Tim Niehe

Het waren 18

onvergetelijke

minuten…

De bijzondere levensverhalen van

elf spelers die één keer Oranje haalden

Met een voorwoord van Wesley Sneijder

Voor Anne

Meer over deze auteur:

www.uitgeverijdekring.nl/tim-niehe

© 2017, Tim Niehe

Alle rechten voorbehouden

Omslagtekening: © Sven Stroomberg

Omslag en binnenwerk: Mulder van Meurs

NUR 482: voetbal

ISBN 978-94-6297-084-7

Dit boek is ook verkrijgbaar als eBook

Achterste rij v.l.n.r.: Sander Boschker, Romeo Zondervan, Henny Meijer, Wim Koevermans, Marcel Peeper, Ugur Yildirim

Voorste rij v.l.n.r.: Jan van Deinsen, Barry van Galen, Willi Lippens, Wim Meutstege, Henk Houwaart

Voorwoord

Mijn debuut in Oranje en hoe het verder ging…

Het was rust in Eindhoven bij de vriendschappelijke wedstrijd tegen Portugal toen ik te horen kreeg dat ik mijn eerste officiële minuten mocht maken in het Nederlands elftal. Ik was begonnen op de bank, in goed gezelschap trouwens: Arjen Robben en Dirk Kuyt zaten naast me! Maar toen was het zover. Meteen na rust kwam ik erin, op de plek van Phillip Cocu. Het was ook nog Koninginnedag, mooier kon het niet. Arjen viel later ook in. En dan te bedenken dat Arjen en ik er veertien jaar later nog steeds bij zijn. Voor Dirk was het een minder leuke dag, omdat toen hij aan de beurt leek alle wissels opgebruikt waren.

Dat ik op mijn achttiende bij de selectie kwam, vond ik al heel bijzonder. Het waren de dagen van een ijzersterk Nederlands elftal. Zo bestond de basis op die 30ste april 2003 bijvoorbeeld uit Edwin van der Sar, Frank de Boer, Edgar Davids, Patrick Kluivert en Marc Overmars. En wie was destijds de coach? Dick Advocaat! Van de wedstrijd zelf herinner ik me alleen nog dat het slecht weer was, dat Patrick Kluivert de 1-0 maakte op aangeven van Roy Makaay, dat hij in 1-1 eindigde en dat we tegen grote mannen speelden als Luis Figo van Real Madrid en Simão van Benfica.

Als je je eerste interland hebt gespeeld, krijg je van de KNVB een ‘haasje’ – een gouden speld. Waarom daar een haas op staat en geen leeuwtje heb ik nooit helemaal begrepen.

Het zou nog zeven maanden duren voor ik mijn eerste volledige interland mocht spelen – meteen misschien wel één van mijn beste. We speelden tegen Schotland, beslissend voor een plaats op het EK. We wonnen met 6-0, mede door één goal en vier assists van mij: dat was een idioot gevoel. Maar dat er in totaal meer dan 130 interlands zouden volgen is eigenlijk nóg ongelofelijker, net als het feit dat ik zo’n twintig keer aanvoerder was.

Maar die eerste keer in een Oranje-shirt het veld op mogen, blijft natuurlijk een onvergetelijk hoogtepunt in je carrière. Als jongetje droom je ervan, maar dat het dan ook nog uitkomt is moeilijk te bevatten. In de jeugd bij Ajax deed ik vooral mijn uiterste best, zonder dat ik dag in dag uit aan mijn uiteindelijke doel liep te denken. Dat kwam pas toen ik gekozen werd voor Oranje onder 19. Mijn eerste gedachte was: ‘Wie weet haal ik nu ook Ajax 1.’ Dat gebeurde en daarna volgden al die – vaak schitterende – wedstrijden voor Nederland. Natuurlijk waren er ook grote teleurstellingen, zoals het verlies van de WK-finale in Zuid-Afrika. Maar ja, daar staat dan die 5-1 tegen Spanje tegenover van vier jaar later in Brazilië. Maar wat – als ik terugkijk – overheerst is wat een voorrecht het is geweest om dit allemaal mee te mogen maken.

