‘Doorlopen Angie’, zegt een stemmetje in mijn hoofd. Na enige weifeling volg ik mijn innerlijke stem. Er vliegen drie krassende kraaien verderop over het schuurtje heen en ik hoor het modeltreintje al rijden, maar verder is het stil. Als ik de deur nader, wordt de geur van de dood sterker. Opnieuw sta ik stil en een vreemd akelig gevoel maakt zich van mij meester.

De houten schuurdeur met de afgebladderde verf staat op een kiertje en wiegt zachtjes krakend heen en weer in de wind. Er hangt een deken van stille angst over onze achtertuin. Hier klopt iets niet! Het lukt me niet meer om de geur van dood te negeren en het liefst wil ik hard terugrennen, maar toch blijf ik staan.

‘Papa’, roep ik. ‘Pápá!’

Mijn stem klinkt op een rare manier schor en rauw. Het koekje valt op de grond, terwijl de limonade over mijn andere, hevig trillende hand gutst.

Er volgt geen antwoord!

‘Papa… Papá… ben je daar?’

Nog altijd geen antwoord. Er gaat een ijskoude rilling door mijn lijf. Het liefst wil ik alsnog omkeren en wegrennen, weg van wat ik niet wil aantreffen, maar iets in me houdt me tegen. Bij de laatste twijfelachtige stappen naar de schuur lijkt het alsof de zolen van mijn gympies zijn ingesmeerd met een sterke lijm, die mijn schoenen aan de grond laat kleven.

‘Papá…?’

In mijn kurkdroge keel klinkt mijn stem hees en ademhalen lukt me niet meer. Het blijft helemaal stil in de schuilhut van mijn vader, waarin hij de laatste jaren zovele duizenden uren heeft doorgebracht. Alleen de rijdende modeltrein met de tingelende overweg is te horen. Met mijn trillende, witte knokkels klop ik op de half open houten deur, die krakend iets verschuift.

‘Papa’, klinkt het nogmaals met weer die onnatuurlijk schorre stem. Het lijkt of ik uit mezelf treed en mijn handen trillen.

Dan hoor ik een zacht gerochel van achter de deur en van schrik laat ik het glas met limonade kapotvallen op de grond.

‘Pápá…!’

Het is een oerkreet, die van diep vanbinnen komt. Met een ruk trek ik het schuurdeurtje open.

Terwijl de modeltrein zijn vaste rondje rijdt, worden mijn ogen groot… voor ik hysterisch begin te krijsen. Het is alsof ik op de set van een horrorfilm ben aanbeland. Aan een dik touw aan de ankerbalk van de schuur bungelt een pop… zo lijkt het in eerste instantie. Aan het verkrampte schudden van het lichaam is te zien dat het niet gaat om een levenloze pop, maar om een mens. Ik gil nog harder als ik omhoog kijk. Het gezicht van mijn vader vergeet ik nooit meer: donkerpaars, opgezwollen, met uitpuilende ogen die kijken in het niets.

‘Uhh, uhh… uhhh’, hoor ik een wanhopige stem van een mens, die snakt naar adem. Papa’s lijf schokt aan het touw en zijn verkrampte handen schudden langs zijn lijf. Papa leeft nog!

Mijn instinct neemt de regie over. Ik ren hard weg van het schuurtje en sta vervolgens keihard in de tuin te krijsen.

‘Hélp… hélp… help mijn vader. Hij gaat dood!’ hoor ik mezelf schreeuwen.

Een achterdeur vliegt open en de buurman springt al rennend over het lage tuinhekje en stiert de schuur in, terwijl ik om hulp blijf roepen. Met een plof hoor ik het lichaam van mijn vader op de grond vallen. Ik zak door mijn knieën in het piepkleine stukje gras en sla mijn handen voor mijn ogen. Ik weet gewoon dat papa dood is. Het voelt alsof er tegelijkertijd met dit besef een mes in mijn hart is gestoken, dat het volledig openrijt en er drie keer in ronddraait. Ik huil – ineengekrompen – op het grasveldje, zachtjes, als een gewond dier. Dit gevoel is zo intens. Nog nooit heb ik deze allesoverheersende en vernietigende pijn in mijn lijf gevoeld.

