Colofon

©2018 Rob Stoker

Uitgeverij kleine Uil, www.kleineuil.nl

Redactie Astrid Werumeus Buning

Omslagfoto, auteursportret Alfred Oosterman

Omslagontwerp 247design

ePub LINE UP boek en media bv

ISBN: 9789492190833

ISBN ePub: 9789492190840

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

Inhoud

Omslag

Colofon

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

Epiloog

Dankwoord

1

Tim van Galen keek de lerarenkamer rond en luisterde half naar het verhaal van Hans Wekema. Hans was sinds twee jaar directeur.

’…en ik geloof dat we dit schooljaar met z’n allen de schouders eronder moeten zetten. We lopen iets terug qua leerlingen, maar kwaliteit zal uiteindelijk overwinnen. Voor de vakantie hebben we afscheid genomen van een aantal docenten, en na mijn praatje zal ik onze drie nieuwe collega’s aan jullie voorstellen. Ik hoop dat ik hun namen nog weet... Ik mag dit jaar het een en ander van jullie verwachten, want zoals jullie weten heeft de inspectie…’

Tim was alweer afgehaakt. In zijn loopbaan als docent muziekonderwijs had hij drie directeuren versleten en zo’n slordige twintig welkomstpraatjes moeten aanhoren. Zowel de toon als de inhoud was iedere keer hetzelfde. Hij was ervan overtuigd dat leidinggevenden tijdens een training bepaalde trucs aanleerden om een speech tot een succes te maken.

Regel 1 - Zorg voor een energieke uitstraling.

Regelmatig herkende hij de pogingen die door senioren werden ondernomen om – in tegenstelling tot hun oude lijf en uitgebluste gezicht – duidelijk te maken dat er nog terdege rekening met hen gehouden diende te worden. Het had vaak iets treurigs, bijna iets pathetisch. Op tv zag hij dit fenomeen wanneer belangrijke mannen naar voren werden geroepen om gebruik te maken van de microfoon. Een loopje – dat het midden hield tussen een stevige tred en rennen – met aan het eind een soort huppeltje, dat moest uitstralen dat deze persoon er nog heel veel zin in had, nog lang niet oud was en barstte van de energie.

Regel 2 - Begin met een kwinkslag.

Bijna elke spreker wist in de eerste zinnen ergens een grapje te proppen. Als het ook nog lukte om de grap zo te brengen dat de luisteraar ervan overtuigd werd dat deze snedigheid niet ingestudeerd was, dat die zeker niet op papier stond, was het effect het grootst.

Regel 3 - Begin luchtig, word dan ernstig en sluit weer vrolijk af.

Het is niet onbelangrijk dat de spreker zijn toon aanpast aan de inhoud. Spreek kalm, maar doordringend, zak iets in toonhoogte als er ernstige zaken besproken worden.

Regel 4 - Laat merken dat je de leiding hebt.

Hans Wekema had daar geen twijfel over laten bestaan met het zinnetje: ‘Ik mag dit jaar het een en ander van jullie verwachten…’

Tim kon vanuit zijn positie de hele personeelskamer overzien. Hij zocht altijd een plek achterin, zodat hij niet het gevaar liep dat hij tijdens de speech continu aangekeken zou worden. Als de ogen van een spreker je eenmaal gevonden hadden, was er geen ontsnappen meer aan. Dan werd ook verwacht dat je geïnteresseerd terugkeek, en zo nu en dan instemmend knikte.

Vooraan zaten de jonge honden, gretig en opgewekt. Zij wilden vanaf dag één laten doorschemeren dat ze goed gemotiveerd waren en dat de vakantie wat hen betrof ook iets te lang geduurd had. Met overdreven lachsalvo’s lieten ze merken dat ze de koddige grappen van hun directeur heus wel begrepen en waardeerden. Met name voorin werd de grap ‘ik hoop dat ik hun namen nog weet’ dan ook goed ontvangen.

