November

Ook verschenen van Jerrad Hoff:

Een leven geleden

Zon van de nacht

Dag van de zon

Een leven lang

Lage winterzon

Waar de wolken eindigen

Sant’Anna

Het begin

De jaren zonder zomer

Jerrad Hoff

NOVEMBER

roman

JHB

November

© Jerrad Hoff
www.jerradhoff.nl

Druk: december 2023
Omslagontwerp: JHB
Vormgeving binnenwerk: JHB

Omslagillustratie: Pexels

ISBN 9789464816228

NUR 301, 343

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, door middel van druk, fotokopieën, geautomatiseerde gegevensbestanden of op welke andere wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur.

“Love gives us power, makes us risk everything we have, everything we are.

Love is not for the weak. It’s for the strong.”

— Susan May Warren

“Nothing is possible without love.

For love puts one in a mood to risk everything.”

— Carl Jung

PROLOOG

‘Wat een vraag. Natuurlijk heb ik geen spijt. Zal ik ook nooit krijgen. Hypothetisch gezien uiteraard. Waarom zou ik? Ik ben dit niet begonnen. Ik heb niet de eerste dominosteen omgegooid. En voordat je vraagt of ik me dan wel schuldig voel, wil ik je uitdagen om in mijn schoenen te gaan staan. Sluit de ogen, of laat ze voor mijn part open, tel tot tien en stel je voor dat je meemaakt wat ik allemaal heb moeten meemaken. Beeld je in hoe het is om daar te zijn. Waan je lijfelijk op die plek. In de duisternis. In de kou. Voel de angst, de vertwijfeling. De machteloosheid. Voel de pijn en het verdriet. Laat alles vrijuit door je aderen stromen. Ervaar alles in je hart, diep in je buik. Zelfs in je vingertoppen. Hoor de doodse stilte om je heen. Vervolgens de geluiden waarvan je weet dat je die ook de rest van je leven zult blijven horen. Doe dat zeker een minuut lang en beeld je da in wat ik gisteren heb verteld. Zeg dan in alle eerlijkheid, niet aan mij maar tegen jezelf, wat jij zou doen. Als je maar voor de helft liefhebt zoals ik dat doe, of zelfs maar voor een derde, dan kan het niet anders dan dat je zal ontdekken dat liefde ook het slechtste in je kan bovenhalen, je werkelijk gruwelijke dingen kan laten doen. Dat heb ik in elk geval ondervonden. Maar om écht te begrijpen waarom ik heb gedaan wat ik heb gedaan, en wat ik nog ga doen, hypothetisch gezien, moet je het hele verhaal van a tot z kennen. Niet alleen de feiten.’

1

‘Vind je dat ik een borstvergroting moet doen?’ vraag ik zonder van mijn naakte lichaam in de passpiegel weg te kijken. ‘Ik bedoel: je houdt van grote borsten en die van mij lijken met het jaar kleiner te worden.’

‘Hoe kom je erbij dat ik van grote borsten hou?’ klinkt lacherig en op verbaasde toon vanuit de badkamer.

‘Omdat je altijd kijkt naar vrouwen met grote borsten.’

‘Wat?’

‘Omdat je altijd…’

‘Ik verstond je wel, Poppy. Hoe kom je daar in godsnaam bij?’

‘Je houdt dus meer van kleine borsten, wil je beweren?’

Mason zegt niets en lacht hard.

‘Krijg ik nog antwoord?’ lach ik met hem mee.

Ik schrik van de armen die van achteren plotseling om me heengaan. Hij drukt zijn naakte lichaam tegen dat van mij en kust mijn schouder zacht. ‘Ik hou van jouw borsten, Poppy. En nogmaals: hoe kom je erbij dat ik altijd kijk naar vrouwen met grote borsten?’

‘Ik wilde alleen horen of je de noodzaak voelde om jezelf te verdedigen,’ lach ik en duw mijn kont plagerig tegen hem aan. ‘Niet dus. Maar je houdt dus van mijn borsten?’

‘De mooiste en lekkerste van de wereld. Het is moeilijk om van ze af te blijven. Maar dat geldt voor alles aan jou.’

‘Woorden, woorden. Zoals je weet, ben ik meer van daden die woorden van loze praat tot waarheid maken.’

Mason snuift vermaakt, strijkt mijn haar opzij en kust mijn hals en nek, dan tilt hij me in zijn armen. Met enkele stappen zijn we bij het bed. Een tel later lig ik erop. En hij op mij. We zoenen alsof we dat vanmiddag nog niet eerder hebben gedaan.

‘Mijn ouders kunnen elk moment met de kinderen hier zijn,’ fluister ik met een onrustige ademhaling, terwijl onze lippen elkaar nog beroeren.

‘Alsof je dat niet ingecalculeerd had toen je het plannetje in werking zette.’

‘Welk plannetje?’ vraag ik met gespeelde verbazing en zoen hem.

‘Het plannetje dat met een borstvergroting begon. En waardoor we nu hier op bed liggen voor een vluggertje.’

Ik slaak een hoog geluid van verontwaardiging.

‘Hoelang hebben we nog?’ glimlacht Mason.

‘Elf minuten,’ zeg ik zonder op de wekker te hoeven kijken.

Hij schatert. Ik ook. Dan zoenen we verder. Ik spreid mijn benen en kreun zacht als hij ertussen gaat liggen. Hij kust mijn borsten en zuigt aan de tepels die hard zijn als graniet. Ons gehijg en gekreun vult de slaapkamer meer en meer. Algauw glanzen onze lichamen bijna net zoals eerder vanmiddag. Als voor het huis een auto over het grind rijdt, bevriezen onze bewegingen en verstommen we op hetzelfde ogenblik. Zes minuten eerder dan verwacht, zie ik ditmaal wel op de wekker.

‘Godsamme…’

Mason lacht hard en gaat meteen van me af. Terwijl hij snel een spijkerbroek en T-shirt uit de kast pakt, schiet ik in de jurk die ik al had klaargelegd. Ondergoed komt straks wel. Ik fatsoeneer mijn haar zo goed als dat in vijf tellen mogelijk is en haast me dan de slaapkamer uit. Mason volgt me op de voet de trap af. Nog voordat we beneden zijn, wordt er aangeklopt.

‘Lieverds!’ roep ik al voordat de deur helemaal open is.

‘Mama!’ roepen ze in koor terug.

Ik zak vlug op mijn knieën om ze tegelijk te kunnen omhelzen en met smakkende zoenen te kunnen overladen.

‘Ik heb je héél erg gemist, mama,’ verklaart Phoebe op serieuze toon, terwijl ze me omhelst alsof we elkaar weken hebben moeten missen.

‘Ik jou ook, lieverd. Een dag is ook héél lang.’

‘Wat heb je gedaan? Je zweet helemaal.’

‘We waren… waren aan het opruimen,’ antwoord ik met een ernstig gezicht en schiet dan kort in de lach.

‘Waarom lach je?’

‘Mama is gewoon blij dat jullie weer thuis zijn.’

‘Heb jij mama ook héél erg gemist, Riley?’ wil ik van mijn zoontje weten, terwijl Phoebe haar vader omhelst.

‘Héél erg,’ knikt Riley en pakt me dan weer innig vast. Wanneer hij Mason in de armen vliegt, ga ik rechtop staan en begroet mijn ouders. Terwijl we allemaal naar binnengaan, kijkt mijn moeder me weer eens met die overbekende blik van haar aan. Mijn vader loopt langs me het huis binnen alsof ik niet besta. Zoals hij eigenlijk al heel mijn leven doet.

‘Je wist toch dat we om vier uur hier zouden zijn?’ zegt mijn moeder op zachte maar scherpe toon, hoewel er niemand in de buurt is die ons kan horen.

‘Ja.’

