DE INHOUD VAN ALLES

DE INHOUD VAN
ALLES

Thon Schreuders

VILLAGE

De inhoud van alles

Thon Schreuders

Correspondentie: deinhoudvanalles@kpnmail.nl

isbn 9789461851130 (paperback)

isbn 9789461851185 (ebook)

1e druk september 2015

Redactie: Pieter Breman, Femke van Dam

Vormgeving: Eric Jan van Dorp

Foto omslag: Rob Scheurwater

Foto auteur: Marieke Zwartscholten

Uitgeverij Village 

een imprint van VanDorp Uitgevers

Postbus 42

3956 ZR Leersum 

www.vandorp.net / info@vandorp.net

Copyright © 2015 VanDorp Uitgevers

Copyright © 2015 Thon Schreuders

Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd in welke vorm dan ook zonder de uitdrukkelijke en schriftelijke toestemming van de uitgever.

Dank aan ieder die heeft bijgedragen aan het ontstaan van dit boek. De redactionele bijdragen van Pieter Breman, dichter in Dordt, en mijn dochter Femke van Dam zorgden voor een grote schoonmaakactie in het oorspronkelijke manuscript. Dank ook aan Eric Jan van Dorp, die het aandurfde deze uitzonderlijke mengeling van een avonturenroman en een filosofische doorkijk uit te geven. En ten slotte een speciaal woord van dank aan mijn lieve Ria die mij de tijd heeft laten nemen die nodig was.

Thon Schreuders,

Dordrecht, oktober 2015

1. Julianahaven & Ambulance

Een doorsnee vrachtwagen, zoals er eindeloos veel op de Nederlandse wegen rijden. Niet oud, niet nieuw. Geen tekst of firmanaam aan de buitenkant. Onopvallend is het juiste woord. En dat was ook de bedoeling. Uit het zicht geparkeerd aan de achterzijde van een groot keukenbedrijf langs de Mijlweg aan de waterkant van de Julianahaven. Pal naast een industriegebied gelegen aan de Dordtsche Kil, een rivier, die de westelijke begrenzing vormt van het Eiland van Dordrecht. Dordrecht is een kleine provinciestad twintig kilometer ten zuiden van Rotterdam, de grootste en belangrijkste in-, uit- en doorvoerhaven voor geheel West-Europa. Het is de nacht van maandag op dinsdag tegen twee uur als de laadklep aan de achterzijde van de vrachtwagen langzaam van verticaal naar horizontaal kantelt. Een van de twee vrijgekomen achterdeuren gaat open. Er schuift iets van binnen naar buiten, de laadklep op. Het is een helikopterdrone ter grootte van een fietswiel. Een zacht gezoem wordt hoorbaar. Op zes plaatsen verdeeld over de cirkel wentelen kleine propellers. Snel wint het apparaat hoogte. Aan de onderzijde hangen in het midden een kleine, maar sterke accu, verbindingsapparatuur, camera en nog wat zaken. De operateur is net zo onopvallend als de vrachtwagen. Onbestemde leeftijd, een gezicht dat je niet onthoudt of juist wel door dat dunne snorretje, dat doorloopt in een dun ringbaardje. Hij sluit de deur en buigt zich over zijn vluchtcontroller. Op een scherm is een gedetailleerde kaart zichtbaar van het havengebied met daarop een rode punt, die de positie van de drone aangeeft met hoogte, richting en snelheidsregistratie. Op het andere beeld is de opname zichtbaar die door de camera onder de drone wordt gemaakt. De bediening ziet er kinderlijk eenvoudig uit met een kleine joystick en nog wat knoppen. De drone steekt het water over en blijft even hangen in de beschutting van enkele grote opslagtanks en vervolgt daarna op vier meter hoogte zijn tocht boven het wateroppervlak van de Julianahaven in de richting van de kade waar een bedrijf een enorme hoeveelheid stalen buizen heeft opgeslagen. De operateur ziet hoe een manspersoon met een sporttas zich naar de waterkant begeeft. Kennelijk heeft de drone nu de aandacht van de man getrokken. Dit geeft de operateur de kans om in te zoomen om een goede identificatie mogelijk te maken. Positieve identificatie. De drone blijft op twee meter voor de persoon op ooghoogte hangen. Uit de luidspreker onder de drone klinkt: “One step forward, please.” Dat verzoek wordt uitgevoerd en vervolgens drukt de operateur op de rode knop van zijn bedieningsconsole. De operateur ziet de man vallen. Hij blijft doodstil op de grond liggen. De, in het donker hel lichtgevende, display van een mobiele telefoon, die de man kennelijk in zijn hand had gehouden, ligt naast hem als een baken in de nacht. De drone glijdt over de man heen. Een grijphaak sluit zich over het hengsel van de sporttas. De toonhoogte van het geluid van de propellers gaat aanzienlijk omhoog.