Op de lagere school in Utrecht kreeg ik ooit een topcijfer voor mijn opstel. Op de vraag van de juf: ‘Wat wil je later worden?’ zei ik toen spontaan: ‘Schrijver.’ Misschien dat ik al mijn mooie herinneringen inderdaad ooit nog eens zal opschrijven, maar voorlopig ben ik blij met hoe het gegaan is, met alle kansen die ik op het veld gekregen heb en die mijn leven, naast mijn privé-geluk, zo mooi hebben gemaakt.

Dit boek gaat over wie het één keer heeft meegemaakt: het telefoontje van de bondscoach, het trainingskamp, het Wilhelmus en ten slotte de wedstrijd. Ik heb het altijd als een grote eer beschouwd om alles te kunnen geven voor het Nederlands elftal en weet zeker dat deze elf internationals er allemaal hetzelfde geweldige gevoel aan hebben overgehouden.

Natuurlijk hadden zij ook niets liever gewild dan een mooie reeks wedstrijden met Oranje te kunnen spelen. Maar in de carrière van een topsporter is één keer het allerhoogste bereiken ook al een unieke prestatie om met trots op terug te kijken. Dat blijkt ook weer uit al deze bijzondere verhalen. Veel leesplezier!

Wesley Sneijder

Recordinternational van het Nederlands elftal

1. Sander Boschker

De Totti van Twente

Bij de familie Boschker doen ze alles met hun handen. Pa is metselaar, ma is schoonmaakster en ook alle vier de zoons hebben twee rechterhanden. ‘Mijn drie broers hebben net als ik allemaal op doel gestaan,’ zegt Sander Boschker, jongste van acht kinderen. Dat hij keeper wordt is logisch, want alleen dan mag hij meedoen met de oudere gasten. ‘Het ging me altijd makkelijker af dan voetballen. De oeh’s en ah’s schalden over het pleintje als ik weer een onmogelijke bal had gepakt, dat was wel leuk. Als er niemand anders was, ging ik samen met mijn broer voetballen. Op goal trappen en wie het langst het doel schoon kon houden, mocht blijven staan. Eigenlijk was ik dat altijd.’

Het accent is Herman Finkers-achtig, precies zoals je het je bij een Tukker voorstelt. En dat terwijl Sander eigenlijk uit de Achterhoek komt, uit het Gelderse Lichtenvoorde. In die tijd is hij een heel rustig kereltje met op zijn neus een sportief montuur. Op school blinkt hij niet uit. ‘Groep 1 en 2 had je in de jaren 70 nog niet, wij begonnen toen nog in het huidige groep 3.’ En dat merkt hij direct. ‘Ik bleef meteen zitten, het wilde gewoon niet.’ In de dagen dat hij niet naar school hoeft, is Sander steevast te vinden op de velden van de plaatselijke tweedeklasser Longa ’30. Net als zijn ouders. Zijn moeder is kantinejuf en zijn vader beheert de wedstrijdballen.

‘Er waren nog geen F’jes, dus ik mocht pas op voetbal toen ik acht was.’

In het begin is zijn moeder nog fanatieker dan hijzelf. ‘Bij selectiewedstrijden stond ze achter het doel om me tips te geven. Bijvoorbeeld dat ik op de zestienmeterlijn moest gaan staan als de bal aan de overkant was. Vanaf dat moment heb ik dat ook gedaan.’

Moeders geestdrift werkt aanstekelijk op haar doorgaans zo lieve zoon. ‘In het veld werd ik een heel ander persoon. Ik wilde gewoon altijd winnen.’ Die mentaliteit neemt hij mee naar zijn strafschopgebied, waar hij indruk maakt met reflexen die met het blote oog nauwelijks zichtbaar zijn. ‘Ik vond dat ik in de jeugd wel redelijk allround was. Zowel in de vijfmeter als op de lijn was ik wel oké.’ Hij meldt het met bescheidenheid.