‘Waarom gaan jullie dan vlak ervoor… opruimen. Je ziet er werkelijk niet uit. Het haar plakt potver in je gezicht. En dan die dingen die door je jurk priemen. Vulgairder kan het niet. Je kinderen zijn zes en bijna negen. Wat moeten ze wel niet denken?’

Ik kijk met haar mee omlaag en schiet in de lach. ‘Er zijn mensen die deze vulgaire dingen tepels noemen. En wat Phoebe en Riley moeten denken? Misschien dat we aan het opruimen waren, zoals ik zei. En zijn ze echt alweer zes en bijna negen? Mijn god, wat vliegt de tijd toch.’

We gaan naar de achtertuin. Omdat de juli zon zonder een zuchtje wind niet fijn voelt op de huid gaan we onder de zonwering zitten. Mijn vader wil net als gisterochtend weten hoe het met de zaak gaat. Mason geeft met andere woorden hetzelfde antwoord en gaat daarna binnen drinken inschenken. Phoebe en Riley trappen op het gras een bal over. Dat proberen ze in elk geval. Ik vraag mijn ouders hoe het met de kinderen is gegaan. Omdat mijn moeder altijd antwoord geeft voor hen reageert mijn vader zoals gewoonlijk niet. Alsof hij ze nooit eerder heeft gezien, blikt hij door de tuin naar de lagergelegen weilanden en bossen die ons huis op Hollingbourne Hill, hemelsbreed negen kilometer ten oosten van Maidstone en plusminus dertig kilometer ten westen van Canterbury, in het graafschap Kent, bijna volledig omsluiten. Met haar antwoord, niet langer dan één woord, laat mijn moeder weten nog steeds gepikeerd te zijn dat wij iets aan het doen waren wat zij en mijn vader al twintig jaar niet meer doen.

Even overweeg ik om een sarcastische of zelfs een rotopmerking te maken, maar het vrolijke gezicht van Mason, wanneer hij met een vol dienblad de tuin inkomt, doet me daarvan afzien. En anders zou het gejuich van de kinderen, terwijl ze op hem afstuiven alsof ze gisterochtend voor vertrek voor het laatst iets hebben gedronken, me de woorden wel doen inslikken. Bovendien maakt het ook geen sikkepit uit wat ik zeg of doe. Alles glijdt van ze af alsof ik lucht ben.

‘Hoe laat zal ik de barbecue aansteken?’ wil Mason opgewekt weten. Ongetwijfeld omdat hij ziet dat ik me zit op te vreten.

‘O ja, we blijven niet eten.’

Ik staar mijn moeder aan en moet me inspannen om niet alsnog uit mijn slof te schieten. ‘We hebben dit weken geleden afgesproken.’

‘We moeten nog een stuk rijden,’ is haar verweer.

‘Het is hooguit dertig minuten rijden naar jullie vakantiehuis.’

Ze knikt. En daarmee is de kous af. Tenminste, wat betreft dit onderwerp. Er zijn echter genoeg andere onderwerpen waar ze haar gelijk nog over moet krijgen.

‘We begrijpen werkelijk nog steeds niet wat jullie hier doen.’

‘Gaan we het weer over Londen hebben?’

‘Ja. Jij hebt makkelijk praten. Jij laat je man iedere werkdag een uur naar Londen en een uur terug hiernaartoe reizen, terwijl jullie daar een prachtige woning hebben.’

‘Hier gaan wonen was mijn idee,’ verdedigt Mason me, niet voor het eerst en ongetwijfeld ook niet voor het laatst. ‘En ik werk gemiddeld twee dagen in de week thuis. Bovendien reis ik graag met de trein.’

‘Maar wij niet,’ werpt mijn moeder tegen, zonder hem aan te kijken. ‘Je vader rijdt niet graag meer auto. Zeker niet op de snelweg. Dat weet je, Poppy. Als we de kinderen willen zien, moeten we dus een uur heen én een uur terug in de trein zitten.’

‘Ja, echt vreselijk,’ reageer ik, neem een slok van de thee, en zeg tegen de kinderen dat ik meedoe met balletje trappen. Terwijl ik dolle pret heb met Phoebe en Riley, en keer op keer bewijs dat iemand van tweeëndertig ook finaal naast een bal kan trappen, hoor ik achter me mijn moeder weer het bekende verhaal opdreunen hoe goed Olivers financiële advieskantoor het doet. En mijn broer doet het ook best goed, maar dat is niet de reden dat mijn moeder iedere kans aangrijpt om dat te zeggen. Ze laat mij met een kleine omweg weten dat ik niks in mijn leven heb bereikt, dus een complete mislukking ben, en iedere dag god op mijn blote knieën moet danken dat ik met een man ben getrouwd die een zeer succesvol architectenbureau in Londen heeft.

Of het komt doordat ik ze sinds mijn laatste woorden negeer, weet ik niet, maar een kwartier later rijden mijn ouders de oprijlaan af. De kinderen zwaaien alsof het een afscheid voor jaren is. Maar zo’n feest is het helaas niet. Ik kon me er niet toe zetten om ook te zwaaien. Ook omdat het huilen me nader staat dan het lachen. Als ik me omdraai en naar binnen wil lopen, houdt Mason me tegen. Hij neemt me in zijn armen en zoent mijn neus. De kinderen komen er gelijk bij. We tillen ze op, zodat we met zijn viertjes bij elkaar staan.

‘Je hebt ons, schat,’ fluistert Mason.

‘Ja, mama, je hebt ons,’ valt Phoebe hem bij. De meid begrijpt meer dan ze laat merken. Dat kan nog wat worden in haar tienerjaren.

Terwijl ik tegen de tranen vecht, zoen ik ze beurtelings. ‘Meer heb ik niet nodig om gelukkig te zijn. Ik dank god elke dag op mijn blote knieën dat jullie in mijn leven zijn.’

2

Ik heb het niet meer en ga van plezier bijna kopje onder. Riley wrijft nog even paniekerig het water uit zijn ogen, waarna zijn gezicht meteen weer straalt zoals de zon recht boven ons.

‘Nog een keer, mama!’

‘Zeker weten?’

Hij knikt zo vaak dat ik er bijna duizelig van word. Met Riley in mijn armen zwem ik naar het ondiepe deel en stap over de brede, stenen trap het water uit. Amper op het gras begint hij al te grinniken voor wat gaat komen. Ik loop naar de diepste zijde van het grote, niervormige zwembad en ga op de stenen rand staan.

‘Ben je er klaar voor, Riley?’

Hij knikt en knijpt zijn ogen overdreven hard dicht. Het gezicht dat hij daardoor trekt doet niet alleen mij schateren. Phoebe blijft er ook bijna in.

‘Spring dan, mama!’ spoort hij me aan zonder zijn ogen te openen.

Ik spring met een kaarsrecht, gestrekt lichaam naar voren. We komen met een bescheiden plons in het water terecht en gaan helemaal kopje onder. Als ik met mijn voeten de bodem voel, zet ik me krachtig af waardoor we als een bal die onder water wordt losgelaten weer bovenkomen. Na paniekerig gewrijf in zijn ogen komt het glunderende gezicht weer tevoorschijn.

‘Nog een keer, mama!’

‘Mama moet even uitrusten, lieverd.’

Terwijl ik hem onder een boom van top tot teen insmeer met een beschermende zonnebrandcrème, wat hij ondergaat alsof ik dikke bleek gebruik, tot ik hem in zijn buik begin te prikken en hij schaterlachend uit mijn handen probeert te ontsnappen, gaat Phoebe voor ons drinken halen. Met een dienblad in haar handen komt ze later stapje voor stapje het huis uit alsof ze balanceert op een touw dat tussen de torens van Tower Bridge is gespannen.

‘Dank je, Phoebe,’ zeg ik terwijl we naast elkaar op badlakens gaan zitten. Riley drinkt verderop in één teug zijn glas leeg en laat aansluitend een lange boer die volgens mij in het oude centrum van Maidstone te horen was. ‘Zullen we daar maar geen gewoonte van maken, kleine meneer Hollingworth?’

