VOORBIJ HET WEDERWOUD

Young Adult

Eerste druk: 22 september 2020

© 2020 Valentijn Ringelberg

© 2020 Uitgeverij Hamley Books

Illustratie cover: Thomas Philip Acid

Coverontwerp: Lauren Dawes, Sly Fox Cover Designs

Grafisch design: CP Smith

Illustraties binnenwerk: Thomas Philip Acid

Redactie: Chinouk Thijssen – Iris ten Broeke

ISBN 9789463967273

NUR-code: 285

Proloog

Nacht. Zwarte gewaden wapperden in de koele, straffe wind. Twee gestaltes stonden op het hoogste balkon van het kasteel op de top van Fulsur Piek. Hun gezichten werden slechts verlicht door het schijnsel van de maan en hun houding was afstandelijk en statisch.

‘Ambassadeur? Heeft u mij gehoord?’ vroeg de een. ‘Er zijn Nomaden buiten de verlaten stad gesignaleerd.’

Een geërgerde zucht. ‘Ik heb je verstaan, ja. Wat ik echt wil weten is wat ze daar deden. Naar mijn weten hebben jij en de rest van de Raad hen al lang geleden duidelijk gemaakt dat ze hier niet meer welkom zijn. Ze hebben toch geen nut meer nu er al generaties lang geen Vhéi meer geboren zijn. Waarom val je mij hiermee lastig?’

Ondanks het venijn dat in de woorden van zijn gesprekspartner doorklonk, waagde hij het om naar de balustrade te lopen. ‘Dat is het ’m nou net.’ Hij keek de ander aan met een glinstering van angst in zijn heldere ogen. ‘Er gaan geruchten dat er zich een Vhéi schuilhoudt in Eudime, het Wederwoud om precies te zijn. Dat was waar de Nomaden naar onderweg waren.’

‘Wat?!’ Het woedende stemgeluid galmde even na in de stilte van de nacht. ‘Als dit waar is dan… Laat maar. Wie weten hier nog meer van?’

‘Niemand. Ik ben direct naar u toe gekomen. Volgens onze infiltrant heeft de Compagnie hun pardon verleend om de brug over te steken. Ik denk dat we er goed aan doen om…’

‘Het kan me niets schelen wat jij denkt. Het had nooit zo ver mogen komen. Hoeveel verder denk je dat dit gerucht van je zich heeft weten te verspreiden?’ Elke onrustige voetstap werd bijgestaan door het knarsende geluid van steen op steen. ‘Zorg ervoor dat dit discreet wordt afgehandeld en praat er met niemand over.’

Er klonk een kort kuchje ter protest. ‘Met alle respect, Ambassadeur. Ik sta onder directe orders van uw vader om alle activiteit rondom de Vhéi persoonlijk aan hem te rapporteren. En na het dispuut met de reuzen denk ik dat ik mijn plicht niet kan ontlopen. Niet nog een keer.’

‘Ik peins er niet over!’ Opnieuw werd hij in de rede gevallen door een stem vol minachting. ‘Vergeet niet dat ik jou die zetel in de Raad heb toegekend en dat ik ook in staat ben om die met een knip van mijn vingers weer onder je voeten vandaan te trekken. Dit blijft tussen ons.’ Krachtige handen sloten zich om de rand van het balkon. ‘Ik zal eigenhandig laten controleren of het waar is. Uitgerekend het Wederwoud… Hoe moeilijk kan het zijn om een wees te vinden tussen de wilden en het ongedierte dat daar rondzwerft?’

‘En wat moet er worden van de Nomaden?’

‘Maak je daar maar geen zorgen over. Mijn Orde zal met ze afrekenen. Ik vertrouw erop dat je je mond zult houden, laat het me je niet nog een keer hoeven zeggen.’

‘Zoals u wilt, Ambassadeur. Zoals u wilt.’

1

Haar kalme gezicht verraadde niets. Nu ze daar zo ongestoord lag te slapen was het net alsof er nooit iets met haar gezondheid aan de hand was geweest. Dat ze een vol leven had kunnen leiden tussen de bomen van het Wederwoud in plaats van tussen deze vier muren van klei en hout. Dat haar lichaam het niet al lang geleden had opgegeven en haar geest nog altijd de hare was.

Met heel mijn hart zou ik willen dat er een kern van waarheid in zat. Haar kalme gezicht verraadde niets, maar ik kende Céli langer dan vandaag. En iedere keer dat onze ogen elkaar ontmoetten wist ik het. Mijn zus had niet lang meer.

Voorzichtig plantte ik een kus op haar klamme voorhoofd en ik maakte aanstalten om uit de hut te vertrekken.

‘Phaun?’ hoorde ik haar naar me vragen en haar blik vond de mijne. ‘Ik beschouwde jou niet als iemand die haar bloedeigen zus zou laten verhongeren,’ grapte ze vanonder haar verfomfaaide beddensprei.

Opluchting viel over me heen. Alleen op goede dagen kon ze grappen maken. En er nog luidkeels om lachen ook. Positief blijven, genieten van de kleine dingen. Dat is wat Céli dan deed en voor even hield ze zich niet meer bezig met de pijn. En zodra het beter met haar ging, ging het dat ook met mij.

‘Ha ha, heel grappig,’ verzuchtte ik en ik gooide al rollend met mijn ogen een lange groene lok haar over mijn schouder. Ik keek Céli ondeugend aan en nam plaats op de rand van haar bed. ‘Vergeet niet wie er elke ochtend vroeg uit de veren moet om een feestmaal te bereiden voor hare majesteit.’

