Voor Miruna.

Dappere musketier

Beste vriendin

Liefste knuffeltante van Urbain, Ygor, Nessa en Pinup

Fiere supporter van al mijn avonturen

Ik hoop dat je van ergens meeleest

en dat er bloesems, puppy’s en veel koffie is waar je nu bent.

Voor Urbain en Ygor

mijn kwispelende superhelden.

Inhoud

Woord vooraf

Woord vooraf: over Hachiko

Hallo wereld!

De puppytest

De naam

Hulphonden en gewrichten

De eerste sessies

De rappel

Individuele en groepssessies

Negeren en afleiden

Bokes met choco

Roepnaam vs. koosnaam

De time-out: een straf of rust?

Commando’s

Het Veroordeelbeest

Plassen op commando?

Ondergronden en target training

Recht op toegang en welzijn van hulphonden

De Muur

It takes a village

Puppysaurus

Een hulphond is geen gezinshond

Een Plattelandsheld in de Grote Stad

Hulphonden en van thuis wisselen

Honden en gewoonten

Charlie de grote emotiespons

Een eigen tempo voor elke hond

Spiegel-honden

Grote Jongen

De stage

Commando’s van een volleerde hulphond

De Puppyversiteit

Het afscheid: een geleidelijke gewenning

De eindopleiding

De koppeling

Afscheid van een Superheld

Woord vooraf

We dromen er allemaal wel stiekem of hardop van om in ons leven af en toe iets zin- of betekenisvol te doen. Iets dat niet moet maar kan, dat misschien veel moeite kost maar ook veel voldoening geeft.

Dat is exact wat Kim Schoukens en haar partner Antoon doen. Ze zijn al jaren met hart en ziel gastgezin voor de assistentiehonden van de vzw Hachiko uit Merelbeke. Dat is een hoogst professionele vereniging die honden selecteert, aankoopt, opleidt en vervolgens gratis weggeeft aan wie er een nodig heeft. Hachiko was en is in vele opzichten een pionier in ons land, ze zitten bijna dertig jaar in het vak.

Dit boek biedt je een heerlijk en uitgebreid inzicht in hoe Hachiko de opleiding van zo’n assistentiehond aanpakt. Dat doen ze al van voor de geboorte zelfs, ze kopen honden aan die speciaal gefokt worden om later te assisteren. Je leert over de erg belangrijke puppytest, de aanhoudende en vakkundige begeleiding van de opgroeiende hond en zijn gastgezin, de intensieve trainingsperiode, de eerste kennismaking met de nieuwe baas, de stage en de voortdurende coaching. Hachiko blijft haar honden een leven lang volgen. Maar je leert ook hoe de training in elkaar steekt, het belang van de beloning, de hond die nooit verplicht wordt om iets te doen of te laten maar leert om er zelf voor te kiezen. En hoe het gastgezin de hoeksteen is van die hele, indrukwekkende opleiding.

Twee jaar. Zo lang blijft een assistentiehond in het gastgezin. Dat is een serieuze verbintenis en dus een hele verantwoordelijkheid die heel wat mensen afschrikt. Er zijn nog gastgezinnen in Vlaanderen die assistentiepups in huis nemen om ze de beste toekomst te gunnen, maar er zijn er niet genoeg. Ook daarom is dit boek belangrijk, want je krijgt een unieke inkijk in hoe het is om van zo’n extreem snoezige maar ook balsturige pup (die ook nog moet gaan puberen) een stabiele volwassen assistentiehond te maken. En het is niet voor watjes, want er komt heel wat bij kijken: over- en weergerij in alle seizoenen, vele trainingssessies, aanslagen op je kalender… En natuurlijk waar alle pups je voor stellen: de kapotte sokken en de ongelukjes in huis, liefst op een plaats waar iedereen moet passeren.

Het lukt niet zonder geduld en doorzettingsvermogen, maar je hebt er vooral en niet het minst een groot hondenhart voor nodig. En de bereidheid om dat keer op keer een beetje te laten breken. Want het grootste offer voor elk gastgezin komt aan het einde, als de hond vertrekt naar de nieuwe baas waar hij of zij van onschatbaar belang zal zijn. En al wie al eens een hond in zijn hart heeft gesloten, weet dat het pijn doet om ze te laten gaan. Toch is dat wellicht de kern van je betekenisvol engagement als gastgezin: je haalt een hond in je huis en in je hart voor iemand anders. En zoals Kim beschrijft weet je als gastgezin nog voor je eraan begint dat het afscheid er ooit zit aan te komen, het is er nooit plots. Maar afscheid weegt natuurlijk niet minder zwaar omdat het zich heeft aangekondigd. Het is zonder twijfel ook dat afscheid dat naast het lange engagement veel kandidaat-gastgezinnen doet aarzelen.

