Gehecht

Copyright © 2023 Tara Kant | Liv Publishing

Auteur: Tara Kant

Redactie: WareWoordenWereld

Druk: Pumbo

Fotografie: Studio Caro West

Omslagontwerp: Carolien Weststrate | Tara Kant

ISBN ebook: 978-90-8335-411-8

ISBN Print: 978-90-8335-410-1

NUR: 402

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt in enige vorm op of enige wijze, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

www.tarakant.nl

Tara Kant – Words by Tara

words.by.tara

Je voelt vanzelf

die veerkracht

Dat je het telkens

nog een keer

Niet omdat het moet

Maar van binnenuit

Door liefde

en kracht

gevoed

Steeds weer

Tara Kant | words.by.tara

Inhoud

2012

2013

2014

2015

2018

2019

2022

Nu

2012

Dinsdag 2 april

‘Dokter Arne de Wit, huisarts in opleiding.’

Ik krijg een laffe handdruk. Dit slappe handje moet zo direct dus mijn slappe borsten gaan onderzoeken.

Trots ben ik niet op mijn borsten, ik vind ze niet mooi. Ik heb er al eens wat aan laten doen. Het advies van de plastisch chirurg dat een borstlift niet nodig was en alleen protheses voldoende zouden zijn, bleek niet juist. Ze bleven niet mooi.

En nu zit ik hier op maandagochtend in de praktijk van de huisarts, met het vooruitzicht mijn borsten te moeten tonen aan de dokter in opleiding met zijn slappe handje. Ik haat slappe handjes, zeker van iemand die geacht wordt een zinnige uitspraak te doen over mijn gezondheid. Een ferme handdruk is daarbij in mijn ogen een vereiste.

Ik geef hem het voordeel van de twijfel. Tenslotte is hij in opleiding. Misschien komt de handdruk pas in het laatste jaar aan bod. Vanonder mijn wimpers bekijk ik de dokter. Hij is jong, een broekie. Hij klikt een scherm open op de computer en vraagt naar mijn geboortedatum. Uitdrukkingsloos bekijkt hij de informatie die verschijnt.

‘Je zult daar niet veel vinden. Ik heb eigenlijk nooit wat,’ wil ik zeggen. Maar ik hou mijn mond en ga rustig achterover zitten. Zijn ogen volgen de regels tekst op het beeldscherm. Zal hij zo veranderen in een daadkrachtige dokter die mij gaat vertellen wat er aan de hand is? Of er überhaupt iets aan de hand is?

Hij kucht een keer en duwt zijn bril verder op zijn neus. ‘Wat kan ik voor u doen, mevrouw Kant?’

‘Ik voel een knobbeltje in mijn borst.’ Eigenlijk voelde Wouter het knobbeltje, toen hij mijn borsten vastpakte om er zijn tanden in te zetten. Ik laat deze informatie vooralsnog achterwege, in de hoop dat dokter De Wit uit zijn schulp durft te kruipen.

Wouter is mijn vriend, al bijna tien jaar. We leerden elkaar kennen op de sportschool, waar hij zijn best deed om wat meer body te krijgen en ik om die van mij wat te verminderen. Hij was een womanizer. Type pretty boy met de vrouwen voor het uitkiezen. Althans, zo zag hij eruit. Via een gezamenlijke vriend zagen we elkaar weleens op verjaardagen of in de kroeg. Op een van die feestjes deed ik een mooie-mannenkeuring samen met een hysterische vriend. Onze uitslag was unaniem; Wouter stond met stip op een. De onderbouwing van die vriend voor deze winst, was dat Wouter zo’n lekker geil pijpsmoeltje had. Daar was ik het wel mee eens.

Over twee weken vieren we dat we tien jaar samen zijn. We hebben het leuk. We genieten van elkaar en van het leven. Hoewel je, als je gelukkig bent, eigenlijk niet vaak genoeg bewust geniet.

Ik was pas achttien toen ik wat met Wouter kreeg. De jaren daarvoor had ik ook erg genoten van het leven. Ik ging veel stappen met vriendinnen; met de partybus naar de lokale discotheek, waarvoor we eigenlijk nog een jaartje te jong waren, maar waar we ons wekelijks naar binnen wisten te bluffen. Ik was een laatbloeier, mijn paardenmanie was wat lang blijven hangen. Het eerste uitgaansjaar bestond dan ook uit veel drinken en weinig actie. Mijn vriendinnen staken regelmatig hun tong in de mond van een in mijn ogen willekeurige voorbijganger, niet meer dan eens gehuld in een dorpse outfit, met lodderige ogen van te veel meters bier. Ik voelde die behoefte niet. Toen ik bijna zestien werd, vonden de meiden het nodig dat ik ook eens een tong in mijn mond zou voelen. Ik kan me niet herinneren of er bemoeienis van mijn vriendinnen in het spel is geweest, maar op een zekere avond stond ik toch op trillende benen te zoenen met de knappe jongen op wie ik al een tijdje stiekem verliefd was, maar van wie ik dacht dat hij mij nooit zou zien staan omdat ik mij zeker niet onder de knappe mensen schaarde. Na zes weken verkering, een valentijnskaart met een zweem goedkope mannenparfum en een aantal dates op het dorpsplein, kreeg ik er genoeg van. Toen vond ik hem claimerig worden en maakte ik het uit.

