Uitmuntendheid

Hoe je een uitmuntende geest nastreeft

Door Andrew Wommack

Tenzij anders vermeld zijn de Bijbelteksten in deze uitgave ontleend aan de Bijbel in de Herziene Statenvertaling, © Stichting HSV 2010-2016.

Definities die zijn gemarkeerd als 'Strong's Concordantie' zijn ontleend aan Strong's Expanded Exhaustive Concordance of the Bible van James Strong. © 2009 Thomas Nelson, Nashville, Tennessee.

Bijbelteksten aangeduid met 'De Oorspronkelijke Aramese Bijbel in Gewoon Engels' komen uit The original Aramaic Bible in Plain English with Psalms & Proverbs © 2007; 5e editie © 2010. All rights reserved.

Bijbelteksten aangeduid met 'Weymouth' zijn afkomstig uit 'Weymouth New Testament', Richard Francis Weymouth, 1912. Publiek domein.

Bijbelteksten aangeduid met 'NLT' zijn ontleend aan de 'Holy Bible, New Living Translation', © 1996, 2004, 2007 door Tyndale House Foundation. Gebruikt met toestemming van Tyndale House Publishers, Inc., Carol Stream, Illinois 60188.

All rights reserved.

Oorspronkelijke Engelse titel: Excellence—How To Pursue An Excellent Spirit

ISBN 978-1-912351-04-6

Andrew Wommack Ministries Inc.

P.O. Box 3333, Colorado Springs, CO 80934-3333, USA

Uitmuntendheid: Hoe je een uitmuntende geest nastreeft

ISBN 978-9-083126-73-9 (print)

ISBN 978-9-083126-74-6 (ebook)

© Andrew Wommack Ministries-Nederland

Nikkelstraat 3A, 1411 AB Naarden, Nederland

www.andrewwommack.nl

Naast de gedrukte versie, is dit boek ook verkrijgbaar als EPUB en PDF in onze webshop.

Ook in andere talen beschikbaar op www.awme.net

Nederlandse vertaling door: Jan Vossen

Gedrukt door: Quality Dots B.V., Zeewolde

Nederlandse editie - Tweede herziene druk - ©2021

Alle rechten voorbehouden onder de Internationale Wet op de Auteursrechten. De inhoud en/of buitenkant mag noch geheel, noch gedeeltelijk in enigerlei vorm worden gereproduceerd, zonder de uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van de uitgever.

INHOUDSOPGAVE

Inleiding

Hoofdstuk Eén De sleutel tot promotie

Hoofdstuk Twee Een zaak van het hart

Hoofdstuk Drie De kracht van keuzevrijheid

Hoofdstuk Vier De kracht van identiteit

Hoofdstuk Vijf De kracht van relatie

Hoofdstuk Zes Het is persoonlijk

Hoofdstuk Zeven Het is onbegrensd

Hoofdstuk Acht Het gaat niet om jou

Hoofdstuk Negen Ware nederigheid is van God afhankelijk

Hoofdstuk Tien De kracht van gehoorzaamheid

Hoofdstuk Elf Sluit geen compromissen

Hoofdstuk Twaalf Het eeuwigheidsperspectief

Hoofdstuk Dertien De zekerheid van het Woord

Hoofdstuk Veertien De waarheid zal je vrijmaken

Hoofdstuk Vijftien Het schild van geloof

Hoofdstuk Zestien Problemen zijn niet jouw probleem

Hoofdstuk Zeventien Toon je geloof in het openbaar

Hoofdstuk Achttien De kracht van God werkt

Conclusie

INLEIDING

Iedereen houdt van promotie. Maar voor velen lijkt promotie buiten bereik. Waarom dan? Hoe komt het dat sommige werknemers worden gepromoveerd en anderen niet? Waarom bevoordeelt een baas bepaalde werknemers? Bestaat er een 'magische formule' voor promotie? Kan promotie worden gegarandeerd?

Ik geloof dat het kan.

Hoewel sommige mensen denken dat promotie alleen voor komt bij mensen met de opleiding en het charisma om het mogelijk te maken, en anderen vinden dat managers iemand promoveren op basis van vriendschap of speciale connecties, zegt de Bijbel iets heel anders:

Want niet uit het oosten of uit het westen of uit de woestijn komt het verhogen, maar God is Rechter: Hij vernedert de een en verhoogt de ander.

