Ed Snijders

777

Paris Books

Ed Snijders © 2016

Eerste druk 2016, maart

Uitgeverij Paris Books

Omslagontwerp Maarten Radstake, Utrecht

Binnenwerk Boereboom Grafische Bedrijven BV

Foto auteur Petra van Vliet

Conversie ePUB: Alderlane Digital Publications - www.alderlane.nl

ISBN 978 94 921 7921 0

website auteur www.edsnijders.com

website uitgeverij www.parisbooks.eu

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm, of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van uitgeverij Paris Books, Prins Hendrikstraat 28, 2411 CT Bodegraven.

No part of this book may be reproduced in any form by print, photoprint, microfilm or any other means, without written permission from Paris Books, Prins Hendrikstraat 28, 2411 CT Bodegraven.

Vrijdag ben ik gestorven, vandaag weer opgestaan,

gehuild, gesmeekt, gebeden, en verdronken,

in diepste pijn weer kracht verworven,

ik leef, ik heb de dood doorstaan.

Mijn missie voor dit leven:

vrijheid preken, liefde geven,

en geduldig, vurig blijven hopen,

met armen wijd, ja, wagenwijd voor jou open.

Vanuit hart en ziel voor eigen passie gaan,

en als de tijd dan rijp is,

mijn armen toch weer om jou heen te slaan,

want wij – wij zagen ons door spiegels heen

twee vlammen, wij; wij waren, zijn en worden één.

PROLOOG

De stad siddert. Haar hart staat stil. Donderwolken pakken zich samen boven het paleis. Het is even voor 3 uur in de nacht. Het plein ligt er verlaten bij. In de verte schreeuwen sirenes van politie, brandweer en ambulance de sporadische fietsers en automobilisten opzij. Te laat. Ze komen te laat. Dries Dau staat al naast Atlas op de rand van het dak boven het balkon, waaronder duizenden onderdanen koningen en koninginnen toezwaaiden en demonstranten hen bekogelden. Hij wankelt wanneer hij naar beneden kijkt. Nee. Nog niet. Hij springt nog niet. Een laatste keer ademt hij de stad in. Zijn stad. Het monument recht voor hem wijst een waarschuwende vinger omhoog. Hij weet de drugs, de dealers, de kroegen en de hoeren er vlak achter. Hij leefde en beleefde de stad van binnen en van buiten. Alles heeft de stad hem gegeven; alles, behalve de antwoorden op zijn vragen. Honderden jaren historie, schoonheid, humor, relativering en bravoure, maar geen inzicht in wie hij is, waarom hij leeft en wat hij hier doet. Depressiviteit doet het bloed in zijn vaten stokken, diepe frustratie verkrampt zijn kaken, zijn nek, zijn borstkas. Hij verlangt naar het einde. Of zijn begin. Hij weet het niet. Worstelend met zijn identiteit, onwetend over zijn waarom, doelloos dolend zonder richting kiest hij ervoor de stap te zetten. Dit is zijn laatste poging, waarschijnlijk, of de eerste serieuze sprong op zoek naar wat hij altijd al wilde weten. Een laatste blik. Het is genoeg. Dries sluit zijn ogen. De wervelende wind woelt door zijn haren. Hij zet de stap naar voren en voelt het zuur in zijn maag zijn keel verteren, wanneer hij springt.

DAG 1

Masja baalde. De tropische zon brandde op zijn geharde huid. Het was windstil. Hij zat bewegingloos met zijn voeten onder zijn zitvlak, zijn knieën wijd uiteen en zijn rug kaarsrecht. Urenlang tuurde hij al over het witte zand. Hoge golven in de verte rolden over het koraalrif en spoelden strepen schuim het strand op. Zuchtend stond hij op. Hij strekte zijn benen, rekte zich uit en keek omhoog. Saudade. Hij staarde naar de blauwe wolkeloze lucht en overzag de oceaan die, met haar even onvoorspelbare als regelmatige bewegingen, pijnlijk de tijd weerspiegelde die hij hier had doorgebracht. Geen begin en geen einde. Het luchtte op en het benauwde hem.

‘Alles is eindeloos,’ mompelde hij en verliet het stenen plateau voor de grot waarin hij sliep, at, mediteerde en zich bewust was van zijn eeuwige bestaan. Het uitzicht was hem in de loop van de tijd steeds meer gaan vervelen.

‘Hoe lang zit ik hier nu al, en hoeveel tijd heb ik nog?’

Boze beelden uit zijn kinderjaren doemden op. Zijn scholen. De tehuizen.

*

Het was nauwelijks een kwartier lopen van het weeshuis in Delfshaven naar zijn school in Spangen. Tijd om te wennen kreeg Masja niet. In de afgelopen jaren was hij van het ene opvanghuis naar het andere gebracht. Nergens kon of mocht hij blijven. De ene keer was het een administratieve zaak, de andere keer omdat hij onhandelbaar was. In de zeven jaren van zijn jonge leven had hij al op zes adressen gezeten en dit was inmiddels zijn derde school. Het oude, donkerbruine bakstenen gebouw straalde somberheid en strengheid uit. Uitbundigheid werd hier niet gewaardeerd en regels waren heilig. De straffen voor afwijkend gedrag liepen uiteen van nablijven en schoonmaken voor lichte ongehoorzaamheden tot afranseling met een liniaal of een touw met knopen voor zwaardere vergrijpen. Deze lijfstraffen pasten sommige onderwijzers nog steeds toe. Stiekem, natuurlijk. Slaan was al lang bij wet verboden. Vooral met Masja konden ze ongestraft hun gang gaan. Zelfs als hij maar een minuut te laat was, werd hij genadeloos afgeranseld. Wie geloofde hem nou als hij zich beklaagde? Zo’n straatjongen die overal al was uitgekotst, die niemand wilde hebben. Wat was zijn woord waard tegenover dat van een gerespecteerde leraar? En Masja hield zijn mond wel. Hij kende de consequenties. Zodra hij protesteerde, kreeg hij straf en ook nog eens klappen van de directeur van het tehuis. Ook die man schepte genoegen in het misbruik maken van zijn macht.

Iedere vrijdagmiddag was het raak. Dan had hij gedronken. Doodsbang was Masja voor die man. Wanneer hij de dranklucht rook, wist hij dat de directeur hem nóg harder en langer zou slaan. Het was zelfs voorgekomen dat hij hem betastte. Masja gruwde van die man met zijn vettige, grijze haar. De jongen werd misselijk van de sliertjes slijm tussen zijn tanden als hij tegen hem sprak of schold, wanneer Masja zich tegenover hem verantwoorden moest. Maar de jongen had geen keus. Hij moest alles accepteren, het kon niet anders. Waar moest hij heen? Hij kende niemand, leefde overdag op straat en moest genoegen nemen met het eten dat hij kreeg, zijn slaapplaats en de stadsverwarming in het schoollokaal. Hij verlangde ernaar dat hij ergens langer kon blijven. Hij snakte naar rust, een veilige omgeving en als het kon een paar armen waarin hij op de moeilijkste momenten even schuilen kon.

*

Somber sjokte Masja het kronkelpad af naar beneden. De palmen priemden met hun kruinen in de lucht. Gedachteloos slofte hij over het met gruis bedekte pad. De vochtige warmte van het bos, de zoete geur van de bloemen en het tjilpen van de exotische vogels, het kon hem niet bekoren. Op het strand aangekomen, liep hij met zijn voeten door het hete zand naar het water, op zoek naar verkoeling. Voorbij de vloedlijn likten de tongen zout water zijn enkels. Hij zuchtte. Daar stond hij, met meer wijsheid dan hij kon bevatten.

*

‘Ik kan er toch ook niets aan doen?’ huilde Masja. ‘Ik zie ze gewoon. Ik hoor ze, ik voel ze en soms praten ze tegen me.’

De directeur keek hem vals aan.

‘Je bent bezeten.’

Met angstige ogen keek hij op naar de man die dreigend voor hem stond. Hij was enorm groot in de ogen van de kleine verschoppeling.

‘Bezeten?’ piepte Masja. Hij kende dat woord niet.

‘Ja, bezeten van de duivel.’

Het klonk naargeestig uit de mond van de directeur die hem met vernauwde ogen indringend aankeek.

‘Maar ik heb toch niets verkeerds gedaan?’

‘Houd je mond. Die duistere krachten die bezit hebben genomen van jou moeten eruit. Als het niet goedschiks gaat, dan slaan we ze er wel uit. Dat is het beste voor iedereen. Ook voor jou.’

De vlakke stem van de man die het tehuis leidde, bezorgde Masja kippenvel.

‘Wat– Hoe?’ stamelde de doodsbange jongen.

Op dat moment ging de deur open en een man met dun, wit haar in een krans om zijn kale schedel liep statig naar binnen. Hij was gekleed in een zwarte pij met een groot geborduurd kruis van zilverdraad op zijn borst. De man keek hem met kille, grijze ogen aan. In zijn rechterhand hield hij een crucifix.

‘Wie is dat?’ vroeg Masja met een benepen stem.

‘Dit is pastoor Van Druten.’

‘Wat komt…?’

De directeur liet hem niet uitspreken.

‘Hij heeft zijn sporen verdiend. Hij drijft duivels uit en andere duistere entiteiten.’

Het was een taal die de straatjongen niet begreep. Waar had de directeur het over? Hij balde zijn vuisten in zijn broekzakken. Het knakken van zijn zwetende vingers verstoorde de stilte in het vertrek.

‘Haal je handen uit je zakken.’

Trillend deed hij wat de baas van het tehuis hem opdroeg en liet zijn armen slap naast zijn lichaam hangen.

‘Deze man is van de kerk. Hij is belangrijk en gaat jou verlossen.’

‘Maar ik heb nergens last van.’

De directeur keek hem vernietigend aan. De pastoor kuchte. De twee mannen wisselden zwijgend een blik, waarna het hoofd van het opvanghuis kort knikte.

‘Ik moet nu gaan. Jij blijft hier bij de pastoor. Gedraag je. Doe wat hij zegt en haal het niet in je hoofd ook maar iets uit te spoken. Begrepen?’

Hij knikte gedwee.

‘Als ik ook maar één klacht krijg, schop ik je direct uit mijn tehuis. Dan is het afgelopen met je. Met jouw verleden kom je nergens anders meer terecht. Ik hoop dat jij je dat realiseert.’

De directeur stond op en verliet het vertrek. Masja voelde kille lucht de kamer in stromen. De pastoor kreeg een angstaanjagende flikkering in zijn ogen.

‘Je bent een verdorven, slechte jongen.’

‘Ik heb niets…’

‘Mond dicht. Ik moet je reinigen. Kleed je uit.’

Masja schrok. Dat durfde hij niet. Hij schaamde zich. Op de kamer waarin hij met achttien andere kinderen sliep, kleedde hij zich altijd onder de dekens om, of hij wachtte tot het donker was.

‘Nou, komt er nog wat van?’

Van Druten wiebelde ongeduldig op zijn tenen. Masja voelde tranen branden. Hij was bang. Nerveus trok hij zijn versleten, zwarte coltrui over zijn hoofd. Zijn groezelige hemdje bleef steken. Hij stroopte het af en legde het boven op zijn trui. In zijn blote bast stond hij voor de onbekende man. Hij had het koud.

‘Broek ook. Schoenen, sokken, alles. Poedelnaakt voor het aangezicht des Here.’

Nooit eerder had hij zo’n kille, ijzige stem gehoord. Trillend van de zenuwen ontdeed hij zich van zijn laatste kledingstukken. Kwetsbaar, naakt en rillend bevond hij zich in het midden van de kamer. De pastoor hief het kruisbeeld omhoog en hield dit voor zich. Hij bewoog langzaam naar Masja toe. Op twee meter afstand veranderde de man van koers en begon in een cirkel om hem heen te lopen. Hij stopte bij het bureau en greep onder zijn pij. Masja hield zijn adem in. De hand van de pastoor bewoog een paar keer heen en weer, voordat hij hem weer tevoorschijn haalde. Hij verborg een klein voorwerp in zijn hand. Wat was het? Zou het pijn doen? De pastoor draaide zijn rug naar hem toe en maakte een strijkende beweging. Masja liet voorzichtig zijn ingehouden adem ontsnappen. Hij herkende het geluid: de pastoor ontstak de grote, witte kaars in de massieve kandelaar op de hoek van het bureau.

‘Kom hier.’

Hij schuifelde naar voren. De pastoor deed een stap opzij en knikte naar de zware, donkerbruine werkplek van de directeur.

‘Leg je handen op de rand.’

Hij gehoorzaamde.

‘Hoofd naar beneden, ogen dicht.’

De drager van het kruis sprak met een hoge stem. Wat ging er gebeuren? Hij hoorde de man zijn voeten verzetten en voelde hem ineens vlak achter zich. De pastoor prevelde onverstaanbare woorden in een vreemde taal en stroopte zijn pij op. Masja verstijfde. Een onbestemd gevoel voor wat hem te wachten stond maakte zich van hem meester. Bang voor deze man. Nog banger voor de consequenties als hij ongehoorzaam zou zijn. Koortsachtig schoten de gedachten door zijn hersenen. Hij voelde de warme opwinding van de pastoor tegen zijn koude billen duwen. Wat kon hij doen? Tranen liepen over zijn onschuldige, kinderlijke gelaat. Ook al had hij geen benul van wat er gebeurde, instinctief voelde hij dat dit niet klopte. Hij wilde dit niet. Dit was fout.

