Voor Suzan

Inhoud

Hoofdstuk 1. De verdwijning

Hoofdstuk 2. De ontdekking

Hoofdstuk 3. Sansaar

Hoofdstuk 4. De tocht

Hoofdstuk 5. De vlieger

Hoofdstuk 6. Het gat

Hoofdstuk 7. De vernietiging

Hoofdstuk 8. De hoeders

Hoofdstuk 9. De jacht is begonnen

HOOFDSTUK 1

DE VERDWIJNING

Parijs. Aan het begin van de avond verzamelde een kleine groep mensen zich op een plein in een oud gedeelte van de stad. De natte kasseien schitterden in het licht van de smeedijzeren straatlantaarns, water kroop langs de bemoste muurhuizen. Een regengoot overstroomde.

Een veegauto verscheen uit een smal donker straatje, draaide langzaam de hoek om en stopte vlak naast het gezelschap. Geroutineerd trokken de schimmen hun reflecterende hesjes aan, pakten elk een bezem uit de laadbak en verspreidden zich zwijgend over de verschillende straten.

Een magere jongeman sleepte zijn bezem achter zich aan. Met zijn vrije hand trok hij de capuchon van zijn versleten sweater iets verder over zijn gezicht en sjorde zijn oude legerbroek over zijn bekkenbotten.

Het meest opmerkelijke aan de jonge man was zijn bleke, haast doorzichtige huid, die al bijna een jaar lang niet door de zon was aangeraakt. De zeldzame momenten dat hij zich overdag liet zien, deinsden de mensen terug zodra ze hem zagen, bang dat hij iets onder de leden had of nog erger, iets van hen zou verlangen.

Het kon hem niets meer schelen wat de wereld van hem dacht. Hij leefde op straat, op zichzelf. Hij had niets nodig van een ander. Alles wat hij nodig had droeg hij bij zich in zijn rugzak. Elk voorwerp dat hij bezat was zorgvuldig uitgekozen. Als hij even niets te doen had ging hij het liefst door zijn rugzak, om alles even aan te raken en de spullen vervolgens weer zorgvuldig op hun vaste plek op te bergen. Zelfs in absolute duisternis of geblinddoekt zou hij elk voorwerp weten te vinden.

Met korte rukjes duwde hij zijn bezem naar voren en opzij, naar voren en opzij, naar voren en opzij. Altijd dezelfde beweging, altijd dezelfde straten. Altijd dezelfde natgeregende rotzooi die anderen hadden weggesmeten en die hij tot middernacht bij elkaar veegde.

Het werk voldeed. Niet omdat het zo goed betaalde; hij kon amper leven van de paar magere munten die hij aan het einde van de avond in zijn handen gedrukt kreeg. Het voldeed omdat niemand hem vragen stelde en hij zo zijn hersenen kon laten werken. Hij was slechts een radertje in deze menselijke veegmachine.

Achon liet zijn blik door de straat glijden en keek naar de man die verderop zwijgend een bezem heen en weer zwiepte, net als hij. Hij deed dit werk nu bijna een jaar, maar nog steeds wist hij de namen van zijn collega’s niet. Iedereen had zo zijn eigen reden om te kiezen voor dit eenzame nachtwerk – voor niemand was dit een roeping.

Voor Achon was dit het eindstation. De meeste leeftijdsgenoten stonden aan het begin van een carrière als student aan een van de prestigieuze universiteiten van de stad. De meesten waren de hele dag op internet te vinden, in een virtuele wereld met virtuele vrienden. Ze hielden elkaar voor de gek met bewerkte foto’s en gaven, zonder erbij na te denken, hun echte leven op.

Bijna een jaar geleden studeerde ook Achon nog astronomie aan de universiteit.

’s Nachts staarde hij naar de sterren en overdag dronk hij cappuccino in een van de trendy cafés en schoot hij selfies met mensen die hij ‘vrienden’ noemde. Maar hij had nooit gesprekken die hem raakten en verwaarloosde de mensen die daadwerkelijk om hem gaven. Mensen die ertoe deden, dacht hij grimmig. Mensen die hij verloor.

Hij drukte zijn herinneringen weg. Hij wilde niet meer nadenken over die dag waarop alles veranderde.

~

‘Ja, zonder ook maar íéts te zeggen hè! Zomaar vertrokken en nóóit meer teruggekomen. Ook niet de moeite genomen om de boel een beetje netjes achter te laten of zo. Een paar jaar geleden hadden we d’r ook zo een. Als het maar geen rage wordt! Maar goed, loop door. Je weet de weg.’

De receptioniste van Rustoord De Pijnboom borg mopperend het door Achon getekende gastenboek op in de plafondhoge boekenkast achter de receptie. Toen ze zich omdraaide beende Achon al door de kale witte gangen van het rustoord. Hoofdschuddend keek ze hem na.

Bij het kantoor van de directeur aangekomen klopte Achon geïrriteerd op de massieve houten deur en stapte naar binnen zonder op antwoord te wachten. Het kantoor van dokter Vandenberg was gevuld met krullerig bewerkt meubilair uit de negentiende eeuw, de tijd waarin de villa was herrezen na een verwoestende brand die het oorspronkelijke huis en een deel van het omliggende naaldbomenbos is as had gelegd. Roodfluwelen gordijnen hingen sierlijk voor de hoge ramen en blokkeerden het grootste deel van de fel brandende middagzon. De dokter zat aan zijn bureau. Tegenover hem zat een man die Achon niet kende. Hij schatte hem midden vijftig.

‘Pardon,’ prevelde Achon verontschuldigend. Hij wilde de kamer alweer uit lopen.

De bezoeker stond echter energiek op. ‘Nee nee, wij waren nét klaar, nietwaar dokter?’ Hij pakte een doosje van het bureau van dokter Vandenberg en stak het in de binnenzak van zijn lange beige jas, die te ruim viel over zijn magere gestalte. ‘Prettig zaken te doen met u, dokter.’

‘Eh, ja…’ Dokter Vandenberg wilde opstaan en de man een hand geven, maar die stond al bij de deur van het kantoor.

In het voorbijgaan had de man Achon gevangengehouden met zijn blik. Verward probeerde Achon te begrijpen wat hij in de doordringende zwarte ogen van de bezoeker had gezien. Hij keek hem zwijgend na terwijl hij uit de kamer verdween.