Helaas bestaat rond assistentiehonden ook veel en hardnekkig onbegrip, dat kan dit boek zeker verhelpen. Er is het misverstand dat ze medelijden verdienen omdat ze niet mogen gestreeld worden als wanneer ze aan het werk zijn. Sommige mensen houden helemaal geen rekening met het hesje dat ze dan dragen (of ze kennen het niet) en stappen er meteen op af om ze te aaien. Anderen gaan ervan uit dat die honden arme drommels zijn omdat ze moeten werken en nooit echt hond kunnen zijn. Er is ook het misverstand dat je assistentiehonden de toegang tot een winkel of terras of museum kunt ontzeggen. Daar is allemaal niets van aan en je kunt het hier allemaal lezen.

Maar zelfs mensen met sympathie zien soms enkel wat zo’n assistentiehond allemaal kan doen: onder alle omstandigheden rustig blijven, weten wanneer het tijd is om te assisteren en weten wanneer je rustig mag gaan dutten, het licht bedienen, gevallen voorwerpen oprapen, deuren open- en dichtdoen, helpen bij het aan- of uitkleden... Het is heel wat en iedereen mag er zich terecht over verbazen. Maar zo’n hond doet nog veel en veel meer, want hij geeft zijn baas die een boel van die handelingen niét zelfstandig kan stellen, de vrijheid om zorgeloos de dag door te komen, om er samen op uit te trekken, zonder iemand te moeten lastigvallen. Assistentiehonden geven die mensen niet enkel hun zelfstandigheid terug, maar ook hun plaats in de samenleving. Want dat doen al die kwispelende golden of labrador retrievers ook: het zijn ambassadeurs voor hun baas, overal waar ze komen lichten gezichten op die voorheen misschien sneller hadden weggekeken.

En daarbuiten doen ze allemaal nog altijd vlot en zonder problemen wat alle honden doen: loslopen, iets stukbijten, ravotten, in de modder gaan draaien en iets weerzinwekkends opeten. Het zijn geen slaafjes of robots, wat ze voor hun baas doen daar kiezen ze zelf voor, want het geeft ook hen voldoening.

Dit boek laat zich op twee niveaus beleven en lezen. Het ene is de informatieve blik op alle fases en nuances van de opleiding. Het andere hangt aan het begin amper enkele centimeters boven de grond. Het is de coming of age van een bolletje hond die Charlie heet. Nu ja, dat is zijn pseudoniem en je zult ontdekken waarom hij er een heeft. Charlie moet op zijn beurt ontdekken hoe de wereld in elkaar steekt en wat zijn belangrijke rol erin zal zijn. Hij heeft zijn eigen woordenschat en zijn eigen inzichten en probleempjes, zijn hormonen bijvoorbeeld die hem parten komen spelen, net als zijn onstuimigheid en zijn gevoeligheid, of de twee andere honden, hij heeft het huis en de aandacht niet voor zich alleen. Hij moet ook auto’s trotseren en weekends in een vreemde omgeving en een razendsnel groeiend hondenlijf dat hem soms in de weg zit. Maar hij heeft evenzeer het voorrecht om met nog vele andere honden te mogen leren en spelen. Het is Charlie die zijn gastgezin in beeld brengt en wat ze allemaal met hem meemaken, de hoogtes en de laagtes.

Hij vindt zich aan het eind een superheld en gelijk heeft ie.

Chris Dusauchoit

Woord vooraf:
over Hachiko

In 1994 kreeg de droom die Hachiko zou worden vorm kreeg in een tuin in het centrum van Merelbeke. Sindsdien streek de organisatie neer in haar splinternieuw, professioneel trainingscentrum in Schelderode waar zij, dankzij de steun van vrijwilligers en sympathisanten, alle ruimte hebben om hun Superhelden klaar te stomen voor hun nobele taak. Sinds de oprichting zijn er niet minder dan driehonderdtwintig honden geplaatst bij mensen die zo een Superheld nodig hebben.

Hachiko leidt hulphonden op. Geen blindegeleidehonden, maar kwispelende helpers die hun baasjes met een mobiele beperking of epilepsie bijstaan met de alledaagse dingen van het leven. De pluizige assistenten rapen voorwerpen op, openen en sluiten deuren of lades, knippen het licht aan of uit, brengen medicatie, helpen bij het uitkleden, laden de wasmachine uit, helpen met de boodschappen, … kortom, zij zorgen ervoor dat hun baasjes zelfstandig kunnen leven. Maar deze Superhelden helpen niet alleen met de praktische zaken: zij zijn ook een onschatbare emotionele steun voor hun baasjes. Zij halen hen uit hun sociale isolatie en breken het ijs.