‘Ja, mama.’

‘En wat zeggen we dan?’

‘Het spijt me.’

‘Goed zo,’ zeg ik met ingehouden lach en knipoog naar Phoebe als hij zich weer op zijn Lego stort. Het kasteel heeft nog steeds meer weg van een toren na een zwaar bombardement.

‘Dit is de mooiste vakantie ooit,’ verklaart mijn dochter plots.

‘Hoezo dat?’ reageer ik verrast.

Ze haalt haar smalle schoudertjes op. ‘Ik vind het heel gezellig.’

‘Ik ook, lieverd. Het is dus niet erg dat we dit jaar niet naar Spanje zijn gegaan?’

‘Helemaal niet. Is het omdat papa het heel druk heeft op zijn werk?’

‘Ja, maar hij probeert zo vaak mogelijk bij ons te zijn.’

‘Dat weet ik,’ zegt ze met een gezicht alsof ze ineens tweemaal zo oud is. ‘Hebben we dan nog niet genoeg centjes?’

‘Waarom vraag je dat?’

‘Omdat niemand van mijn vriendinnen in zo’n mooi huis woont als wij. En niemand heeft een zwembad in zijn tuin. En drie auto’s.’

‘Papa moet niet alleen voor ons gezin centjes verdienen, maar ook voor de vele mensen en hun gezinnen die bij hem in de zaak werken. Als de baas heb je ook die verantwoording. En je mag je vriendinnen wel weer uitnodigen om te komen zwemmen, als je dat leuk vindt.’

‘Allemaal?’

‘Allemaal,’ bevestig ik lachend door haar enthousiasme.

‘Overmorgen?’

‘Waarom overmorgen?’

‘Dan hebben we morgen nog zo’n fijne dag als vandaag samen.’

Ik schuif naar haar toe en sla mijn armen om haar heen.

‘Je wurgt me, mama…’

‘Sorry, lieverd. Niks gebroken?’

‘Niks gebroken,’ lacht ze aanstekelijk. ‘Waarom deed je dat?’

‘Omdat ik het erg lief vond wat je zei.’

Phoebe straalt zoals alleen een kind dat kan. ‘Mag ik mijn vriendinnen nu bellen?’

Een uurtje later, nadat we een poos in het zwembad hebben doorgebracht en we net teruglopen naar onze badlakens, vangt Phoebe klanken van binnen op.

‘De nieuwste van Madonna! Mag de radio harder?’

‘Alleen als je ‘m echt hard zet.’

Even later gaat Into the Groove, dat ongetwijfeld een van de grootste zomerhits van 1985 zal gaan worden, door de tuin alsof we vooraan bij een optreden van Madonna in Wembley staan. Mijn dochter komt naar buiten gerend en begint direct op het gras te dansen. Riley heeft zoals altijd geen aanmoediging nodig om mee te doen. Ik vandaag wel. Niet omdat ik niet wil dansen, maar omdat het me raakt om mijn kinderen zonder enige terughoudendheid te zien dansen. Na de tweede aanmoediging spring ik het gras op en doe uitgelaten met ze mee.

Nadat we ook op Tears for Fears en Billy Idol hebben gedanst, heb ik dringend verkoeling nodig. Ik trek een paar baantjes en drijf een poosje in het zwembad rond. Riley gaat verder met zijn bouwwerk en Phoebe met een stripboek. Als ik eruit ga en een sigaret opsteek, zie ik mijn dochter naar me kijken. Ik vraag waarom.

‘Ik hoop dat mijn haar ook zo lang wordt als dat van jou. Echt alle mama’s van mijn vriendinnen hebben het tot de schouders, soms iets langer, maar niemand heeft het tot voorbij het midden van de rug.’

‘Toen ik negen was, was mijn haar niet zo lang als dat van jou. Je hebt dus een voorsprong op mij.’

‘Echt?’ reageert ze opgetogen. ‘En ik hoop dat ik later als ik zo oud ben als jij ook nog zo’n mooi figuur heb als jij.’

‘Als je zo oud bent als ik?’ reageer ik en probeer niet te lachen.

Ze knikt zeker twee keer, zich van geen enkel kwaad bewust.

‘Maak je daar geen zorgen over, lieverd, ook dat komt goed.’

‘Zullen we ons schminken als je sigaret op is?’

Een half uur later ben ik een clown in een zwarte bikini. Phoebe in een roze. Riley is een clown in een blauw zwembroekje vol lachende zonnetjes. Uiteraard dragen we alle drie een grote, vuurrode clownsneus. Daarna willen ze weer dansen, maar nu zoals clowns dat doen, krijg ik te horen. Omdat ik geen idee heb wat ik me daarbij moet voorstellen, volg ik de bewegingen van mijn kinderen. Ik stik zowat van het lachen.

Tijdens Walking on Sunshine van Katrina and the Waves komt Mason ongemerkt de tuin in. Ik zie hem pas als hij ineens naast ons doldwaze bewegingen maakt. Nu blijf ik er pas echt in.

‘Waar zijn mijn vrouw en kinderen?’ vraagt hij op ernstige toon als de muziek zachter is gezet.

‘Wij zijn het wel!’ roept Riley, waardoor Phoebe de slappe lach krijgt.

‘Echt niet.’

‘Echt wel.’

‘Echt?’

‘Ja, papa, wij zijn het wel!’

‘Pff, gelukkig. Dan kan ik jullie dus wel kussen.’ Hij omhelst ze, smakt een zoen op hun clownsneuzen, en kijkt mij ineens nadrukkelijk aan. ‘Je hebt hetzelfde lichaam als mijn vrouw, maar ben jij wel Poppy?’

Ik proest het uit. ‘Misschien dat een zoen duidelijkheid geeft.’

We zoenen, wat nog niet zo makkelijk is door mijn clownsneus. ‘En?’

‘Ik ben nog niet helemaal overtuigd.’

‘Misschien nog een zoen dan?’

Terwijl hij me weer zoent, giechelen de kinderen.

‘Wat een opluchting. Jij bent wel mijn vrouw. Maar vertel: waar moet ik gaan zitten om ook een clown te worden?’

Met vereende krachten zorgen Phoebe en Riley ervoor dat Mason zich zo’n tien minuten later ook een clown kan noemen, compleet met rode neus. Terwijl ze op het gras spelen, rook ik een sigaret en vertel Mason over onze dag. Iedere keer als we elkaar aankijken schieten we door onze geschminkte gezichten in de lach. Hij neemt zo nu en dan een trekje van mijn sigaret.

‘Ik ben bang dat je zoon niet de architectengenen van de Hollingworth’s heeft,’ glimlach ik vertederd, terwijl we naar het Lego-bouwwerk van Riley kijken dat nog steeds veel weg heeft van een platgebombardeerd gebouw.

Mason schiet in de lach. ‘Er is nog hoop. Op die leeftijd waren mijn bouwwerken nog vele malen erger, aldus mijn ouders.’

We glimlachen en denken aan hetzelfde, zie ik aan hem.

‘Wat zie je er toch fantastisch uit,’ merkt Mason op.

‘Ik heb deze bikini eerder aangehad.’

Hij knikt. ‘Maar ik bedoel door de schmink en de rode neus.’

Ik doe net alsof ik hem een knietje geef en sla dan mijn armen om hem heen. ‘Lief dat je eerder naar huis bent gekomen. Ik weet hoe druk je het hebt. Ik hou van je, Mason.’

‘En ik van jou, Poppy.’

‘Zal ik zo gaan koken?’ vraag ik, nadat we elkaar een poosje zwijgend hebben aangekeken.

‘Niet nodig. We gaan op het terras van Oak on the Green eten.’

Verderop wordt gejuicht en gesprongen.

‘Dus kleren aan, dan kunnen we daarna vertrekken.’

