Thomas van Aalten

Voorstad

..

..

..

..

..

..

..

..

Uitgeverij Podium

Amsterdam

Deze uitgave kwam tot stand door bemiddeling van Maarten Boers Literary Agency.

..

Deze digitale editie is gemaakt naar de eerste druk, maart 2022

..

© 2022 Thomas van Aalten

Omslagontwerp Loudmouth

Verzorging e-book Michiel Niesen

Foto auteur Keke Keukelaar

..

isbn 978 94 6381 140 8

..

www.uitgeverijpodium.nl

Skyless kingdom of faceless apes

Sunless city and spineless shades

Carpenter Brut, ‘Anarchy Road’ (2015)

This was an environment built,

not for man, but for man’s absence.

J.G. Ballard, High-Rise (1975)

Lente

Arthur

Dat iedereen verkleed was, vond Arthur Gregory nog wel aandoenlijk. Het benadrukte de jeugdigheid van Claires gasten. Maar het stoïcijnse gezuip, de te luide muziek, de holle blikken: wanneer was hij de grip op zijn dochters universum verloren? Die muziek! De refreinen klonken als flarden van decennia terug, maar dan met elektronische drums en alternatieve teksten, opgedreund door verveelde en vervormde stemmen.

Hij zag buurmeisje Fleur in een t-shirt met een logo van The Doors. ‘Ben je een fan?’

‘Fan?’

‘Van The Doors…?’

‘O, daar begon mijn oom ook al over! Ik vond het gewoon een grappig shirt.’ Ze lachte en nam een slok van haar Fanta. Of rook hij nu alcohol?

Selma stond vrolijk te kwebbelen met Claires vrienden, maar Arthur kon het niet meer opbrengen. Hij ging weer in zijn stoel zitten, het enige meubel dat volgens zijn dochter deze avond niet in de garage opgeslagen hoefde te worden. Ze waren behalve verkleed ook geschminkt. Het thema was ‘Zombie’. Het was lente, het einde van het schooljaar, je hebt net examen gedaan, wat doe je? Je verkleedt je als zombie. Ach, het verraste hem allemaal niet.

Claire was twee jaar geleden tijdens de zomervakantie ‘begonnen met afdrijven’, zoals zijn vrouw het verwoordde.

Tijdens die vakantie zat Claire op de achterbank van de Audi en liet haar vingers door het openstaande raam op de wind dansen.

Steeds duwde ze haar hand nét iets verder naar buiten.

‘Kijk je uit,’ had Arthur tegen zijn dochter gezegd. ‘Je zal niet de eerste zijn die zo een hand of hele arm verliest.’ Zijn dochter reageerde niet. Of er werkelijk iemand weleens een arm had verloren op de snelweg, wist hij niet zeker.

Arthur keek zijn vrouw aan. Het was een patroon: als de een het niet lukte, moest de ander het oplossen. ‘Claire, hoor je wat papa zegt? Hij heeft gelijk hoor,’ probeerde Selma.

‘Natuurlijk heeft hij gelijk,’ zei hun dochter. ‘Maar ik ben ook niet de eerste die gewoon goed uitkijkt.’

‘Toch heb ik het liever niet,’ zei Arthur. Claire deed waar hij voor vreesde: ze stak nu haar onderarm naar buiten. ‘Claire, verdomme!’ riep Arthur via de achteruitkijkspiegel. ‘Selma! Doe iets.’

Onhandig tikte Selma op het bovenbeen van haar dochter. ‘Niet doen. Papa heeft gelijk…’

Nu zette de puberdochter het raam nog verder open en klikte ze haar gordel los. Ze wurmde haar hoofd naar buiten. Met de ogen gesloten liet ze de koele wind door haar haren blazen.

‘Doe normaal, Claire!’ brulde Arthur.

‘Stop dan toch, Arthur!’ riep Selma, terwijl ze nu aan de rok van haar dochter trok.

‘Ik stop niet, zij moet zich aan de regels houden!’

Een van achteren naderende vrachtwagenchauffeur claxonneerde. Het geloei was angstaanjagend.

‘Het is verdomme vakantie, vakantie, vakantie!’ Er zat niets anders op dan vaart te minderen en de auto naar de vluchtstrook te manoeuvreren. ‘Wat wíl je?’ riep Arthur in alle ernst tot zijn dochter, die hij nooit met een vinger aan zou kunnen raken, al wilde hij haar nu tegen de vlakte slaan.

‘Een sigaretje zou wel lekker zijn,’ zei Claire rustig toen ze eenmaal weer zat.

‘Geen sprake van,’ siste haar moeder. ‘Er wordt hier niet gerookt!’

‘Ik ruik elke woensdagavond jouw rook in mijn slaapkamer, mama. Na het sporten rook je in de achtertuin. Ik zie dat elke week. Wist je dat, papa?’

‘Dat is iets tussen volwassenen, Claire,’ zei haar vader.

‘O dát is iets tussen volwassenen.’

In hun grote vrijstaande woning in de Bomenwijk van de voorstad probeerden Arthur en Selma er het beste van te maken. In plaats van hun dochter koste wat kost in hun mal te duwen (‘Vroeger was ik écht niet zo erg,’ riepen ze vaak tegen elkaar) hadden ze na advies van een bevriende psycholoog besloten juist wat mee te bewegen met hun dochter, in de hoop wat meer in háár mal te raken.

Tot aan de dag van de uitslag was het onduidelijk of Claire haar examens had gehaald of niet. Ze kon er niets zinnigs over zeggen, tot radeloosheid van haar ouders. ‘Het ging wel, geloof ik. Ik weet niet.’

In tegenstelling tot Arthurs middelbareschooltijd werden nu niet alleen de gezakte kandidaten gebeld. Vroeger moest je wachten tot een uur of vijf en als je niet gebeld was, had je goed nieuws. Scholieren die gebeld werden, waren trieste gevallen.

Bezweet fietste je naar school. Je omhelsde er je vrienden, schudde handen met je mentor en bezocht de diploma-uitreiking met tenenkrommende toespraken en ludieke stukjes van het docentenkorps.

Daarna begon een eindeloze zomer.

Nu werden de pupillen op hun wenken bediend, geslaagd of niet. De mentor moest iedereen bellen.

‘Ik ben geslaagd. Dus…’ zei Claire monotoon, nadat ze haar mentor keurig had bedankt.

‘Claire, van harte!’ Selma stormde op haar dochter af. ‘Is het toch nog goed gekomen!’

‘Pak van mijn hart, pak van mijn hart,’ mompelde Arthur en hij maakte een vuist die hij tegen zijn getuite lippen stootte.

Twee uur later kreeg hij vanuit school een telefoontje van zijn dochter: dat zijn huis die avond nog in gebruik genomen zou worden voor een examenfeest. ‘Want dat had je beloofd, pap.’

‘Heb ik dat beloofd?’

‘Je hebt het een paar weken geleden geroepen, dat als ik zou slagen, je desnoods je huis ter beschikking zou stellen voor een knalfeest. Dat heb ik onthouden.’

‘Geweldig.’

‘Ik stuur je zo mijn boodschappenlijstje door.’

Er stonden dranken op met exotische namen die hij niet kende. Moest hij zich niet aan een alcoholverbod voor minderjarigen houden? Als hij daarover zou beginnen, had hij het helemaal verbruid bij zijn dochter. Maar wat zouden de ouders van die vrienden zeggen? Ze vonden het geen probleem. ‘We zijn zelf ook jong geweest.’

Eigenlijk waren de ouders jaloers op hun jonge kinderen. Vroeger wilden kinderen zo snel mogelijk opgroeien, nu wilden volwassenen zo lang mogelijk jong zijn.

Wekelijks was Arthur in het zwembad van het Babylon Hotel & Restaurant om baantjes te trekken. Het zwemmen lukte beter dan het noodzakelijk temperen van zijn alcoholinname.

Hij had een jaarabonnement met korting omdat hij buurtbewoner was. Het postcodegebied van de voorstad was de sleutel.

De laatste tijd werd het zwembad bevolkt door jonge stelletjes die het zwembad als amoureuze uitvlucht beschouwden en vermoedelijk thuis niet de vrijheid voelden om elkaar te betasten. In het zwembad verdwenen de remmingen.

Vanuit zijn ooghoeken zag Arthur hoe een blonde tienerjongen zijn vriendinnetje bepotelde. Een paar meter verderop hield een afgetrainde dertiger met een rozerood gezicht zijn eveneens atletisch gevormde geliefde net iets te lang onder water, waarna ze proestend en spartelend weer boven kwam drijven.

Waarom hingen deze lui hier rond, net wanneer Arthur zijn baantjes wilde trekken? Konden ze niet in het park passerende bejaarden irriteren?

Vier jongens dobberden doelloos in het midden van het bassin, elkaar continu duwend en slaand. Steeds weerklonk hun aapachtige gelach in de betegelde ruimte.

Stoïcijns zwom Arthur door, de stoorzenders ontwijkend. Wat was het toch met die jeugd die zo afgetraind oogde? En waarom al die tatoeages?