In het jaar daarna zoende ik vaker met jongens tijdens onze uitgaansavonden. Ik hield ze bij in een klein notitieboekje. Het werd een met zorg geselecteerde lijst jongens, ik was kritisch; ze moesten er leuk uitzien. Dat boekje ben ik helaas kwijt.

Wouter kwam niet vaak in deze discotheek. Hij is vijf jaar ouder en had zijn rijbewijs al, waardoor hij niet gebonden was aan partybussen en de daarmee samenhangende dorpsdiscotheken. Hij ging naar feestjes in Amsterdam. Toch kwamen we elkaar nog regelmatig tegen, ook buiten de sportschool. Vaak gingen we op vrijdagavond met de hele vriendengroep naar de bioscoop. Dan zorgde ik dat ik bij Wouter in de auto zat, het liefst achter hem, zodat ik mijn armen nonchalant rond de hoofdsteun van de bestuurdersstoel kon vouwen en de haartjes op mijn arm soms langs zijn nek streken. Vrijwel altijd wist ik het zo te regelen dat ik in de bioscoopstoel naast hem zat. Onze benen konden elkaar dan net aanraken, waardoor ik de hele film kriebels voelde en hoopte dat hij dat ook had. Ik denk niet dat dat zo was. Wouter is een filmliefhebber, zodra de film start, zit hij in het verhaal en hoort of ziet hij niemand.

Op de sportschool kletsten we steeds vaker. Onze eerste date volgde snel; samen uit eten en daarna naar de bioscoop. Nog voor de film begon, zoende hij me. Ik geloof dat ik hem nooit meer opgeschreven heb in mijn kusboekje. Want we hadden het reuze gezellig met elkaar, dus de overige pagina’s bleven onbeschreven en wij bleven samen.

Nu, na tien jaar, is het nog steeds fijn. Je hoort vaak dat na een tijdje de sleur erin komt. Wij hebben dat niet. Na zo’n vijf jaar verkering zijn we gaan samenwonen en werd het alleen maar leuker. De seks is ook nog steeds goed. Bij sommigen wordt dat een plichtmatig iets, of vinden er na verloop van tijd überhaupt geen slaapkameractiviteiten meer plaats. Godzijdank is dat voor ons ondenkbaar, want seks is uiteindelijk toch een beetje mijn redding geweest. Toen Wouter het knobbeltje ontdekte bij het liefkozen van mijn borsten, stond hij erop dat ik naar de dokter zou gaan. En nu zit ik hier.

‘U mag uw bovenkleding uittrekken en dan plaatsnemen.’ De dokter trekt aan de rol papier aan het hoofdeinde om de behandeltafel te bedekken. Hij sluit het witte gordijntje zodat ik wat privacy heb. Een beetje onnodig, want zo dadelijk ziet hij mijn borsten toch wel.

Ik ga op de rand van de tafel zitten. ‘Ik ben zover, hoor!’

Hij schuift het gordijn opzij en loopt naar me toe. ‘Gaat u maar even liggen.’

Ik zwaai mijn benen op de tafel.

‘Waar zit het precies?’

Ik wijs de plek aan. Hij staart langs me heen naar de muur, wanneer hij de buitenkant van mijn linkerborst betast.

‘Ik denk dat ik beter even rechtop kan gaan zitten, dan voel je het beter.’

Hij reageert niet. Als ik op mijn rug lig, zakken mijn borsten naar de zijkant. De knobbel wordt dan bedolven onder een laag borstweefsel.

Zijn gezichtsuitdrukking blijft volkomen neutraal, leeg bijna. Misschien voelt hij de knobbel niet, of vindt hij hem niet noemenswaardig. Ik kom overeind en wijs nogmaals aan waar ik de oneffenheid in mijn borst voel. Het liefst zou ik zijn vinger pakken en die precies op de juiste plek leggen, zodat hij voelt wat ik voel. Het irriteert me dat zijn blik hol en nietszeggend blijft. Wellicht vindt hij mijn komst naar de praktijk wat voorbarig. Ik kwam eigenlijk niet eens speciaal voor controle van mijn borst. Ik moest wat medicijnen ophalen voor een onschuldige blaasontsteking, iets dat ik bij tijd en wijle heb. Omdat Wouter bleef aandringen om de knobbel te laten bekijken, ben ik direct langs de doktersassistente gelopen om te vragen wanneer er een plekje bij de huisarts vrij was.

‘Hij ziet momenteel toevallig niemand, dus als u wilt, kunt u meteen wel even doorlopen. Hier de trap op, tweede deur naar rechts,’ had ze gezegd.

‘O, boven?’ Normaal moest ik beneden zijn.

‘U kunt bij dokter De Wit terecht. Hij is huisarts in opleiding en neemt uw eigen dokter waar, die er momenteel niet is. Vanzelfsprekend onder zijn supervisie.’

Nu baal ik dat ik niet bij mijn eigen huisarts zit. De weifelende handelingen van deze jonge dokter missen daadkracht en zijn onvermogen om mij aan te kijken maakt hem ongemakkelijk. Mijdt hij mijn blik omdat we van dezelfde leeftijd zijn en hij naar mijn blote borsten moet kijken? Of weet hij niet waarop hij moet letten?

‘Heeft u er pijn aan?’

Dat heb ik niet.

‘Ga maar even staan en buig maar voorover.’

Ik doe wat hij vraagt. Hulpeloos bungelen mijn borsten in de lucht.

