Ziek zijn is gezond

Ziek zijn is gezond

Hoe je kunt leren van ziekte en genezen met homeopathie

Ziek zijn is gezond is een uitgave van:

©Ingeverij Ondersteboven, 2021
www.ingeverijondersteboven.nl

©Tekst: Judith van Gaalen, Den Haag -

Vormgeving omslag: Ellen Langendam

ISBN: 97 89 082337

NUR 861

©1e druk, 2009 Uitgeverij Elmar, Delft

©2e druk, 2021 Ingeverij Ondersteboven, Ried

©2021. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enige andere manier, in de oorspronkelijke taal of in vertalingen, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Uitzondering op bovenstaande wordt gemaakt voor teksten en citaten van beperkte omvang die in de juiste context gebruikt worden en niet uit hun verband worden gehaald en voorzien zijn van de volledige boektitel ‘Ziek zijn is gezond’.

Ondanks alle aan de samenstelling van dit boek bestede zorg kan noch de uitgever noch de auteur aansprakelijk worden gesteld voor eventuele schade die het gevolg is van enige fout of verkeerd geïnterpreteerd advies in deze uitgave. Dit boek wil graag inspireren maar is niet geschreven als zelfhulpboek. Raadpleeg bij medische of psychische problemen altijd een deskundige.

Vrijheid van geneeskunde

In dit boek staan casuïstiekjes van mensen die goed reageerden op homeopatische middelen. In de oorspronkelijke versie van het boek werden de betreffende middelen met name genoemd. Omdat de Inspectie voor de Volksgezondheid hoge boetes oplegt aan therapeuten die beweren dat een bepaald homeopatisch middel in een bepaalde situatie genezend werkt, heeft de uitgever besloten de namen van de homeopatische middelen uit deze nieuwe druk te verwijderen. Natuurlijk is deze handelswijze geenszins in het belang van jou, als onderzoekende en bewuste patiënt. Het wordt je door deze handelswijze van de Inspectie onmogelijk gemaakt je te oriënteren op natuurlijke en volkomen onschadelijke middelen die eeuwenlang hun grote waarde hebben bewezen. Deze houding, die in de praktijk een monopolie inhoudt voor de medicijnen van de farmaceutische industrie, past niet meer in de 21ste eeuw. We leven nu toch echt in een tijd waarin autonome mensen zelf verantwoordelijkheid nemen voor hun gezondheid en dus zelf bepalen op welke manier zij gezond willen worden of blijven. Dit boek wil ik daarom graag opdragen aan iedereen die een bijdrage wil leveren aan een gezonde wereld, waarin vrijheid van geneeskunde een vanzelfsprekend mensenrecht is.

Elke ziekte draagt het zaad van genezing in zich

Inhoudsopgave

In de ban van homeopathie

1.Een bijzonder wonder

Je cellen

Je brein

Je zenuwstelsel

Je bottenstelsel

Je spijsvertering

Je huid

Je lichaam is een wonder

Het verhaal van Gwen

2.Ontstaan en ontwikkeling van ziekte

De gezonde situatie

De uitscheidingsfase

De reactiefase

De afzettingsfase

Indringingsfase

Degeneratiefase

Woekeringsfase

Het verhaal van Marloes

3.Het nut van acute ziekten

Het interne milieu

Weerbaarheid

Pasteur als winnaar. Hoe lang nog?

Een besmetting is niet het probleem

Weerbaarheid

Het wonderbaarlijke immuunsysteem

Het verhaal van Selma

4.Ziek zijn is gezond

Waarom maken we ongezonde keuzes?

Het volgen van je hart

De taal van je lichaam

Niveaus in ziek zijn

Acute en chronische ziektes

Ongeneeslijke ziektes

Hoe ziek zijn we eigenlijk?

Het verhaal van Esther

5.De keerzijde van medicijnen en vaccinaties

Medicijnen

Vaccins

Bewustzijn als belangrijke tool

Het verhaal van Nour

6.Genezen is beter

Het zelfgenezend vermogen van de mens

Optimisme maakt gezond

Ken jezelf

De zin van zingeving

Authentiek leven

De invloed van overtuigingen

Gezond leven

Niveaus van gezondheid

Het verhaal van Edwin

7.Homeopathie: een geneeskunst vol mogelijkheden

Geschiedenis

Samuel Hahnemann

Homeopatische visie op ziekte en genezing

Principes en grondwetten van de homeopathie

Uitgangspunten van de homeopathie

Het verhaal van Jelle

8.Homeopathie geneest echt!

De beperkingen van de reguliere geneeskunde

Hoe wetenschappelijk is de reguliere geneeskunde eigenlijk?

Fundamenteel onderzoek bewijst de similiawet

Jacques Benveniste en Masaru Emoto

Wie geneest heeft gelijk

Het verhaal van Jenna

9.De homeopatische behandeling

Homeopatische behandeling van acute ziektes

Homeopatische behandeling van chronische ziektes

Het eerste consult en de anamnese

De observatie

De biografie

De homeopatische diagnose

De homeopatische prognose

De analyse

Het vervolgconsult

Het gereedschap van de homeopaat

Potenties en de keuze van de potentie

Een sterk verstoorde constitutie

De beginverergering

Gaan reguliere medicijnen samen met homeopathie?