Ik ben in shock en merk niet eens dat er tien minuten later politieagenten en ambulancepersoneel in witte pakken over het tuinpad naar achteren rennen. De moeder van Charlotte is intussen naar buiten gekomen. Ze tilt me op en trekt me naar zich toe. Ik tril over heel mijn lijf en krijg mijn spieren niet meer onder controle. Hoe ik er terechtkom weet ik niet meer, maar niet veel later lig ik hevig trillend en zachtjes huilend, in elkaar gedoken op de bank in de woonkamer van de buren. Het is dezelfde hangbank, waarop ik altijd zoveel plezier met Charlotte heb gehad.

‘Leeft papa nog? Hij is toch niet dood?’ De vragen komen als een repeterende plaat wanhopig uit mijn mond. Mijn keel is kurkdroog, maar mijn lijf weet het antwoord, al is daar in mijn hoofd nog geen plaats voor.

‘Je vader leeft misschien nog wel’, zegt de moeder van Charlotte. ‘Ze zijn druk met hem bezig. Angie, er is hoop.’

‘Echt?’

‘Ja, lieverd. Het komt goed.’

Haar woorden dringen niet tot mij door. Nadenken lukt überhaupt niet meer en ik voel mijn lichaam verder verstijven. Wat zich aan mijn gezichtsveld onttrekt, is dat mijn vader ondertussen op het grasveldje is gelegd en de reanimatie in volle gang is. Twee ambulancebroeders vechten voor het leven van een wanhopig man, die het niet meer zag zitten.

‘Het is gewoon niet waar, toch?’ zeg ik tegen de moeder van Charlotte, die mijn voorhoofd met een koud, nat washandje dept en me vervolgens stevig vasthoudt. ‘Mijn vader gaat nóóit dood! Dat kan gewoon niet. Hij houdt van mij!’

Opnieuw begin ik hard te huilen. Er komt een man in politie-uniform de kamer ingelopen. Met een walkietalkie probeert hij ondertussen de meldkamer te bereiken met de vraag of mijn moeder al is gevonden. Aan zijn gezicht zie ik dat het nog niet is gelukt om met haar in contact te komen. Zij loopt waarschijnlijk ergens gezellig en nietsvermoedend te winkelen in Enschede. De man zet zijn walkietalkie op stil en gaat voor de bank op zijn hurken zitten.

‘Hallo meisje, ik ben rechercheur Braam. Hoe heet je?’

‘Angie.’

‘Angie, heb jij je vader gevonden?’

Zijn toon is zakelijk, maar in zijn ogen zie ik medelijden.

'Is mijn vader dood?’ vraag ik.

‘De allerbeste ambulancemensen doen hun uiterste best voor je vader', zegt de man. ‘Er is een kans dat hij het haalt. Ze brengen hem nu met spoed naar het ziekenhuis.’

Ondanks de bemoedigende woorden weet ik dat mijn vader dood is. Ik ruik Magere Hein overal en mijn neus houdt me nooit voor de gek.

Niet veel later hoor ik de ziekenauto met loeiende sirenes uit de straat wegrijden. Ik knijp mijn handen samen en sluit mijn ogen.

‘Jezus, Here God, als U bestaat, red mijn vader!’

‘Jij hebt je vader gevonden, toch?’ vraagt de rechercheur opnieuw, terwijl hij een zwart notitieblokje uit zijn jaszak haalt.

‘Ja.’

Er volgt een spervuur aan vragen over het hoe en wat. Zonder verder na te denken beantwoord ik ze op de automatische piloot. Na een aantal minuten is de rechercheur kennelijk tevreden. Hij bergt zijn notitieblokje op en legt zijn hand vaderlijk op mijn schouder.

‘Sterkte, meisje’, zegt de rechercheur. ‘Ik ga buiten het schuurtje inspecteren en breng je dan naar het ziekenhuis.’

‘Wil je nog iets drinken?’ vraagt de moeder van Charlotte. Ik zie dat haar handen trillen.