De dokter doet een pas naar achteren en bekijkt ze, alsof hij checkt of ze waterpas hangen. ‘Kijk,’ legt hij uit, terwijl hij wijst naar de zijkant van mijn borst, ‘wanneer het iets kwaadaardigs zou zijn, zou er een deukje zichtbaar zijn op de plek waar u de knobbel voelt. Bovendien kan ik het plekje eenvoudig tussen mijn vingers pakken, wat erop wijst dat het niet met de verschillende weefsellagen is vergroeid. Een tumor doet dat wel.’

Ik druk mijn kin tegen mijn borst, om de plek waar zijn vinger wijst te kunnen zien. Daar zit inderdaad geen deukje.

‘U mag u weer aankleden.’ Hij trekt het gordijntje dicht. Er valt een stilte als hij een kort verslag van zijn bevindingen uitwerkt op de computer. ‘Nogmaals, er is niets om u zorgen over te maken. Houd het even goed in de gaten de komende weken, mocht u voelen dat er iets verandert, trek dan gerust aan de bel.’

Ik krijg een laatste slap handje ten teken van afscheid en hij houdt de deur voor me open.

Beneden groet ik de assistente op mijn weg naar buiten. Ik hurk naast mijn scooter om het slot eraf te halen. Nu ga ik het een tijdje in de gaten houden, maar waar let ik dan op? Of er iets verandert, of het groter of kleiner wordt, of het pijn gaat doen? Of de knobbel überhaupt aanwezig blijft? Wanneer mag ik dan weer aan de bel trekken, alleen als hij groter wordt? Of ook als hij onveranderd blijft zitten, stiekem kwaadaardig uitzaaiend zonder dat ik dat merk? Waarschijnlijk ga ik mijn ongerustheid dan wegwuiven onder het mom van te druk, geen tijd en het zal wel niets zijn. De knobbel zal er daarna wellicht nog steeds zitten, veranderd of onveranderd, dat weet ik dan niet omdat ik door het vele voelen kleine verschillen niet meer opmerk. Dan zal ik alsnog teruggaan naar de dokter en dan toch een doorverwijzing voor een grondiger onderzoek vragen. Is dat hoe het zal gaan? Waarschijnlijk.

Ik klik het slot weer vast en loop terug naar binnen. ‘Ik was wat vergeten te vragen.’ De assistente wijst dat ik door mag lopen. Boven klop ik op de deur van huisarts in opleiding Arne de Wit.

Ik geef hem niet weer een hand en steek direct van wal. ‘Het zit me eigenlijk niet helemaal lekker. Kan ik toch een doorverwijzing krijgen voor nader onderzoek?’ Ik wacht op een tegenwerping van zijn kant.

Maar tot mijn verbazing knikt hij en gaat hij achter zijn computer zitten. ‘Het is heel belangrijk dat u er een goed gevoel bij heeft. Medisch gezien vermoed ik niet dat er noodzaak is, maar ik zal u een doorverwijzing geven voor een mammografie.’

Zei hij net ook u tegen me?

Hij ondertekent de papieren met een ferme kras, in schril contrast met zijn handdruk.

Buiten sta ik even stil, de formulieren in mijn hand. Dat ging onverwacht eenvoudig. Ik bel Wouter en vertel hem hoe de afspraak verliep. ‘Dus toen ben ik toch terug naar binnen gegaan en heb om een doorverwijzing gevraagd voor een mammografie. Zal ik daar gelijk maar een afspraak voor maken? Dan zijn we ervan af.’

‘Ja, misschien maar zo snel mogelijk inplannen inderdaad.’

‘Heb je deze week nog dagen dat je niet kunt? Want jij moet wel mee, hoor!’

Ik hoor Wouter klikken met de muis. ‘Even kijken. Ik heb geen afspraken buiten de deur, dus plan maar wanneer het lukt, ik werk er wel omheen.’

Op mijn scooter rijd ik naar m’n werk. Vanuit het fietsenhok naast de grote parkeerplaats bel ik direct het ziekenhuis. Ik kan donderdag al terecht en noteer de afspraak in mijn digitale agenda. Moet ik het mijn collega’s nu al vertellen? Dan wordt het gelijk zoiets groots, terwijl het waarschijnlijk niets is.

Wanneer ik niet veel later de afdeling op loop, licht ik mijn directe collega’s toch in. Ik heb een goede band met hen, een aantal zijn inmiddels vriendinnen. Als ik nu niks zeg, moet ik donderdag een smoes verzinnen voor mijn vroege vertrek, dat vind ik niet fijn. Ik maak er niet te veel woorden aan vuil en leg uit dat ik toch even door moet voor controle, maar alleen voor de zekerheid. We hebben het er kort over en pakken snel onze werkzaamheden, en daarmee de orde van de dag weer op.

Donderdag 4 april

Samen rijden we ’s middags richting het ziekenhuis. ‘Vind je het spannend?’ vraag ik aan Wouter.

‘Valt wel mee. Jij?’

‘Neuh, ook niet echt,’ antwoord ik en we rijden zwijgend verder. In het ziekenhuis melden we ons bij de balie van de polikliniek radiologie.

‘Dag mevrouw Kant. Mag ik uw patiëntenpas?’

‘O, die heb ik niet. Moet ik die eerst aanvragen?’

‘Dat mag u ook wel op de terugweg doen, voor de volgende keer. Voor nu kan ik uw gegevens er zo wel even bij zoeken.

Mag ik uw geboortedatum en heeft u een legitimatiebewijs bij u?’