De kwispelende Superhelden van Hachiko worden hulphond, epilepsiehond, autismehond, instellingshond of worden zelfs ingezet bij slachtofferhulp. Elke hond krijgt de job die het beste past bij zijn talenten, zodat hij zijn werk graag doet en lang aan de zijde van zijn baasje kan blijven. Maar voor zo’n assistentiehond aan de slag kan heeft ie al een heel traject afgelegd. De opleiding van een assistentiehond duurt ongeveer tweeënhalf jaar: zij leven anderhalf tot twee jaar bij hun gastgezinnen, vrijwilligers die de honden in huis nemen en in samenwerking met de Hachiko-trainers opleiden en socialiseren. Nadien gaan zij een vijftal maanden ‘op kot’ op het Hachiko-trainingscentrum voor hun eindopleiding en toewijzing aan hun nieuwe baasjes. Op de grote dag wordt elke Superheld gekoppeld aan de persoon die het beste bij hem past en kan zijn nobele taak beginnen.

Charlie is zo een superheld. Na twee jaar opgroeien, leren en heel graag gezien worden bij zijn gastgezin vond hij op het Hachiko-centrum zijn match. Vrolijk helpt hij zijn baasje met alles wat niet vanzelfsprekend is wanneer je in een rolstoel zit, tot grote trots van zijn gastgezin. Het is de bekroning van twee jaar trainen, intens graag zien en leren loslaten.

Dit boek is het verhaal van een pup die een Superheld werd. Maar het is ook een ode aan iedereen die een pupje in hun hart sloot, wetende dat ze hun vriendje zullen moeten doorgeven. Het is een hulde aan de inzet, het doorzettingsvermogen, de kracht om los te laten en de oneindige liefde die elk gastgezin aan de dag legt. Zonder daar iets voor terug te vragen, maar trots dat hun kwispelende vriend iemands leven beter maakt. Jullie zijn allemaal Superhelden.

Sandra Demeester

Algemeen directeur Hachiko vzw

Hallo wereld!

Geeuw! Dat kleine grijze bolletje in die wriemelende hoop puppy’s, dat ben ik, hoi! Ik zie nog niets, maar ik ben druk bezig met ruiken, tasten, proeven. En mijn broertjes en zusjes opzij wriemelen om het beste plekje bij mama, want die heeft de allerbeste melk voor me en ik heb áltijd honger. Ik moet hard groeien wil ik haar kunnen volgen naar de Grote Wereld achter de deur. Wat een heerlijk spannende geuren draagt ze bovenop haar vertrouwde, warme mama-aroma mee wanneer ze daar is geweest! Oh, daar zijn de vreemde honden weer. Volgens mij lopen die op twee poten? Vreemd. Maar ze verzorgen ons goed en pakken ons heel voorzichtig op voor zachte knuffels, dus die zullen wel oké zijn.

Vandaag krijg ik wat meer licht over me heen en hoor ik een raar geklik. Ze maken foto’s, hoor ik. Ik heb natuurlijk geen idee wat dat wil zeggen, maar begrijp dat twee van ons binnenkort worden verkozen voor een heel speciale missie. Plots krijg ik een bandje om. ‘Puppy Donkergroen’, dat ben ik!

De dagen en nachten vloeien in elkaar over. Wriemelen, drinken, snuffelen, piepen, slapen, spelen, repeat. Bij mama is het warm en zacht en zoet, en wanneer mijn ogen stilaan opengaan zie ik hoe mooi ze is. Hoe vreemd onze verzorgers er uitzien ook. Mensbeesten, woeft mama. Ze zijn wel lief, hoor, ook al wandelen ze op hun achterpoten en hebben ze geen staart of vacht. Vandaag hebben ze meer Mensbeesten mee, die verwonderd naar ons staan te kijken. Hallo! Nieuwsgierig wiebel ik naar de rand van de bak, en ja hoor, ik word opgepakt! Binnen enkele weken, wanneer we groter zijn, is het tijd voor de puppytest, dan zullen twee pups verkozen worden voor hun speciale missie: die mogen dan naar de Superheldenschool, en deze Mensbeesten zijn van de School. Zij komen alvast eens kennismaken. Allemaal best voor mij hoor, maar de bak melk-met-brokken staat klaar en het is hoog tijd om m’n buikje helemaal rond te eten. Samen met mijn broers en zusjes, Puppy Groen, Puppy Oranje, Puppy Rood, Puppy Roze, Puppy Geel, Puppy Blauw, Puppy Donkerblauw en Puppy Appelblauwzeegroen schuif ik aan en val ik met mijn snoet in de pap pardoes in slaap, dromend van alle geuren die de Mensbeesten met zich meedroegen.