Op het moment dat ik de woorden had uitgesproken wist ik dat ik een fout had begaan. De sombere uitdrukking op het gezicht van mijn oudere zus bevestigde dat. Al was het er maar voor een seconde of twee geweest, voordat haar hoofd haar hart had weten in te halen.

Ik had mezelf mee laten slepen door het vooruitzicht op een positief begin van de dag en ik kon mezelf wel voor de kop slaan. Al was het slechts een onschuldig grapje geweest, het was dom van me om de draak te steken met iets wat zo gevoelig lag. Natuurlijk had Céli er niet voor gekozen om het leven op deze manier te moeten leiden. Daar zou niemand voor kiezen.

Met een zwakke hand veegde ze de schuldige blik van mijn gezicht. ‘Je weet toch dat ik je iedere dag dankbaar ben? Als ik jou niet had, Phaun. Dan was het…’

Ze staakte gedwongen haar zin vanwege een luide hoestbui. Zoals na al die jaren routine was geworden, plaatste ik een arm onder haar achterhoofd en de ander rondom haar middel om Céli met kussen en al overeind te helpen. Verder zei ze niets meer. Zelfs een kleine inspanning als deze kostte haar grote moeite.

Van kinds af aan keek ik al tegen mijn grote zus op. Ze was slim, mooi en vol levenslust. Een echte doener die bij alles wat ze deed een lach op haar gezicht droeg.

Maar haar lichaam had het lang geleden opgegeven. Een ziekte die langzaam zijn tol begon te eisen had haar geclaimd. Iets onzichtbaars, iets ontastbaars onder het huidoppervlak nam stukje bij beetje mijn zus van mij af.

Al jaren was Céli volledig van mij afhankelijk. Terwijl zij degene was geweest die mij had opgevoed, waren de rollen inmiddels volledig omgedraaid. En ik wist dat dat nog wel het meest aan haar knaagde. Niet het feit dat ze daar weg lag te kwijnen, dat ze slechts een omhulsel was van de persoon die ze ooit was. Maar juist dat het ook mijn leven compleet op z’n kop had gezet.

Ondanks het feit dat Céli degene was in wie de slopende ziekte zich schuilhield droegen we de last ervan beiden op onze schouders.

Met mijn vingers veegde ik de haren uit haar gezicht, wat er van haar haren over was gebleven tenminste. Haar eens zo volle groene haardos was vlassig geworden en de kleur was nu een onheilspellende bruintint, als de verdorde bladeren van een boom in de herfst.

‘Hier, neem een slokje,’ stelde ik voor, terwijl ik de kleine kelk die op haar nachtkastje stond naar haar mond bracht. ‘Het is vers.’

Ze nipte aan het water en om me ervan te verzekeren dat ze het binnenhield volgde ik de rilling die door haar sidderende lijf gleed.

Voor even hield ik me stil om te kijken of er nog iets zou volgen. Maar toen het niet kwam stond ik op en liep ik naar de deur. Ik wist dat Céli er een hekel aan had als ik daar maar zou blijven staan. Passief. Haar en al haar ellende gadeslaand. Vol wanhoop, vol medelijden. Ze haatte het. En ik haatte het dat ze me er na al die jaren nog steeds op wist te betrappen.

‘Goedemorgen zus, ik ben zo weer terug.’

Vermoeid liep ik naar buiten en ik werd overspoeld door een combinatie van de verwarmende zon en de geur van mos. Het was alweer weken terug geweest dat de wolken plaats hadden gemaakt voor de heldere hemel. Zelfs de ruggen van de kiezeltjes, die het pad vormden van Céli’s hut naar die van mij, voelden warm aan onder mijn blote voeten. Het gaf me goede hoop dat de lente zich haar plekje in de lucht aan het toe-eigenen was.

Ik greep mijn rieten mand van de spijker en trok de dichte begroeiing van het Woud in.

Zelfs met mijn ogen dicht zou ik mijn vaste vindplaatsen van eetbare bloemknoppen, zoete vruchten en knapperige noten kunnen opsporen binnen een kleine afstand van ons open plekje tussen de bomen. Vandaag was geen uitzondering en al vlug bevond ik me daar waar ik moest zijn.

Soms had ik het gevoel alsof elke dag hetzelfde was. En in zekere zin was dat natuurlijk ook zo. Iedere ochtend stond ik vroeg op, bracht ik Céli een kan vers water en plukte ik een ontbijt voor ons bij elkaar. De rest van de middaguren stond ik voor haar paraat om haar te helpen bij haar basisbehoeften, de beperkte bewegingsoefeningen die ze nog kon uitvoeren en de voorbereidingen voor ons avondmaal.

Waarom deed ik toch al die moeite? Geregeld betrapte ik mezelf op die gedachte. Er waren dagen dat mijn zus geen hap door haar keel kreeg. Dagen waarop ze per ongeluk een ongecontroleerde beweging maakte en mijn harde werk zonder pardon op de vloer belandde. Of dagen waarop haar smaakpapillen dusdanig verdoofd leken te zijn dat het niet eens uitmaakte wat ik haar voorschotelde.

Maar ik moest wel. Ze was en bleef mijn zus. Céli rekende op me. We waren volledig op elkaar aangewezen en ik twijfelde er niet aan dat ze hetzelfde zou hebben gedaan als het andersom was geweest. Dat had ze, meer dan ik ooit zou kunnen goedmaken, bewezen tijdens mijn opvoeding. Maar nu was het aan mij om me over haar te ontfermen.

Terwijl ik me een weg baande over boomwortels en gladde stammen verfraaid met rijen paddenstoeltjes hield ik mijn puntige oren open. In het Wederwoud, waar we ons hele leven hadden gewoond, was elke stap een avontuur. Elke boom was te beklimmen als je maar graag genoeg wilde, elke vrucht was een feestmaal en elke ontmoeting met de vele diersoorten was een belevenis op zich.