Ik leg mijn rijbewijs op de balie en noem mijn geboortedatum.

‘Dankuwel. U mag plaatsnemen in wachtkamer twee alstublieft, de assistente komt u zo halen.’

In de wachtkamer staat een bak met tijdschriften, maar ik laat ze liggen. Mensen likken altijd aan hun vinger om grip te krijgen op een bladzijde om die te kunnen omslaan. Smerig vind ik dat.

Een vrouw komt me halen. Ik sta op en draai me naar Wouter. ‘Loop je ook mee?’

‘Het is zo gebeurd, hoor,’ wendt de dame zich tot hem, ‘je kunt het beste even hier wachten.’

Ik geef Wouter een kus en laat hem achter. De dame begeleidt me naar een klein kamertje. ‘Graag je bovenkleding en je beha uittrekken en eventuele sieraden afdoen. Je broek mag je aanhouden. Daarna mag je doorlopen door die deur.’

Ik sta in het hokje, met aan twee kanten een deur. Achter de ene zit Wouter te wachten, achter de andere staat een apparaat dat zo gaat kijken of er wat kwaadaardigs in mijn borst zit.

Halfnaakt loop ik op mijn tenen de ruimte in waar ze de foto gaan maken. Ik zie mijn weerspiegeling in de ruiten en trek mijn buik wat naar binnen. Wat onzinnig dat ik me daar op dit moment zorgen over maak. Naast de mevrouw die me net ophaalde, zijn er nog twee in het wit geklede mensen aanwezig. Gek eigenlijk. Niemand mocht mijn borsten ooit zien omdat ik me er echt een beetje voor schaam en nu heb ik in een week tijd al voor vier vreemden met ontbloot bovenlijf gestaan.

De mammografie is zo gemaakt. M’n beide borsten worden in verschillende hoeken tussen twee platen geklemd, zo strak dat ik het gevoel heb dat de implantaten knappen.

‘Je mag hier heel even wachten.’ Ze houdt de deur van het hokje voor me open. ‘Kleed je nog maar niet aan, we bespreken direct even met de radioloog of de beelden gelukt zijn.’

Ik sta in de kleine ruimte. De vloer is koud en ik bekijk mijn gewolkte huid in de ronde spiegel. Hopelijk zijn de foto’s goed zodat het niet opnieuw hoeft. Na een zachte klop op de deur steekt de dame haar hoofd om het hoekje. ‘De foto’s zijn gelukt. We willen ook nog even een echo maken, daarop kan de radioloog net wat meer zien. Sla deze maar om, dan kun je zo binnendoor lopen.’ Ze geeft me een handdoek die ik om mijn bovenlijf wikkel. Ik pak mijn kleren op en loop met haar mee. Wouter zit nog steeds in de wachtruimte. Ik hoop maar dat het niet te lang duurt.

In de kamer van de radioloog staat een andere assistente te wachten. Ze glimlacht even naar me en pakt mijn kleren aan die ze ophangt aan een haakje in de hoek, waar met een grijs gordijn een soort kleedkamertje is gecreëerd. Ook goor, zo’n gordijntje. Iedereen zit daar met vingers aan waarmee ze misschien kort daarvoor de bladzijdes van een tijdschrift in de wachtkamer hebben omgeslagen. Klamme vingers, licht zweterig doordat ze in een omgeving zijn die toch wat spanning oproept. Goordijntje. Haha.

Ze wijst naar de behandeltafel. ‘Je mag hier plaatsnemen.’

Ik ga liggen en met een handdoekje dekt ze mijn borsten netjes af. ‘De radioloog zal zo komen. Hij is in de kamer hiernaast nog even bezig met een andere patiënt.’

Het duurt nog geen minuut. ‘Dag mevrouw Kant, dokter De Jong.’ Hij schudt me de hand en neemt plaats op een krukje. ‘Ga maar een beetje op je zij liggen, je arm graag omhoog.’

De assistente schuift een kussentje onder mijn arm zodat ik comfortabel lig. ‘Gaat dat zo?’ Ze loopt om de tafel heen en klikt een computerscherm aan.

Dokter De Jong knijpt een flinke klodder gel uit een fles. ‘Het kan een beetje koud zijn.’ Hij plaatst de kop van het echoapparaat op mijn borst en smeert daarmee de gel uit. Zoekend beweegt hij over mijn huid, af en toe een seintje gevend aan de assistente. Bij iedere hoofdknik van de radioloog drukt ze op een knop op een toetsenbord en wordt een stilstaand beeld gemaakt van wat de echokop op dat moment laat zien.

Ik kijk mee op het scherm. Het is een vage massa van zwarte, grijze en witte vegen. Onregelmatig en vlekkerig. Op sommige plekken blijft de radioloog langer kijken en krijgt de assistente vaker de opdracht om het beeld vast te leggen.

Uiteindelijk legt hij het echoapparaat opzij. ‘Ik wil toch even een punctie nemen.’

Mijn hart begint een beetje harder te slaan en een verhit gevoel trekt omhoog vanuit mijn nek naar mijn wangen.

‘Het is me niet helemaal duidelijk wat ik precies zie. Ik wil uitsluiten dat we iets over het hoofd zien. Het kan ook littekenweefsel zijn, of oneffenheden in het kapsel rond de prothese,’ poogt hij me gerust te stellen.

De assistente trekt wat laatjes open en pakt daar spullen uit; een groen doek, een grote spuit in een steriele verpakking, een plastic potje en wat gaasjes en pleisters.

