Harm de Jonge | De Vogelrots

Herziene digitale uitgave, 2010

ISBN: 978-94-91178-02-3

Eerder verschenen als:

De Vogelrots (Van Goor, Nederland)

eBookfabriek | Amsterdam, Nederland

© Harm de Jonge

Omslagontwerp & illustratie: eBookfabriek

Digitale bewerking & distributie: eBookfabriek

Meer lezen over Harm de Jonge? www.harmdejonge.nl

Ook een boek digitaal uitgeven? www.ebookfabriek.nl

Vorig jaar is hij overleden, mijn opa. Gewoon onder de sierkers, terwijl hij in zijn rolstoel zat te dommelen. Soms droom ik dat hij nog leeft. Dan racen we weer in zijn kar van een helling af en hoor ik zijn krakende stem: “Jasper, je bent toch niet bang, hè? Gekke krielhaan!”

Owen en Slikkie zie ik een enkele keer nog in de vakantie. Ze werken allebei op de visafslag in de stad en doen stoer als ze bij ons in het dorp zijn. Dan hebben ze hun haar vol gel gesmeerd en fluiten naar de meiden.

Ik praat nooit meer met Owen, maar ik denk nog vaak aan vroeger. Vooral aan die laatste minuten op de Vogelrots, toen ik voorgoed afscheid van hem als vriend nam.

1.

EEN HUISJESSLAK IN HET GRAS

JASPER:

Het was te ver weg om zijn grote snavel met de felle kleuren te kunnen zien. Bovendien vloog hij in de schaduw van de Vogelrots. Maar hij was duidelijk anders gebouwd dan de meeuwen, veel plomper. Hij scheerde laag over het water en remde af met wapperende vleugels. Het water spatte glinsterend op toen hij waterskieënd op zijn poten landde. De vogel dobberde een poosje rond, wipte toen voorover en dook onder. Ik wachtte tot ik hem weer boven zag komen. Dan zou ik zeker weten of het een papegaaiduiker was. Andere zeevogels springen op en klimmen zo weer in de lucht. De papegaaiduiker is zwaarder; hij fladdert en trappelt een hele tijd voor hij los is. Ik tuurde lang over de zee, maar in de warreling van meeuwen rond de Vogelrots zag ik hem niet terug.

Even voorbij de kalkoven had ik mijn fiets laten liggen. Ik was bij de helling opgelopen en gaan zitten in het dunne gras, daar waar het strand begon. De wind waaide uit zee en rook zout. Af en toe stond ik op om het schelpenpad af te kijken. Als ik geluk had kon ik de felblauwe vlek van Mirjams windjack al van ver zien. Ze zou langzaam fietsen, soms een beetje slingeren. Misschien zong ze of praatte ze hardop, zoals vaker als ze dacht dat ze alleen was. Ik zou net doen alsof ik hier toevallig was, niet wist dat ze langs zou komen. Het kon zijn dat ik pech had, dan fietste Mirjam met Olga op of ze had de andere weg genomen, binnendoor langs de tinmijn. Maar dan nog zou ik me niet vervelen. Je kon uren naar de Vogelrots kijken en dromen over het Verdronken Land. Als ik op mijn buik lag, de kin op de grond, en door het gras gluurde, leek de Vogelrots de kop van een reus die boven het water uitstak: een afzichtelijke kop met putten en kloven. Een kop met een rare kleur ook: paars en rood, met gele strepen erdoor, boven wat groen haar en onder een witte baard van opspattend schuim.

De Vogelrots moest minstens veertig meter hoog zijn. Hoe kwam de Oude daar ooit bovenop en zou hij het nest van de papegaaiduiker wel kunnen vinden? Mijn opa had vaker van die wilde plannen, maar zoiets geks had hij nog nooit bedacht. Ik wist niet of ik wel durfde. Natuurlijk konden we de boot van te voren klaarleggen. Onder de duindoorns aan het eind bij de strekdam bijvoorbeeld. De Vogelrots lag vlak voor de kust en als de zee zich rustig hield was het nog geen half uur roeien. Daar zag ik niet tegen op. De boot zou misschien gaan schommelen, want de stoel van de Oude moest natuurlijk ook mee. Het zou een gek gezicht zijn: een rolstoel in een roeiboot en mijn opa weer in die rolstoel, zwijgend, met zijn oude zeemansogen starend over het water. De Oude zou denken dat hij weer op de brug van zijn vistrawler stond. Als ik niet hard genoeg roeide ging hij zwaaien met zijn stok. Hij zou lijken op de Vikingkoning uit mijn stripboeken, de Vikingkoning die op rooftocht ging.