De eerste dag na de zomervakantie was gruwelijk. Meestal deed Tim die zondag ervoor geen oog dicht. Hij had hier een theorie over. De hele vakantie ging hij laat naar bed en dronk hij meer dan gemiddeld. Om toch een beetje fit te zijn op zo’n eerste schooldag, beperkte hij zijn consumptie op deze laatste zondag tot twee glazen wijn en dook hij na het laatste journaal zijn bed in. Dit werkte niet echt wist hij, maar hij kon het ook niet opbrengen om deze verstandige koers een aantal dagen eerder in te zetten. Vakantie was vakantie.

Terwijl hij alle leerkrachten bestudeerde, vroeg hij zich af wat hem op dit moment het meest stoorde: het feit dat zijn vakantie voorbij was, of het irritante overenthousiaste gedrag van zijn collega’s. Hij zou zich gesterkt voelen als hij om zich heen zou vernemen dat feitelijk niemand het prettig vond weer te beginnen.

Hij dacht terug aan een van zijn sessies bij een psycholoog, een aantal jaren geleden. Hij voelde zich destijds hopeloos, lag er een paar maanden uit en zijn arts had een burn-out vastgesteld. Tijdens een van de gesprekken had zijn behandelaar voorzichtig gezegd dat hij bij Tim wat kenmerken van misantropie herkende. Hijzelf had daarom gelachen. Niet omdat hij het absurd vond, maar omdat hij dit allang wist. Hij was een misantroop pur sang. Het leek wel of hij ooit een extra zintuig had ontwikkeld dat ervoor zorgde dat zijn ogen en oren alles wat irritant was onmiddellijk opvingen en doorstuurden naar zijn brein. Hij kon zich tijdens een concert de helft van de tijd ergeren aan één dame in het publiek die alle liedjes keihard meebrulde en overdreven danste met de handen hoog boven haar hoofd. Kijk eens hoe ik lekker mezelf ben, straalde ze uit.

Tijdens tv-programma’s, series of films, met name de Nederlandse, wist hij er feilloos iets uit te pikken wat hem irriteerde. Dat kon van alles zijn: gedrag, de uitspraak van woorden, kapsels. Volslagen willekeurig, maar hij vond altijd wat.

Zijn vrouw Wilma hield wel van Nederlandse series, maakte niet uit welke. Ze kende alle bekende Nederlanders en had grote bewondering voor de acteurs. Van haar kon hij hierin geen steun verwachten.

Dat extra zintuig had zich tijdens zijn loopbaan verder ontwikkeld tot een tikkende tijdbom. De eerste jaren ging het nog best aardig, maar zijn afkeer van collega’s, kinderen en zijn vak groeide met de dag. Hij was duidelijk klaar met het onderwijs en vroeg zich af waarom hij er ooit in was gestapt.

Hij gaf alleen les in de onderbouw, elke klas twee uur per week. Ellendige bruggers die vanzelfsprekend zijn vak niet bijster serieus namen. Net zomin als zijn collega’s overigens. Tims vinger in de pap tijdens rapportvergaderingen beperkte zich tot antwoord geven op de verplichte vraag van zijn teamleider als het om een bepaald bespreekgeval ging: ‘En Tim, hoe doet Willem het bij jou?’ Hij merkte dat niemand echt geïnteresseerd was in zijn verhandelingen over de prestaties van Willem, Mieke of wie dan ook. Zijn mening zou nooit van doorslaggevende betekenis zijn: hij gaf immers slechts muziek. Los hiervan wist hij ook zelden iets zinnigs over een leerling te zeggen. Hij gaf een twee-uurs vak, waarbij puisterige pubers wat ramden op een keyboard of bongo en een theorietoets maakten over de notenbalk. Hij had meestal geen idee van hun prestaties.