‘O, gebeurt dat nu meteen?’ Ik slik. Wouter zit nog steeds te wachten en heeft natuurlijk geen idee waarom het zo lang duurt. Shit, hij zal wel ongerust zijn. Mijn buik verkrampt bij het idee van hem alleen in de wachtkamer. Zal ik de assistente vragen om hem even te gaan vertellen dat het iets langer duurt?

‘Ja we doen dat meteen maar even, het is zo gebeurd. De dokter gaat met een holle naald naar binnen en zuigt dan wat cellen weg.’ Ze houdt een grote spuit omhoog om te laten zien waarmee. ‘De spuit kan wat gemeen zijn, maar we verdoven dit meestal niet, want dan heb je nog meer prikjes nodig. De meeste mensen vinden dat nog vervelender.’ Ze kijkt me aan met opgetrokken wenkbrauwen alsof ze me een vraag heeft gesteld en nu op antwoord wacht.

‘Ja, is goed,’ mompel ik. Pijn maakt me niet uit. Ik wil gewoon dat het zo snel mogelijk gebeurt, zodat ik terug kan naar Wouter.

Ze desinfecteert mijn borst met alcohol en legt de doek eroverheen. In het midden zit een opening die ze nauwkeurig boven de aan te prikken plek plaatst.

Dokter De Jong pakt de spuit. ‘Kun je je arm nog iets meer omhoog doen? Ja perfect zo. Niet meer bewegen, daar komt de naald.’

Ze hebben gelijk, het is een gemene prik. De radioloog zoekt, turend op het computerscherm, onderhuids naar de juist plek. Ik zie de naald op het scherm zijn weg door mijn weefsel zoeken, totdat hij op een plek blijft hangen waar ik niet echt bijzonderheden kan ontdekken. Ik tracht iets af te leiden uit het gezicht van dokter De Jong. Maar zijn ogen blijven op het scherm gericht en zijn uitdrukking is neutraal.

‘Goed, hier zuigen we nu wat cellen weg, dat zul je niet voelen. Zo, dat was het al.’ Hij trekt de naald terug. Een druppel bloed blijft achter op mijn borst en rolt de holte van mijn oksel in. De assistent veegt hem weg met het handdoekje en plakt er een pleister op. ‘Gaat het?’

Ik knik.

‘Je mag je weer aankleden en dan mogen jullie met mij meelopen naar het mammacentrum.’

Ik trek mijn beha en T-shirt weer aan. Wat betekent dat nu weer, meelopen naar het mammacentrum?

Alsof ze mijn gedachten kan lezen, praat ze van achter het gordijntje verder. ‘Dat is standaard protocol, hier in het ziekenhuis. Iedere patiënt die op deze manier door de radioloog is gezien, krijgt een intake bij het mammacentrum. Daar zijn ze helemaal ingericht op borstzorg. Zij zullen je ook vertellen wanneer je de uitslag kunt verwachten.’

Ik snel door de ziekenhuisgang terug naar de wachtkamer, waar Wouter zit en vlug loop ik naar hem toe.

Hij staat op. ‘Hey...’

Ik geef hem een kus. ‘Hoi, sorry, duurde lang, hè. Er moest ook nog een echo gemaakt worden, want daar konden ze het wat beter op zien. En toen wilde de radioloog toch even wat weefsel afnemen voor de zekerheid, dus dat hebben ze ook meteen gedaan. Maar waarschijnlijk is het gewoon littekenweefsel of zo.’ Moet ik nu luchtig of bezorgd klinken?

‘We moeten nog heel even meelopen naar het mammacentrum voor een intake. Dat moet iedereen.’

We kijken elkaar aan. Hoort hij hoe hard mijn hart bonst? Wouter pakt mijn hand en trekt me even tegen zich aan.

De assistente komt er ook aan. ‘Lopen jullie mee?’

Het is stil in het ziekenhuis, het loopt al tegen vijven. We gaan een deur door naast de radiologieafdeling. Het mammacentrum. Aan de balie zit niemand en de assistente pleegt wat telefoontjes. Ik probeer uit alles wat ze doet iets af te leiden, positief of negatief. Waarom moet dit nu direct, terwijl hier niemand meer is? Hebben ze al lang op de beelden gezien dat het mis is en is het nu spoed? Of verwachten ze juist weinig zorgwekkends en willen ze het daarom meteen maar even afhandelen, zo vlak voor sluiting van de poli?

Wouter en ik zeggen niets. Ik houd zijn hand vast, terwijl we wachten tot de dame klaar is met bellen. Ik vang flarden op uit het gesprek.

‘Ja, mevrouw Kant. Even kijken... 1983. Nee klopt. Dokter de Jong inderdaad. Fijn, tot zo!’ Vrijwel direct nadat ze ophangt, komt er een vrouw door de deur achter de balie lopen. Ze heeft een dikke bos blond, licht krullend haar en legt haar hand even op die van mij als ze zich voorstelt als Willemien. Iedereen ziet er hier vriendelijk uit. Misschien is dat nodig op dit soort plekken in het ziekenhuis. Misschien komt slecht nieuws van vriendelijk ogende mensen minder hard aan.

