1

Vrijdag 2 mei

Tweede luitenant Benoit zat al twee uur mopperend in het struikgewas terwijl zijn collega rustig in de Renault Megane langs de kant van de weg zat te wachten. Bij het toetreden tot de Brigade-unie Crest had Benoit andere ambities gehad dan zich met een verrekijker als radardetector achter een bosje te verstoppen. Het was de derde keer die week dat de gendarme bij de snelheidscontroles was ingedeeld. De D538 kende voor hem geen geheimen meer en dat was nou niet bepaald een wapenfeit waarover hij wilde opscheppen.

De gendarme had bij deze rechte afdaling al vier snelheidsovertredingen opgemeten. Niet iedereen in de regio was dan ook blij met de voorgeschreven 80 km/uur. Benoit was het eigenlijk ook wel met die klagers eens, maar omdat hij bij de gendarmerie zat, was zijn mening daarover niet van belang.

Toen hij een Peugeot 205 zag aankomen, verscheen er een glimlach op zijn gezicht. In zijn ogen was die auto een antiquiteit. Zijn vader had hem vaak verteld over het exemplaar dat hij voor zijn achttiende verjaardag had gekregen en hoe hij die auto had gebruikt om zijn moeder te versieren. Benoit senior had zijn Peugeot 205 met net zoveel liefde onderhouden als dat hij voor een huisdier zou hebben gezorgd. De auto was een volwaardig lid van het gezin geworden. Toen de auto hen op een ochtend op een plattelandsweggetje in de steek had gelaten, hadden de Benoits een week van rouw in acht genomen voordat ze toegaven dat hij vervangen moest worden.

De Peugeot 205 die nu de D538 af kwam rijden gaf ook bijna de geest, daar was de tweede luitenant van overtuigd, dus daarom was hij niet verbaasd dat hij zo langzaam reed. Hij wilde zijn verrekijker net laten zakken en even pauze nemen toen hij de auto een zwieper zag maken. De bestuurder stuurde snel bij, maar verloor weer de macht over het stuur. Van het punt waar Benoit zat, leek de auto te dansen. Hij zigzagde over de gehele breedte van de provinciale weg.

Benoit waarschuwde snel zijn collega, zodat die de blauwe Renault een stukje naar voren kon rijden om zichtbaar te worden vanaf de weg. Nadat hij dat had gedaan, ging Benoit met één uitgestoken hand op het asfalt staan. In zijn andere hand had hij een fluitje dat hij al lang niet meer had gebruikt. Die pose had het gewenste effect. De auto stopte met dat gevaarlijke slingeren, ging weer recht rijden en parkeerde in de berm.

De bestuurder was een vrouw van een jaar of veertig. Voordat de gendarme iets kon zeggen, begon ze haar rijgedrag uit te leggen.

‘Sorry, meneer de agent, ik liet mijn telefoon vallen bij het installeren van de handsfreekit.’

Tweede luitenant Benoit had vele slechtere smoesjes dan dit gehoord, maar door het zenuwachtige gedrag van de vrouw kreeg hij zin om de druk op te voeren. Dat was zijn pleziertje. Hij was er niet trots op, maar zijn gezag uitspelen was een manier om de taken die hij opgedragen kreeg beter te verdragen.

‘Hoe oud is uw kind?’ vroeg hij koeltjes terwijl hij met zijn kin naar het meisje wees dat naast haar zat.

‘Acht, hoezo?’

‘Ze hoort achterin te zitten, mevrouw. U overtreedt de verkeersregels door haar voorin te laten zitten. Daar kunt u een bekeuring voor krijgen.’

‘Ze is groot voor haar leeftijd,’ zei de vrouw ter verdediging, ‘en ze wordt misselijk achterin.’

De vrouw raakte duidelijk steeds meer in paniek. Met vragende wenkbrauwen en een steeds snellere waterval van woorden bleef ze haar hoofd naar het meisje en dan weer naar de gendarme draaien.

‘We hoeven niet ver, meneer…’

‘Luitenant!’

‘Ja, sorry, luitenant. Ik moet een boodschap doen in de stad. We zijn er bijna. Kunt u niet een beetje aardig zijn?’