‘Wil je zó gaan?’

‘Ik zou wel een jurk aantrekken. En iets aan je voeten doen. Maar dat moet je zelf weten.’

‘Ik bedoel de schmink, Mason,’ reageer ik en trek een gezicht.

‘Wat is daarmee?’

Ik kijk hem aan. We lachen beiden. ‘Je bluft,’ zeg ik. ‘Jij gaat echt niet zo de deur uit en al helemaal niet geschminkt als een clown bij Oak on the Green zitten. Dat durf je niet.’

‘Je bedoelt dat jij dat niet durft,’ lacht hij terug.

Ik haast me met Phoebe en Riley naar binnen. In een ommezien heb ik een jurk en slippers aan. De kinderen zijn ook in een recordtijd aangekleed. Sneller dan Mason vermoedelijk had verwacht, staan we weer in de tuin voor zijn neus. Clownsneus moet ik zeggen. Hij lacht. Ik kijk hem met een provocerend glimlachje aan. ‘We kunnen gaan, lieverd. Rij jij of zal ik rijden?’

3

Al sinds we in het voorjaar van ‘83 van Upper Grosvenor Street, Mayfair, op steenworpafstand van Hyde Park en iets meer dan een kilometer van Buckingham Palace vandaan, naar de gemeente van Maidstone zijn verhuisd, wandelen we graag op Isle of Sheppey, een eiland voor de noordkust van Kent, grenzend aan de monding van de Theems en gescheiden van het vasteland door het kanaal de Swale. Soms bezoeken we na een wandeling de plaatsen Minster, Sheerness of Leysdown-on-Sea, om te winkelen, een hapje te eten of voor een kop thee. Sinds Riley schoolgaand is brengen we op de vrijdagen waarop Mason thuiswerkt de kinderen naar school en rijden aansluitend door naar Isle of Sheppey voor een wandeling van een uurtje. Een autorit van hooguit dertig minuten als het verkeer meewerkt, zoals vandaag.

We waren net van school weggereden toen het zacht begon te druppelen, zoals het elke dag wel een paar keer heeft gedaan sinds oktober een week geleden begon. September was nauwelijks beter. De zomer was van de ene op de andere dag verdwenen en vervolgens plensde het bijna vier etmalen onafgebroken. Daarna bleef het wel tot de laatste dag van de maand droog, maar de zon hebben we alleen nog heel sporadisch teruggezien.

Sinds we Minster zijn binnengereden, regent het niet meer. Zoals vaker als we hier een strandwandeling gaan maken, parkeert Mason op Marine Parade, recht tegenover het Seabreeze caravanparkje. We ritsen onze regenjassen hoog dicht en stappen in de kaplaarzen die in de achterbak liggen. Daarna gaan we op pad. Na een paar trappen staan we op het kiezelstrand. Het waait er stevig. Je kan de zoute lucht opsnuiven en op de lippen proeven. Precies waar we behoefte aan hebben. Ik sla mijn arm om die van hem en zoen zijn wang.

‘Nooit spijt gehad dat we uit Londen zijn weggegaan?’ wil hij ineens weten nadat we naast het water zijn gaan lopen.

Ik kijk hem verrast aan. ‘Waarom vraag je dat?’

‘Zomaar.’

‘Heb jij spijt dan?’

‘Nee, maar ik heb het jou nooit gevraagd.’

‘Wat als ik wel spijt heb?’

‘Dan gaan we terug. Of waar je ook wilt wonen.’

‘Ondanks dat jij altijd graag in deze omgeving wilde wonen?’

‘Ik wil dat je gelukkig bent, Poppy.’

‘Ik ben gelukkig, Mason. Gelukkiger dan nu kan ik niet worden. Het huis en de omgeving helpen beslist, maar ik ben gelukkig door jou en de kinderen. Door ons.’

Hij glimlacht en nu krijgt mijn wang een zoen.

‘Ik zie en hoor aan jou dat je gelukkig bent, maar je merkt het toch ook aan mij dat ik gelukkig ben?’ vraag ik wat later.

‘Dat doe ik, elke dag weer, maar ik wil ook dat je dat blijft.’

‘Laat mijn moeder niet in je hoofd kruipen, lieverd.’

We zijn nog geen tien minuten op het strand als het begint te regenen. En flink ook. Mason trekt vlug de capuchon over zijn hoofd. Ik laat die van mij af. In een mum van tijd wappert mijn haar niet meer alle kanten op, maar hangt het als een natte dweil langs mijn gezicht. Hij kijkt me vragend aan.

‘Ik liep in mijn meisjesjaren graag door de regen. De reden waarom ik buiten liep was minder, zoals je weet, maar regen langs mijn gezicht en door mijn haren voelen stromen, vond ik altijd heerlijk.’

De gedachte dat mijn moeder me vroeger regelmatig buiten de deur zette als ik naar haar mening te druk was, wat eigenlijk betekende dat ze alleen wilde zijn met haar martini’s, waardoor ik vaak urenlang over straat zwierf, zelfs als het stortregende of vroor, en zelfs als het pikdonker was, raakt hem nog steeds, merk ik, hoewel hij er geen woorden vuil aan maakt. Dat hebben we samen meer dan genoeg gedaan. Net als ik tolereert hij mijn moeder, en ook mijn vader, alleen vanwege de kinderen. Ook omdat zijn ouders niet meer leven, hij enig kind is, en het aanbod van oma’s, opa’s, ooms en tantes voor Phoebe en Riley dus zeer karig is. Beiden zijn we van mening dat we onze kinderen geen familie mogen ontzeggen omdat wij niet samen met die personen door een deur kunnen. Wat ze later met die familieband doen, is aan hen.

Zo’n drie kilometer verderop, waar vlak naast het strand de verharde Minster Beach Path tot een eind komt, besluiten we op een bankje te gaan zitten. Het regent niet meer. Voordat ik naast hem kan plaatsnemen, trekt hij me bovenop zijn schoot. Niet vervelend uiteraard. Helemaal niet als hij ook nog eens zijn armen om mijn middel slaat en me tegen zich aantrekt. En dat laat ik merken door een verliefde glimlach en een kus op zijn neus. Daarna steek ik een sigaret op. Ik gun hem het eerste trekje.

‘Wat gaan we volgende maand doen, Poppy?’

‘Wat is er dan volgende maand?’

Hij schiet in de lach. Ik ook.

‘O, ik weet het al: 21 november is onze tiende huwelijksdag. Of zijn we op 24 november getrouwd? Het is ook zo lang geleden,’ zeg ik, schiet in de lach, en krijg dan mijn gezicht weer in de plooi. ‘Weet jij de precieze datum misschien nog, Mason?’

’Ik denk dat het 17 november was, schat.’

‘Echt? Ik had mijn geld toch op vier dagen later gezet.’

‘Na elf jaar trap ik al lang niet meer in die grapjes van je.’

‘Jammer,’ pruil ik met ingehouden lach.

‘Dus?’ lacht hij met me mee en neemt een trekje van de sigaret.

‘Wat wil jij doen?’

‘Ik vraag het aan jou.’

‘Als ik het alleen voor het zeggen zou hebben, zou ik niet voor een feest gaan, maar voor iets met zijn vieren. Misschien een weekend in een huisje. Bijvoorbeeld in Schotland. Ergens afgelegen, met een open haard, flikkerende kaarsen, bordspelletjes, wandelingen, wind die om het huis huilt, een bulderende branding op de achtergrond en twee kinderen die zich stierlijk vervelen.’

‘Klinkt goed,’ lacht hij. ‘Laten we dadelijk, voordat we naar huis rijden, gelijk wat vakantiegidsen halen. Dan kunnen we vanavond iets uitzoeken.’

‘Heel toevallig heb ik thuis al wat vakantiegidsen liggen. Ik heb zelfs al wat leuke huizen in Schotland gevonden die beschikbaar zijn in het weekend van 16 en 17 november. Tenminste, dat was gisteren toen ik met het reisbureau belde.’