‘Ja, graag een glaasje water.’

Terwijl Charlottes moeder naar de keuken loopt, sluit ik mijn ogen en voel ik mijn hoofd bonken. Er speelt maar één vraag door mijn hoofd: waarom?

‘Waarom heeft hij het gedaan?’ vraag ik aan Charlottes moeder als ze een glaasje water voor me neerzet.

‘Dat weten we niet, lieverd’, antwoordt ze, terwijl ze me door mijn blonde haren strijkt. ‘We kunnen niet bij je vader in zijn hoofd kijken.’

‘Weten mama en Sophie het al?’

‘Ze zijn naar hen op zoek’, zegt de buurvrouw. ‘Verder weet ik niets. O lieve schat, wat erg voor je!’

Als ze me weer loslaat, kijk ik vanaf de bank door het raam naar buiten. Op straat is het een georganiseerde chaos in vergelijking met hier binnen. Er staan nog altijd twee politiewagens voor het huis. De straat is door het rechercheteam afgezet met rood-wit geblokt lint, alsof zich hier zojuist een moord heeft afgespeeld. De bewoners en andere nieuwsgierigen staan al smoezend en pratend achter het lint om maar niets van het schouwspel te hoeven missen. Een zelfmoord gebeurt niet iedere dag en zeker niet in Vriezenveen. Sophie komt het huis binnenrennen en we vallen elkaar huilend in de armen.

‘Is papa dood?’

De paniek is in haar ogen af te lezen.

‘Ik weet het niet’, zeg ik op snikkende toon. ‘Papa is naar het ziekenhuis gebracht.’

We zeggen niets meer en houden elkaar stevig vast. Onze lichamen schokken en we huilen aan een stuk.

‘Ik begrijp het niet, Angie’, zegt Sophie. ‘Wat is er gebeurd? Vertel het me.’

Ik antwoord niet en huil alleen maar. Opnieuw houden we elkaar vast alsof we elkaar nooit meer willen loslaten. Met mijn ogen gesloten smeek ik God om papa in leven te houden. Als dat Gods wil is, moet het toch ook geschieden. Alleen Hij kan voor een wonder zorgen!

De liefde is eeuwigdurend, het leven niet.

-4-

De harde waarheid

We worden door rechercheur Braam met de politieauto naar het Twenteborg Ziekenhuis in Almelo gebracht, terwijl er in de tuin nog altijd politiemensen rondlopen met notitieboekjes en een camera. Als we naar de auto lopen, is in de straat het rood-witte lint inmiddels weggehaald, maar enkele buren staan er nog te praten. Het gesprek verstomt als we langslopen en ik voel de blikken van medelijden in mijn rug priemen. Het is waarschijnlijk uit ongemak dat er niets wordt gezegd, maar het voelt als een straf.

Ook in de auto wordt niet veel gesproken. Sophie houdt me stevig vast, terwijl de paniek in haar betraande ogen is af te lezen. Nog altijd weten we niet of vader leeft. Deze onzekerheid maakt me gek en mijn gedachten gaan met me op de loop. Terwijl de bomen, getooid in hun beginnende herfstkleuren, langs flitsen lukt het me niet om logisch na te denken. In het ziekenhuis staat moeder ons godzijdank op te wachten. Ze huilt en direct weet ik dat het mis is. Mijn moeder heb ik in die vijftien jaar nog nooit zien huilen.

‘Je vader is dood’, zegt ze.

’Pápa, papa, neeeeeeeeee… alsjeblieft! Ik kan je niet missen!’ schreeuw ik uit, terwijl Sophie naast me huilt als een dodelijk gewond dier.

We pakken elkaar alle drie stevig vast en we huilen. In het diepste verdriet en in de grootste pijn vinden we elkaar. Voor het eerst dat ik me kan herinneren, pakt mijn moeder ons liefdevol vast, maar het moment van intimiteit duurt niet lang.

‘Mag ik u meenemen voor de identificatie van uw man?’ vraagt rechercheur Braam aan mijn moeder.