Weer was de blonde tienerjongen in zijn baan, nu tilde hij zijn giechelende meisje op alsof ze een baby was die gedoopt moest worden in een heilige rivier. Zijn vingers gleden over haar bleke ronde billen. Arthur maakte een ruime bocht om de tortelduiven te ontwijken maar botste toen bijna op de dertiger die net zijn vriendin weer onder water duwde.

Een man met zo’n dikke buik dat hij leek op een kruiwagen die rechtop tegen de muur was gezet, liep verdwaasd en bezweet uit de sauna, klaar om een duik in het water te nemen.

In de ochtend was het hier veel rustiger, maar Arthur was er eerder vandaag nog niet aan toegekomen. Die tol moest hij nu betalen. Bovendien, ’s ochtends had je weer bejaarden die niet opschoten.

Het groepje jongens bekeek twee meisjes die hun stevige borsten in kleine bikini’s hadden gehesen. Ze waanden zich begluurd, maar vonden het niet erg, misschien zelfs wel prettig. Ook zij maakten aanstalten om het water in te springen.

Het bad scheen een ontmoetingsplek voor rustelozen. Wat hing er in de lucht? Zo erg was het nooit eerder geweest.

De jongens holden nu achter elkaar aan, hun snelheid vertraagd door het lauwe zwembadwater. Een van hen besloot op zijn handen te lopen met zijn enkels boven het water uitgestoken. De anderen joelden, klapten, spatten water naar elkaar.

Arthur probeerde zijn baan voort te zetten. De man met de enorme buik sloeg het tafereel van een afstand gade, met half dichtgeknepen varkensoogjes.

De blonde tienerjongen had nu zijn liefje op zijn schouders gehesen. Hij liep rond en dreigde haar steeds van zich af te gooien. Net op het moment dat Arthur voorbijkwam, liet de jongen haar vallen.

‘Hoezo gooi je me tegen die opa aan?’ zei het meisje giechelend tegen haar vriendje. Ze gaf hem een tongzoen.

In de hoek van het zwembad was een ander stelletje ook driftig aan het tongen.

Het meisje reed tegen de jongen aan, haar benen omklemden zijn onderlijf. Zag Arthur nu dat de zwembroek van die jongen op zijn enkels hing? Trok de griet aan zijn lul?

Een warme, doffe stomp tegen zijn wang. Het was de buik van de man met varkensoogjes.

‘Het is hier goddomme net een jungle!’ schreeuwde Arthur. Zijn kreet overstemde het rumoer van het bonte gezelschap in het water, dat zich vervolgens even stil hield, om daarna in gejoel uit te barsten.

Arthur verliet via het aluminium trappetje het bad, schampte daarbij zijn enkel en griste zijn handdoek van de plastic tuinstoel.

Ze keken hem na, schreeuwden, lachten. Een van de jongens riep: ‘Kom hier dan, ouwe!’

Arthur pakte een van de plastic tuinstoelen op en wierp die in het water. ‘Ratten!’

Een medewerkster in een poloshirt met het Babylon-logo erop kwam toegesneld. ‘Meneer, het lijkt me beter als u zich nu even koest houdt…’ Een bewaker met te gladde schoenen die achter haar aan was gekomen, ging bijna onderuit. Hij communiceerde via zijn in-ear met zijn collega’s terwijl Arthur naar de kleedkamers werd begeleid.

‘Ik had die stoel niet moeten gooien,’ erkende hij toen hij eenmaal gekleed in het kantoor tegenover de general manager zat. ‘Maar al die idioten in het water… het lijkt wel een orgie van zwakzinnigen!’

‘In het nieuwe plan komt een strengere bewakingsprocedure. Maar tot die tijd zullen onze gasten het een beetje met elkaar moeten zien te vinden. Kom liever in de ochtend, dan is het rustiger.’

‘Dat zal u vies tegenvallen.’ Arthur kwam iets naar voren en hield zijn handen tegen elkaar alsof hij ging bidden. ‘’s Ochtends zitten er slechtziende bejaarden in het bad, die nooit in hun baan blijven en niet eens echt zwemmen. Ze dartelen door het water, begrijpt u wel? Zwemmen is er niet bij. Ik voel me soms een scooterrijder in een smalle steeg tijdens een feestdag. En jullie badmeesters lijken vooral druk met het vervangen van de filters en het accorderen van de schoonmaakroosters…’

‘U kunt toch niet van ons personeel verwachten dat ze controleren of onze gasten werkelijk zwemmen?’

‘Waarom niet? Blaas op de fluit, iedereen eruit.’

Claire

Claire had zich, tot groot ongenoegen van haar ouders, niet ingeschreven bij een studie.

Werk moest ze hebben, vond haar vader. Waarom moest dat eigenlijk? Met geld had het weinig te maken, het ging hem vermoedelijk om de mate van ‘zelfstandigheid’.

Een baantje in de Babylon Mall was een logische keuze.

Ze had een formulier ingevuld bij een kledingzaak (handig, dan kreeg ze gelijk korting op sommige collecties, ook al waren die niet helemaal haar smaak; soms zat er iets aardigs tussen), maar daar had ze volgens de winkelmanager niet genoeg ‘skills’ voor in huis. De manager moest ongeveer de leeftijd van haar moeder hebben en had dezelfde jeugdige uitstraling, zo populair bij vrouwen van eind veertig, begin vijftig: hoog opgetrokken broek, naaldhakken, een blouseje, het haar strak naar achteren in een strenge knot, flink wat make-up.

Dan was er nog een optie, waarvan Claire zeker wist dat ze aangenomen zou worden, met het risico dat ze er mogelijk ongelukkiger zou worden: de Babylon Supermarkt, tegenover de kledingwinkel waar ze liever zou werken. Ze had een A4’tje zien hangen bij de klantenbalie:

wij zoeken nieuwe medewerkers vraag naar jeffrey

Ze liep naar de balie en vroeg aan het meisje – Lamyae, zo stond op haar badge – naar Jeffrey. Zonder met haar ogen te knipperen pakte Lamyae een telefoon van de desk. ‘Jeffrey, er staat hier iemand voor je. Ik denk om te komen werken?’ Claire knikte en glimlachte. Ze zou wel de zoveelste zijn, deze week. Wat waren haar kansen?

Een kleine minuut later stond Jeffrey voor haar. Een gedrongen man, misschien eind twintig, begin dertig, met stekels en een bril met turquoise montuur. Hij droeg een net iets te strakke stone washed denim onder een marineblauwe blouse die hij wel even had mogen strijken. Claire stak een halve kop boven hem uit.

‘Woon je in de buurt?’ vroeg hij.

‘Bomenwijk.’

‘O? Dat hoor je niet vaak. Dat een Bomenwijker naar Babylon komt. Maar het is hier hartstikke gezellig, hoor.’

‘Ik vind het centrum te ver,’ zei Claire terwijl ze langs de schappen met vleeswaren richting het kantoor wandelden. ‘Ik kan hiernaartoe lopen. Het leek me een ideale baan zo na mijn examen.’

‘Toch vinden mensen het al griezelig worden zodra ze het viaduct onderdoor gaan. Alsof we ze opeten…’ Jeffrey nam de houding aan van een vampier die zijn slachtoffer opjaagt. ‘Maar je hebt net dus je examen gehaald? En wat ga je hierna doen?’

‘Een tussenjaar. Ik heb nog geen zin om te studeren. Dus hopelijk blijf ik wel hier werken, als ik aangenomen word…’

‘Kijk, dat horen we graag…’ Jeffrey toetste een code op een paneel naast de deur in. Een zoemertje klonk, de deur ging van het slot. ‘Na u.’

In deze schemerzone bevond zich Jeffreys kantoortje met verspringende bewakingsbeelden op twee monitoren en een kantine voor medewerkers, die niet meer voorstelde dan een ruimte met een tafel, een koffiezetautomaat en een koelkast. Op de tafel lagen vaktijdschriften van voorbije seizoenen. Op de deur van de kantine hing weer een A4’tje.

ruim alsjeblieft je rommel op dank je jeffrey

Hij vroeg of Claire wat wilde drinken.

‘Water, alsjeblieft.’

‘Een watertje, komt voor elkaar.’ Hij was nu al zo nederig en dienstbaar, dit moest wel heel gek lopen als ze niet gelijk aan de slag kon. Maar als wat? Wat deed een ‘nieuwe medewerker’ precies?

‘Ik zoek mensen die voor de vulploeg werken en als hostess bij de zelfscankassa’s,’ zei Jeffrey, toen ze eenmaal tegenover elkaar zaten. ‘De vulploeg zorgt ervoor dat de producten representatief in het schap op voorraad staan en als hostess assisteer je als mensen er niet helemaal zelf uitkomen.’

Claire zag voor zich hoe ze het komende jaar elke werkdag in de Babylon Mall zou werken als hostess en vulploegmedewerker. Als ze dit jaar had doorstaan, zou ze zéker wel gemotiveerd zijn om bijvoorbeeld te gaan studeren. Als Jeffrey verantwoordelijk was voor het personeel, zou het nog een zware dobber worden om aansluiting te vinden bij de rest van haar collega’s.