‘Wat doet u?’

‘Hou je kop,’ hijgde de pastoor.

Een verscheurende pijn trok als een bliksemschicht door zijn lichaam. Alsof een botte dolk met geweld zijn darmen en maag openreet. De scheuten trokken door heel zijn verkrampte lijf. Even werd het zwart voor zijn ogen. Zijn buik vulde zich met misselijkmakende gedachten. Wat had hij verkeerd gedaan? Verdiende hij dit? Riep hij dit over zichzelf af door zijn gedrag? Twijfel borrelde op. Was hij echt zo’n slechte jongen? Kreeg hij nu straf voor al zijn fouten? Dit idee schuurde door zijn ziel en overtrof in hevigheid de fysieke pijn in zijn lijf. Ik mag niets zeggen, ik moet dit ondergaan, hoorde hij zichzelf denken. Een volgende aanslag van de pastoor vlamde door zijn bekken. Nee. Tranen van pijn en schuld vloeiden samen met tranen van woede en onrecht. Kortsluiting. Een flits in zijn hoofd. Een explosie van licht verdreef de duistere kronkels uit zijn gedachten. Hij had niets fout gedaan. Het was niet zijn schuld. Die man was slecht. Een ongekende kracht vulde zijn hart en stroomde door zijn lichaam. Het overspoelde zijn schuldgevoel en deed de pijn verdwijnen. Zijn angst en twijfel vloeiden weg. Overweldigende warmte omarmde allesvernietigende nijd. Ze dansten een tango in zijn hoofd. Liefde voor zichzelf leidde; haat jegens de pastoor, de directeur, de school, de onderwijzers en de klasgenoten die hem pestten, volgde als een schaduw. Het explosieve samenspel van zwart en wit danste door zijn hersenen, hart en handen. Het tehuis bestond niet meer. De gevolgen deden er niet toe. Zijn lust tot leven overwon en sleurde de roep om vergelding ritmisch mee.

Hij liet de rand van het bureau los en bewoog zijn handen centimeter voor centimeter naar voren. Hij hield zijn adem in. Zou de pastoor iets merken? Zijn vingers kropen verder. Hij voelde de greep om zijn heupen verruwen. De man had nog niets door. Masja reikte verder. Hij kon er bijna bij. Nog één duimlengte was hij ervan verwijderd.

‘Sta stil.’

Zijn hart klopte in zijn keel. De oude man kreunde en liet een arm naar beneden zakken. Wat ging hij doen? Hij hoestte. Dit was het moment. Masja greep de massieve kandelaar, waarin de dikke witte kaars sereen haar licht verspreidde. Zijn beide handen omsloten het metaal. Zijn vingers omklemden het voorwerp als een boei, een enige kans op redding. Hij tilde het gewicht omhoog en zwaaide het met alle kracht die hij uit zijn lijf kon persen in één ruk naar achter. Hij raakte de pastoor vol op zijn slaap. Het bloed spatte uit zijn van wellust vertrokken hoofd.

Met bloeddoorlopen ogen schreeuwde de pastoor het uit: ‘Jij duivel. Satanskind.’

Hij gilde. Zijn handen grepen naar zijn hoofd.

‘Branden zal je. Eeuwig branden in de hel.’

De verwensingen wierp hij als scherpe messen recht naar het hart van Masja. Ze ketsten af op een ondoordringbaar schild. De pastoor kreeg bijna gelijk. Er zou iemand branden. Maar niet Masja. De brandende kaars viel in het omhoog gestroopte gewaad van de pastoor. De naar buiten gerolde voering van de pij vatte vlam. De tongen van vuur likten aan zijn kruis. Hij vloekte en liet de jongen los. Wanhopig kloppend met zijn handen probeerde hij de vlammen te doven. Hij sloeg uit alle macht over zijn buik, op zijn benen en in zijn kruis. Tevergeefs.

Hij rende door de kamer, struikelde en greep in paniek de lange, stoffige gordijnen om zijn val te breken. Ze vlogen in brand, evenals de rieten stoel bij het raam en het kleed op de vloer. De pastoor krijste alle lucht uit zijn longen. Hij krabbelde overeind. Hij kon geen kant op. Het onbeheersbare vuur tussen zijn liezen werd weggevaagd door de vlammende vergelding van de jongen. Binnen een minuut brandde de pastoor als een fakkel. De stank van brandend vlees drong in de neus van Masja. Versteend stond hij met zijn rug tegen het bureau. Hij zag de witte haren van de pastoor in een mum van tijd zwart verschrompelen en verdwijnen. Het bloed in zijn aderen raakte oververhit, de lucht in zijn lichaam zette uit en blies zijn huid in blaren op totdat er van zijn verpakking niets meer restte dan een zwartgeblakerde smurrie van bloed en vellen. Zijn ogen puilden uit zijn gezicht en weerkaatsten korte tijd de helse vlammen. De man hijgde astmatisch, zoekend naar de laatste woorden waarmee hij zijn slachtoffer kon treffen. Zijn ogen waren inmiddels dof in het aanzicht van de onvermijdbare dood. De smeulende zombie bewoog naar de jongen toe. Hij greep naar hem, in een uiterste poging de jongen mee te sleuren in zijn inferno.

‘Jij… branden… satanisch…’

Tussen het gekerm door waren de duistere woorden uit de krochten van het stervende lichaam nauwelijks te verstaan. Masja gilde, ontweek de ontvelde handen. Zijn oog viel op de protserige gouden ring met ingezette robijn die half zwartgeblakerd in het vlees van de rechter ringvinger was versmolten. De adrenaline gierde door zijn lichaam. Hij moest hier weg. En snel. Masja dook naar zijn kleren, greep ze in een bovennatuurlijke overlevingsdrang bij elkaar en strompelde naar de deur. Hij struikelde en voelde een arm als een brandende tak boven zijn hoofd maaien. Op zijn knieën kroop hij naar de uitgang. Boven hem hing een verstikkende rook, die hem het inademen onmogelijk maakte. Met het laatste restje lucht richtte hij zich op en reikte naar de deurklink. Op het moment dat hij de deur openrukte, viel de pastoor voorover. Masja trok nog net op tijd zijn been in. Waar hij enkele seconden geleden nog over de grond kroop, lag nu een lijk, versmolten met een gewaad dat als enige de oorspronkelijke kleur behouden had. Zwart, alles was zwart. De jongen draaide zijn hoofd weg en maakte zich uit de voeten. Hij hoestte de rook uit zijn longen. De onverdraaglijke stank in zijn neus en het beeld van de verbrande man op zijn netvlies raakte hij niet kwijt. Hij rende een deur door, trok hinkend zijn broek aan, schoot in zijn trui en sprintte door de eindeloze gang. Op weg naar de uitgang. Weg.

*

Nergens, helemaal nergens kon hij zijn kostbare kennis en energie in kwijt. Masja zat alleen op dit eiland. Hij had tijden gekend van tekort en armoede. Hij wist wat honger was en herinnerde zich het machteloze gevoel van gebrek aan eten en middelen om in zijn behoeften te voorzien. Het had hem gezuiverd, ook al was het hem zwaar gevallen. Hij had geleerd ermee te leven. Overleven. Hij had ook perioden van overvloed gekend, waarin hij niet wist waaraan hij zijn geld moest uitgeven. De situatie van nu was van een andere orde. De zinloosheid van de opgekropte overvloed in hem, die nergens heen kon. Er was niemand om mee te delen of uit te wisselen. De volheid van alles betekende tevens een peilloze diepte in zijn bestaan. Een overvolle leegte.

*

Alarmbellen schelden door de gangen. Masja stormde de voordeur uit. De vlammen sloegen al uit de kamer van de directeur. De houten vloeren van het gebouw, de lambrisering en de steunbalken in het plafond vormden een warm welkom voor de lekkende vuurtongen. De verzengende hitte van de brand verstootte de kilte uit het huis. Kinderen, stafleden en de directeur verlieten in paniek het pand. Zij waren nog op tijd. Voor de pastoor kwam hulp te laat. Hij liet het leven in zijn zelfgecreëerde hel. De klanken van zijn scheldwoorden, vloeken en verwensingen dreunden nog na in het hoofd van Masja.

Het tehuis was niet te redden. Politie, brandweer kon niet anders dan pogen de belendende percelen te sparen voor de furie van de brand. Het opvanghuis met al haar liefdeloze plekken straalde voor het eerst in haar bestaan warmte uit. En voor het laatst: voorgoed verleden tijd.

Masja verdween. Uit de straat, de wijk, de stad. Eén ding had hij nu wel begrepen: niemand deed wat, niemand boeide het wie hij was, wat hij zag en wat hij hoorde. Nooit zou iemand hem nog ergens toe dwingen. Alleen Masja, en niemand anders, maakte ooit nog uit wat hij doen of laten zou.

*

Met zijn ogen dicht dronk hij de kom met grote slokken leeg. Het was de eerste dosering. De ayahuasca veroorzaakte misselijkmakende krampen in zijn maag en deed stap voor stap zijn werk, steeds indringender. De beelden veranderden, het onbehagen bleef.

‘Oceaan… grmbl… leeg… arrrggg… zooo alleen,’ murmelde hij versuft, hoog hemelend in een heftige hallucinatie. Morgen zou het nog veel erger zijn.

*

‘Auw, mijn buik. Ik heb zo’n honger.’

‘Wacht maar, mama, ik bel de zuster.’

Hans stond op, trok het colbertjasje van zijn donkerblauwe Armanipak recht en liep om het bed heen. Zijn nieuwe Italiaanse schoenen kraakten bij iedere stap die hij zette. Ongeduldig keek hij op zijn horloge. Hij had hier helemaal geen tijd voor. Zijn taxi stond al voor de ingang van de Lichtenburg te wachten. Hij moest opschieten. Zijn vliegtuig vertrok over minder dan twee uur.

‘Geen bloembollen. Die lust ik niet. Ik krijg ze niet weg.’

Hij keek in het grauwe gelaat van zijn moeder. Haar vermoeide grijsblauwe ogen draaiden weg naar het raam.

‘Mam, wat bedoel je?’

Pien hoorde haar zoon niet. Haar warrige gedachten ontvoerden haar naar vroeger. Ze was een meisje van bijna acht jaar oud. Het was oorlog, najaar 1944. Het gezin leed honger. Haar vader zat ondergedoken op een onbekende plek. Haar hoogzwangere moeder bestierde in haar eentje het huishouden en droeg de zorg voor haar oudere broer en zus, voor Pien en Bea, haar tweelingzusje.

‘Mama, waar blijf je nou?’ prevelde Pien.

Haar maag rommelde. Moeder was van huis vertrokken en stond al uren in de rij voor de gaarkeuken. Ze haalde soep voor de kinderen, voor het eerst in vier dagen zouden ze iets te eten krijgen. Pien verkrampte van de honger. Eindelijk hoorde ze de sleutel in de voordeur knarsen.

‘Mama.’

Strompelend kwam haar moeder de kamer binnen. Bloed sijpelde uit haar knieën op haar gescheurde vaalbruine kousen. Tranen van schaamte en pijn liepen over haar wangen.

‘Mama, wat is er?’

Haperend en snikkend vertelde moeder dat ze na uren wachten een pannetje groentesoep had bemachtigd. Onderweg naar huis was ze gestruikeld over een losse straattegel. Ze was gevallen en had de soep zien wegspoelen in de goot. Alles was verdwenen. De ontreddering stond op de gezichten van het gezin te lezen. Weer zonder eten naar bed. Tulpenbollen waren het enige alternatief. Pien huiverde bij de keus: de hele nacht die vieze weeïge smaak in haar mond, of wakker liggen van het gerommel in haar maag? De radeloosheid van haar moeder sloeg de bodem weg van het veilige gevoel waar zij zo’n behoefte aan had. Dit overtrof de honger: de paniek, de uitzichtloze situatie. Een rilling trok door haar lichaam.

‘Gaat het, mama, kan ik iets voor je doen?’

Hans wist zich geen raad. Zijn moeder maakte nauwelijks meer contact met hem sinds zij was opgenomen in de psychiatrische inrichting. Hij pakte haar hand. Ze werd rustiger. Een glimlach ontspande haar kaken. Ze zag het einde van de oorlog. Haar oudste zus zat op de achterbank van een Jeep tussen Canadese soldaten en lachte haar door vitaminegebrek aangetaste tanden stralend en ongegeneerd bloot. Pien stond met haar tweelingzus langs de kant van de weg. Bea pontificaal vooraan, zijzelf weggedrukt in haar schaduw. Toen al. De glimlach maakte plaats voor een verbeten trek.

*

‘Lieve schat, ik moet nu echt hangen. Over drie kwartier gaat mijn trein.’ Babs was dol op hem. Ze kon schaamteloos alles met hem delen: haar blunders, haar successen op het podium, haar gecompliceerde relaties met mannen. En andersom wist hij haar ook dag en nacht te vinden. Sinds twee weken was hij smoorverliefd op een mooie jongen uit Costa Rica, Rodriguez. Hij raakte niet over hem uitgepraat. Ze voelde zich bezwaard om hem af te kappen.

‘Maar, schoonheid, het is maar een kwartier lopen naar het station. Moet je luisteren. Weet je wat Roddy gisteren…’

Hij ratelde gewoon door.