Op het moment dat de rechercheur en mijn moeder door de steriele witte gang in de richting van het mortuarium lopen, verschijnt mijn vader voor mijn geestesoog. Ik schrik hevig, want ik hoor zijn stem en ik kan hem bijna letterlijk aanraken.

‘Papa’, zeg ik, terwijl ik mijn armen strek. Sophie kijkt me met gefronste wenkbrauwen aan, maar ze zegt niets. Nog altijd lopen de tranen over haar wangen.

’Het spijt me voor wat ik jullie heb aangedaan’, hoor ik mijn vader zeggen. ‘Ik zag geen andere uitweg meer.’

Direct is mijn vader voor mijn geestesoog verdwenen, maar zijn stem was luid en duidelijk. Ik sla mijn handen voor mijn ogen. Ik wil het niet horen en ik wil hier niet zijn! De dood heeft me altijd aangetrokken en tegelijkertijd zoveel angst ingeboezemd. Nu de dood aan de deur van huize Meis heeft geklopt, kan ik het niet bevatten. Papa is gestorven, opeens en totaal onverwachts, zelfs zonder afscheid te nemen. Het voelt zó onwerkelijk. Nooit zal hij meer zeggen dat ik zijn kind van de zon ben.

‘Waarom papa?’ prevel ik met snikkende stem.

‘Wat zeg je?’ vraagt Sophie.

Ik schud mijn hoofd en in de ontvangsthal van het ziekenhuis houden we elkaar opnieuw huilend vast. De mensen die langslopen, kijken met een blik vol medelijden toe, maar zeggen niets. Zoals meestal lopen mensen het liefst met een boogje om ellende en verdriet heen.

We gaan in een lege wachtruimte zitten en blijven daar zeker een uur. Het is alsof ik ben opgesloten in een manshoge glazen bol, waarin geen enkel geluid doordringt. In de bol hangt de beklemmende stilte van het niet-kunnen-bevatten van wat er is gebeurd. Mijn moeder komt eindelijk na dik een halfuur op ons afgelopen met haar kenmerkende tippelende tred. Het verdriet is uit haar ogen verdwenen en heeft plaatsgemaakt voor woede. We mogen volgens haar papa nu niet zien. Dat is niet verstandig voor twee jonge meiden.

Oom Bram, de tweede broer van mijn vader, haalt ons op uit het ziekenhuis. Ook oom Bram huilt als hij ons ziet. Het verdriet is overweldigend en er is nergens een sprankje hoop om me aan vast te klampen. Terwijl oom Bram en mama praten, zitten wij hand in hand achter in de auto, ieder in gedachten verzonken. Papa had wel eens over de dood gesproken, maar meestal maakte hij daar grapjes over. Eens had hij mij toevertrouwd dat hij diep in de nacht in gesprek was gegaan met de dood. Met Magere Hein kon hij goed praten, zei hij. Ik geloof hem, zoals ik ook geloof dat ik met mijn pauwenveer kan toveren. Vanavond ga ik wensen hem weer tot leven te wekken.

Als we thuis aankomen, merk ik achter de gordijnen in de straat de nieuwsgierige ogen van de buren. In Vriezenveen gebeurt niet veel en aan het Mauritshof nog minder. Een verhanging – hoe wreed ook – is hier de sensatie van het jaar. Mijn vader had nooit veel op met de buurt. Vader kwam nauwelijks nog op straat en leefde in zijn eigen wereldje in het schuurtje achter ons huis. Daar was hij alleen met zijn modelbouw, zijn treinen, zijn pijn, zijn dromen, gedachten en zware gevoelens.

Thuis ren ik de trap op naar boven. Ik stap over een stapeltje wasgoed heen, met wrang genoeg bovenop twee onderbroeken van mijn vader. In mijn piepkleine slaapkamer op zolder plof ik neer op mijn bed en begin ik opnieuw te huilen. In mijn gedachten ben ik bij mijn vader in het stenen gebouwtje naast het ziekenhuis. Daar zie ik hem in een koelcel liggen. Zijn lippen zijn blauw en zijn nek paars van de striemen. Hij is koud en eenzaam en ik voel een diep medelijden met hem.