‘Wat zijn je sterke kanten?’ vroeg Jeffrey terwijl hij op zijn tablet een bestand opende.

‘Ik houd ervan om samen te werken en denk in oplossingen in plaats van problemen,’ zei Claire met een glimlach. Ze had het gelezen op een website met tips voor solliciteren.

‘Samenwerken… oplossingen…’ mompelde Jeffrey en hij tikte een samenvatting van haar woorden op zijn tablet. ‘Heel goed. En waarom zou je juist hier willen werken?’

‘Vanwege de afwisseling. En omdat het natuurlijk een supermarkt is in een winkelcentrum, dat echt als ontmoetingsplek voor de buurt fungeert.’ Deze tekst had ze gelezen in een rapport op het bureau van haar vader. Ze liet de bewoordingen over ‘ongure parkeergarages, doodlopende promenades, leegstand, vandalisme en onveiligheid’ achterwege.

‘Ja, ik woon zelf ook in Babylon. In de laagbouw,’ zei Jeffrey. ‘Ik moet er niet aan denken om in zo’n galerijflat te wonen.’

‘En Nieuw Babylon? Is dat niet iets voor je?’

‘Dat zou ik niet kunnen betalen,’ zei hij resoluut. ‘Misschien als ik samen zou wonen,’ voegde hij er snel aan toe. Claire had het plaatje in haar hoofd nu compleet. Een eenzame supermarktmanager in de laagbouw van Babylon. ‘Nou, Claire Gregory, ik denk dat ik je wel in mijn team kan gebruiken. Een slimme, flexibele meid zoals jou heb ik hard nodig.’

Zoals jij, dacht Claire, maar ze zei het niet. ‘Dat vind ik fijn om te horen.’

Hij informeerde haar over het salaris en ze schrok van het lage bedrag, maar ze hield zich in. Het ging haar niet om het geld, maar om de ervaring die ze zou opdoen, toch?

Hersenloos werk in een supermarkt.

Anwar

Babylon bestond nu zo’n veertig jaar. De eerste gezinnen en echtparen die ooit waren neergestreken in de flats waren inmiddels weer vertrokken; voor hen in de plaats waren de laatste decennia veelal migrantengezinnen hiernaartoe verhuisd. In de laagbouw was de bevolking nog overwegend wit, maar een stuk volkser dan de bewoners van de Bomenwijk. Babylon werd gescheiden door een viaduct waar de ringweg overheen liep.

Hoewel bewoners hemelsbreed niet ver van elkaar vandaan woonden, kwamen Bomenwijkers en Babyloniërs niet bij elkaar over de vloer.

In de Bomenwijk woonden nu eenmaal de notabelen en in Babylon alles wat daarvan afweek en niet in het centrum woonde. Dat hadden de Bomenwijkers en Babyloniërs dan gemeen: beide bevolkingsgroepen zouden niet in het centrum willen wonen, want of te druk, of te duur.

Tot verbazing van de bewoners stond er vorig jaar ineens op een braakliggend terrein een groot billboard met de tekst:

luxe en comfortabel wonen, met prachtig panoramisch uitzicht! appartementen in nieuw babylon van 150, 180 en 200 vierkante meter! vraagprijs v.a. 900.000 eur kk (ook sociale huur mogelijk t/m 90 vierkante meter)!

Niet iedereen was blij met de komst van het gloednieuwe appartementencomplex.

De bewoners in ‘oud’ Babylon moesten straks tegen twee zandkleurige torenflats aankijken, maar in de aanloop ernaartoe was er eerst het schaduwspel van bouwkranen en het ergerlijke geram op de heipalen vanaf het ochtendgloren.

Aan de vraagprijs op het billboard te zien ging het een stapje verder dan het oud geld van de Bomenwijk. Hier zouden straks de expats en de rijke young professionals en creatives zich vestigen. Aanpalend werd er volgens de gemeente een park gebouwd, maar tegen de tijd dat de bomen en het gras volgroeid waren, zouden de jonge kinderen al op de middelbare school zitten.

Op de zevende verdieping van een galerijflat woonde Anwar Slimani met zijn ouders.

Jaren geleden had iemand met een spuitbus op een vuilcontainer tegenover de flat de boodschap ‘imigranten naar huis’ geschreven. Het stond er nu al meer dan tien jaar, het voelde inmiddels vertrouwd, niemand wond zich meer op over de inhoud van de boodschap.

De meeste overlast in de flat werd veroorzaakt door de vaalwitte buurman van de Slimani’s, die een drankprobleem had en zijn twee honden liet schijten op het balkon. Het balkon grensde aan dat van Anwars familie en werd daarvan slechts gescheiden door een wandje van draadglas.

Na schooltijd werkte Anwar als afwasser in het Babylon Hotel & Restaurant, een betonnen kubus met spiegelruiten waarop een oranjerode gloed tevoorschijn kwam als de zon erop scheen.

Op de eerste verdieping was het restaurant gevestigd, dat je met een brede trap vanaf de parkeerplaats kon bereiken. Ooit huisde er ook een casino, maar die vergunning was ingetrokken. Sindsdien had de eigenaar de ruimte in gebruik als zaal voor bruiloften en jubilea.

In de kelder bevond zich een zwembad, dat in de omgeving ooit gold als modern, inclusief een klein terrasje met kunstgras en neppalmbomen.

Zes avonden in de week, met uitzondering van zaterdag, liep Anwar naar het restaurant, waar hij uren achtereen in de dampende hitte met een krachtige straal de pepersaus van het serviesgoed drilde. Na twee uur hield hij pauze en rookte hij beneden in stilte voor de deur waar leveranciers hun diepgevroren goederen afleverden.

Vandaag was er een feest van een assurantiekantoor. Het personeel bestond hoofdzakelijk uit mannen met wijkende haargrenzen, gekleed in blouses met sportieve en maritieme opdrukken: Boston Sports Team, College Rugby Est 1964, New England Sail Club. De keuze van het hoofdgerecht bestond uit kalfsoester of scholfilet, vooraf was er carpaccio of een tomatencrèmesoep.

De borden waren bijna allemaal leeggegeten, tot aan de garnering aan toe. Anwar maakte ook weleens mee dat er slechts een paar hapjes waren genomen, dat was vooral als er kleine kinderen of teleurgestelde vrouwen aan tafel zaten. Een man at bijna altijd alles op.

Anwar staarde naar de personeelsingang van de supermarkt in de Babylon Mall, tegenover het Babylon Hotel & Restaurant.

Een nieuwe medewerker, zo te zien. Een vrij lange, blonde gestalte. Er werkten bijna geen witte meisjes bij de supermarkt. Ze moest uit de Bomenwijk komen. Waarom zou die daar willen werken?

Het meisje keek op haar telefoon terwijl ze vluchtige trekjes nam van haar sigaret. Anwar fantaseerde dat ze zich in de pauzes zo kon onttrekken aan de rest van het personeel, want ze had vast weinig te melden aan haar collega’s, die standaard naar het Riffijns of Marokkaans-Arabisch omschakelden als ze elkaar zagen.

Anwar kende het soort blonde meisjes van het Horizon College. Vroeger heette de school Babylon Lyceum, maar na een fusie met een technische school schreven beide besturen een wedstrijd uit voor een nieuwe naam. Uit plagerij zonden vele scholieren anoniem allerlei schunnige namen in. Kutschool. Kankerschool. Homo Lyceum. Mietjes Museum. Sinds de fusie kwamen er steeds minder witte kinderen.

Anwar ging na de zomer naar 5 havo. Hij had geen idee wat hij daarna moest doen. Zijn broer Hicham, die allerlei rotbaantjes had gedaan na een halfslachtige mbo-opleiding, had zich met behulp van trainingen en extra kwalificaties omhooggewerkt zodat hij nu kon studeren aan de universiteit. Familie in Marokko had het erover gehad: een Slimani op de universiteit, dat was nog nooit gebeurd. En wat ging hij doen? Een talenstudie! Frans, en dan ook nog met een bevoegdheid om les te geven.

‘Taal is belangrijk, vriend,’ had Hicham gezegd. ‘Met taal kun je mensen begrijpen.’

Ja ja. Voor Anwar zat er weinig anders op dan bedrijfskunde of commerciële economie, daar hadden de jongens uit zijn klas het over. Hij moest misschien maar eens een open dag bezoeken.

Het meisje van de supermarkt doofde haar sigaret met de zool van haar schoen en verdween weer naar binnen.

Anwar keek op zijn telefoon. Tien over half acht. Misschien nam ze altijd een pauze om half acht, net als hij.

Ook Anwar doofde zijn sigaret en wierp de peuk in de metalen asbak aan de muur.

Nog een paar uur spoelen, dan zat zijn dienst erop.

Na afloop wandelde hij terug naar de galerijflat. Fietsen deed hij zelden. Een scooter vond hij te veel gedoe. Te duur bovendien.