‘Geer, kom op, ik wil alles horen van jullie hysterische relatie, alleen niet nu. Ik sta te koken en heb nog een paar minuten om te eten. Ik moet rennen.’

Ze onderbrak hem opnieuw toen hij verder wilde praten en zocht naar een paar lieve woorden om het gesprek mee af te ronden.

‘Argh!’

De pan spaghetti liep over met schuimend, kokend water. Babs kon nog net een stap naar achteren zetten. Op dat moment gleed haar iPhone uit haar hand en belandde midden in de pan met pruttelende pastasaus. De rode spetters vlogen in het rond. Ze voelde de hitte van de saus op haar wang branden, terwijl stukjes aubergine uit haar donkere krullen op het aanrecht vielen.

‘Auw, gadver, nee, mijn telefoon.’

Ze probeerde haar toestel uit de pan te vissen en trok haar hand direct weer terug toen ze haar vingers brandde aan de naar tomaat en basilicum geurende saus. Ze keek om zich heen naar een voorwerp dat ze kon gebruiken om haar toestel te redden. Met de gekartelde spaghettilepel wipte ze onhandig in de smurrie. Haar telefoon vond met een grote boog zijn weg via haar shirt en broek naar de stenen keukenvloer. Tegen beter weten in pakte ze haar onmisbare apparaat van de grond.

‘Gerard, ben je daar nog?’

Met overslaande stem zocht Babs vergeefs het vertrouwde geluid van zijn woorden. Dood. Helemaal dood. Ze staarde naar een zwart scherm, besmeurd met haar avondeten en ontsierd door een flinke barst. Buiten zinnen zakte ze door haar knieën. Met haar rug tegen het fornuis geleund, schopte ze als een klein kind in de lucht, schudde haar hoofd spastisch schreeuwend heen en weer en huilde hartgrondig haar schrik van zich af. Met schokkende schouders zat ze enkele minuten op de koude vloer. Nadat de ergste emoties weggeëbd waren, drong het tot haar door dat ze op moest schieten. Ze stond op en draaide het vuur van het fornuis uit. Geen zin meer om te eten. Klotesaus. Haastig veegde ze de ergste viezigheid van het fornuis, het aanrecht, de wand en de vloer en vloog terug naar haar kamer.

Babs woonde tijdelijk in een voormalig schoolgebouw dat gerenoveerd moest worden. Voor nog geen tweehonderd euro per maand maakte zij gebruik van een groot scheikundelokaal. Als een van de tijdelijke beheerders van dit pand zag zij erop toe dat het in goede staat bleef en niet gekraakt werd. Haar kamer leek op een grote loftwoning. In de hoge ruimte stonden een hoekbank, een eethoek, haar keyboard en haar bed. Dit laatste meubelstuk nam een prominente plaats in, op een verhoging midden in het vertrek. Op haar kamer aangekomen, trok zij haar kleren uit en smeet ze in de hoek. Ze knoopte een handdoek onder haar oksels.

‘Mijn slippers, fuck, mijn slippers. Waar zijn mijn slippers?’

Ze rukte haar koffer open, die al sinds de vorige dag gepakt en wel klaarstond voor de grote reis. Gevonden. Snel naar de douche. Ze rende de drie etages naar beneden, door de lange gangen, naar de gymzaal. Achter de zaal bevonden zich de kleedkamers en de douches waarvan alle beheerders gebruik konden maken. Hijgend hing ze haar handdoek over een haak en stapte onder de douche. Ondanks alle stress kon ze even een moment genieten van de straal water die haar grote bos haar gestaag deed slinken en haar hoofd, nek, schouders en lichaam overspoelde met warmte. Ze wreef de shampoo in en rook de zoete geur van appels. De spanning gleed met de restanten van de saus van haar af. Babs gaf zich over aan het moment. Dat duurde niet lang. Ze realiseerde zich weer hoe weinig tijd haar nog restte. Ze spoelde de restanten van de shampoo uit, draaide de doucheknop om en ging in een drafje terug naar de kleedkamer. Voordat ze haar handdoek kon pakken, vloog de gangdeur open. Ze slaakte een kreet. Haar ogen openden zich wijd. De angst sloeg haar om het hart bij wat ze zag.

*

‘Vuile teef. Smerige bitch. Ik krab je ogen uit, tyfuswijf.’

Pien schopte en sloeg scheldend om zich heen. Hans deinsde achteruit en stootte de vaas met gele tulpen van het kastje naast haar bed. Glasscherven, water en een waaier van groene stengels met gele bloemen vormden een onbedoeld stilleven op de steriele lichtblauwe vloer van de gesloten afdeling.

‘Ik ga haar vermoorden. Bea gaat er aan.’

Hans keek geschrokken naar zijn moeder, die verwilderd rechtop in haar bed zat. Haar mond hing open, haar ogen spuwden vuur. Haar witte haren staken wild alle kanten op, alsof een stroom elektriciteit door haar lichaam gierde. Haar woorden stompten met ongekende kracht het eten bijna uit zijn maag. Met moeite kon hij zijn braakneigingen onder controle houden. Was dit zijn moeder, zijn lieve moeder, die nooit een onvertogen woord gesproken had? Hij zag de duivelse blik in haar roodomrande ogen.

Alle haat en nijd van de afgelopen zesenzeventig jaar balden zich samen. Pien overzag het hele plaatje en daarin stond Bea altijd centraal. Al vanaf het einde van de lagere school liet ze geen gelegenheid onbenut om haar tweelingzusje te kleineren. Bea eiste alle aandacht op van vriendinnetjes, ouders, familie. Ze toonde zich ziekmakend jaloers bij ieder klein succesje van Pien. Zelfs haar prille geluk met Johan gunde Bea haar niet. Vanaf de eerste kennismaking poogde ze hem in te palmen. Het geflirt met Johan wanneer ze op bezoek kwam. De liefdevolle ‘opvang’ van Johan in de periode dat Pien in een depressie was geraakt na haar miskraam. Met haar vrolijke, uitbundige lach kwam Bea overal mee weg. Het was zo brutaal dat niemand doorhad wat er werkelijk gebeurde. Zelfs nadat uitkwam dat Bea en Johan al jaren een onstuimige seksuele relatie met elkaar onderhielden, voelde Pien hoe iedereen háár daarop aankeek in plaats van Bea met pek en veren te verstoten.

Samen gingen ze ervandoor, Bea en Johan. En dat was nog niet alles. De scheiding liep uit op een drama. Niets, maar dan ook niets hield ze over, kaalgeplukt en berooid door alle rechtszaken. Ook daar zat Bea achter. Haar laatste schaamteloze aanval kwam na het overlijden van Johan. Ze eiste zijn hele nalatenschap op. De dagvaarding lag nog onaangeroerd in haar woning. Vanaf dat moment was alles wazig. Hier stopte haar herinnering. Moedeloos liet ze zich achterover vallen.

‘Johan, lieverd, waar ben je?’

‘Luister, mam, je weet toch dat papa twee maanden geleden…’

Hans kon zijn zin niet afmaken. Zijn moeder begon hysterisch te lachen.

‘Johan...’

De hoge uithalen van haar slappe lach beletten haar voor even verder te praten. Tranen rolden over haar wangen. Ze pakte Hans bij zijn onderarm om zijn aandacht vast te houden. De lachbui ebde langzaam weg.

Ze slaakte een diepe zucht en schraapte haar keel: ‘Johan was de mooiste man die ik ooit heb gekend. Ik zie hem nog zo voor me staan. Het was in het voorjaar van 1970.’

Ze sprak opeens helder.

‘Een geslaagde zakenman in een strakke pantalon met wit overhemd en een brede das. Zijn jasje hing nonchalant over zijn schouder. Hij droeg een hippe hoornen bril en had zijn donkere haren in een keurige scheiding met brillantine op zijn hoofd geplakt. Met handen zwart van het smeer en een penetrante zweetlucht uit de gelige plekken onder zijn oksels sprak hij mij op het schoolplein aan. Of hij even mocht bellen, want zijn auto had de geest gegeven. Het was de enige keer in mijn loopbaan dat ik mijn schoolklas alleen liet. Ik liep met hem naar binnen. In het kamertje van het hoofd van de school sprong de vonk over.’

Pien droomde weg, een melancholieke blik in haar ogen. Het was mooi wat ze zag. Haar verloving was een prachtig feest. Haar vader was erbij. Haar vader. De tranen schoten in haar ogen. Kort erna was hij overleden. Een kort en heftig ziekbed. Nog voor zijn zestigste. Allerlei gebeurtenissen uit haar leven flitsten voorbij. Begin april 1975. Haar huwelijksdag. Traditioneel in het wit was zij het stralende middelpunt. Alle kinderen van haar klas kwamen naar hun juf kijken. Het ontroerde haar. De meesten kwamen uit arme gezinnen. Toch zagen ze er allemaal feestelijk en vrolijk uit. Johan maakte de blits. Hij zat op de achterbank van een Amerikaanse auto, een lichtblauwe Cadillac convertibel uit de jaren vijftig, met vleugels bij de achterlichten, chromen bumpers, witte leren bekleding en een chauffeur in uniform achter het stuur. Iedereen was uitgelaten en zwaaide hen aan het eind van de ceremonie aangeschoten en uitbundig uit.

‘Goeie reis, lieverd.’

‘Raak hem, Johan.’

‘Wat een plaatje.’

‘Als je hulp nodig hebt…’

Johan nam met een brede lach op zijn gezicht de opmerkingen in ontvangst. Met open dak vertrokken ze van het feest rechtstreeks naar het hotel waar hun drie weken durende huwelijksreis begon.

Schamper lachte ze bij zichzelf om die tijd, waarin de huwelijksnacht het heilige moment was waarop een man en vrouw zich voor het eerst aan elkaar in hun volle naaktheid toonden. Johan en Pien hadden hun seksuele verlangens gekoesterd en met praktiseren gewacht tot deze speciale nacht. Bloednerveus had ze een half uur op het toilet gezeten om haar zenuwtrek onder controle te krijgen. De eerste keer. Wat een deceptie. Johan keek haar niet eens aan. Ze had geen idee waar hij met zijn gedachten was. In ieder geval niet bij haar. Hij reageerde nauwelijks op haar liefkozingen. Slap en lusteloos lag hij op zijn rug. Hij wilde slapen. Zij dacht nog dat haar onzekerheid de oorzaak was. Inmiddels wist ze beter. Veertien jaar waren ze getrouwd geweest. Opeens wilde Johan scheiden. Waarom? En nu was Johan er helemaal niet meer.

‘Johan, waar ben je? Ben je daar, Johan?’

Ze slingerde haar hoofd onrustig heen en weer en schichtig keek ze rond of ze haar man kon vinden.

*

In de kleedkamer stond Babs oog in oog met een Noord-Afrikaanse man van rond de veertig in een witte djellaba. Zijn grote, donkerbruine ogen keken haar enkele seconden onverschrokken aan. Toen gleed zijn blik over haar lichaam. Zijn mond viel open. Babs zag er indrukwekkend uit. Haar natte haren, bijna zwart, plakten strak tegen haar hoofd. Haar Aziatische, bronzen huid glom. Haar getrainde schouders en bovenarmen toonden haar kracht en tomeloze energie. Haar stevige borsten glansden nog van het water. In een reflex kruiste Babs haar armen. De ogen van de man werden groot van angst toen hij de tatoeage op de rechterbovenarm van de blote vrouw ontdekte. Hij maakte een afwerend gebaar met zijn armen en slaakte een kreet. Ze verstond niet wat hij zei. Was het Arabisch? Plotseling draaide de man zich om en rende de gang in.

Babs stond even roerloos in de kleedkamer. Wat deed die man hier? Ze schudde de schrik van zich af en werd furieus. Ze vergat haar haast, rukte de handdoek van de haak en rende achter de man aan de gang in. Ze zag hem aan het eind een deur openen en de gymzaal in vluchten. Op haar blote voeten sprintte ze de laatste twintig meter, beukte in volle vaart de deur open en stormde de zaal in. Met de handdoek nog in haar handen stond zij druipend midden in de sporthal waar zij om de dag haar krachtoefeningen deed. Nu was de zaal omgebouwd. Er lagen matjes op de grond, op regelmatige afstand van elkaar, allemaal in dezelfde richting. Op die matjes mannen met hun neus op de grond. Een sekte? Vijfentwintig, dertig konten staarden haar aan. Ze rook een zoete lucht. De leider van de groep en de man uit de kleedkamer keken haar vernietigend aan, alsof de duivel in eigen persoon hun geheimzinnige bijeenkomst kwam verstoren.

Babs was de eerste die haar mond opendeed: ‘Wat, godver-de-gloeiende, loopt die vuile viespeuk mij te begluren?’

De leider klapte driemaal in zijn handen.

‘Stelletje schijnheilige smeerpijpen.’

Op zijn teken kwamen de mannen omhoog uit hun geknielde houding en vormden zwijgend een kring om Babs heen. Stap voor stap kwamen zij dreigend naar voren. Ze schrok. Allemaal dezelfde kleding en uitdrukkingloze gezichten, de stilte, de cirkel die zich langzaam om haar sloot. Ze had onmiddellijk spijt van haar impulsieve actie en haar grote mond. Onbewust zette ze een stap naar achter. De handdoek sloeg ze nerveus om haar lichaam en hield deze angstvallig onder haar oksels geklemd. Hoe kwam ze hier weg?