Psalm 75:7-8

Promotie komt van God. Het is geen willekeurig iets. Het komt niet vanuit het oosten of westen aanwaaien zoals de wind. Het is niet willekeurig. Het is God die verheft. Maar wist je dat Hij niet degene is die bepaalt of je al dan niet gepromoveerd wordt?

Misschien denk je: "Wacht, Andrew; je hebt jezelf net tegengesproken. Eerst zei je dat promotie van God komt, maar nu zeg je dat Hij niet bepaalt of ik gepromoveerd word."

Beide uitspraken zijn juist. God is niet degene die bepaalt of we promotie maken of niet. God schiep een ieder van ons voor succes. Hij maakt niet 'uit soevereiniteit' sommige mensen leiders en anderen volgelingen. Hij heeft grote plannen voor ieder van ons (Jeremia 29:11), maar de keus ligt volledig bij ons (Deuteronomium 30:19).

Sommige mensen denken dat ze als 'sufferds' zijn geboren. Misschien ben jij wel een van hen. Misschien heb je het gevoel dat je niet over de talenten en vaardigheden beschikt die nodig zijn voor promotie en succes. Zelfs als je in het verleden mislukkingen hebt meegemaakt, vertel ik je op gezag van Gods Woord: "Je bent gemaakt voor meer!"

God levert geen prutswerk af (Psalm 139:14). Hij heeft je voor grootsheid, uitmuntendheid geschapen. Als je in een bedrijf werkt, wil God dat je daar de beste medewerker bent. Als je boer bent, zal God je wijsheid geven om betere gewassen te telen, met een hogere opbrengst. Als God je geroepen heeft om moeder te zijn, doe het dan met heel je hart. Laat de wereld de zegen zien van een Goddelijke erfenis (Efeze 6:7). Op welk terrein je ook bezig bent, God heeft je geschapen om te slagen (Deuteronomium 28:13).

Sommige mensen noemen dit een Amerikaans evangelie, maar het is gewoon het Evangelie. Ik heb deze boodschap in afgelegen gebieden van Afrika gepredikt en gezien dat het werkt. Welvaart en promotie, hoewel deze in verhouding staan tot waar God een ieder voor geroepen heeft, zijn beschikbaar voor elke wedergeboren gelovige.

We moeten van die mindset af dat we niet kunnen slagen. Het maakt niet uit hoeveel geld we verdienen of waar we wonen. Het maakt niet uit wie onze ouders zijn of wat de kleur van onze huid is. Het doet er niet toe hoe we in het verleden gefaald hebben of welke talenten of opleiding we denken te missen. We hebben allemaal de mogelijkheid om groots te zijn; uitmuntend - al was het alleen maar omdat de Geest van Christus in ons woont (Romeinen 8:9-11). Maar capaciteit alleen is niet genoeg. Ik heb eens een man horen zeggen dat de plek met het meeste potentieel, het kerkhof is. Hij heeft gelijk. Kerkhoven liggen vol met mensen die nooit hun volle capaciteit hebben benut en het met hen meegenomen hebben in het graf. Capaciteit alleen is niet voldoende om promotie te garanderen; we moeten de ontbrekende schakel ontdekken.

Hoofdstuk Eén

DE SLEUTEL TOT PROMOTIE

We hoeven niet de 'school van vallen en opstaan' te volgen om wijsheid te vergaren en succes te hebben. Veel Bijbelverzen leren ons hoe we op aarde goed kunnen leven. In 1 Korinthe 10:11 staat bijvoorbeeld dat de levens van de oudtestamentische heiligen als voorbeelden voor ons zijn opgetekend. Als we de tijd nemen om van hun levensverhalen te leren, zowel de goede als de slechte, kunnen we een deel van de pijn vermijden die komt wanneer je leert door vallen en opstaan.

In het boek Daniël zien we hoe Daniël en zijn drie Hebreeuwse vrienden promotie hebben gemaakt in een slechte, goddeloze samenleving. Hoewel ze gevangenen uit Israël waren, beschouwd als de laagste klasse van de samenleving in Babylon, groeiden ze in gunst en invloed onder vier koningen in twee verschillende koninkrijken om vertrouwde adviseurs en hoge bestuurders te worden. Hoe was dat mogelijk? Hoe konden deze vier mannen zoveel gunst ervaren onder zoveel verschillende omstandigheden? Het antwoord is te vinden in Daniël 6:

Toen overtrof deze Daniël de rijksbestuurders en de stadhouders, omdat er een uitzonderlijke geest in hem was. De koning overwoog hem over heel het koninkrijk aan te stellen.