Als jonge Elfyn had ik dat met heel mijn wezen gevoeld, maar nu? Waarom voelde ik het niet meer? Waarom waren mijn gevoelens dermate afgevlakt en voelde iedere minuut die ik van mijn zus was verwijderd alsof ik haar teleurstelde?

Al hurkend slaakte ik een zucht en ik schudde de gedachte van me af. In een vloeiende beweging zorgde ik ervoor dat de grond mosvrij werd. Onder de vochtige groene laag staken kleine roodbruine stekjes uit de aarde, ieder bedekt met talloze doorns. Uit ervaring wist ik dat ze scherp waren als een naald, maar het vertelde me ook dat er onder de grond een rijpe collectie aardbramen verscholen zat.

Terwijl ik ze fanatiek de aarde uit groef en het zonlicht in bracht vond een luid geknor zich een weg naar mijn oren. Mijn mondhoeken trokken omhoog toen ik ook de bijbehorende natte snuitjes op mijn enkels voelde kietelen.

‘Jullie moeten nog even geduld hebben,’ sprak ik de groep nieuwsgierige graafzwijntjes toe terwijl ik mijn hand over een paar van hun witgestreepte ruggetjes haalde. ‘Zoals altijd heeft Céli eerste keus.’

Als onze provisie het toeliet schotelde ik ze onze kliekjes voor en in ruil daarvoor werd ik door de varkentjes met hun bruine ruwe vacht getrakteerd op een heus knorconcert. Ze wisten maar al te goed dat ik hun glanzende kraaloogjes niet wist te weerstaan en vandaag vormde geen uitzondering.

Een klein gedeelte van mijn vangst strooide ik hun kant uit en ik borg de rest op in mijn mand. ‘Daar blijft het helaas bij, jongens. Geniet ervan!’

De deur stond open toen ik terugkeerde. Paniek schoot door me heen terwijl ik de mand met inhoud en al op de keien liet kletteren. Het gebeurde zelden dat we bezoek kregen in ons krakkemikkige optrekje aan de rand van het dorp. En al gebeurde het wel, dan kwam het nooit voor dat Céli uit haar bed opstond om de deur open te doen.

‘Wie is daar?!’ gilde ik terwijl ik half de hut binnenviel en met grote ogen de gehele ruimte in me probeerde op te nemen.

Céli lag nog steeds in bed, maar over haar heen gebogen zat iemand met een witte mantel waardoor ze beiden deels werden verhuld. Een oude hand, bedekt met paarse markeringen, had zich om haar schouder geklemd.

Een opgeluchte zucht ontsnapte uit mijn keel. ‘O heilige maankrekels nog aan toe, Ofylius. Jij bent het!’

‘Geef je lichaam de tijd om de spanning los te laten,’ drukte hij Céli op het hart en hij draaide zich kalmpjes naar mij toe. ‘Het was weer tijd voor haar controle.’ Ofylius stond op en gaf me een omhelzing waarna hij me een vraag toewierp: ‘En wat heeft onze druktemaker uit het Woud meegenomen deze morgen?’

Met een nog jachtig kloppend hart van de schrik sloot ik mijn ogen. ‘Iets wat nu verspreid over de grond ligt, je wordt bedankt,’ grapte ik en ik liep de hut uit om het bij elkaar te rapen.

Was er echt alweer een maan verstreken sinds de oude heler voet in onze hutten had gezet? Ik had het gevoel dat zijn laatste bezoek niet eens zo ver terug was geweest. De tijd moest sneller doorgetikt hebben dan ik in de gaten had.

Ofylius speelde als heler een grote rol in het Wederwoud en samen met de andere twee genezers hadden ze de belangrijke taak om de Elfyns uit alle zeven dorpen gezond te houden. Zo lang ik me kon herinneren was de oude man er voor Céli en mij geweest.

Zijn haarloze hoofd glom in de zon die door het raam naar binnen sijpelde en op zijn gezicht droeg hij een eeuwige glimlach van oor tot oor. Van zijn kin tot aan zijn tenen was Ofylius’ huid bedekt met een assortiment sierlijk geplaatste markeringen, alle donkerpaars van kleur door de speciale besseninkt die in zijn huidlaag was gepigmenteerd.

De heler had mij ooit toevertrouwd dat al zijn kennis over aandoeningen, geneeskrachtige kruiden en recepten voor medicinale brouwsels een plek op zijn lichaam had gekregen.

‘Alles maar ophopen in een klein breintje in een nog kleiner koppie is ook niet al te aardig voor jezelf,’ had hij gezegd.

Waar hij ging, ging zijn kennis. En dat kwam goed van pas aangezien de drie Wederhelers alle Elfyndorpen afreisden om te kijken waar hun assistentie nodig was. Bij geboortes bijvoorbeeld, of bejaarden die niet meer zo soepel waren als Ofylius zelf. Maar ook bij ziektes. Ook bij Céli.

‘En?’ vroeg ik toen de heler en ik op het houten bankje voor mijn hut hadden plaatsgenomen. Een bescheiden lentezonnetje verwarmde mijn neus en kleurde onze huid in warme tonen. ‘Hoe gaat het nu?’

‘Met mij gaat het prima, kind. Beetje stijfjes in de benen, maar verder dikke prima.’ Hij nam een slok van de thee die ik zojuist voor ons had gezet en keek me over de rand van zijn mok aan. ‘Maar dat was zeker niet wat je bedoelde?’ grapte hij terwijl ik nerveus mijn hoofd schudde. Ofylius schraapte zijn keel voordat hij vervolgde: ‘Haar conditie is onveranderd ben ik bang. En dat is al een tijdje zo.’