Het verhaal van Valerie

10.Homeopatische geneesmiddelen

De oorsprong van homeopatische geneesmiddelen

De essentie van een mens en de essentie van een homeopatisch geneesmiddel

Het verhaal van Jan

11. Gezond beter

Over Judith van Gaalen

In de ban van homeopathie

Iedereen heeft wel eens griep gehad. Je hoofd en je spieren doen pijn, je neus zit verstopt, je bent zo moe dat je alleen maar wilt liggen en je hebt helemaal geen trek in eten. Als je vitaal genoeg bent, krijg je koorts en drink je waarschijnlijk meer dan normaal. Er is eigenlijk geen mooiere manier om je lijf te ontgiften en het virus te lijf te gaan. Het lichaam weet precies wat het doet en maakt niet snel fouten. Zelfs dat wat we geneigd zijn om als fout te zien is altijd de beste troef die het lichaam voorhanden heeft om de balans te herstellen. Ons lichaam is zo ongelooflijk knap en ingenieus, dat als zich iets aandient wat er van nature niet hoort te zijn, ons afweersysteem onmiddellijk in actie komt. Dat zorgt ervoor dat we op een zo zacht mogelijke manier weer beter worden. En dan letterlijk beter, beter dan daarvoor. Als je lichaam goed functioneert, voel je je na je ziekbed, en het uitzieken hoort daarbij, meestal als herboren en vol nieuwe energie. Je kunt er voorlopig weer tegenaan. Hopelijk niet op dezelfde manier als je daarvoor deed want dan is de kans groot dat je opnieuw ziek wordt.

Heeft het ziek zijn je ook iets opgeleverd? Nou en of! Je was ongetwijfeld heel druk met van alles en nog wat, met bewuste of onbewuste stress tot gevolg. De stress verzwakte je immuunsysteem en dat gaf het griepvirus de kans om niet je partner, je kinderen of je collega uit te kiezen maar juist jou. Door het ziek worden kon je niet anders dan rust nemen en je eetgewoontes aanpassen. Dat was precies wat je nodig had om je lichaam te ontdoen van opgestapelde toxines en een grote schoonmaak te houden. Je lichaam kan zich op deze manier zonder hulpmiddelen genezen!

In het ideale geval zou je op zo’n moment ook moeten proberen te begrijpen wat er precies voor zorgde dat je immuunsysteem zo verzwakt was. Begrijp je het verband tussen je manier van leven en je ziekte, dan zul je in het vervolg niet zo snel in dezelfde valkuil stappen en dus minder snel ziek worden. Als je op deze manier met ziekte omgaat dan leidt dat tot meer bewustzijn en een betere gezondheid. Het tegenoverstelde gebeurt als je op een onbewuste manier je ziekte onderdrukt. Dan verplaatst de ziekte zich naar een dieper niveau. En dat is altijd ongezonder.

Een geneesmethode die vanuit deze filosofie werkt en je in dit proces goed kan ondersteunen is de homeopathie. Het is een fantastisch werkende geneeskunde die, mits juist toegepast, niet de symptomen of de ziekte onderdrukt maar juist de zieke persoon stimuleert om beter te worden. Het juiste homeopatische middel helpt je om je eigen levenskracht zodanig te versterken dat je met je zelfgenezende vermogen de interne verstoringen die je ziek hebben gemaakt, op kunt lossen.

Op mijn achttiende kwam ik zelf in aanraking met homeopathie. Ik had al een tijd last van een vervelende aandoening waar ik al vanaf mijn zestiende mee aan het rommelen was in het reguliere circuit. Ik werd uiteindelijk doorverwezen naar een academisch ziekenhuis waar ik voor de zoveelste keer medicijnen kreeg voorgeschreven die ook dit keer maar heel kort hielpen, ongeveer zo kort als de duur van de kuur. Vervelender was dat na elke zalf en/of pillenkuur de klachten erger terugkwamen dan daarvoor. Na zo nog een tijdje aangemodderd te hebben, besefte ik dat ik geen blijvende genezing kon verwachten uit de reguliere hoek en dat ik iets anders moest gaan doen.

In die tijd was een van mijn zussen in behandeling voor migraine bij een homeopaat. Sinds mijn zus homeopatische geneesmiddelen gebruikte, waren de migraine-aanvallen een heel stuk minder geworden. Ik besloot er ook eens langs te gaan. Na een uitgebreid gesprek over mijn klachten, vooren afkeuren, angsten en nog veel meer, kreeg ik een homeopatisch geneesmiddel mee. De resultaten waren zo goed en kwamen zo snel dat ik behoorlijk overdonderd was. Binnen drie maanden was ik volledig klachtenvrij. Deze bijzondere ervaring vormde samen met mijn interesse in planten, bomen, dieren en gezondheid, de basis om me in de daarop volgende jaren in de homeopathie te gaan verdiepen. Het werd een fantastische ontdekkingstocht die me ontzettend veel gebracht heeft.

Op mijn negenentwintigste besloot ik samen met een vriendin een jaar door Azië te gaan reizen en daar ook te gaan werken. Ik nam een homeopatische EHBO-doos mee waarin zo’n veertig homeopatische middelen zaten die je kunt gebruiken bij acute aandoeningen. We maakten er regelmatig gebruik van en kwamen steeds weer snel en gezond uit de strijd die we aangingen met ongewenste bacteriën in ons darmstelsel, ontstoken wondjes, verstuikingen, zonnebrand, enzovoort. Ik vond het vooral ook leuk om anderen te helpen met mijn EHBO-doos. Wat een kick om brakke medereizigers die al dagenlang geveld waren door heftige diarree snel te zien opknappen! Toen ik later zelf kinderen kreeg, ging ik ook bij hen aan de slag met de middelen uit mijn homeopatische EHBO-doos. Daarna ook bij vrienden, partner, familie, buren en collega’s. Mijn passie groeide en een paar jaar later schreef ik me in bij de School voor Homeopathie in Amersfoort om daar de zesjarige opleiding tot homeopaat te volgen. Na het afstuderen gaf ik een mooie baan op als marketeer en besloot me fulltime als klassiek homeopaat in te gaan zetten voor de gezondheid van mensen – en af en toe ook van dieren.