Dokter Vandenberg klikte haastig zijn computer uit. Het apparaat leek misplaatst op het klassieke bureau, dat zo te zien vakkundig met de hand was vervaardigd.

Achon kon nog net een glimp opvangen van het scherm. Een veilingsite?

Achon herkende de website omdat deze populair was bij zijn medestudenten. Hij had er zelf ook een paar keer rondgekeken, op zoek naar wat antieke meetapparatuur of sterrenkijkers voor zijn grootvader. Die verbouwde ze dan aan de houten keukentafel in hun oude huis tot onbruikbare maar waanzinnige mechanismen.

De meeste jaren van zijn leven had Achon in dat huis doorgebracht, tot zijn grootouders hun intrek namen in het bejaardenhuis. Hij had de directeur al vaker gesproken als er wat praktische zaken geregeld moesten worden, maar het viel hem nu pas op dat hij een scheef gezicht had en dat hij één wenkbrauw bijna permanent opgetrokken hield.

‘Ach, Achon jongen.’ De dokter zuchtte overdreven. ‘Wij eh… wisten ook niet wat we met deze situatie aanmoesten. We hebben van alles geprobeerd om je eerder te bereiken, maar ja, je zult het wel druk gehad hebben, hè. De meeste kleinkinderen hebben het tegenwoordig nou eenmaal te druk voor hun grootouders, nietwaar?’ Hij boog zich ver over zijn bureau en fluisterde alsof hij een geheimpje met een zesjarige deelde: ‘Dus je bent echt niet de enige, hoor.’

Achon voelde de spieren in zijn buik samentrekken. Hij reageerde niet. De directeur had hem niet harder kunnen raken met zijn opmerking. Vooral omdat Achon diep vanbinnen wist dat het waar was, ook al wilde hij dat niet toegeven.

Dokter Vandenberg rolde zijn stoel naar achteren en rommelde in een bureaulade. Hij overhandigde Achon een dubbelgevouwen stukje karton met aan de voorkant een logo. Achon kon nog net het silhouet van een zeepaardje onderscheiden en herkende het kleine boekje onmiddellijk. Het was de stempelkaart van het zwembad waar opa elke week samen met Achon, toen hij nog een klein jongetje was, ging zwemmen.

‘Wat hebt u met de rest van de spullen gedaan?’ vroeg Achon.

‘Tja, als geen van de familieleden zich meldt, dan gaat het eigendom na drie dagen formeel over op de stichting. Je had dit kunnen nalezen in het contract dat je grootouders vorig jaar hebben getekend.’

Onwillekeurig ging de blik van meneer Vandenberg even naar het computerscherm.

Achon wist voldoende. Er was geen speld tussen te krijgen. De directeur stond in zijn recht en hij kon daar niets meer aan veranderen, hoe erg hij het ook vond. Een week lang had hij zijn telefoon niet opgenomen of zich bekommerd om zijn e-mail. En nu was alles weg!

Alle snuisterijen en gekke apparaatjes die opa altijd zorgvuldig in zijn kamer opborg in een oude kast die zelfs voor Achon verboden terrein was. Opa’s grootste hobby was om alles wat hij in handen kon krijgen niet alleen op te knappen maar ook… inklapbaar te maken, ook al ging dat meestal ten koste van de functionaliteit.

Opa had hem geleerd hoe je kunt navigeren op de sterren. Door hem was hij astronomie gaan studeren en was hij gegrepen door de mysterieuze aantrekkingskracht van de hemellichamen. Hij had hem geleerd hoe je het weer kunt voorspellen door naar de wolken te kijken. Hoe je de wind kunt zien aankomen over het water. En dat het belangrijk is om trouw te zijn aan wie je liefhebt.

Waarschijnlijk waren alle notitieboekjes van oma ook verdwenen. Elke bladzijde was een kunstwerkje op zich. Oma maakte de mooiste tekeningen van de planten en dieren die ze op hun vele reizen waren tegengekomen. Als kind deed Achon niets liever dan bladeren door haar aantekeningen en oma deed niets liever dan geduldig vertellen over de ontmoetingen met elke plant en elk schepsel.

Achon wist niet in wie hij meer teleurgesteld was: in zichzelf, vanwege zijn onvergeeflijke gebrek aan respect voor zijn grootouders, of in meneer Vandenberg, die geen seconde langer dan noodzakelijk had gewacht met het confisqueren van de boedel. Verkocht op die verdomde site natuurlijk. Achon vloekte onhoorbaar.

‘Hij is nog bijna een jaar geldig.’ Dokter Vandenberg gebaarde met zijn ogen naar de zwempas die Achon nog steeds in zijn hand geklemd hield. ‘Doe er je voordeel mee, zou ik zeggen. Wij kunnen er toch niet zoveel mee. Ik bedoel, zie het als een kleine donatie onzerzijds.’

Achon luisterde niet meer. Het ging hem niet om de spullen. Door zijn hoofd spookten honderden vragen die alsmaar luider en luider klonken. Waarom zijn ze vertrokken? Hebben ze geweten dat ik ze onmiddellijk achterna zou reizen en hebben ze me daarom geen aanwijzing nagelaten? Achon pijnigde zijn hersenen maar kreeg zijn gedachten niet op een rij.

‘Mag ik hun kamer nog even zien?’ vroeg hij na een poosje.

De directeur schudde zijn hoofd. ‘Er wonen al andere mensen en wij respecteren de privacy van onze bewoners. Kan ik nog iets anders voor je doen?’

Dit is absurd, dacht Achon. Er moet toch íéts zijn.

‘Hebben mijn grootouders nog een indicatie gegeven van waar ze naartoe gingen?’ vroeg hij.

‘Neen,’ zei de directeur kort. ‘Dan had ik dat uiteraard al aan de politie verteld.’ Er viel een stilte.

‘Anders nog iets?’ Dokter Vandenberg keek hem met een kille blik aan.

‘Nee… dank u,’ zei Achon uiteindelijk. Hij staarde naar de kartonnen zwempas in zijn hand. Peinzend borg hij hem op in de binnenzak van zijn jas.