Ondanks zijn talent voor het vangen van ballen is de eigenzinnige Sander het na een tijdje zat. ‘De E’tjes en de D’tjes had ik doorlopen. We werden een paar keer kampioen, maar ik had nooit wat te doen. Ik wilde gaan voetballen.’ De trainer van de C1 raakt in paniek en komt direct in actie. ‘Die man kwam wekelijks bij mijn moeder thuis. Hij zat op de vuilniswagen en die gasten dronken bij ons altijd een kop koffie.’ Na het topoverleg wordt besloten dat Sander gewoon onder de lat blijft staan. Geen discussie mogelijk. ‘Ik heb me er vrij snel bij neergelegd. Ze zagen gewoon dat ik veel minder goed kon voetballen, haha.’

Los van zijn kwaliteiten is het ook anatomisch een zeer verantwoorde keuze. Sander heeft namelijk niet bepaald de bouw van een behendige middenvelder. Hij is veel groter dan zijn leeftijdsgenoten, oogt wat log en loopt op zijn zestiende al rond met een snor. Alleen al bij het zien van die reuzen gestalte, verliezen spitsen hun scoringsdrift. Sander is goed, maar geen moment denkt hij aan een profbestaan. Hij gebruikt zijn handen liever om dingen in elkaar te zetten. ‘Ik wilde timmerman of meubelmaker worden, dat vond ik hartstikke mooi.’

Zijn keepersambities reiken niet verder dan het eerste van Longa ’30. Op die manier kan hij immers de Boschker-dynastie voortzetten. ‘Veertig jaar lang heeft er een Boschker op goal gestaan bij die club. Al mijn broers hebben in het eerste gespeeld, ook mijn neefje zelfs eventjes. Dat is natuurlijk best apart.’ Op zijn zestiende lukt het hem al te debuteren, maar deze Boschker blijft slechts één wedstrijd. Al snel tonen Go Ahead Eagles, De Graafschap en FC Twente belangstelling voor die doelman met bril en snor.

‘Twente speelde op het hoogste niveau, dus de keuze was makkelijk. Ik mocht op proeftraining komen en dat ging dramatisch, maar ze vonden het blijkbaar goed genoeg.’

Sander komt terecht in de A-jeugd van FC Twente, maar zelfs de overgang naar een profclub geeft hem niet het gevoel dat dit wel eens zijn beroep zou kunnen worden. ‘Misschien ben ik daar wel veel te nuchter in geweest. Ik zag het gewoon als lekker voetballen.’ En dat doet-ie. De bril heeft hij inmiddels verruild voor contactlenzen en dat keept toch net wat lekkerder. De club is onder de indruk van zijn klemvaste knuisten en hevelt hem op zijn achttiende direct over naar het eerste elftal. Daar wordt hij reserve achter Hans de Koning. ‘Hij was heel ervaren en zat ook wel tegen de Nederlandse top aan.’

Eenmaal in de profwereld, merkt Sander dat ook het voetbal een heuse ontgroening kent. ‘Het eerste jaar ben ik zoveel uitgescholden dat ik op het punt heb gestaan om te stoppen.’ Hij is een binnenvetter en houdt de frustratie voor zichzelf. ‘Ik zat altijd in een hoekje van de kleedkamer en ik zei niks. Ik keek enorm op tegen al die jongens en voelde mezelf een nobody tussen hen.’ Hij ziet parallellen met zijn opvoeding. ‘Misschien heeft dat er wel mee te maken. Als jongste van acht werd ik altijd met mijn kop in het zand geduwd. Zo heb ik me toen ook heel lang gevoeld.’ Met de kennis van nu, weet hij: ‘Als je die fase doorkomt, ga je het ook redden.’

Het profdebuut komt eerder dan gedacht: meteen in zijn eerste seizoen, als Hans de Koning één wedstrijd geschorst is. ‘Ik mocht toen spelen tegen Haarlem, ik was wel gespannen.’ Sander krijgt twee doelpunten om zijn oren, maar niet van de tegenstander. ‘Het waren twee eigen goals, omdat ze van richting werden veranderd. We speelden 2-2.’ Een vervolg op zijn debuut komt pas twee jaar later. ‘In de eerste wedstrijd van dat seizoen brak Hans zijn enkel. Toen heb ik een hele reeks partijen gespeeld. Het begon met MVV, dat ging goed en ik had een paar hele belangrijke reddingen. We wonnen met 1-0 en ik werd meteen gekozen tot Man van de Wedstrijd.’