Eén van de dingen die me uit de begintijd is bijgebleven is de eerste les van een arts-homeopaat. Hij vertelde dat hij gedurende zijn medicijnenstudie met een groepje medestudenten besloot te bewijzen dat homeopathie een hoop gebakken lucht was en echt niet kón werken. Ze namen een aantal homeopatische geneesmiddelen in waaronder Apis, een middel gemaakt van de honingbij. Een kwartier nadat hij het middel had ingenomen veranderde er van alles in zijn lijf. Zijn voeten begonnen voor zijn gevoel te zwellen, hij kreeg een vreemde gonzende sensatie in zijn hoofd en een heel warm hoofd. Deze symptomen hielden een paar dagen aan en verdwenen toen weer langzaam. Hij was hier zo verbaasd over dat hij besloot de proef met Apis een maand later te herhalen. Dezelfde symptomen kwamen boven en hij besloot zich te gaan verdiepen in de homeopathie. Hij werd zo geraakt door de enorme wijsheid en intelligentie die in de wetten en filosofie van de homeopathie besloten liggen dat hij ervoor koos om homeopaat te worden in plaats van arts, wat eigenlijk zijn oorspronkelijke bedoeling was.

Ook Samuel Hahnemann, een zeer intelligente, gedreven medicus en de grondlegger van de homeopathie, was een reguliere arts. Hij was nogal gefrustreerd over de beperkte middelen en geneesmethodes die er in de negentiende eeuw tot zijn beschikking stonden en de slechte geneesresultaten van hem en zijn collega’s. Hij verdiepte zich in ziekte en gezondheid en beet zich vast in de vraag wat er nu eigenlijk bij ziekte genezen moet worden. Hij kwam tot de conclusie dat er een dieper liggende oorzaak van ziekte moest zijn en dat je ziekte niet kunt genezen door alleen de symptomen te onderdrukken. Sterker nog, door symptomen te bestrijden zonder werkelijk de dynamiek die de ziekte heeft veroorzaakt te begrijpen, krijgt de zieke er problemen bij. Hahnemann ontdekte dat de beste en meest blijvende manier van genezen tot stand kwam door een natuurlijke substantie toe te dienen die past bij het klachtenpatroon en de gemoedstoestand van de patiënt, sterk verdund en geschud, wat een zodanige prikkel is voor de levenskracht van de zieke dat het tot genezing aanzet.

James Tyler Kent, een generatie jonger dan Hahnemann en ook een gerenommeerde arts, had totaal geen affiniteit met homeopathie. Op zijn 28e werd hij benoemd tot hoogleraar in de anatomie van het American College of Saint Louis. Zijn bedje was gespreid. Tot zijn vrouw ziek werd. Maandenlang kon zij haar bed niet uitkomen door een onbekende ziekte die leidde tot bloedarmoede, hardnekkige slapeloosheid en daardoor algehele zwakte. Geen enkele therapie en geen enkel medicijn had ook maar het minste resultaat. De toestand van zijn vrouw ging steeds verder achteruit en zij smeekte haar man om de hulp van een bekende homeopatische arts in te roepen. Kent voelde daar niets voor. Hij had al een heel arsenaal aan artsen langs laten komen maar niemand had zijn vrouw kunnen helpen. Hij wist zeker dat homeopatische middelen, zo extreem verdund en in zo’n extreem kleine dosis, niet zouden helpen. Uiteindelijk gaf hij onder druk van zijn vrouw en de steeds slechter wordende toestand waarin zij verkeerde toe, maar hij stond erop bij het consult aanwezig te zijn.

De homeopaat kwam en stelde volgens Kent een uur lang belachelijke vragen die niets met haar ziekte te maken hadden. Hij wilde weten wat voor lichaamssensaties zij voelde, waar ze bang voor was, wat haar lievelingseten was, of ze dorstig was of niet, waar ze van droomde en allerlei andere details. De homeopaat loste vervolgens enkele kleine korreltjes op in een glas water. Hij zei haar om de twee uur een theelepel van de oplossing in te nemen totdat ze in slaap zou vallen. Kent had nog nooit zoveel onzin bij elkaar gezien en gehoord. Hij had, naar eigen zeggen, zin om de homeopatische arts zijn huis uit te gooien maar omwille van de lieve vrede hield hij zich in.

Kent trok zich terug in zijn werkkamer om een college voor te bereiden. Om zijn vrouw niet teleur te stellen ging hij twee uur later naar haar kamer om haar de volgende dosis te geven. Vervolgens was hij zo verdiept in zijn werk dat hij zijn vrouw vergat en pas vier uur later weer aan haar dacht. Hij snelde naar de slaapkamer en vond zijn vrouw in een rustige en diepe slaap. Dit was voor het eerst in maanden. Hij liet de oude arts vervolgens elke dag terugkomen en langzamerhand werd de patiënte beter. Tien dagen later kon ze opstaan en nog een paar weken later was ze volledig hersteld.

Wat geen arts, hoe beroemd ook, in al die maanden was gelukt had de oude homeopatische arts binnen enkele weken klaargespeeld: de volledige genezing van zijn vrouw. Door deze ervaring was Kent zo onder de indruk dat hij zich af begon te vragen of homeopathie misschien toch een betrouwbaar geneessysteem was. Hij besloot zich te verdiepen in de homeopathie. Hij las alles wat er te lezen viel en ging in de leer bij de man die zijn vrouw genezen had. Hij nam ontslag als hoogleraar in de anatomie en wijdde zich vanaf dat moment volledig aan de homeopathie. Hij had binnen de kortste keren een goedlopende praktijk.