In zijn beginjaren nam hij zelf nog weleens het initiatief om iets te melden over een bepaalde leerling. ‘Ik heb wel het gevoel dat huppeldepup, of wie dan ook, een positieve invloed op de klas heeft.’ Dit resulteerde meestal in een besmuikt lachje van de ‘echte’ docenten; de dames en heren die belangrijke vakken gaven als wiskunde of Nederlands. Henk Baas, docent scheikunde, plaatste zelfs eens tijdens een vergadering de opmerking: ‘Ik geloof niet dat we de overgang van deze leerling moeten laten afhangen van het feit of hij wel of niet bij tijd en wijle leuk muziek kan maken.’

Sindsdien hield hij zich gedeisd, wachtte af tot hem iets gevraagd werd en hoopte eigenlijk dat niemand dat zou doen, wat meestal ook het geval was.

Hij had nogal moeite met Henk Baas. Dat was een azijnpisser, een achillespeestrapper, en hij was voortdurend te lang van stof. Te pas en te onpas gebruikte hij termen als ‘bij tijd en wijle’. Tim had hem weleens getipt dat ‘soms’ hetzelfde betekent en veel korter is, maar Henk hield van archaïsch taalgebruik. ‘Aanvankelijk’ was ook zo’n woord dat hij zeker dertig keer per dag ‘bezigde’. Net als ‘bezigen’, ‘aanstonds’ en ‘me dunkt’. Cijfers van leerlingen ‘fluctueerden’ ook regelmatig. Als Baas een studiedag had gehad, kon je er zeker van zijn dat hij je de komende tijd om de oren zou slaan met zijn vernieuwde inzichten op taalgebied.

Een paar maanden voor de zomervakantie was hij naar een tweedaagse conferentie over ‘hoogbegaafdheid en excellentie’ geweest. Vanaf dat moment stelde hij voortdurend de vraag: ‘hoe vliegen we dit aan?’ Ook reageerde Baas sindsdien regelmatig met: ‘parkeer even je vraag’. Ongetwijfeld was de trainer van die bijeenkomst vrij snel klaar geweest met Baas’ interventies en vingeropstekerij, en had hij deze subtiele afwijzing tegen hem gebruikt. Hoe dan ook, Henk had er zo weer een fijne kreet bij. Hij schuwde modieus taalgebruik niet, mits het bijdroeg aan zijn intellectuele façade.

Tim werd uit zijn gedachten getrokken door een luid applaus. De speech was voorbij en de collega’s verlieten de personeelskamer. Hij wist wat er nu ging gebeuren: de opsplitsing. Een klein aantal docenten, waaronder Tim, wilde het liefst naar huis: morgen zouden de lessen pas beginnen. Andere collega’s vonden het daarentegen heerlijk om op de gang nog even de vakantie door te nemen.

De fanaten en einzelgängers gingen meteen naar hun leslokaal. Na de zomervakantie wist je nooit precies hoe je lokaal eruitzag. Als de schoonmaaksters de pest aan je hadden, kon je er verzekerd van zijn dat geen meubelstuk meer op zijn plek stond. En aangezien de fanatieke collega’s graag ordelijk wilden beginnen, was een snel onderzoek noodzakelijk. Bovendien moest hun lokaal natuurlijk opgeleukt worden met het materiaal dat ze tijdens hun vakantie hadden verzameld: frutseltjes, posters of leerzame teksten voor aan de muur.

Tim begreep dat niet. Hoe kon je in godsnaam tijdens je welverdiende rust in het buitenland bezig zijn met school? Buiten dat stoorde het hem dat een docent Frans standaard naar Frankrijk op vakantie ging, en de docent Duits naar Duitsland. Waarschijnlijk deden ze dat heel bewust, wetend dat ze daar lovend zouden worden toegesproken over hun uitgebreide kennis van de taal en perfecte uitspraak. Dat koketteren met vaardigheden was iets wat Tim razend maakte.