De drone keert terug. Hij dropt de sporttas op de laadklep en landt er zelf zachtjes naast. Het geluid van de propellers verstilt. De man met het dunne ringbaardje opent de deur en trekt de drone en de sporttas naar binnen. De deur wordt gesloten en de laadklep komt weer in verticale stand. De sporttas wordt nauwkeurig geïnspecteerd op eventueel aanwezige volgapparatuur. Even later voegt de vrachtwagen zich onopgemerkt tussen de dag en nacht doorgaande stroom van vrachtvervoer op de A16 richting Breda.

Via de intercom riep ze naar de chauffeur: “Klaas, zet de muziek maar aan, want we krijgen haast!” De patiënt in de ambulance hoorde niets van de sirene, die werd aangezet. De blauwe lampen waren ook niet zichtbaar voor zijn gesloten ogen. De verpleegkundige boog zich over de man die net gestopt was met ademhalen. Snel bracht ze een beademingstube in en kneep in de ballon waardoor 100% zuurstof de longen vulde. Ze keek op de monitor en zag een snelle maar regelmatige hartactie. Vreemd beeld. Net was hij nog wel bewusteloos, maar op een of andere wijze was de verlamming van zijn spieren nu ook uitgebreid naar de ademhaling.

“Klaas, hoe lang nog?”

“Nog drie minuten”, sprak de chauffeur terwijl hij zijn kar de grote verkeersader opstuurde. Nog vier kilometer naar het ziekenhuis. “Gelukkig niet zoveel drukte op dit moment van de dag”, dacht hij. Hij werkte graag samen met Edith. Ze was een betrouwbare efficiënte verpleegkundige, die, zoals ook nu, altijd kalm bleef. Eerder die novembernacht was het lang rustig geweest. Op de post hadden ze uitgebreid koffiegedronken en gegeten. Het was net twee uur geweest, toen er een melding kwam over een man, die bewusteloos op de kade lag. Politie was al ter plekke. Man, normaal postuur, misschien net iets langer dan gemiddeld, leeftijd midden veertig. Goed gekleed. Pak, jas, sjaal en Van Bommel schoenen. Geen tas, wel een portemonnee met pasjes. Identiteit was gemakkelijk vast te stellen: Karel van den Hoogendorp, vierenveertig jaar. Wel een pols en ademhaling, maar bewusteloos. Dus stabiel. Eerst toestemming van de trauma-arts uit de heli en dan maar snel inladen en meenemen. Wat doet zo’n man nou om twee uur ‘s nachts op slechts een meter afstand van die gevaarlijk steile kade van de Julianahaven in Dordrecht? Ziet er uit als een manager, beetje kalend, goed verzorgd. Maar nu bijna dood!

2. ABD & Noodhulp

Drie maanden eerder waren Karel van den Hoogendorp en een andere kandidaat de twee overgebleven personen voor een (inderdaad) managementfunctie bij een bedrijf dat zich bezighoudt met het doen van onderzoek en het ontdekken van toepassingen op het gebied van kunstmatige intelligentie. ABD: Artificial Brain Development. Een bedrijf met tweehonderdzestig medewerkers, dat zich beweegt op de raakvlakken tussen techniek, automatisering, hersenwetenschap, toekomst en de nieuwste ontwikkelingen en toepassingen voor geneeskunde en bedrijfsleven. Karel was het geworden. Met zijn goede contactuele eigenschappen had hij tijdens de gespreksronden met verschillende delegaties uit het bedrijf en de leden van de onderzoeksgroep neurale netwerken, het pleit gewonnen. Het zware assessment en een diepgaand veiligheidsprotocol was hij glansrijk doorgekomen. Zijn onderzoekservaring en specifieke vakgebied maakten hem geknipt voor zijn rol in het team. Zijn verbindende kwaliteiten zouden primair gebruikt worden om het team zelfsturend te laten worden. Zijn managementervaring, opgedaan in vorige functies, zou van deze groep individualisten weer een goed samenwerkende organisatie moeten maken. Niet zo lang geleden was de groep namelijk plotseling zijn grote roerganger verloren. Dat had nogal wat commotie gegeven.

Het was overigens wel tijd geweest. Karel was al meer dan een jaar aan het solliciteren. Zijn vorige werkgever werd genoemd als betrokken partij bij toelevering van stoffen die konden worden toegepast voor chemische oorlogsvoering. Midden-Oosten! Hals over kop had Karel zelf zijn baan opgezegd. Daar wilde hij als biochemicus niet mee worden geassocieerd. Maar het kwaad was al geschied. Negatief nieuws gaat altijd snel en de vijver waarin hij aan het vissen was naar een volgende baan was niet zo groot. Men kende hem en men kende zijn goede kwaliteiten en capaciteiten, maar men wilde niet het eigen bedrijfsimago besmetten met zijn (mogelijke) verleden. Bij slechts drie van de vierendertig sollicitaties werd hij uitgenodigd. In twee gevallen werd het inderdaad niks. Het min of meer verplichte of eigenlijk zelf verkozen sabbatical had als positief effect dat hij wat grote reizen kon maken. Bij ABD was de sollicitatie uiteindelijk wel tot een positief eind gekomen. Hè, hè, eindelijk weer een baan en nog een goede ook!