Eigenlijk vond Anwar het niet prettig om thuis te zijn; zijn vader keek naar een zender die op hoog volume ellende van de Arabische wereld toonde, zijn moeder was permanent teleurgesteld in haar jongste zoon en zijn broer Hicham zat toch altijd maar te studeren.

Oom Ibrahim bestierde een handel in vloeren en tapijten in een andere voorstad. Wekelijks toog Anwars vader in de ochtend met een taxi naar de winkel om er bij de entree in een klapstoel te zitten voor een beetje aanspraak. Hij was een veredelde waakhond voor de zaak, het belletje van de deur. De klandizie bestond vooral uit jonge mensen die gingen trouwen en samenwonen, of ouderen die terug naar Marokko wilden en hier de vloerkleden lieten opsturen omdat de spullen in Marokko alleen maar kwijtraakten.

Selma

Ze vond dat Arthur de afgelopen jaren steeds meer op een cartoon was gaan lijken. Het inmiddels asgrijze haar was dun en droog. Zijn huid was schilferig. Arthur droeg kostuums met flodderige broekspijpen, slikte allerlei pillen tegen vermoeidheid, stress en angst, en kon alleen nog maar ontspannen in zijn werkkamer met een fles whisky en vergeten rockmuziek op zijn aluminiumkleurige geluidsinstallatie die nog uit zijn studententijd stamde.

Soms ging Arthur op zijn rug op het hoogpolige tapijt liggen met de koptelefoon op, het glas whisky binnen handbereik.

Arthur was ooit als planoloog verbonden aan de stad en was nu verantwoordelijk voor wat men ‘de leefbaarheid van Babylon’ noemde. Hij had oorspronkelijk een studie tot architect afgerond. Zelfs Selma wist niet wat een planoloog precies deed, maar na al die jaren had ze een korte samenvatting paraat als men er op feestjes naar vroeg: ‘Hij werkt aan complexe ruimtelijke vraagstukken.’

Selma en Arthur hadden elkaar ontmoet bij de tennisvereniging in een badplaats waar ze allebei wortels hadden, nu bijna dertig jaar geleden. Hij was vijfentwintig, zij vijf jaar jonger. Zij was nog bezig met haar studie Franse taal en cultuur, hij werkte bij een bureau dat openbare ruimtes inrichtte.

Hun geluk en lot was bezegeld in deze voorstad toen ze hun intrek namen in de modernistische villa in de Bomenwijk. Arthur had dan weliswaar veel te zeggen over de inrichting van de wijk Babylon, hij wilde er niet zelf wonen, maar hij wilde die wel kunnen observeren, als een onderzoeker die naar de ratten in zijn lab kijkt.

Selma was net twee jaar klaar met haar studie toen ze zwanger bleek. Het kind had echter een slecht functionerend hart, waardoor het kort na de geboorte overleed. Een jaar later was ze weer zwanger en nu kwam haar baby zonder verdere complicaties ter wereld. Claire móést het droomkind worden van Selma en Arthur. Dat het kind ook een eigen mening en een sterke wil ontwikkelde, had het echtpaar niet voorzien.

Drie dagen per week werkte Selma op de Stedelijke Universiteit. Ze gaf sinds kort alleen college aan de deeltijders, omdat ze te weinig geduld had voor de ontwikkeling van heel jonge studenten. Er zaten op de deeltijdopleiding echter studenten met net zulke smoezen en net zo weinig talent als die op de voltijdsopleiding waar ze vroeger lesgaf.

Dit gebouw was ouder dan de andere vestigingen van de universiteit, maar het was recent gerenoveerd. Het lag aan een brede en drukke weg in het centrum.

Selma zette haar tas naast zich neer en sloeg de lesmap open. Ze had straks groep 1f en 1g. Het laatste onderwijsblok voor het zomerreces.

Ze nam snel de namenlijsten door. De onderwijsadministratie had op haar verzoek ook de geboortedata en woonplaatsen bij de namen gezet.

Selma vond het prettig om een eerste indruk te hebben van hun achtergrond. Dan wist ze wat voor vlees ze in de kuip had.

Oudere grijze vrouwen uit het centrum waren het lastigst in de omgang, maar vroegen weinig aandacht.

Mannen van in de dertig waren gangmakers, maar waren zelden belezen. Het was Selma niet altijd duidelijk waarom ze deze deeltijdstudie wilden volgen.

Vrouwen van haar eigen leeftijd en jonger waren een combinatie van beide groepen, alleen waren ze soms afgunstig dat Selma hun lesgaf.

Mannen van veertig jaar en ouder waren in de minderheid. Als ze er al waren, vormden ze de grootste groep afhakers, tenzij ze homoseksueel waren (Selma wist niet wat de oorzaak was, maar de homoseksuele mannen zetten altijd door).

De meeste studenten van deze opleiding hadden al een didactische bevoegdheid en werkten bijvoorbeeld op een basisschool of in het voortgezet onderwijs en wilden sommige modules behalen, anderen lieten zich omscholen.

Een kleine groep had nooit gestudeerd aan een universiteit en was nu gepensioneerd; zij waren het ijverigst en hadden de minste begeleiding nodig.

‘Goedemiddag, welkom bij het laatste blok. Mijn naam is Selma Gregory-Steinhaus. Maar in uw rooster staat gewoon gre. Sommigen van jullie herken van een vorig blok…’ Ze nam een slokje van haar koffie en keek de collegezaal rond. ‘Ik geef u vandaag het vak moderne letterkunde. Zonder uw vinger op te steken: hebt u een goed beeld van wat we verstaan onder moderne letterkunde? Denkt u daar eens een minuut over na.’

Terwijl de studenten nadachten (en sommige ijdeltuiten al met elkaar begonnen te overleggen op fluistertoon: ‘Dat is toch ongeveer alles vanaf eind negentiende eeuw?’), volgde ze hun handelingen en blikken. De grootste fout van onderwijzers was dat ze zelf graag aan het woord waren en daardoor bekaf het einde van de les haalden, en dan moesten ze nog een hele dag.

Selma was het tegenovergestelde. Ze leidde iets in, hooguit een kwartier, en daarna gaf ze een opdracht waar de studenten minstens een half uur mee bezig waren. In dit halfuur mochten ze van alles en nog wat opzoeken in de bibliotheek – graag zelfs. Dan moesten ze het op papier zetten, liefst uittypen (maar er waren altijd hopeloze gevallen die het liefst eerst ‘in klad’ schreven). ‘De kladversie zit als het goed is in je hoofd of is min of meer je schrijfplan,’ zei ze dan op zuinige toon, maar daar konden ze niet veel mee.

Dát daar, dat was vast de oudste dame. Díe daar, dat was vast de jongeman die eigenlijk alleen de lessen in de avonduren wilde bezoeken, maar nu voor deze eerste les toch ook in de middag kwam.

‘Dan wil ik graag een definitie van moderne letterkunde van… Jean-Paul.’

Voluit heette hij Jean-Paul Barthez. Wie school er achter deze exotische achternaam? Tot Selma’s verrassing bleek het een oudere man met sneeuwwit haar en een rossige huid, terwijl ‘Barthez’ haar op een of andere manier zuidelijk in de oren klonk. De man stamelde iets over een tijdperk van industriële revolutie en andere ‘moderniseringsprocessen’.

‘Wie kan Jean-Paul aanvullen?’ Selma keek de collegezaal rond.

Een gezette dame met opgestoken haar gaf een definitie: ‘Nog los van het maatschappelijke umfeld: moderne letterkunde noemen we volgens mij zo vanaf het moment dat we vinden dat taal naar zichzelf verwijst, een eigen wereld schept; autonoom is.’

Haar medestudenten keken wat glazig. Het klonk geforceerd academisch, volstrekt vaag. ‘Balzac en Flaubert stelden bijvoorbeeld echte levensvragen en beschreven conflicten. Baudelaire, Rimbaud en Mallarmé deden dat ook…’

Toe maar. Ze noemde maar liefst vijf namen zonder nog een echte definitie van moderne letterkunde te geven. Dit zou een taaie worden. ‘Dat zijn voorbeelden van schrijvers, scherp gezien, Catherine. Dank je wel. Iemand anders nog een aanvulling? George misschien? George, waar zit je…?’

‘George is er niet.’

‘Zijn naam staat wel op mijn lijst…’

‘Hij was ineens verdwenen. We weten niet waarom. Maar zijn naam duikt al het hele jaar op, mevrouw.’

‘Aha.’ Selma schrapte George van de lijst. Ze las de namenlijst op. ‘Hicham Slimani?’ Ze keek de zaal rond. Geen reactie. ‘Hicham?’ Alle studenten waren er, behalve Hicham. Dat betekende dat hij ook nog altijd later binnen kon komen, Selma haatte laatkomers.

Een kwartier later kwam een gedistingeerde man van achter in de twintig binnen. Type Arabische dandy met slangenleren schoenen, een crèmekleurige broek en een lichtere kasjmieren trui. Terwijl de anderen werkten, kwam hij op Selma afgestapt. Ze hoorde het leer van zijn schoenen kraken.

