Ricus van de Coevering

Sneeuweieren

Voor Janine

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Dit boek kwam mede tot stand door bemiddeling van Sebes & Van Gelderen Literair Agentschap Amsterdam en met financiële steun van de stichting Amsterdams Fonds voor de Kunst

e-editie oktober 2014, naar de vijfde druk oktober 2014

© 2014 Ricus van de Coevering | Uitgeverij Van Gennep

Nieuwezijds Voorburgwal 330, 1012 RW Amsterdam

Ontwerp omslag Suzanne Hertogs

Foto auteur John Peters

ISBN 9789461649966 | NUR 301

www.ricusvandecoevering.nl

www.uitgeverijvangennep.nl

Deel I

1

OLGA deed boter in een pan en riep over haar schouder: ‘Wil je een of twee eieren?’

‘Drie,’ zei David. Hij zat aan tafel op het middageten te wachten.

‘Nee, twee is genoeg.’

Ze beet op de nagel van haar pink en ging voor het raam staan. Aan de overkant van het erf brandde nog steeds de lamp boven de schuurdeur. Haar man deed die ’s ochtends altijd uit, maar vandaag was hij het vergeten. Ze vroeg zich af waar hij bleef. Muggen en vliegen vlogen tegen de hete lamp, bleven eraan kleven of vielen verschroeid in het schijnsel naar beneden.

‘Mama,’ hoorde ze David zeggen, ‘de boter is gesmolten.’

Olga wendde zich van het raam af, nam de eieren uit de doos en brak ze op de rand van de pan. Met een vork prikte ze de dooiers door. Nadat ze het gas lager had gedraaid, liep ze weer naar het raam. Achter de schuur, waar haar man aan het werk was, doemde de hoge witgepleisterde gevel van de kippenren op. Ze wilde zich juist omdraaien, toen Harm naar buiten kwam. Hij hield twee kippen bij hun poten vast: ze hingen ondersteboven en fladderden met hun vleugels. Eén keer per jaar vulde Harm de volière aan met de mooiste vogels uit de ren.

Met haar trouwring tikte Olga tegen het glas in de hoop dat Harm zou komen voor het middageten, maar hij hoorde het niet – of deed alsof hij het niet hoorde – en wierp de kippen over het gaas. Ze drukte haar nagels in haar handpalm en vroeg: ‘David, zullen we dadelijk iets leuks gaan doen?’

Ze ging achter hem staan en legde haar hand op zijn schouder.

‘Au,’ zei hij.

Ze trok haar hand terug als van een gloeiende plaat en vroeg: ‘Doet het nog pijn?’

‘Valt wel mee,’ mompelde hij.

‘Zo heeft je vader het vast niet bedoeld. Nou, zullen we dadelijk iets leuks gaan doen?’

‘Zoals?’

‘We kunnen… naar de braderie gaan.’

‘De braderie, alsof dat leuk… ’

Afgeleid door een grote mot, die voorbij het raam vloog, slikte David de rest van zijn woorden in. Hij stond op en volgde het diertje met zijn ogen. De mot vloog naar de lamp aan de overkant van het erf. David rende de bijkeuken in.

‘Het eten is klaar,’ riep Olga, maar ze hoorde de buitendeur al dichtslaan.

Met een zucht draaide ze het gas uit.

David kon alle sterrenbeelden aanwijzen en wist van veel sterren de naam, de doorsnede in kilometers en de afstand tot de aarde in lichtjaren. Noemde je een reeks getallen, dan berekende hij het gemiddelde razendsnel, uit zijn hoofd. Op school stelde hij de ene na de andere vraag. Na elk antwoord vond hij de wereld nog interessanter en stelde hij zijn meningen bij. Als er op een ochtend in de krant zou staan dat de maan die nacht spoorloos verdwenen was, zou hij niet denken dat hij droomde. Hij zou zich kalm afvragen wat daarvan de consequenties waren, voor eb en vloed bijvoorbeeld.

Hij had op zijn kamer een kast vol boeken over het heelal, stenen en mineralen, bloemen en planten, er stonden twee atlassen, zijn schoolboeken en een psychologieboek dat hij van zijn zakgeld had gekocht. In dat boek stonden allerlei testjes waarmee hij kon uitzoeken of hij bijvoorbeeld een leider was of een volger, een optimist of een pessimist. Hij gaf zijn stemming elke dag een cijfer en schreef het in zijn agenda. Op de laatste dag van de maand verwerkte hij de getallen in een grafiek die boven zijn bed hing. Er bleek een verband te bestaan tussen zijn gemoed en de seizoenen. Hoe warmer het buiten was, hoe gelukkiger hij zich voelde.

Soms sloeg zijn stemming plotseling om. Dan werd hij stil en kreeg niemand meer een zinnig woord uit hem. Uren kon hij dan zwijgend voor zich heen staren en repen chocola eten. Hij werd gepest op school. Hij was één meter vijftig en woog al zestig kilo. En hij was niet blank, maar donkerbruin. Als chocolade. Hij was in Ghana geboren, waar precies wist niemand. Hij was afgestaan aan een adoptiebureau in Accra toen hij een baby van drie weken oud was. Altijd voelde hij zich blank. Alleen als zijn klasgenootjes hem pestten, voelde hij zich anders.

Toen Olga de pan van het vuur nam, kwam David de keuken weer in, zijn handen op elkaar. Je kon de vleugels van de mot tegen zijn palmen horen slaan. Hij opende ze langzaam. Op zijn pols vouwde het insect de vleugels dicht. Een zeldzame Agrius Convolvuli, stelde David vast: hij wist van veel insecten de Latijnse naam uit het hoofd. Dit was een windepijlstaart die in de herfst naar Afrika vloog om zich daar voort te planten. Zo te zien was het een oud diertje; zijn vleugels waren grijs in plaats van bruin en één vleugel was ingescheurd. Steeds lager was hij gaan vliegen, aangetrokken door de lamp in de diepte, en uiteindelijk werd zijn verlangen naar het licht hem bijna fataal.

David zette de mot op de rand van het aanrecht en nam de pot appelstroop van tafel. De nachtvlinder vloog eropaf, landde op de rand en likte met zijn lange roltong van het zoet.

‘Da’s lekker, hè, meneer Agrius?’

‘Pas maar op,’ zei Olga, ‘anders vangt je plant hem nog.’

Met één wenkbrauw opgetrokken keek David naar zijn vleeseter die voor het raam stond. De mot landde op zijn schouder en kroop onder de kraag van zijn blouse.

David had de plant in een halfduistere hoek van een bloemenwinkel ontdekt en hem gevraagd voor zijn elfde verjaardag. In het begin had hij telkens door zijn loep gekeken en tot in detail beschreven hoe het sap op de bladeren de vliegjes verteerde tot zwarte druppels. Eigenlijk wilde hij een grotere. Eentje met diepe kelken waar je levende muizen in kon laten vallen, maar dat mocht niet van zijn moeder.

Uit de paarse knol groeiden twee stengels als magere armpjes, met aan elk een vijfvingerig blad.

Olga ging aan tafel zitten en mompelde: ‘Dat akelige ding ook.’

‘Jij gelooft toch in God, mama?’

‘Ja, en?’

‘Zo heeft God hem nou eenmaal bedacht.’

David nam een mes van tafel en tikte met de blinkende punt een blad aan. Het balde zich samen als een vuist.