Na enkele weken wriemelen-slapen-eten-spelen onder de warme lampen in onze veilige bak mochten we eindelijk met de mama op verkenning in de Wereld Achter De Deur. Intussen snuffelen we al dapper rond in de Kietelsprietjes. We snuiven er de geuren op die de wind met zich meedraagt en hebben beslist dat dit een ideale plek is om samen te spelen tot we van uitputting in slaap vallen en weer naar binnen moeten worden gedragen. Stilletjes aan ontdekken we ook dat we allemaal onze aparte trekjes hebben. Puppy Blauw gaat graag op verkenning, Puppy Oranje weet nog niet zeker of hij De Grote Wereld wel vertrouwt en blijft liever angstig bij de Mensbeesten plakken, Puppy Roze is een meisje en dat zijn gewoon pestkoppen... En ik? Ik kijk graag het Katbeest uit de boom. Nee, echt: er zit daar een Katbeest in die boom!

Ik ben het pupje dat graag zijn tijd neemt om alles rustig te bekijken voor het op avontuur gaat. Niet dat ik een bangerik ben hoor, nee, ik schat gewoon graag mijn kansen in. Wanneer ik de broertjes en zusjes zie spelen ga ik liever naar dat rustige hoekje zodat ik alles alleen kan ontdekken, weg van de drukte. Oh, en ik word graag geknuffeld, ja! Daarom houd ik ook altijd de Mensbeesten goed in de gaten, zelfs wanneer ik eropuit trek. Je weet nooit wanneer ze me willen oppakken, hé?

Vandaag is een bijzondere dag, want daar zijn de Mensbeesten van de Superheldenschool weer en ze hebben nóg Mensbeesten mee! Het is tijd voor de puppytest. Spannend! Nadat we allemaal in de Wereld Achter De Deur mochten spelen terwijl die bende Mensbeesten toekeek, worden we terug naar binnen gedragen. Daar is het wachten terwijl de Mensbeesten ons één voor één komen halen. De puppytest is iets wat we helemaal alleen moeten afleggen, snap je? Puppy Oranje vindt het maar niks, zo zonder ons bij de Mensbeesten geroepen worden. Puppy Appelblauwzeegroen, het eeuwig overenthousiaste broertje, draait rondjes voor de deur en laat zijn tong hangen van de opwinding. Puppy Roze haalt haar neus op en gaat divagewijs op het comfortabelste plekje in de bak liggen. Ik wacht rustig af, benieuwd naar wat er gaat gebeuren.

En dan is het eindelijk aan mij. Puppy Rood mag terug de bak in en ik mag mee! Wanneer ik buiten kom, zie ik de twee nieuwe Mensbeesten stilletjes in een hoek zitten en kijken. Onze Mensbeesten zijn er niet bij, we worden opgepakt door die van de Superheldenschool. Die zijn lief, dus da’s wel oké. Eentje zet me voorzichtig neer in de Kietelsprietjes terwijl de andere vreemde spullen uitstalt. De twee nieuwkomers hebben ogen als schoteltjes, alsof ze iets van me verwachten. Ik snuffel rustig wat in het rond en maak grote bogen rond het uitgestalde materiaal, zodat ik eerst alles vanop afstand kan onderzoeken. Daar ligt een puppyren plat op de grond, ik zie sleuteltjes, een blik, een speeltje… Dat lijkt me wel in orde! Nu nog even gaan kijken wat die twee nieuwe Mensbeesten daar doen, want die ruiken naar andere hondjes. ‘Mag ik hem oppakken?’ hoor ik één van de twee, een Vrouwbeest, stilletjes vragen. Van mij wel hoor! Ik trappel enthousiast voor haar snoet en knabbel aan haar schoenveters terwijl ze een knikje krijgt van het Superheldenschoolbeest. En hup, mijn pootjes gaan van de grond en daar hang ik dan, in haar voorpoten! Ik mag dit Mensbeest wel en duw mijn neus tegen haar snoet die ik grondig begin te likken. Dat vindt ze wel oké, want er komt een soort hoog blafje uit en ik krijg krabbels achter mijn oren. Heerlijk! Maar nu is het duidelijk tijd voor serieuze zaken, want ik word weer op de grond gezet. Van achter de platgelegde puppyren is een van de Superheldenschoolbeesten druk bezig mijn aandacht te zoeken.

