Bitterzoet

Verhalenbundel

Bitterzoet

1e druk: november 2023

Uitgever: Godijn Publishing

Redactie: Ronald van Assen

Omslagontwerp: Imber Studio, Ralph Bunschoten

De verhalenbundel “Bitterzoet” is het resultaat van een schrijfwedstrijd. De beste vijfentwintig verhalen zijn gekozen door een vakkundige jury:

Elly Godijn, Alice Bakker en Ronald van Assen.

ISBN 978-94-664-171-4

ISBN e-book 978-94-6464-172-1

NUR 303

©2023 Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Godijn Publishing.

Eerder uitgegeven bij Godijn Publishing in deze reeks:

Bevrijdingsdag (2023)

Louterend vuur (2022)

De man van de markt (2021)

Een zwarte roos op het plein (2020)

Dansende olifanten op het ijs (2020)

Rafels (2019)

Grijze klever (2018)

Influisteraar (2017)

Inhoud

OPENINGSVERHAAL

Annemieke Taffijn

Bitterzoet

1 | Leonie Crom

Hardy

2 | Philippe Noens

De ganzen

3 | Hanneke Simons

Spiegelmeisjes

4 | Annemieke Taffijn

Gekonkel

5 | Marianne Sinke

Onvoltooid verleden tijd

6 | Reinier Antonides

De waarheid over het schuurtje in de tuin van Van Dorpel

7 | Martina Trommels

Niet over rozen

8| Johan Klein Haneveld

In de bosjes

9 | Laura Weterings

Vogelen

10 | Michiel Richards

Vier vrouwen

11 | Hans-Hugo Smit

Weggestopt

12 | Leonie Wouters

Ons kent ons

13 | Luc Vos

Volhouden

14 | Luc Vos

Zoals het was

15 | Anne-Rose C. Hermer

Nina’s affair to remember

16 | Ruben van Druiten

Suikerspin

17 | Lucy Neetens

Zolang je leeft, is er een morgen

18 | Nicole van der Spek

Hersenmist

19 | Silvia van Gimst

Blind date

20 | Cecile Koops

De schommel

21 | Leonie Crom

De muur

22 | Frank van der Heijden

Kwetsbaar

23 | Nel Goudriaan

Gerechtigheid

24 | Miriam Ootjers

De prinses en de perzik

25 | Roan Botman

Laatste ronde

Bitterzoet

Dit plein komt uit in een smal steegje en dan kan ze niet meer weg. In het licht van de straatlantaarns zie ik haar slanke gestalte. Mijn voetstappen zijn nauwelijks hoorbaar als ik achter haar aan loop. Niets in de omgeving ontsnapt aan mijn blik. Mijn hartslag stijgt snel. De donkere klinkers en grijze muren onttrekken ons daar aan het zicht. In mijn keel voel ik mijn hart bonzen. Ik kom steeds dichterbij, nog even en ik kan haar geur ruiken. Ze gaat sneller lopen. Er hangt nevel die de koortsige gloed op mijn voorhoofd verkoelt. Ik neem een krachtige ademteug. Mijn licht getuite lippen blazen de lucht langzaam uit.

Haar hakken tikken op de grond. Heeft ze me in de gaten? Ach, ze kan zo dadelijk toch geen kant meer uit. Mijn grove sportschoenen geven mij het evenwicht dat ik nodig heb. Met m’n gehandschoende rechterhand voel ik onder mijn zwarte leren jas. Het gladde metaal drukt koud tegen mijn buik. Een elektrische schok schiet door me heen. Ik ben er klaar voor.

Opeens hoor ik iets achter me. Snel draai ik mij om, zodat ik het geluid kan plaatsen. Het leidt me af. Ze kiest juist dit verdomde moment om weg te rennen.

Boos schop ik tegen de muur van een gesloten winkel, ik voel de terugslag in mijn rug. Een langs fietsende man kijkt me met een boze blik aan. Dan draai ik me om, ze is ontkomen. Ik zoek wel een andere slettebak. Uit het kleine steegje, waar zij net doorheen gerend is, komt een groep jongelui aanlopen. Ik vloek binnensmonds, duw mijn baseballpet dieper over mijn ogen en trek mijn rugzak recht. Met afgewend hoofd loop ik langs de jolige en zingende jongelui. Achter mijn rug roepen ze: ‘Patser!’ Ik steek mijn vierkante kin naar voren en loop stevig door. Stelletje eikels. Ik hoop dat ze me niet herkennen als ik morgen weer voor de klas sta.

Achter het steegje ligt een goed verlichte gracht waar ik haar, ver weg, nog zie rennen. Onder uit mijn keel klinkt een grommend geluid. Ik ga verder. Er komt vanavond nog wel een ander. Ik trek mijn kraag op, steeds de donkere kant van de straat opzoekend.

Mijn hart bonkt, ik maak mezelf breder en mijn stappen worden langer. Een jong stelletje komt me tegemoet, al zoenend lopen ze mij voorbij. Zonder dat ze mij aankijken, passeren we elkaar en achter hun rug steek ik mijn middelvinger op. Deze gracht is te leeg, hier vind ik niet wat ik zoek. Een zweetdruppel raakt mijn ogen. Ik veeg mijn voorhoofd met mijn mouw af, mijn hand schuurt over mijn baardstoppels.

Verderop is een steeg met daarin horecazaken. Misschien komt daar een vrouw alleen naar buiten. Met de pas erin loop ik door, eenmaal lopen twee mensen langs me heen. De geluiden van overdag zijn verstomd. Ik pers mijn lippen op elkaar en vloek binnensmonds. In de buurt van de uitgaanssteeg vertraag ik mijn pas en loer als een adelaar in het rond. Een pislucht slaat in mijn gezicht. Ik snuif het op. Nog even, dan word ik omringd door een metaalachtige lucht; gevolgd door een warme gloed over mijn handen. Rillingen lopen langs mijn ruggengraat. In mijn hoofd zingt een regel van mijn favoriete muziek. Mama, just killed a man …

Af en toe sta ik stil om door de winkelramen mijn omgeving te bekijken, zelf sta ik in het centrum. Ik bekijk mezelf en zie een goed geklede, charmante man staan voor de etalage. Ik loop verder, er komt een rust over me. Dit wordt een mooie nacht.