De eerste melding, dat er iets aan de hand was, kwam binnen bij de meldkamer van de regio Zuid-Holland Zuid. De aandacht van de dienstdoende beambte werd getrokken door een rood aan- en uitflitsend emailbericht dat bovenaan het scherm was opgedoken. Zij klikte het aan en het woord URGENT spatte in grote rode kapitalen over de monitor. Zij opende de bijlage en kwam in een scherm van Google Maps. Meteen klikte ze door op het tekstballonnetje met ‘HELP’. Vanuit de ruimte zoomde het scherm in op Europa, Nederland, Eiland van Dordrecht en bleef hangen vijftig meter boven het water van de Julianahaven. Het tekstballonnetje met ‘HELP’ stond twee meter uit de waterlijn van deze Dordtse haven. Wat er uit zag als een handige app voor noodgevallen bleek dus in werkelijkheid te bestaan. Die app wilde ze zelf ook wel hebben. Morgen toch een vrije dag. Eens even goed zoeken in de app- store. Snel informeerde ze een surveillancewagen, die op dat moment op de Dokweg reed. Na twee minuten waren de collega’s bij het toegangshek van een bedrijf dat enorme hoeveelheden grote buizen op de kade had opgeslagen. De agenten sprongen uit de auto en renden de laatste honderd meter naar de waterkant. Daar troffen ze een bewusteloze man met naast hem zijn mobiele telefoon. Opschalen naar groot alarm. Dit stinkt! Meldkamer inlichten, recherche en ambulance. De traumaheli in Rotterdam wilde net dalen op het dak van het UMC Erasmus, maar mocht de landingsprocedure onderbreken en spoedde zich naar het zuiden. De trauma-arts annex navigator opende de detailkaarten van het Dordtse zeehavengebied op zijn monitor. Tien minuten later zette de piloot het toestel neer op dertig meter afstand van de plek waar hij de politieagenten aan de kade gezien had en sprong de trauma-arts met uitrusting op zijn rug uit de heli. Direct daarna kwam de ambulance aangereden. Enige vertraging opgelopen bij het toegangshek. De chauffeur van de ambulance had voor dat soort problemen een handig breekijzer en schepte er ook genoegen in dat te gebruiken.

3. Recherche & Team Neurale Netwerken

Van Haren was de dienstdoend rechercheur die werd opgeroepen. “Het stinkt”, hadden zijn collega’s uit het havengebied laten weten en dat was meer dan genoeg om hem goed wakker te maken. Van Haren was met zijn drieënzestig jaar een oude rot in het vak. Nog twee jaar, dan mocht hij afscheid nemen van het recherchevak en zou hij ongetwijfeld in een diep donker gat vallen. Zijn werk was hem alles. Vrouw, kinderen en kleinkinderen waren in vergelijking tot zijn werk altijd de tweede keuze geweest. Vreemde zaak overigens! Alleen al de manier waarop die melding binnenkwam. Van zo’n app had hij nog nooit gehoord. Wel handig!

“Laat het plaatsdelict-team komen”, had hij al op voorhand tegen de meldkamer gezegd. Een volledige ploeg van de forensische opsporingsdienst was nu onderweg in een busje. Ook het hondenteam mocht komen om eens op het terrein rond te neuzen. Van Haren had een zwak voor honden.

De onderzoeksgroep neurale netwerken van ABD was drie jaar geleden in het leven geroepen. De aanleiding hiervoor was verpakt in een slogan van de directie: ‘We make Artificial Intelligence’. Wij maken kunstmatige intelligentie. Er waren zeer ruime fondsen voor beschikbaar. Belangrijke beleggers hadden zich als belanghebbenden achter het bedrijf geschaard. Het neusje van de zalm, de frontlinie van de wetenschap werd internationaal gerekruteerd en weggekocht bij universiteiten en concurrenten. Meerdere onderzoeksgroepen waren met verschillende projecten bezig. Zes personen vormden het team Neurale Netwerken. Een bijzondere samenwerking van hersenonderzoekers, een antropoloog en computerdeskundigen. Om kort te gaan was het eerst gedefinieerde doel: het ontwikkelen van een interface tussen de computer en de menselijke hersenen zonder gebruik van tastbare zaken als toetsenbord, touchscreen, voice commands of wat dan ook. De computer moest de gedachten van de mens kunnen omzetten in opdrachten en de resultaten moesten zonder tussenkomst van wat dan ook direct bij de betrokken mens zichtbaar, voelbaar en beleefbaar worden binnen het eigen individuele brein. Tegelijkertijd was een subgroep bezig om een computer te ontwikkelen, die op basis van neurale netwerken in staat zou zijn om de gehele inhoud van een menselijk brein in zich op te nemen en actief zelfstandig te laten reageren op en met zijn omgeving. De toepassingen zouden oneindig zijn en de winstmogelijkheden gigantisch!