Mason krijgt de slappe lach. Ik doe met hem mee. Dan valt hij abrupt stil en kust me alsof onze huwelijksnacht begint. En dat doet hij lang. Zelfs als ik een paar bankjes verderop mensen hoor, stopt hij niet.

‘Ik hou toch zo veel van je, Poppy.’

‘Dat weet ik, lieverd. En ik hou nog veel meer van jou.’

We besluiten terug te wandelen. En dat doen we gearmd als verliefde pubers. Na een paar stappen vraagt Mason wat ik 11 november wil gaan doen. Ik haal alleen mijn schouders op. Daarom stelt hij de vraag nogmaals.

‘Het hele land en alle landen van het Gemenebest vieren dan al Poppy Day. Moeten wij dat dan ook doen?’

‘Ja.’

‘Waarom?’

‘Je wordt een jaar ouder.’

‘En dat is een wonder omdat ik met jou ben getrouwd?’

Mason schiet in de lach en geeft me met zijn heup een duwtje. Ik wil hetzelfde terugdoen, waardoor we bijna vallen. ‘Misschien wel. Phoebe en Riley vinden het in elk geval heel wat dat hun moeder drieëndertig wordt. Daarom zou het mij niet verbazen als ze dat op een bijzondere manier willen vieren.’

Ik kijk hem aan. ‘Bedoel je dat…’

Zijn glimlachje zegt me genoeg.

‘O… oké, ik snap het. Dan houden we een feest. Een groots feest. We nodigen echt iedereen uit die we kennen. Misschien kunnen we in Maidstone pamfletten uitdelen zodat er ook mensen komen die we niet kennen, maar alleen om iedere vierkante meter in huis mee op te vullen. Want als ik ergens geen zin in heb, dan is het wel om de hele avond alleen het gezwets van mijn moeder aan te horen, naar de zwijgzaamheid van mijn vader te luisteren, en van Oliver een cursus te krijgen hoe ik honderdduizend pond kan verdienen door hem een oude fiets te verkopen, die ik drie maanden later moet terugkopen om hem vervolgens aan Phoebe te verkopen, die de fiets een jaar later weer aan mij terug verkoopt.’

De rit naar huis gaat zoals altijd voor het gevoel sneller. Mason schiet in droge kleding en gaat in zijn werkkamer achter de tekentafel aan de slag. Ik zet thee voor ons, breng hem zijn beker en neem die van mij mee naar buiten. Hoewel het weer regent, heb ik zin om in de tuin bezig te zijn. Ik haal eerst onkruid weg op de terrassen, dan rondom het zwembad. Nadat ik alles in afvalbakken heb gedaan, hark ik met een bladerhark de bladeren van onder andere eiken, berken, iepen en witte populieren rondom het huis bijeen, wat niet alleen een uitdaging is door de hoeveelheid bladeren, maar ook door de wind. Toch drukt dat geenszins de pret. Ik heb het reuze naar mijn zin en hoor mezelf regelmatig opgewekt neuriën. Zelfs als het opeens keihard begint te plenzen.

Wanneer ik meen dat zelfs mijn sokken nat zijn, besluit ik naar binnen te gaan. En dat doe ik via de keuken. Op de mat trek ik mijn druipende jas en laarzen uit. Mijn sokken zijn toch niet nat, maar mijn broek is van iets onder de heupen tot halverwege de schenen doorweekt. Die gaat dus ook uit. Alleen in een truitje, slipje en sokken, terwijl ik mijn haar en gezicht met een handdoek droog, loop ik door de hal en gluur om de deur de werkkamer in.

‘Jij hebt het buiten lang uitgehouden,’ glimlacht Mason als hij me ziet. ‘Is het gelukt wat je wilde doen?’

Ik knik en loop naar hem toe. ‘Het was zalig,’ merk ik op en geef hem een kus. ‘Lukt het hier ook? Dat ziet er mooi uit zeg. Is dat voor de lobby van het hotel in Chelsea?’

‘Klopt. En dank je. Ik heb nog veel werk te doen, maar het gaat goed.’ Hij kijkt omlaag naar mijn blote benen, dan naar de tekening voor zich en vervolgens weer kort naar mijn benen. ‘Dat ziet er ook mooi uit.’

‘Loopt daarom het kwijl langs je kin?’

Mason lacht. Ik blijf hem onverstoorbaar aankijken. Voor de zekerheid voelt hij toch even aan zijn kin en mond.

‘Na elf jaar trap ik al lang niet meer in die grapjes van je. Wie zei dat toch niet zo lang geleden?’

Hij grijpt me lachend vast en kust me. Ondertussen dwaalt zijn hand over mijn kont en knijpt in een bil. Allesbehalve een vervelend gevoel.

‘Ik ga in bad.’

‘Ik moet dit echt vandaag afmaken, Poppy.’

‘En zolang je het niet afhebt, kan ik niet in bad?’

‘O, ik dacht dat je bedoelde…’

‘Ik weet dat je moet werken, lieverd. We gaan een andere keer weer samen. Ik ga nu wel helemaal alleen in dat ontzettend grote bad liggen, van top tot teen naakt, terwijl het hete water mijn lichaam echt overal heerlijk doet tintelen en gloeien…’

Ik vlucht schaterlachend de kamer uit. Op de trap zing ik een zelfbedacht liedje over dat ik moederziel alleen in bad ga. Nog voordat ik boven ben, roept Mason dat hij me straks wel krijgt.

Terwijl het bad volloopt, kleed ik me uit. Ik giet een flinke scheut badschuim in het water en doe in de slaapkamer de radio aan. Daarna kijk ik een poos door het raam naar de tuin. Tevreden glimlachend over het resultaat van mijn werk zet ik de muziek wat harder en loop de badkamer in. Hoewel de kuip nog niet vol is, stap ik erin en laat me voorzichtig omlaag zakken. Het hete water doet me kreunen van verrukking.

Ik lig vermoedelijk nog geen minuut tot mijn kin in een dikke laag schuimende, naar lavendel geurende bubbeltjes, als er opeens vanuit de slaapkamer een shirt door de badkamer vliegt. Vlak erna volgt een sok. Vervolgens nog een. Dan een spijkerbroek. Ik schater. Nadat er een onderbroek op de badkamervloer is beland, stapt Mason de badkamer in. Poedelnaakt. Heel vervelend.

‘Moet er vandaag niet iets af?’

‘Ik bedacht me ineens dat ik nog geen pauze heb genomen.’

‘En pauzes zijn zó belangrijk,’ lach ik. ‘Kom erbij.’

Voordat hij tegenover me bijna onder het schuim verdwijnt, zie ik niet alleen aan zijn blik en glimlach dat hij naar me verlangt.

‘Heb je een korte of lange pauze, lieverd?’

4

Omdat 11 november, Remembrance Day, of Poppy Day, dit jaar op een maandag valt, hebben we besloten om mijn verjaardag de dag ervoor te vieren, op Remembrance Sunday, de dag dat de gevallenen van de Eerste Wereldoorlog en alle oorlogen en gewapende conflicten plechtig worden herdacht. Al vanaf het begin, halverwege de middag, is het een heerlijk feest. Niet op de laatste plaats omdat ik mijn moeder nog nauwelijks heb gesproken en mijn broer meer oog heeft voor potentiële klanten dan voor mij. Het is ook fijn om weer tijd door te brengen met Maeve, Robyn en Harriet, voormalige studiegenoten totdat ik na twee jaar besloot om met de economiestudie te stoppen. En natuurlijk met mijn vriendin Susan, die ik al ken sinds ze op mijn vijfde bij ons in de straat kwam wonen. We waren onafscheidelijk, totdat ik op mijn achttiende halsoverkop het ouderlijk huis verliet en van plek naar plek door Londen zwierf. Zo’n drie jaar later vonden we elkaar terug. Onze vriendschap werd nog hechter dan die al in Brixton was geweest. De verhuizing met haar gezin naar het noordoosten van Schotland zorgt er helaas al vijf jaar voor dat we elkaar niet zo vaak zien als we willen, maar we bellen elkaar iedere twee weken en kletsen dan probleemloos uren vol.