Achter mij klinken voetstappen, het tikken gaat snel en laat mijn neusvleugels trillen. De klanken echoën, de geur van Chanel no.5 dringt in mijn vezels door. De lange vrouw met opgestoken haar slaat het uitgaanssteegje in. Jammer genoeg daar kan elk moment iemand vanuit een van de kroegen naar buiten komen. Ik benut graag kansen, maar dit is zelfs voor mij een no-go. De spieren rondom mijn slaap trillen. Wie weet loopt ze deze steeg helemaal door. Ik volg haar en mijn ogen laten haar stiletto’s niet los. Ik zie nog net hoe ze een kroeg binnenstapt. Achter haar rug stamp ik op de grond.

Ik heb me al half omgedraaid als ik vanuit mijn ooghoeken iemand anders naar buiten zie stappen. Ze is klein en haar blonde haren golven over haar schouders. Oude jazzmuziek zoekt zich een weg naar buiten. Ze neemt een lucht van verschraald bier mee, de kroegdeur valt snel achter haar dicht. Zonder opkijken checkt ze haar handtasje, klikt die dicht, richt zich op en komt mijn kant uit. Eindelijk! Zij is van mij! Mijn spieren spannen zich. Als vanzelf glijden mijn vingers langs het mes, ik trek het en mijn blik laat haar niet los. Mijn hoofd verschuilt zich in mijn kraag. Ze komt nog steeds mijn kant op lopen, onderwijl kijkt ze nogmaals in haar tasje. Ze heeft me nog steeds niet gezien.

Ze is nu heel dichtbij. Ineens ziet ze me. Zichtbaar houdt ze haar adem in, veert op en ook mijn ademhaling stokt. Haar gezicht is zwaar opgemaakt, met lange zwarte wimpers; een ware verleidster. Lust verhardt mijn lichaam. Ik sta klaar om haar te grijpen. Mijn bezwete handen voelen als klauwen. Ze omklemt haar tasje met haar beide handen en schiet dan onverwacht de laatste kroeg van de steeg in. In mij brult een wolf, maar mijn geopende mond maakt geen geluid.

Sissend blaas ik uit en leun tegen een koude muur. Ik draai me om, zodat het licht van de lantaarnpaal niet op mijn gezicht valt. Ik loop verder naar een stiller gebied.

Als kind was ik al anders, ik hield van brandjes, stal en was soms dagenlang weg. Nu ik bijna de middelbare leeftijd bereikt heb geven dit soort zaken me allang geen voldoening meer. Ik oefen al vanaf mijn tiende. Eerst heb ik rondzwervende dieren gedood; een vogel, later een konijn gevolgd door katten. Door de jaren heen bleef ik actief, ik ben een uitstekende jager.

Al lange tijd fantaseer ik van bloed dat tussen mijn vingers doorloopt. Dan zie ik dat ik een mes door de zachte hals van een vrouw heen haal, met een dodelijke wond als gevolg. De geur van bloed achtervolgt me.

Vrouwen, ik kan ze niet uitstaan. Die van mij voldeden geen van allen, zijn allemaal inwisselbaar gebleken. Al de vrouwen leefden op mijn kosten, verweten mij dat ik ze in de steek liet. Die pruilende lippen, het gesmeek en de natte ogen … Ik rochel en spuug op de grond.

Mijn laatste vriendin had grote blauwe ogen, ik dacht dat ze anders was. Ze was zorgzaam, maar dit veranderde in de loop van de tijd. Niets deed ik meer goed en op het laatst was ze een schim van zichzelf geworden. Een kille zeur, net als mijn moeder. Haar glimlach was bedoeld om mij te misleiden. Mijn vermogen om door haar façade heen te kijken was uitzonderlijk. Ze claimde, huilde en beschuldigde me van boosaardigheid en leugens.

Ik zie er goed uit, heb het lef om te leven, geen ander is mijn gelijke! Dat ze dat niet accepteert is niet mijn probleem. Ik heb me van haar weten te bevrijden. Eindelijk is ze weg, vergaan in zoutzuur.

Even voel ik de woede en haat weer door mijn lichaam flitsen, als een rode lap op een stier. Het beklemt mijn borst. Uiteraard werd ze gemist, dat had ik voorzien. Ik heb het verhaal over een overzeese familie goed uitgewerkt. Vanuit haar telefoon stuurde ik appjes en sms’jes naar mijzelf en haar familie. Hierin vertelde ze voor een sabbatical bij vrienden in de binnenlanden van Australië te verblijven. Ze namen mijn verhaal als zoete koek aan, smalend denk ik aan hun naïviteit. Achter hun rug om lachte ik ze uit.

Hoe hard ik ook gewerkt heb om mezelf te bevrijden, het was niet genoeg! Steeds opnieuw zie ik haar terug in de vrouwen die over straat lopen. Ze manipuleert en kleineert me en doet er alles aan om mij het leven zuur te maken. Ik accepteer het niet, nooit! Mijn lijf voelt als een gespannen boog. Ik bewonder mijn kracht en ik neem de taak op me.

Nu zoek ik mijn prooi, een gewillige – die ‘s avonds alleen over straat gaat en lonkt. Als ik mijn ogen sluit, zie ik bloed, haar nadere einde.

Achter mij hoor ik vreemden lachen en praten. Ik pak mijn mes stevig vast, maar verberg het nog onder mijn jas. Ik recht mijn rug en draai me om. Idioten. De groep loopt weg, pratend en lachend. Terwijl ik het wapen terugsteek valt mijn oog op een aureool bij een lantaarn, een lauwerkrans voor mij.

Je moet beter opletten. Verderop komt een vrouw in nauwsluitende kleding naar me toe lopen. In haar hand licht een mobiele telefoon op. Ze heeft een hoge, melodieuze stem. Haar tikkende stappen weerkaatsen tussen de huizen.