‘Wat moeten jullie? Wat doen jullie hier?’

Ze draaide zich om naar de deur. Ze wilde vluchten. Twee mannen versperden haar de weg. Een man achter haar kwam onheilspellend dicht tegen haar aan staan. Ze rook de stank van rotte tanden. Ze gilde. Handen van alle kanten betastten haar. Ze voelde vingers over haar rug, armen, haren en de groep kroop dichter en dichter om haar heen.

‘Flikker op. Blijf met je poten van me af.’

Een eeltige hand gleed onder haar handdoek en bewoog langs haar dijbeen. Ze kon niet achterhalen wie dat deed. De opdringerige mannenlijven omklemden haar. De hijgerige monden ontnamen haar alle zuurstof. De kracht verdween uit haar lichaam. Ze kon zich niet verzetten, niet roepen. De muren, het plafond, alles draaide.

Op dat moment sprak een bedaarde stem de groep met gezag toe: ‘Genoeg. Laat haar met rust.’

De mannen weken uiteen. Voor haar stond de leider in een lang wit gewaad. Zijn lange, grijze baard omrandde de kin en wangen van een charismatisch gezicht met zachte ogen.

‘Ik leid deze samenkomst. U verstoort onze rituelen. Vrouwen zijn niet welkom tijdens onze aanroepingen. Uw naakte verschijning wekt agressie op en lokt vergelding uit. Wat doet u hier?’

Babs haalde een paar keer diep adem en verzuchtte: ‘Ik woon hier.’

De man keek haar zwijgend aan. Een subtiele beweging met zijn wenkbrauwen dwong Babs tot een verdere verklaring.

‘Ik stond te douchen, toen hij daar plotseling in mijn kleedkamer stond.’

De sekteleider keek om.

‘Hij begluurde me. Ik werd kwaad en ben achter hem aangerend om hem verrot te schelden.’

Nerveus door de indringende blik van zijn leider stamelde de ongelukkige jongen:

‘Ik zocht een toilet. Het was niet mijn bedoeling…’

De goeroe keek beurtelings naar de man en naar Babs. Uiteindelijk brak er een lach door op zijn gezicht.

‘Vergeef ons dit misverstand.’

Zonder haar verder nog aan te kijken, richtte hij zich tot zijn volgelingen.

‘Het was niet haar bedoeling. Laten we onze bijeenkomst vervolgen en dit voorval vergeten.’

Haar mond viel open. Voorval? Ze was zojuist bedreigd en aangerand. En dan serveerde die goeroe haar zo af? Toch knikte ze apathisch en rende de gymzaal uit terug naar haar kamer. Murw viel ze neer op haar bed. Elke vezel in haar lichaam stond op springen. Ze voelde elke plek jeuken waar ze was betast. Ze huilde, vloekte, en verwenste ieder lid van elke sekte overal ter wereld naar lichtjaren verwijderde planeten. Laat die kerels lekker opsodemieteren, terug naar Mars of naar welke plek dan ook waar geen vrouwen zijn. Stelletje idioten. Fysiek was ze gesloopt, terwijl haar hoofd beukte van het besef dat de klok doortikte. Ze moest door. Haar vliegtuig wachtte niet. Ze sprak zichzelf moed in. Kom op, Babs, laat je niet kisten. Geen tijd. Pak je spullen. Rennen.

Zonder verder tijd te verliezen griste ze een string, een bh en een zacht, beige zomerjurkje van het rek en schoot het aan. De stof viel strak om haar lichaam. De bijpassende schoenen met riempjes en hoge hakken maakten haar outfit compleet en brachten haar lengte net boven de één meter zeventig. Meer dan een beetje mascara had ze niet nodig.

Ze keek in de spiegel en sprak zichzelf toe: ‘Geen enkele handtastelijke man weerhoudt me ervan mijn vrouwelijkheid te leven.’

Een uur later dan gepland verliet ze zwetend het gebouw en liep met haar rolkoffer en rugzak naar het station. Na tien minuten was ze bij station Lelylaan en zag de trein stoppen. Ze sprintte de trap op en hoorde het fluitje. De sluitende deuren boden nog net voldoende ruimte. Ze sprong. Haar rugzak raakte klem. Met grof geweld wist ze deze los te rukken. Hijgend keek ze naar de schuddende hoofden van enkele medepassagiers. Veel tijd om tot rust te komen kreeg Babs niet. Ze sloeg zichzelf voor het hoofd. Fuck, vergeten in te checken. De conducteur had een deur verderop gestaan, toen zij de trein binnen stormde. Hoe lang zou het duren voor hij hier was? Nog zes minuten naar Schiphol. Ze kon geen kant op. Ingeklemd tussen andere reizigers stond ze muurvast bij de deur. De trein zette zich in beweging. Ze klemde haar koffer tussen haar benen en zocht steun. Ze stootte tegen een man in pak met een attachékoffertje die zich vasthield aan de beugel van de deur.

‘Sorry.’

Hij lachte haar toe met een mond vol scheve tanden, gele plak rond zijn tandvlees en bruine uitslag van het roken. Ze gruwelde bij de gedachte om een man te moeten zoenen met zo’n gebit. De trein minderde vaart.

‘Vervoerbewijzen, alstublieft.’

Ze kromp ineen. De conducteur keek haar recht aan. Ze greep omstandig in haar jaszak en keek verbaasd. Ze verplaatste haar hand naar haar andere zak, haar broek. Ze trok het domste gezicht dat ze kon bedenken.

‘Momentje.’

Ze stamelde het met een rood hoofd. De man richtte zich onbewogen tot een passagier die al stond te wapperen met zijn chipkaart.

‘In orde, meneer. Goede reis.’

Babs zweette. Ze was de klos. Ze kon niet meer weg. Zo lang had de man niet nodig om de mensen om haar heen te controleren.

‘U hebt niet ingecheckt, mevrouw.’

Ze verstijfde. Hoe wist hij dat?

De vrouw met sluik rossig haar achter Babs kreeg een kleur en stotterde ongemakkelijk.

‘Ik dacht toch echt dat ik…’

De conducteur liet haar niet uitspreken.

‘Waar reist u naar toe?’

‘Den Haag.’

‘U kunt bij mij betalen. Dat kost wel extra.’

De vrouw protesteerde. Ze was er van overtuigd dat ze haar kaart tegen de lezer had gehouden. De conducteur was onverbiddelijk. De trein stopte en de deuren sisten open.

‘Loopt u maar even mee.’

Babs wachtte het verdere verloop van de discussie niet af. Ze stapte oververhit uit de broeierige trein. Op een drafje begaf ze zich naar de bagage drop-off.

Passenger Van Lopik travelling to Jakarta immediate boarding please at gate E20.

Het galmde door de vertrekhal. Shit, dat ben ik, dacht ze.

*

‘Kijk me eens aan, mama. Ik ben het, Hans.’

Pien verstijfde. Hans rook de muffe lucht van transpiratie en ongewassen kleding en hij zag de paniek van zijn moeder in haar ogen, die naar boven rolden. Haar lichaam begon te schudden.

‘Hans, nee, Hans!’

Ze slaakte een kreet. De nachtmerrie van zesendertig jaar geleden keerde in alle hevigheid terug. Geen lucht meer, geen beweging, helemaal niets. In een gespannen sfeer pijnigden de klappen en het schreeuwen haar oren. Met een bleek gezicht en holle ogen zakte ze achterover. Ze verloor veel bloed, te veel bloed. Haar onderkaak stuiptrekte en veroorzaakte een S-vormige plooi in haar wang. De oude zenuwtrek ontsierde haar zorgelijke gezicht. Tranen van teleurstelling dropen langs haar wangen. Met de laatste restjes adrenaline leek ook de ondraaglijke marteling van de afgelopen uren verdwenen, weggedrukt door de stress, de krachtsinspanning en haar vechtersmentaliteit. Ze kon niet meer. Fysiek en emotioneel uitgeput, balanceerde ze tussen hoop op dit nieuwe leven en angst voor het einde. Van afgrijzen en wanhoop vervuld, zag zij het enge gedrochtje op nog geen meter afstand voor zich. De uitpuilende ogen in het grauwe, grijze gezicht, de aderen opgezwollen op het kale hoofdje. Een doorzichtig koord zat strak om het nekje en ontnam het wezen alle lucht. Bewegingloos leek het boven haar bed te zweven. Het keek haar aan zonder iets te zien.

‘Weg, haal dat weg.’

Ze krijste. Het lawaai hield op. Geen enkele reactie. Nog meer en harder slaan was zinloos. De plotselinge stilte overviel haar. Haar oren suisden, haar hart bonkte in haar hoofd. Was deze doodsstrijd voor niets geweest? Hartje winter 1976. Een zeemeeuw stak scherp af tegen de blauwe lucht. In een waas volgde ze de bewegingen van de reusachtige witte vogel met zijn gele snavel. Ze voelde zich schuldig. Krampen van misselijkheid golfden door haar maag. Riep ze het ongeluk over zichzelf af met haar negatieve gedachten? Ze sloot haar ogen en verdronk in het duister. Het was mislukt, misbaard. Het leven was eruit, ze wist het. Haar twijfel had hem vermoord, nog voor hij geboren was. Ze had dit griezelige verkleurde en bloederige hompje vlees Hans willen noemen.

Anderhalf jaar later, in de vroege ochtend van de zevende juli, was hij alsnog geboren. Nou ja, alsnog. Ze baarde een zoon en noemde hem Hans. Vernoemde hem naar die eerste, die nooit het levenslicht zag.

‘Jij bent Hans niet,’ sprak ze met onherkenbaar holle stem. ‘Mislukt, te zwak. Tweede kans… jij bent tweede Hans.’

De kilte drong diep binnen in zijn botten, terwijl hij zijn moeder vasthield.

‘Hans. Hans?’

Onrustig keek ze om zich heen in het haar vreemde vertrek.

‘Rustig maar, moeder. Het is goed. Hier ben ik.’

Hij streelde de rimpelige hand van de oude vrouw en vocht tegen tranen van woede: wat hadden Johan en Bea haar aangedaan? Machteloos had hij de afgelopen jaren toe moeten zien hoe zijn moeder achteruitging. Ze was al eerder opgenomen, kort na de scheiding en de rechtszaken. Ze was strijdbaar en ook zo kwetsbaar. Het onbegrip over de valse beschuldigingen van haar man en haar tweelingzus maakte haar geestelijk kapot. Ze was alle besef van tijd verloren en leefde in verschillende werelden. Het ene moment zocht ze haar baby, het volgende keek ze bewonderend naar de grote man aan haar bed. Het drong nauwelijks tot haar door dat deze man dezelfde Hans was die zij vroeger met zoveel liefde had verzorgd en geprobeerd te beschermen.

De taxi claxonneerde voor de tweede keer.

‘Mama, ik moet echt gaan nu.’

Hans voelde zich bezwaard. Hij moest dringend zijn vlucht halen. En zijn moeder dan? Hij kon haar zo niet achterlaten. Hij was het enige houvast in haar warrige wereld. Alleen zou dat stomme vliegtuig echt niet wachten. Net zo min als de deelnemers van de conferentie waarvoor hij als spreker was uitgenodigd.

‘Over een week ben ik weer terug, mam. Hou je goed.’

Hij drukte een kus op haar voorhoofd en draaide zich om. Hij voelde het glas en de geknakte tulpen onder zijn voeten. Terwijl de ongeduldige taxichauffeur nogmaals zijn ongenoegen uitte, verstijfde hij. Een satanische schreeuw teisterde zijn oren en bezorgde hem kippenvel over zijn hele lichaam. Als versteend stond hij bij de deur. Hij wilde zich omdraaien. Het lukte niet. Hij kon zich niet bewegen. Steun zoekend tegen de deurpost, lukte het hem met moeite zijn hoofd te draaien. Het zweet brak hem uit. Dit was zijn moeder niet.

Schokkend en stuiptrekkend spartelde Pien op haar bed. Ruw werd zij omhoog geslingerd. Haar lichaam kromde zich vanaf haar voeten naar haar hoofd tot een halve cirkel. Krijsend, vloekend en met rode ogen verwenste zij degenen die haar in het ongeluk hadden gestort:

‘Ik haat jullie, rot in hel, bitch, jij bent Hans niet, mislukkeling.’

Dit was niet de stem van zijn moeder. Demonen uit de diepste krochten van de duisternis misbruikten haar stembanden. Met holle klanken traden zij naar buiten. Haar stem was vervormd tot een angstaanjagende, zware mannenstem. De demonen namen bezit van haar lichaam, draaiend en schuddend, vulgaire kreten slakend en insinuerende bewegingen makend met haar handen en haar heupen, joegen zij haar zoon de stuipen op het lijf. Hans zocht steun tegen de wand, pakte de deurklink en trok de deur open. Wankelend op zijn benen vluchtte hij hoestend de gang op.

‘Help! Help! Help mijn moeder,’ rochelde hij tegen de receptioniste.

Als in beschonken toestand zwabberde hij naar de uitgang van de kliniek. Hij moest naar buiten. Hij snakte naar frisse lucht. Het waas voor zijn ogen benam hem het zicht op de glazen schuifdeur. Zijn neus ving de klap op. Het bloed spoot eruit.