Behalve mijn vriendinnen zijn er ook een aantal naaste medewerkers van Mason. Sinds de verhuizing naar Maidstone kom ik niet zo vaak meer op de zaak als ervoor en mijn verjaardag is een mooie gelegenheid om bij te kletsen. Enkele ken ik nog uit de periode dat ik de post rondbracht bij Hollingworth & Hollingworth Architects, toen de ouders van Mason nog leefden. Twee van hen behoorden tot de groep die me pas zag staan toen ik op een dag de schoondochter werd van hun werkgevers. Het duurde nog wat langer totdat ze ook in de gaten kregen dat ik meer ben dan iemand met een leuk figuurtje die een kar vol post kan voortduwen. Best storend, maar dat was toen. Ik ben nooit haatdragend geweest en zal dat ook nooit zijn. En eerlijk is eerlijk: door als postkamermedewerkster te trouwen met de zoon van het beroemde architecten-echtpaar Emily en Finley Hollingworth, had ik de schijn tegen. In elk geval bij de vrouwelijke werknemers die zelf een oogje hadden op Mason. En dat waren er nogal wat.

We hebben ook de buren van de drie andere woningen op Hollingbourne Hill, en de ouders van vriendjes en vriendinnetjes van Phoebe en Riley uitgenodigd. Het is dus een huis vol, zoals ik die oktoberdag in Minster grappend wilde. Mason heeft mijn woorden echter niet als een grap opgevat. En niet helemaal onterecht.

Onbetwist hoogtepunt van het feest, al moet de avond nog beginnen, is het ‘verrassingsoptreden’ van Phoebe en Riley. De deelname van Mason aan de act is wel een regelrechte verrassing. Terwijl een instrumentale versie van Into the Groove door het huis gaat, ik op de trap ben gaan staan zodat ik alles goed kan zien, soms van plezier bijna stik en dan weer tranen snotter, zingen de drie hun zelfbedachte tekst op de hit. Ik geloof dat mijn leeftijd wel honderd keer voorbijkomt. Zelfs mijn moeder is ontroerd. Al compleet verrast doordat ze opeens in staat blijkt te zijn tot die emotie, laat ze ook nog eens met een waterige blik weten dat ze nog nooit zoiets liefs heeft gezien. En hoewel ze zelden gelijk heeft, kan ik haar ditmaal geen ongelijk geven.

Wat geen enkele verrassing is, is dat mijn vader tijdens het gehele optreden nergens te bekennen is. Hoogstwaarschijnlijk heeft hij zich in een kamer teruggetrokken om ‘even’ de ogen te sluiten, zoals altijd als mijn ouders bij ons of wij bij hen op bezoek zijn. Een feest, zelfs van zijn eigen dochter, verandert daar niks aan. Waarom zou het ook?

Meteen na het eten zijn mijn ouders en broer de eersten die vertrekken. Ze moeten nog een eind rijden, is zoals altijd de verklaring. Rond middernacht gaan de laatste gasten weg. Susan en haar gezin, Maeve en Harriet, en twee medewerkers van Mason, blijven slapen. Een uur later, als iedereen op bed ligt en de catering vertrokken is, gaan Mason en ik nog even de tuin in om samen een sigaret te roken.

‘Heb je het koud?’ vraagt Mason op fluistertoon, nadat ik op het ligbed bij het zwembad dichter tegen hem aan ben gekropen.

‘Het is best koud, maar ik heb het niet koud. Ik lig gewoon graag zo dicht mogelijk bij mijn man,’ knipoog ik en kus zijn wang. ‘Dank je voor deze mooie verjaardag, Mason.’

‘Je hebt me al driemaal bedankt, schat.’

‘En waarschijnlijk ga ik dat nog driemaal doen. Ik heb het echt heel erg naar mijn zin gehad.’

‘Dat was te merken. Het was mooi om je zo veel plezier te zien hebben. Maar ook om je te zien dansen. Voor je leeftijd heb je nog een paar hippe danspassen in je.’

Ik trek een beledigd gezicht en doe net alsof ik hem wurg. ‘Heel toevallig wilde ik je al de hele tijd hetzelfde compliment geven. Tijdens het optreden zag het er zo nu en dan best goed uit, tenminste, rekening houdend met dat oude lichaam van je.’

Nu word ik zogenaamd gewurgd. Ik laat het lachend toe.

‘Zo nu en dan?’ zegt hij wat later, waardoor ik weer moet lachen.

‘Misschien moet je de act nogmaals doen.’

‘Nu?’

Ik knik. ‘Of durf je niet zonder de kinderen?’

Binnen drie tellen staat Mason naast het zwembad. Een tel later begint het optreden opnieuw, nu alleen op zachte toon, zodat niemand wakker wordt. Algauw stel ik vast dat hij me nu op de 18plus versie van het optreden trakteert. Ik blijf er bijna in, vooral door de heerlijke bewegingen die hij met zijn onderlichaam maakt. Ze doen me schateren achter mijn hand en nog meer naar de slaapkamer verlangen. Achteraf bedank ik hem met een lange, hartstochtelijke kus. Dan sla ik mijn armen om zijn nek en fluister dat hij in gedachten ons nummer moet horen. Hij weet meteen wat ik wil. Het volgende ogenblik dansen we in elkaars armen, zonder dat een woord wordt gesproken, zoals we vaker doen. Ik waan me gelijk terug in de tijd dat we verliefd op elkaar waren geworden.

‘Het lijkt alsof ik ieder jaar meer van je ga houden,’ beken ik zachtjes, nadat ik een sigaret heb opgestoken en we beiden een trekje hebben genomen. ‘De roze bril die iedereen draagt als men verliefd wordt lijkt door de jaren heen alsmaar donkerder roze te worden. Tijdens onze bruiloft was ik ervan overtuigd dat ik niet meer van je kon houden dan op die dag, maar nu, op een paar dagen na bijna tien jaar later, hou ik nog veel meer van je dan toen, Mason. Als je in de ochtend de deur uitgaat, dan kan ik niet wachten totdat die deur weer opengaat en je in de opening verschijnt. Jouw zoenen en aanrakingen voel ik nog steeds in mijn buik. Jouw glimlach ontneemt me nog steeds de adem. Met jou kletsen, een film kijken, zelfs een waardeloze, ontbijten, in stilte een sigaret roken, wandelen op plekken waar we al honderden keren zijn geweest, zijn voor mij de momenten die mijn leven mooi en gelukkig maken. Vrijen met jou voelt spannender, liefdevoller, geiler dan ooit. Ik kan geen genoeg van jou krijgen, Mason. Jij bent mijn alles.’

Hij zegt niks. Zijn in het maanlicht glinsterende ogen vertellen me wat mijn woorden bij hem losmaken. Hij pakt mijn hand en kust de palm en streelt dan de zijkant van mijn gezicht zo liefdevol dat hij ook tranen in mijn ogen zal zien glinsteren. Ik word aan de hand meegenomen naar het stenen bankje aan de andere kant van het zwembad. Nog voordat we erop gaan zitten, is het me duidelijk dat hij iets ernstigs tegen me wil zeggen.

‘Ik voel dat niet anders dan jij, Poppy,’ begint hij met zo veel emotie in zijn stem dat ik ervan schrik. ‘Jij bent ook mijn alles. En ook ik voel alsmaar meer liefde voor je. Ik mis je zo veel op de dagen dat ik naar Londen ben. Ik hou onbeschrijfelijk veel van mijn werk, maar de liefde voor het ontwerpen komt zelfs niet een beetje in de buurt van de liefde die ik voor jou voel. Mijn ouders werkten zich zeven dagen in de week drie slagen in de rondte en maakten ondertussen grootste plannen over wat ze later samen wilden gaan doen. Alleen kwam later nooit. Alles was gericht op een leven dat niet kwam. Ik wil niet diezelfde fout maken. Ik wil niet dat ons én ons gezin hetzelfde overkomt. Daarom wil ik minder gaan werken.’