‘We gaan hier naar binnen. Neem plaats, willen jullie een glaasje water?’ Willemien vult twee plastic bekertjes en zet die voor ons op tafel. ‘Zo, Tara Kant is het, hè?’ Ze klikt wat met de muis van de computer en er komt een scherm met een hoop invulvelden tevoorschijn. ‘Dit is misschien wat onverwacht, maar het is goed om te weten dat we hier een heel strikte policy hebben als het gaat om dit soort gevallen. We willen de gegevens van alle patiënten die bij de radioloog zijn geweest altijd meteen in het systeem zetten. Zo houden wij goed overzicht en weten jullie meteen waar je terecht kunt met eventuele vragen. Eens even kijken, ik wil graag wat gegevens van je hebben. Je geboortedatum is negen juni 1983, klopt dat?’

Ik bevestig dat en neem een slok water. Eigenlijk ben ik blij dat het een plastic bekertje is, bij glazen in een ziekenhuis weet je nooit welke ziektes daar allemaal al uit gedronken hebben.

‘Ik wil jullie wat algemene informatie geven over deze afdeling. Nogmaals, het is allemaal standaard protocol, hoor. Dat jullie hier nu zitten, hoeft echt helemaal niet te betekenen dat er wat aan de hand is.’

Ik glimlach en knik. ‘Ik denk het ook niet, ik heb eigenlijk nooit wat.’

Ze steekt haar verhaal af en legt uit dat in het mammacentrum alle betrokken specialisten samenwerken op het gebied van borstzorg. ‘Ben je al eens geopereerd toevallig?’ vraagt ze me.

Dat ben ik. Meerder keren, om een kapotte knie te repareren. Die was enkele jaren daarvoor gesneuveld tijdens een vrijgezellenfeestje van mijn vriendinnetje waarbij we gingen waterskiën. Gelukkig had ik het zelf georganiseerd en was ik ook de enige die geschonden uit de strijd kwam. Als het de bruid was overkomen, had ik me eeuwig schuldig gevoeld. Nu ben ik al drie jaar bezig om de knieklachten, veroorzaakt door weggeslagen kraakbeen, te verhelpen. Een aantal verschillende artsen, een paar kijkoperaties en heel wat uurtjes fysio verder, gaat dat nu weer goed. Eigenlijk vond ik die kijkoperaties best interessant. Wat een gewaarwording, om na een ruggenprik vanachter het groene operatiescherm een been op de schouder van de operatieassistent te zien liggen waar een doek onder geschoven wordt, en je dan te realiseren dat het jouw been is. Ik vind het ook fascinerend om mee te kijken op een scherm naar iets wat de binnenkant van mijn eigen knie blijkt te zijn. Het is een heel sereen wereldje daarbinnen, met mooie gladde witte oppervlaktes als een gekookt eitje en met kleine zwevende vezeltjes. En dan een soort kraterlandschap zodra de camera achter mijn knieschijf kwam, daar waar de boel stuk geslagen was door de val op het water. Maar nog steeds op een vredige manier, wit en zacht.

De hele ziekenhuiswereld boeit me. Ik had graag arts willen zijn, het liefst chirurg. Maar biologie en scheikunde vond ik te moeilijk op de middelbare school en wat weet je op die leeftijd nu van doorzetten. Dus nu ben ik marketeer. Anders, maar ook leuk. Gelukkig heb ik twee vriendinnen die wel dokter zijn geworden; Hilde en Ingrid zijn internist-nefroloog en gynaecoloog. Niets leukers dan een avond vullen met verhalen uit hun werkdagen. Maar nu ik zelf ineens zo deel uitmaak van de medische wereld, wil ik toch liever gewoon naar huis.

Willemien komt bij de afronding van haar verhaal. ‘De uitslag van het weefselonderzoek duurt meestal zo’n twee werkdagen. Het is nu even lastig dat Pasen ertussen zit, waardoor je wat langer zult moeten wachten. Ik verwacht dat we de uitslag woensdag hebben.’

Het is nu pas donderdag.

‘De uitslag krijg je via de mamma-chirurg. Heb je voorkeur voor een chirurg?’

Moeilijke vraag, ik weet niet uit wie ik kan kiezen. ‘Nee geen idee, ik ken de chirurgen niet.’

‘We hebben vier chirurgen die gespecialiseerd zijn in mamma-chirurgie. Twee mannen en twee vrouwen. Zou je voorkeur hebben wat dat betreft?’

Ik kijk Wouter aan. ‘Tja, ik weet het niet. Volgens mij niet echt. Wat denk jij?’

Hij haalt zijn schouders op. ‘Dat maakt denk ik niet uit, toch? Misschien gewoon degene bij wie je het snelst terecht kunt?’

Willemien kijkt in het systeem. ‘De eerste mogelijkheid is bij Dokter Perez. Hij is een erg fijne arts, zeer kundig en vriendelijk. Hij heeft veel ervaring op dit gebied, dus volgens mij zit je bij hem heel goed.’

Dit gebied? Welk gebied?

‘Zal ik de afspraak direct voor je inplannen? Woensdag om twee uur, is dat goed voor je?’

Shit, dat is midden op dag, dan ben ik weer een hele middag weg van mijn werk, ik haat het om me ziek te melden. ‘Ja, dat is prima,’ zucht ik toch.

Ze schrijft de datum, tijd en het nummer van de afdeling op een kaartje en schuift deze in een plastic hoesje voor ze het aan mij geeft.

‘Ik hoop dat je toch nog lekker van de paasdagen kunt genieten. Maak je niet te veel zorgen, de uitslag kan gewoon goed zijn hè, onthoud dat! Sterkte, hoor.’