De tocht met de boot was niet het ergste. Belangrijker was dat ik nog nooit op de Vogelrots was geweest. Een keer was ik er met Owen omheen geroeid, hadden we even op het strandje gelopen en rolstenen ver in zee gegooid. Owen had wild rondgesprongen en geschreeuwd, maar al gauw was hij stiller geworden. We hadden schelpen gezocht en op de plek gekeken waar de zee een poort had uitgesleten in de rots. Owen had nog geprobeerd zijn naam te krassen in de rots en toen waren we maar gauw weer teruggegaan. We hadden ons opgelucht gevoeld, toen we weer in de boot zaten. De Vogelrots was verboden gebied en we konden thuis onmogelijk vertellen dat we er geweest waren. Er kwamen ook zelden mensen, behalve die ene keer in het jaar als er eieren gezocht werden. In het dorp vertelden ze griezelige verhalen. Ze zeiden dat het er gevaarlijk was, dat er bommen en granaten uit de wereldoorlog lagen. Sommigen beweerden dat het er spookte, dat de geesten van dode monniken uit het Verdronken Land kwamen en je onverwacht grepen. De mensen waren bang voor de Vogelrots. Daarom hadden de vogels het rijk er alleen.

Rond de Vogelrots zeilden meeuwen, vlak boven het water maakten pijlstormvogels glijvluchten. De lucht rond de rots was nooit helemaal leeg. Ik probeerde de vogels te tellen, maar al gauw dwaalden mijn gedachten weer af. Waarom wilde de Oude er heen? Ging het hem echt om de papegaaiduiker? Nog niet eerder was er zo’n vogel op de rots geweest. Maar was dat zo belangrijk om er zo’n gevaarlijke tocht voor te maken? Het was toch idioot om in een rolstoel de rots te beklimmen! Als de Oude per se de papegaaiduiker wilde zien kon hij toch een verrekijker gebruiken. Was dat niet veel beter dan het gekke plan? Na het eten zou hij er natuurlijk weer over beginnen. Dat gebeurde de laatste weken elke dag. Ik wilde wel luisteren, maar soms was mijn hoofd te vol. Er waren ook zoveel andere dingen om aan te denken: vooral dingen die met Owen te maken hadden

Misschien was het beter om nu maar eerst naar huis te gaan. De Oude zat natuurlijk al te wachten onder de boom, met zijn bobbelige hand ongeduldig vegend over de handringen. Ik wilde opstaan om nog eens te zien of Mirjam er aankwam, toen ik het geknetter van de brommers hoorde. Ik hoefde niet eens te kijken om te weten dat het Owen en Slikkie waren. Owen met het lange gezicht, waar de grijns een dwarse scheur in maakte. De grijns die ik vroeger zo stoer had gevonden en die nu altijd gevolgd werd door een rotopmerking. Owens lange zwarte haar waaide als een vlag in de wind. Achter hem reed Slikkie met zijn zeeroverskop. Zijn huid leek op de verbleekte palen in de haven, waar de aangegroeide zeepokken putjes op gevormd hadden. Ze droegen geen helm en reden in volle vaart langs de vloedlijn. Misschien kon ik nog ongemerkt wegkomen. Maar als ik ging staan zouden ze me zien. Ze zouden weer gaan spotten en gemene dingen roepen. Woorden waarvan ik vroeger nooit gedacht had dat Owen ze kon zeggen. Voorzichtig schoof ik wat achteruit, zodat mijn benen onder de duindoorns kwamen. In het gras zag ik een slakkenhuis met gele en zwarte strepen. De slak gleed naar buiten, de twee speldenknopsprieten bewogen, het huisje trok langzaam omhoog op zijn rug.

Slikkie haalde een kunstje uit op het strand. In volle vaart ging hij staan, de brommer tussen de knieën, de handen opzij. Het deed pijn ze met hun tweeën te zien. Als het dan toch moest: waarom had Owen dan niet een andere vriend gezocht. Hoe was het mogelijk dat Owen vriend met Slikkie kon zijn, met iemand die repen stal in het winkeltje van Stan Raven, iemand die vieze dingen met de meiden van de Havenstraat deed. Het kon met hem toch nooit zo zijn als bij ons vroeger. Slikkie was toch niet iemand om geheimen aan te vertellen. Zou Owen hem alles laten zien wat ooit van ons samen was geweest? De schuilhut in het dennenbos, die we samen gegraven hadden, waar mijn spullen nog lagen? Ik moest er heen, desnoods op een avond heel laat, om alles op te halen. Slikkie mocht daar nooit met zijn smerige handen aan zitten. Misschien kon ik een schop meenemen en het hol kapotmaken.