Het is in die periode dat Sander het vertrouwen van de oudjes wint. ‘Als je het niet goed doet, merk je dat heel snel. Maar als je het redelijk doet, hebben ze niet veel commentaar. En dat was bij mij het geval. Op een gegeven moment maakte het die jongens niet uit of Hans of ik het doel verdedigde. Alleen heb ik dat toen helemaal nooit doorgehad. Toen Hans weer fit werd, was ik daarom ook extra bang om fouten te maken. Dat is natuurlijk niet goed voor je spel.’ Na een paar onzekere optredens verliest Sander zijn basisplaats weer. ‘Ik had veel eerder het besef moeten hebben dat ik gewoon goed was.’

Zoals altijd traint Sander als een bezetene, maar een nieuwe kans laat op zich wachten. Het duurt twee seizoenen, tot Hans de Koning in een vriendschappelijke wedstrijd geblesseerd raakt. ‘Het was de afscheidswedstrijd van onze teamgenoot Fred Rutten. We speelden tegen het Barcelona van Cruijff, Koeman, Laudrup en al die andere coryfeeën. Vlak voor rust gleed er een speler op hem in en bij die actie brak Hans zijn bekken.’ Iedereen heeft meteen door dat het foute boel is. ‘Hij schreeuwde zo godsgruwelijk hard. Dat ging door merg en been, man. Het hele stadion was doodstil. Hij is er nooit van hersteld, hij heeft geen wedstrijd meer gespeeld.’

Met zijn nieuwe positie in de hiërarchie, schuift hij direct wat stoelen op in de kleedkamer. Plotseling zien zijn teamgenoten dat die nuchtere Sander bijgelovig is. ‘Daarin was ik best maniakaal. Altijd eerst linkerscheenbeschermer, rechterscheenbeschermer, linkerkous, rechterkous, linkerschoen, rechterschoen, linkerhandschoen, rechterhandschoen.’ Op wedstrijddagen wordt het nog gekker. Waar de rest maar al te graag gebruikmaakt van de materiaalman, pakt Sander altijd zijn eigen tas in. ‘Niemand mocht aan mijn spullen komen. Ik nam altijd mijn wedstrijdtenue mee naar huis, dat waste ik dan zelf. Net zoals bij de amateurclub. Daar haalde ik een bepaalde zekerheid uit.’

Blijkbaar werkt het, want in de jaren die volgen ontwikkelt Sander zich tot een zeer betrouwbare nummer 1. Misschien komt het doordat hij ook buiten het voetbal altijd maar met zijn handen bezig is. Als fervent modelbouwer bijvoorbeeld. ‘Anderen huurden een video, ik was liever bezig met het in elkaar zetten van vliegtuigjes, tankjes en autootjes. Als voetballer heb je natuurlijk veel vrije tijd en dat was mijn manier van ontspanning. Later heb ik nog aan lego gedaan, vind ik nog steeds wel heel mooi. Ik vind het leuk om dingen te maken. Als het dan af is, geeft me dat een lekker gevoel.’ Zo krijgen zijn grote handen een opvallend fijne motoriek.

Jarenlang stompt, beukt en ranselt hij ballen uit de Twentse kruising. Nooit met het geloof dat-ie ooit een prijs zou pakken, totdat Sander zichzelf als 30-jarige per ongeluk terugvindt in de bekerfinale tegen PSV. ‘Ik zat die hele dag enorm “in de focus”.’ Dat begint al in de bus, waar hij zich op geheel eigen wijze voorbereidt op de wedstrijd. Niet met een reusachtige koptelefoon op zijn hoofd, of door een potje klaverjassen met de oude garde (‘dat kostte me alleen maar geld’), maar gewoon met een verhalenbundel van Youp van ’t Hek. ‘Voor de wedstrijd las ik altijd, dan sloot ik me voor iedereen af. Normaal doe ik weken over een boek, maar dat van Youp had ik in twee dagen uit.’