Buiten keek hij nog een laatste keer naar de door hoge naaldbomen geflankeerde oprijlaan van de statige villa waar zijn grootouders de afgelopen jaren hadden gewoond. Hij realiseerde zich dat hij nu helemaal alleen was. Hij maakte zich zorgen.

Wat bezielde hen in vredesnaam om hem helemaal alleen achter te laten, dacht hij toen hij in de metro terugreed naar zijn studentenkamer op de campus. Het klopte gewoon niet…

~

‘Denk je aan de sterren?’ vroeg professor Böhm vanaf het podium.

Achon had niet gemerkt dat bijna iedereen het auditorium na het hoorcollege had verlaten en hij als enige achtergebleven was, vooraan op de tribune.

‘Oh, neem me niet kwalijk. Nee, ik eh… dacht aan...’ Hij maakte zijn zin niet af.

Professor Böhm pakte haar bruinleren schoudertas en liep naar hem toe. De hakken van haar hoge laarzen klakten op de versleten tegelvloer. Haar zomerjurk golfde om haar slanke ebbenkleurige lichaam. Geen van de studenten had de roots van professor Böhm ooit kunnen achterhalen; Achon gokte op Masai.

Professor Böhm keek vlug om zich heen, alsof ze wilde controleren of ze echt alleen waren.

‘De politie zegt dat ze uit eigen keuze zijn vertrokken maar ik geloof daar niets van,’ ging Achon verder. ‘Ze gaan niets doen, zeggen ze.’ Hij staarde naar zijn boeken, die nog ongeopend voor hem lagen, en het blanco bovenblad van zijn schrijfblok. ‘Niemand doet iets,’ mompelde hij.

‘Zou het echt niet kunnen dat je grootouders er… zelf voor gekozen hebben om te vertrekken?’ vroeg de professor voorzichtig toen ze vlak voor hem stond. ‘Heb je die optie onderzocht?’

Achon zuchtte. Hij had gehoopt dat de professor hem wel zou begrijpen. Hij had er zelfs stiekem op gerekend dat ze hem zou helpen.

‘Zou kunnen,’ zei hij uiteindelijk, om ervanaf te zijn.

‘Wat denk je zelf, Achon? Heb je alle opties op een rij gezet? Wat zegt je buikgevoel?’

Achon wilde de vragen van de professor niet horen. Hij wist wat er nu zou komen. Haar mantra, waarvan ze al haar studenten probeerde te overtuigen; ‘Wetenschap is één derde methodisch onderzoek, één derde creativiteit en de rest is intuïtie.’

Onzin, dacht hij, maar hij durfde het niet hardop te zeggen. En ach, wat deed het er nog toe wat zijn ooit favoriete professor van de hele situatie dacht. Hij was teleurgesteld in haar, in de politie, in opa en oma. In iedereen!

Hij pakte zijn boeken en stopte die haastig in zijn rugzak. Ik had er niet over moeten beginnen, dacht hij bitter. Hij wilde snel weg, bang dat de professor de tranen zou zien die onomkeerbaar opwelden in zijn ogen. Achon beende het auditorium uit zonder haar nog verder aan te kijken.

Grijze wolken hingen dreigend boven de stad. De lucht was vochtig. Achon zoog zijn longen vol. Straks gaat het regenen, dacht hij.

Hij draaide zich om en keek peinzend naar het statige victoriaanse universiteitsgebouw achter zich. Hij sjorde zijn rugzak vast en beende vastberaden de campus af.

Duizenden gedachten raasden kriskras door de mist in zijn hoofd. Niets klopte meer. Hij wist maar één ding: als niemand ze gaat zoeken, dan zal ik het zelf doen.

~

‘Amateur,’ vloekte Achon terwijl hij de laatste stoep schoonveegde. Het was veel beter geweest als hij vanaf zijn studentenkamer naar opa en oma was gaan zoeken. Dan had hij tenminste nog onderdak en internet gehad. Nu, ruim een jaar later, was hij een van de vele opgejaagde schimmen die elke dag opnieuw moest zien te overleven in de doolhof van de stad. Een stad waar het licht alleen maar schijnt voor toeristen en de ‘liefde’ alleen bedreven wordt door hoerenlopers, dacht hij verbitterd.

Aan het einde van zijn dienst nam hij zwijgend zijn geld in ontvangst. Het was na middernacht; de straten werd overgenomen door donkere gedaantes en silhouetten.

Achon dook weg in een steeg zodra hij ze zag. Haastig liep hij door de stromende regen richting het oosten van de stad. Hij bleef in de beschutting van de schaduw, vermeed de felverlichte voetpaden en hield zijn omgeving scherp in de gaten.

Toen hij eenmaal zeker wist dat er niemand in de buurt was, klom hij over het smeedijzeren hek dat een van de oudste parken in de wijk omsloot. Hier waren de bomen al ruim honderd jaar getuige van al het mensonterende dat zich onder het bladerdek afspeelde.

Vlak bij het hek stond een manshoge struik. Even pauzeerde hij om te luisteren. Hij hoorde alleen het geruis van de regen en de kille wind. Vlug kroop Achon onder de struik en veegde een laag natte bladeren opzij.

Tevreden glimlachte hij. Niemand had de plek verstoord. Alles lag nog precies zoals hij het had achtergelaten.

Voor hem op de grond lag een zwaar putdeksel met een doorsnede van ongeveer een halve meter. Vergeten door de gemeentewerkers, gaf het toegang tot een gangenstelsel dat Achon een paar weken geleden had ontdekt. Het was er droog en hij had de onmiskenbare scherpe geur van ongedierte en urine nog niet opgevangen. Voor een dakloze was deze plek van onschatbare waarde.

Eenmaal in de put stak hij zijn zaklamp aan en klom geroutineerd langs een roestige ladder naar beneden. In de schacht rook het naar muffe aarde en er hing een vochtige waas die Achon deed denken aan een vroege ochtend in het bos bij het oude huis van opa en oma.

Bijna vijf meter onder de grond bereikte hij de zanderige bodem van de put. Aan weerszijden gaapte een donkere buisopening van bijna een meter hoog. In de linker buis lag een platgevouwen kartonnen doos. De wanden van de buis waren van glad beton en nog volledig intact. Verderop was dat anders. Achon had de buis onderzocht en ontdekt dat de doorgang zo’n tien meter verderop was afgesloten. Het plafond was ingestort en de natuur had de aarde teruggeclaimd. Overal lagen brokstukken die door de jaren heen opzij waren gedrukt door boomwortels.