Zo zijn er heel veel voorbeelden van artsen die door de jaren en eeuwen heen in eerste instantie geen heil zagen in homeopathie of zelfs fel ‘anti’ waren. Door een samenloop van omstandigheden moesten ze hun standpunten herzien omdat ze met homeopathie juist datgene konden bereiken wat ze vanaf de start van hun medische loopbaan wilden, namelijk mensen genezen.

Mocht je onverhoopt ziek zijn of worden, dan wens ik je toe dat ook jij de enorme kracht van homeopathie leert kennen. Met dit boek wil ik je in de eerste plaats inzicht geven in de intelligentie van je lijf, de zin van ziekte en de kracht van homeopathie die in principe elke soort ziekte kan genezen. Ik hoop bij te dragen aan het weerleggen van de vooroordelen die er bestaan over homeopathie. Laten we kijken naar de feiten. Bijvoorbeeld naar het feit dat er stelselmatig en op grote schaal door homeopathie genezing tot stand wordt gebracht bij zowel acute als chronische ziektes. Homeopathie geneest en dan ook nog eens op een diep niveau. Het enige niveau dat er uiteindelijk toe doet omdat genezing op dit niveau zal voorkómen dat je ziek blijft of zieker wordt!

Judith van Gaalen

1. Een bijzonder wonder

Het menselijk lichaam zit erg knap in elkaar. We zijn zo gewend aan ons lichaam dat we er zelden bij stilstaan hoe bijzonder en nuttig elk onderdeel eigenlijk is. Vaak ontdekken we dat pas als we ziek worden en we bijvoorbeeld niets meer proeven. Of als we chronische pijn hebben waardoor we zelfs niet eens meer een wandeling door onze eigen tuin kunnen maken en afhankelijk zijn van anderen. Of als we door een ongeval onze duim verliezen. Dan pas staan we er bij stil hoe moeilijk het wordt om zonder duim dingen beet te pakken of iets dicht te draaien. Alles in ons lichaam heeft zo zijn functie en op de vraag of er iets wezenlijks ontbreekt aan het menselijk lichaam, kan ik geen antwoord geven. Misschien hooguit een resetknop. Kortom, we zijn precies toegerust met datgene dat we als mens nodig hebben om te kunnen genieten, te werken en ons te ontwikkelen. Daar is door iets of iemand best goed over nagedacht.

Er zijn duizenden boeken en wetenschappelijke studies geschreven over ons lijf en alle processen die zich daarin voltrekken. Over alles wat we nog niet weten, kan zeker nog net zoveel worden geschreven want dagelijks worden er nieuwe functies van lichaamsonderdelen en lichaamssystemen ontdekt. We weten dus eigenlijk nog maar een gedeelte van wat er te weten valt. In dit hoofdstuk wil ik je, door wat interessante feiten te vertellen over ons lijf, laten zien hoe bijzonder we in elkaar zitten. Daarbij ben ik uiteraard niet volledig en bespreek ik ook niet per se het belangrijkste. Zie de informatie maar als een beknopte bloemlezing van het menselijk lichaam en geniet van wat ons lijf allemaal te bieden heeft en tot wat voor bijzondere dingen het in staat is. Hoe meer je te weten komt over de bijzondere mogelijkheden van je lichaam en de processen die zich daarin voltrekken, hoe meer ontzag je ervoor zult krijgen. En dat is belangrijk als je gezond wilt blijven of worden.

Je cellen

We ontstaan allemaal uit één spermacel en één eicel. In rap tempo ontwikkelen we ons binnen negen maanden tot naar schatting tussen de 30.000 miljard en de 50.000 miljard cellen. Dat is heel wat meer dan de 8 miljard mensen op Aarde of de 100 miljard sterren in ons Melkwegstelsel. En als je beseft dat elke cel weer bestaat uit 10 14 atomen (dat zijn er 100.000 miljard) dan moet het je wel gaan duizelen. Behalve dat al deze cellen fysiek met elkaar verbonden zijn, blijken ze ook energetisch met elkaar te communiceren en een soort totaal lichaamsbewustzijn te vormen met een eigen wijsheid. In ‘De biologie van de overtuiging’ schrijft celbioloog Bruce Lipton bijvoorbeeld dat elke cel over een celgeheugen beschikt waar onderdrukte emoties zich in vastzetten. Het is volgens hem zelfs zo, dat de staat van ons bewustzijn grote invloed heeft op de biochemische celprocessen en op de celdeling. Om een voorbeeld te geven: hoe depressiever je bent, des te meer ‘depressieve’ cellen je lichaam maakt. Gelukkig is het omgekeerde ook waar: hoe meer je afgestemd bent op geluk, des te levenslustiger en vitaler je cellen zullen worden. Ook de zogenaamde natural killer cellen, die in staat zijn indringers van buitenaf en kankercellen te vernietigen, zijn heel gevoelig voor stress. Hoe lekkerder je in je vel zit, hoe actiever ze zijn en hoe meer ze zich vermenigvuldigen. Sta je onder spanning of voel je je depressief, dan kunnen ze minder goed hun werk doen en stagneert de vermeerdering.