Het eerste jaar ging volledig verloren aan vruchteloze pogingen om op basis van bestaande kennis uit nanotechniek en kwantummechanica een doorbraak te bereiken. De leider van het onderzoeksteam had, hoe wonderbaarlijk kan het toeval zijn, met de algemeen directeur van ABD dezelfde klassen van de middelbare school gedeeld en zelfs samen twee klassen overgeslagen. Beiden hadden het een heel eind geschopt. Jan van Schouten de Vries had niet alleen een dubbele achternaam, maar grossierde ook in academische titels. Professor doctor meester ingenieur Jan Willem Maria van Schouten de Vries. Een gelauwerd wetenschapper. In hoog aanzien in de wetenschappelijk wereld. Diverse eredoctoraten waren hem al toegevallen en hij was een gevierd spreker op tal van congressen. Op 16 mei van dit jaar stapte hij thuis uit de auto. Hij deed nog drie stappen in de richting van de voordeur en viel vervolgens hartstikke dood. De buurman zag het gebeuren en belde 112. Uit een restaurant schuin aan de overkant kwam iemand aanrennen met een defibrillator. Maar Van Schouten de Vries was dood en bleef dood en bleek bij aankomst in het ziekenhuis officieel dood te kunnen worden verklaard. Autopsie gaf geen verwijzingen naar een oorzaak. Het geheel ging de boeken in als een plotselinge hartstilstand. Iedereen bij ABD was er kapot van. Zonder de leiding van Jan van Schouten zouden de doelstellingen van ABD niet worden gehaald. Zoals altijd heeft ieder nadeel ook zijn voordeel. Het functioneren van het team werd onder de loep genomen. Schouten had er, bleek achteraf, te zwaar bovenop gezeten. Creativiteit vraagt om ruimte en openheid. Onder zijn leiding was er teveel druk uitgeoefend. Besloten werd geen eenmansleiding meer boven het team te zetten. Een nieuw teamlid zou worden gezocht met het doel er een zelfsturend geheel van te maken.

4. Opname & Plaats delict

De chauffeur van de ambulance had de afdeling spoedeisende hulp laten weten dat de toestand van de patiënt was verergerd van stabiel naar levensbedreigend. De ziekenwagen draaide de openstaande ambulancesluis binnen. Nog voordat hij goed stilstond werden de deuren al vanaf buiten ontgrendeld. Er stond een reanimatieteam klaar om de zorg voor de patiënt over te nemen. Karel van den Hoogendorp werd onder beademing met bekwame spoed naar de intensive care gereden. De normale acute procedure werd afgewerkt. De intensivist had behoefte aan een snelle diagnose om goed ingrijpen mogelijk te maken. Toch ook maar uitgebreid toxicologisch onderzoek. Na vijftien minuten zouden de eerste uitslagen beschikbaar zijn. Met grote verbazing las de intensivist de uitslagen van het lab. Het leek er op alsof er restanten van sarin in het bloed waren gevonden. Sarin is een van de dodelijkste zenuwgassen. Het behoort tot het soort gif waardoor het slachtoffer verlamd raakt. De intensivist liet de patiënt ogenblikkelijk verplaatsen naar een isoleerkamer en liet een man van de technische dienst opdraven om er voor te zorgen dat die isoleerkamer onderdruk kreeg, waardoor geen gas uit de kamer kon ontsnappen. Karel werd voor de rest van die nacht in slapende toestand gehouden en ging nog niet van de beademing af.

Bij Van Haren ging een alarmbel rinkelen, toen hij hoorde dat het hier ging om een medewerker van ABD. Was daar niet een tijdje geleden een belangrijk figuur plotseling van omgevallen? En nu een aanval met sarin? Te veel toeval is geen toeval meer, maar zet een rechercheur op standje alert. Wie was die andere man ook al weer? Dat was toch een natuurlijke dood geweest? Opzoeken in de rapportage van die zaak. Collega’s waren er nog bij geweest voor een spoedtransport naar het ziekenhuis. Het onderzoek langs de havenkant op de plaats delict leverde weinig op. Er werden foto’s genomen. De hondenman kon een aannemelijk verhaal houden over een geurspoor van het slachtoffer vanaf de parkeerplaats voor de toegangspoort tot aan de plek waar het slachtoffer gevonden werd. Verder geen aanwijzingen. De blauwe BMW op de parkeerplaats was te traceren als een leaseauto van ABD en zal ongetwijfeld bestuurd geweest zijn door Karel van den Hoogendorp. De wagen werd weggesleept naar het bureau voor verder sporenonderzoek.

“Ik ben benieuwd naar de informatie die ik uit mijn gesprek met Van den Hoogendorp krijg”, dacht van Haren.

“Tijd om naar bed te gaan. Morgenochtend vroeg op. Kan ik nog mooi een tukkie doen van twee uurtjes.”

Voordat hij in bed kon stappen belde de collega van het hondenteam; zijn hond was overleden. Misselijk, braken, stuiptrekkingen en voordat de hondenman met het beest bij de dierenarts was, was het al gebeurd.