De andere buis had Achon nog niet goed onderzocht. Hij was er op een avond doorheen gekropen, maar zijn handen en knieën waren toen na een paar minuten al open geschuurd. Toen was hij teruggekeerd, vastbesloten om ergens handschoenen te ritselen en later de rest van de tunnel te onderzoeken.

Achon deed zijn rugzak af en legde die als hoofdkussen op de grond. Hij klikte er geroutineerd een karabijnhaak met een touw aan vast. Het andere uiteinde van het touw maakte hij vast aan zijn riem. Zodra hij zich op het stuk karton genesteld had, viel hij in een onrustige slaap.

~

Boven de grond waren de laatste sterren verdwenen achter de wolken en kleurde de lucht inktzwart. De voortdurende regen veranderde in rollend onweer met stortregen. Het was jaren geleden dat het voor het laatst zo tekeer was gegaan.

De afvoerputten in de stad stroomden over en in korte tijd stonden de straten blank. Algauw kolkte het regenwater door de goten langs de trottoirs naar de lagergelegen gedeeltes van de stad. Daar vond het door de putten een weg naar het riool, dat veranderde in een krachtige ondergrondse rivier.

Water stroomde waar het maar kon gaan; het volgde de vele vertakkingen en gutste door buizen waar sinds de laatste zware regens geen water doorheen was gestroomd. Het kronkelde langs obstakels en brak door verstoppingen heen. Het sleurde puin en zand mee in zijn pad, aanzwellend tot een meedogenloze en niet te stoppen modderstroom.

Achon hoorde het donderende onweer boven de grond niet. Hij voelde niet dat het karton onder zijn lichaam nat werd en dat er in de verte een oorverdovende dreun klonk.

Ergens in het ondergrondse gangenstelsel had het regenwater een obstakel getroffen. De druk was zo groot geworden, dat het alsmaar stijgende water het met geweld had doorbroken. Een muur van puin, modder, stront en kadavers bulderde door de buizen. Hij sleurde Achon meedogenloos mee, met rugzak en al, langs de trap, de tegenoverliggende buis in.

In één klap was hij wakker, maar hij had geen schijn van kans. Zijn hoofd en armen werden opengereten door vlijmscherpe cementbrokken terwijl hij hardhandig werd meegesleurd door de modder.

Met een ruk kwam zijn lichaam tot stilstand. Hij bungelde hulpeloos in de stroom, terwijl het puin langs zijn huid sneed. Hij hapte naar adem en op de tast vond hij het touw dat hij aan zijn rugzak had vastgemaakt. Het ding moest ergens achter zijn blijven haken. Achon probeerde zichzelf in de richting van de put met de ladder te hijsen, maar zijn handen kregen nauwelijks grip op het touw.

De stroom nam langzaam af in kracht, maar de modder steeg nu razendsnel. Achon handelde op instinct en bewoog op de tast. Het water moest ergens verderop in de tunnelbuis een nieuw obstakel zijn tegengekomen. In een reflex nam Achon een laatste hap lucht voordat de buis zich helemaal vulde met modder.

Opnieuw zocht hij naar het touw en hij trok in paniek zo hard als hij kon. Hij verspilde slechts zijn kostbare adem.

Lucht! Ik… moet… lucht!

Zijn spieren verslapten en Achon verloor de grip op het touw.

Hij wilde om hulp schreeuwen.

Nog een paar keer graaide hij als een blinde naar het touw. Tevergeefs.

Hij voelde zich licht in zijn hoofd worden en zijn spieren verslapten.

Even zag hij een lichtflits, alsof iemand een foto maakte.

Er klapte iets hard tegen zijn schedel. Het laatste wat hij hoorde was een schrapend geluid van een groot scherp object dat langs zijn oor schoof.

Achon merkte niet meer dat zijn lichaam slap werd en meedeinde in de modder. Hij spartelde nog één keer ongecontroleerd.

Toen was het stil.

~

‘Het duurt al bijna een jaar. De jongen heeft niet veel tijd. We moeten hem helpen.’

De brommende mannenstem kwam van een gedrongen gestalte die door een mistige steeg in de stad schuifelde.

‘Nee! Waag het niet! Dat zou funest zijn. Hij moet het zélf doen. Dat is cruciaal!’

De andere stem klonk broos maar vastberaden en was afkomstig van een nog kleinere gestalte die naast de eerste stond.

‘Maar wat als hij er te laat achter komt?! Laten we eerlijk zijn, hij is niet echt het grote licht waar we allemaal op hebben zitten wachten, toch?’

‘Cirro heeft vertrouwen in hem en dat moeten wij ook hebben. Als hij hier komt moeten wij klaar zijn, dus kom, schiet een beetje op. Hier is het.’

De twee schimmen verdwenen als vormloze vlekken in de mistige steeg. Niet veel later klonk een luid schrapend geluid, alsof iemand een metalen zeecontainer over de stoep versleepte, gevolgd door een doffe bonk.

~

Achon opende zijn ogen. Hij wist niet of hij dood was of blind. Alles om hem heen was zwart. Hij lag doorweekt op de bodem van de buis, in een laag blubber.

Het water was weg.

Er hing een penetrante rioollucht die hem deed kokhalzen en hij voelde een stekende pijn in zijn hoofd en zijn linkerarm. Er was iets goed mis, maar hij kon niet zien hoe erg het was. Zijn zwaargehavende lichaam voelde ijskoud en stijf, alsof de dood al had toegeslagen. Zijn kleren plakten aan zijn lichaam en zijn donkere haar hing in klonterige slierten langs zijn gezicht.

Ik kan blijven liggen en hier doodgaan, dacht Achon half dromend. Niemand zal me missen en wie weet hoelang het zal duren voordat ze mijn half verteerde vlees zullen terugvinden. Misschien gebeurt dat wel nooit.

Hij probeerde te bewegen maar had daar onmiddellijk spijt van. Zijn lichaam verkrampte. Pijnscheuten schoten opnieuw door zijn hoofd en arm.