Cellen verbinden zich met elkaar in weefselgroepen, die allemaal hun specifieke taak, structuur en snelheid van celdeling hebben. Die celdeling is nodig om oude of kapotte cellen te vervangen door nieuwe vitale cellen. Celmateriaal wordt dus voortdurend afgebroken en weer aangemaakt. In iedere cel zitten een soort minuscule energiecentrales van ongeveer een duizendste millimeter in doorsnee, die continu bezig zijn om energie aan te maken. Op die manier is er een enorme hoeveelheid energie in je lichaam voorhanden om cellen vitaal te houden en te herscheppen en dus ook om gezond te worden en te blijven. Zonder dat je het weet repareert je lijf heel wat af. Ook wanneer er iets niet in orde is, zoals bij ziekte, doet je lichaam heel erg zijn best om je zo gezond mogelijk te houden.

Naast al die miljarden eigen lichaamscellen, bevinden zich in je lichaam zo’n 100.000 miljard nuttige bacteriën die je als gastcellen kunt beschouwen omdat ze niet jouw DNA hebben. Je hebt dus driemaal zoveel bacteriën als eigen lichaamscellen! Bij elkaar maken die bacteriën één tot twee kilo uit van je lichaamsgewicht. Alleen al in je darm zitten minstens duizend verschillende bacteriesoorten die allemaal hun eigen taak en doel hebben. De één eet slijm, de ander suiker en weer een ander produceert bepaalde zuren die nodig zijn voor de spijsvertering. Samen vormen deze gastcellen onze darmflora of met een moderner woord ons microbioom. Zonder een gezond microbioom kun je absoluut niet leven. Reden temeer om er zuinig op te zijn en bijvoorbeeld voldoende vezelrijk voedsel te eten, omdat vezels het beste voedsel vormen voor onze gezonde bacteriën. Daarnaast is het aan te raden zo min mogelijk antibiotica te nemen (dus alleen als het echt niet anders kan), want daardoor worden alle bacteriën op een niet-selectieve manier gedood. Behalve de bacteriën die een rol spelen bij je ziekte, zijn dat dus ook de bacteriën die nuttig zijn en die je nodig hebt om gezond te blijven. Dat is een van de redenen waarom zoveel mensen ziek worden van antibiotica, hoewel het enige tijd kan duren voordat je daar achter komt. Antibiotica kunnen dus levensreddend zijn, maar het is goed om te bedenken dat het woord ‘anti-biotica’ letterlijk betekent ‘tegen het leven’.

Je brein

Je brein is een wonder op zich. Bij je geboorte heb je al 80% van het uiteindelijke aantal hersencellen. De rest ontwikkelt zich tijdens de eerste twee levensjaren. Je brein is zo minutieus ontworpen dat we in gezonde staat precies de juiste tools hebben om alles aan te sturen om prettig te kunnen leven en te functioneren. Ons brein bestaat onder andere uit het zogenaamde reptielenbrein dat samen met de kleine hersenen onze instincten beheert. Ook basale functies zoals ademhalen, slapen, transpireren en het kloppen van ons hart worden vanuit hier geregeld. Een ander deel van onze hersenen is het zoogdierenbrein. Dat bevat onder andere het limbisch systeem waar onze conditioneringen vandaan komen en van waaruit onze primaire emoties worden aangestuurd die met ons voortbestaan te maken hebben. Ook worden vanuit hier de hormoonklieren aangestuurd. Dat gebeurt via onze belangrijkste klier: de hypofyse.

De twee amandelvormige kernen in ons limbisch systeem, de amygdalae, zijn het emotionele commandocentrum. Deze kernen werden vroeger wel eens weggehaald bij criminelen, waarna ze wel verder konden leven maar verstoken bleven van emoties als angst en agressie. Ook de herinneringen vervlakken zonder de amygdalae. Aan de amygdalae zit de hippocampus vast, een enorme database die iedere nieuwe ervaring met eerdere ervaringen vergelijkt. Het wordt ook wel het kortetermijngeheugen genoemd. Als de hippocampus niet goed functioneert, kan dit leiden tot bijvoorbeeld minder concentratievermogen of het totale verlies van het kortetermijngeheugen zoals bijvoorbeeld bij mensen met Alzheimer het geval is. Een andere bijzondere eigenschap van de amandelkernen is dat ze in staat zijn een alarmsignaal af te geven. De hypofyse, die alle hormoonklieren aanstuurt, geeft dan de betrokken breindelen bijvoorbeeld het commando endorfines af te geven. Dit zijn natuurlijke verdovers die aangemaakt worden wanneer pijn of emoties te veel dreigen te worden. De amandelkernen en de hippocampus werken nauw samen en zorgen voor een volledige herinnering aan een emotionele gebeurtenis. De hippocampus zorgt voor de bewuste herinnering maar kan niet de emotie leveren die erbij hoort. De amandelkernen kunnen ons niet de bewuste herinnering leveren maar laten ons wel de emotionele imprint ervan voelen zoals gespannen spieren, trillen, zweten, hartkloppingen, etc.

Het grootste gedeelte van ons brein wordt in beslag genomen door de neocortex. Hier horen functies bij zoals de fijne motoriek, de logica, het abstracte denken, taalvaardigheden, ons geheugen, enzovoort. De neocortex is verdeeld in een linker en rechterhelft. De linkerhersenhelft is analytischer.

Veel negatieve emoties die angst-gerelateerd zijn, spelen zich af in deze helft. De rechterhelft is holistischer en kijkt dus veel meer naar het geheel. Dit gedeelte houdt zich bezig met patronen en verbanden en hier ontstaan positieve gevoelens zoals extase, empathie en genegenheid.

