HONINGDAUW

Wieke Mulier

HONINGDAUW

Een psychologische thriller

Uitgeverij Aspekt

HONINGDAUW

© Wieke Mulier

© 2020 Uitgeverij ASPEKT

Amersfoortsestraat 27, 3769 AD Soesterberg, Nederland

info@uitgeverijaspekt.nl - http://www.uitgeverijaspekt.nl

Binnenwerk: Maxime Verhoeven & Thomas Wunderink

Omslagontwerp: Snegina Uzunova

ISBN: 9789463387200

NUR: 305

Alle rechten voorbehouden. Niets van deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enig andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.

Voorzover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16B Auteurswet 1912 jº het Besluit van 20 juni 1974, St.b. 351, zoals gewijzigd bij het Besluit van 23 augustus 1985, St.b. 471 en artikel 17 Auteurswet 1912, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan de Stichting Reprorecht (postbus 882, 1180 AW, Amstelveen). Voor het overnemen van gedeelte(n) van deze uitgave in bloemlezingen, readers, en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet 1912), dient men zich tot de uitgever te wenden.

“Mijn god, wat een leeftijd,” dacht hij. “Met vijfenvijftig tel je niet meer mee in dit rot land”, dacht hij, “en bovendien is het vijf keer het gekkengetal.”

Toen hij gekkengetal dacht schrok hij. Daar ... nu had hij het weer gedacht: ‘gek’. Zie je wel, het lichaam weet alles en kanaliseert het weten naar dat wat ‘bewustzijn’ wordt genoemd. Dat vijfenvijftig vijf keer het gekkengetal is mocht wèl gezegd worden als een grapje op een melige avond of tijdens een dom gesprek met domme mensen die de hele dag ‘wil je nog een kopje thee’ roepen, maar zoiets zeg je niet tegen jezelf als je bezig bent met je werk op een ladder in een boekwinkel.

Als je bezig bent op een ladder in een boekwinkel om drie onverkoopbare gedichtenbundels op een plank te plaatsen waar niemand bij kan behalve die rare lange vent van laatst die zelfs helemaal het plafond kon aanraken, dan zeg je niet tegen jezelf: ‘ik ben vijf keer het gekkengetal.’ Dat betekent gewoon dat je echt gek bent. Temeer daar hij voelde hoe onzeker hij plotseling werd, en dat kwam níet omdat de ladder wiebelde of omdat hij een plotselinge zeer kortstondige aanval van hoogtevrees had. Neen, hij werd onzeker bij het denkwoord ‘gek.’ Dat had hij níet moeten doen, dat woord gek laten komen. Dat had vandaag verstopt moeten blijven; gewoon één dagje verstopt zijn!