‘Meer thuiswerken bedoel je?’

‘Nee, écht minder werken. Hooguit nog twee, soms drie dagen.’

Ik kijk hem stomverbaasd aan. Hij had me niet meer kunnen verrassen. ‘Meen je dat?’

Hij knikt en glimlacht.

‘Kan dat dan wel op de zaak, ik bedoel: voor de klanten die speciaal voor een Mason Hollingworth ontwerp komen?’

‘Misschien dat we hier en daar een klant mislopen, maar klanten komen niet alleen voor mij naar Hollingworth & Hollingworth Architects. We hebben veel prijswinnende architecten in huis en ik heb het laatste jaar flink wat jonge, beginnende architecten aangetrokken die inmiddels ook naam beginnen te maken. Ook zij zullen voor veel nieuwe klanten gaan zorgen. We hebben op dit moment nog voor jaren werk op de plank liggen. Daar komt begin ‘86 een groot project van een hotelketen bij. Ik ga zelf niet ontwerpen, maar stuur de architecten aan die dat wel doen. Een mooie klus voor me op de dagen die ik werk.’

‘Ik weet werkelijk niet wat ik hoor, lieverd…’

Hij glimlacht en kust het topje van mijn neus. ‘Direct na de jaarwisseling begin ik al met minder werken.’

‘Getsie, dan zijn we dus vanaf 1 januari ineens heel veel samen?’ fluister ik terwijl tranen langs mijn wangen rollen.

‘We hoeven op de dagen dat ik thuis ben natuurlijk niet in dezelfde kamer te zijn,’ zegt hij op serieuze toon terug, met een gezicht vol ingehouden plezier. ‘Of met elkaar te praten.’

‘O, gelukkig. Ik schrok me even echt rot.’

We lachen.

‘Dit is het allermooiste verjaardagscadeau dat je me ooit hebt gegeven. Niet alleen omdat we meer samen zullen zijn. Ik weet als geen ander dat ontwerpen je leven en lust is, maar ook hoe belangrijk de nalatenschap van je ouders, en dus Hollingworth & Hollingworth Architects, voor jou is. En toch kies je na tien jaar huwelijk ervoor om meer bij mij en bij ons gezin te zijn. Dat, Mason, alleen dat al, maakt me zielsgelukkig.’

5

Nairn, een oude vissershaven en marktstad in de Schotse Hooglanden, waar de gelijknamige rivier een inham van de Noordzee, de Moray Firth, instroomt, was een schot in de roos om een weekend lang onze tiende huwelijksdag te vieren. Al was het alleen maar vanwege de twee uitgestrekte stranden, waarbij het oostelijke strand overwegend uit zand met veel helmgras bestaat en het westelijke strand meer rotsen heeft, maar zanderiger wordt naarmate het dichter bij de riviermonding komt. Uitermate geschikt dus voor lange wandelingen, al konden we die niet maken door de aanwezigheid van een zesjarige. Maar dat zorgde zeker niet voor minder plezier. Vooral niet toen Mason uit een reisgids voorlas dat er vanaf de stranden regelmatig zeehonden, dolfijnen en zelfs walvissen in de Moray Firth te zien zijn. Ik geloof dat Riley vanaf dat moment wel tien walvissen, evenveel dolfijnen en een veelvoud aan zeehonden heeft ‘gezien’.

Behalve dat we stukjes op het strand hebben gewandeld, een balletje hebben overgetrapt, waarbij ik steevast de zwakste schakel was, dieren hebben gespot die er niet waren, en ik in een overmoedige bui met mijn blote voeten in de golven ben gaan staan, waar ik al na drie seconden spijt van had omdat het water ijzig koud was, hebben we ook twee van de drie kastelen bezocht die in de omgeving te vinden zijn.

Ons huis, een paar kilometer buiten Nairn, geheel vrijstaand in een prachtige tuin boven op een heuveltje, met een weids uitzicht op de Moray Firth, en een zandpad naar het ongeveer honderd meter verderop gelegen strand, was nog mooier dan dat het al in de vakantiegids leek. Vanbinnen was het werkelijk te schattig voor woorden, met slechts twee kleine slaapkamers, een mini-keuken en een eettafel waar we maar net met zijn vieren tegelijk aan konden zitten. Omdat het alle dagen zo goed als windstil was, huilde er helaas geen wind om het huis en was er eveneens geen sprake van een bulderende branding op de achtergrond, maar daar tegenover stond dat de kinderen zich allesbehalve stierlijk hebben verveeld.

Ondanks dat we veel hebben gedaan en gezien, lijkt het weekend in een ommezien omgevlogen. Nadat we hebben afgesproken om op een dag hier terug te komen, maken we een laatste strandwandeling. Niet lang erna vertrekken we met de huurauto naar Inverness Airport, een internationaal vliegveld ten zuidwesten van Nairn. De vijftien kilometer lange rit gaat langs weilanden, boerderijen en bossen. Regelmatig hebben we zicht op de Moray Firth en de erachter gelegen hooglanden.

Het lange wachten op het vliegveld wordt nog langer doordat het vliegtuig door slecht weer vertraging heeft. Om de tijd te doden, kleur ik samen met Riley in zijn kleurboek de ene na de andere prent. Phoebe heeft een hoofdtelefoon op en luistert aandachtig naar muziek op haar walkman. En Mason houdt zichzelf bezig door gesprekken te voeren met iedereen die daarvoor te porren is.

‘Ik ben erg moe, mama. Kunnen we niet teruggaan naar het huisje?’ wil Riley weten als hij al even loom en verveeld op me ligt.

‘Jullie moeten morgen naar school, lieverd.’

‘Zeg dan tegen school dat we ziek zijn, zoals na jouw verjaardag.’

Een vrouw tegenover ons kijkt me aan alsof ik de slechtste moeder van de wereld ben. Ik schiet in de lach, maar ze blijft me zuur aankijken. ‘Dat kan niet, Riley.’

‘Waarom niet?’

‘Omdat jullie niet ziek zijn en gewoon naar school moeten.’

‘Na jouw verjaardag waren we ook niet ziek en toen mochten we wel thuisblijven.’

De vrouw kijkt me nu aan alsof ze overweegt om de kinderbescherming te bellen. Ik proest het uit. ‘We zien morgenochtend wel.’

‘We hoeven morgen niet naar school, Phoebe!’

‘We kijken morgenochtend zei ik, kleine meneer Hollingworth.’

‘Dat zeg je altijd als we mogen thuisblijven van school.’

Omdat Phoebe hem niet verstond, doet ze de hoofdtelefoon af en vraagt wat hij zei. Hij herhaalt zijn woorden nu nog harder. Mensen draaien zich in hun stoel naar ons om en werpen me afkeurende blikken toe. Mason lacht. Ik trek een gezicht naar hem en doe net alsof ik Riley ga wurgen.

Het is al even donker als we opstijgen voor een vlucht van iets meer dan anderhalf uur naar Gatwick Airport, zo’n vijfenveertig kilometer ten zuiden van Londen. Aansluitend hebben we nog een autorit van ongeveer vijfenzeventig kilometer voor de boeg. Grote kans dus dat Riley gelijk krijgt.