Voordat de bijeenkomst die ochtend had plaatsgevonden, ving hij een flard op van een gesprek tussen de directeur en Hetty, zijn collega Frans: ‘…en Hans, ik vind het zo heerlijk om tijdens je vakantie op een heel ander niveau met je vak bezig te zijn…’

Tim had zich later vaak afgevraagd of dit moment bepalend was geweest voor zijn plan, zijn missie.

Hij had geen enkele behoefte om een minuut langer te blijven dan noodzakelijk. Tim pakte zijn tas – hij had die puur voor de vorm meegenomen – en liep richting de uitgang. Hij was net bij de deur toen hij twee klappen te verwerken kreeg.

‘Tim, we zitten in lokaal 12 hoor. Ik pak even m’n bammetjes en dan gaan we beginnen.’

Godverdegodver… Zijn maag kromp samen. ‘Bammetjes’ veroorzaakte bij hem een allergische reactie. Hij kon sowieso bijzonder slecht tegen verkleinwoorden en had op terrassen ook voortdurend de neiging om de bediening te corrigeren. Als hij een Corona bestelde, volgde standaard de zin: ‘aha, een Coronaatje voor meneer’. Uiteraard kreeg dit een vervolg met een ‘espressootje’, en het eindbedrag ‘dat wordt, even zien, acht eurootjes, meneer’.

Mensen gebruikten verkleinwoorden óók om aan te geven dat het slechts een kleinigheid was wat ze van je vroegen: ‘Heb je even een sigaretje voor mij?’

Maar het woord ‘bammetjes’ bezorgde hem kippenvel. Het had iets peutertaligs en paste totaal niet bij een volwassen docent. Ook suggereerde het een soort schijngezelligheid tijdens de maaltijd. We vergaderen wel, maar eten ook lekker een bammetje, dat kan best.

Klap twee was de vergeten vergadering. Hij kon zich vaag een afspraak herinneren die de laatste week voor de vakantie was gemaakt.

Hij maakte deel uit van de werkgroep ‘MuTeHa’ – een bespottelijke samenvoeging van de drie ondergeschoven vakken muziek, tekenen en handvaardigheid – die eigenlijk alleen serieus werd genomen door Annefleur, de crea-muts. En natuurlijk was zij het die deze meeting niet was vergeten, en Tim op de valreep erbij had geroepen.

Na twee uur lang gezeik over de jaarplanning, creatieve activiteiten en de jaarlijkse cultuuravond kon hij eindelijk naar huis.

2

Tijdens de crea-bijeenkomst had Tim veel nagedacht, en in de auto gingen zijn gedachten verder. Hoe was hij in hemelsnaam hier beland, en belangrijker: hoe moest hij verder?

Hij herinnerde zich zijn eerste muzikale activiteiten. Hij kwam uit een gezin met drie kinderen, hij was de jongste. Zijn broer en zus wilden graag op pianoles, dus moest hij ook. Zo ging dat.

‘We kopen een piano, maar dan gaan jullie alle drie op les,’ had zijn vader destijds uitgelegd. En als zijn vader iets had uitgelegd, was het ook klaar. Wel gaf hij nog wat aanvullende informatie over de kosten van het instrument, de enorme bedragen die moesten worden betaald voor de lessen en sloot af met de zin: ‘Mama en ik zijn blij dat we dit voor jullie kunnen doen, het is heel veel geld, maar we hebben dat voor jullie over.’

Met deze toevoeging sloopte zijn vader Tims laatste moedige hersencel die nog even overwogen had te melden dat gitaarles hem juist zo leuk had geleken. Pianoles werd het dus.