Je hart

Je hart is ongeveer zo groot als je eigen gebalde vuist. Per jaar klopt het zo’n veertig miljoen keer en pompt het tweeenhalf miljoen liter bloed door je lijf. Dat is al bijzonder op zich maar het heeft nog veel meer bijzondere vermogens die minder bekend zijn. In het boek ‘Uw brein als medicijn’ van David Servan-Schreiber, professor in de klinische psychologie, lezen we dat ons hart ook gevoelens heeft en kan waarnemen. Het hart analyseert bloed en kan de bevindingen hiervan in actie omzetten. Uit harttransplantaties blijkt dat het hart bovendien een geheugen heeft. Zo kan het gebeuren dat degene die een donorhart heeft gekregen, ineens gek is op motoren, net zoals de donor vóór zijn dood. Ook zijn er voorbeelden van mensen met een donorhart die ‘wisten’ hoe de vorige eigenaar aan zijn einde kwam. Onderzoek heeft uitgewezen dat het hart ongeveer 70.000 zenuwcellen heeft. Interessant is ook dat als er gevaar dreigt, je hart dit eerder weet dan je brein en je zintuigen. Je hart geeft deze informatie vermoedelijk door aan het brein dat vervolgens het lichaam aanzet tot vluchten of vechten.

Je hart produceert ook hormonen. Wanneer het hart maximaal in actie moet komen, maakt het samen met de bijnieren adrenaline aan. Daarnaast produceert het een hormoon dat de bloeddruk regelt en het liefdeshormoon oxytocine dat maakt dat je gevoelens van liefde kunt ervaren.

Je zenuwstelsel

Vanaf onze kruin tot in de verste uithoeken van ons lichaam loopt een netwerk van zenuwen dat duizenden acties en processen coördineert en aanstuurt. Door dit zenuwstelsel zijn we in staat uitwendige en inwendige prikkels waar te nemen. Ook onze zintuigen spelen hierbij een belangrijke rol. Op de zenuwprikkels reageren we dan met onze organen en spieren in de vorm van reflexen of bewuste bewegingen.

Het zenuwstelsel omvat het centrale zenuwstelsel, dat uit de hersenen en het ruggenmerg bestaat, en het perifere zenuwstelsel, dat bestaat uit de zenuwen die door de rest van het lichaam lopen. Zenuwimpulsen worden opgewekt en verwerkt door het centrale zenuwstelsel, terwijl het perifere ze nuwstelsel zenuwimpulsen tussen het centrale zenuwstelsel en andere delen van het lichaam vervoert. Het zenuwstelsel regelt bijna alle bewuste en onbewuste lichaamsprocessen.

Als we alle zenuwbanen in ons lijf achter elkaar zouden leggen, dan is de totale lengte ongeveer 150.000 kilometer. Dat is bijna vier keer de aarde rond!

Je bottenstelsel

De mens is vrijwel het enige wezen dat zich rechtop voortbeweegt. Dat wordt mogelijk gemaakt door de unieke bouw van ons skelet. Een volwassen mens bestaat uit ongeveer 206 botten. Interessant is dat een pasgeboren baby er meer heeft, namelijk 350. Naarmate het kind groter wordt, groeien de verschillende botjes aan elkaar. Alle botten tezamen geven ons de stevigheid die we nodig hebben om veilig te kunnen leven en bewegen. Vitale delen, zoals onze hersenen, longen, het hart en de lever, worden beschermd door een ingenieus bouwwerk van botten om deze organen heen.

Je schedel is een harde doos van bot die om je hersenen heen zit. Hij bestaat uit 29 aan elkaar gegroeide botten. De onderkaak is het enige gedeelte van de schedel dat kan bewegen. Je borstkas is een slim ontworpen veerkrachtige kooi van ribben die je longen, hart en belangrijke bloedvaten beschermen. De tussenribspieren maken het uitzetten van de borstkas tijdens de ademhaling mogelijk. Door adem te halen, zijn alle onderdelen van de borstkas per jaar ongeveer vijf miljoen keer in beweging.

Je hand telt 27 botjes. Hierdoor is het prettig gereedschap waarmee je grove bewegingen kunt maken zoals dingen stevig vastpakken of weer wegwerpen, maar ook hele subtiele bewegingen kunt maken, zoals borduren of gitaarspelen. Elke onderdeel van je hand is even functioneel. Probeer je hand maar eens voor te stellen zonder duim. Het leven wordt dan een heel stuk lastiger. Je voet bestaat uit 26 botjes. Deze botjes zijn boogachtig gevormd en hebben veerkracht. Als je je voet neerzet, wordt de boog vlakker. Til je je voet op, dan springt de boog terug. Dit werkt als een schokdemper tijdens het lopen. Prachtig toch?

Je spijsvertering

We hebben energie en bouwstoffen nodig om te kunnen leven en functioneren. De benodigde stoffen en energie halen we uit ons voedsel. Hoe gezonder we eten en drinken, des te beter we onze cellen voeden waardoor de kans op ziekte en versnelde veroudering afneemt. Drinken kan vrijwel direct in het lichaam worden opgenomen maar voedsel moet eerst worden afgebroken in deeltjes die klein genoeg zijn om via de bloedbaan door onze cellen opgenomen te kunnen worden. De afbraak van onze voeding is een interessant proces dat door het spijsverteringssysteem wordt georganiseerd.