Duizelig en oerklanken uitbrakend verliet hij de inrichting. Waar was de taxi? In paniek slalomde hij het parkeerterrein over. Niets, geen taxi te zien. Zo snel als zijn rubberen benen het toelieten, holde hij verder. De straat. Als hij de doorgaande weg maar kon bereiken. Hij struikelde over een vuilniszak. Hij spuugde scheldwoorden in het luchtledige. Wat een idioten. Welke randdebiel zet hier een zak neer? Zijn knie kwam hardhandig met een stoeptegel in aanraking. Hij wreef erover en krabbelde overeind. Verdwaasd keek hij om zich heen. Hij zag een taxi keren. Zijn taxi? De chauffeur reed het terrein af. Hans stapte over een hegje heen, stampte dwars door een bloemenperk. Hij moest eerder bij de straat zijn dan de taxi. Met een bloedneus, een geschaafde knie en buiten adem dook hij onder de slagboom door de weg op. Vergeefs, de taxi verdween al uit het zicht. Zwaaiend met zijn armen hinkte hij tegen het verkeer in.

‘Taxi.’

Automobilisten ontweken hem heftig claxonnerend en gebarend met vingers tegen het voorhoofd en middelvingers uit het raam. Eindelijk zag hij een zilveren Mercedes met de vertrouwde witte letters in de rood-zwart geblokte lichtbak op het dak: TCA Taxi 7x7. Goddank. Hij wierp zich voor de auto. De chauffeur reageerde in een reflex. Met volle kracht stampte hij op de rem en bracht zijn wagen met anti-blokkerende banden tot stilstand. Hans hing over de motorkap. Hijgend strompelde hij naar het achterportier en rukte het open.

‘Schiphol. Snel.’

De bestuurder keek hem achterdochtig aan.

‘Vijftig euro. Eerst betalen.’

‘Flikker op, man, het is nog geen dertig kilometer hiervandaan.’

‘U kunt ook de trein pakken, meneer. Of de bus.’

De man maakte aanstalten om weg te rijden. Hans had geen keus. Hij moest zijn vlucht halen. Hij stapte in en liet zich, nog nahijgend, op het zwarte leer van de achterbank ploffen.

‘Shit.’

‘Wat?’

‘Mijn koffer.’

‘Wat is er met uw koffer?’

‘Vergeten. Die staat nog thuis.’

De chauffeur haalde zijn schouders op en schudde zijn hoofd. Hij hield wijselijk zijn mond.

‘Jan van Goyenkade. Snel.’

‘En daarna naar Schiphol, meneer?’

‘Ja.’

‘Dat is om en als ik daar moet wachten, kost het…’

‘Aflegger.’

De man stopte langst de kant van de weg en toetste het adres in.

‘Man, je weet toch wel waar de Jan van Goyenkade is? Hoe lang zit jij al op de taxi?’

De man vervolgde rustig zijn handelingen en legde uit dat hij met een nieuw systeem reed, waarbij navigatie, ritprijs en afrekening geïntegreerd waren.

‘Het is een proef. We moeten er nog een beetje aan wennen.’

‘Ja, ja, schiet nou maar op.’

‘Wat is uw huisnummer, meneer?’

Hans zuchtte.

‘Zet me maar af op de hoek van de Emmastraat.’

De snelste route werd berekend: twaalf minuten naar zijn huis.

‘Hoe laat vertrekt uw vlucht, meneer?’

‘Eh, half negen, geloof ik. En ik moet nog inchecken.’

‘Ik doe mijn best.’

‘Geef nou maar gas.’

‘Wat u wilt, meneer.’

Hij hoorde het niet meer. Hij wilde weg van hier. Ver weg. Naar Azië, Indonesië, Jakarta, naar de mensen die speciaal voor zijn verhaal kwamen, voor hem.

*

Babs schrok. Dat haalde ze nooit. Nog twee stellen voor haar. Wat duurde dat lang. Waarom waren sommige mensen zo sloom? Ze verplaatste haar gewicht naar haar linkervoet en weer terug naar rechts. Nagelbijtend wachtte ze op haar beurt. Ze smeet haar koffer op de band.

‘Sorry, ik werd net omgeroepen, ik moet opschieten.’

De vrouw in het blauwe mantelpakje keek haar onbewogen aan en richtte haar blik vervolgens op de rode cijfers van het schermpje naast haar.

‘Uw koffer is te zwaar.’

‘Nou, en?’

‘U mag maximaal twintig kilo bagage meenemen.’

‘Kom op zeg, ik heb haast, wat is nou het probleem?’

‘Uw koffer weegt zesentwintig kilo. Dat is zes kilo te zwaar. In de voorwaarden staat dat u maximaal twintig kilo ruimbagage mee mag nemen. Dat had u kunnen lezen bij het boeken van deze…’

‘Ja, dat zal wel. Ik moet opschieten.’

‘U kunt er zes kilo uithalen en dat als handbagage meenemen.’

‘Dat lukt natuurlijk nooit.’

Waarom uitgerekend nu? Wat een kutdag.

‘Of u kunt bijbetalen.’

‘Zeg dat dan meteen. Hoeveel is het?’

Met een wild gebaar trok ze haar portemonnee.

‘Eh, dat moet ik even nakijken.’

Wat een slome doos. Rustig ademen, Babs, ze doet ook gewoon haar werk.

‘Zes kilo, dat wordt, eh, even kijken, eh, vijfenzeventig euro.’

‘Wat? Schaam je je niet? Wat een oplichterij.’

‘Sorry, mevrouw, volgens de voorwaarden…’

‘Ja, dat weet ik nou wel. Hier is mijn pinpas.’

‘U kunt niet bij mij betalen, mevrouw.’

Babs haalde haar bankpas van de balie. Haar hand liet een spoor van zweet achter. Ze haalde diep adem.

‘Waar kan ik betalen?’

‘Als u bij die wand naar links gaat, treft u over ongeveer vijftig meter de balie Oversized and Overweight.’

Babs was al onderweg.

‘Mevrouw, u vergeet uw formulier.’

Stomend hield ze stil, draaide zich om en rende terug naar de balie. Ze griste het formulier met het gewicht van haar koffer uit de handen van de dame in het blauw en haastte zich naar de aangewezen plek.

Passenger Van Lopik travelling to Jakarta immediate boarding please at gate E20.

Babs wiebelde van haar ene been op het andere. Wat duurde het lang.

‘Dat gaat u niet meer halen, mevrouw, u moet ook nog langs de douane.’

‘Ja, alsof ik dat niet weet. Kan het wat sneller?’

‘Steekt u uw pas hier maar in.’

De baliemedewerkster bleef vriendelijk en sprak haar met een neutrale stem toe, precies zoals zij geleerd had in de trainingen waarin geweldloze communicatie en het omgaan met gehaaste of agressieve klanten vaste onderdelen vormden. Babs stak haar bankpas in het apparaat en toetste haar code in, nadat het bedrag op het scherm was verschenen.

‘Het spijt me, mevrouw, de transactie is niet geaccepteerd.’

Babs kon de vrouw wel aanvliegen. Wat nou weer?

Onvoldoende Saldo meldde het display. Ook dat nog. Vergeten over te boeken van mijn spaarrekening. Ongelooflijke trut dat je bent.

‘Ik betaal wel met mijn creditcard.’

Wat was de code ook al weer? Babs graaide in haar tas naar haar iPhone. Waar is dat ding? Altijd hetzelfde. De code stond opgeslagen in haar notities. Gehaast zoekend met haar hand in de puinhoop realiseerde ze zich dat haar onmisbare toestel de pastasaus en de keukenvloer niet overleefd had. Dan maar uit haar hoofd. Ze toetste de vier cijfers in:

7342

Code niet geaccepteerd

Hoe kon dat nou? Koortsachtig dacht zij na. O ja, muts.

7432

Code correct, betaling geaccepteerd

Ze zuchtte. De baliemedewerkster liet de koffer over de lopende band verdwijnen en overhandigde het ontvangstbewijs.

‘Het is erg krap, mevrouw. Misschien dat u uw vlucht nog haalt. Ik kan u niet garanderen dat uw koffer ook nog mee kan. Als dat niet lukt, zenden we uw bagage na.’

Babs voelde haar schouderspieren verkrampen. Een zeurende pijn trok door haar nek en rug. Hield het dan nooit op? Wat zat er in haar koffer? Kon zij een dag of langer zonder? Ze verdrong die gedachte. Nu eerst zorgen dat ze zelf in het vliegtuig kwam.

‘Moet u nog inchecken, mevrouw?’

‘Nee, dat heb ik online gedaan.’

‘Goede reis dan, mevrouw.’

Ze was al weg. Ze keek op de monitor met vertrekkende vluchten: nog vijftien minuten. Met haar boardingkaart en haar paspoort in haar ene hand en de rugzak in de andere spoedde ze zich naar de bagagecontrole. Ze trok wit weg. De rij was eindeloos. De paniek sloeg genadeloos toe. Stomme trut. Je weet al een maand dat je om deze tijd moet vliegen, en dan nog te laat komen. Jaren had ze gespaard voor deze reis. Ze wilde al zo lang de familie opzoeken van haar moeder, die als ‘Indo’ naar het westen was gekomen en daar trouwde met een Nederlandse man.

Als danseres en zangeres was het voor Babs niet eenvoudig haar brood te verdienen. Dankzij allerlei suffe bijbaantjes was het haar gelukt iedere maand een klein bedrag opzij te zetten om haar droom te verwezenlijken. Haar oorsprong achterhalen, rondreizen en optreden in Indonesië. Het zou haar toch niet gebeuren dat ze deze vlucht ging missen? Geld voor een nieuw ticket had zij niet. Ze gooide haar charmes in de strijd. Zelfverzekerd, met het zweet op haar rug, liep ze de rij wachtende passagiers voorbij. Een jonge knul met opgeschoren blond haar bewaakte de priority lane voor business class en frequent flyers. Voor hij zijn mond kon openen, pakte Babs zijn hand en keek hem met haar indringende ogen smekend aan.

‘Lieve schat, mijn vlucht vertrekt over een kwartier. Ik ben al twee keer opgeroepen. Alsjeblieft, kan ik…?’

‘Mag ik uw boardingkaart zien, mevrouw?’

Ze toonde haar kaart.

‘U heeft Economy Class geboekt, mevrouw, dan moet u achter aansluiten. Dit is alleen voor…’

‘Ja, ja, dat weet ik,’ riep ze. ‘Ik mag mijn vliegtuig niet missen. Ik heb al zoveel pech gehad. Met een beetje geluk haal ik het nog. Toe? Voor deze ene keer?’

Ze pakte zijn hand, kneep zachtjes en streelde subtiel met haar wijsvinger over de rug van zijn hand. Met een verleidelijke blik keek ze de jongen aan. Hij bloosde en blikte snel om zich heen. Hij boog zijn hoofd naar haar oor en fluisterde:

‘Loop maar door.’

Babs drukte een kus op zijn wang, terwijl hij met luidere stem zei:

‘Excuses, mevrouw, ik wist niet dat u een frequent flyer kaart had. U kunt erlangs.’

Ze vloog naar de band, haalde haar laptop uit haar rugzak, legde haar papieren, ringen, oorbellen en portefeuille in het bakje en liep door het poortje. De zoemer ging af.

‘Komt u maar even hier,’ sprak een mollige dame in een seksloos beveiligersuniform.

‘Pfff, dat kan er ook nog wel bij.’

‘Rustig maar, mevrouw, het is zo gebeurd.’

De vrouw fouilleerde haar grondig. Dat is al de tweede keer vandaag dat ik betast word. De beveiligster knikte begripvol toen ze de metalen bh- beugels voelde.

‘In orde, mevrouw, goede reis.’

Het scannen leek uren te duren. Waar bleef haar bagage nou?

‘Is deze rugzak van u, mevrouw?’

Nee, kom op. Tranen van frustratie sprongen in haar ogen. Ze hijgde.

‘Ja, die is van mij.’

‘Wilt u hem even open maken?’

Met trillende handen ritste ze haar rugzak open. Wat is er nu weer aan de hand? Koortsachtig dacht ze na wat er in kon zitten. Alle vloeibare stoffen had ze toch in haar ruimbagage gestopt?

‘Zenuwachtig, mevrouw?’

‘Ja. Mijn vlucht vertrekt over vijf minuten.’

De man keek haar aan alsof ze een gezochte misdadiger was. Ze had toch geen wiet meer in haar rugzak? Nee. Ze had deze tas net gekocht en zorgvuldig ingepakt. De man rommelde tussen haar losse make-up spullen, een leesboek en een truitje. Hij knikte.

‘Het is in orde, mevrouw.’

Ze slaakte een zucht, pakte haar spullen en propte de laptop terug in haar rugzak. O nee, weer een rij. Tien mensen stonden te wachten bij de douane. Nood breekt wetten. Brutaal riep ze:

‘Lieve mensen, mag ik voorpiepen? Ik mis mijn vlucht.’

Een jonge knul die net aan de beurt was, wenkte haar. O, gelukkig, ze bestaan nog. Ze liep vriendelijk knikkend langs de wachtenden.

‘Paspoort.’

De douanier gebood het haar met een uitdrukkingloos gezicht. Terwijl Babs het document overhandigde, viel haar portefeuille uit haar hand. Alle losse munten, pasjes, foto’s en twee condooms vielen over de vloer. De douanier kon een glimlach niet onderdrukken.