Dankzij zijn vader stond naast ‘bammetjes’ ook het woord ‘respect’ hoog op zijn lijst van irritaties. Zijn vader had vaak respect. Vooral voor alles wat witte kleding droeg in een ziekenhuis. Sowieso vond hij dat iemand die meewerkte aan de genezing van iets respect verdiende. De mate van respect hing nog wel een beetje af van de plaats in de hiërarchie. Personeel van de apotheek kreeg respect, personeel van de verpleging in ziekenhuizen en verzorgingstehuizen ook. De nuance die werd aangebracht was ‘diep respect’. Dat was eigenlijk alleen weggelegd voor dokters. Tim probeerde dat nog weleens te relativeren, door uit te leggen dat deze mensen gewoon hun werk deden – net als vuilnismannen en leraren – maar, o nee, dat ging er niet in. Vaders bewondering voor deze bevolkingsgroep was grenzeloos en daar werd niet aan getornd. Klaar.

Tim herinnerde zich hoe hij kortstondig genoot als hij zijn vader kon confronteren met een krantenbericht over een of andere medische blunder. Het plezier dat dit opleverde, woog echter nooit op tegen de dooddoener die hij als reactie kreeg:

‘Ja jongen, het zijn ook maar mensen.’

Zo nu en dan kwam zijn vader met kleine variaties op dit thema, zoals: ‘waar gehakt wordt, vallen spaanders’, of ‘reken maar dat deze mensen soms moeilijke beslissingen moeten nemen.’

Ondanks dat de piano niet zijn eerste keus was geweest, ging het bespelen ervan hem goed af. Na een aantal jaren les en diverse bandjes volgde uiteindelijk het besluit om het onderwijs in te gaan. Hij haalde zijn bevoegdheid en werd meteen aangenomen op het college waar hij inmiddels al ruim vijftien jaar werkte, of vastzat.

Respect toonde zijn vader overigens nauwelijks voor hem. Hij wilde tijdens gesprekken met derden nog weleens noemen dat zijn zoon docent was op een mavo/havo, maar liet graag in het midden voor welk vak.

Tim kon dat zijn vader echter onmogelijk kwalijk nemen. Hij vond het zelf namelijk ook niet zo’n succes. Zijn vrouw Wilma dacht er al net zo over. Tijdens de laatste vakantie in Frankrijk had ze een aantal keren bij campinggasten aangegeven dat haar man wel in het onderwijs werkzaam was, maar ‘gewoon’ als docent muziek. Als die dan reageerden met dat het zo leuk was om van je hobby je beroep te maken, zei ze koeltjes: ‘Ja, dat is ook wel weer zo.’

Het woordje ‘weer’ deed het hem, vond Tim. Duidelijker kon je niet zijn.

‘Mijn man werkt in de plantsoendienst.’

‘O, dan werkt die wel lekker buiten in ieder geval.’

‘Ja, dat is ook wel weer zo.’

Tim was bijna thuis en bedacht dat hij de caravan vandaag naar de winterstalling zou brengen. Elk voorjaar werd deze uit de loods gehaald, en dat had iets vrolijks. Het mooie weer brak aan, leuke weekendjes naar een van de eilanden lagen in het vooruitzicht. Tevens stemde het hem positief dat er een periode aanbrak van veel lesuitval: Pinksteren, de meivakantie en examens. Zijn vak maakte geen onderdeel uit van de examens, maar hij werd ingezet om te surveilleren. Dan had hij het gevoel dat hij ertoe deed en kon hij zich verbazen over de ontwikkeling van de leerlingen. Hij kende de meesten, omdat hij hen les had gegeven als brugger. Op een uitzondering na zat er op die jonge leeftijd nog weinig vorm aan. Dat kon je zeker niet zeggen van de dames en jongemannen die hij dan in de examenzaal voor zich zag. Surveilleren deed je met z’n drieën. Een collega zat voorin in de zaal, een achterin en een aan de zijkant. Bij toerbeurt liep je rustig een rondje langs de leerlingen. Misschien was dit bedoeld om te zien of er verdachte hulpmiddelen op tafel lagen, of om de leerlingen het gevoel te geven dat ze niets in hun hoofd moesten halen; er werd goed op hen gelet. Hoe dan ook, hij deed het met plezier.