‘Mevrouw Gregory-Steinhaus, het spijt me,’ fluisterde hij. ‘Mijn vader moest opgehaald worden door de taxi, maar het duurde erg lang.’

‘Ga snel zitten en vraag even aan een van je medestudenten wat de opdracht is.’

‘Natuurlijk, mevrouw Gregory-Steinhaus.’ Hij glimlachte. Selma had in geen jaren zo’n hoffelijkheid van een student meegemaakt. De meesten, zeker de mannen, waren verloren boerenpummels als ze te laat binnenkwamen. De een had een knalrood hoofd met verwaaide haren, de ander had een verregend gezicht en altijd deden ze of het niet aan hen had gelegen.

Een vader die door een taxi opgehaald moest worden? Zou hij soms voor zijn vader zorgen?

Na afloop van het college kwam hij nog even naar haar toe. ‘Nogmaals bedankt dat ik nog aan mocht sluiten, mevrouw. De volgende keer zal ik op tijd zijn.’

‘Geen probleem.’ Selma glimlachte en pakte haar spullen in.

‘Nou ja. Zelf vind ik het erg vervelend als mensen later binnenkomen. Afspraak is afspraak. Dat zal ik ook de chauffeur van m’n pa laten weten. Hij is een collega. Ik rijd zelf ook taxi.’

‘Zit er verder maar niet meer over in. Straks ga ik het nog onthouden.’

Hicham lachte.

Alle studenten hadden inmiddels de collegezaal verlaten. ‘Het zijn mijn zaken niet, maar waarom moest je voor je vader thuisblijven, kon hij niet zelf…?’

‘Mijn vader mist een been. Op donderdag gaat hij altijd naar zijn broer. Dan help ik hem de taxi in. Ik kan hem niet zelf brengen, dan zou ik helemaal te laat komen.’

‘O, wat goed van je. Wel erg van het been.’

Selma groette de portier, verliet het universiteitsgebouw en wandelde naar de metro.

Het laatste blok op de universiteit was traditiegetrouw een optimistisch lenteblok. Je had de winter overleefd, het was langer licht. Ze ging er automatisch een beetje van slenteren als ze college gaf.

De volgende ochtend hoorde ze Arthur vertrekken.

Het zou vandaag warm worden, de nieuwslezer op de radio sprak van een hittegolf. Dat was voor mei uitzonderlijk, voegde hij eraan toe. Rapporten van het nationale weerinstituut waarschuwden al jaren voor de naderende klimaatverandering en de gevolgen voor het leven op aarde, maar Selma probeerde dergelijke apocalyptische geluiden te negeren, omdat je anders aan de gang kon blijven. Wat was er bovendien mis met een beetje warmte?

Dochter Claire had aan de blinkend schone keuken te zien weer niet ontbeten, of ze had hooguit een appel uit de fruitschaal meegepikt. Het baarde Selma zorgen. Claire zag eruit als een lange tandenstoker. En dan dat smerige roken erbij, waar ging het heen? Zelf rookte ze ook, maar zij kwam uit een andere tijd.

Om elf uur gaf Selma haar eerste college. Ze zou een fragment van Camus bespreken, en daarvoor moest ze nog een paar discussievragen opstellen. De tekst ging over een man die gevangen werd gehouden en gemarteld door een zonderlinge stam in een grot, en wie steeds meer werd ontnomen, tot zijn tong aan toe. Het was een gruwelijk verhaal, en toch niet zonder humor opgetekend.

Selma had zich voorgenomen eerst naar een modezaak te gaan, en daarna pas naar de universiteit. Het zou vast scheve blikken opleveren in de docentenkamer (‘Kijk haar nou! College om elf uur, ze komt doodleuk om kwart voor elf binnen!’), maar dat kon haar al jaren niets schelen. Al enige tijd had ze een jurk op het oog die in de etalage hing van Dolce Vita.

Een rood exemplaar van prachtige stof waar haar decolleté mooi in zou uitkomen.

Ze viel ooit voor Arthurs charmante voorkomen, de hemden die hij droeg, de dunne sigaretjes die hij rookte en de verstandige verhalen die hij afstak over politiek, architectuur en geschiedenis. Maar met de jaren was er iets gebeurd. Om het minste of geringste ontstak hij in woede of een wanhopige litanie, preekte tegen alles wat in zijn ogen niet strookte met de regels. Ze schrok ervan hoe rechtlijnig hij werd, bijna net als de stratenplannen waarmee hij zich jarenlang in zijn kantoor had omringd.

Selma zag er na al die jaren nog steeds stralend uit, haar felle blauwe ogen konden menig student laten ontsporen in de collegebanken. Ze gingen stamelen en kregen soms vlekken in hun nek. Een rood jurkje zou het alleen maar verergeren, en dat idee wond haar in enige mate op.

De verkoopster van Dolce Vita was nog jong, maar had het air van een barones. Met een zuinig glimlachje verwelkomde ze Selma, die de eerste en enige klant van de ochtend scheen.

Selma wees naar de etalage. ‘Is dat het enige exemplaar van die jurk, of zijn er ook andere maten?’

‘Er is maar één exemplaar. Small.’ De verkoopster bekeek Selma van onder tot boven. Was ze een small? Haar boezem niet. Maar de rest van het lichaam wel, en bovendien was de jurk ontworpen voor een fors decolleté. ‘Het is een ontwerp van George Dean.’

‘Dat zag ik, ja. Ik wil hem graag passen.’

‘Hij wordt uit de collectie gehaald, Dean werkt nu met meer kleuren. Daarom heeft hij deze prijs.’

Natuurlijk was dit een jurk die vermoedelijk was afgekeurd of afgestaan. De ontwerper van dienst had hem uit wanhoop aan Dolce Vita gesleten.

In het pashokje bekeek Selma zichzelf: ja, hij stond haar geweldig. De verkoopster vroeg op onderkoelde toon of ze tevreden was.

‘Meer dan dat,’ antwoordde Selma vanuit het pashokje.

De prijs loog er niet om, maar een persoonlijk ontwerp van George Dean zou het tienvoudige kosten. En dit oogde als een persoonlijk ontwerp, dus ze zou makkelijk aan vriendinnen kunnen vertellen dat ze een échte George Dean had laten ontwerpen in zijn atelier in Montpellier.

‘Ik neem hem,’ zei Selma toen ze weer uit het pashokje kwam, de jurk over haar arm.

Zonder enige aarzeling rekende ze het bedrag van twaalfhonderd euro af. De verkoopster vouwde de jurk in een doos, bond er een strik om en stopte hem in een papieren tas. ‘Veel plezier ermee.’

Toen Selma weer richting het metrostation liep, voelde het of ze een uitverkoren lid was van een geheim genootschap. Ze zweefde bijna.

In de metro wilde ze een bericht aan een van haar vriendinnen tikken vanwege haar net aangeschafte kunststuk. Er verscheen echter een melding van een binnengekomen mail.

Beste mevrouw Gregory-Steinhaus. Ik ben helaas 5 minuten later bij uw college vanwege een opstopping in het verkeer. Het spijt mij. Met vriendelijke groet, Hicham Slimani.

De meesten zouden zelfs bij een kwartier vertraging gewoon haar college binnen banjeren. En hij liet het al bij vijf minuten vertraging weten. Als ze te snel liet weten dat het geen probleem was, ontstond er misschien een glijdende schaal. Beter wachtte ze even met antwoorden en bedankte ze hem voor het doorgeven. Dat zou geen enkele twijfel zaaien.

Ze switchte naar het scherm met haar vriendin om daar verder te tikken. Claudia! Ik heb de rode George Dean binnen. Rechtstreeks uit Montpellier. Zit op mijn lijf alsof er rozenblaadjes op zijn gevallen. Ze zag dat Claudia een reactie typte.

De metro minderde vaart. De volgende halte moest ze eruit. Terwijl ze naar het scherm tuurde, in afwachting van Claudia’s woorden, drukte ze op de knop om de schuifdeuren te openen. Haar hakken tikten op de tegelvloer van het perron. De deuren sloten na het signaal en de metro zoefde traag het zwart in van de tunnel.

Goh, Claudia was wel onder de indruk kennelijk, want ze was nog steeds een bericht aan het typen.

Selma liep naar de roltrap en keek of ze misschien studenten herkende.

‘Godverdomme…’ zei ze hardop.

De mechanische treden voerden haar omhoog. Selma keek in het gezicht van een fors zwart meisje achter haar, dat een koptelefoon droeg. ‘Ik heb mijn tas laten staan,’ zei ze tegen het meisje, dat haar apathisch aankeek.

‘Wat zegt u?’ Het meisje, opgeschrikt uit haar muzikale droom, haalde de koptelefoon van haar oren.

‘Mijn tas met een gloednieuwe jurk…. kut…’ Ze klampte eenmaal boven een beambte aan, die zojuist bezig was andere reizigers te helpen bij een kaartjesautomaat. ‘Het spijt me, mevrouw, ik heb geen contact met de bestuurders. Het beste wat u kunt doen is een melding doen bij de Gevonden Voorwerpen.’