Daniël 6:4

Net als zijn drie vrienden werd Daniël gepromoveerd omdat hij een uitmuntende geest had. De uitdrukking 'uitmuntende geest' verschijnt alleen in het boek Daniël, maar het concept is overal in de Bijbel te vinden. (Trouwens, dit woord 'geest' spreekt niet over een deel van hoe iemand is samengesteld, zoals geest, ziel en lichaam, het verwijst naar een houding, een instelling.) Hoewel de terminologie in diverse gevallen verschilde, sprak Jezus vaak over het belang van een uitmuntende geest: 'Wie trouw is in het minste, is ook in het grote trouw. En wie onrechtvaardig is in het minste, is ook in het grote onrechtvaardig.' (Lukas 16:10).

In een ander geval illustreerde Jezus dit concept met een gelijkenis. Terwijl een meester zich voorbereidde om op reis te gaan, vertrouwde hij een deel van zijn rijkdom toe aan drie dienaren, afhankelijk van hun capaciteiten. Terwijl de meester weg was, beheerden zijn dienaren zijn rijkdom. Twee van de dienaren verdubbelden de investering van hun meester, maar de derde verborg zijn geld in de grond (Mattheüs 25:14-18). Toen de meester terugkwam, riep hij zijn dienaren om verantwoording af te leggen over wat ze met zijn geld hadden gedaan. De twee dienaren die winst hadden gemaakt, werden door hun meester beloond en gepromoveerd: 'Zijn heer zei tegen hem: Goed gedaan, goede en trouwe dienaar, over weinig bent u trouw geweest, over veel zal ik u aanstellen; ga in, in de vreugde van uw heer.' (Mattheüs 25:21. Zie ook Mattheüs 25:23). Maar de luie dienaar werd eruit gegooid.

Maar zijn heer antwoordde en zei tegen hem: Slechte en luie slaaf, u wist dat ik maai waar ik niet gezaaid heb en van de plaats inzamel waar ik niet gestrooid heb. Dan had u mijn geld aan de bankiers moeten geven, en ik zou bij mijn komst het mijne met rente teruggekregen hebben. Neem daarom het talent van hem af en geef het aan hem die de tien talenten heeft. Want ieder die heeft, aan hem zal gegeven worden, en hij zal overvloedig hebben; maar van hem die niet heeft, van hem zal afgenomen worden ook wat hij heeft. En werp de onnutte slaaf uit in de buitenste duisternis; daar zal gejammer zijn en tandengeknars.

Mattheüs 25:26-30

Veel mensen lezen dit verhaal en denken dat de meester hard of oneerlijk was in de behandeling van zijn dienaren. Maar ze vergeten dat het geld dat elke dienaar had, van de meester was. De meester had daarom het recht ermee te doen wat hij wilde. Hij koos ervoor om elke dienaar een deel van zijn geld te geven met de bedoeling dat ze 'daarmee zaken' zouden doen 'totdat ik terugkom' (Lukas 19:13).

De meester was niet oneerlijk; hij kende de bekwaamheden van zijn dienaren en vertrouwde, in overeenstemming daarmee, zijn geld aan hen toe. Ik weet zeker dat hij ook de mogelijkheid overwoog dat hij geld kon verliezen. Maar toen hij terugkeerde en zijn bedienden voor zich riep om rekenschap af te leggen, maakte iets in het antwoord van de luie dienaar hem boos. Zijn woede betrof niet het fysieke verlies van geld, omdat de knecht niets had verloren. De woede van de meester moest zijn ontstoken door iets immaterieels; ik denk dat het de houding van de dienaar was. In deze gelijkenis was het de houding van de dienaar zelf waardoor hij werd ontslagen. Houding is belangrijk. Het kan je ontslag betekenen, of het kan je promotie bezorgen. Laten we een kijkje nemen in Genesis om te zien hoe de houding van Jozef hem promoveerde.

Het leven van Jozef begon leuk. Hij was zijn vaders favoriete zoon en genoot voorrechten die zijn broers jaloers maakten. Ze haatten Jozef en verkochten hem uiteindelijk in slavernij naar Egypte. Maar temidden van deze vreselijke omstandigheden toonde Jozef een uitmuntende geest. Hij klaagde of mokte niet. Hij diende gewoon zijn meester met een goede houding, alsof hij God diende. Het duurde niet lang, of Jozefs meester gaf hem de leiding over het hele huishouden. Hoewel de vrouw van de meester later loog over Jozef en hem in de gevangenis liet gooien. Zelfs daar hielp de goede houding van Jozef hem om naar de top te stijgen. Uiteindelijk trok Jozef de aandacht van farao en werd hij gepromoveerd tot de tweede man, in rang direct onder de farao, van de machtigste natie op aarde. Al zijn promoties kwamen omdat Jozef een uitmuntende geest had (Genesis 37-45).