Deze is echt van mij! De woorden zoemen in mijn hoofd en mijn voeten dansen over de klinkers. Dan trek ik mijn leren jas recht, over mijn lippen komt een smakkend geluid. Ik verschuil mezelf, als een roofdier, achter een donkere bestelbus die langs de gracht geparkeerd staat. Het geluid wordt harder, niets onderbreekt haar monoloog. Onderwijl neem ik de plek waar ik ben minutieus in me op. Adrenaline giert door me heen, mijn geest scherpt zich.

De ramen die ik kan zien zijn donker, er zijn geen bewegingen en zelfs nachtdieren maken geen geluiden. Doodse stilte. Nergens prikken ogen in mijn rug en ook het water naast me is rimpelloos. De rottende lucht uit de gracht omarmt me. Eindelijk rust. Ik maak me klein, klaar voor de actie. Het gewicht van het mes ligt comfortabel in mijn hand.

Haar voetstappen komen steeds dichterbij. Ze is bijna naast me. Mijn hart bonst in mijn keel, mijn handpalmen zweten. Zachtjes klik ik met mijn tong tegen mijn gehemelte. Kippenvel trekt over mijn hele lijf en schuurt langs mijn kleren.

Dit is mijn moment! Ik zie haar gele pumps langs de bestelbus lopen. Haar stem komt ongefilterd hard bij me binnen.

‘Ik kijk echt wel uit, maak je niet zo druk Anne ...’

Ik zet me af. Met een sprong ben ik bij haar en druk mijn hand over haar mond, terwijl ik een arm om haar middel sla. Ze probeert geluid te maken, maar met harde hand smoor ik het. Ik trek haar tegen me aan en ruik haar bloemige parfum en frisgewassen haren. Ze probeert te bijten en trapt. Vals kreng. Om mijn mond verschijnt een grijnslach. Mijn ogen knijpen zich tot spleetjes.

Vanuit de telefoon wordt geroepen: ‘Sofie, Sofie.’

Sofie beweegt heftig en probeert te gillen, maar mijn greep verslapt geen moment. Haar knie raakt de mijne, maar ik trap hard terug. De beten in mijn hand doen pijn, maar het werkt als louterend vuur. Haar vechtlust en prikkelende energie stromen mijn lichaam binnen. Met onaardse kracht grijp ik mijn mes, het glinstert.

Jij bent van mij! Als een roofdier haal ik in één keer haar hals open. Dan voel ik warme rode vloeistof over mijn handen lopen. Tussen mijn vingers voelt het plakkerig aan. Het bloed vormt donkere, natte plekken op mijn jas. Ik adem uit, als vanzelf komt een nieuwe ademteug binnen. De bekende metalige geur en haar warmte laten me vlammen.

De spieren tussen mijn benen spannen zich. Zweet stroomt over mijn lichaam, mijn greep om haar heen wordt steenhard. Ik hijg en uit mijn mond komen grommende, bijna dierlijke geluiden. Even verlies ik de controle over mijn lichaam als de spanning zich ontlaadt. Mijn handen grijpen haar haar, waardoor ze half draait. Haar opengesperde mond is vlak bij de mijne. Haar gewicht wordt zwaarder, ze zakt naar de grond. Ik buig zonder wijken met haar mee. Dan leg ik haar neer. Mijn hand blijft bij haar hals om het stromende bloed te blijven voelen. Mijn lichaam ontspant zich en loomheid trekt omhoog. Als ze zo naast me ligt is ze perfect.

Met mijn vrije hand trek ik haar hoofd naar achteren zodat ik haar hele gezicht kan zien, mijn ogen laten haar niet los. Ik strijk door haar haren, druk een kus op haar rode lippen. Haar zoete smaak raakt de bitterheid in mijn mond. Haar levensvuur dooft snel, terwijl het mijne vlamt.

Mijn zintuigen staan op scherp en nemen de geuren en klanken die me omringen overweldigend waar. Een geluksroes laat me zweven. Mijn eigen veiligheid dwingt me tot afronding. Ik steek het mes in haar longen en buik. Dan duw ik op haar borst, zodat de lucht uit haar lichaam verdwijnt. Ik kijk op haar neer. De dode wijd opengesperde ogen van Sofie zien niets, ik druk ze dicht.

Mijn hand strijkt ruw langs haar arm en vindt een armband, die trek ik los. Gehaast stop ik het in mijn rugzak. Ik duw mijn neus in haar haren, de geur van Sofie omringt me. Dan snuif ik diep. Ik wil haar geur onthouden. Een moment van oprechte vrede en rust komt over me. Tot in de toppen van mijn vingers voel ik mij bevrijd van hun onmiskenbare dwang, minderwaardigheid en verleiding. Toch voelt het niet als de eerste keer, dat was perfect. Ik wil dat nog een keer. Het kan niet anders.

Ik raap de telefoon van Sofie op. Anne staat er op het scherm. Ze hangt blijkbaar nog steeds aan de lijn. Ik onthoud haar nummer. Dan druk ik de telefoon aan mijn oor. ‘Sophie kan niet meer aan de lijn komen.’ Ik gooi de telefoon achteloos in de gracht.

De tijd begint te dringen. Daarom rol ik haar lichaam naar de rand van de gracht. Een lach welt in me op. Met een goed gemikte trap rol ik Sofie van de straatstenen het water in. Ik schrik van het harde geluid als haar lichaam het oppervlak raakt. Even blijft ze drijven waarbij de paniek door mij heen flitst. Gelukkig zakt ze snel weg in de zwarte diepte. Ik geef Sofie een luchtkus en veeg met mijn mouw het zweet van mijn gezicht. Haar bloed verspreidt zich over me. Het kriebelt in mijn neus, omarmt me, maar zorgt ook voor rillingen over mijn rug.

De klus is geklaard. Mijn voeten lijken vleugels te hebben. De stad is mijn schuilplaats, ik voel haar leven in mij. Binnensmonds zing ik: Mama, just killed a man … Mijn voeten bewegen op de melodie terwijl ik de gracht afloop.

