DE HEILIGE VLAM

HET SPROOKJE VAN STEFAN PÁRTOS

DOOR JO DAEMEN

MET ILLUSTRATIES VAN DE SCHRIJFSTER

Tekst: Jo Daemen

Tekening omslag en binnenwerk: Jo Daemen

Nederlandse ebook-uitgave © 2017 Reith | Hendriks & partners

ISBN 9789081549370

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste en enige druk uit 1927.

Inhoud

VOORREDE

DE HEILIGE VLAM - HET SPROOKJE VAN STEFAN PÁRTOS

NASCHRIFT

COLOPHOON

AAN ZIJN MOEDER

VOORREDE

DIT BOEK IS DE UITING VAN BEWONDERING VOOR EEN JEUGDIG GENIE; HET WERD AAN DE NAGEDACHTENIS VAN DEN JONG gestorven, uitmuntenden Hongaarschen violist Stefan Pártos gewijd. Ik leerde Stefan Pártos kennen, toen hij nog zeer jong was, juist in den tijd, dat ik mij bijzonder interesseerde voor de vroegtijdige ontwikkeling der muzikale begaafdheid, en daarvan een studie maakte. Reeds bij de eerste ontmoeting viel mij zijn stijl, zijn goede smaak, zijn rijk muzikaal gevoel en zijn ongelooflijke instrumentale vaardigheid op, en kreeg ik den indruk, dat, indien geest en gemoed van dit op muzikaal gebied zóó uitblinkende kind zorgvuldig en met takt werden geleid, de kleine Pártos zonder stoornis alle trappen der artistieke ontwikkeling zou doorloopen, die tot het echte kunstenaarschap voeren.

Pártos was in dien tijd een tengere, bijna meisjesachtige knaap, vol beminnelijkheid en gratie. Onwillekeurig moest men de vraag stellen: zal dit teere kind de groote hartstocht der muziek kunnen verdragen, zichzelf kunnen beschutten tegen de ál te aangrijpende werking dier macht - òf zal de Vlam, die hem tot kunstenaar maakt, hemzelf verteren? - Ik was niet in de gelegenheid, het kind Pártos later weer te zien, doch ik hoorde wél, dat hij zijn artistieke zoowel als zijn karaktereigenschappen verwonderlijk snel en zuiver ontploooide en overal de liefde en bewondering van zijn toehoorders met één slag voor zich gewonnen had.

Met vaste schreden ging hij zijn doel tegemoet: de composities der groote meesters in volkomen schoonheid weer te geven; het verborgene in de muziek herscheppend tot uitdrukking te brengen.

Maar zooals de stralen van de dalende zon ons ternauwernood tijd laten, de vreugde te genieten van het prachtige, wisselende kleurenspel, zoo liet ons ook Pártos nauwelijks tijd van het kunstenaarschap, dat hij ons onthulde, ten volle te genieten - plotseling ging hij van ons heen, den ganschen rijkdom van zijn persoonlijkheid als kunstenaar en als mensch met zich medenemend, en slechts een teer, licht spoor achterlatend in de ziel van zijn vrienden en bewonderaars. Aan deze fijne, broze en toch onvergankelijke herinnering - aan den invloed, die van zijn warme persoonlijkheid is uitgegaan, hebben illustraties en tekst van dit boek hun ontstaan te danken.

DR. GÉZA RÉVÉSZ

AMSTERDAM 1926

DE HEILIGE VLAM - HET SPROOKJE VAN STEFAN PÁRTOS

ER WOEI EEN WILDE LENTESTORM OVER HET LAND, ZOODAT DE BLOEIENDE BOOMEN NIET WISTEN, HOE ZE HUN TEERE kleertjes bijeenrapen en vasthouden zouden - flarden en rafels van heel licht rose en wit vlogen reeds door de lucht, en 't zag er uit, alsof op het eerstvolgende groote Lentefeest wel heel veel gasten ontbreken moesten bij gebrek aan een passend kleedje! En midden in dien onbarmhartigen Lentestorm was een Vlammetje, teer en bevend, nú eens bijna tegen den grond geslagen, dán weer hoog in de lucht zóó wild voortgezweept, dat het samenkromp van angst, klein werd als een wit vonkje en elk oogenblik scheen te zullen sterven. Dat arme Vlammetje! Het wás al zoo moe van zijn langen zwerftocht over de aarde, waar het een tehuis wilde zoeken doch overal dichte deuren vond - en nu zulk een wilde, wilde storm terwijl het nog geen schuilplaats had!