Hij ging op de bovenste sport van de ladder zitten en constateerde dat het geen zitladder was. Daarna zuchtte hij om zichzelf vanwege die idiote en vooral gekke uitdrukkingen ‘denkwoord’ en ‘zitladder’! Daarna kon hem dat niet veel meer schelen, want kijk: wat ís gek? Da’s gewoon dat je je meer dan gemiddeld onderscheidt van een soort van gemiddelde. Nou en? gevaarlijk gek was hij niet, want ... Voor den drommel daar kwam dat mens binnen, nu moest hij de trap af, zijn baas, de eigenaar van de boekwinkel was naar het postkantoor, en hij had geen zin in dat mens. Idioot toeval natuurlijk dat hij juist bezig was die onverkoopbare gedichtenbundels van haar een plaatsje te geven op het moment dat zij binnenkwam. Ach wat toeval! Ze droeg een rode rok en als hij juist dat ene boek, hoe heette het ook al weer, nou ja, met die vrouw in die rode rok op de omslag in zijn handen had gehad, dan had hij dàt weer toeval genoemd. Dat stompzinnige, dwangmatige zoeken naar toevalligheden moest ook maar eens afgelopen zijn. Zou hij net doen of hij haar niet zag? Idioot mens. ‘Dag Siegfried,’ zou ze zeggen, op die rare manier met die rare uitspraak. ‘Dag Siegfried,’ stupide naam. Als hij ooit iemand zou vermoorden zou zij het zijn. Hij maakte toch immers ook gedichten, en wel eventjes betere dan zij. Maar de zijne werden niet uitgegeven. Zou het niet beter zijn een uitgever te vermoorden? “Dag mevrouw Brandt,” hoorde hij zichzelf zeggen, en hij begon langzaam aan de wat bibberige weg naar beneden. “O, dag Siegfried,” zei ze op die rare manier, “wat is het hier stil.” “Ik was net die bovenste plank aan het inruimen, mevrouw,” zei hij en wees naar omhoog. Mallotig natuurlijk dat hij mevrouw zei en zij hem bij zijn voornaam noemde. Alles was mallotig en in feite alleen maar omdat hij AL - let op dat AL - vijfenvijftig was. Dat is oud. Dat is stok. Van baan veranderen? Neen. Een jong meisje vinden? Neen. Naar zijn ouders lopen? Neen, dood. Een eigen huis kopen met hypotheek? Neen. Oud, oud, oud. Achterlijke journalisten zeiden soms in kranten wel eens ‘bejaard’ als ze het over een vijf en- vijftigplusser hadden. De wereld is vol, en vijfenvijftig is oud. Oud, oud, oud. Bijna dood. Maar die dwazin daar bij de tafel met de bestsellers, die halve gare met die jaloerse blik in haar ogen die was nog wel even ouder! Achtenzestig! En ze had een uitgever, een krankzinnige, die haar uitgaf en er niks aan verdiende. Zou hij díe uitgever vermoorden? Hij stopte even met afdalen, draaide zijn hoofd naar mevrouw Brandt en zei: ‘Het is de hele dag al zo stil. Had u meneer Legrand willen spreken? Hij is er niet, maar als u even wacht ..’ Hij zette zich weer in beweging en dacht: ‘dan kan ik u intussen wurgen, of ophangen, of opsluiten in de kelder.’ Daar had hij wel eens een rat gezien. Hij had dat niet tegen meneer Legrand gezegd, hopend dat die rat zijn baas ooit es aan zou vallen en op zou eten, maar meneer Legrand was veel te vies om op te eten, veel te stinkend ook, ratten eten geen stinkende boekwinkeleigenaars, ook geen boeken. Ratten onderin een huis waar een boekwinkel is gevestigd gaan gewoon weg, ze hebben zich vergist, ze zijn niet gek. Ah, daar dacht hij ‘t weer: gek. Da’s toch niet normaal. De laatste zeven minuten was het woord gek zeker al vier keer door zijn hoofd gegaan. ‘Gek, hè,’ zei mevrouw Brandt, de walgelijke dichteres die de meest enge versjes aller tijden schreef over ‘boertige weilanden’ en ‘knorrende bomen als heksencirkels rond de toekomst staand’, brrr. ‘Gek hè, altijd als ik langs wip is meneer Legrand net even weg, zo toevallig. Ik wacht wel, als je het niet erg vindt, Siegfried. Er is hier altijd genoeg te zien.’ ‘Zoals u wilt, mevrouw Brandt,’ zei Siegfried. ‘Stom wijf,’ dacht hij, ‘ga je aan alle boeken zitten met je liederlijke vingers en je afgezaagde gezoek naar toevalligheden. Wat is daar nou voor toevalligs aan? Legrand is er zo vaak niet. Egocentrisch kreng. En als je nog één keer ‘gek’ zegt, mevrouw Carola Brandt, dan neem ik de grote schaar, nee de gròte, niet de kleine ..’ Siegfried was veilig beneden aangekomen en liep naar de grote schaar die op de toonbank lag, open en uitnodigend. Hij knipte hem dicht en liep naar mevrouw Brandt, die met de rug naar hem toe alle titels las die op de bestsellerstafel lagen. Toen hij vlak achter haar stond zei hij: ‘Uw gedichtenbundel ...’ Ze onderbrak hem met een paar korte kreten: ‘O! Oe! O! Ik schrik ervan!’ Ze draaide zich om. Haar ogen, groter lijkend door de sterke brillenglazen, een beetje bloeddoorlopen, verschrikter dan ze normaal al waren, keken hem bang aan. Ze herstelde zich, glimlachte, waardoor haar smalle ongelijke gezicht jonger leek en ze excuseerde zich: “Neem me niet kwalijk, Siegfried, dat ik zo schrok, ik was zo verdiept in al dat schoons, wat zei je?” Siegfried grijnsde innerlijk. “Ik ben de sterkste,” dacht hij. “Meestal ben ik dat niet, maar ik was een ogenblik sterker dan dat ouwe ding met haar boekjes vol ‘hotsende paarden en verre schapenvachten aan een lachende kim’.” “Ik wou zeggen,” zei hij, “ik wou zeggen dat meneer Legrand zei dat ik uw bundel dáár neer moest zetten.” Hij wees naar boven, terwijl hij haar aan bleef kijken. Haar blik zocht de haar bekende ruggen - beter ruggetjes - van haar eigen bundeltjes. Haar wenkbrauwen fronsten zich steeds dichter, toen verscheen er een uitdrukking van diepe teleurstelling. “Zo hoog?” zei ze, “daar kan niemand bij, dat ziet niemand.” Hij wilde antwoorden: “Ach stomme Brandt, je weet ‘t, hè, niemand is geïnteresseerd in gedichten en zeker niet in jouw ‘hoorbare windzuchten over eenzame paden waar herders de weg van de eeuwigheid vinden...’.” Hij zei dat niet; hij zei wel “mensen die een dichtbundel willen, zoeken heel gericht. Ze komen naar me toe, en dan laat ik ze zien.” Het klonk beslist troostvol bemoedigend. “Ik heb eigenlijk nog nooit een boekwinkel gezien waar de klanten niet bij de boeken kunnen,” antwoordde mevrouw Brandt een tikje zuur. Op dat ogenblik kwam Legrand binnen. Gehaast. Slordig grijs gekleed als altijd, onverzorgde schoenen, grauwe pieken in zijn nek en mager als een verroeste kamergeleerde. Siegfried zag onmiddellijk dat er iets aan de hand was. “Oh, dag mevrouw Brandt,” zei Legrand beleefd en stevende recht op een achter de winkel gelegen kantoortje af. “Dag meneer Legrand,” zei mevrouw Brandt. “Ik wou u even wat vragen,” probeerde ze, maar Legrand liet de deur van het kantoortje achter zich dicht vallen en deed het daardoor schijnen of hij nooit binnen was gekomen, of mevrouw Brandt en Siegfried zich dat alleen maar verbeeldden. “Nou Siegfried, dan ga ik maar,” zei mevrouw Brandt, “ik had willen vragen of hij een exemplaar van mijn nieuwe bundel in de etalage zou willen leggen, maar ik kom nog wel es terug.” “Zal ik een goed woordje voor u doen?” vroeg Siegfried schijnheilig, omdat hij dacht: “over m’n lijk kom jij niet in de etalage, met je ‘dreunende golven die de tijd overstemmen’, over m’n lijk. Als er óóit in deze boekwinkel een dichtbundel van een volstrekt onbekende in de etalage komt te liggen, dan zal het de mijne zijn, en stap nou maar op die tegen het raam geparkeerde rotfiets van je en fiets de ‘omfloerste einder’ tegemoet, sodemieter op, en gauw.” Hij knipte de schaar open. En dicht. Hij glimlachte. Zijn ogen achter de lichtgetinte brillenglazen werden iets minder vaalblauw.