Ik sla af richting het brede water dat langs de stad loopt. Ik struikel bijna over een paaltje in de weg, maar ik herpak me snel en ga door. Om mij heen klinken geen alarmerende geluiden, de stad slaapt. Af en toe kijk ik achterom. Niets achtervolgt me. Niemand komt me tegemoet, nergens schieten lichten aan. Even sta ik een paar tellen stil achter een boom om op adem te komen, maar lang kan dat niet duren. Ik blijf in beweging, mijn rugzak gaat heen en weer op mijn rug. Verderop zijn meer schuilplekken.

Ik stop bij een witte ophaalbrug, daar ben ik verborgen achter treurwilgen. Ik ben machtig, niemand kan me wat doen. Ik open mijn rugzak, voel en mijn hand raakt de koele armband. Een brede glimlach trekt door me heen. Dan loop ik over de brug het centrum uit. In de verte klinkt een sirene.

Met elke stap laat ik het gebeurde vannacht verder achter me. Morgen is het tijd om Anne te vinden. Over een paar uur sta ik weer voor de klas.

Hardy

23 februari 2023

Een zwart pak draag ik. Het zit te strak en ik vraag mij als eerste af hoe het met Hardy is. Dat is vreemd, realiseer ik mij, want dat doe ik nooit. Ik mag hem niet, dus waarom zou het mij iets kunnen schelen? Logischer is het als ik eerst naar Peptalk Fizz omkijk. Maar ik zie haar nergens. Het lukt mij niet goed om me heen te kijken. Mijn hoofd barst, ik kan het niet goed draaien en mijn rug en bekken doen zeer. Ik weet niet waarom dat zo is. Ik zie iets wits; knipper met mijn ogen, probeer mij te herinneren wat er is gebeurd, voordat ik wegzak …

18 november 2022

‘Deze wordt het.’ Sybille perste haar lippen op elkaar.

Mijn blik volgde haar keuze. Wit, met gelige, smalle ogen. Harde trek om de snuit. Echt heel gezellig vond ik hem niet, maar blijkbaar was het een uitgemaakte zaak.

‘Arend hier zegt dat hij een stamboom heeft,’ voegde Sybille toe, alsof dat haar besluit kracht moest bijzetten. Ze aaide hem en de hond legde zijn kop op haar schoot.

‘Kijk nou!’ Sybille glimlachte vertederd. De witte Zwitserse herder had alleen oog voor haar, hij likte haar hand en ging tegen haar aan zitten.

Medewerker Arend van het dierenasiel trok zijn wenkbrauwen op. ‘Zo toegankelijk heb ik hem nog nooit gezien. Hij is anders heel eenkennig.’

‘Hoe is hij hier gekomen?’ Ik wilde weleens weten wat een stamboomhuisdier in een dierenasiel deed.

‘Ach meneer, in coronatijden wilde iedereen ineens een hond. Dan kon je naar buiten. Maar nu alle lockdowns verleden tijd zijn wil je niet weten hoeveel allergieën er ineens zijn en hoeveel honden plotseling niet meer met kinderen overweg kunnen. Deze kan het trouwens echt niet, hebben we gemerkt.’

‘Dat geeft niet want wij zijn kinderloos, nietwaar, schat?’ Haar ijskoude blik trof alleen mij. Toen ze weer naar Arend keek was ze allervriendelijkst.

‘En waar komt deze dan vandaan?’

‘De eigenaar van de hond is plotseling overleden en zijn vrouw is ziek, die kan hem niet verzorgen. Hij is wat eigenzinnig bij vreemden; zijn baas was alles voor hem.’

Sneu, uiteraard, baas dood en je moet dan maar zien wat er gebeurt. Ik stak mijn hand uit om de hond te aaien. Het duurde geen twee seconden en ik kan nog steeds niet navertellen wat er precies gebeurde, maar ik kermde van de pijn en zag dat mijn linkerarm onder het bloed zat. In een reflex gaf ik de hond een schop en dat leverde mij een kapotte schoen op.

‘Nooit een onverwachte beweging bij deze maken, meneer,’ waarschuwde Arnold. ‘Daar kan ’ie niet tegen. Gelukkig bijt hij niet altijd door.’

Sybille troostte de hond. ‘Hij meent het niet zo hoor, stil maar, niet bang zijn!’

‘Niet bang zijn verdomme?!’ vloekte ik. ‘Wat bezielt je? We gaan verder kijken, deze hond komt mijn huis niet in!’

‘Hij is gewoon bang en het is ook mijn huis. Ik heb gezegd dat het deze wordt.’

Sybille liet zich niet vermurwen. Dat ik iets goed te maken had, daar herinnerde ze mij dagelijks aan. Dus ik tikte een astronomisch bedrag af voor het stamboommonster en liep achter haar en de hond aan naar haar auto.

‘Hij wordt misselijk van autorijden zegt Arend, dus ik zet hem op de bijrijdersstoel. Wil jij een keertje achterin?’

Het was geenszins een vraag. De hond zat al voorin en gromde terwijl ik instapte. Hij keek mij doordringend aan, wendde zijn kop naar voren toen Sybille de motor startte en keurde mij de rest van de rit geen blik waardig.

Ik liet het voor wat het was. Ik had er geen tijd voor om gesprekken met Sybille te voeren over hondenopvoeding. Mijn trein naar Frankfurt, voor het najaarsweekend-congres van ons bankiersnetwerk, vertrok over een paar uur en ik moest mijn spullen nog pakken. Ik vond het de laatste tijd steeds minder erg om een paar dagen zonder Sybille te zitten, en deze keer zag ik er zelfs naar uit. Laat haar, dacht ik, ze moet zich maar met die hond zien te redden en we zien volgende week wel verder.

Ik liep naar de woonkamer om afscheid te nemen. Ze zat in een fauteuil bij het raam en de hond lag als de panter van Cleopatra aan haar voeten. Het viel mij op hoeveel Sybille en de hond op elkaar leken: het lange, smalle gezicht van Sybille, de smalle snuit van de hond, de doordringende blik, de fletse ogen. Alsof ze een eenheid vormden.