5. Vrachtauto & De weduwe

Na een relatief korte tocht werd de vrachtwagen met de drone geparkeerd in een schuur van een van de bedrijfspanden van een aspergekweker in het dorpje Baarle-Hertog in België. Twintig meter verder kon het weer Baarle-Nassau heten en Nederlands grondgebied zijn en weer honderd meter verder was het weer omgedraaid. Dit deel van het land verkeerde al decennia lang in een identiteitscrisis. Het was ook niet altijd helemaal helder wie nu waar de baas was en dat was al lang zo. Dit gegeven leverde heel lang een soort van statenloosheid op die zeer aantrekkelijk was voor smokkelaars. De enclaves in het zuiden van Nederland blijven een aantrekking hebben op lieden die iets te verbergen hebben. Hier verstop je gemakkelijk een vrachtauto. Mensen willen niet alles van elkaar weten en de sociale controle is niet echt groot. De chauffeur stapte uit en wist dat hij direct van het terrein af moest. Als hij weer moest rijden, werd hij gebeld en meldde hij zich. In de cabine lagen dan zijn instructies klaar. Met zijn lading bemoeide hij zich niet. Hij wist er niets van en sterker nog, hij wilde er ook niets van weten. Hij had nog nooit een van zijn opdrachtgevers of passagiers in levende lijve gesproken. Na een kwartiertje daalde de laadklep naar horizontaal, de deur ging open. De operateur zette een wankel tafeltje en een kruk tegen de wand van de schuur. Waarschijnlijk kwamen ze daar ook oorspronkelijk vandaan. Met de sleutel uit de cabine sloot hij de auto af en legde de sleutels volgens afspraak voor het rechter achterwiel. Vervolgens klapte hij een rolwagentje uit. Hij zette daar twee aluminium koffers en een sporttas op en zette alles met twee elastische banden vast. Hij liep met zijn spullen over een hobbelig paadje aan de achterzijde het erf af. De lampen van de zwarte Mercedes, die geparkeerd stond aan de Zondereigen, knipperden toen hij met de afstandsbediening de deuren ontgrendelde. Bagage in de achterbak en snel terug naar Wenen. Onderweg moest hij bij herhaling denken aan die belachelijke risico’s die aan het gebruik van sarin hingen. Er hoefde in die vrachtwagen maar dít te gebeuren of hij zou zelf zomaar de pijp uit gaan! Hij prefereerde toch, hoe ouderwets dan ook, een gewone kogel. Veel veiliger. Aan de rand van zijn brein snorde ook steeds het idee rond dat hij die kerel op zijn monitor eerder had zien vallen dan dat hij geschoten had.

Van Haren ging op bezoek bij de weduwe van Jan van Schouten. De deur werd opengedaan door een montere dame en dat beeld paste eigenlijk niet bij zijn verwachtingspatroon. Hij had een droevige, misschien door Prozac net aan de veilige kant van de rand van een depressie gehouden, vrouw verwacht. Voor hem stond met stralende ogen een vlot geklede energieke vrouw die, nadat hij zich had voorgesteld, hem van harte binnen nodigde. Ze vroeg aan hem wat hij kwam doen. Van Haren gaf aan dat hij in het verlengde van een moordaanslag op een teamlid van het onderzoeksteam neurale netwerken van ABD bij haar kwam vragen of er twijfels waren over de doodsoorzaak van haar overleden man, de heer Jan van Schouten. Even leek het of alle monterheid in haar schoenen zonk, maar ze herpakte zich en deed het volledige verhaal. Natuurlijk waren ze jaren lang gelukkig met elkaar geweest en vormden ze een fijn gezin. De laatste vijf jaar waren geleidelijk veranderd in een hel. Jan had vooruitlopend op zijn werk bij ABD zich enorm in de internationale picture gewerkt. De man in huis was meer van huis dan dat hij thuis was. In het eerste jaar bij ABD leek het even beter te gaan, maar daarna was het helemaal fout gegaan. Hij kwam nog maar nauwelijks thuis. En als hij thuis was ging het gesprek over zijn problemen op het werk. Er kwam geen verandering in dat gedrag. Jan was op advies van een vriendje wat energiepillen gaan gebruiken. Hij leek er alleen maar gejaagder van te worden. Al eerder had ze vriendschappelijke contacten met een vriend van een neef van de familie: Peter de Vries. Zij vond bij hem een luisterend oor en vooral via de e-mail werden de contacten steeds dieper en inniger. Ze gingen elkaar vaker zien, uit eten, tennissen en, “u kent dat wel, mijnheer Van Haren, van het één komt uiteindelijk toch het ander. Zat ik zomaar in de situatie, dat deze keurige huisvrouw haar man aan het bedriegen was! Op 16 mei van dit jaar kwam Jan ‘s middags veel eerder dan anders thuis. Peter stond net op het punt naar huis te gaan. Ik gaf hem een kus bij de voordeur. Jan moet dat nog net hebben gezien en toen hield zijn hart er mee op. Ik heb wat afgejankt. Gelukkig is Peter er nog steeds. Hij komt zo thuis. We wonen al samen. De kinderen kunnen het uitstekend met hem vinden.”