Het is vreemd stil in huis. Alleen beneden hoor ik Sophie de kopjes in de kast zetten. De stilte knijpt mijn keel dicht en ik sluit mijn ogen. Alle energie is uit me weggezogen en het lukt me niet uit de glazen bubbel te ontsnappen. De werkelijkheid is te groot om te beseffen wat er op deze dag – die begon met dertien klokslagen – is gebeurd. Het is simpelweg niet te begrijpen voor mijn hersenen. Waarom gebeurt dit in godsnaam? Was mijn bestaan en dat van Sophie en mijn moeder niet voldoende reden voor papa om te blijven leven en te vechten tegen de pijn en de depressie?

Ik druk mijn gezicht in het hoofdkussen en ik wil hier niet meer zijn. Wanneer ik mijn armen onder het kussen schuif, voel ik het schetsblok waarin ik mijn dromen over verre landen verbeeld in de tekeningen. Tekenen? Hoe moet ik in godsnaam ooit nog tekenen nu mijn vader er niet meer is om reisverhalen te vertellen? Het is zo onwerkelijk dat het lijkt alsof het niet echt is. Ergens geloof ik dat mijn vader zo dadelijk hard lachend mijn slaapkamer instapt om me te vertellen dat het allemaal een grote grap is geweest. Ik pak mijn schetsblok onder mijn kussen vandaan. Met trillende handen klap ik het open om te vluchten in de tekeningen uit de tijd toen alles nog goed was. De mooiste verhalen over de Himalaya en andere landen vertelde mijn vader toen hij nog werk had. Dat was de tijd toen hij nog niet werd gepijnigd door een hernia en hij steevast grapjes maakte. Na zijn rugoperatie is hij nooit meer de oude geworden. De ellende was allemaal begonnen op eerste kerstdag 1986. Op die feestdag ging mijn vader door zijn rug en vanaf toen kon hij vrijwel niets meer. Hij had het uitgeschreeuwd en kon niet meer zitten of bewegen. Zo begon de bijna drie jaar lang durende lijdensweg, waarbij hij tijdens een reorganisatie – twee jaar geleden – ook nog eens zijn baan als verwarmingsmonteur verloor. Papa probeerde verschillende soorten medicijnen, maar niets hielp tegen de altijd aanwezige helse pijnen. Daardoor sliep hij slecht en werd hij met de dag depressiever. Zo verloor hij elke dag weer iets meer van zijn levenslust. Ik heb altijd geloofd dat het wel goed zou komen… tot vandaag.

In de badkamer dep ik mijn gezicht met ijskoud kraanwater. Ik loop langs de slaapkamer waar mijn vader nooit meer zal zijn. Uit mijn ooghoek zie ik een briefje op de sprei van zijn bed liggen. Het lukt me niet mijn nieuwsgierigheid te bedwingen en ik loop de slaapkamer van mijn ouders in, die normaal gesproken verboden terrein voor mij is. Met bevende handen pak ik het briefje op en lees het handschrift met hanenpoten dat ik zo goed van mijn vader herken.

Als je ego sterft, wordt je ziel geboren.

-5-

Een brief vol spijt

Lieve Trijntje, Sophie en Angie

Sorry! Het spijt me voor wat ik jullie ga aandoen.

Weet dat ik de Schepper op mijn knieën heb gesmeekt om verlichting en verlossing in mijn leven te brengen. Het is me niet gegeven. Nu hijs ik het niet meer! Voor mij is de pijn en het dolen in een oneindig diep zwart gat een te zware last. Het lukt me zelfs niet meer om elke dag weer te moeten opstaan. Vanaf vandaag ben ik terug bij mijn vader en moeder. Ik hou ongelofelijk veel van jullie, mis jullie en help jullie vanaf vandaag vanuit een andere dimensie.

In grote liefde en aju!
Wolter

Mijn handen trillen en opnieuw komen de tranen. Deze boodschap komt recht uit zijn hart en vertolkt de stem van een wanhopig man.

‘Mámá, Sophie!’ schreeuw ik.