‘Ik noem hem Hardy,’ zei ze.

14 september 2022

Ze zag er geweldig uit, mijn Sybille, op de dag waarop we in het huwelijk traden. Met haar kastanjerode haren en zachtgroene jurk, die nauwsluitend haar zandloperfiguur accentueerde, was ze een plaatje. Het was haar eigen ontwerp. Gérard, de couturier met wie ze het meest samenwerkte op haar vakgebied, had het zodanig vormgegeven dat het een tweede huid leek.

Ik was blij dat mijn beide kinderen zich over hun reserves heen hadden kunnen zetten. Ze accepteerden Sybille, voornamelijk omdat ze wisten dat er geen financieel risico was: Sybille had haar modehuizen die goed draaiden en was bepaald niet onbemiddeld.

Annette was anders dan Sybille geweest, met haar donkere haar en sportieve elegantie. Ze had antropologie gestudeerd en was vaak in het buitenland. Daar had ze het virus opgelopen dat haar uiteindelijk de das om had gedaan. Dat beide vrouwen verschillende types waren was een voordeel, anders zouden vergelijkingen veel te veel voor de hand liggen. En niemand kon nu eenmaal concurreren met een overledene.

Het feest vond plaats op ons landgoed en ondanks de gemêleerde groep van gasten uit de kringen van Sybille en mijzelf was de sfeer vrolijk en prettig. September is een mooie maand, vaak nog warm nagloeiend van de zomer, maar ook al een beetje fris richting herfst.

Nadat iedereen vertrokken was zaten Sybille en ik nog even op het terras, dat uitkeek over het park en het achterliggende bos. De weidsheid die overdag zo indrukwekkend op je afkwam, werd nu beperkt door het donker en de verlichting in de parktuin, waardoor het er eerder sprookjesachtig uitzag.

Sybille streek met haar hand over mijn been. ‘Dankjewel lieverd, voor deze prachtige dag.’

Ik nam haar in mijn armen en we keken naar de versieringen in de parktuin; de witte bloemen, nu geel lijkend in de avondverlichting.

Sybille kroop nog iets dichter tegen mij aan. ‘Ik moet je iets bekennen. Ik ben gestopt met de pil.’

Ik was verbaasd. Hoezo pil? Ze had toch een spiraaltje? Of was dat Annette, nadat de kinderen geboren waren? Ik wist even niet hoe ik moest reageren.

‘Ik wil ontzettend graag zo snel mogelijk moeder worden,’ zuchtte Sybille.

Ik voelde mij ongemakkelijk. Dat zou niet gaan, niet na de vasectomie die ik drie maanden geleden had laten uitvoeren toen ik toch in Frankfurt was, waar geen wachttijden waren. Eigenlijk als verrassing voor haar, zodat zij niet degene was die zich om geboortebeperking moest bekommeren.

‘Waarom zeg je niets?’

Ik twijfelde. Het liefst had ik toen niets willen zeggen, niet op deze dag. Maar ik moest het haar vertellen, op het gevaar af dat dit momentum, de avond van onze trouwdag, eindigde met een ruzie. Ermee wachten kon niet, dat was nog veel erger. Ik schraapte mijn keel. ‘Sybille, lieverd, mijn gezin is compleet. Ik wil geen kinderen meer en kan ze ook niet meer verwekken. Ik heb een operatie laten doen.’

Sybille kwam met een ruk overeind. ‘Wat? Wanneer?’

‘Drie maanden geleden, toen ik in Frankfurt was.’

‘Toen je in Frankfurt was? Terwijl je mij al kende? Zonder overleg? Hoezo?’

Haar fletsgroene ogen leken nu heel donker en ze keek me furieus aan.

Het klopte, ja, zonder overleg. Maar mét overleg had voor de uitkomst niets uitgemaakt, mijn besluit stond vast. Ik moest er niet aan denken, aan opnieuw huilende baby’s, luiers, schoolvakanties, kinderfeestjes en kinderziektes, alsjeblieft, laat het aan mij voorbijgaan. Maar mijn verhaal klonk zwak, zelfs ik merkte dat.

‘Je had op zijn minst eerlijk kunnen zijn! Als ik dit geweten had, had ik mij nog kunnen bedenken!’

Dat klopte. Maar dat wilde ik niet.

Sybille liep naar binnen en sliep in de logeerkamer.

13 oktober 2022

Ze had vier weken niet met mij gesproken. We aten niet samen, sliepen niet samen en zagen elkaar nauwelijks. Af en toe ging ze naar de stallen op het landgoed om paard te rijden. Volgens de stalmeester reed ze het liefst op Moneypenny, de IJslander. Van Peptalk Fizz moest ze afblijven, dat wist ze. Die werd voor mij getraind voor het springconcours.

Na vier weken verscheen ze weer aan de ontbijttafel.

‘Ik wil een hond,’ zei ze.

Er was geen discussie mogelijk. Ze wilde genoegdoening en ik kon het haar niet kwalijk nemen. Ze wilde iets van haarzelf.

25 november 2022

Na het congres bleef ik een aantal dagen langer in Frankfurt, omdat zich vanuit het bankiersnetwerk een paar mooie kansen voordeden. Uiteindelijk reisde ik tevreden met de deals en de toekomstperspectieven terug naar huis en verheugde mij er zelfs een beetje op Sybille weer te zien.

Het was een regenachtige dag en toen ik de woonkamer binnenkwam zag ik Sybille in haar eigen luie stoel, bij de open haard, met een potje thee naast zich. In de andere stoel, die van mij, zat Hardy. Hij trok één oog open, gromde en sloot zijn oog weer. Ik liep naar Sybille om haar te omhelzen, maar nog voor ik bij haar was sprintte de hond naar haar toe en ging tussen ons in staan.

‘Kijk eens hoe lief,’ glimlachte Sybille. ‘Hij is echt een waakse hond voor mij.’

Ze gaf me een luchtkusje en vroeg hoe mijn reis was.