Hij haalde diep adem. Een stem die hij niet herkende fluisterde zacht door zijn hoofd. Achon probeerde zich te concentreren op de stem, die alsmaar dezelfde boodschap herhaalde…

… je moet ze zoeken, Achon, je moet ze zoeken…

‘Oké… oké,’ bracht Achon kreunend uit.

Hij dwong zichzelf te bewegen en graaide met zijn hand door de blubber. Hij vond het touw en herinnerde zich de schok die hij had gevoeld toen hij meegesleurd werd door de gewelddadige modderstroom. De doodsangst en de paniek. De merkwaardige lichtflits.

Achon verzamelde al zijn kracht. Centimeter voor centimeter trok hij zijn lichaam door het slijk terug naar de put. Op de tast vond hij zijn rugzak. Die was doorweekt en stonk. Achon zou meedogenloos het riool in gesleurd zijn, als die niet was blijven steken achter de onderste spijl van de ladder. Hij trok zichzelf omhoog bleef even tegen de muur van de put staan.

Na een poosje hees hij zich met trillende armen omhoog, de ladder op, en duwde, zonder zich druk te maken om eventuele pottenkijkers, het putdeksel moeizaam opzij. Eenmaal buiten ademde hij gulzig de frisse lucht in. Hij bleef onder de struik liggen en zakte uitgeput weg in een diepe slaap.

Uren later begon zijn lichaam oncontroleerbaar te schokken. Een golf van misselijkheid overviel hem en hij begon te kokhalzen. Uiteindelijk perste hij een warme stroom zwart braaksel naar buiten.

Achon bleef liggen. Met gesloten ogen luisterde hij naar het geruis van de struik, dat heel ver weg klonk. Opnieuw moest hij overgeven, tot er helemaal niets meer in zijn maag zat. Een kreet als van een gewond dier ontsnapte uit zijn longen en hij barstte in tranen uit.

Het maakt niet uit of je leeft of sterft, dacht hij bitter. De wereld gaat toch gewoon door.

Het was donker geworden.

Achon bleef liggen tot hij zich niet meer misselijk voelde en ging toen rechtop zitten. Hij veegde zijn handen en gezicht zo goed mogelijk af. Zijn hoofd deed pijn. Zijn vingers bleven steken in zijn loshangende haren, stijf van het vuil en bloed. Hij kromp ineen toen hij een grote bonkende buil voelde op zijn achterhoofd. Er was een heel stuk van zijn linkeroorschelp gescheurd waardoor de zijkant van zijn hoofd doods aanvoelde.

Hij keek om zich heen, wierp een blik op zijn horloge en fronste. Het was laat in de avond! Hoelang had hij in het riool gelegen?! Hij had nog een kwartier om naar het plein te gaan voor zijn veegdienst.

Moeizaam kroop hij onder de struik vandaan. Uit gewoonte keek hij om zich heen, maar zonder dat hij iets zag of scherp oplette.

Hij snoerde zijn natte rugzak vast en strompelde naar het plein. Hij koos de kortste weg; het kostte hem te veel inspanning om verborgen te blijven. Onderweg dronk hij gulzig uit een fontein en waste zijn gezicht en haren. Hij dacht niet na, bewoog automatisch en arriveerde op het plein zonder te weten hoe hij er gekomen was.

~

‘Je komt twee dagen niet opdagen en dan verwacht je dat je gewoon weer aan het werk kunt?!’

De voorman trok zijn neus op. ‘Gadverdamme! Waar heb jij gelegen man, het riool?!’ Hij maakt een wapperende beweging met zijn hand.

‘Ja,’ zei Achon schor.

‘Je plek is al bezet,’ zei de man kort. ‘Bovendien worden de straten er niet schoner van als jíj ze veegt,’ en hij wees naar Achons met bloed en modder besmeurde kleren.

Achon bleef staan en schudde zijn hoofd. Hij kon niet bevatten dat hij twee dagen onder de grond in het stinkende riool had gelegen. Hij was twee dagen kwijt. Dat verklaarde zijn dorst.

‘Ja, ik moest toch wat,’ blafte de man verder, ditmaal met iets verontschuldigends in zijn stem.

Achon knikte alleen maar, terwijl hij met zijn gebogen hoofd staarde naar de rode plas rond zijn besmeurde kisten.

‘Ja… natuurlijk,’ fluisterde hij om toch iets terug te zeggen. Achon ging ervan uit dat de man geen behoefte had aan uitleg, hoe legitiem die ook was.

‘Nou zorg dat je jezelf een beetje opkalefatert,’ gromde de man ten slotte hoofdschuddend. ‘Kom morgen terug, dan zien we wel.’ Hij zette zijn geruite pet op zijn kale hoofd, draaide zich om en liep met hoekige tred naar de vegende mannen.

Achon knikte kort. ‘Bedankt,’ mompelde hij bijna onhoorbaar. Hij draaide zich om en verdween in de schaduw.

Achons hoofd was leeg. Hij dacht niet langer na over hoe hij ternauwernood aan de verdrinkingsdood was ontsnapt, noch aan dat hij zijn baantje kwijt was of dat al zijn bezittingen doordrenkt waren met rioolslijk. Op straat had hij geleerd om niet lang bij tegenslagen stil te staan. Vanaf het eerste moment dat Achon op straat leefde, had hij geleerd hoe hij voor zichzelf moest zorgen. Overal in de stad waren plekken waar je iets kon halen of iets kon regelen.

Hij liep naar een brug vlak bij het plein. Daar stond rond deze tijd een busje van een groep christelijke zendelingen die warme soep en thee uitdeelden.

Maar het lukte hem niet om snel genoeg te lopen. Toen hij aankwam bij de brug was het busje al verdwenen.

Vloekend liep hij verder in de richting van de binnenstad. Hij kwam hier liever niet, omdat hij niet gezien wilde worden door oud-klasgenoten of docenten van de universiteit. Niet dat ze me nu zouden herkennen, bedacht hij zuur terwijl hij langs een paar vuilnisbakken liep.