Mijn zusje en mijn moeder komen de trap opgerend.

‘Wat is er, Angie?’

Mijn moeder ziet meteen het briefje, rukt het uit mijn handen en leest het snel door.

‘Klóótzak!’ roept ze uit en ze verkreukelt het briefje tot een prop. Daarna gooit ze het op het bed. Met kordate tred loopt ze de trap weer af. Er is niets te merken van liefde of troost voor haar dochters, net zomin als er ooit enige liefde of intimiteit tussen mijn moeder en vader is geweest. In ieder geval heb ik ze er nooit op kunnen betrappen. Mama gaat, zoals gewoonlijk, op in haar eigen ellende en sluit zich af voor haar dierbaren.

Ik huil en pak Sophie vast, die ondertussen de afscheidsbrief van het bed heeft genomen, hem openvouwt en de tekst leest. Ik voel haar schokken in mijn armen. De kreukels vouw ik uit het briefje en leg het terug op de sprei. Zachtjes streel ik het laatste levensteken van mijn vader. Het zijn maar een paar woorden op papier, maar toch is dit mijn vader ten voeten uit. Begrijpen doe ik hem niet. Waarom heeft hij ons dit aangedaan? Hoezo was de pijn te groot voor een mens om te dragen? Hij klaagde toch nooit? Ik snap het gewoon niet! Wat bedoelt mijn vader precies en waarom laat hij ons alleen achter met deze ellende? De vragen zijn talloos, maar antwoorden komen er niet.

Beneden hoor ik de voordeur dichtslaan en ik besef dat mijn moeder boos het huis uit is gelopen. Ik ren de zoldertrap op naar mijn kamer. Het wordt me zwart voor de ogen en ik zak op de grond ineen. Het liefst wil ik hier weg, ver van deze donkere wereld, waarin dood en ellende als twee keizers heersen. Ons huis zit vol verdriet en tragedie en die beklemmende sfeer is tot in elk klein hoekje van het huis doorgedrongen. Maar helaas, vluchten lukt niet meer! Nooit meer zal ik met hem een reis kunnen maken door de door hem zo geliefde Himalaya-regio.

Rond vijf uur gaat de deurbel. Het is Charlotte, die door Sophie wordt binnengelaten en direct naar mijn zolderkamertje rent. Wanneer ik haar zie, huil ik alleen maar. We houden elkaar vast als een Siamese tweeling. Haar warmte doet me nog harder huilen. Ik klamp me aan haar vast en mijn lijf schokt en beeft. Het beeld van mijn bungelende en spartelende vader krijg ik niet uit mijn hoofd. Waarom heb ik hem gevonden en waarom moet ik dit allemaal meemaken? Waarom zijn wij voor hem niet de moeite waard om te blijven leven? Gelukkig blijft Charlotte tot laat in de avond en kan ik mijn vragen bij haar kwijt. Maar zelfs zij heeft geen antwoorden. Die avond zitten we zwijgzaam aan tafel rondom de witte plastic bakjes met Chinese foe yong hai. Maar het lukt me niet om ook maar een hap naar binnen te krijgen.

In onze straat zal er tijdens het avondeten wel over mijn vaders zelfmoord worden gesproken. Daar ben ik zeker van. Niemand zal snappen dat mijn vader tot zoiets ergs in staat was. De buurt zal überhaupt niet begrijpen dat in huize Meis een zelfmoord is gepleegd. Mijn ouders hebben tot het laatst bij iedereen de schone schijn opgehouden. Hun huwelijk was geweldig, mijn vader had bijna altijd weer een baan en de kinderen Meis deden het uitmuntend op school. Kortom, voor de buitenwereld waren wij het ideale gezin. Daarom begrijp ik niet waarom hij het heeft gedaan, laat staan dat een buitenstaander er maar iets van kan bevatten. Hoeveel pijn en donkere gedachten moet vader de laatste maanden hebben gehad? Hoe komt het dat het zo zwart in zijn hoofd is geworden dat hij de hand aan zichzelf heeft geslagen? De vragen zijn er volop, maar de antwoorden komen niet.