Het blijkt een goede voorbereiding, want hij speelt fantastisch en weet zijn doel schoon te houden. Maar Twente scoort zelf ook niet en er komen strafschoppen. ‘De avond ervoor zag ik de Duitse Oliver Kahn drie strafschoppen stoppen in de Champions League-finale. Ik maakte toen nog de grap dat ik dat ook zou kunnen.’ Een dergelijke rol lijkt niet weggelegd voor Sander. Zijn ploeg staat in de strafschoppenserie al snel met 3-1 achter. De PSV’ers maken al vreugdedansjes, niet wetende dat ze daarmee het penaltymonster in Sander wekken. Hij stopt drie strafschoppen achter elkaar en Twente wint de beker. ‘Dat was nog nooit gebeurd in een bekerfinale. Dan ben je ineens de held.’

Na de ‘keepershattrick’ neemt zijn populariteit ongekende vormen aan. In Twente gaan de geboortekaartjes met de naam Sander meteen in de massaproductie. ‘Er waren daar ineens een stukje meer baby’s met mijn naam, ja. Het is toch raar dat mensen hun kinderen naar mij hebben vernoemd?’ Het wordt nog gekker als Sander gevraagd wordt te getuigen op een huwelijk van twee compleet vreemden. ‘Die mensen hadden het in hun hoofd gehaald om de held van die wedstrijd als getuige te vragen. Dat wilde ik best wel doen. Ik ben toen naar die kerk geweest, heb mijn handtekening eronder gezet en dat was het.’ Veel geluk brengt Sander helaas niet. ‘Ik heb later gehoord dat ze uit elkaar waren.’ Hij grinnikt.

Maar waar hij door de fans massaal wordt aanbeden, lijkt vanuit zijn club het respect minimaal. ‘In die tijd waren er ook al behoorlijke financiële problemen. Ik kreeg eerst een aanbieding waarbij mijn salaris met zeventig procent verlaagd zou worden. Dat weigerde ik en toen kwam de club met een take it or leave it-aanbieding waarbij ik genoegen moest nemen met de helft van mijn toenmalige loon.’ Dat zelfs een halfgod behoefte heeft aan wat menselijke waardering, blijkt als Sander na zeventien jaar besluit Twente te verlaten. ‘Achteraf hoorde ik dat ze daar flink spijt van hadden.’ Want niet veel later meldt het grote Ajax zich voor de ervaren goalie en tekenen zijn platina poten een tweejarig contract in Amsterdam.

Hij komt terecht in een wereld die hem totaal onbekend is. Waar Sander zijn handen als voornaamste gereedschap ziet, houden ze in de hoofdstad van keepers die ook kunnen meevoetballen. ‘Ik raakte in de voorbereiding meteen geblesseerd aan mijn knie, omdat ik ineens zo ontzettend veel moest passen en trappen. Dat was ik helemaal niet gewend. Dat gewricht was dubbel zo dik.’ Het is niet bepaald een droomstart. ‘Je weet dat het lastig wordt als je als nieuwe speler de voorbereiding mist.’ Helemaal als je concurreert met Roemeens international Bogdan Lobont en toptalent Maarten Stekelenburg.

Het voorgevoel klopt: Ajax wordt kampioen, maar Sander heeft geen inbreng. ‘Twee halve oefenwedstrijdjes, meer niet. Toch heb ik er totaal geen spijt van. Het was bij Ajax zoveel professioneler. Ik weet niet of ik het leuker vond, maar ik heb er enorm veel geleerd.’ Dat kan ook bijna niet anders als je ziet met wie hij dagelijks op het veld staat. Op de training moet-ie jongens als Sneijder, Van der Vaart, Maxwell, Chivu, Pienaar, Litmanen en Zlatan van scoren af zien te houden. Vooral bij de Zweedse spits gaat dat soms moeilijk. ‘Die liet op de training soms dingen zien, dat was echt niet normaal. Een fenomeen.’ Maar hoe hoog het niveau van trainen ook is, hij wil weer wedstrijden keepen. Het contract wordt al na één jaar ontbonden.