We wisten allebei dat Céli’s ziekte niet te genezen viel. Dat had hij, evenals zijn medehelers, inmiddels al lang geleden vastgesteld. Ook nu wond hij er geen doekjes om en hij had het me eerlijk verteld. Recht voor zijn raap.

Ik probeerde de brok in mijn keel weg te slikken. Het bleef moeilijk om te horen, maar het was tenminste de waarheid. Céli zou nooit meer beter worden.

Toch gleed er een sprankje hoop mijn gedachten binnen. ‘Onveranderd?’ herhaalde ik. ‘Dus het is ook niet verergerd? Zal het de rest van haar leven zo blijven?’

Eén blik in de ogen van de heler was genoeg om mijn vraag te beantwoorden. Wat verwachtte ik nou? Die ziekte, die hatelijke ziekte… Het vrat haar op. Van binnenuit tot er niets meer overbleef dan een schim van wie ze ooit was. Het ging onveranderd wáárdeloos met Céli’s gezondheid.

Hoelang nog? Hoelang duurde het nog tot er niets meer van haar over was? En hoelang kon ik mezelf nog dwingen om het vol te houden?

Ofylius plaatste zijn hand, die nog warm was van de mok die hij er voorheen in beet had gehad, op mijn schouder. ‘Phaun. Wordt het niet eens tijd dat…’ Even pauzeerde hij en hij keek me indringend aan. ‘Je weet wel. Wordt het niet eens tijd dat we haar laten gaan?’

2

Mijn geweten vertelde me dat hij het goed bedoelde en dat hij slechts een luisterend oor aan mijn vermoeidheid wilde bieden. Maar mijn hart kreeg de overhand en vocht genadeloos terug tegen mijn rationele geest.

Met samengeknepen handen stond ik op. ‘Hoe kun je zoiets zeggen?!’ Ik wierp Ofylius een venijnige blik toe en zette instinctief mijn knieën op slot. Alsof ik me er fysiek op voor moest bereiden om een klap te incasseren. ‘Haar tijd zit eraan te komen. Dat weet ik zelf ook wel! Maar het is niet aan jou, of mij, of wie dan ook om voor haar te bepalen wanneer dat is. Ik weet dat ze moe is, dat ben ik ook. Alleen weiger ik de hoop nu al op te geven. Hoor je me? Ik geef nog niet op!’

Nog geen twee uur geleden had Céli de energie op kunnen brengen om een grap te maken. Wellicht was dat hetgeen geweest dat mijn vuur had aangewakkerd. Of de stille hoop die ik in me koesterde dat dit een van de betere dagen zou worden misschien. Hoe dan ook, ik wilde er niet langer aan denken.

Ofylius, die irritant genoeg de rust zelve was, zat nog altijd onberoerd op het bankje. Het was niet de eerste keer dat ik tegen hem was uitgevallen en ik gokte dat het ook niet de laatste keer zou zijn. Hij kon het hebben. Hoe boos ik ook zou worden, hoe lelijk ik ook tegen hem zou doen en hoe vaak ik ook in tranen uit zou barsten. Hij kon het hebben. En bij die gedachte begon mijn onrustige ademhaling weer iets te zakken.

‘Sorry,’ fluisterde ik. ‘Sorry dat ik…’

‘Kind, schei uit,’ onderbrak hij mijn poging tot het aanbieden van mijn excuses. ‘Het is zinloos om spijt te hebben van de dingen die je niet meer kan veranderen.’ Hij stond op en reikte me mijn thee aan. ‘Drink dit op en ga dan even het dorp in. Je hebt afleiding nodig, dat is alles.’

Ik nam een slok en keek hem dankbaar aan. De thee, die inmiddels lauw was geworden, verzachtte mijn keel en zorgde ervoor dat mijn opkomende tranen zich terugtrokken.

‘Ik zal bij je zus blijven om te kijken of er iets is wat ik kan doen om haar pijn te stillen.’

Met opluchting in mijn lichaam liep ik door het gedeelte van het Woud waar de houten hutten tussen, in en onder de bomen de beginselen van het dorp markeerden.

Het kwam zelden voor dat ik even niet met mijn zus bezig hoefde te zijn. Uiteraard was ik wel eens van huis om onze voedselvoorraden aan te vullen of waren er momenten dat ik me terugtrok in mijn eigen hut. Maar op elk van die momenten was ik alsnog met mijn gedachten bij Céli.

Wat als ze iets nodig had? Om eten, drinken of ondersteuning zou vragen? Ik kon het idee niet verdragen dat ze daar in haar bed zou liggen en er niemand was die haar te hulp kon schieten. Het was simpelweg mijn verantwoordelijkheid en alleen ik kon haar nog helpen.

‘Pardon!’ Mijn gedachtestroom werd onderbroken door een luide mannenstem wiens eigenaar mij al schommelend met een kruiwagen vol wildbloemen passeerde.

Het zweet parelde op zijn voorhoofd terwijl hij het dorpslaantje, dat tussen de hutten doorliep, volgde. Met volle concentratie liet hij de bloemen met wortel en al strategisch op de grond neerploffen.

Wat een karwei was het om traditiegetrouw ieder jaar – als de lente begon – de mooiste bloemen te vergaren van de uitgestrekte kustweides, die de grens vormden tussen Woud en water. Al voordat de winter haar nevel had ingeroepen gingen de meest fanatieke bloemzoekers op pad om zichzelf een perkje toe te eigenen. Een heuse sport op zich onder ons Elfynvolk. En dat allemaal om de natuur te eren en de zeven dorpen te verfraaien met wat het ons te bieden had.