Tevreden met deze informatie nam Van Haren afscheid.

6. Nieuwe werkplek & Kennismaking

Half juli, om precies te zijn op maandag de 15de, was de eerste werkdag van Karel van den Hoogendorp bij zijn nieuwe werkgever. Hij maakte‘s middags het wekelijkse teamoverleg mee. Aanvankelijk was hij de hele ochtend kwijt aan allerlei gedoe. Hij moest langs personeelszaken. Toch wel nuttig om de resultaten van zijn goed uitonderhandelde arbeidsvoorwaardengesprek op de juiste wijze te laten landen op zijn bankrekening. Betreffende veiligheid waren ze hier ook niet kinderachtig. Een badge en nota bene een irisscan waren nodig om binnen de ruimte van het team neurale netwerken te komen. Eenmaal binnen trof hij een kantoortuin zonder vaste werkplekken, een volstrekt papierloos kantoor. Zelfs de notitieborden die her en der op verrijdbare onderstellen stonden opgesteld, bleken grote touchscreens van 1 bij 2 meter. Achterin de kantoortuin was een sluis zichtbaar naar het laboratorium. Binnen het laboratorium waren twee onderzoeksstraten. Iedere straat bestond uit een twintig meter lange gang met glazen wanden, manshoog en twee meter breed. In beide ruimten stond allerlei behandelings- en onderzoeksapparatuur, die vergaand gerobotiseerd was, zodat er geen mensen in de onderzoekstraten aanwezig hoefden te zijn. Ook de lucht en klimaatomstandigheden in elk van de onderzoeksruimten kon perfect worden gecontroleerd en beheerst. De indeling van de verschillende apparaten in de straat kon gemakkelijk worden gewijzigd doordat grote delen van de glazen zijwanden open konden scharnieren.

De eerste met wie Karel een goed gesprek had, was Esthee Daglovic. Jonge vent van begin dertig, die zich in zijn studie antropologie onder- scheidde door zijn grote voorliefde voor alles wat met automatisering en IT te maken had. Eigenlijk een in antropologie verdwaald whizzkid. Hij zat enthousiast te vertellen over een nieuwe app voor Android. Had hij in zijn vrije tijd in elkaar gesleuteld. Het had iets met persoonlijke beveiliging te maken. Daarna sprak Karel met de moeder-overste van het team: Liza Braunfeld, afkomstig uit het voormalige Oost-Duitsland. Sprak Nederlands met een grappig accent, kwam zeer sociaal over, vormde als het ware het cement tussen de groepsleden en was een luisterend oor voor alle, ook persoonlijke, perikelen. En met haar zesenvijftig jaren en haar curriculum vitae was zij de meest gespecialiseerde en doorontwikkelde kracht binnen het team wanneer het aankwam op de behandeling van Ben. Want, zoals ze zelf zei:

“Iek ben die Mutti von Ben.”

Karel kon het niet nalaten te vragen of ze nog meer kinderen had en drukte daarmee op een soort van emotionele ontladingsknop. Hij kreeg de hele levensgeschiedenis van Liza over zich heen. Hij hoefde alle nog maar te knikken en af en toe “zo, zo” en “nou, nou” te zeggen. De problemen rond haar drie kinderen, van wie er één van gestorven was en uitgebreid de nog steeds aanwezige boosheid over haar toenmalige overspelige echtgenoot.

“Dat is nog eens kennismaken!”, dacht Karel.

7. Mainframe & Zorgen

Ben is de liefkozende naam, die het team gegeven had aan het mainframe. Het mainframe is de hoofdcomputer op de afdeling. Met zijn rekenkracht van ruim drieëndertig biljard berekeningen per seconde evenaart hij bijna de prestaties van het grootste mainframe ter wereld: de Chinese Thiane-2. Van Ben zie je niets. Ben zit drie verdiepingen lager ongeveer vijftien meter onder het maaiveld in een betonnen bunker. Ben heeft geen directe lijnen met de buitenwereld. Tien kleinere units op dezelfde verdieping als Ben vormen zijn ogen en oren. Alles wat er in de buitenwereld gebeurt wordt gescand en voor mogelijke verwerking door Ben weggezet in enkele enorme geheugenunits. Via de kleinere units kan Ben ook specifieke zoekopdrachten laten uitvoeren. Als er voor de medewerkers wat te communiceren valt met Ben gebeurt dat vanuit de verdieping direct onder de kantoortuin van het team neurale netwerken of vanuit een speciaal beveiligd deel van de kantoortuin, de interne vergaderruimte. De tussenverdieping is gereserveerd voor de techniek. Daar, boven op Ben, staat een energiecentrale met noodvoorzieningen en de broodnodige koeling, waarbij gebruik gemaakt wordt van aardwarmte uit achthonderd meter dieper gelegen aardlagen. Op de verdieping van Ben is het zuurstofgehalte omlaag gebracht naar 12%. Zelfs als je er een lucifer zou kunnen aansteken, dooft die onmiddellijk door het tekort aan zuurstof. Je kunt niet zomaar bij Ben komen. In het midden van de kantoortuin is een glazen liftkooi, die de onderliggende verdiepingen bereikbaar maakt. Alleen toegankelijk voor leden van het team met iedere dag wisselende codes. Natuurlijk door Ben zelf gemaakt!