Het menselijk brein kan geen ontkenning vasthouden. ‘Maak je niet te veel zorgen’ vraagt om een flinke portie zorgen. Niet doen. Ik ben achtentwintig, ik sport, rook niet, drink niet of soms een beetje, leef gezond en borstkanker komt helemaal niet voor in mijn familie. Bovendien kon de huisarts in opleiding het knobbeltje tussen zijn vingers pakken en ik had geen deukje. Dus de kans dat het niet goed is, is nihil. Te klein om een stempel te drukken op een gezellig paasweekend dat voor de deur staat.

De volgende ochtend op mijn werk vragen m’n collega’s hoe het is gegaan. Tot mijn eigen verbazing en die van hen, komen er tranen opzetten. Ik huil bijna nooit. Het lucht me niet op. Je hebt mensen die mooi kunnen huilen. Die subtiel een traantje wegpinken en dan nog steeds knap zijn. Ik niet, ik krijg er hoofdpijn van en snot en lelijkheid, dus doe ik het doorgaans niet. Maar nu toch. De schrik zit er na gisteren blijkbaar toch een beetje in.

Zondag 7 april

Vandaag hebben we een paasbrunch bij Bart en Carmen. Ze hebben de zaligste brunchgerechten gemaakt; vers afgebakken broodjes met een spiegeleitje en cheddarkaas en zoete scones met room en frambozenjam. Het is heerlijk weer, we zitten lekker buiten. Ik vertel onze vrienden over mijn bezoek aan de dokter en het ziekenhuis. Nu we een paar dagen verder zijn, voelt het bijna onnozel dat ik er vrijdag over in tranen was. Het lijkt alweer ver weg en eigenlijk niet meer zo belangrijk. We genieten van paaseitjes en van de zon. We kletsen, doen spelletjes en hebben lol als altijd.

Carmen en ik gaan way back, we kennen elkaar sinds we kleine meisjes waren en in hetzelfde dorp woonden. Onze ouders waren vrienden en we vierden vaak met zijn allen oud en nieuw. Met veel oliebollen omdat we toen nog helemaal niet bezig waren met onze lijn. En met vuurwerk, hoewel dat van mijn moeder eigenlijk nog niet mocht.

Toen we ouder waren, gingen Carmen en ik samen met mijn nichtje Marloes op jazz dance. Een paar jaar lang trainden we fanatiek voor de jaarlijkse dansvoorstelling die we in het theater van het dorp gaven voor publiek. Je moest keihard je best doen om het privilege te krijgen om tijdens optredens vooraan te mogen staan. Meestal lukte dat niet, het was vaak dezelfde groep die op de eerste rij stond en de solostukjes mocht dansen. Uiteindelijk werd ik toch een keer uitgekozen voor een dans met een select groepje en vanaf toen hoorde ik er ook een beetje bij. Als je nu opnames van die optredens terugkijkt, snap ik best dat het even duurde voor ik vooraan mocht staan. Echt goed was ik niet. Maar we hadden er plezier in. De optredens waren belangrijk in onze ogen, die namen we heel serieus. We oefenden thuis, maakten zelf kleding en lieten onze haren invlechten. Dat laatste deden we bij een meisje van het asielzoekerscentrum waar Carmen stageliep, zij kon dat fantastisch. Van die smalle ingevlochten strookjes over je hoofd, eindigend in dunne vlechtjes die in je nek op en neer wipten tijdens het dansen. Daar tussendoor een witte, bijna blauw uitgeslagen hoofdhuid, die nooit zon gezien had door je lange haren. Toen ik eens thuiskwam met mijn ingevlochten look was mijn moeder niet erg enthousiast. ‘Gatver Taar, sorry dat ik het zeg, maar je hebt nu echt zo’n chemokoppie. Net alsof je ziek bent.’

Dinsdag 10 april

Het ziekenhuisbezoek van afgelopen week houdt me nog steeds niet al te erg in zijn greep. Natuurlijk spookt het zo nu en dan wel door mijn hoofd. Dan voer ik denkbeeldige gesprekken met de dokter, in alle mogelijke scenario’s. Het scenario waar ik niet aan wil denken, komt over als onrealistisch.

‘Morgen ben je er zeker niet?’ vraagt m’n collega.

‘Hoezo niet?’

‘Nou, je krijgt morgen toch de uitslag van dat onderzoek?’

‘O, maar dat is pas om twee uur ’s middags.’

Ze kijkt me aan met een diepe frons. ‘Maar dan ga je toch niet eerst werken, dat is hartstikke spannend joh, blijf lekker thuis!’

‘Ja en dan, de hele ochtend in spanning gaan zitten over dat gesprek? Nee, ga ik niet doen, ik ga gewoon na de lunch naar huis. Dan kan ik Wouter oppikken en daarna meteen door naar het ziekenhuis.’

Ze slaakt een zucht. ‘Je moet het zelf weten, maar ik zou het niet doen.’

Mijn telefoon licht op. ‘Anoniem’ staat er op het scherm.

‘Goedemiddag, u spreekt met de poli chirurgie. U heeft morgen om twee uur een afspraak bij dokter Perez, klopt dat?’

‘Ja, dat klopt.’ Ik ijsbeer door de kantoorhal en zet mijn voeten steeds op een voeg van de tegel, met de richting van de voeg mee.

‘Zou u eventueel ook al vanmiddag om één uur kunnen?’