Ook nu, voordat de wortelige kluiten zelfs al in de grond waren geplant, gaf het een bonte gloed aan mijn omgeving. En dan te bedenken dat het straks allemaal weer moest worden teruggebracht.

Nu ik de man zo zag zwoegen begon ik me bijna schuldig te voelen dat ik de tijd niet kon vinden om mijn steentje bij te dragen aan het tafereel. Ook al betwijfelde ik of ik het geduld op kon brengen om een hele stek uit de aarde te graven.

Als jonge Elfyn groeiden we allemaal op met de regel dat er nooit geplukt mocht worden aan een bloeiende bloem, de sieraden van de natuur. Elke vergaarde struik moest uiteindelijk weer terug worden geschonken aan de weides. Zo kwam het Wederwoud ook aan zijn naam. Alles vormde een cirkel en het Woud veranderde daardoor voortdurend.

Het was bijna alsof ik het dorp weer voor de eerste keer zag met al dat moois in mijn blikveld. Het leek zo lang geleden dat ik me onder de andere Elfyns had begeven. Het was alleen Céli en ik. Samen. In de bubbel die we om ons heen hadden gecreëerd.

Ofylius had gelijk gehad dat ik een moment van afstand nodig had. Op dagelijkse basis was deze ademruimte een luxe die ik me niet kon veroorloven.

‘Excuseer? Juffrouw?’

Ik keek op en zag een gerimpeld gezicht omsloten met lang vaaloranje haar mijn kant op staren.

‘Juffrouw?’ sprak de oude dame mij nogmaals aan. Ze was gekleed in bonte doeken, maar haar gezichtsuitdrukking stond allesbehalve vrolijk. ‘Kunt u mij misschien vertellen of dit de juiste weg naar de markt is?’

Ik knipperde vluchtig met mijn ogen om weer helder na te kunnen denken. ‘De markt. Helaas is die er maar eens per jaar tijdens…’ Opnieuw nam ik het dorp in me op en ik realiseerde me dat de lente aangebroken was. En daarmee de markt en…

‘Grootmoeder, daar bent u!’ Een dorpsmeisje, dat naar inschatting van ongeveer mijn leeftijd moest zijn, voegde zich bij ons. ‘Wat fijn om u weer te zien,’ zei ze met haar zangerige stem.

De oudere dame keek haar kleindochter liefdevol aan en de twee spraken in koor de woorden Ni’Rasul uit.

Het was een traditionele Elfynbegroeting die ik al lang niet meer in mijn omgeving had gehoord. Het vertaalde zich in de moderne taal als Mijn pols ligt in jouw handen. In combinatie met bijbehorend gebaar waarbij beide gesprekspartners elkaar een duim om de pols legden en een korte knik toewierpen, was het een beleefde manier om te zeggen: Bij jou voel ik me veilig. Mijn pols ligt in jouw handen.

Vaak had ik het zelf niet meer hoeven gebruiken en ik betwijfelde of ik de vloeiende combinatie van beweging en woord nog onder de knie had. Inmiddels was de jongere generatie Elfyns uit het Woud, onder wie ikzelf, gewend geraakt aan een simpelere manier van gedagzeggen. Ni’Ra. En zelfs dat had ik al in geen tijden hoeven gebruiken.

Het meisje wierp me een verontschuldigende blik toe, waarna zij en haar grootmoeder arm in arm hun weg in de richting van de eerste marktkraampjes vervolgden. Voor heel even liet het een steek in me achter. Céli zou nooit zo oud worden.

‘Je hebt afleiding nodig, dat is alles,’ fluisterde ik mezelf Ofylius’ advies toe en ik besloot de markt ook een kans te geven.

Ik kwam dichterbij en kon mijn ogen niet afhouden van al het moois dat er voor mij in een kraampje lag uitgestald. Op het houten blad lag een handgeweven kleed waarop het silhouet van een volwassen edelhert was afgebeeld. Het was zorgvuldig over het kraampje gedrapeerd en iedere keer dat ik mijn blik verschoof kwam er weer iets prachtigs wat ik nog niet gezien had in mijn vizier.

Er lag een rijke verzameling dauwstenen, dennejade en zelfs zilverbluf, dat bijna net zo mooi was als het echte spul dat glooide als de maan. Eén ding was zeker, dit kwam niet uit het Wederwoud.

Ook de eigenaresse van al de verkoopwaar had een bijzonder voorkomen. Ze droeg lange lederen handschoenen die tot aan haar ellebogen reikten, een donkerpaars gewaad dat op plekken haast uit zichzelf over haar lichaam bewoog en haar haren, die vanonder haar mantel tevoorschijn kwamen, waren goudkleurig.

De hoeken van haar roodgeverfde lippen krulden omhoog. ‘Neem je tijd, popje. Wat spreekt je hart het meeste aan?’ zei ze met een zwoel stemgeluid. Ze moest in de gaten hebben gekregen dat ik vol bewondering naar haar en al haar verbazingwekkende verkoopwaar had staan staren. ‘Maar niet te lang, schoonheid vervaagt hoe langer je ernaar tuurt.’

Ik wierp haar een ongemakkelijk lachje toe. Wat moest ze wel niet van mij denken? Een onverzorgd Elfynmeisje met lang bij elkaar gebonden haar en een pips gezicht van het leven in de schaduw van de bomen. En dan was er nog mijn kleding. Een leemkleurig vod dat ik bij elkaar gebonden had met een simpel dun koord.