Na een mea culpa van zijn oude club, besluit Sander tot vergiffenis. Je hebt clubliefde of je hebt het niet. ‘Door Ajax kwam ik als een andere keeper terug bij Twente, veel rustiger. Daar heb ik veel profijt van gehad, al komt het natuurlijk ook door de leeftijd.’ Hij is namelijk al dik in de dertig, maar blijkt een laatbloeier van het zuiverste water. Zonder ooit eerder opgeroepen te zijn, is hij op zijn 38ste zelfs nog dicht bij de definitieve selectie voor het EK 2008. ‘Uiteindelijk besloot Van Basten om de vaste drie – Van der Sar, Stekelenburg en Timmer – niet meer uit elkaar te halen. Toen ik dat hoorde was ik er goed ziek van. Ik heb die wedstrijden van het Nederlands elftal wel gekeken, maar ik heb bij geen enkele goal gejuicht. Ik was echt chagrijnig dat ik er niet bij was.’ Het zegt veel over zijn mentaliteit.

Op een leeftijd waar men normaal spreekt van de herfst van een carrière, is Sander dus in volle bloei. De veertig nadert en hij traint zich nog steeds de blubber. Het resulteert in zijn beste jaar ooit: 2010. Het seizoen dat FC Twente onder trainer Steve McCLaren beter is dan Ajax, PSV en Feyenoord. In een uitwedstrijd tegen NAC kan de ploeg voor het eerst in de clubgeschiedenis kampioen van Nederland worden. ‘Ik had een bepaalde spanning op mij, maar we speelden onze beste wedstrijd van het seizoen. Dat is denk ik wel het hoogtepunt van mijn carrière, omdat je met jouw cluppie iets bereikt wat in je gedachtegang nooit tot de mogelijkheden behoord heeft.’ Het is de enige keer in zijn actieve loopbaan dat hij zijn tranen de vrije loop laat.

Als hij denkt dat het niet mooier meer kan, wordt Sander gebeld door bondscoach Bert van Marwijk. Hij mag mee op trainingskamp met het Nederlands elftal, in de aanloop naar het WK in Zuid-Afrika. Hij moet vechten voor een plekje als derde keeper achter Maarten Stekelenburg en Michel Vorm. Piet Velthuizen is zijn grote concurrent. ‘We sliepen in hetzelfde huisje en op een gegeven moment kwam hij naar me toe. Hij had net een gesprek gehad waarin duidelijk werd dat hij er niet bij zou zitten. Ik moest me natuurlijk nog inhouden, maar wat fantastisch was dat, zeg. Ik heb daarna meteen naar huis gebeld om het te vertellen.’

Voor de oefenwedstrijd tegen Ghana komt keeperstrainer Ruud Hesp naar hem toe. ‘Hij vertelde me dat ik de tweede helft zou gaan spelen. Dat was zo mooi.’ Het gesprek komt al snel op het gouden haasje dat elke speler na een Oranje-debuut ontvangt. ‘Hij vertelde me dat hij er helemaal geen had. Hij had er heel vaak bijgezeten, maar hij heeft dus nooit een interland gespeeld.’ De grote Ruud Hesp van FC Barcelona niet, maar Sander Boschker van FC Twente wél. ‘Toen besefte ik echt dat het wel iets heel bijzonders was.’

Als het rustsignaal klinkt, zoeken de spelers de kleedkamer op. Behalve Sander en Michel Vorm, die hem moet inschieten. ‘Ik was niet echt nerveus, ik was natuurlijk wel al 39, hè. Het was meer gezonde spanning.’ Als de fans hun plekje op de Kuip-tribune weer hebben gevonden, zien ze dat Maarten Stekelenburg is vervangen door een grijnzende veteraan. ‘Ik was gewoon zo blij.’ En terecht. Waar zijn leeftijdgenoten zich voorzichtig al bezighouden met hun pensioenopbouw, debuteert Sander nog even in Oranje. ‘Dat verwacht je natuurlijk niet meer op je 39ste. Het was voor mij echt feest.’