We zien dezelfde uitmuntende geest in Mozes, David en de oudtestamentische aartsvaders. Ze geloofden God voor meer, en omdat ze allemaal een houding van trouw en een uitmuntende geest hadden, werden ze allemaal gepromoveerd.

Helaas geloven veel christenen tegenwoordig God nergens voor. Het is waanzin hetzelfde te blijven doen, maar andere resultaten te verwachten. Geloofshelden zoals Daniël, Jozef, Mozes en David waren anders. Als we de resultaten die zij hadden, willen ervaren, moeten we beginnen met de dingen te doen die zij deden. We moeten ergens naar streven.

David geloofde God voor meer. Toen al zijn broers voor Goliath terugdeinsden, keek hij verder dan wie hij was in het natuurlijke - de jongste zoon van Isaï uit het kleinste stadje in Juda - en concentreerde hij zich op zijn verbond met God. Zelfs toen iedereen Davids vermogen om Goliath te bevechten in twijfel trok, wijzend op Goliaths superieure grootte en ervaring, behield David zijn vertrouwen in God. Allereerst zegt 1 Samuël 30:6 dat David 'zichzelf sterkte in de Heer'. Hij herinnerde zich dat hij zijn vaders schapen had gehoed, ergens achter in de woestijn. Hij herinnerde zich dat hij was aangevallen door een leeuw en een beer en hen had gedood. Hij herinnerde zich Gods trouw in die omstandigheden en zei: 'Deze onbesneden Filistijn zal als een van hen zijn' (1 Samuël 17:36).

Davids vader stuurde hem de heuvels in om de schapen te beschermen. Hij heeft misschien zelfs tegen David gezegd dat hij roofdieren moest bestrijden. Maar niemand, zelfs zijn vader niet, zou David de schuld hebben gegeven van het verlies van een schaapje aan een leeuw of beer. Zijn vader zou niet gewild hebben dat David zijn leven riskeerde om de schapen te beschermen. Geen vader zou dat doen. Maar David had een uitmuntende geest. Hij was trouw in de kleine dingen, zelfs als niemand toekeek. En die relatief kleine overwinningen gaven hem het vertrouwen dat hij nodig had om Goliath tegemoet te treden.

Ik herinner me dat Jamie en ik in de bediening werden geroepen en ik stopte met mijn seculiere baan. Zes jaar lang heb ik in drie kleine kerken in Texas en Colorado gediend. In de eerste kwamen maximaal 12 mensen, in de tweede kwamen er ongeveer 50 en in de derde gemiddeld 100 mensen per zondag (in een stad met 144 inwoners). Maar mijn visie was veel groter dan dat. Ik zag mezelf mensen bedienen over de hele wereld. Wat ik in mijn hart zag, en wat er feitelijk in het vlees gebeurde, was zo anders, dat ik in een voortdurende staat van conflict en spanning rondliep. Toch wist ik dat ik trouw moest blijven. Ik wist dat ik de dag van het kleine begin niet kon verachten (Zacharia 4:10).

Ik heb andere mensen in soortgelijke situaties gezien, die miljoenen mensen wilden dienen. Ze zeiden: "Geef mij de leiding. Ik zal trouw zijn. Geef me een kerk van duizend mensen; ik zal een geweldige voorganger zijn." Toch wilden ze zichzelf niet eens volledig toewijden aan een zondagsschoolklas of een Bijbelstudiegroep. Dat is niet de manier waarop het werkt. Onthoud wat Jezus zei: 'alleen zij die getrouw zijn in datgene wat het minst is, zullen trouw zijn met veel' (Lukas 16:10).

Hoewel de verleiding om minder dan mijn best te doen er was wist ik dat God me riep om getrouw te zijn. Dus predikte ik tot vijf mensen alsof er 5000 waren. Ik gaf elk van die kerken alles wat ik had. Ik geloof echt dat deze houding een uitmuntende geest in mij bewerkte en dat dát God toestond mij te bevorderen tot waar ik nu ben.