Zwaaiend en piepend en kirrend nodigt ze me uit om naar haar toe te komen. Ok, ik maak ze graag blij, die Mensbeesten, dus waggel ik kwispelstaartend haar richting uit. Dat levert me meteen nog een dikke knuffel en oorkrabbels op! Mijn volgende opdracht is wat moeilijker: het is de bedoeling dat ik over de ijzeren tralies van de puppyren naar haar toe wandel. Dat voelt raar onder mijn pootjes, maar oké, als me dat nog een knuffel oplevert, wil ik dat wel proberen. Rook ik daarnet trouwens iets lekkers in haar zak? Eens onderzoeken. Voor ik het weet ben ik het hele stuk over gewandeld en krijg ik een lekker snoepje toegestopt. Dat deed ik dan ook goed, denk ik zo.

Dit spelletje wordt steeds leuker: ik krijg koekjes en knuffels voor het achterna hollen en oprapen van de sleutels, voor het trekken of ‘tuggen’ aan een touwspeeltje – de ‘tug’ dus – voor het komen aanrennen wanneer ik gelokt word en omdat ik zo dapper bleef kwispelen toen het tweede Superheldenschoolbeest plots met een blikje schudde en vreselijk veel kabaal maakte. Ik krijg zelfs aaitjes en snoepjes gewoon omdat ik graag in de buurt van de Mensbeesten blijf. Toevallig iets wat ik vanzelf al graag doe, maar je hoort me niet klagen!

Na de test komt het Manbeest dat opzij zat me nog oppakken voor een knuffel. Dit exemplaar heeft een krullerige, lange vacht op zijn snoet staan en dat kriebelt! Nieuwsgierig snuffel ik erin rond, pak een pluk tussen mijn tanden en trek vastberaden achteruit. Nope, geen tugspeeltje, dit, het is écht vacht, maar het levert me ook blije blafjes op van de Mensbeesten rond me en een krabbel van hem. Trots op mezelf word ik terug naar mijn broertjes en zusjes gedragen, waar ik prompt in slaap val en droom van rammelende sleutelbosjes, de geur van de nieuwe Mensbeesten en krullerige kriebelvachtjes.

Vaag hoor ik de Mensbeesten achter de deur. Er wordt daar druk overleg gepleegd terwijl ik lig te dutten! Na een tijdje gaat de deur weer open en mogen we erbij. Zij zit op de grond knuffels uit te delen, hij staat vertederd te kijken. Ik kruip op haar schoot, bijt in haar haar, leg me lekker tegen haar wanneer ze over mijn rug begint te krabbelen. ‘Is dit ’m dan?’ woeft ze. De Superheldenschoolbeesten knikken met een brede grijns. ‘Pak hem maar op, hij mag binnenkort met jullie mee naar huis.’

Hé, ik ben ’m dan! Ze schept me onder mijn poep, staat recht en wandelt met mij in haar armen naar hem. ‘Welkom, kleine Charlie. Je weet het nog niet, maar wij zien je nu al zo graag.’

Hoi! Mijn koosnaam is Charlie. Charlie Chaplin, want mijn voorpootjes staan een beetje komisch naar buiten gedraaid. Ik heb ook nog een officiële naam, maar die mag ik niet verklappen.

Ik word een Superheld, snap je? En Superhelden geven hun ware identiteit niet prijs.

De puppytest

Toekomstige hulphonden worden geselecteerd bij verantwoorde, vertrouwde fokkers of via collega-organisaties die hun eigen nestjes fokken. De hondjes worden gekozen tijdens de zogenaamde puppytest. Tijdens deze test bekijken de Hachiko-begeleiders het gedrag van elke puppy apart en hoe ze omgaan met bepaalde situaties. Zo worden zij al spelenderwijze over ondergronden gelokt die vreemd aanvoelen onder hun pootjes, wordt er in hun buurt lawaai gemaakt en worden er voorwerpen aangereikt om te observeren hoe snel ze onder de indruk zijn. Een hulphond moet zelfzeker genoeg zijn om allerhande verschillende situaties aan te durven zonder verpinken. Daarnaast kijken de begeleiders of de pups geïnteresseerd zijn in hen of liever elders het avontuur gaan opzoeken, of ze proberen verschillende voorwerpen op te pikken, of ze zich goed laten vastpakken en manipuleren en of ze reageren op de stem. Allemaal vaardigheden die erg belangrijk zullen zijn in de toekomst: een hulphond die niet geïnteresseerd is in zijn baasje zal niet kunnen helpen wanneer dat nodig is, eentje die niet graag spullen opraapt zal de sleutels van zijn baasje in de rolstoel niet goed oprapen. Om goed ingespeeld te zijn op zijn toekomstige baasje is het ook belangrijk dat een hulphond attent is voor stemcommando’s, en het is wel zo handig dat ze zich rustig laten onderzoeken wanneer dat nodig is, dus wordt er ook gekeken of de pups er tegen kunnen om aangeraakt te worden.