Waar hij normaal speelt met prima provincialen wordt hij voor eventjes omgeven door weergaloze wereldsterren. Vlak voor tijd krijgt-ie een doelpunt om de oren, maar het maakt hem niets uit. Oranje wint met 4-1 en Sander ontvangt zijn haasje als oudste debutant uit de geschiedenis. ‘Iedereen begon te roepen om een speech. Ik heb toen gezegd dat die zilveren schaal alvast kon worden gemaakt, want die vijftig wedstrijden zou ik ook nog wel halen. Natuurlijk had ik meteen de lachers op mijn hand, dat was wel grappig.’

In Zuid-Afrika kent hij zijn rol. De kans op speelminuten is nihil, maar dat kan hem helemaal niks schelen. Sander geniet van elk moment. ‘Ik was allang blij dat ik mee mocht, joh. Het was natuurlijk het hoogste van het hoogste en ik was niks gewend. Als je dan in de catacomben staat en je ziet sterren van Brazilië, Uruguay, Spanje en weet ik het allemaal. Ik voelde me echt een 39-jarig kind in een snoepwinkel. Super, super mooi. Nog steeds als ik nu foto’s zie van dat toernooi, begin ik weer helemaal te gloeien van binnen.’

Ondanks zijn plek op de reservebank, probeert hij ook sportief wat bij te dragen. ‘Ik heb er alles aan gedaan om de andere twee scherp te houden. Maarten heeft fantastisch gepresteerd dat toernooi.’ En zo heeft Sander indirect zijn aandeel in een sleutelmoment dat WK. In de kwartfinale tegen Brazilië staat Nederland met 1-0 achter. Vlak voor rust lijkt het te worden beslist, maar Stekelenburg redt magistraal op een schot van Kaká. Sander ziet het met goedkeuring aan. ‘In de rust pepten de spelers elkaar onderling op. Als je dan ziet wat er in de tweede helft gebeurt, echt fenomenaal.’ Nederland weet het om te draaien en wint de wedstrijd met 2-1. ‘Het was zo’n mooi moment om al die Braziliaanse sterren huilend van het veld te zien gaan. Dat zal ik nooit meer vergeten.’

Net als de finale tegen Spanje. Vanaf rij één ziet hij hoe zijn Spaanse collega Iker Casillas Nederland een volkstrauma bezorgt door Arjen Robben van scoren af te houden. ‘Ik kan absoluut niet naar die beelden kijken, echt niet. Ik word nog steeds gek. Ik kan er van buitenaf misschien wel heel hard uitzien, maar ik ben echt een gevoelsmens.’ Dat blijkt ook na het laatste fluitsignaal als Sander wat tijd voor zichzelf neemt. ‘Ik ben bewust in een hoekje van het stadion gaan staan en heb toen een paar keer goed rondgekeken. Om het allemaal in me op te nemen.’ Hij beseft: ‘Voor een jongen uit Lichtenvoorde is het niet slecht.’

Nadat hij als bankzitter de wereldtop heeft gehaald, keert hij terug bij Twente, waar hij onaangenaam verrast wordt door de nieuwe coach, Michel Preud’homme. ‘Ik werd kampioen en mocht mee naar het WK, maar daarna mocht ik op de bank gaan zitten.’ De trainer geeft de voorkeur aan de veel jongere Nikolay Mihaylov. Een flamboyante Bulgaar die de ultieme tegenpool van Sander is. Neem bijvoorbeeld alleen al het vervoer naar de training. ‘Hij kwam in Audi’s, Ferrari’s of Lamborghini’s. Met auto’s heb ik helemaal niks, ik kwam weleens op de fiets.’