Onzeker schuifelde ik met mijn blote voeten heen en weer terwijl ik zo onopvallend mogelijk mijn groene haar in model probeerde te brengen. Nu het dorp zo volliep met reizigers uit hele andere uithoeken van Vha’Rymn zou ik mezelf er niet mee weg laten komen om er zo nonchalant bij te lopen.

Maar voor nu gaf ik mezelf nog even een vrijbrief. De markt was er immers maar eens per jaar als Lentfest voor de deur stond. Het feest bracht ieder jaar opnieuw iedereen bij elkaar. Niet alleen wij Elfyns, maar ook hele andere volkeren schonken het Wederwoud hun aanwezigheid om er hun vrijheid te vieren en verhalen te vertellen.

Ik weet nog heel goed dat ik als klein meisje niet weg te slepen was bij de Elemaera uit de valleien van Myss. Hun lichamen gloeiend van het vuur in hun aderen en hun haarloze hoofden dampend als een smeulende vulkaan. En dan de manier waarop zij hun verhalen vertelden! De Elemaera stonden erom bekend om niet met woorden te communiceren, maar in de vorm van dans.

De hele avond had ik samen met Céli onder de sterren gezeten met de reflectie van vlammen in onze ogen. Het was een dierbare herinnering die ik nog altijd koesterde.

‘Al een keuze kunnen maken?’ hoorde ik de verkoopster vragen.

Ik keek niet naar haar op. Een rode edelsteen die omhuld werd met een geeloranje gloed trok mijn volledige aandacht. Alsof hij naar me riep.

Heel voorzichtig bewoog ik me naar het sieraad toe en net toen ik het beet wilde pakken greep er iemand anders naar. Onze huid wreef langs elkaar heen toen we ons beiden direct terugtrokken en elkaar geschrokken aankeken.

‘Phaun?’ Het was een bekende stem die bij de jongen hoorde die nu pal voor me stond. Zijn piekerige haar was felblauw en stond alle kanten op zoals ik van hem gewend was. En ook zijn gelaat zat nog altijd vol sproeten. ‘Ben jij het echt? In levenden lijve?’ ging hij plagerig verder, alsof het een wonder was dat ik me in het dorp bevond.

‘Araan?’

Al lange tijd beschouwde ik de praatgrage Araan als mijn beste vriend. We hadden samen op de leerschool gezeten en spendeerden al onze dagen met de verzorging van zijn ontelbare hoeveelheid kwartelkipjes, mijlenverre wandeltochten door het Woud en het ontrafelen en bladervrij maken van mijn haar na een dergelijke excursie.

Natuurlijk allemaal onder het mom van vaardigheidstraining en educatie. Want er was bijna niets wat onze leermeesters leek te ontgaan. Zelfs nu gaf de gedachte aan hun teleurgestelde gezichtsuitdrukkingen en bijbehorende wijzende vingertjes me een nostalgisch gevoel.

De leerschool vormde het academische middelpunt van het Wederwoud en alle jonge Elfyns uit de zeven dorpen spendeerden een groot deel van hun tijd in de lange Woudleersessies van een bonte verzameling onderwijzers. Van vroeg in de ochtend tot laat in de middag kwamen we in op leeftijd gesorteerde klasjes bijeen om ons voor te bereiden op de toekomst. Wat die toekomst inhield was aan ons, maar aan de hand van een bewijsperiode werd er door onze leermeesters een suggestie gedaan.

‘Goed om je te zien!’ Ik wierp mijn vriend een glimlach toe.

Araan was nog maar net de hoogste graad van de leerschool gepasseerd en tijdens zijn drukke bewijsperiode hadden we elkaar even niet gesproken.

Ikzelf had een paar jaar geleden niet geheel uit vrije wil de leerschool moeten verlaten. Céli had meer en meer ondersteuning nodig en dat slokte vrijwel al mijn tijd en aandacht op. Het begon zijn tol te eisen en ik werd gedwongen om mijn school op te geven.

Vlak na mijn vertrek kwamen er nog regelmatig leermeesters bij ons over de vloer om mijn kennis niet teniet te doen en om die hier en daar nog wat bij te spijkeren. Maar die minderde sneller dan ik had gehoopt en de zorg voor mijn zus bleef op de eerste plaats staan.

Feitjes over diergedragingen, weetjes over weersomstandigheden en het doorspitten van een volledige drieëntwintigdelige boekenreeks over bladkunde werden steeds minder onderdeel van mijn dagelijkse routines. Het leek me op den duur niet meer de moeite waard en samen met mijn motivatie gaven ook de leermeesters het een voor een op. Ik heb het hun nooit kwalijk genomen.

‘Veertien bronsrunen,’ onderbrak de verkoopster onze staarsessie met een zucht, die opmerkelijk genoeg zowel ongeduldig als vergevingsgezind klonk. ‘Een bijzonder exemplaar, dat wel,’ zei ze terwijl ze de gloeiende steen met beide handen oppakte. ‘De traan van een Vuurvink schijnt alleen op te lichten bij iemand met een sterk hart, iemand met vuur in zijn of haar geest.’ Ze maakte er een gebaar bij alsof haar vingers vlammen waren. ‘Vooruit, twaalf dan! Twaalf bronsrunen voor het verliefde stelletje,’ voegde ze eraan toe en ze liet ons de steen nogmaals van dichtbij zien.

Ik keek Araan snel aan en hij deed hetzelfde. Wij, een stelletje? ‘Nee joh, nee!’ gooide ik er stotterend uit.

Het was niet de eerste keer dat we als koppeltje werden bestempeld, maar Araan en ik waren toch echt nooit meer dan vrienden geweest.