“Dag Siegfried,” zei mevrouw Brandt bij de deur, “dank dat je altijd zo vriendelijk bent, het dichterschap is toch al zo zwaar.”

“Zonder dichter geen kleur,” antwoordde Siegfried, “tot ziens,” en hij sloot de deur achter mevrouw Brandt. Daarna klom hij nog een keer naar boven, een paar sporten maar, reikte hoog en trok twee van de drie bundels van mevrouw Brandt naar omlaag. Op respectievelijk de willekeurig gekozen pagina’s acht en twaalf kraste hij met een nagel diepe groeven. Terwijl hij zijn lippen likte zette hij de boekjes terug, kwam naar beneden, klapte de ladder dicht en zette hem weg. “Zeker weten dat ik gek ben,” dacht hij, “en als ik nog bejaarder word dan ik volgens sommige snotneuzen al ben, dan word ik nog gekker: hoe ouwer hoe gekker, maar zo gek en zo zot als Carola Brandt zal ik nooit worden.” Toevallig eigenlijk dat hij de pagina’s acht en twaalf opensloeg, want dat is samen twintig en hij was op de twintigste geboren; toeval? ach wat toeval!

Siegfried stond nog steeds met de schaar in zijn handen. Stom eigenlijk dat hij toen hij daarnet op de ladder stond en die bundels beschadigde dat hij er toen niet ook een beetje gezellig in geknipt had. Kleine knipjes, dwars door de ‘zonovergoten velden’ en de ‘tragisch gewonde haas klaar voor het diner der rijken’. Hij had de schaar notabene - let vooral goed op dat ‘nota bene’, dus niet ‘nota male’, of simpelweg ‘nota’, neen, ‘nota bene’ - in zijn vingers gehad.

Enfin, hij had geen zin om de ladder voor de derde keer die dag onder die beroerde dichtersplank te plaatsen, het was trouwens zijn tijd, jas pakken en weg wezen. “Veel verkocht vanmiddag, Siegfried?” “Nee, meneer Legrand.”

“Komt zeker door het weer, niet Siegfried?”

“Ja, meneer Legrand.” “Nou, ga maar, en doe de groeten, o nee, nou ja, doe maar de groeten.” “Dank u, doet u ook de groeten?” “Ja, hoor, dag Siegfried.” “Dag meneer Legrand.”

Hij kende die eindvandedagconversatie uit z’n hoofd, kwal van een kerel. Iedere werkdag duidelijk maken dat Siegfried bij niemand woonde, met niemand woonde, dat Siegfried alleen was. Iedere werkdag opnieuw. Viezige morsige vent, wat zal je vrouw je haten, of is die net zo vies en morsig als jij, lijkend op een beduimeld te dikwijls gelezen boek, met vetvlekken en ezelsoren. Siegfried kende dat soort boeken maar al te goed. Hij was zijn boekenleven gestart als bibliothecaris, en als een boek tè goor, tè vuil, té afgeleefd werd naar zijn smaak dan was hij steevast gaan klagen. ‘t Liefst had hij er dan een schaar ingezet. Ook in meneer Legrand, omdat die net een boek was geworden, een boekmens. Weer zo’n gek woord. Wéér gek. Siegfried liep even de winkel door, schikte wat boekenstapels recht, ruimde de toonbank op en hield bij al deze bezigheden de schaar zó vanzelfsprekend vast als had hij er een extra vingerpartij - wat is in Godesnaam - (niet de naam van God ijdel gebruiken, God is een hormoon, dat kwam binnenkort in ‘De Nieuwe Bijbel’ die hij aan het schrijven was) een vingerpartij - als had hij er een extra vingerpartij bij gekregen. Hij blies een stofje van de kassa (die hij liet voor meneer Legrand) zuchtte even, liep naar de .....

Eva schrok van de telefoon. Het manuscript glipte bijna van haar schoot. “Hallo, met Kenter,” zei ze. Haar stem klonk onzeker, zo verdiept was ze geweest in het verhaal van haar man.

“Hai,” zei Johan, “ben je aan het lezen?”

“En of ik aan het lezen ben,” zei ze.

“Hoe vind je het?”

“Goed, Johan, heel goed. Spannend.”

“Je liegt. Waar ben je?”

“Gewoon, op de bank.”

“Ik bedoel waar ben je in ‘t verhaal?”

“Dat Siegfried de winkel opruimt en naar huis wil, maar eerst nog goeienavond moet zeggen tegen z’n baas.”