Tijdens de puppytest kijkt de begeleider in welke mate een pup zich kan aanpassen aan een nieuwe omgeving, ergens waar de pup nog niet is geweest dus. In welke mate durft die de omgeving te verkennen? De zelfstandigheid moet ergens in het midden liggen. Niet te zelfstandig zodat de omgeving interessanter wordt dan de mens, en niet te aanhankelijk waardoor hij geen afstand durft te nemen. Bij de geluiden test de begeleider voornamelijk hoe snel pups herstellen na het schrikken. Schrikken is dus best oké, maar wat doet de pup daarna? Bij voorkeur: terugkomen en verder verkennen. Een begeleider kijkt ook ook hoe snel een pup hem of haar vertrouwt. Volgt die gemakkelijk, kan de begeleider hem lokken over en onder benen? Ook naar motivatie om te spelen wordt gekeken. Hoe hard probeert de pup om dat speeltje te pakken? Houdt hij het vol of geeft hij snel op? Om te kijken in welke mate een pup zich overgeeft aan een situatie wordt hij ook eens op de rug gelegd in de armen van de begeleider. Geeft hij op of gaat hij voluit voor frustratie of onzekerheid en vechten om weer recht te geraken? Tussendoor bekijkt de begeleider de lichaamstaal van de pup als hij nadert of als ie hem zou aanraken: wat vertelt de houding, de staart, … Gaat de pup achteruit voor de aanraking? Duikt hij met zijn kop tussen zijn schouders? Staat het staartje stokstijf? Dan vindt hij het waarschijnlijk spannend. Daarmee bekijkt de begeleider hoe goed de pup omgaat met sociale interactie: hoe spannend vindt hij het al om interactie met mensen te hebben?

De naam

De naam van een hulphond is zijn allereerste commando! Het is daarom dat een baasje je die niet snel zal verklappen: als je de naam van een hulphond kent, kan je hem immers ‘afleiden’. Het is immers de bedoeling dat hij aandachtig is wanneer hij die hoort. De echte naam van een hulphond uitspreken wil zoveel zeggen als ‘kijk naar mij vriend, we gaan samen iets doen.’

Hoe wordt de naam van een hulphond nu gekozen? Dat is afhankelijk per organisatie volgens de trainingsmethode. Bij Hachiko bestaan de namen steeds uit tweeklanken. Bijvoorbeeld: Ur-bain, Y-gor, O-cho, Do-nut, Zha-o, … Dat is makkelijk om de naam extra leuk te laten klinken: je kan ’m zingen! En hoe leuker de naam klinkt, hoe liever de hondjes er hun aandacht aan gaan geven.

Bij Hachiko zijn er twee ‘promo’s’ of groepen per jaar die van start gaan met hun opleiding. Elke promo krijgt een beginletter toegekend, en alle pups uit die promo krijgen dan een naam met dezelfde beginletter. Bijvoorbeeld: Ygor, Yada, Yosse, Yuka, Yason, Yzze en Yabba waren samen de Y-promo of, zoals wij ze liefkozend herdoopten, de Yuppies! De promo die zes maanden later volgde waren allemaal pups met een ‘Z’.

Hier zijn ze dan eindelijk weer, mijn Pleegmensbeesten! ‘Gastgezin’, noemen ze zichzelf. Vandaag mag ik bij hen gaan wonen tot wanneer ik een flinke, grote helper ben! Zij zullen me een warme thuis geven, heel graag zien, met mij naar school gaan en me alles leren wat een Superheld in spe moet weten. Maar natuurlijk weet ik dat allemaal niet: ik weet alleen dat er een opwinding in de lucht hangt in mijn nest. Mijn mama is ons zo stilletjesaan wel beu, haar Mensbeesten zijn druk rond aan het stappen en allerhande spullen klaar aan het leggen en mijn Pleegmensbeesten barsten zowat van de blijdschap. Al die energie pik ik op en ik word er zowaar zelf enthousiast van! Ik trappel op mijn achterpootjes, mijn voorpoten enthousiast op het hek van mijn puppyren geplant. Mag ik er al uit? Dat ziet er daar een leuk feestje uit, ik wil meedoen!