Daarbuiten was hij de enige van de leerschool met wie ik al die tijd contact was blijven houden. Zo nu en dan kwam hij bij onze hutten langs, die ongeveer een uur lopen waren van zijn eigen woning in het landbouwdorp. Iedere keer kwam hij met een mand vol verse eieren waarmee we steeds probeerden een nieuw recept te bereiden. Gemberflensjes waren mijn favoriet.

Araan stak zijn hand op toen de verkoopster bleef aandringen. ‘We denken er nog even over na,’ zei hij voorzichtig maar ferm en hij trok mij speels van het kraampje weg. ‘Mochten we ons bedenken dan weten we u te vinden.’

‘Dat ging maar net goed,’ lachte ik hem toe toen we eenmaal buiten gehoorafstand stonden. ‘Nog even en ze had het sieraad naar ons hoofd gegooid.’

Met heldere grijsbruine ogen keek hij me aan en hij knikte enthousiast. ‘Niets aan gelogen. Lentfest wordt ieder jaar grootser en grootser, vind je niet? De opkomst is reuze dit jaar, het zal me niks verbazen als de karavanen al beginnen aan de paleispoorten van koning Foohr zelf. Het is geweldig!’

‘Je gaat me er vast nog veel meer over vertellen?’

Araan sloeg een zijweggetje in en ik volgde zijn voorbeeld. ‘Vertellen?’ Zijn gefronste wenkbrauwen verklapten dat hij iets in zijn schild voerde. ‘Jij bent gek, je gaat natuurlijk gewoon met me mee!’

3

Met Araan aan mijn zijde liep ik door het dorpslaantje. Ik besefte nu pas hoeveel ik hem gemist had in de tijd dat hij in zijn bewijsperiode zat en te druk was om me een bezoek te brengen. Al sinds ik hem kende was hij een onuitputtelijke bron van positiviteit en zijn enthousiasme werkte aanstekelijk.

‘Elke ochtend zie ik er weer nieuwe kraampjes bij komen,’ vertelde hij. ‘Heb je de leliecakejes al geproefd? Om nog maar te zwijgen over de stoffen die de Mensen hebben meegebracht uit de Stad van Urr! En dan heb je nog de watermagie die de Datoo bij dag en dauw aan het beoefenen zijn.’ Schijnbaar had hij alle voorbereidingen en ontwikkelingen rondom de jaarlijkse viering nauwlettend in de gaten gehouden. ‘Wat een tijd om in te leven! Er zijn geen moeite of kosten bespaard gebleven dit speciale jaar.’ Ik keek hem vragend aan en direct stopte hij met lopen. ‘Dat meen je niet, Phaun? Het jubileumjaar? Je weet wel, iets met honderdzestig jaar vrede sinds de Raad Vha’Rymn bevrijdde?’ Met grote ogen en gespreide armen keek hij me aan. ‘Heb je onder een steen geleefd of zo?’

Even wendde ik me van hem af. En of ik onder een steen geleefd had. De steen die zich in mijn maag had gevormd tijdens mijn afgezonderde leven met Céli. Ik wist op dit moment niet wat erger was. Dat ik niet wist dat het jubileumjaar was aangebroken, of het feit dat er zoveel tijd voorbij was gevlogen zonder dat ik er erg in had gehad. Wat had ik allemaal nog meer gemist?

‘Je weet best waar ik al die tijd gezeten heb.’ Het klonk scherper dan ik bedoeld had en Araans mondhoeken trokken ongemakkelijk naar beneden. ‘Het is oké, Araan. Echt.’ Focus op het positieve, Phaun. Focus op het positieve. ‘Het gaat goed met me. Ik heb de zwijntjes bijna zover dat ze uit mijn hand eten. En kietelen dat die snuitjes doen, trouwens!’ Zijn uitdrukking ontspande direct. ‘En Céli is ook oké, op sommige dagen. Je weet hoe het is.’

Het was een tijd geleden dat ik hardop had laten doorschemeren hoe slopend het was om voor mijn zieke zus te moeten zorgen. Het voelde goed om het er even met iemand over te kunnen hebben, afgezien van de heler natuurlijk. Iemand die iets verder van de hele situatie af stond en alles luchtig wist te houden. Araan gaf mij lucht.

‘Ofylius is voorlopig nog wel even bij haar, dus… rondleiding?’

‘Ik dacht dat je het nooit zou vragen!’

Die dag liet Araan me een hoop bijzondere dingen zien en elke reiziger die een van de Elfyndorpen binnenliep maakte me nieuwsgieriger. Waar kwamen ze vandaan? Welke afstanden hadden ze moeten afleggen om hier te komen? En wat hadden ze op hun tocht allemaal gezien en gehoord?

Tegelijkertijd vroeg ik me af of ikzelf ooit zo’n reis zou durven maken. Alles voor zo’n lange tijd achterlaten en de wijde wereld in trekken. Ik zag het mezelf niet zo snel doen. En al zou ik het willen... Nee, het was simpelweg niet mogelijk.

Ook de dorpelingen zelf hadden het er maar druk mee om iedereen op te vangen in de lokale herberg, hun logeerkamers en de stoffen tenten waarvoor ook de ouders van Araan een van hun velden hadden afgestaan.

Richting het midden van het veld had het blauwharige gezin – bestaande uit Araans ouders en de jongste van zijn drie oudere broers – een stuk grond omringd met kleine keien en grote boomstammen. De reizigers kwamen ernaartoe om zich na een lange trektocht te komen warmen bij het vuur te midden van het veld.

Zo ook een man die, nadat Araan en ik onze buiken rond hadden gegeten en de schemering al begon neer te dalen, een eindje voor ons in het gras neerplofte. Zelfs zittend torende hij hoog boven alle anderen die zich op de plek hadden verzameld uit, groot als een eik en gezet als een berg.