Passenger Van Lopik travelling to Jakarta you are delaying the flight. We will remove your seat and proceed to unload your luggage.

Babs barstte in huilen uit. Op haar knieën schraapte ze de inhoud van haar portefeuille bij elkaar. De jongen hurkte naast haar. Ze schatte hem hooguit twintig. Een baardje van een paar dagen sierde zijn kaaklijn.

‘Dat is niet best, joh.’

Ze hoorde zijn sexy stem vlak bij haar oor.

‘Huh, wat?’

Gestrest keek ze opzij. Hij keek haar lachend aan.

‘Zonde,’ zei hij, ‘die condooms zijn allang voorbij de houdbaarheidsdatum.’

‘Ach, fuck off.’

Ze moest door haar tranen heen lachen. De papieren waren in orde, haar spullen weer compleet. Met haar rugtas over haar schouder, paspoort, portemonnee en boardingkaart in de hand, rende zij de hal in.

E20 ongeveer 12 minuten lopen las Babs op de monitor. Op hoop van zegen. Ze zette haar laatste sprint in. Om kwart over negen meldde Babs zich hijgend en zwetend uit alle poriën van haar lichaam bij de gate. De lange, blonde stewardess keek haar professioneel vriendelijk aan. Haar gedachten lieten weinig te raden over.

‘U bent drie kwartier te laat, mevrouw.’

‘Het spijt me. Ik heb me rot gehaast.’

‘De geplande vertrektijd was vijftien minuten geleden.’

‘Kan ik echt niet mee? Het vliegtuig staat er nog. Die ene minuut maakt dan toch ook niet meer uit?’

‘Ik kan niets beloven. Momentje, ik check even hoe het met uw koffer zit.’

Ze zakte door haar knieën. Radeloos zat ze op haar rugzak. Door het raam zag ze de blauwe Boeing staan. Zo dichtbij en zo onbereikbaar. Al dat gehaast, alle stress, haar spaargeld; haar vakantie ging voor haar ogen in rook op.

‘Mevrouw?’

Babs schrok op.

‘Ja?’

‘Uw koffer is niet gearriveerd. Daar kunnen we niet op wachten. U kan zelf wel mee. Kom maar snel.’

Babs slaakte een zucht. Ze zette zich over haar antipathie heen. Ze haatte alle vrouwen die lang en blond waren. Ze liep achter de stewardess aan het vliegtuig in, opgelucht dat ze aan boord was en bezorgd om haar koffer. Hoe kon zij overleven zonder kleding en telefoon?

*

Joyce sloot de deur van het vliegtuig af en liep naar de cockpit. Ze toetste de code in bij de intercom en wachtte op de reactie van de piloot. Ze hield haar adem in en bereidde zich voor op de confrontatie. Een klik. Ze rechtte haar rug. Vastberaden opende ze de deur en stapte naar binnen. ‘Ongelooflijke trut, we hadden al lang moeten vertrekken.’

Mike was rood aangelopen.

‘Hoi, Roderick. Lang geleden.’

Ze wierp de copiloot een kushandje toe. Deze draaide zijn hoofd gegeneerd opzij. Mike was iemand van de details, van discipline en controle. Die eigenschappen hadden hem gebracht tot de prestigieuze baan van eerste piloot op deze Boeing 777. Hij was verantwoordelijk voor honderden mensen aan boord. Hun leven en veiligheid lagen in zijn handen. Een enkel foutje van hem of zijn bemanning kon fataal zijn. Het ergerde Mike mateloos als er ook maar iets afweek van zijn planning. Hij ontplofte wanneer passagiers te laat kwamen en zijn vlucht in de war schopten. Als het aan hem lag, vertrok hij op de minuut nauwkeurig. Hij had er geen probleem mee om te vertrekken, zelfs als hij zag dat er nog iemand aan kwam rennen. Tijd is tijd. Nee is nee. Hij bepaalde de grenzen en die diende iedereen te respecteren. Helaas was de praktijk in de luchtvaart vaak anders. Het waren het grondpersoneel en de crew die vaak de hand over het hart haalden en verlate passagiers tot het uiterste de kans boden om nog mee te gaan. Zo ook deze keer. Uitgerekend Joyce kwam met het bericht dat iedereen binnen was, een kwartier na het geplande vertrek. De verhouding met Joyce lag gecompliceerd.

Het was ruim zeven jaar geleden. Mike nam als gezagvoerder de vlucht door met zijn crew. De deur zwierde open. Een half uur te laat schreed zij binnen. Haar boezem fier vooruit, haar hoofd met de lange, blonde lokken opgeheven.

‘Zijn jullie maar vast begonnen, heren?’

Ze keek de aanwezigen uitdagend aan.

‘Ik ben Joyce. Dit is mijn eerste vlucht als stewardess.’

Ze knipoogde en liep heupwiegend langs Mike, terwijl zij met de rug van haar hand zijn onderarm beroerde. Hij rook haar verleidelijke geur. Hij kookte vanbinnen. Toch voelde hij zich niet in staat haar de les te lezen. Met een rood hoofd verdiepte hij zich in het vluchtplan. Zij tartte zijn gezag als piloot. Dat maakte hem razend. Tegelijk daagde zij zijn hormonen uit tegen haar op te bieden.

Tijdens de voorbereiding had ze afwisselend met hem geflirt en hem voor paal gezet met gevatte opmerkingen. Joyce wond hem op met haar grote blauwe ogen, haar gebaartjes en onopvallende aanrakingen bij het langslopen. Ze boog opzichtig over hem heen terwijl ze quasigeïnteresseerd de vluchtinformatie bestudeerde. Tijdens de vlucht ging het onverminderd door. Ze plaagde, speelde met hem en liet hem vervolgens net zo makkelijk zitten toen hij haar vroeg om een bak koffie te halen. Diezelfde avond overnachtte de bemanning in het International Plaza Hotel in Singapore. Het was druk. De crew stond verspreid tussen andere gasten te borrelen in de luxe bar. Over de hoofden van de aanwezigen heen zag hij Joyce staan lachen met de copiloot. Wie probeert wie hier te versieren? Hij draaide zich om en vervolgde het gesprek met de zakenman naast hem. Even later keek hij weer en ving hij haar blik. Over de schouder van de tweede man van de crew lonkte ze naar hem. Ze knikte naar de lift en draaide zich om. Ze liep weg. Mike volgde haar een minuut later. Hij liep over de marmeren vloer door de hoge lobby naar de glimmende liftdeuren. Waar was zij? Hij keek om zich heen. Geen Joyce. Wat een kreng. Eerst liep ze hem de hele dag op te fokken en dan verdween ze opeens. Geïrriteerd drukte hij op het liftknopje. De deuren zoefden open. Hij was het zat. Hij ging naar bed. Op de 45e etage stopte de lift. Hij stapte uit en liep naar zijn kamer. Zijn voetstappen werden gedempt door het hoogpolige donkerrode tapijt. Zijn kamerdeur stond open. Hij deelde een dubbele kamer met Roderick. Die stond nog aan de bar en kon hier dus niet zijn. Kuthotel. Hij overwoog de hotelmanager te halen en liet de gedachte direct weer varen. Who cares, dacht hij, ik wil slapen.

Behoedzaam duwde hij de deur verder open, alert op een eventuele insluiper. Hij hoorde niets en ging naar binnen, het voorportaal in. Zijn uniformjas wierp hij naar de hoek. Het belandde in een boog op de kapstok. Met een schok stond hij stil. Zijn hart bonsde in zijn keel. Er kwam geluid uit de kamer. Zou hij teruggaan? Zijn nieuwsgierigheid won het van zijn angst. Heel voorzichtig pakte hij de klink van de deur tussen de hal en de slaapkamer. Hij opende deze zonder geluid te maken, stak zijn hoofd om de hoek en wilde net op zijn tenen naar binnen glippen om een eventuele indringer te verrassen.

‘Zo, pilootje. Heb je wat te verbergen?’

De geur van wierook drong zijn neus binnen. Daar stond zij. Midden in de grootste van de dubbele hotelkamer. Zijn kamer. Vlak voor het kingsize bed met de glanzende satijnen overtrek. De ruimte leek veel kleiner in verhouding tot haar grootse houding.

‘Kom hier.’

Hij gehoorzaamde gedwee. Hij zweette.

‘Ga zitten en houd je mond.’

Ze duwde hem op de zachtleren tweezitsbank bij het raam. Hij ontweek haar blik en keek door het raam uit over de spectaculaire wolkenkrabbers. Lichtreclames schreeuwden hun boodschappen naar hem toe. Auto’s als luciferdoosjes trokken onafgebroken rode en witte strepen tussen de hoge woontorens.

‘Kijk je liever naar buiten?’

In het vliegtuig had Mike de leiding. Hij bepaalde wat er gebeurde en de crew moest luisteren en uitvoeren. Hier voelde hij zich klein. Zij was hem de baas. Ze bespeelde hem. Het initiatief lag volledig in haar handen. Ze stond pontificaal in het midden van de kamer en keek op hem neer. Haar krachtige, zelfbewuste blik maakte hem machteloos.

‘Weet jij wel wat ik vanavond met jou ga doen?’

Ze fluisterde sensueel. Tergend langzaam opende zij van bovenaf de knoopjes van haar blouse. Iedere handeling gunde hem een ruimer beeld van haar decolleté, haar glanzende, donkerpaarse lingerie. Wat een vormen. Hij bewoog zich onrustig naar voren.

‘Blijf zitten. Als je je verroert is het voorbij.’

Haar blik bood geen ruimte voor tegenspraak. Zelfverzekerd en zich bewust van haar schoonheid, sensualiteit en seksualiteit, dreef ze hem buiten zinnen. Hij zag haar huid, haar rondingen, haar taille met elke seconde meer en meer onthuld voor zijn ogen. Hij rook het parfum en ademde haar lichaamsgeur. Haar meest intieme delen straalden hun warmte af op zijn huid. Hij hoefde slechts te knikken om haar aan te kunnen raken. Hij durfde niet. Ze plaatste haar benen naast zijn knieën, boog naar voren en fluisterde:

‘Kan je mij aan?’

Haar zwoele stem streelde zijn oor.

‘Waar denk je aan? Wat zou je willen, als het mocht?’

‘Ik…’

‘Ssst.’

Ze tergde hem. Een brutale blik verscheen in haar ogen. Schaamteloos keek zij hem aan. Ze streelde sensueel haar eigen lichaam en bevrijdde soepel haar bijeen geduwde werelden van verleiding. Onder haar bedreven vingers groeiden haar gevoelige zones in hun rol.

Alleen een string sierde nog haar lichaam en onderstreepte de beweging van haar heupen, wiegend onderweg naar de leren fauteuil, waarin zij plaatsnam. Dwingend hield zij zijn blik vast en sloeg haar linkerbeen over de armleuning. Haar ene hand streek door haar blonde haren en belandde in haar nek, terwijl de andere langs haar zijdezachte huid naar beneden kroop.

Hij ademde sneller, zijn temperatuur steeg. Zweetdruppels parelden op zijn rug. Zijn kleding knelde. Hij kon niets doen. Dat mocht niet. Ze vergde het uiterste van zijn controle. Haar ogen strak op hem gericht, zonder spoor van twijfel, gêne of onzekerheid ging ze door. Ze toonde geen bekommering om zijn hunkerende lijf. Haar borst ging op en neer. Haar adem hijgde harder in zijn richting. Buikspieren spanden samen. Vingers verdwenen uit het zicht. Kabbelende geluiden van haar ongeremde lust teisterden zijn oren. Een zacht gegrom klonk achter uit haar keel, nam toe in volume en vervormde tot gekreun om daarna in luide kreten haar mond te verlaten. Haar hoogtepunt, in volle hevigheid, ontnam hem alle lucht. Met ingehouden adem hing hij roerloos op de bank. Bang om met de geringste beweging deze climax te verstoren. Hij kon niet langer helder denken. Gevangen in zijn eigen cellen gaf hij alles op. Verdwenen waren zijn veroveringen, loopbaan en positie. Niets bestond meer, alleen nog Joyce. Onmacht en verlangen: haar, hij wilde haar. Zinderend, sidderend en smachtend keek hij, volkomen in haar greep. Uitdagend keek zij terug, vonkend, schokkend en brutaal. Toen stond ze op, liep naar hem toe. Dampend, nagenietend zonder iets te zeggen, hield ze even in. Mocht het? Kon hij? Wat was ze van plan? Een zucht, drie grote stappen met haar lange benen en ze stond voor de tussendeur naar de tweede kamer, die van Roderick. Nu pas werd het Mike duidelijk waarom ze met de copiloot stond te smoezen in de bar. Ze had hem zo gek gekregen om van kamer te wisselen. Kreeg deze vrouw dan alles voor elkaar? De kamer lonkte, deurklink, open, licht aan. Ging het nu gebeuren? Spottend keek ze om en verbrak de stilte:

‘Ik ga slapen, pilootje. Goede vlucht...’

En de deur viel in het slot.

‘En jij denkt mij ongestraft uit te kunnen kafferen?’

Mike schrok op uit zijn stomende herinnering.

‘Je kan mijn rug op met je onredelijke uitbarstingen, lul. Alsof ik er iets aan kan doen dat mensen te laat komen en de bagage niet op tijd ingeladen wordt. Stik lekker in je chagrijn.’