In de buurt van het centrum waren de straten gevuld met mensen die nog even een café opzochten. In een straat vol restaurantjes met gezellig natafelende, kletsende en lachende mensen, schoot hij een zijstraat in die uitkwam op een steeg. Het was er donker en het rook er naar zuur vuilnis van minstens een week oud. Toch was dit een van de betere plekken, wist Achon. Hij voegde zich bij het ongedierte dat tussen het keukenafval op zoek was naar iets eetbaars. Hij vond wat brood dat hij gelijk in zijn mond stopte en stoorde zich niet aan de smaak. Gulzig scharrelde hij verder door de plakkerige vuilniszakken. Zonder te merken dat iemand hem gadesloeg.

‘Meneer?’

Achon schrok en keek op.

‘Meneer, snel!’

De jongen van een jaar of vijftien, met kort blond haar en een blauw geblokt schort voor, stapte schichtig door de achterdeur van een van de restaurants. Hij legde een halve baguette en wat kaas op het deksel van een vuilnisbak en een halve fles wijn in een krat.

‘Merci,’ fluisterde Achon.

Even knikte de jongen en Achon zag iets van herkenning in de blik van de knul, die haastig de keuken weer inschoot en de deur achter zich dicht trok.

Achon hoorde geschreeuw van een diepe mannenstem, gevolgd door een hoge pijnkreet. ‘Dank je wel,’ fluisterde Achon nogmaals en hij griste snel het eten van de vuilnisbak.

Hij at tot hij vol zat en dronk het laatste restje van de wijn die, na twee dagen onbedoeld vasten, hard aankwam. Het laatste restje van de kaas gaf hij aan een kat die overduidelijk doof was en haar eigen klagerige gemiauw niet kon horen.

Achon verdween in de nacht. Nog even en het publiek op straat zou veranderen, wist hij. Dan namen hoeren bezit van de straten en dieven bezit van je spullen. Hij wist dat hij snel een veilige slaapplaats moest vinden. Hij voelde zich wat aangesterkt, maar hij was nog steeds te smerig om aan te raken. Zijn lichaam was te uitgeput om daar nu nog iets aan te doen. Bovendien was hij duizelig van de wijn en slaperig geworden van het eten.

Schichtig hield hij zijn omgeving in de gaten. In deze buurt kende Achon geen veilige slaapplekken en ondergronds gaan was voorlopig geen optie meer.

Uiteindelijk vond hij een bank in een afgelegen deel van een park, net buiten het centrum van de stad. Hij trok zijn natte jas strak om zijn verkleumde lichaam en legde zijn hoofd op zijn rugzak. Even bedacht hij dat het misschien toch beter was om zich in de struiken te verstoppen, maar zijn hoofd en zijn benen weigerden mee te werken. Hij viel in een diepe, droomloze slaap.

~

‘Is er nieuws?’

‘Nee, nog niet.’

‘Madame Shelly?’

‘Heeft hem nog niet gezien. Ik zei toch, we moeten hem een beetje…’

‘Zwijg! En waag het niet om de jongen te helpen. Ik ken je goed genoeg. Vannacht is cruciaal. Zorg nu maar dat alles werkt. Ik moet nadenken.’

In een smalle steeg klonk opnieuw het geluid van kreunend metaal. Twee minuten later baande een schim zich een weg door de mist en hij verdween in de schaduw van de stad.

~

Achon had maar kort geslapen. Toen hij wakker werd was het licht. Hij draaide uit automatisme zijn pols om op zijn horloge te kijken. Het was weg!

Achon schoot overeind en merkte onmiddellijk dat zijn rugzak ook weg was. Hij was vergeten om zijn rugzak met de karabijnhaak vast te maken aan zijn riem. Hoe kon hij zo stom en onzorgvuldig zijn! Hij kon zichzelf wel voor zijn kop slaan!

Paniek schoot door zijn lichaam. Haastig zocht hij in zijn zakken.

Geld, paspoort, alles gejat! Nee!

‘Vuile dieven!!!’ vloekte Achon woest. ‘Vieze, vuile, smerige klotedieven!!!’ Bij elk woord trapte Achon uit alle macht tegen het bankje, terwijl de tranen in zijn ogen opwelden.

Uiteindelijk zakte hij door zijn knieën en plofte neer op de grond.

Niets. Hij had niets meer.

Hij keek om zich heen maar hij zag niemand. De dief was waarschijnlijk allang weg. Huilend verborg Achon zijn gezicht in zijn handen, toen hij zich realiseerde wat hij had verloren. Het horloge was een van zijn dierbaarste, meest gekoesterde bezittingen. Hij herinnerde zich nog dat hij aan alle knopjes had gedraaid, die avond dat hij het van opa had gekregen.

‘En waar is dit voor, opa?’ vroeg hij terwijl hij aan een ring draaide die het kristallen horlogeglas sierde.

‘Oh, dat leg ik je nog wel een keer uit, jongen,’ had opa glimlachend gezegd.

Nu was het weg, verdwenen! Wie weet verpatste die vervloekte dief zijn horloge op dit moment ergens in de stad voor wat stuff. Misschien kon hij erachter komen aan wie en zijn horloge terugjatten.

Nog één keer voelde Achon in al zijn zakken.

Niets.

Lange tijd zat hij daar helemaal alleen. Starend naar de grond. Zijn blik viel op een doorweekt stukje karton dat half verscholen lag onder het zand. De inkt was verlopen en het zeepaardje was nauwelijks nog herkenbaar. De dief moest het als een waardeloos vod hebben laten vallen.

Zuchtend raapte Achon het pasje op en hij schudde afwezig zijn hoofd. Het heeft geen zin om de rugzak te gaan zoeken, dacht hij verloren. Ik raak toch alles kwijt wat me dierbaar is.

Na een poos stond hij op en liep langzaam in de richting van de grote rivier die de stad verdeelde in een noord- en een zuidzijde. Hij wist niet zeker wat hij daar zou doen of waarom hij ernaartoe wilde, maar nu had hij in elk geval een doel. Verzonken in alsmaar ronddraaiende gedachten liet hij zich leiden door zijn instinct.

Hij dacht aan zijn vermiste grootouders. Goed dan, jullie zijn vertrokken en hebben mij achter gelaten. Ik hou ermee op. Ik stop gewoon met zoeken. Kennelijk willen jullie niet dat ik jullie terugvind. Achon schudde heftig zijn hoofd. Tranen van frustratie gleden langs zijn kin.