‘Aardig zijn is niet mijn taak, mevrouw,’ antwoordde Benoit, al begon hij medelijden met de vrouw te krijgen. ‘U rijdt gevaarlijk terwijl u verantwoordelijk bent voor de veiligheid van dit kind. Ongelukken gebeuren niet alleen op de snelweg. Dat zou u moeten weten.’

De vrouw zuchtte diep voordat ze nog een laatste poging deed. ‘Mijn dochter voelt zich niet lekker. Ik wilde haar een plezier doen.’

Er zat iets verdrietigs in haar stem. Tweede luitenant Benoit vond dat hij haar lang genoeg had gekweld. Hij bukte zich om met zijn ellebogen op het open raam van de bestuurster te kunnen leunen, strekte zijn nek uit en richtte zich tot het meisje. ‘Dit keer is het oké, maar tot je tiende moet je achterin zitten, begrepen? Anders krijgt je moeder straf en ik weet zeker dat je dat niet wil.’

Het kind, dat tot nu toe niks had gezegd, keek hem boos aan en zei toen rustig: ‘Dat is mijn moeder niet.’

Het ontging Benoit niet dat de vrouw op haar lip beet. Hij keek haar vragend aan, maar ze negeerde hem en zei zachtjes tegen het meisje: ‘Breng die meneer nou niet in de war, Léa. Het voelt alsof je mijn dochter bent, daar gaat het om, en dat weet je.’

‘Hou op!’ riep het meisje ineens uit. ‘Dat zeggen jullie allemaal, maar het is niet zo. Je bent mijn moeder niet, jullie zijn allemaal mijn moeder niet. Ik wil mijn mama terug!’

De vrouw draaide zich langzaam naar de gendarme en zei zachtjes: ‘Haar moeder is vorige maand overleden. Een hartaanval. We proberen sindsdien ons best te doen, maar dat is niet altijd makkelijk.’

‘Ze is niet dood!’ schreeuwde het meisje nog harder. ‘Ze is weggegaan. En dat komt door jullie!’

‘Hou op met die onzin, Léa,’ zei de vrouw terwijl ze het meisje stevig bij haar arm vastpakte. ‘Je weet dat dit niet het goeie moment is.’

Haar toon was zo verhard dat tweede luitenant Benoit zin kreeg om in te grijpen. Met een zachte stem richtte hij zich direct tot het meisje: ‘Wat bedoel je met “dat komt door jullie”, Léa?’

‘Luister niet naar haar, luitenant,’ zei de vrouw snel. ‘Ze is boos op iedereen en ze zegt maar wat!’

‘Laat haar antwoorden,’ zei hij nu iets harder.

De vrouw zei niks meer, maar haar gebaren werden steeds nerveuzer. Benoit hield haar vanuit zijn ooghoeken in de gaten en wachtte op het antwoord van het meisje.

Het kind gehoorzaamde mokkend, alsof ze ervan uitging dat er toch niet naar haar zou worden geluisterd. ‘Mama zei dat we moesten vertrekken. Dat we de 6-6-B hadden gevonden en dat we naar ergens heel ver weg moesten gaan. Ze zei dat ik mijn spullen moest pakken terwijl zij de auto ging halen. Ik heb heel lang gewacht, maar ze is nooit teruggekomen. Hélène vertelde me dat ze dood was. Ze zei dat haar hart was gestopt met kloppen. Gewoon, zomaar ineens. Dat dat soms gebeurt. Ik weet zeker dat het niet waar is. Ik weet zeker dat ze door hen is weggegaan. Omdat mama de 6-6-B had gevonden.’

De vrouw hapte naar adem. Benoit vermoedde dat ze zich moest inhouden om niet tegen het kind te schreeuwen. Hij begreep niets van wat het meisje zei, maar het gedrag van de vrouw leek hem verdacht genoeg om in te grijpen.

‘Mevrouw, ik wil u vragen om uit de auto te stappen.’

Had hij iets anders kunnen zeggen of doen? Die vraag had tweede luitenant Benoit zich heel lang gesteld. Hij herinnerde zich dat tafereel tot in de kleinste details en probeerde erachter te komen of hij de gebeurtenissen die eruit voortvloeiden had kunnen voorkomen. Vanaf die dag, vanaf dat moment, was zijn leven nooit meer hetzelfde en zou men hem nooit meer vragen om verkeerscontroles te doen.