Joyce draaide zich om met een laatdunkende blik en verliet de cockpit. Ze was nog steeds boos. Niet alleen om deze aanvaring. Na hun eerste avontuur was er iets ontstaan tussen hen. Ze zochten elkaar steeds vaker op, ook buiten de vluchten die ze gezamenlijk hadden. Het had een halfjaar geduurd. Hij kwam bij haar thuis, ze gingen samen uit, en stapje voor stapje was ze gevallen voor deze man. Hij bracht rust in haar leven. Haar losbandige en ongeremde levensstijl was in de loop van die maanden met hem veranderd in een hechte monogame relatie. Voor het eerst in haar leven fantaseerde ze van een toekomst samen met een man. Met hem. Met Mike. Deze droom was wreed verstoord. In hetzelfde hotel waar alles was begonnen, liep het stuk. Het was gênant. Joyce stond in de hotellift. Ze voelde zich niet lekker en wilde vroeg naar bed. Vlak voordat de deuren dicht waren, openden ze zich weer en kwam Mike binnen. Met Anouchka. Hij negeerde haar volkomen, om niets te laten merken aan zijn scharrel. Wat een doos. Net nieuw in dienst. Joyce had direct haar conclusie getrokken. Ze verbrak ieder contact met Mike. Vanaf die tijd zagen ze elkaar niet meer. Ze kreeg het voor elkaar dat ze nooit meer in hetzelfde toestel zaten. Tot deze vlucht naar Jakarta.

Zo professioneel vriendelijk als ze Babs had verwelkomd, zo gereserveerd en kil kwam Joyce even later terug uit de cockpit.

*

De Boeing 777 zat vol. Hans ergerde zich. Waarom moet iedereen wachten, omdat er één iemand niet op tijd kan komen? Hij werd gestoord in zijn irritatie. Een jonge vrouw verscheen met een lichte blos op haar wangen bij de ingang. Vanuit zijn ruime, zachte stoel in de businessclass keek hij haar recht in haar gezicht. Oogcontact. Net iets te lang. Hij raakte ervan in de war. Zijn opgefokte gevoelens botsten met de verpletterende indruk die deze vrouw maakte. Haar lange, donkere krullen dansten weids uitgewaaierd om een prachtig gezicht met fijne gelaatstrekken. Boven haar hoge jukbeenderen spatten twee felblauwe ogen een lading energie in zijn richting. Hans voelde ze als laserstralen op zijn huid branden. Het zweet brak hem uit, terwijl zij in zijn richting liep. Ze bleef hem intens aankijken met een blik waarin hij plezier, pijn, gekwetstheid en onuitputtelijke levenskracht las. De doorgelopen mascara verraadde haar recente tranen. Ze opende haar mond. Haar volle lippen omringden stralend witte tanden.

‘Hee, mooie man.’

Ze had met een lichte kreun in haar heldere stem.

‘Eh, hoi.’

Zijn mond was droog. Hij schuifelde heen en weer op zijn stoel en probeerde vergeefs zijn zenuwen onder controle te krijgen. Kon hij maar iets zinnigs of gevats bedenken. Ze liep langs hem door het gangpad. Hij ademde haar lichte zweetlucht in. Op het moment dat hij naar haar toe wilde draaien, stootte hij tegen zijn laptop. Het scherm barstte op de stoelleuning. De punt raakte de grond. Het gekraak uit het hart van zijn MacBook voelde hij in zijn buik. Zijn presentatie. Shit. Ook dat nog. Hij zakte op de grond en omklemde zijn levenswerk als een relikwie. Hij drukte al die jaren onderzoek, gesprekken en afwijkende gedachten tegen zijn borst. Op zijn knieën keek Hans haar door het gangpad na. Haar kuiten spanden zich bij iedere stap die haar verder van hem verwijderde. Nog een laatste beweging van haar heupen en ze zou uit zicht zijn verdwenen. Ze hield haar pas in en draaide haar hoofd over haar schouder. Haar haren zwierden gracieus met de beweging mee. Met haar wenkbrauwen hoog opgetrokken van verbazing, knipperde ze kort met haar ogen en trok haar schouders op. In die ene seconde zag Hans het. De herkenning trof hem als een dolk in zijn ziel. Zij was het niet die naar hem keek. In die blik van kinderlijke puurheid zag hij zichzelf, die vragend naar hem staarde.

Babs liep verder. Een aangename rilling trok van haar nek over haar rug. Dit kon niet waar zijn. Wie was hij? Hoe kon zo’n mooie, succesvolle man, strak in het pak, in die peperdure businessclass, zo onhandig en verlegen stotterend op haar reageren? Dat ene korte oogcontact. In dat bevroren moment zag zij zich weer over de vloer kruipen bij de douane, in al haar onzekerheid en schaamte. Tegelijkertijd borrelde in haar een bruisende ambitie om de wereld aan haar voeten te krijgen.

De blik van deze man spiegelde haar gevoel dat ze op de drempel van een nieuw leven stond. Het zoeken, prutsen en uitproberen was voorbij. De tijd was aangebroken dat zij onbeschaamd en ongeremd haar talent ten toon zou spreiden aan een ieder, ongeacht diens cultuur, taal of land. Ze schudde haar hoofd, passeerde de toiletten en begaf zich naar de laatste vrije stoel, op nummer 30H, aan het gangpad, ter hoogte van de vleugel, naast een opzichtig verliefd en zoenend stel.

Hans was weer gaan zitten. Hij voelde zich niet lekker. Die vrouw, zijn laptop, de stewardess met haar verontruste blik. Met een verstikkend voorgevoel sloot hij zijn ogen en dacht aan zijn moeder. Zou hij haar nog levend terugzien? Beelden en verhalen van vroeger popten op. Hij zag zichzelf als kind. Popelend van ongeduld stond hij aan het bed van zijn ouders. Maanden had hij uitgekeken naar zijn zevende verjaardag. Behendig kroop hij tussen hen in onder de dekens.

‘Lig nou eens stil, jongen.’

Zijn vader gromde, nog half in slaap.

‘Papa, papa, ik ben jarig.’

Hij trappelde nerveus onder de dekens.

‘Nog even wachten, Hans, eerst thee en koffie, dan de cadeautjes.’

Zijn moeder gaf hem een kus en stapte uit bed. Ze trok haar ochtendjas aan om beneden een feestelijk dienblad met ontbijt klaar te maken en op bed te presenteren. Ook tante Bea nestelde zich in de slaapkamer. Zij was speciaal voor zijn verjaardag gisteravond al gekomen. Zei ze. Hij voelde zich opgelaten in de nabijheid van zijn tante. Ze knikte kort naar Hans en stortte zich vervolgens opzichtig op zijn vader met haar felicitaties. In haar korte, strakke, zachte slaaphemdje zag ze er zo anders uit dan zijn moeder in haar pyjama en badstoffen ochtendjas. Zijn vader reageerde maar raar, vond Hans: bij elke flauwe opmerking van Bea lachte hij hinnikend, bij iedere uitdagende beweging die zij met haar hoofd of borsten maakte, gaf hij overdreven en aanstellerige complimentjes. Volgens de familietraditie mocht de jarige job in het midden van het grote bed zijn cadeaus in ontvangst nemen, terwijl de rest van de familie om hem heen plaatsnam. Zijn moeder kwam binnen. Een verplicht Lang zal hij leven klonk uit drie slaapdronken kelen, waarna iedereen aanviel op de koffie en de gevulde koeken. Eindelijk was het zover.

‘Wat hebben jullie gekocht?’

Zijn vader schraapte zijn keel.

‘Nou, Hans, je bent nu zeven jaar. Dat is al een hele leeftijd.’

Hij zweeg met opzet om de spanning op te bouwen. Hans keek hem vol verwachting aan.

‘Het is tijd om afscheid te nemen van het kinderlijke gepriegel op dat orgeltje van je en alles in het werk te stellen om een topmuzikant te worden.’

Een rilling trok door Hans heen. Dit klonk zo ernstig. Vond zijn vader het niet goed wat hij speelde? Hij speelde vol overgave zijn melodieën op het kleine elektronische orgel in de huiskamer en improviseerde erop los. Alleen zijn vader was altijd zo streng. Bij ieder verkeerd akkoord raakte hij geïrriteerd en riep dat het over moest. Hans wilde graag dat zijn vader trots op hem was.

Zijn vader liet zijn hand over de rand van het bed zakken. Met een gespeeld verbaasd gezicht tastte hij onder het bed om even later met een opgeluchte zucht het cadeau te voorschijn te toveren.

‘Pak maar uit, knul. Hiermee kan je voorlopig wel vooruit.’

Met trillende handen pulkte Hans het plakband van de luxe verpakking. Het was een boek. Een muziekboek met orgelstukken van Bach. Prachtig, alleen veel te moeilijk. Hans speelde nog geen jaar en dit waren etudes voor gevorderden. Bovendien, hiervoor was zijn kleine orgeltje niet geschikt. Moest hij nu lachen of huilen? Hij wilde zijn vader niet teleurstellen en veinsde blijdschap om zijn cadeau.

Toch moest hij er iets van zeggen: ‘Papa, bedankt. Het is een mooi boek, maar eh, dit is nog wel erg moeilijk.’

‘Jongen, dit is nog niet alles. Komende woensdagmiddag, als je uit school komt, krijg je je eerste echte les.’

Hans voelde een koude steek in zijn ziel.

‘Maar papa, ik krijg toch al les van Herman?’

Hij was stapelgek op Herman, de organist die zo passievol en eigenwijs op zondagmiddag in de kerk speelde. Herman was een kleine, bleke en introverte jongeman. Maar door zijn creativiteit en emotie in zijn spel had hij zijn hart gestolen. Iedere zondag wachtte hij naast het orgel tot Herman uitgespeeld was. Als een kind zo blij was Hans toen zijn grote idool hem vorig jaar aanbood om hem na afloop van de dienst les te geven op het kerkorgel. Al deze gedachten schoten door zijn hoofdje.

‘Hans, luister, als je echt iets wil bereiken, is alleen het beste goed genoeg. Die Herman is een amateur. Dankzij tante Bea heb ik op het conservatorium een van de beste organisten van het land bereid gevonden jou iedere week een uur les te geven.’

Tante Bea keek Hans aan met een zelfvoldaan gezicht, alsof ze zojuist een Nobelprijs voor klassieke muziek had gewonnen en deze aan haar neefje afstond. Het duizelde hem. Zijn vader verwachtte dat hij een topmuzikant werd. Dit drukte zwaar op zijn smalle schouders.

‘Papa, deze muziek kan ik niet op mijn orgel spelen. Dat is veel te klein en heeft geen pedalen.’

Zijn vader keek hem doordringend aan. Er verscheen een twinkeling in zijn ogen.

‘Misschien moest je dan maar eens beneden kijken.’

Hans keek zijn vader niet-begrijpend aan. Hij pakte zijn boek, stapte uit bed en liep de trap af. De anderen volgden. Hij opende de deur van de woonkamer en liep naar binnen. Halverwege viel zijn mond open. Stokstijf stond hij midden in de kamer. Zijn hart ging tekeer, zijn slapen klopten. Hij knipperde met zijn ogen. Droomde hij? Zijn orgeltje, waar hij zijn eerste noten op had gespeeld, was verdwenen. Op dezelfde plaats tegen de muur stond nu een immens groot instrument: een ‘Johannes OPUS’ met drie manualen en een volledig voetenwerk. Dit was het beste huiskamerorgel ter wereld. Een mooier instrument kon hij zich niet wensen. Hij zocht naar woorden. Waar had hij dit aan verdiend? Hij voelde de druk. Nu moest hij wel presteren. Zijn vader verwachtte het.

‘Ja, jongen, alleen het beste is goed genoeg als je de top wil bereiken.’

Hij herhaalde zijn visie en sloeg een arm om Hans heen. Deze drukte nog nooit zo zwaar.

Pien kuchte. Hans keek om naar zijn moeder.

‘Ik heb ook nog een verrassing voor je, lieverd’.

Bescheiden had zijn moeder gewacht tot Hans het grote cadeau van zijn vader had aanschouwd.

‘Wat is het, mama?’

Ze pakte haar zoon bij zijn wangen en gaf hem een dikke kus.

‘Gefeliciteerd, grote vent van me. Het wordt een leuke dag. Kleed je maar gauw aan, dan gaan we eten. Daarna lopen we samen naar het station. We pakken de trein naar Rotterdam, gezellig met zijn tweetjes naar Diergaarde Blijdorp.’

Hij vloog zijn moeder om haar hals. De blikken die zijn vader en tante Bea wisselden, ontgingen hem.

‘Kom, mam, eerst naar de leeuwen’.

Hans rende naar de hokken van de koningen van het dierenrijk. Hun machtige manen spraken tot zijn verbeelding. Hun geur van onoverwinnelijkheid snoof hij net zo diep in zijn longen tot hij zich met hen vereenzelvigde. Dan was hij heel even meer dan goed genoeg en verdiende hij het leven wel. Zijn bewegingen werden minder spastisch en onoverwinnelijkheid stroomde dan door zijn spieren. Hij wist zich tot grootse dingen in staat. Pien kon haar zoon nauwelijks bijhouden. Ze straalde. Lachend sloeg ze een arm om hem heen en kneep zachtjes in zijn wang. Heerlijk als haar zoon zo ontspannen was. Het deed haar pijn, elke keer wanneer haar oogappel ineenkromp bij de kritiek van zijn vader. Johan bedoelde het wel goed. Alleen begreep hij niet dat Hans alles veel te serieus nam. De bevestiging van zijn vader was zo belangrijk voor de jongen.