De motorrijders remden af en reden staand op de steps, de ellebogen hoog, de strekdam op. Het zou niet helpen als ik muisstil bleef liggen. Ik wist dat ze me zouden ontdekken. De motoren gromden toen ze het losse zand indraaiden. Slikkie hoorde ik het eerst krijsen. De gele band van Owens brommer stopte vlak voor mijn ogen. Tussen de ribbels van het rubber glinsterden een paar steentjes. De rook van de uitlaat waaide in mijn gezicht.

“Daar hebben we Jasper,” gilde Slikkie.

“Dat ligt hier maar in het gras,” riep Owen.

“Hij wacht op zijn meisje.”

“Op die domme trut.”

“Die griet weet niet eens hoe ze moet vrijen.”

Owen draaide aan het gas en liet de motor loeien, trok een beetje op en remde meteen weer. De motor deinde en golfde als een panter die in elkaar duikt voor een sprong. Het spatscherm was zo dichtbij dat ik mezelf in het chroom zag: een lang uitgerekt gezicht met bolle ogen en bezemhaar.

“Moet hij zijn opa niet schuiven?”

“Een ouwe in een kinderwagen.”

“Wat denk je Slik, moeten we iets doen?”

“Geeft hij die ouwe ook de fles?”

De zinnen beukten op me af als stenen die een deuk in je vlees slaan, pijnscheuten door je hoofd jagen. Ik hoopte dat Mirjam nu niet plotseling kwam. Ze zou gaan schelden en dan zou ze het alleen maar erger maken. Het had geen zin iets terug te zeggen. Waarom zou ik vertellen dat het fijn was om bij de Oude te zijn, met hem te praten. Dat ik me helemaal niet schaamde als ik hem duwde in de rolstoel. Dat we samen lol hadden als hij het vijfde wiel voor de rolstoel koppelde en we de hellingen afstoven. Ze snapten het toch niet. Owen misschien wel, maar die deed dan net alsof hij het niet door had. Als het een ander was geweest zou ik teruggeschreeuwd hebben, misschien was ik gaan vechten. Het beste was nu gewoon niks te zeggen, dan hielden ze na een poosje vanzelf op. Het pesten was al een week bezig. Het was begonnen de dag nadat Owen en ik ruzie hadden gekregen. Toen Owen die dikke onvoldoende voor wiskunde had gehaald en ik daar een opmerking over gemaakt had. Hij was kwaad geworden, was gaan vloeken. Het was volslagen onverwacht gekomen. Ik had niet eens de tijd te vertellen dat het een grapje was, dat het me speet. “Je kunt barsten” had Owen gegrauwd en de volgende dag had ik hem voor het eerst met Slikkie gezien.

Owen zei gemene dingen en Slikkie stookte hem op. Ze jutten elkaar op. Ik hoopte dat het daardoor kwam, dat Owen dingen zei waar hij later spijt van had. Als hij me recht aankeek dan trok er iets bij zijn mond, dan schoot zijn blik weg. Slikkie wilde ik niet aankijken. Ik wist precies hoe de bleke ogen glinsterden in het witte, geschonden gezicht. Ze sarden me en zeiden: “Owen is nou mijn vriend. Je staat er lekker naast.” Wist hij ook al van het geheime teken op Owens lichaam? Op de plek die niemand ooit zag, zelfs je moeder niet? Nee, dat was zo geheim, zo van Owen en mij, dat zou hij toch zeker niet verklapt hebben.

Het voorwiel van Owens brommer wrikte heen en weer. Ik wilde iets zeggen, een hand opsteken. Owen rolde op zijn brommer achteruit. Het spiegelende spatscherm deinde op en neer. Slikkie spuugde een gele klodder op de grond, dicht bij mijn hand.

“Kom op,” schreeuwde Owen, “we verknoeien onze tijd.”

“Even inkopen doen bij Raven,” knikte Slikkie.

“Doe de groeten aan die schele trut,” riep Owen.

Ze reden een stukje achteruit en spoten weg. De achterwielen spatten een streep zand op. Vlak voor me lag de verpletterde huisjesslak. Stukjes schelp waren weggedrukt in grijs slijm.

Meer lezen over Harm de Jonge? www.harmdejonge.nl | Ook een boek digitaal uitgeven? www.ebookfabriek.nl