Het spijsverteringskanaal begint in je mond. Nadat je het eten in je mond gestopt hebt, start de voedselverwerking. Bij het kauwproces werken lippen, kaken, gebit, verhemelte, tong en speekselklieren met elkaar samen. Je lippen helpen je om je voedsel binnen te houden en om bijvoorbeeld spaghetti naar binnen te slurpen. Je gebit heeft precies de juiste elementen om allerlei soorten voedsel te kunnen eten. Door te kauwen wordt het voedsel kleingemaakt zodat het gemakkelijker is door te slikken. Speeksel maakt de voedselbrij niet alleen vochtig en soepel maar breekt ook sommige voedingsstoffen af die erin zitten. Onze tong duwt het eten verder naar achteren waardoor we het kunnen doorslikken. Het moet dan wel eerst langs de huig. Dit is een klepje tussen de mond en de slokdarm. De huig heeft als taak om voedsel tegen te houden dat geen toegang mag krijgen tot de slokdarm, bijvoorbeeld omdat het nog te groot is. Door beter te kauwen kunnen we het voedsel kleiner en zachter maken zodat de huig het wel doorlaat. De huig zorgt er ook voor dat het voedsel niet in de neus terechtkomt maar alleen in de slokdarm.

Via de slokdarm die bij een volwassene ongeveer 25 cm lang is, komt ons voedsel in onze maag terecht. Aan het begin van de slokdarm zit er nog een ‘strotteklepje’ dat er voor zorgt dat de luchtpijp wordt afgesloten als het voedsel passeert, zodat er geen voedsel in de luchtwegen terechtkomt. Als dat door haastig eten wel gebeurt, verslikken we ons en dat is bepaald geen prettig gevoel. Als het voedsel veilig de maag bereikt, wordt het daar gekneed en fijngemaakt. Eiwitten en vetten worden afgebroken en bacteriën worden gedood. Leeg is de maag ongeveer zo groot als de hand van een volwassene. Gelukkig is hij heel flexibel zodat we er toch een hele maaltijd in kwijt kunnen. De maag kan zich tijdens het eten steeds verder uitrekken tot hij twee tot drie keer zo groot is worden. Dan zit je vol.

De maaginhoud gaat vervolgens door naar de zes meter lange dunne darm. Het eerste deel daarvan heet de twaalfvingerige darm die zo is genoemd omdat hij ongeveer zo langs is als twaalf vingers die naast elkaar liggen, zo’n 20-25 cm dus. De maaguitgang laat steeds kleine hoeveelheden voedingsbrij naar de twaalfvingerige darm passeren. Na een gewone maaltijd duurt het ongeveer drie uur voordat de maaginhoud in de twaalfvingerige darm is opgenomen. Na een flink eetfestijn kan dit wel twee uur langer duren. In de twaalfvingerige darm worden voedingsstoffen afgebroken en deels via de darmwand opgenomen. Voor de afbraak van voedingsstoffen in de twaalfvingerige darm zijn spijsverteringssappen nodig. De galblaas en alvleesklier leveren deze sappen.

Na de twaalfvingerige darm komt de voedselbrij in het tweede deel van de dunne darm waar de grootste opname van voedingsstoffen plaatsvindt. De wanden van de dunne arm zijn sterk geplooid zodat er een zo groot mogelijk oppervlak is om voedingsstoffen te absorberen. De dikke darm is het laatste actieve deel van het spijsverteringskanaal. Hoewel er vooral resten in terechtkomen, haalt de dikke darm er toch nog nuttige voedingsstoffen uit en ook nog zoveel mogelijk vocht. De endeldarm (afgeleid van de ‘end-darm’), ook wel rectum genoemd, is het laatste deel van de darm. Hier worden de onverteerbare delen uit de voeding en de afvalstoffen uit het lichaam als ontlasting opgeslagen. Wordt de druk in het rectum te groot, dan ervaren we dat als aandrang. We gaan naar de wc en ontspannen onze anus die uit twee kringspieren bestaat. De anus opent zich en zo kan de ontlasting naar buiten.

Je huid

Je huid is je grootste orgaan. Je bestaat voor ongeveer 16% uit huid, die zo’n één tot drie millimeter dik is. Bij een volwassen mens beslaat het totale oppervlak huid tussen de anderhalf en twee vierkante meter. Dat is meer als je een zwaargewicht bent want huid rekt mee. Huid is best zwaar. Inclusief het onderhuids bindweefsel weegt je huid ongeveer vijftien tot twintig kilo. Een belangrijke functie van je huid is om je te beschermen tegen allerlei invloeden van buitenaf. De opperhuid vormt een goede barrière tegen chemische stoffen, uitdroging en beschadiging door zonlicht. Ook houdt hij zoveel mogelijk bacteriën, schimmels en virussen tegen.

Je huid is ook je grootste zintuig. Via je je huid neem je bijvoorbeeld trillingen, druk en pijn waar maar gelukkig ook aangename sensaties. Dat wordt mogelijk gemaakt door de receptoren in je huid. Baby’s die vanaf hun geboorte nooit aangeraakt worden, zullen dat niet overleven. Huidhonger hebben is net zo schadelijk als stelselmatig gewone honger hebben! Je huid kan van kleur verschieten. Als je je opgelaten voelt, word je rood. Slaat de schrik je om het hart, dan trek je bleek weg. Je huid kan kippenvel produceren als je het koud hebt, zodat er tussen de haartjes een isolerend luchtlaagje ontstaat. Je huid produceert feromonen om signalen naar de omgeving te versturen. Feromonen zijn chemische, hormoonachtige stoffen die zich door de lucht verplaatsen om medemensen te bereiken en die (seksueel) te beïnvloeden. Feromonen hebben alleen effect als een ander ze inhaleert.

Je huid vernieuwt zich ongeveer één keer per maand. Bij een verwonding vernieuwt de huid zich sneller omdat de huid dan versneld overgaat tot de aanmaak van nieuwe cellen. De kleur van je huid wordt bepaald door het aanwezige pigment. Ieder mens, ongeacht zijn huidskleur, heeft ongeveer evenveel pigmentcellen. Het is de activiteit van de pigmentcellen en de hoeveelheid en rijpheid van melanosomen (‘orgaantjes’ in de pigmentcellen) die iemands huidskleur bepalen.