Het is balen in superlatief. ‘Je wordt het jaar daarvoor kampioen om Champions League te mogen spelen en dat wordt je dan ontnomen. Zo voelde dat voor mij. Toen we al uitgeschakeld waren, gunde hij me nog een wedstrijdje tegen Tottenham Hotspur. Ik zat er eerst aan te denken om te bedanken, zo pissed was ik.’ Uiteindelijk kan Sander de teleurstelling wel van zich af zetten. ‘Ik realiseerde me dat ik alleen mezelf en mijn teamgenoten ermee had. Bovendien draaide Mihaylov een heel goed seizoen, dus ik begrijp wel dat je hem er dan niet uit haalt.’

En zo maakt een 40-jarige zijn entree in het allerhoogste Europese clubtoernooi. Dat loopt helaas niet zoals gepland, want de wedstrijd is nog geen kwartier onderweg als Sander afgrijselijk blundert. Na een ogenschijnlijk eenvoudige terugspeelbal, trapt hij door een polletje finaal onder de bal door: 0-1. ‘Ik kan er nog steeds om lachen. Dan mag je een keer in de Champions League spelen, heb je een keer de camera’s vol op je en dan gebeurt er dit. Het was overigens wel een mooie wedstrijd, het werd 3-3.’

Gelukkig mag Sander wel weer keepen in het bekertoernooi. Voor hem is het een soort anger management deluxe. Vooral de penaltyseries werken therapeutisch. Zowel tegen FC Zwolle als PSV is hij weer de grote man en daarmee verbaast hij zichzelf. ‘Het is wel raar, want eigenlijk zijn penalty’s nooit mijn specialiteit geweest. Na die bekerfinale van 2001 zag iedereen me opeens als penaltykiller. Je krijgt daar zoveel vertrouwen van, het is allemaal mentaal.’ Door steeds een ronde verder te komen, gunt hij zichzelf extra wedstrijden. In de finale voorziet hij het seizoen eigenhandig van extra glans. Na verlenging wordt Ajax verslagen. ‘Die beker voelde echt als mijn prijs.’

In de jaren die volgen speelt hij nog een handjevol wedstrijden. Uiteindelijk is het een gescheurde kuitspier die hem een halt toeroept. ‘Het laatste jaar was ik de hele tijd geblesseerd. Die drive gaat dan ook langzaam weg.’ Er volgt een prachtige afscheidswedstrijd, waarna hij zijn kwart eeuw trouwe dienst afsluit op een voor hem typische manier. Hij plakt een post-it op zijn kluisje, met de tekst: Mensen, bedankt voor alle mooie jaren met jullie. Sander B. Nuchter is het woord niet.

Op 43-jarige leeftijd stopt de meest loyale speler uit de historie van het Nederlandse profvoetbal. Niemand speelde meer wedstrijden voor één club dan Sander. 562 competitiewedstrijden, 67 bekerwedstrijden, 43 Europacupwedstrijden. Het zijn Totti-achtige cijfers. ‘Ja, ik sta wel in de boekjes,’ meldt hij droog. Dat hij een icoon is van monumentale status, beseffen ze bij de club maar al te goed: Sander krijgt zijn eigen standbeeld. ‘Toen ik dat hoorde, dacht ik: ik ben toch niet dood? Maar het is wel een hele eer natuurlijk. Daar ben ik best trots op.’ Dat hij langer doorgaat dan verwacht, merken de kunstenaars: de bronzen Boschker is al vier jaar af. ‘Ik ging steeds weer een jaartje door. Dat vonden ze volgens mij niet zo leuk, haha.’

Ook krijgt hij van Twente nog een vakantie. ‘Bij mijn afscheid bood de club me een reis naar Bali aan met mijn vrouw. Op de terugvlucht zaten we in het MH17-toestel. Ik maak nooit foto’s in het vliegtuig, toen wel. Dat is toch raar? Het gekke is, toen we boven Oekraïne vlogen dacht ik nog: als dat maar goed gaat. Er was toen al die trammelant op de Krim. Als je dan acht uur later hoort dat hetzelfde vliegtuig is neergeschoten, is dat zo bizar. Ik kan nog steeds niet lang naar die berichtgeving kijken. Ik krijg het nu gewoon weer benauwd als ik het erover heb.’