Ergens boven Edinburgh begrijpen we ineens waarom het vliegtuig eerder vertraging had. Van het ene op het andere moment slaat het weer om. Het vliegtuig schudt, trilt en kraakt hard op de wind, regendruppels slaan kapot tegen de raampjes en oorverdovende donderknallen zijn tot in de maag te voelen. Iedereen moet blijven zitten en de gordels omdoen. Luiken van de handbagage vallen vanzelf open. Er wordt gegild. Riley huilt, Phoebe niet, maar het scheelt niet veel. We proberen ze gerust te stellen, wat niet eenvoudig is als je zelf niet honderd procent gerust bent. Volgens de gezagvoerder zal het noodweer aanhouden tot boven Leeds, wat betekent dat we nog ruim tweehonderd kilometer vliegen in deze afschuwelijke omstandigheden voor de boeg hebben.

Het zijn de ergste tweehonderd kilometer van mijn leven. Maar ook als we eindelijk in minder slecht weer zijn terechtgekomen, blijft het billen knijpen en stilletjes schietgebedjes opzeggen. Terwijl ik voor de kinderen ontspannen probeer te blijven, zie ik aan Mason dat ik niet de enige ben die pas opgelucht adem zal halen als het vliegtuig op Gatwick naar een gate taxiet. Als we geland zijn, klap ik net als de rest van de passagiers zowat mijn handen stuk. Wanneer Phoebe en Riley even niet kijken, veeg ik snel tranen uit mijn ogen.

Voordat we op weg gaan naar de bagageband staan we een poos in elkaars armen opgesloten. Ik zoen de kinderen alsof we elkaar maanden niet hebben gezien en kus Mason alsof hij me zojuist ten huwelijk heeft gevraagd. Zonder dat iemand het merkt, dank ik god dat hij mijn gezin veilig heeft gehouden. Vervolgens duurt het belachelijk lang alvorens we onze koffers hebben, maar dat maakt me nu even helemaal niets uit.

Met Riley in mijn armen rennen we gillend en lachend door de keiharde regen naar onze auto. Omdat Mason nachtblind is, rij ik. We gaan de parkeerplaats af en niet veel later zitten we al op de M23. Zo’n zestien kilometer verderop stuur ik de Range Rover de M25 in oostelijke richting op. Het blijft hard regenen en ondanks dat het zondagavond is, is het druk op de weg. Ongetwijfeld zal het barre weer daarmee te maken hebben. Vlak voor de stad Sevenoaks, waar de M25 overgaat in de M26, moet ik plots vol op mijn remmen staan voor een file. We komen hooguit een meter van de auto voor ons slippend tot stilstand.

‘Wat is dit voor een avond?’ zucht ik op zachte toon tegen Mason.

Hij haalt zijn schouders op. ‘Ik zal blij zijn als we thuis zijn.’

‘Ik ook,’ zeg ik, pak zijn hand en kus de rug.

‘Lekker slapen in ons eigen bed.’

‘Slapen?’

Hij schiet in de lach. ‘Had je dan iets anders in gedachten?’

‘Ja, wat je vanmorgen in mijn oor fluisterde. En mag ik je eraan herinneren dat 17 november nog niet voorbij is én we onze tiende trouwdag nog niet gepast hebben gevierd?’

‘Dat is waar. Heb je daar nu nog zin in?’ vraagt hij gespeeld verbaasd.

Ik kijk hem aan en trek een gezicht.

‘Wat fluisteren jullie?’ wil Phoebe van de achterbank weten.

‘Papa wil dadelijk als we thuis zijn in bed mama nog kusjes geven,’ reageer ik vlug. ‘Maar het is zo’n drukke dag geweest en na die vervelende vlucht vanavond gaat mama liever gelijk slapen.’

Mason schatert het uit en trekt plagerig aan mijn haar.

‘Zullen we daarmee wachten tot we thuis zijn, lieverd?’

Hij blijft er zowat in en knikt.

We veren bijna uit de zittingen als er vlak naast ons over de vluchtstrook politiewagens en ambulances met loeiende sirenes voorbij jakkeren. Niet veel later volgen brandweerwagens en nog meer ambulances. Een groot ongeluk is blijkbaar de reden dat we nog geen tien meter hebben gereden sinds ik voor de file moest remmen.

‘Ik denk dat we beter de snelweg af kunnen gaan,’ stelt Mason voor als we zeker al tien minuten geen centimeter vooruit zijn gekomen. ‘Het is langer rijden, maar dan rijden we tenminste. Dit kan nog wel een uur duren. Een stukje verderop is een afrit.’

Ik knik, kijk over een schouder of er niemand aankomt, en rij over de vluchtstrook naar de afrit. Wanneer Sevenoaks achter ons ligt, worden de wegen smaller, bochtiger, en donkerder. Soms zelfs zo donker dat ik begin te vermoeden dat ik acuut nachtblind ben geworden. Daarbovenop begint het ook nog eens harder te regenen. Na een half uur rijden zijn we de weg kwijt.

‘Zal ik de snelweg zoeken, Mason? Dit is niet te doen.’

‘Ik denk dat we nu beter kunnen doorrijden, in oostelijke richting.’

‘En waar ligt het oosten?’

‘Die kant op, denk ik,’ lacht hij terug.

‘De namen van de dorpen zeggen me helemaal niets,’ merk ik een kwartier later op. ‘Zijn we te ver naar het zuiden doorgereden?’

Hij haalt zijn schouders op. ‘Laten we voor de zekerheid bij het volgende kruispunt of driesprong links gaan.’

‘Zijn we verdwaald, mama?’ wil Phoebe weten.

‘Een beetje, lieverd.’

‘Kan dat?’

‘Wat?’

‘Een beetje verdwalen?’

Ik schiet in de lach. ‘Je hebt gelijk: we zijn verdwaald.’

‘Ik heb dorst, mama,’ roept Riley, amper zijn ogen een tel open.

‘Als mama dadelijk ergens kan stoppen dan pakken we drinken,’ zeg ik, ga op een driesprong linksaf en maak weer snelheid.

‘Ik heb erge dorst.’

‘We pakken zo drinken, Riley,’ zegt Mason. ‘Oké?’

‘Oké, papa,’ wordt er van de achterbank zuur terug gemompeld.

Ik concentreer me weer volledig op de donkere tweebaansweg.

‘Hij heeft zijn gordel losgemaakt!’ roept Phoebe opeens.

‘Riley!’ reageren we voorin tegelijkertijd.

Terwijl Mason zijn veiligheidsgordel losmaakt, zegt Phoebe dat zij hem weer zal vastmaken. Ik zeg dat ze moet blijven zitten en papa Riley’s gordel zal doen. Een paar seconden later, niet ver voor een bocht naar rechts, schrik ik me werkelijk kapot als er opeens een donkere auto zonder verlichting vlak naast ons opduikt. Nog voordat die ons helemaal heeft ingehaald, slingert de auto plotseling naar links, waarbij hij de Range Rover met een harde knal rechtsvoor raakt. Voordat ik kan remmen, of zelfs maar kan gillen, schieten we midden in de scherpe bocht de weg af, recht de inktzwarte duisternis in.

6

Als ik nu haast maak, ben ik net voor de lunch klaar. Een minuut later kan ik beneden op York Road staan. Met wat geluk ben ik vier minuten later op de Queen’s Walk, de promenade naast Jubilee Gardens, op de zuidoever van de Theems, met uitzicht op de Big Ben en Westminster. Uiteraard heb ik even lang nodig om terug op het werk te komen. Dan blijven er exact twintig minuten over om op een bankje te genieten van de heerlijke novemberkou, een uitzicht dat nooit verveeld, een sandwich tonijn en aansluitend van een sigaret. Maar dan moet ik nu dus wel opschieten.

Ik manoeuvreer de postkar behendig langs een paar mannen die heel handig in het midden van de gang staan te praten en blik over een schouder om te kijken of ze mijn begroeting alsnog retourneren. Niet dus. Zonder iets te zeggen lopen ze in tegenovergestelde richting weg, zodat ze de hilarische, gekke bek die ik naar ze trek niet zien. Maar beter ook, aangezien de twee tot de directie behoren.