Ik was verbijsterd. Ik wilde gaan zitten, maar Hardy was inmiddels weer in mijn stoel gaan zitten en liet zijn tanden zien toen ik naderde.

‘Ach ja, lieverd, hij heeft de afgelopen week altijd in deze stoel gezeten. Leek me goed, dan kan hij een beetje aan jouw geur wennen. Laat hem maar even, hij ziet jou nu voor het eerst in huis en dat moet hij even plaatsen.’

‘Je gaat me toch niet vertellen dat ik niet in mijn eigen huis in mijn eigen stoel kan gaan zitten omdat de hond eenkennig is? Dat lijkt me toch echt niet de bedoeling!’

Ik liep naar Hardy en trok hem aan zijn nek van mijn stoel. Bliksemsnel viel hij mij van achteren aan en hapte in mijn blazer, die hij vervolgens van mij af trok en in stukken scheurde. Hij gromde en jankte toen hij klaar was.

‘Dat moet je niet doen,’ klonk de verwijtende stem van Sybille. ‘Je weet toch dat hij gericht is op één persoon, dat heeft Arend duidelijk gezegd. Dan moet hij dus wennen aan iemand anders. Als jij hem hardhandig van zijn stoel trekt voelt dat oneerlijk voor hem.’ Sybille probeerde met aaien de hond te kalmeren.

‘Zijn stoel? Hoor je wel wat je zegt? Wat zullen we nou hebben!’ Ik voelde hoe ik begon te briesen en kon mij met moeite in bedwang houden.

Sybille luisterde al niet meer. Ze negeerde mij volkomen en boog zich naar Hardy toe. Even wist ik niet wat ik moest doen. Ik verdomde het echter om op de bank te gaan zitten en beende naar mijn werkkamer.

‘s Avonds aan het diner zat Hardy wederom op mijn stoel. Tegenover Sybille.

‘Kun jij soms …’ vroeg ze, terwijl ze naar de stoel wees die naast haar stond. Ik kon me vergissen, maar ik vond haar glimlach vilein en uitdagend. Hardy had geen voerbak, maar een bord voor zich met daarop hondenbrokken. Ze staarden mij allebei aan met die gelige gloed in de ogen, stil en afwachtend. En weer viel mij op hoeveel ze op elkaar leken.

Ik had het gevoel in een slechte film terechtgekomen te zijn en ik wist een ding zeker: dit liet ik niet gebeuren! Ik liep naar de garage, trok mijn oliepak en handschoenen aan, en nam de riem van de hond en een vangnet mee naar de eetkamer. Het was absoluut een verschrikkelijke worsteling, maar het lukte mij de hond uit de eetkamer te krijgen en op te sluiten in de bijkeuken. Hij maakte een enorm lawaai en probeerde eruit te komen, maar ik had de deuren vergrendeld. Ik ging naar de eetkamer en nam plaats op mijn gewone plek. Sybille keurde mij geen blik waardig. Zwijgend aten wij ons eten.

Daarmee eindigde het echter niet. Toen ik na nog wat gewerkt te hebben naar bed wilde, trof ik Sybille in onze slaapkamer aan. Ik vond het fijn dat ze niet meer in de logeerkamer sliep en ik was blij dat we kennelijk weer aan het begin stonden van een periode van goedmaken en een echtelijk leven.

Het bed naderend hield ik plotseling in: ik zag onder het dekbed vandaan een hondenkop tevoorschijn komen. Hardy keek mij triomfantelijk aan.

‘Dit ga je niet menen! Wat zit er in je hoofd mens! Vind je niet dat …’

‘Je zult er vast begrip voor hebben.’ Sybille liet mij niet uitpraten, gaf Hardy een knuffel en ging verder met haar betoog. ‘Hij heeft echt heel erg moeten wennen. En omdat je er niet was leek het me goed om hem dicht bij mij te houden. Dat schept een band. Hij heeft vertrouwen nodig. Dat breek ik als ik nu jou in mijn bed laat in plaats van hem.’

‘In jóúw bed? In plaats van hém?’ Ik stikte bijna in mijn woorden en mijn woede werd alleen maar groter toen ik zag dat niets van mijn tirade binnenkwam. Ik kende mijn vrouw niet terug. Het leek wel alsof Sybille volkomen geobsedeerd was door dit beest. Ik draaide mij om en nam mijn beurt in het logeerkamer bed waar. Een ding was zeker: die hond moest weg!

3 januari 2023

‘Hebben jullie Eagle gekocht? Serieus?’ Ton keek verbijsterd naar de deur van de eetkamer, waar Hardy naast Sybille op de drempel stond.

Ik keek Sybille aan en zag dat ook zij niet begreep waar Ton het over had.

‘Neem me niet kwalijk dat ik hem niet kom aaien Sybille! Maar ik houd mijn vingers graag heel.’

Ik nam Ton mee naar mijn werkkamer. Als organisator van het paardenspringconcours, dat als vanouds op ons landgoed gehouden werd, kwam hij de laatste zaken doornemen.

‘Eagle? Wat bedoelde je Ton?’

‘Dit was de hond van de oude Waepenga – van Zuylen, die kortgeleden is overleden. Ik herkende hem onmiddellijk, kijk!’ Ton trok zijn broekspijp op en wees naar zijn scheenbeen. Een litteken vertelde dat er een flinke jaap gezeten had. ‘Die hond viel alles en iedereen aan omdat hij zijn baas wilde beschermen. Het ging overigens al een tijdje niet goed met Waepenga. Hij trok zich steeds meer terug uit het volle leven dat hij gewend was. Hij was ook niet op het concours vorig jaar, weet je nog?’

Ik knikte.

‘Hij was alleen nog maar met dat beest bezig. Tot ze hem vonden. Rattengif. Schijnt ook in de voerbak van die hond gezeten te hebben, maar die heeft niets gegeten. Er zat een spoortje aan de rolstoel van zijn vrouw, maar daar heeft niemand zich meer druk om gemaakt. Met MS kun je niet zoveel. Ongelukkig ongeval, denkt de politie nu nog.’