Je lichaam is een wonder

Op dit moment zijn er ruim 1.750.000 levensvormen ontdekt en beschreven. De mens is er daar slechts één van. Als je de wijsheid beziet van je lichaam, van elk onderdeel, hoe klein ook, met al zijn vermogens, dan realiseer je je hoe bijzonder ons lichaam is. We zouden er waarschijnlijk veel zuiniger op zijn als we ons dat wat vaker realiseerden. Wanneer je dit besef tot je laat doordringen dan kan dat je helpen om jezelf te zien als een bijzonder wezen met ongekende eigenschappen, krachten en kwaliteiten, dat leeft in een enorme rijke en gevarieerde speeltuin. Realiseer je tegelijkertijd dat er niets per ongeluk in je lichaam terecht is gekomen, ook je amandelen en blinde darm niet, maar ook niet de bacteriën en virussen die je in het verleden wellicht ziek hebben gemaakt. Alles is zinvol, zelfs dat wat in onze beperkte visie vaak heel onzinnig lijkt te zijn. Je zult merken dat je je minder slachtoffer voelt van fysiek ongemak, emotionele klachten of een ziekte wanneer je begrijpt dat je lichaam op dat moment niet anders kan dan bepaalde symptomen produceren en je daarmee juist probeert te behoeden voor grotere problemen. Het is de kunst om te begrijpen waardoor je bijvoorbeeld een jichtaanval hebt, de zoveelste blaasontsteking, buikpijn of migraine. Als je er zelf niet uitkomt om dit aan te pakken, vraag dan hulp aan een holistisch therapeut die verstand heeft van leefstijl en ziekte en ga de uitdaging aan om steeds gezonder te worden naarmate je ouder wordt in plaats van het normaal te vinden dat je door de jaren heen steeds meer klachten krijgt.

Het verhaal van Gwen

Ze droomt dat ze wegrent uit een groot hoog huis dat op instorten staat. Het heeft tientallen trappen die naar allerlei geheime hoeken leiden en naar nog meer kamers. Overal is bedrijvigheid en chaos. Als ze beneden is aangekomen, beseft ze dat ze boven iets heeft laten liggen. Ze rent terug en achter haar stort er van alles in. Deze droom gaat zo nog even door. Het is een mooie reflectie van de manier waarop Gwen in het leven staat: altijd maar onderweg naar vrienden die haar nodig hebben, naar een van de drie sporten waar ze stuk voor stuk enorm in bedreven is, naar familie, vergaderingen… Het zou nog te veel zijn voor drie mensen.

De klacht waarvoor Gwen komt is extreme vermoeidheid. Ze kan zich niet meer ontspannen, ligt ’s nachts te malen, loopt tijdens het sporten de een na de andere blessure op en heeft een steeds korter lontje, althans, in vertrouwde omgeving. Voor de buitenwereld blijft ze de sterke, onverwoestbare Gwen waar iedereen op kan bouwen. En dat is haar valkuil. Het maakt haar ziek.

Als vijfjarige kleuter voelt ze zich al verantwoordelijk voor haar twee jongere broertjes. Daarbij wil ze overal de beste in zijn en weet ze dat ze heel veel kan. Deze combinatie maakt dat ze door haar leven heen steeds vaker over haar eigen benen struikelt en eigenlijk niet meer weet hoe ze normaal moet lopen. Ze is nu op een punt aangekomen dat ze beseft dat er iets moet gebeuren.

Het wordt haar duidelijk dat ze roofbouw pleegt op zichzelf door steeds maar te geven. Daar moet ze de tol voor betalen. Ik raad haar aan om komende weken na te denken over wat ze met haar manier van leven probeert te compenseren en na te denken over de prioriteiten in haar leven en te kiezen voor wat zij het leukst vindt. De homeopatische geneesmiddelen die ik adviseer, zullen haar helpen de rust te vinden die nodig is om gezondere keuzes te maken.

Zes weken later komt Gwen terug voor een tweede consult. Na inname van de middelen voelt ze zich in eerste instantie heel ’vreemd, wiebelig en emotioneel’, zoals ze het zelf omschrijft. Er hoeft maar iets te gebeuren of ze barst in tranen uit. Na een paar dagen komt ze meer in balans. Ze voelt zich de laatste drie weken beter, rustiger en is heel erg gaan nadenken over haar manier van leven. Ze realiseert zich steeds meer dat ze vanuit angst voor afwijzing anderen te veel helpt. ‘Als ik altijd voor iedereen klaar sta, dan vinden ze me aardig’, is onbewust haar motto.

Het is interessant om na te gaan of ze ergens in haar leven een ‘afwijs-trauma’ heeft opgelopen. Ze komt tot de conclusie dat ze als kind regelmatig door haar moeder is afgewezen omdat die het altijd te druk had met haar eigen dingen. Als Gwen bijvoorbeeld probeerde te knuffelen met haar moeder, werd zij keer op keer weggeduwd omdat moeder geen tijd voor haar had. Nu de oorzaak wat duidelijker is, kan ze helderder naar zichzelf kijken en zien dat haar eigen drukke leven best veel lijkt op het drukke leven van haar moeder. Die was ook altijd maar bezig om anderen te helpen waardoor ze te weinig tijd had voor haar eigen kind.

Gwen neemt dezelfde middelen, maar nu in een iets sterkere potentie. Het zal haar helpen om nog dieper in zichzelf te duiken en de oude pijn op te lossen. Hierdoor zal haar gedrag steeds gezonder worden en daarmee vanzelf ook haar lichaam.