Ze stond tien minuten in de wacht toen er werd opgenomen. Selma deed haar relaas, en de dame aan de andere kant tikte alle kenmerken op haar computer. ‘Het was de metro die in de richting van Babylondreef ging, toch? De kans is klein dat u uw jurk terug zult vinden, ben ik bang.’

‘Maar de metro is nu toch nog niet bij zijn eindpunt? Kan een toezichthouder niet even een kijkje nemen?’

‘Ik ga het in elk geval proberen, ik heb uw gegevens. Als ik over een uur nog niet heb teruggebeld, heb ik helaas niets voor u kunnen betekenen. Maar u krijgt een persoonlijke inlog toegestuurd zodat u elke dag even op uw account kunt controleren of er iets is gevonden. Maar hoe langer dat duurt, hoe kleiner de kans natuurlijk.’

Verloren liep Selma richting de uitgang van de metrohalte.

Ze was nu zelf tien minuten te laat voor het college.

Arthur

Het grootste probleem dat Arthur had met bewonersbijeenkomsten, was de domheid in de blikken van de bewoners. Nooit zaten ze er uit oprechte interesse of betrokkenheid, ze probeerden altijd te controleren of ze genaaid werden. Want dat ze genaaid werden, daar gingen ze bij voorbaat al van uit. Een vrouw begon over haar uitzicht dat straks belemmerd werd door een van de ‘monsterlijke torens’.

‘Nou, monsterlijk, monsterlijk…’ probeerde Arthur de boel te sussen.

‘Ja, niet als je erín woont. Wel als je ertegenover woont. Maar u woont veilig in de Bomenwijk, dat weten wij allang. Dat ziet er leuk uit, twee van die torens in de verte. Bomenwijkers roepen in de media wat anders maar stiekem zijn ze vóór de komst van Nieuw Babylon. Want dan hoeven ze zich niet meer te schamen voor de arme mensen in Babylon waar ze zo dichtbij wonen. Ik word er misselijk van.’

‘Misselijk’, ‘monsterlijk’. Dat was zo’n beetje het jargon van de permanent verontwaardigde buurtbewoner.

Maar waar Arthur pas misselijk van werd, waren de Babyloniërs die zich de hele tijd overal verzamelden, als vetklonten in een sifon. Waren ze niet in het zwembad, dan zaten ze onder het systeemplafond van een zaaltje. Gratis koffie en onbeperkt zaniken, daar kwamen die kalkblokken wel hun flat voor uit. In de wandelgangen van het stadhuis en in de media werd Babylon nogal eens Brutalië genoemd, vanwege de asociale signatuur van de bewoners.

‘Mijn kleindochter kan niet eens door het Babylon Trefcenter rondlopen zonder nagefloten te worden.’

Ach, een bejaarde die nog het woord ‘Trefcenter’ gebruikte, uit de begintijd van de wijk. Al twintig jaar heette het Babylon Mall, maar daar trok ze zich niets van aan, zoals ze vermoedelijk ook nog in guldens uitrekende hoe duur het leven was. De klagende massa, het liefst zou hij ze een voor een in het bouwzand kieperen, heipalen in de grond, cement storten, bouwen maar.

Maar Arthur liet dat soort gedachten nooit doorschemeren. Hij bleef altijd beleefd en toonde zich bereid mee te denken over een oplossing. De bijeenkomst vanavond duurde tot half negen. Een uurtje later kon hij in Eros Place zijn.

Hoe omvangrijker de werkstress, hoe frequenter het bezoek aan zijn geliefde bordeel.

Zijn prostitueeverslaving was relatief onschuldig begonnen. Hij was een jaar of twintig en bezocht als student een dame achter het raam. Vijftig gulden kostte het toen nog, pijpen en neuken. Van het pijpen en neuken kwam overigens helemaal niets, hij voelde en kneedde een beetje en trok zich af, als was de sekswerker in kwestie een vleesgeworden pornofilm op vhs. Vol schaamte en weerzin verliet hij de betegelde peeskamer, maar een paar weken later stond hij er al weer.

Het was als gewenning aan verdovende middelen. Zijn toenmalige vriendinnetje hield niet zo van experimenteren en grenzen verleggen, terwijl Arthur steeds nieuwsgieriger werd. Zodra zijn studiefinanciering of loon van zijn baantje was gestort, begaf hij zich met een briefje van vijftig naar het ramengebied. Al snel ontdekte hij de seksclubs in de stad, via de Gouden Gids. De tarieven lagen een stuk hoger, maar het was dan ook comfortabeler. Inmiddels durfde hij niet meer te tellen hoe vaak hij voor seks had betaald.

Het begon meestal met het drukken op de intercom: dan deed de adrenaline al zijn werk. Hij werd ontvangen door een dame of heer in schaars licht, die hem dan naar de ontvangstruimte leidde. In zo’n ruimte nam hij plaats op een skailederen bank en bekeek de dames die een voor een werden voorgeleid.

Zo’n type privéhuis was weer anders dan het bordeel met tapvergunning, waar de dames aan de bar zaten en zich op de klanten stortten alsof het hun verloren gewaande minnaars waren. Wanneer het de mannen dan beviel, konden ze ‘naar boven’. Zo’n plek was Eros Place.

Een kwart van Arthurs salaris ging op aan sekswerkers, al meer dan dertig jaar. In het huishoudboekje op zijn computer labelde hij het bedrag als ‘Bloemen, diners en geschenken’. Dat huishoudboekje kreeg overigens niemand onder ogen, behalve hij. Hij wisselde Eros Place af met privéhuizen en afspraakjes via Kinkdates.nl. Dan kwam hij bij vrouwen thuis, of in een hotelkamer. Dagenlang kon hij door het aanbod scrollen, zoals anderen het internet afstruinen voor hun verzameling wapentuig en uniformen. Alle combinaties vinkte hij aan: pijpen zonder condoom, anaal, anaal bij klant, Oost-Europees, Zuid-Europees. Was hij na dagen selecteren eindelijk op bezoek bij zo’n dame, dan raakte hij vrijwel altijd teleurgesteld. De teleurstelling was de voedingsbodem voor nieuwe zoektochten. Duizenden malen moest hij in zijn leven teleurgesteld een condoom van zijn leuter hebben getrokken. Een veelvoud aan geuren had hij op zijn wangen gehad. Ziek was hij er nooit van geweest, wonderwel. Gebeurde het maar, misschien genas hij dan van de duivelse verslaving.

Zijn exen tipten niet aan de opwinding die hij ervoer bij een prostituee. Als hij voorzichtig voorstelde dat ze zich misschien stout kon kleden, met lingerie of hoge hakken, dan riep zo’n meisje al snel: ‘Ach, Arthur! Dat is toch helemaal niks voor mij!’

Toen hij Selma leerde kennen, had hij goede hoop. Ze was seksueel ondernemend, probeerde Arthur aan te zetten tot het verkennen van haar lichaam, maar hij was niet van het ‘gedoe’. Eeuwen wrijven over elkaars lichaam, het wachten, zogenaamd haar tempo aanvoelen; als hij een paar dagen niet was gekomen, was er geen houden aan. Beuken moest hij, zijn pik ergens in rammen, het kon hem niet schelen of ze genoot of niet (en dat laatste was vast het geval, gokte hij).

Na acht jaar huwelijk had ze de hoop op een warmbloedig erotisch samenzijn opgegeven. ‘Ga jij maar naar de hoeren, Arthur. Dat lijkt me beter voor ons allebei.’

Het had hem ook wel opgelucht, haar rauwe, ongefilterde eerlijkheid.

Een autorit van een half uur, dwars door het donkere groene hart. De bordelen en ramen in het centrum bezocht hij al jaren niet meer uit angst om herkend te worden door bewoners of collega’s. Chantage lag op de loer.

Slechts af en toe kwam er een andere auto tegemoet. Menige tegenligger voerde groot licht, tot groot ongenoegen van Arthur. ‘Vuile rotzak,’ mompelde hij.

Toen hij bij Eros Place aankwam, zette hij de auto op het parkeerterrein en bekeek in de achteruitkijkspiegel zijn gezicht. De kaalheid, ingetreden vanaf zijn vijfentwintigste levensjaar, was onverbiddelijk. De wallen waren toegenomen, de huid was weer paarser.

De grindkiezels onder zijn voeten knerpten toen hij naar de entree liep.

Naast de deur hing een lantaarntje dat een zwak rood licht verspreidde. Arthurs mond werd droog en zijn hartslag versnelde. Misschien was hij hier nog wel meer aan verslaafd dan aan het lijflijk genot waar hij zich straks aan zou laven: het gejaagde, de dans van de adrenaline in zijn aderen. Arthur drukte op de bel.

Een reusachtige man met een paardenstaart deed open, geen strenge krachtpatser, eerder een goedmoedige boeddhist. ‘Goedenavond. Komt u verder.’ Hij werkte hier al vijf jaar en had Arthur vele malen langs zien komen en toch gedroeg hij zich altijd gedienstig als een butler. Geen amicaal gedoe, maar volledige discretie.