Ik dacht na. Wanneer is iets toeval? De verandering in gedrag van de oude Waepenga – van Zuylen en de gemoedstoestand van Sybille die ik meende te zien waren voldoende om me ervan te overtuigen dat mijn voornemen juist was: die hond moet weg!

18 februari 2023 in de avond

Mijn plan was simpel. Morgen bij het springconcours wemelde het van de paardenliefhebbers, ruiters en dierenartsen. En daarmee ook van de paardenmiddelen in de pijnstillers. Het kwam maar zelden voor dat geen enkel paard pijnstilling of een verdoving nodig had nadat het een been bezeerd had bij een sprong. Ik kende alle dierenartsen. Alles was bereikbaar en het was voor mij een fluitje van een cent om een verdovingsmiddel te pakken, met een verdovingspistool op Hardy te schieten en hem vervolgens te injecteren met een steviger middel, dat hem voor eeuwig in slaap zou houden. Ik stond op om naar bed te gaan. Het logeerbed, nog steeds. Op de gang kwam ik Hardy tegen, die mij met venijnig fonkelende ogen aankeek.

23 februari 2023

De witte vlek is geen witte vlek. Het is Hardy en hij rent. Hij rent naar mij toe, maar ik heb een forse snelheid. Hij kan mij niet bereiken, ik zit te hoog. Ik ben triomfantelijk, want ik weet dat hij niet heel ver meer zal rennen na vandaag. Waarom zit ik zo hoog? Het is Peptalk Fizz; ik zit op mijn paard. Natuurlijk, het springconcours. Ik breng haar in galop en wil haar laten springen voordat Hardy ons bereikt. Maar Peptalk Fizz ziet Hardy in haar ooghoeken, briest, steigert en hinnikt gillend: Hardy heeft haar been vast. Ik tuimel en val op de grond, mijn rug kraakt en mijn hoofd lijkt gedraaid op mijn nek te zitten. De witte vlek wordt zwart.

Als het zwart is weggetrokken zie ik Sybille staan, met Hardy aan haar zijde. Mijn zwarte pak zit niet meer strak. Niets zit meer strak. Ik voel mijn rug niet meer en mijn hoofdpijn is over. Ik weet niet wat ik hier op deze begraafplaats doe. Niemand lijkt mij te zien, Sybille reageert niet op mij en mijn collega’s ook niet. Ton kijkt bedrukt. Alleen Hardy lijkt te grijnzen.

De ganzen

Vandaag hoopte ik op de klimaatopwarming.

Ik werd wakker en kwam zuchtend uit de zetel – dat ik nog steeds toegeef aan het ontwaken van de wereld, aan alle sluimerende verwachtingen die erbij horen, blijft me licht verbazen.

De routine van mijn ochtend. Koffiezetten, en terwijl deze doorloopt mijn warme pantoffels inruilen voor de koude leren tuinklompen vol moddervlekken. Voelen hoe mijn tenen zich als veldmuisjes verschrikt terugtrekken door de kilte van die buitenschoenen.

Om me daarna een grote kop koffie in te schenken, en het dampend goedje mee naar buiten te dragen. Naar het meer.

Ik zorgde ervoor dat de riem van mijn kamerjas goed strak zat, gebruikte een dubbele knoop, maar zelfs dan hing het jasje losjes rond me. Om de zoveel passen moest ik met mijn vrije hand mijn pyjamabroek een stukje omhoogtrekken.

Het telkens opnieuw optrekken van die geruite flanellen broek is een handeling die ik sinds enige tijd gedachteloos onderneem. Nu ik het zo opschrijf, vraag ik me af hoeveel gewicht ik de laatste maanden precies ben verloren.

Dat gaat op voor de meeste daden uit ons leven, veronderstel ik: ze worden pas echt als we erbij stil staan. Als we er woorden aan spenderen.

Ik stond daar aan de waterkant en wachtte tot de wereld verging. Vanochtend wenste ik dat de klimaatopwarming zich veel sneller voltrok dan de laatste voorspellingen.

Je zou kunnen stellen dat ik me vandaag liet verleiden, of liet leiden, door een enigszins realistische doodswens.

Dat lijkt passend, gezien het weer. Een slordige zeventien graden in West-Europa enkele dagen voor Kerstmis? Als dat geen teken is dat de aarde op een alarmerend tempo aan het opwarmen is, dan weet ik het ook niet meer.

Maar het probleem met de werkelijkheid is dat hij het peper en zout van onze fantasie nodig heeft om vooruit te komen. In mijn verbeelding kan ik dan wel rottende vissenlijkjes zien opborrelen in het meer, samen met een loden zon die alle waterreserves in snel tempo doet opdrogen, een harde onverschillige zon die snel woekerende huidkankers veroorzaakt, maar het probleem met de aarde is dat alle hoop nog niet verloren is.

Moeder Aarde warmt op, weliswaar de laatste eeuwen veel sneller dan verwacht, maar te traag voor mij. Alles wijst erop dat moeder Gaia haar gekreun de zucht wordt die de wereld finaal zal doen vergaan, maar haar opwarming blijft al bij al toch een sluipende dood.

Voor mij mag het sneller. Ik wil dat de wereld vandaag vergaat, niet zoveel jaren later.

Ik wachtte nog even. Stoom steeg op uit mijn halflege mok, mijn badjas wapperde in de wind die het grote meer meebracht. Maar net als alle ochtenden hiervoor verging de wereld niet.

Ik weet niet meer precies waar ik het heb opgepikt, maar de bewering dat magie neerkomt op doorgedreven natuurkunde is me altijd bijgebleven.

Een fysicus begrijpt de wereld om hem heen. De wetenschapper baseert zich hiervoor op een aantal terugkerende wetmatigheden – water kookt op honderd graden, appels vallen van bomen, laat je dingen ongemoeid dan wint de chaos.

Een wetenschapper duwt de wereld in een aantal oorzakelijke verbanden, maar een magiër beheerst evengoed de kunst om de wereld naar zijn hand te zetten.

De kunst om de wereld naar jouw hand te zetten. Als die definitie opgaat, dan ben ik een vreselijke tovenaar. Dan wordt mijn fantasie nooit realiteit.