Het leven van rechercheur Van Haren lag aardig overhoop. Niet alleen had hij nauwelijks geslapen, maar door het gebruik van zenuwgas had zijn commissaris deze zaak direct gemeld bij de Minister van Openbare Orde en Veiligheid. Deze seinde de Binnenlandse Veiligheidsdienst in. Een speciale antiterreureenheid van de Landelijke Politiedienst, de toxicologische eenheid, waar Van Haren het bestaan nauwelijks van wist, had intrek genomen op de derde verdieping van het nieuwe politiebureau. De helft van de ondergrondse parkeergarage van het bureau werd nu in beslag genomen door een verzameling witte wagens met logo’s van de KNPD en chemische gevaartekens. Van Haren had het gevoel dat iedere ademtocht die hij nu nog zou doen onder een reusachtige microscoop zou worden gelegd en nageplozen. Het voelde alsof hij plotseling zijn zelfstandigheid kwijt was en hij wilde dat absoluut niet. Wat hij nog wel persoonlijk geregeld had, was 24-uurs bewaking van de kamer waar Van den Hoogendorp werd verpleegd. Hij kon zich goed herinneren dat hij ooit zelf als jong broekie zo’n bewakingstaak gedaan had. Verschrikkelijk saai, maar de verpleegsters, kon hij zich met een glimlach herinneren, waren erg leuk geweest. Negen uur ‘s ochtends belde hij maar eens met het ziekenhuis en vroeg naar de intensivist. Die had echter net zijn dienst overgedaan aan een collega. Die collega had ook wel door dat dit niet een normale toestand was. Zomaar informatie verstrekken aan iemand die zich voordoet als rechercheur van de politie. Daar tuinde hij niet in. Als mijnheer Van Haren iets meer wilde weten om zijn onderzoek te kunnen voortzetten, dan zou hij persoonlijk langs moeten komen. De redacties van diverse actualiteitenrubrieken en NOS- nieuws waren al doorverwezen naar de afdeling communicatie van het ziekenhuis en kregen niet meer te horen dan dat er inderdaad vannacht een mijnheer met spoed was opgenomen op de intensive care en dat die mijnheer daar nu nog lag. Wie die mijnheer was, kon de afdeling communicatie uit privacyoverwegingen niet zeggen en van gifgas hadden ze nog nooit gehoord.

8. Saringas & Broer

Karel van den Hoogendorp voelde dat er iets niet goed was met hem. Er zat iets in zijn keel dat daar niet hoorde. Hij moest ervan hoesten, maar toen hij zijn hand naar zijn mond wilde brengen, lukte dat niet. Zijn arm zat vastgebonden en… verrèk… zijn andere arm ook. Hij probeerde zijn ogen te openen en zag niet meer dan een klein spleetje licht. Dan maar met mijn hoofd bewegen! Wat is er aan de hand?! Er werd iets tegen hem gezegd. Wat zei dat mens nou? Hij moest zich concentreren!

“Mijnheer van den Hoogendorp, als u mij kunt verstaan wilt u dan in mijn hand knijpen?”

“Dat kan ik wel”, dacht hij en deed het dus ook.

“Mijnheer van den Hoogendorp, u ligt in het ziekenhuis. Het ging even niet zo goed met u, maar maakt u zich geen zorgen, het gaat nu weer de goede kant op. Als uw bloedwaarden de komende twee uur zo blijven, mag u daarna van de beademing af.”

“Nou”, dacht Karel, “dan zal ik nog maar eens knijpen”, maar voor hij dat had kunnen doen, was hij alweer in slaap gevallen. Twee uur later ging de beademingstube eruit. Een verpleegkundige gaf hem een voorzichtig slokje water, dat hem nog beter smaakte dan de ‘oude-vijf’ jenever van de firma Rutte, waar Karel zich in het weekend weleens aan bezondigde. Aanvankelijk ging zijn beleving nog voornamelijk uit naar zijn eigen lichamelijke toestand, maar binnen een paar minuten lag hij al te denken aan wat hem nou eigenlijk was overkomen. Kennelijk had hij niet echt schade ondervonden van wat er gebeurd was. Blijkbaar toch genoeg schade om hem met spoed op te laten nemen in een kamertje apart in het ziekenhuis. Met beademing en warempel een politieagent op een stoel voor zijn deur.

“In welk ziekenhuis lig ik eigenlijk? Wat voor dag is het en hoe laat is het? Kijk, het gaat goed met mij! Ik begin alweer te schakelen naar een volgende versnelling.”