En ja hoor, daar komt zij dan! Ze plukt me zachtjes uit mijn ren. ‘Dag vriend, kom je vandaag met ons mee?’ Zo trots als het ding dat de Kriebelsprietjes water geeft, word ik de woonkamer in gedragen. Het knuffelbeest dat ik na de puppytest van haar kreeg wordt erbij gehaald, het is namelijk fototijd! Ik zal heel snel leren dat deze twee Mensbeesten me wel heel graag fotograferen en dat het belangrijk is om flink stil te zitten en naar het Lichtbakje te kijken. Twee dingen die totaal onmogelijk zijn voor een kleine, opgewonden wriemelpuppy van 7,5 weken! Ik krijg mijn knuffelbeest toegestopt, een pluizig, bruin Eendbeest. Blijkbaar was de verwachting dat ik daar superschattig op ging liggen slapen, maar daar heb ik nu eens echt geen zin in. De opwinding die hier in de lucht hangt is onder mijn huid gekropen, en dat toon ik door met overtuiging rond te spurten, mijn Knuffeleend stoer te schudden en in vingers te bijten. Ik ga nog even mama en mijn broertjes en zusjes terroriseren en dan mag ik mee: tijd om de grote wereld in te trekken!

Maar om dat te doen moet ik bij de Pleegmama op de schoot in zo’n wiebelding. Je weet wel, het staat op ronde dingen en het rolt vooruit aan een rotvaart en ineens zoeven de landschappen voorbij tot wanneer je buikpijn krijgt. Wat een verschrikkelijk akelige dingen zijn dat eigenlijk? Bij de Pleegmama op de schoot zitten vind ik geweldig, maar toen begon dat ding te rijden en… wat is dit zeg? Ik ben aan het bewegen, maar ik doe zelf helemaal niets. En dat gaat snél! En wat zie ik daar toch allemaal voorbij flitsen langs de ramen? Hé! Stop! Laat me nu toch even snuffelen! Waarom voel ik me plots zo misselijk? ‘Ocharme, hij is er echt niet gerust in’ zegt zij. De Pleegpapa steekt van achter het stuur een hand uit om over mijn hoofd te krabbelen, maar het kwaad is al geschied. Hondsmisselijk ben ik. Ik kijk even smekend naar de Pleegmama, piep om hulp en kwak! Daar ligt mijn ontbijt dan, op haar schoot. Oooooooh, en ik vrees dat niet alles eruit is, vanondereeeee!

Tien minuten en vier kwakjes later sta ik onzeker op mijn pootjes aan de kant van de weg met de Pleegpapa. ‘Arm vriendje, hap maar wat frisse lucht voor we weer verder rijden.’ Aan de Buikpijnkar staat de Pleegmama zichzelf en haar zetel zo goed en zo kwaad als het kan op te frissen. Die twee kijken zo bezorgd. ‘Nu moeten we echt verder rijden, kleine man. Het spijt ons zo, maar het is nog ver.’ Ik word terug op haar schoot, die nu vol handdoeken en dekentjes ligt, gezet, de deur gaat dicht en – oh nee! – de Buikpijnkar begint weer te rollen.

Ik ga eerlijk zijn, veel meer wil ik niet kwijt over deze eerste kennismaking met de Buikpijnkar. Dat was niet mijn beste moment, en ik wil er niet te veel over woefen. Zo van de eerste dag bij mijn nieuwe Mensbeesten al meteen de bubbel van schattige puppy doorprikken door werkelijk alles onder te braken, wel zeven keer… Dat was niet de waardige eerste indruk die ik wilde maken. De Pleegmama deed haar best om mijn schaamte weg te nemen, maar ik zag ze wel haar kleding uitdoen zodra ze binnen ging en meteen alles in de wasmachine stoppen. Nee, dat moment wil ik liever vergeten. Gelukkig vielen er die dag nog heel wat andere dingen te beleven en hield ik mijn volgende maaltijd wél binnen.

En of er wat te beleven viel, die eerste dag: mijn Pleegmensbeesten wonen op het platteland, wat een belevenis voor een stadspup als ik! Mijn nieuw Kasteel torent boven de velden uit vanop zijn kasseistenen omwalling. Een grote trap leidt naar de voordeur, maar gelukkig kan je ook langs het tuinpad binnen want ik weet helemaal nog niet hoe ik zo’n trap op moet. Vanop het veld achter het Kasteel krijg ik een heleboel nieuwe geuren binnen: tien verschillende aroma’s drollen, gemaaide Kietelsprietjes, een boel beestjes die ik niet kan identificeren en andere hondjes. Maar wacht… komt die andere-hondjes-geur nu van het Kasteel? Daar gaat de achterdeur open en ja hoor, de Pleegpapa stapt buiten met twee kleine, witte puppy’s! Voor mij? Joepiedepuppy!