‘Kijk uit voor die zeiktijger.’

Een straatjochie van ongeveer zijn eigen leeftijd in een tot op de draad versleten spijkerbroek en een gescheurde, smoezelige zwarte trui waarschuwde Hans voor het brullende beest aan het eind van de gang met kooien.

‘Als je te dichtbij komt, piest hij je helemaal onder’.

De jongen keek hem kort aan met opvallend heldere blauwe ogen en een brede glimlach om zijn mond. Hans schrok. Die bijzondere blik uit dat met zwarte vegen overdekte gezicht raakte hem. Hij kreeg niet de kans iets terug te zeggen. Zijn moeder trok hem mee.

‘Een zwerfkind,’ fluisterde ze in zijn oor.

De stank was ondraaglijk. Naar lucht happend verlieten Hans en zijn moeder de vleugel met katachtige roofdieren om de rest van het dierenpark te bewonderen. De uren vlogen voorbij. Uitgeput van het slenteren, de buitenlucht en de benauwde binnenruimten liepen moeder en zoon terug naar het station. De trein was vol. Na een paar coupés door te zijn gelopen, vonden ze twee lege plekken waar ze voldaan neerstreken.

‘Als God moet piesen, regent het dan op aarde?’

Met een frons keek Hans zijn moeder aan. Enkele reizigers in de trein schoten in de lach.

‘Ach lieverd, toe nou.’

Zijn moeder bloosde. Hij leunde met zijn hoofd tegen haar arm, terwijl de trein hen terug naar huis bracht. Of de tijger de aanleiding was geweest voor de vraag, wist Hans zelf ook niet. Het was druk in zijn stormachtige hoofd. Hij piekerde. Zulke vragen kwamen plotseling op, zoals nu, of in bed als hij niet kon slapen. Hij was jaloers op kinderen die volledig op konden gaan in hun spel, terwijl hij zich druk maakte over de tijd die almaar doorliep en waar nooit een einde aan kwam. Hij raakte ervan in de war en wist niet wat onbevredigender was: dat alles oneindig doorging, of dat er ooit een eind aan kwam. Dat soort gedachten maakte hem gek. Hetzelfde gold voor de ruimte. Hij staarde soms uren geobsedeerd naar de sterren. Prachtig en eng tegelijk. Hoe ver liep dat door? De geweldige ruimte benauwde hem. En dan worstelde hij nog met alle verhalen over God. Had Hij echt alles gemaakt en zag Hij vanuit de hemel alles wat Hans deed? Als die God net zo streng en kritisch als zijn vader was, beloofde dat niet veel goeds. Zijn moeder stond altijd open voor zijn vragen. Niet dat zij de antwoorden had. Nachtenlang voerden ze filosofische gesprekken. Zij nam hem serieus. Soms bracht hij haar in verlegenheid. Dan vloog er een blos over haar wangen en pulkte ze met haar handen aan pluisjes op haar rok die er helemaal niet zaten. In de veilige omgeving van thuis nam zij uitgebreid de tijd om met haar zoon te discussiëren. In zo’n volle coupé voelde zij zich duidelijk minder op haar gemak. Eigenlijk was ze heel verlegen. Met al die blikken op haar gericht, kroop ze het liefst weg. Toch was ze blij dat Hans de voor haar zo belangrijke zaken in het leven zo serieus nam. Op zijn eigen manier. Ze leefde haar geloof en deed er alles aan dit over te brengen in de opvoeding van haar kind. Ze maakte zich zorgen. Hans voelde dat. Ze worstelde met alle spanningen in de familie en de invloed daarvan op haar jongen. Toen wist Hans nog niet wat hij nu wist. Pien had gehoopt dat de jaloezie van haar zus Bea minder zou worden na de ellende van haar miskraam en de depressie waarin ze vervolgens terechtkwam. Niets was minder waar. Achter haar rug om maakte Bea keihard misbruik van de depressieve aanvallen van haar zus. Ze ving Johan ‘liefdevol’ op wanneer zijn echtgenote weer eens onbereikbaar was. Op de momenten waarop zij zich het meest kwetsbaar voelde, onaantrekkelijk en minderwaardig, sloeg Bea toe. Vooral de manier waarop ze dat deed maakte Pien machteloos. Bea manipuleerde de hele familie en haar omgeving. Iedereen roemde de empathie en menslievendheid waarmee zij haar zwager uit de bedompte sfeer van thuis haalde. Niemand had in de gaten dat zij toen al bezig was hem binnen te hengelen. Hans noch zijn moeder wisten wanneer het precies begonnen was, waarmee, en hoe ver het ging. Pas veel later bleek dat in de periode voor zijn geboorte de basis al was gelegd voor wat later helemaal zou ontsporen.

‘Mam?’ dreinde Hans.

*

‘Hee, gaan jullie lekker?’

Babs stoorde zich enorm aan de twee passagiers naast haar. Onafgebroken zaten de man en de vrouw in de stoel bij het raampje te zoenen, met alle schaamteloze geluiden van dien. Babs hoorde haar kreunen en meende zelfs het speeksel tussen hun tongen te horen smakken. Ze stootte de man aan.

‘Ik ben Babs, wie ben jij, eh, zijn jullie?’

Ze bleef vriendelijk, ondanks haar irritatie. De man schrok op uit zijn mondelinge zoektocht en draaide zijn hoofd naar haar toe.

O my god, dacht Babs. Wat een lekker ding. Niets laten merken.

‘Wat moet je? Zie je niet dat we…’

Hij stopte halverwege zijn zin en nam haar op. Hij scande ongegeneerd haar gezicht, schouders en welvingen van haar lichaam voor zover de beperkte ruimte dat toeliet. Vervolgens keek hij haar recht in de ogen. Net iets te lang. Hij kon niet verbergen dat hij onder de indruk was van haar verschijning.

‘O, eh, ik ben Peter. Aangenaam. Wil je wat van me drinken?’

Flauw, maar wel ad rem.

‘Pleaser. Doe je altijd zo tegen andere vrouwen?’

Ze vond hem leuk en voelde de drang om te flirten.

‘Echt niet. Alleen naar heel exotische types die het zich kunnen permitteren om een heel vol vliegtuig een half uur op zich te laten wachten.’

Hij knipoogde. Ze bloosde. Ze zocht naar een gevatte opmerking om hem terug te pakken.

‘Maak jij er een gewoonte van om vrouwen die naast je zitten in een vliegtuig te versieren en voor de rest van de passagiers zichtbaar en hoorbaar mondeling uit te wonen, of kenden jullie elkaar al?’

Hij moest lachen en keek naar rechts. De lach om zijn lippen bevroor bij de ijzige blik van de vrouw. Ze bitste:

‘Kan jij je niet met je eigen zaken bemoeien? Zoek jij lekker zelf een vent en laat ons met rust.’

Peter schoof ongemakkelijk op zijn stoel. Hij adoreerde Anna en was nooit eerder zo verliefd geweest. Nog steeds. Tegelijkertijd zat het zo in zijn natuur om mensen een goed gevoel te geven, grapjes te maken en op het randje van flirten of er net overheen met vrouwen te communiceren. Hij bedoelde er verder niets mee.

‘Ach, Anna, toe.’

‘Wat nou, toe? Zie je dan niet dat die verwaande bitch je onder mijn ogen vandaan zit te kapen? Ben je nou echt zo naïef of probeer je me met opzet te vernederen?’

Dit liep uit de hand, merkte Peter. Ook Babs was geschrokken van de plotselinge uitval.

‘Nou, sorry hoor, ik wist niet dat je kwaad werd. Je hebt gewoon een leuke vent.’

Niet handig, dat wist Babs ook wel.

‘O, je gaat gewoon nog even door?’

De ogen van Anna spoten vuur.

‘Weet je wat jij kunt doen?’

Anna sprak steeds luider en mensen draaiden nieuwsgierig hun hoofden in hun richting. Voordat de zaak kon escaleren, greep Joyce in. Diplomatiek bracht ze de discussie tot bedaren.

‘We gaan zo vertrekken. Jullie zitten bij een nooduitgang. Willen jullie je tassen in de bagageruimte boven je hoofd wegbergen en extra opletten bij de veiligheidsinstructies?’

Peter knikte Joyce bevestigend toe met een uitbundige glimlach. Anna mompelde wat onverstaanbare woorden. En Babs dacht: blond, lang, bitch. De toon was gezet.

*

Het was slechts enkele minuten lopen van het station naar huis. Hans liep hand in hand met zijn moeder. Nagenietend van de heerlijke dag kletste hij honderduit.

‘Ga je nog even mee boodschappen doen?’

‘Nee, mam, daar heb ik nu echt geen zin meer in. Ik ga thuis orgel spelen. Alvast oefenen uit mijn nieuwe boek dat papa heeft gegeven. Als ik veel oefen, kan ik het aan hem laten horen.’

Het was een mooie en vermoeiende dag geweest. Ze waren een uur voor sluitingstijd uit de dierentuin vertrokken en hadden alle treinen mee gehad, waardoor ze ruim anderhalf uur eerder thuis waren dan gepland. Pien had weinig fut meer om nog naar de supermarkt te gaan. Toch wilde ze graag deze verjaardag afsluiten met een feestelijke maaltijd. Ze zette zich over haar vermoeidheid heen en verheugde zich op de blije gezichten van Hans, Johan en Bea, wanneer ze de resultaten van haar kookkunsten vanavond aan hen presenteerde.

‘Oké, tot zo dan.’

Ze opende de voordeur en liet Hans binnen.

‘Kus?’

Te laat. Hij was al halverwege de trap naar zijn kamer. Pien trok de deur dicht en liep naar het winkelcentrum. Hans stormde naar boven. De leeuwen, tijgers, olifanten en giraffen was hij allang weer vergeten. Zijn boek. Waar was zijn boek? Het moest nog op de slaapkamer van zijn ouders liggen. Wat zou papa trots zijn als hij het eerste stuk uit het boek al kon spelen voordat de lessen begonnen.

Opgewonden struikelde hij de slaapkamer binnen. Languit lag hij op de grond. Een hoge gil snerpte door de kamer.

‘Wat doet dat stuk onbenul hier?’

Bea sprong het bed uit en stampvoette door de kamer, onhandig op zoek naar iets om zich te bedekken. Hans durfde niet naar zijn tante te kijken. Hij zag alleen zijn vader met een rood hoofd de dekens tot aan zijn kin trekken.

‘Hans, sukkel, hoe vaak heb ik je niet gezegd dat je niet zomaar mijn kamer in mag lopen?’

Alle opwinding en kinderlijke ambitie om zijn vader te verblijden was op slag de bodem ingeslagen.

Doodongelukkig stamelde Hans: ‘Mijn boek. Ik zocht mijn boek. Ik wist niet…’

De tranen brandden achter zijn ogen.

‘Auw.’

Zijn tante trok hem gemeen aan zijn oor en draaide zijn hoofd naar haar toe. In de badjas van zijn moeder stond zij voor hem met een van woede vertrokken gezicht.

‘Luister eens, klein onderkruipsel. Dit heb je niet gezien. Als je het ooit aan iemand vertelt, vil ik je levend en voer ik je persoonlijk aan die stomme teringleeuwen in de dierentuin.’

Schouderschokkend strompelde Hans naar zijn eigen kamer en duwde de deur achter zich dicht. In diepe ellende stortte hij zich op zijn bed. Hij huilde en huilde, hemel en hel verwensend dat hij hier was.

‘Mama? Mama.’

Onrustig schrok Hans op.

‘Gaat het goed, meneer?’ vroeg de passagier naast hem.

Met een rood hoofd verontschuldigde hij zich. Hij voelde het vliegtuig inmiddels bewegen. Hoe lang was hij weg geweest?

*

Na toestemming van de luchtverkeersleiding taxiede Mike het bijna vierenzeventig meter lange toestel naar de Buitenveldertbaan. Vanwege de wind zouden ze in oostelijke richting opstijgen. Met de ondergaande zon in de rug stuurde hij de Boeing 777-300ER de startbaan op. Deze kist had een lange aanloop nodig om op snelheid te komen. Ondanks zijn jarenlange ervaring als piloot en de vele vluchten vanaf Schiphol, genoot Mike nog steeds van dit bijzondere moment. Hij bracht het toestel omhoog en scheerde vlak over de boomtoppen van het Amsterdamse Bos. Aan bakboord verscheen de stad met haar concentrische grachten in haar volle glorie. De aanblik van het Centraal Station aan de rand van het IJ, de mysterieuze Nicolaaskerk en de indrukwekkende Rembrandttoren stemden hem milder. De stad had een relativerende uitwerking op zijn gemoed. Of hij nu te voet de broeierige, losbandige sfeer op de Zeedijk onderging of vanuit zijn cockpit de schoonheid van de stad bewonderde; Mike kwam weer tot rust.

De ruim veertien uur durende vliegreis naar Jakarta met een tussenlanding in Kuala Lumpur was begonnen. Noch Mike, noch Joyce, noch een van de crewleden of passagiers kon vermoeden hoe snel het voor sommigen met die rust gedaan zou zijn, en voor anderen nooit meer zou stoppen.

***