Aan de andere kant van het meer steigerde een gans, het diertje sloeg een aantal keer wild met zijn vleugels, om uiteindelijk een soortgenoot te achtervolgen. De andere ganzen kwaakten en sisten hun ongenoegen uit. Hun boze getoeter weerklonk over het water.

Totdat we dit huis kochten, nam ik altijd aan dat ganzen ergens overwinterden in het Zuiden. En wie weet? Misschien doen veel soorten dat nog steeds, maar heeft net deze toom ganzen beslist hier te blijven. Misschien zeiden ze wel tegen elkaar: ‘Weet je wat, waarom zo ver vliegen als het hier rond dat meertje in december zeventien graden blijft? De tijden veranderen, dus we veranderen gewoon mee.’

Misschien zetten ganzen de wereld zo naar hun hand. Ze willen de wereld niet verklaren, begrijpen of betoveren. Ze rollen gewoon mee met de seizoenen en getijden, in plaats van tegen de golven in te varen.

Misschien is de magie van ganzen wel sterker dan die van mensen.

Ik keek naar de wind die met het meer speelde, en zag de opkomende zon weerspiegeld worden in de wervelingen aan het wateroppervlak. Mijn blik gleed van het water langs de ganzen naar de windmolens aan de overkant. Molens die traag draaiden en hun elektriciteit opwekten. En gestaag het dorp van stroom voorzagen.

Ik keek naar een oud vissersbootje, dobberend aan de rand van het meer, en de eenzame visser die in het bootje zat en naar zijn uitgeworpen lijn keek.

Uiteindelijk, toen ik mijn koffie reeds lang op had, draaide ik me om, liep terug naar huis en ging naar binnen.

Pas nu, terwijl ik dit schrijf, realiseer ik me iets.

Toen ik vanmorgen bij het meer stond, lukte het me om niet naar de steiger te kijken. Dat gebeurt niet altijd. Maar vandaag dus wel.

Je zou dat een pyrrusoverwinning kunnen noemen.

*

Vandaag begon de dag zoals alle andere. Het ochtendritueel: ontwaken, koffiezetten, pantoffels inruilen voor buitenslippers, en dan naar het meer.

Alweer een paar dagen dichter bij Kerstmis. En nog iets warmer. Toch blijft de opwarming van de aarde me teleurstellen. Dus wenste ik vandaag iets anders.

Vanochtend koos ik voor een zombie apocalyps. In een ziekenhuis hier niet ver vandaan bevond zich patiënt zero, en wie gebeten werd, transformeerde tot een ondode ziel. Een virus rolde zich in snel tempo uit over deze regio, en er viel niks aan te doen. Het laatste redmiddel van de overheid: quarantaine en bombarderen.

De reden voor die wens hoef ik niet ver te zoeken: gisterenavond vulde een zombiefilm mijn scherm. Wat ik zag was over elkaar heen struikelende lijken. Kogels in voorhoofden. Veel gegil, en veel geschuifel.

Ik ben geen horrorfanaat, maar heb de film toch uitgekeken. Ik keek naar het verhaal over het leven tegen de dood zoals ik tegenwoordig naar alle films en series kijk – omdat het me iets te doen geeft. Omdat kijken een stuk van de nacht vult.

De mensen in de film hadden veel te vertellen over hoe erg het was hun vertrouwde wereld te zien vergaan. Over hoe oneerlijk ze het vonden, en hoe moeilijk ze het hadden. Hoe ze, ook al waren ze nog in leven, zichzelf de levende doden voelden. Wachtend op een einde dat achter elke straathoek op de loer lag.

Ik benijdde hen. Zij hadden alles wat ik wou.

Toen ik klaar was met koffie drinken en mijmeren, wilde ik aan de terugtocht beginnen.

Maar vandaag … vandaag heb ik een fout gemaakt. Deze ochtend, toen ik me omdraaide, viel mijn blik op het water dat rond de steiger dobberde. En daar was Otis – daar was mijn kleine jongen – weer aan het verdrinken.

*

Vandaag hoopte ik op een asteroïde. Niets bijzonders, gewoon een gigantische ruimterots die uit de lucht neerviel, met genoeg impact om alles plat te slaan.

Om dit verdomde meer te laten verdampen, en ons huis tot stof te verpulveren.

Ik staarde een tijdje naar de lucht, maar het enige wat ik zag was een traag voorbij kruipend vliegtuig. In die stalen kombuis zaten mensen die ergens anders heen wilden. Mannen, vrouwen en kinderen die ergens anders naartoe werden gebracht, weg van hun vertrouwde omgeving.

Geen enkele Boeing kan me brengen naar het onbekende waar ik naar verlang. Het is ook meer een tijd dan een plek. Er bestaan geen rechtstreekse vluchten naar vroeger.

Ik bleef naar het wegvliegende toestel staren. Of liever: naar de plek waar het vliegtuig voorbij was gekomen. Een lege plek aan een heldere ochtendhemel. Er scheurde geen asteroïde door de lucht. Er kwam geen doodskomeet opdagen.

Er weerklonk alleen het harde geluid van de ganzen op het meer.

Ik negeerde de dieren, en staarde zo lang naar boven tot de stijfheid als een spin mijn nek in kroop.

Toen ik mijn hoofd eindelijk naar beneden knikte, stond Otis weer op de steiger. In plaats van mijn koffie had ik een whisky in mijn hand. Het vierde glaasje die bewuste dag.

Mijn jongen droeg nog steeds hetzelfde helrode Paw Pawtrol T-shirtje als toen. Geen warme trui maar een eenvoudig T-shirtje; ook toen was het een warme kerst.

Hij zag er net zo uit als de laatste keer dat ik hem levend zag. Vrolijk, uitgelaten, met dat oranje vlindernetje dat Marjolein die lente voor hem had gekocht.

Ik balde mijn handen tot vuisten en sloot mijn ogen, maar dat weerhield me er niet van zijn vraag te horen.

Papa, mag ik buiten spelen?