Vorige maand was er als gastvrouw ineens een stevige dame in een leren broek geweest. Arthur wist dat de eigenaar een poule van gastheren en -dames beheerde, maar hij zou nu niet doodleuk vragen of de man na een korte pauze weer zijn diensten draaide.

‘Mag ik uw jas aannemen?’ De gastheer met de paardenstaart had al de handen op Arthurs schouder.

‘Uiteraard.’ Arthur stond er zoals altijd wat onwennig bij toen de gastheer de jas van zijn lijf pelde en aan een haakje hing.

‘Gaat uw gang.’ De staart hoefde niets meer te zeggen. Arthur kende deze route maar al te goed. Honderd keer had hij hier gelopen, en in die jaren was er weinig veranderd aan de inrichting: de lambrisering was van okergeel naar gebroken wit geschilderd, maar de sculptuur van Eros, god van de liefde, stond nog altijd op dezelfde plek aan het einde van de gang. Arthur vond altijd dat het beeld – was het van plastic? – deed denken aan een bloot kinderlichaam en dat detoneerde sterk met de gangbare behoeftes in Eros Place. Kennelijk had niemand zich daar ooit boos over gemaakt.

Eros Place werd uitgebaat door ene Vincent, een forse man in een te ruim bordeauxrood kostuum. Hij stond achter de bar en hield de klanten in de gaten. In Eros Place had Vincent liever zo min mogelijk te maken met de ‘zaakwaarnemers’, de pooiers. Helemaal grip had hij er niet op, maar hij wilde het liefst dat zijn dames zelfstandig waren.

Van het bedrag dat de dames hier op een avond verdienden, ging in elk geval vijftig euro naar Vincent. Daarvoor bood hij geventileerde kamers, schone handdoeken en sanitair. De minimumprijs voor de klanten was honderd euro, die ze contant op de kamer moesten afrekenen. Drankjes en jacuzzi’s waren allemaal tegen meerprijs beschikbaar.

Arthurs favoriete dame was Ling, een gedrongen Aziatische schone. Ze kwam uit Bangkok.

Ling was een shemale, al begreep Arthur inmiddels dat het eigenlijk een beledigende, pornografische term was voor transgendervrouwen. Ze had weliswaar kleine pronte tietjes, maar ook een kleine stevige piemel die soms fier naar voren stak. In deze industrie was het heel normaal om geil te worden van een meid met een piemel, maar in de wereld bij daglicht – die van wethouders, consultants, flipboards, watercoolers, powerpoints – was het iets onvoorstelbaars. Men had de mond vol van emancipatie en acceptatie van iedereen, maar o wee als je je als succesvolle planoloog in de voorstad aangetrokken voelde tot een ‘vrouw van het mannelijk geslacht’. Daarover hoorde je niemand in de talkshows of in human interest interviews. Dan hoorde je bij de categorie sekstoeristen in Thailand.

Ook Arthur was bang voor afwijzing, of als homoseksueel te worden versleten. En zo voelde hij zich beslist niet. Het ging hem expliciet om een vrouwenlichaam mét een lul.

Zodra hij zich voorstelde dat hij een relatie zou hebben met een type als Ling, zag hij in hoe tragisch het was; ze wilden negen van de tien keer van hun laatste restje mannelijkheid af, maar ze verdienden meer als ze het nog even lieten zitten.

Dankzij mannen als Arthur.

Arthur liep naar de bar, waar Vincent zojuist een glas bier tapte voor een nog jonge, fris ogende man met krullend haar in een wetlook. Arthur schatte hem in als accountmanager van een doorsnee verzekeringsbedrijf of een bedrijf in rolluiken. Gemiddeld knap en gemiddeld succesvol.

Hij valt ten prooi aan zijn eigen lust. Over tien jaar zit hij hier nog. Arthur kende die fases. Eerst is er de schaamte en zelfhaat, de gesprekken met psychologen en therapeuten, later volgt de gelatenheid en bittere acceptatie; dit hoort nu eenmaal bij me. Het was een verslaving, erger dan crack.

‘Goedenavond,’ zei Vincent opgewekt. ‘Mag ik u iets inschenken?’

‘Een bourbon graag,’ antwoordde Arthur.

Vincent knikte. ‘Gaan we doen.’

Behalve de jonge accountmanager waren er een paar Aziatische heren en een kleine, gedrongen man met Slavisch uiterlijk. Allen werden ze geflankeerd door schaars geklede dames die hier aan het werk waren. De mannen dronken bier, de goedkoopste alcoholische versnapering van Eros Place. Dat was evengoed vierenhalve euro voor een pilsje. Een glas matige bourbon, rechtstreeks uit een vierkante fles van de supermarktslijterij, kostte twaalf euro.

De andere dames wisten dat ze het niet hoefden te proberen bij Arthur. Want alleen Ling was voor Arthur. ‘Hi baby,’ klonk het achter hem. Daar stond ze weer: een kleine, tengere bloedmooie Thaise dame. Met iets extra’s. Vanavond droeg ze een zilverkleurig glitterjurkje met naaldhakken eronder. Ze gaf hem een typische ‘wang’: geen kus, maar eerder een kopje van een kat. Ze rook sterk naar een parfum van suikerspinnen en viooltjes, en terwijl hij altijd op weg naar Eros Place stiekem hoopte dat de tent failliet was, afgebrand desnoods, viel hij nu weer in de klauwen van de verleiding.

Arthur klokte zijn bourbon achterover.

Ze gingen een met rood beklede trap op. ‘You work today, baby?’

Arthur mompelde wat. Hij waardeerde Lings enthousiaste pogingen om een gesprekje aan te knopen, maar daarvoor was hij hier niet. Nooit vertelde hij over zijn werk. Een keer had hij meegemaakt dat een vrouw zijn penis naderhand met een tissue schoonmaakte en speels voor zijn neus hield: ‘For your mother-in-law!’ Toen walgde hij niet alleen van zichzelf, maar ook van haar. Hoe kon ze zo slecht zijn, waarom haalde ze de buitenwereld naar Eros Place?

Eenmaal op de kamer maande Ling hem zijn kleding op de stoel te leggen en te betalen.

Arthur keek in de spiegelwand naar zijn kwabbige, bleke lichaam en wendde zijn blik vol afgrijzen af.

‘Soo, baby.’ Ling liet met haar twee wijsvingers de bandjes van haar jurkje over haar blote schouder zakken. Het jurkje viel rond haar enkels. Ze droeg nu alleen haar slipje en de naaldhakken. Ze ging op handen en knieën op het bed zitten en kroop naar Arthur, die op de rand van het bed zat. Haar vingers dansten vlot naar zijn lul, die een stijve toestand op halve kracht bereikte. ‘Come, baby.’

Ze trok hem mee naar de wastafel en begon kordaat zijn pik te wassen met parfumloze zeep uit de flacon met pompje. De lauwe straal uit de kraan (Je moet eens kijken naar de waterdruk van je sanitair, Vincent, dacht Arthur) bluste zijn eikel. Ling had de voorhuid teruggetrokken en maakte het zaakje schoon zoals een visser haring kaakte.

Nog even een washand achter zijn ballen; zijn anus kreeg ook een wasbeurt.

‘So. Ready for love, baby.’

Ling duwde hem plagend op het bed. Hij lag nu op zijn rug. Eerst kronkelde ze eventjes over zijn lichaam. Vervolgens pakte ze een condoom van het kastje naast het bed, scheurde de verpakking open en plaatste het voorbehoedsmiddel op zijn half stijve lul. Ze pijpte hem met flinke halen, bekwaam en daadkrachtig, maar zonder warmte of liefde. Arthur zag op dit soort momenten de tragiek van de situatie in en wilde dan eigenlijk nog wegrennen.

Zijn handen zochten Lings slipje. De fijne bobbel in haar broek, daar ging het hem om. Nu werd Arthur pas echt opgewonden. Een piemel niet veel groter en dikker dan zijn middel- en ringvinger bij elkaar. En het fijne was dat Arthur van Ling haar pik zonder condoom mocht betasten en belikken, besnuffelen en kussen. Dit duurde zo’n tien minuten, terwijl Ling op haar telefoon de muziek in de kamer aanpaste. Van ontspannen mindful klanken naar opzwepende latin beats.

Nu deed Ling ook een condoom om bij zichzelf.

Ze stond op, pakte uit een toilettas een flesje met Monogatari en een tube Coke Life en smeerde haar stijve penis in met de middelen. Daarna smeerde ze met haar vingers zachtjes Arthurs anus in. Arthur trok routineus zijn knieën op en liet haar toe.

Ooit had Arthur een grove Zuid-Amerikaanse transseksueel toegelaten tot zijn lichaam, maar dat was een pijnlijke traumatische ervaring.

Juist de geringe omvang van Lings geslacht was goddelijk.

Arthur sloot zijn ogen en begaf zich voor heel even, een minuut misschien, in een ondergrondse hemel vol fysieke en geestelijke toewijding.