Weet je, iedereen wil de voordelen van promotie. Iedereen houdt van de erkenning en invloed die daarmee gepaard gaan. Maar hoevelen zijn bereid om de dingen te doen die Jozef, David, Daniël en Daniëls drie Hebreeuwse vrienden deden? Hoevelen zijn bereid om trouw te zijn, zelfs in de kleine dingen die niemand ziet? Hoevelen zullen een goede houding behouden ondanks moeilijke omstandigheden? Hoeveel zullen trouw blijven aan hun overtuigingen, zelfs als het pijn doet? Wie zal een uitmuntende geest ontwikkelen? Dit is de sleutel tot promotie.

Hoofdstuk Twee

EEN ZAAK VAN HET HART

De meeste mensen nemen helaas genoegen met minder dan waar God hen voor geroepen en toegerust heeft. Zelf heb ik me hier ook schuldig aan gemaakt. Op 31 januari 2002 sprak de Heer tot mij vanuit Psalm 78:41. Hij vertelde me dat ik Hem beperkte door mijn kleine denken. In die tijd wist ik dat God me geroepen had om sommige dingen te doen die ik nu doe via televisie en media, maar in mijn hart zag ik het mezelf niet doen. Ik rekende mezelf niet tot de 'grote mannen'. Ik vond het prettiger om onder de radar te blijven en de kogels van kritiek te ontwijken, waarmee andere Bijbelleraren te maken hadden.

Ik had een mate van succes gezien; onze bediening raakte levens aan en er gebeurden wonderen - mijn eigen zoon werd zelfs uit de dood opgewekt! Toch had ik Gods roeping voor mijn leven nog steeds niet volledig omarmd. Ik zag mezelf niet de massa's bereiken, hoewel alles wat God tegen me zei in die richting wees.

Ik was gefrustreerd. Dingen leken niet zo te werken als ze zouden moeten, en de reden lag in mijn eigen hart: ik had genoegen genomen met minder. Toen ik besloot om God niet langer te beperken, groeide onze bediening explosief! Binnen tien jaar nam het aantal mensen dat op onze boodschap reageerde (via telefoontjes en website) met meer dan 1000 procent toe! De vraag naar materiaal steeg met bijna 5000 procent!

Tegenwoordig bereiken we mensen over de hele wereld. Ons tv-programma 'Gospel Truth' wordt elke dag uitgezonden naar 3,2 miljard mensen die het zouden kunnen bekijken en we zijn op de meeste netwerken te zien. Onze Bijbelschool in Colorado barst uit zijn voegen. We doen er alles aan om de boodschap van Gods genade zo ver en diep mogelijk te brengen en we zien geweldige resultaten. Maar dat gebeurde alleen nadat ik mijn hart onder handen had genomen en geen genoegen meer nam met minder dan het beste van God.

Ik geloof dat dit een proces is waar we allemaal doorheen moeten. Je weet dat het leven, vooral het religieuze leven, makkelijker is als we de weg van de minste weerstand nemen. Met alles wat we meemaken en alle troep die via het nieuws tot ons doordringt, is het makkelijker om rustig aan te doen. Het is makkelijker om ziek te zijn. Het is makkelijker om te vrezen. Dik en dom zijn kost minder moeite. Het is makkelijker om te klagen. Het is makkelijker om gewoon mee te gaan met de stroom. Zelfs voor artsen wordt het 'gemakkelijk' als ze hun patiënten de ergste scenario's voorleggen en dingen zeggen als: "We willen je geen valse hoop geven".

We moeten onze hoop opschroeven! Hoop is de thermostaat van geloof. We hebben geloof nodig. We hebben een doel nodig. Het probleem is dat de meesten van ons geleerd hebben om onszelf te motiveren met het negatieve. Stel, iemand wil afvallen. In plaats van zichzelf te omringen met afbeeldingen van iemand die slank en fit is (positieve motivatie), hangt hij afbeeldingen op van iemand die dik is (negatieve motivatie). Zo ook met werk. In plaats van te mediteren over naar het werk gaan, goed en leuk werk doen en ook nog gepromoveerd worden, dwingen de meeste mensen zichzelf om naar het werk te gaan, zodat ze hun rekeningen kunnen betalen om hun gezinnen van de hongerdood te behoeden.

Het hele wereldsysteem neigt naar het negatieve. Maar dat kweekt gewoon middelmatigheid en leert mensen om hun hoop niet op te schroeven of te geloven voor grote dingen. God heeft ons anders geschapen. Daarom moeten we niet handelen, praten en denken zoals de wereld doet. Wij zijn niet van deze wereld (Johannes 17:14-16).