De twee puppy’s worden tot bij ons gebracht zodat we kunnen kennismaken, ik vanuit de veilige armen van de Pleegmama, want het is allemaal best indrukwekkend. Blijkbaar zijn deze twee de Kasteeldames en zou het best kunnen dat ze me dat even laten voelen. Ik mag even op de grond, maar mochten ze een beetje te hard de snobs uithangen of deze kennismaking me wat te veel worden, dan kan de Pleegmama me gewoon optillen zodat ik vanop een veilige hoogte kan kijken en snuffelen. De Dames heten Nessa en Pinup en ze laten me weten dat ze hier al acht en drie jaar wonen. Gelukkig zijn ze bereid om me rond te leiden in het Kasteel en te introduceren aan het leven hier, maar er hangen enkele regels aan vast. Ik mag van hen niet te druk zijn, wel spelen alleen tijdens de vaste speeltijden bepaald door Hare Koninklijke Hoogheid, Queen Bitch van de Roedel, Nessa. Verder mag ik Hare Majesteit niet storen wanneer ze dutjes inlast, moet ik alle balletjes en ander speelgoed eerst presenteren aan Hare Royale Heerlijkheid, Diva des Huizes Pinup ter goedkeuring en de aandacht van de Mensbeesten enkel op afgesproken tijden opeisen. De Zetel en het Bed zijn voorbehouden voor hunne Majesteiten en de Mensbeesten alleen en mijn plaats is, zoals het hoort, op de grond, tenzij ik speciale toelating krijg van de Mensbeesten om op de schoot te zitten. Bovendien moet ik een aanvraag inwoefen om toegang te verkrijgen tot de slaapvertrekken van de Koninklijke Familie. De laatste regel – de Mensbeesten zijn de heerlijkste wezens op aarde en moeten te allen tijde aanbeden en graag gezien worden – had ik instinctief al opgepikt!

Nu we goed aan elkaar konden snuffelen en alle regels netjes afgewaft zijn gaan we een eindje samen stappen. Of liever: de rest van de roedel stapt, en ik waggel enkele meters, waarna ik terug op de arm mag. Mijn groeiende puppygewrichtjes moeten namelijk goed beschermd worden wil ik later een grote, sterke en fitte Superheld worden!

Hulphonden en gewrichten

Wie zelf een hond heeft, heeft het misschien al gelezen of gehoord: tijdens de prille puppyfase zitten de gewrichten van onze vrienden nog niet goed aan elkaar en kunnen te zware inspanningen voor schade zorgen. Je beperkt dus best de speeltijd van je puppy om overbelasting en latere letsels te voorkomen. Bij toekomstige hulphonden is dat nog zoveel belangrijker: velen van hen zullen later kilometers meelopen aan een (elektrische) rolstoel of handbike. Dat is een heel ander tempo dan met een baasje te voet en ook een stuk meer kilometers per dag aangezien zij – in tegenstelling tot gezinshonden – overal mee naartoe gaan. Onze hulphonden worden dan ook beschouwd als echte atleten! Zij moeten erg fit zijn om dit tempo zonder pijn of last vol te houden. Het is van cruciaal belang dat hulphonden hun werk graag doen en vrij van pijn of ongemakken hoort daar dus bij. Daarom wordt de gastgezinnen al heel vroeg op het hart gedrukt om fysieke activiteit bij de pups aan te passen aan de leeftijd van die pups. Elke toekomstige hulphond ondergaat op de leeftijd van één jaar een grondige diergeneeskundige screening. De reutjes worden tergelijkertijd ook gecastreerd. Bij de teefjes is deze screening apart omdat de sterilisatie gebeurt na de eerste loopsheid, en dat is vaak voor ze een jaar oud zijn. Voor hen zou de narcose ook te lang worden als de sterilisatie en de screening (met röntgologische keuring) samen zouden worden genomen.

Enkel als het resultaat minder goed is, wordt overgegaan tot een tweede screening onder verdoving. Als het nodig is krijgt de hond hydrotherapie, en dan worden de gewrichten na zes maanden nog eens onderzocht. Zo weet de dierenarts of er een positieve evolutie is of niet.

Elke toekomstige hulphond ondergaat ook twee diergeneeskundige screenings onder volledige narcose om de staat van de gewrichten, heupen en ellebogen te controleren voor fitheid. Dat gebeurt doorgaans wanneer ze ongeveer één jaar oud zijn, samen met de sterilisatie, en nog eens aan het einde van hun opleiding wanneer ze volgroeid zijn.