De dokter kwam zijn ronde doen en leek erg tevreden. Karel vroeg hem wat er met hem aan de hand was, maar dat kon de dokter nog niet precies zeggen. Hij kwam niet verder dan dat hij gestopt was met ademhalen en hij kon zich voorstellen dat dat niet goed is voor een mens. Weer twee uur later stapte er een morsige oudere mijnheer zijn kamertje binnen. Eerst had hij staan praten met de politieagent. Hij stelde zich voor als Van Haren, hoofdrechercheur van de regiopolitie. Van Haren vroeg hoe hij zich voelde, luisterde amper naar het antwoord en ging op een stoel naast het bed zitten.

“Kunt u mij vertellen wat u zich herinnert van gisteravond en vannacht?” “Nou moet ik op mijn hoede zijn! Dat wat mij is overkomen, zou zo nog eens kunnen gebeuren. Kan Van Haren mij daartegen beschermen? Dat betwijfel ik! Wat vertel ik wel en wat vertel ik niet? Wat kunnen ze in elk geval al van mij weten?” Hij keek Van Haren aan. “In elk geval ben ik vannacht tegen tweeën naar een terrein gereden bij de Julianahaven. Daar ben ik uit mijn auto gestapt en naar de waterkant gelopen. Na korte tijd zag ik over het water iets op mij afkomen, het leek op een klein helikoptertje. Ik keek er naar. Een stem vroeg mij in het Engels om een stap naar voren te doen. Dat had ik geloof ik nooit moeten doen, want daarna ben ik alles kwijt. Omdat ik niet helemaal zeker van de situatie was en niet wist wat ik zou tegenkomen, had ik een handigheidje van mijn collega Esthee op mijn mobiel geïnstalleerd. Daarom had ik mijn mobiel in de hand en heb ik die 112- app nog kunnen activeren.” “Waarom was u niet helemaal zeker van de situatie?”

“Ik wou dat ik dat precies wist. Het is een ingewikkeld verhaal. Daar heeft u misschien nu wel de tijd voor. Maar ik heb daar nu even geen zin in. Ik moet er eerst voor zorgen dat ik goed en veilig uit deze situatie kom. Wellicht dat we hierover in de nabije toekomst eens kunnen praten”.

Van Haren raakte duidelijk geïrriteerd.

“Beste mijnheer Van Hoogendorp. U kunt het best zo goed mogelijk met ons meewerken. Wij moeten voorkomen dat zoiets nog eens gebeurt. Daarnaast is het zeer verontrustend voor u én voor de Nederlandse samenleving, dat u vannacht blijkbaar een aanval met het zenuwgas sarin heeft meegemaakt. Maar ik kan mij wel voorstellen dat u hiervan nu even genoeg heeft.” Hij stond op, zei mij gedag en verdween en ik dacht: “Oh, was dat dat goedje dat op mij afkwam! Goed dat ik mijn adem in hield en opzij wegdook. Zo heb ik als het ware een schampschot gehad! Iemand wilde mij dus echt hartstikke dood hebben! Saringas! Dat is geen kattenpis!”

Nog geen kwartier na het vertrek van Van Haren zag ik de grijnzende kop van mijn vier jaar jongere broer Joost. Op de vraag van de waakzame diender of dit mijn broer was, kon ik alleen maar volmondig “Ja” zeggen. Hij grijnst altijd als hij in moeilijke situaties terecht komt. Hij lacht zich op die manier het leven door en doet dat zeker niet onverdienstelijk. Na zijn doctoraal Nederlands is hij uiteindelijk rector op een scholengemeenschap geworden. Een negatief puntje (zegt hij vaak) is dat zijn vrouw er ook werkt als docente en hoofd van de vakgroep Engels. Hun oudste kind is een dochter van twaalf, Alice, die in de eerste klas van het VWO zit en hun jongste is Brammie. Brammie is tien jaar en lijkt zoveel op mij, dat het maar goed is, dat ook mijn broer er 100% van overtuigd is, dat ik aseksueel ben.

“Hoestie?”, zei mijn broer. Ik kon onmogelijk zeggen dat het goed met mij ging, maar deed het toch.

“Luister”, zei ik, “en luister goed, want dit is geen geintje! Je gaat mij niet tegenspreken. Jij hebt al jaren gezegd dat jij met je gezin een natuurexpeditie wil maken op Madagaskar. Dat gaat met ingang van vandaag gebeuren. Op mijn kosten. (Op kosten van de zaak, hoorde ik mijzelf denken.) Ik wil jou en je gezin de komende drie weken niet in het land hebben. Je wilt het niet geloven, maar jullie lopen concreet gevaar. Ik hou van jullie. Jullie zijn de enige familie die ik heb en dat wil ik nog lang zo houden.”

Zit hij weer te grijnzen met die gekke kop van hem! Nou, ja, toch een teken dat hij het belang van de mededelingen snapt.

“Maar …”, zei Joost.

“Niks, maar. Je gaat nu naar huis en je regelt het. Ik leg het je over drie weken wel uit!”

“Maar…”

“Joost! Je gaat nu meteen! Groeten thuis en geniet van de plotselinge vakantie!”