Tim zette zijn auto voor de carport en zag dat Wilma nog bezig was met het leeghalen van de caravan. Ze tilde net de schotelantenne naar buiten – tijdens de vakantie mocht natuurlijk geen serie gemist worden – en zei: ‘Hoi, je bent net op tijd voor het zware werk.’

Ze hoefde niet te vragen hoe zijn eerste dag was gegaan. Ze kende Tim, en had blijkbaar geen behoefte aan een uitgebreide beschrijving.

‘Ik trek even wat anders aan,’ mompelde hij.

‘Een goed idee,’ antwoordde ze vlak.

Deed jij dat maar eens, dacht hij. Wilma was vroeger een lekker ding geweest: mooi blond, een geweldige kont in strakke jeans. Tegenwoordig droeg ze voornamelijk wijde, jurkachtige gewaden en had ze eilandhaar, dat bijna maandelijks een ander kleurtje kreeg; meestal iets roods of roestbruin, soms zwart en zelfs een paar keer paars.

Een weekendje Texel en je zag twee miljoen vrouwen met kort haar. Lekker makkelijk als je in de wind fietst, en ach, ik ben toch al getrouwd.

Hij liep met zijn schooltas naar boven naar zijn werkkamer en stapte daarbij handig over twee flesjes shampoo die Wilma op de trap had gezet. Tim wist dat hier weer over gesproken zou worden, en wel heel binnenkort. Het was een terugkerende kwestie: Wilma zette iets op de trap en hield de rest van de dag als een waakhond scherp in de gaten wie er allemaal naar boven waren gegaan zonder het mee te nemen. De tijd die ze daarmee bezig was, overtrof ruimschoots de tijd die ze nodig zou hebben om het zelf naar boven te brengen. Tim zette de schooltas op zijn bureau en wachtte.

‘Tim, waarom neem je nou niet éven mee wat op de trap stond?!’ schreeuwde zijn vrouw. ‘Je bent al net zo erg als Sem en Iris.’ Ze was snel dit keer, alsof ze op de loer had gelegen.

Tim wist dat ook zijn kinderen zelden de moeite namen de non-verbale opdracht van hun moeder uit te voeren. Zelf zag hij het ook als iets dwingends, iets irritants, maar dat sprak hij niet uit. Zijn verdediging was meestal dat hij het niet gezien had, en hij voegde er dan aan toe dat het ook best gevaarlijk was om iets op de trap te zetten.

‘O, ik had mijn handen vol!’ riep hij ditmaal als verweer.

Hij kende zijn vrouw al heel wat jaren. Sinds hun achttiende waren ze bij elkaar. Het was in de tussentijd een paar keer uit geweest, maar dan besloten ze na een paar maanden om het toch maar weer te proberen. Hij was nu 42. Wilma ook, al leek ze 52. Hij werd regelmatig op 32 geschat en dat streelde hem. Hij deed er dan ook zijn best voor. Een paar keer in de week sporten deed hem blijkbaar goed. Hij had een bovengemiddelde lengte, één meter negentig, halflang blond haar, blauwgroene ogen en een eendagsbaardje. Hij droeg meestal vlotte jeans met sneakers, waarmee hij zich met een goed gevoel onderscheidde van de terlenka-pantalonafdeling van de school. Het enige wat zijn werkelijke leeftijd verraadde, was de toenemende noodzaak van een leesbril, en een paar kleine lachrimpeltjes naast zijn ogen. Tim wist zeker dat hij deze niet had gekregen ten gevolge van een lacherig leven.