Op het eerste gezicht dacht ik dat hij een dikke donkergekleurde bontjas had gedragen, maar bij nadere inspectie bleek het zijn eigen vacht te zijn. Uit zijn ronde, kale hoofd stak een indrukwekkend gewei en zijn witte baard was bij zijn sleutelbenen recht afgesneden.

‘Wat is hij?’ vroeg ik op fluistertoon en ik beet lichtelijk gegeneerd op mijn lip, bang dat ik de domste vraag ooit had gesteld en stilletjes hopend dat ik me buiten gehoorafstand van de man bevond. ‘Van welk volk is hij?’

In Araans ogen was niets af te lezen wat aanleiding gaf om me zo onzeker te voelen. ‘Dat is een Jotun, een flinke kerel als ik het goed heb.’ Dat laatste gedeelte had ik tenminste wel goed ingeschat. ‘En geloof me, dat is soms moeilijk te zien. De Jotoënn leven in de noorderhelft van het Woud, waar de bomen zich samenvoegen met de heuvels van Empé,’ ging hij verder. ‘Het komt trouwens niet vaak voor dat ze zich zo in het openbaar vertonen. Zelfs in mijn broers meest heldhaftige verhalen – waarvan je overigens maar de helft moet geloven – heb ik ze niet vaak voorbij horen komen.’ Araan schoof dichter naar mij toe alsof hij wilde dat niemand anders het zou horen. ‘Men zegt dat de Jotoënn wel duizenden jaren oud kunnen worden en dat ze met een enkele teug een boom met wortel en al de grond uit kunnen trekken.’

Gezien zijn gigantische handen kon ik me dat maar al te goed voorstellen en ik zou niet graag ruzie hebben met hem of een andere Jotun van eenzelfde formaat.

Ik kneep mijn ogen geïnteresseerd samen. ‘Waarom fluister je eigenlijk?’

Direct schoot Araan omhoog. ‘Ik dacht dat jij fluisterde?’ antwoordde hij luidruchtig lachend.

Ikzelf moest er ook aan geloven en gierde het uit. Onze uitspatting werd direct bestraft door twee zure gezichten van een koppeltje dat voor ons op een kleed in het gras had plaatsgenomen.

‘Kan dat even wat minder? Het gaat zo beginnen.’

Het viel me nu pas op dat een groot deel van de gasten hun neuzen in de richting van de Jotun hadden gericht, zijn verschijning was blijkbaar niet alleen bij mij onopgemerkt gebleven. Een stel dorpskinderen kwamen met een krakkemikkig uitziend karretje hem een kleine ton schuimend bier brengen.

Gracieuzer dan ik had verwacht nam hij het van ze aan en met elke beweging klonk er een piepende adem uit zijn brede neus. ‘Goed dan,’ sprak hij met een brommende zware stem die ik in mijn middenrif voelde doortrillen. ‘Omdat jullie zo aandringen zal het verhaal nogmaals verteld worden. Zoals Koriks moeder hem altijd zei: “Een avond zonder verhaal is een behoorlijk slecht begin van een verhaal.”’ Even pauzeerde hij en keek hij in het rond alsof hij wilde controleren of zijn woorden aansloegen bij het publiek.

Stilte.

‘Lachen mag, huilen mag, krijsen niet. Dat is Korik allemaal iets te schel.’ Hij bracht een brede, korte vinger naar de zijkant van zijn hoofd. ‘Gevoelige oren,’ voegde de Jotun er droogjes aan toe en hij keek uitdagend mijn kant op.

Mijn adem stokte in mijn keel en zonder erbij na te denken greep ik naar Araans hand. Even verbouwereerd als ik keek hij me aan en ik voelde dat hij al zijn vingers gespannen uitstrekte.

‘Gaat u nog beginnen?’ klonk een brutaal stemmetje dat haast vanuit hoog in een boom leek te komen, waardoor de aandacht gelukkig snel van ons werd afgeleid.

Korik, die zichzelf blijkbaar bij naam noemde, schraapte zijn keel. ‘Kind, als je zo lang hebt geleefd als Korik hoeft alles niet zo gehaast. Maar Korik neemt het in acht. Jullie tijd is kostbaar, de arbeider was vroeg uit de veren en de jeugd moet al gauw onder de wol. Welja, daar gaan we dan.’ Hij rechtte zijn rug en opnieuw ontsnapte er een hese adem. ‘Dit is niet alleen Koriks verhaal, maar ook dat van jou. En dat van jou en dat van jou.’ Hij wees de menigte rond. ‘Van ieder die ons voorging en van ieder die ons nog na zal komen. Dit verhaal gaat over de Raad van Vha’Rymn.’

Er vloog een koude rilling over mijn rug bij alleen al het benoemen van de Raad. Ik wist niet waarom, maar het gaf me een onbehaaglijk gevoel. Een gevoel alsof ik wilde wegrennen om me als een bang kind onder mijn bed te verstoppen. Maar aan de andere kant bespeurde ik ook een ondertoon van woede die in me naar boven kwam. Woede om de onverklaarbare angst die de Raad bij me opriep, alsof er ergens diep vanbinnen iets zat waar ik net niet bij wist te komen.

Ik kon het niet plaatsen. Ja, mijn ouders waren beiden in de strijd omgekomen, een strijd waar ook de Raad zijn rol in had gespeeld. Ik zou willen dat het dat was, maar dat was het niet.

Plots voelde ik een subtiel tikje op mijn schouder. Het was Araan die maar al te goed doorhad wanneer ik weer eens was afgedwaald en zoek was geraakt in mijn eigen hersenspinsels. Ik knikte dankbaar zijn kant op en probeerde me weer op de Jotun te focussen.