‘Waar moet ik dan naartoe?!’ zei hij nu hardop. ‘Ik snap het niet meer. Wat verwachten jullie van mij!’

Snikkend sjokte Achon verder. Het kon hem niet schelen dat mensen met een boog om hem heen beenden.

Halverwege de brug over de brede rivier bleef Achon staan. Hij leunde over de balustrade. De zon stond hoog en scheen fel. Het verkeer van de stad raasde achter hem. Hij had de halve stad doorkruist. Achon verborg zich achter een van de rijkversierde pijlers. In gedachten verdween hij.

‘Kennelijk willen jullie mij niet,’ mompelde hij onhoorbaar.

Hij snoof de middaglucht in. Overdag rook het altijd anders in de stad dan ’s avonds. Er stak een briesje op en Achon rook het water van de rivier onder hem, die verrassend snel langs de pijlers beneden hem kolkte. Zijn blik boog van links naar rechts, naar de zoemende stad aan weerszijden van de rivier.

Opa en oma zeiden altijd dat er zoveel meer was in de wereld en dat hij het op een dag zou ontdekken. ‘Eerst geloven, dan zul je het zien,’ had oma gezegd.

‘Nou, niet vandaag,’ mompelde Achon.

Het is een onbegrepen wereld gevuld met vreemdelingen die zich gedragen alsof het leven plat is, dacht hij bitter.

Maar wat als er echt niets anders is, ging hij met zichzelf in discussie.

Nee, dat kan niet. Dit kan niet alles zijn.

Achon deed zijn ogen dicht, voelde de zon op zijn gezicht en haalde diep adem.

Hij grabbelde in de binnenzak van zijn jas en haalde het zwempasje van opa weer tevoorschijn. Hij had het al die tijd als waardevol aandenken bij zich gedragen. Kennelijk was het niet waardevol genoeg voor de dief die zijn spullen had gestolen. Het pasje was nog maar één dag geldig.

‘Nog één dag en dan is mijn laatste bezit ook nutteloos,’ dacht hij en hij kon het niet laten om te grinniken.

~

‘Dit is een persoonsgebonden stempelkaart meneer!’

De Hindoestaanse dame achter het kleine loketraam van het zwembad keek Achon streng aan over haar opmerkelijke vlinderbril. Hij had de stempelkaart in de versleten houten lade onder het loket gelegd en naar haar toe geschoven.

‘Dat klopt,’ zei Achon kort. ‘Hij was van mijn opa. Hij heeft hem aan mij nagelaten. Hij... hij is… dood.’

Achon keek ongemakkelijk naar de versleten plavuizen op de grond. Hij wilde niet dat de vrouw zijn roodomrande ogen zag.

De dame bekeek Achon van top tot teen met haar zachtgrijze ogen. Zijn smerige haar, zijn jas en zijn kleren waren nog steeds doordrenkt met rioolslik.

Ze schudde haar hoofd en onderzocht de stempelkaart. Achon zag niet dat haar adem heel even stokte toen ze het lidmaatschapsnummer van opa vond. Langzaam liet ze haar blik weer omhoogglijden en zocht ze de ogen van Achon.

‘Meneer Cirro.’

Achon knikte. ‘Dat was mijn opa,’ mompelde hij zacht.

‘Hmmm, meneer Cirro Devlieger. Ik heb hem al heel lang niet meer gezien,’ zei de dame. ‘Overleden zegt u. En u bent…?’

‘Achon… Zijn kleinzoon dus.’

De dame leek diep in gedachten terwijl ze Achon strak aankeek.

‘Zijn… kleinzoon,’ herhaalde ze uiteindelijk langzaam.

In een flits pakte ze een stempel en liet die op een versleten paars stempelkussen ploffen. Met een geroutineerde zwiep vulde ze het laatste lege vakje met een dagstempel. Met haar andere hand drukte ze op een grote bakelieten knop op de rand van de balie. Er klonk een korte zoem en daarna schoot achter haar een kastdeur open. Moeizaam stond de dame op en schuifelde ernaartoe.

Achon boog nieuwsgierig voorover en kon nog net een glimp zien van de inhoud. In een fractie van een seconde schoten zijn wenkbrauwen omhoog, om vervolgens te zakken en een niet-begrijpende frons te vormen. De enorme kast was van de vloer tot aan het plafond nagenoeg leeg. In het midden hing één sleuteltje aan een haakje.

De dame schoof haar bril stevig op haar neus en controleerde het nummer van opa’s stempelkaart.

‘Nummer E271… eens kijken… ja… dit moet hem zijn,’ mompelde ze volstrekt overbodig.

Ze schuifelde terug naar het loket en legde de volle stempelkaart en het sleuteltje terug in de lade.

‘Kluissleutel weer inleveren bij het hek als je eruit gaat,’ zei ze kort.

Achon pakte de volle stempelkaart en de sleutel uit de lade.

‘En eerst douchen!’ zei ze scherp. Ze duwde een zware hendel opzij, die als een ouderwetse spoorwegwissel uit de vloer stak, waardoor het toegangspoortje aan het einde van de entree openging.

‘En natte kleren in een plastic zak doen,’ kraste ze achter hem aan, terwijl Achon door het houten klappoortje stapte.

Gelijktijdig klonk er een diep gerommel, gevolgd door het klagende geluid van metaal, dat van diep onder de grond leek te komen.

Achon lette er niet op en liep in de richting van de kleedhokjes.

De dame van de receptie keek hem vol walging na. Haar gezichtsuitdrukking veranderde echter abrupt zodra hij uit zicht verdween. Strak en zakelijk pakte ze haar overvolle damestas en groef door de prullaria. Uiteindelijk vond ze wat ze zocht: een klein roestbruin blokje ter grootte van een dobbelsteen. Met vingers bevend van opwinding verschoof ze een piepklein schuifje op de zijkant van het blokje. Aan de andere kant schoof het blokje open en verscheen een kleine zwarte knop.

Ze aarzelde even, maar toen drukte ze resoluut de knop in. Eén keer kort en één keer lang. Ze schoof het schuifje weer terug en de knop verdween, waarna ze het kleinood weer opborg in haar tas. Ze keek om zich heen. De hal was verlaten. Niemand had haar gezien, maar Madame Shelly wist dat dat geen zekerheid bood.