Hij trok zijn korte spijkerbroek en een T-shirt aan en liep naar beneden. Hij brak dit keer bijna zijn nek over die flesjes, omdat hij in gedachten verzonken was. Tim wilde de caravan zo snel mogelijk naar de stalling brengen, zodat hij kon beginnen met het uitwerken van zijn plan. Het was ijdele hoop, dat wist hij. Wilma wilde graag dat de caravan helemaal schoon was, binnen- en buitenkant. Dit hield in dat Tim met de hogedrukspuit ervoor zou zorgen dat alle vlekjes en restanten van dooie vliegen zouden verdwijnen. Ook het chemisch toilet en de watertank hoorden volgens Wilma een zorgvuldige schoonmaakbeurt te krijgen, voordat hun Tabbert de winterstalling opzocht. Er was geen ontkomen aan, zijn plan moest nog even in de koelkast, althans de uitwerking ervan. Het plan zelf zat al geruime tijd in zijn hoofd en kreeg steeds meer vorm.

Jaren geleden had hij De komst van Joachim Stiller van Hubert Lampo gelezen en sindsdien spookte de zin ‘laat schofterigheid niet het laatste woord krijgen’ door zijn hoofd. Telkens als hij werd afgezeken door een collega, directielid, Wilma of een of andere instantie, bedacht hij pas achteraf wat hij had moeten zeggen of doen. Altijd achteraf.

Inmiddels had hij zich erbij neergelegd dat hij daar perfide, noch ad rem genoeg voor was. Hij miste de gevatheid die hij zo bewonderde bij een aantal collega’s. Hij kon best geestig zijn, maar zijn snedige grappen hadden te veel tijd nodig om zich te ontwikkelen. Hij had besloten dat niet meer erg te vinden, maar op een andere manier zijn genoegdoening te halen.

In toenemende mate werd hij door een geluksgevoel overmand wanneer anderen iets vervelends overkwam. Waar hij vroeger nog enigszins genoot als een deelnemer van een spelshow een groot bedrag won, kon hij nu genieten als het misging. Bijna juichend zat hij op de bank als iemand bij Miljoenenjacht de verkeerde koffer koos, waardoor het te winnen bedrag gehalveerd werd. Dit gold helemaal als de kandidaat op de een of andere manier zijn irritatiegrens had overschreden, en dat was vaak het geval.

Het stoorde hem sowieso als anderen geluk hadden. Dat ging zelfs zo ver dat hij het niet eens uit kon staan als anderen aan hun omgeving lieten weten dat ze zich gelukkig voelden, ook al wist hij dat dit schijngeluk was.

Op Facebook zag hij te veel gelukkige mensen. Foto’s van lachende families op een terras, vakantiefoto’s van plekken waar het altijd mooi weer was, genietende mensen tijdens etentjes; hij werd daar chagrijnig van. De bijbehorende teksten maakten hem triest. Helemaal als de zin met ‘Zo…’ begon.

‘Zo…even lekker uitwaaien aan het strand.’

‘Zo…wachten op Schiphol. Curaçao here we come.’

‘Zo…even heerlijk barbecueën op de camping, omringd door mijn lieve gezin en vrienden.’

Gelukkig viel er zo nu en dan ook wat ellende te lezen.

‘Zo…denk je even lekker te zaalvoetballen…knak…achillespees gescheurd.’ En dan een foto van een vent in het ziekenhuis, lachend. Want ja, Facebook moet wel leuk zijn natuurlijk.

Helemaal tergend waren de ‘aandachtvragers’.

‘Nou, zal morgen een moeilijke dag worden. Precies 10 jaar geleden dat mama overleed.’ Met natuurlijk een foto van de aandachtvrager en diens moeder.

Tim kon het nooit laten ook de reacties te lezen.

‘Sterkte Truus.’

‘Dank je Henk.’

‘Hou je taai Truus.’

‘Dank je Inge.’

‘Tien jaar alweer? Heel veel sterkte meid.’

‘Dank je Hubert.’

En dat een paar honderd keer. Afschuwelijk.

‘Lees het dan niet,’ zei Wilma dan, maar hij moest alles lezen. Hij vond het zelf ook lastig te verklaren, maar hij werd nou eenmaal blij van andermans ellende.