Ik kijk over de rand van de balustrade een verdieping naar beneden, naar de digitale klok naast de receptie. Het is vijf voor twaalf.

‘Ik ben op mijn werk, maar volgens mij kan dat wel.’

‘Goed, als u zich dan om één uur bij de poli wilt melden? Heeft u al een patiëntenpas?’

O, shit. Dat ben ik vorig week helemaal vergeten door het onverwachte verloop van de afspraak. ‘Nee nog niet.’

‘Zou u die nog even willen laten maken? Dat kan voorin het ziekenhuis, in de centrale hal. Het mag ook na de afspraak, als u het van tevoren niet redt.’

Ik druk op het rode hoorntje op mijn telefoon en loop terug naar de afdeling. ‘Dat was het ziekenhuis, ze vroegen of ik vandaag kon komen in plaats van morgen. Ik moet er over een uurtje al zijn, dus ik moet gaan.’

Zou dat een goed teken zijn als je eerder moet komen, of juist niet? Misschien hebben ze de uitslag eerder dan verwacht en willen ze me verlossen van de spanning. Of ze willen slecht nieuws zo snel mogelijk brengen zodat ze direct kunnen starten met een behandeling. Of misschien heeft de dokter morgen wel gewoon een spoedoperatie tussendoor en daardoor geen tijd voor mij.

Ik sluit de openstaande documenten op mijn computer af en klik hem uit. ‘Dan ga ik maar. Ik laat het vanmiddag nog wel even weten, oké. Doei!’

Na de bezorgde sterkte-wensen van mijn collega’s loop ik naar buiten en vis ik mijn telefoon uit m’n tas om Wouter te bellen. ‘Hé lieverd, het ziekenhuis belde net. We kunnen vandaag al komen, want ze hebben de uitslag al. We moeten er om één uur zijn, dus ik vertrek nu van m’n werk. Red je dat, dat ik je zometeen oppik?’

Ik haast me over het parkeerterrein. Vanuit de auto bel ik mijn moeder ook nog even. Ik vertel haar dat ik onderweg ben. Het blijft stil aan de andere kant van de lijn. ‘Mam?’

Ik zeg bijna nooit mam. Ik noem haar altijd Hann, een afkorting van haar eigenlijke naam Hanneke. Sommige mensen vinden dat afstandelijk klinken, ik vind het juist leuk. Mijn moeder is schoonheidsspecialiste met een salon aan huis. Nog niet zo lang, ze doet het nu een paar jaar, naast haar werk als receptioniste. De tijd en aandacht die ze voor haar klanten heeft, maakt dat de salon heel goed loopt. Eigenlijk vind ik het jammer dat ze inmiddels klaar is met de opleiding tot schoonheidsspecialiste. Ze moest daarvoor altijd oefenen en ik was een gewillig slachtoffer voor talloze oefensessies gezichtsbehandelingen en massages. Nu heeft ze het perfect in de vingers. Mijn moeder woont samen met Rob. We noemen hem mijn bonusvader, omdat hij stiefvader een stom woord vindt en ik eigenlijk ook. Rob is vijf jaar jonger dan mijn moeder, een perfect onderwerp om hen mee te plagen. Vroeger was er ook een echte vader in het spel. Die is er nog steeds, maar hem zie ik niet meer, er is te veel gebeurd. Maar met mijn bonusvader ben ik meer dan tevreden.

Het is nog steeds stil aan de telefoon. ‘Mam?’ vraag ik nogmaals.

‘O ja, ik ben er nog. Jeetje ja ik schrik er eigenlijk een beetje van. Ik weet niet of dat goed is, Taar.’

‘Nee, ik weet het ook niet.’

‘Nou, ga er maar gauw heen dan. Wouter is wel gewoon thuis toch, die gaat met je mee?’

‘Ja die haal ik nu op. We moeten er om één uur zijn, ik bel je meteen als ik wat weet!’

‘Is goed liefje, succes hè.’

De reactie van mijn moeder heeft me niet bepaald gerustgesteld. Ik bel Hilde en Ing. Zij weten als een van de weinigen van de onderzoeken en als arts weten zij vast wel of het normaal is dat je iemand eerder laat komen wanneer je goed nieuws te melden hebt. De meiden nemen allebei niet op, die zijn natuurlijk aan het werk. Inmiddels is het al vijf over half één, snel rijd ik door naar huis.

Het is zo fijn dat Wouter nu thuis werkt. Hij is een eigen bedrijf aan het starten. Een beetje noodgedwongen eigenlijk. Enkele maanden geleden kwam hij op straat te staan door de economische crisis waar we middenin zitten. Hij werkte bij een semi-overheidsinstelling. Daar werd fors in gesneden, waardoor een hoop mensen hun baan kwijtraakten. Zo ook Wouter. Nu komt dat ergens wel goed uit, anders had hij het nooit gered om zo snel in het ziekenhuis te kunnen zijn.

Ik draai de auto de straat in. Wouter staat al in de hal. Hij kijkt door het raampje van de voordeur, zwaait ten teken dat hij me gezien heeft en trekt z’n jas aan. Hij geeft me een kus als hij bij me in de auto is gestapt. ‘Zeiden ze waarom je nu al moest komen eigenlijk?’

‘Nee, het was gewoon een vrouw van de poli. Ze vroeg alleen of ik vandaag al kon komen, verder niet. Hann was er volgens mij niet gerust op, die was heel stil aan de telefoon.’

Hij legt z’n hand op mijn been. ‘We zullen zien.’