~

Achon liep door een labyrint van houten kluisjes aan zijn rechterkant en kleedhokjes aan zijn linkerkant. Het hoge plafond was rijk versierd met krullerig smeedwerk, verborgen onder een dikke laag zwarte verf, stof en spinrag. De versleten cijfers op de kluisjes waren sierlijke kunstwerkjes uit een ver victoriaans verleden.

Tegenover kluisje E271 stapte Achon een kleedhokje in, deed het op slot en ging op het bankje zitten. Hij sloot zijn ogen. Het leek een eeuwigheid geleden dat hij hier met zijn opa had gezwommen. Voor een kleine jongen leek het zwembad een immens paleis. Hij snoof de geur van chloor en rottend hout op. Het voelde vertrouwd.

Langzaam begon Achon zich uit te kleden en hij verzamelde al zijn kleren bij elkaar in een prop. Met slechts een onderbroek aan liep hij naar zijn kluisje. Hij aarzelde even, waarna hij het sleuteltje in het slot stak. In het mechanisme achter het deurtje klikte iets.

Hij opende het kluisje eerst op een kier en keek voorzichtig naar binnen.

De drukkende hitte van het zwembad lag plakkerig op zijn huid.

Hij slaakte een zucht en sloeg zijn ogen neer.

Achon duwde zijn kleren in het lege kluisje en deed het weer op slot. Hij had gehoopt dat er iets in het kluisje zou zitten. Een aandenken misschien, of een aanwijzing van zijn opa. Dom… zó dom dat hij had durven hopen dat hij nog een teken van opa hier zou aantreffen. Na al die tijd waren er vast al honderden anderen die dit kluisje hadden gebruikt. Hoe kon hij de illusie hebben dat daar iets bijna een jaar lang op hem zou wachten, om alleen door hém gevonden te worden?

Even later stond hij in zijn onderbroek onder de gemeenschappelijke douche. De deelnemers van een seniorenzwemklasje liepen haastig weg toen ze het bruinige water zagen dat van Achons voeten stroomde. Zijn lichaam was wit en mager, bezaaid met wonden en rode schrammen die pijnlijk prikten onder het hete water. Met één hand bedekte Achon zijn oor, dat weer was gaan bloeden.

‘Me-neer! Hoe bent u hier… U dient bad-kle-ding te dragen!’

Briesend en vloekend beende een badmeester in de richting van Achon. Vlak voor hem bleef hij staan.

Tergend langzaam keek Achon op en stapte hij onder de douche vandaan. Zonder iets tegen de man te zeggen, die zich steeds meer begon op te winden, liep hij terug naar de kleedhokjes. Hij was er inmiddels aan gewend geraakt dat hij overal werd weggejaagd.

Vijf minuten. Hooguit vijf minuten had hij kunnen genieten van de erfenis die opa hem had nagelaten.

Achon haalde zijn kluisje weer leeg en nog één keer keek hij in het lege vak. Het enige wat erin zat was een metalen kledinghaak. Achon bestudeerde de haak, die de vorm van een octopus met sierlijke tentakels had en aan de houten bovenkant van het kluisje was vastgeschroefd.

De tijd leek even stil te staan.

Er is iets met dit kluisje, voelde Achon. Hij keek naar het deurtje, het verweerde koperen slot en weer terug naar de leegte van het kluisje.

Misschien was het kluisje door iemand anders leeggehaald.

Misschien wel door die badmeester van zojuist.

Die gedachte maakte Achon kwaad. Met een knal smeet hij het kluisje dicht, hij pakte zijn spullen en liep naar het kleedhok. Vanuit zijn ooghoek zag hij een wasmand aan het einde van de gang met een briefje erop geplakt: GEVONDEN VOORWERPEN.

Hij nam de hele wasmand mee het hokje in. Snel griste hij wat droge kleren bij elkaar en trok ze aan. Zijn natte spullen rolde hij in een handdoek, voordat hij het hokje weer uit stapte.

Boos wierp hij nog een laatste blik op kluisje E271.

De kledinghaak… De fluisterende stem van zijn intuïtie echode door zijn hoofd.

Zwetend stak Achon zijn hand in de kluis, pakte de kledinghanger en trok eraan.

Niets.

Hij draaide.

De haak kwam los.

Hij draaide verder en de haak kwam losser en losser…

Niet alleen de haak, maar ook een van de houten plankjes aan de bovenkant van het kluisje zakte naar beneden bij elke draai.

Opgewonden ging Achon verder, tot de plank zo ver naar beneden geschroefd was dat hij in de ruimte daarboven kon kijken.

Toen zag hij het.

‘Ben je nu VERDOMME de boel ook nog aan het slopen!’ ziedend stampte de badmeester op hem af, door de smalle gang met kleedhokjes en kluisjes.

Achon luisterde niet, duwde vastberaden zijn hand in de spleet boven het kluisje en greep vlug wat daar al die tijd verstopt had gelegen.

Hij griste zijn spullen bij elkaar en rende opgewonden het zwembad uit, een envelop brandend in zijn hand.

Zie je wel, dacht Achon. ‘Ik wist het,’ fluisterde hij, ‘ik wíst het gewoon!’

~

In een klein stoffig winkeltje voor huishoudelijke artikelen, aan de andere kant van de stad, klonk een kort zoemend geluid gevolgd door een klik. De winkel was, als altijd, verlaten. In feite had nog nooit een klant een voet over de drempel gezet.

Een hoekige gestalte schuifelde langs de overvolle schappen, gevuld met lichtgele Marseillezeep, en voorbij een antieke houten kassa de donkere achterkamer in. De persoon pakte een roestig sigarenblikje van een stelling die afgeladen vol stond met gereedschap, onderdelen, half ontlede apparaten en een willekeur aan ijzerwaar. De figuur grabbelde snuivend in het sigarenblikje, haalde er een klein metalen blokje uit en bestudeerde het aandachtig.

Opgewonden fluisterde de figuur iets onverstaanbaars. Hij borg het kleinood weer op in het sigarenkistje en haastte zich richting de voordeur. Er was geen tijd te verliezen. Het ging eindelijk gebeuren.

~