Hij rukte tien keer aan zijn pik en het zaad droop met trage tred uit zijn eikel in het condoom. Ling stootte nog even door, iets te lang.

‘Thank you,’ zei Arthur kortaf en kwam overeind. Hij zette zijn voeten op de tegelvloer en bekeek zijn bezwete lichaam in de spiegelwand. Amper een kwartier waren ze bezig geweest.

Arthur trok zo snel mogelijk zijn kleren aan en verliet na een vluchtige wang de kamer. Ling zou deze daad vanavond nog minstens drie keer herhalen met anderen.

‘Het is niet gebeurd,’ zei Arthur hardop tegen zichzelf toen hij weer in de auto zat. Zoals mensen van sommige therapeuten hardop moeten zeggen dat ze ‘er mogen zijn’. Ik heb me gewoon heel expressief afgetrokken en daar is niets verkeerds aan. Iedereen masturbeert, dacht hij. ‘Godverdomme, het is niet gebeurd.’

Vechtend tegen de slaap concentreerde hij zich op de witte lijnen van de autoweg.

Claire

De eerste werkdag in de Babylon Supermarkt bestond uit het rangschikken van de gekoelde producten van de zuivelafdeling: kazen, kwark, boter in allerlei vormen en afgeleide varianten zonder vet of suiker, zonder koemelk – soms feitelijk zonder zuivel en vermoedelijk zonder smaak.

De supermarkt onderscheidde zich van de concurrenten door een hard soort oranje dat in het logo verwerkt was, en de zeldzame omvang. De Babylon Supermarkt nam bijna driekwart van het overdekte winkelcentrum in beslag, en had met ruim zesduizend vierkante meter aan ‘verhuurbaar verkoopoppervlak’ Bijbelse proporties.

Claire droeg een uniform dat de uitstraling had van een gevangenispak.

Bij de koeling rook het naar kaas. Hoe kon dat, als alle producten hermetisch met dikke lagen plastic of karton waren afgesloten?

Vanaf zaterdag braken de ‘Franse weken’ aan, inclusief spaaractie met wijnglazen. Tijdens de Franse weken verkocht de Babylon Supermarkt dan bijzondere Franse streekproducten: ganzenvet, gekonfijte eend, zult en exclusieve wijnen. Om de sfeer te verhogen was er in het midden van de winkel een plein ingericht volgens het seizoensthema. Voor openingstijd gaf Jeffrey instructies over de aankleding.

In de winter stond er een houten chalet met kartonnen ijspegels en hingen er een stel ski’s aan het plafond, in de zomer was het thema ‘strand’, in de herfst stonden er houten kratten met paddenstoelen naast een bladerdek opgestapeld, maar in de lente was er een wisselend landenthema waarop het assortiment werd aangepast.

De wisseling van de seizoenen was voor winkelmanager Jeffrey een van de stressfactoren, maar hij kon niet zonder. Het was voor hem een verslavende uitdaging. In de Babylon Bode (die elke week huis aan huis werd verspreid en voornamelijk een veredeld reclameblaadje bleek voor alle ondernemers in de Babylon Mall) had hij gezegd dat hij de versiering van elk seizoen weer wat mooier wilde maken dan het jaar ervoor. Met name de kerstperiode bezorgde hem zeer veel kopzorgen.

‘Dit moet een Frans pleintje in een bistro-stijl worden,’ legde Jeffrey uit en hij liet aan het personeel de moodboards zien. ‘En door de speakers aan het plafond klinkt straks accordeonmuziek. Ik wil dat Claire en Meryem afwisselend bij de handkar staan om onze klanten kaasjes te laten proeven.’

‘Ik houd niet van kaas,’ zei Meryem en ze schudde haar hoofd. ‘Ik ga kotsen als ik het al ruik.’

‘Kotsen, kotsen… Meryem, je kunt ook overdrijven, hè,’ zei Jeffrey sussend. ‘Is er iemand anders die het dan zou willen proberen? Loubna, jij misschien?’

Loubna schudde haar hoofd.

‘Maar jongens, we kunnen Claire toch niet het werk in haar eentje laten doen?’

‘Nou, zo ingewikkeld is het ook weer niet,’ zei Claire droog. ‘Als ik alleen maar een uur kaasjes hoef uit te delen.’

‘En voorsnijden,’ waarschuwde Jeffrey.

‘Nou, dat lukt me ook nog wel.’

‘Oké, dus Claire deelt zaterdag de kaasjes uit bij de opening van het seizoensthema. Check.’

De werknemers gingen uiteen terwijl de deuren van de supermarkt openden.

Ongeacht welke dag van de week het was, er stonden ’s ochtends altijd mensen voor de deur, klaar om de winkel te bestormen. Doordeweeks waren het vaak ongeduldige moeders en vaders die met hun kinderen nog een verplichte appel of ander essentieel onderdeel van de lunchtrommel moesten halen, of eenzame bejaarden die het personeel bestookten met onzinnige vragen.

Eenzame bejaarden werden het meest gehaat. Ze klaagden steevast over producten die uit het assortiment waren verdwenen, of producten waarvan de verpakking was aangepast. Bij de koffiecorner verzamelden de bejaarden zich met hun kakikleurige jassen en rollators.

Hoe aardig Loubna, Meryem, Lamyae, Claire of de anderen ook waren, het was nooit goed. Altijd verzuchtten de bejaarden dat de winkelmanager erbij gehaald moest worden. En zodra Jeffrey uit zijn kantoortje kwam, nederig en behulpzaam als een lakei, kreeg hij de eerste paar minuten te horen wat er allemaal niet deugde, maar daarna ging het gesprek over op andere onderwerpen. Vaak had het ermee te maken dat de leefwereld van de bejaarden kleiner werd en dat er steeds meer om hen heen gebeurde dat ze niet begrepen, of het nu om draadloos betaalverkeer of zelfscanners ging. Na hun klaagzang over de prijsstijging van thee of jong belegen dropen ze af, gaven ze Jeffrey een schouderklap en gingen weer verder.

Claire rookte sinds kort geen gewone sigaretten meer maar was overgestapt op elektronisch roken. Het was een hele onderneming, waarbij ze één keer in de zoveel tijd vloeistof in een klein reservoir moest gieten, en daarna kon ze op een knopje drukken en inhaleren. Geen rokersadem, stinkkleren en -vingers meer, tot grote vreugde van haar ouders, die dachten dat ze gestopt was met roken.

Terwijl ze met haar getuite lippen de vettige dampen uitstootte, keek ze naar het Babylon Hotel & Restaurant aan de overkant.

Daar stond een jongen die zo te zien ook pauze hield. Hij rookte en dronk uit een blikje. Ze had hem eerder gezien. Het was een knappe jongen.

Hoe zou hij naar haar kijken?

Een vrachtwagen kwam voorgereden. De chauffeur stapte uit en opende de laadklep. Hij trok aan metalen karren met gekoelde etenswaren. Zwijgzaam liet hij de klep verder zakken, die nu als lift fungeerde. De chauffeur hield de karren vast zodat ze er niet vanaf konden lazeren. Jeffrey kwam naar buiten, met een roedel sjouwers in zijn kielzog.

Claire had de chauffeur ook al een paar keer gezien, maar hij gunde haar geen blik waardig. Een blonde in een oranje uniform, dat was geen partij voor hem. In een privésituatie had hij misschien wel een praatje met haar gemaakt omdat ze er lekker uitzag, maar nu moest hij door.

Terwijl de sjouwers zich ontfermden over de kratten met kwarktonnetjes en melkflessen, rolde Jeffrey met de chauffeur een grotere metalen kar naar buiten en zette deze behendig op de klep. Deze kar was gevuld met grote potten met ingemaakte groenten waarvan Claire nooit begreep wie dat kocht. Ze kende niemand die de bleke asperges, bloemkoolroosjes en wortelrasp op zuur at, of ze moesten het allemaal angstvallig geheim houden. Deze kar mocht vanwege een of andere wetgeving niet door de sjouwers worden aangeraakt en was alleen voorbehouden aan gecertificeerd personeel, zoals Jeffrey. Het had iets met het gewicht te maken. Je moest er een cursus voor hebben gevolgd.

Claire vond het prima. Ze inhaleerde de dikke smook na een klikje op haar Justfog en keek toe hoe Jeffrey balanceerde op de klep, terwijl die omlaag kwam.

Hij hield de kar met zuurwaren op zijn plek, maar het leek of een veiligheidspal bij de wielen niet was ingeschakeld, want de kar zwiepte vervaarlijk heen en weer. ‘Kijk uit, hij gaat rollen,’ waarschuwde de chauffeur nog, waarna de kar tegen Jeffrey stootte en hem meenam in zijn val.

De zuurwaren stortten op Jeffrey. Sommige potten waren gebarsten. De chauffeur sprong hem te hulp. ‘Mijn been, mijn benen!’ kermde Jeffrey. Het metalen frame met de honderden kilo’s glaswerk drukte op zijn onderbenen. Hulpeloos lag hij daar, terwijl de chauffeur het apathische winkelpersoneel om assistentie vroeg.