LOENA SUZUKI

KNOKIE

Uitgeverij Mapini

© 2017 Loena Suzuki / Uitgeverij Mapini

ISBN 978 94 92561 03 9

ISBN eBook 978 94 92561 04 6

NUR 282

Omslagontwerp en vormgeving: AtelierRondine.nl

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, internet of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

www.mapini.nl

1. Een klein en stil kerkhof

Aan de rand van de grote stad ligt het oude kerkhof, vol scheefgezakte stenen met daarop versleten namen van vergeten mensen. Helemaal achterin staat een klein stenen huisje, een mausoleum.

Wie kent nog de mensen die daar liggen?

Niemand toch?

Niemand loopt er meer over de paden tussen de versleten stenen door.

Het onkruid groeit tussen de paden. De bomen staan zwijgend langs de rand. Vogels springen van tak tot tak en zingen van ‘s ochtends tot ‘s avonds. Niemand die ze hoort.

Er gebeurt daar helemaal niets.

Eigenlijk is het een saai plekje, daar aan de rand van de grote stad.

Op een maanverlichte nacht klinkt er plots een geluidje.

Het komt helemaal uit het achterste gedeelte van het kerkhof. Daar waar al eeuwen het kleine vergeten mausoleum staat.

Op het al eeuwenlang gesloten deurtje zit een bronzen plaat. De plaat is groen uitgeslagen en de letters zijn bijna onleesbaar.

Als je een zaklantaarn bij je zou hebben zou je het misschien kunnen lezen.

Koenraadt Henrick van Aversoonen toe Gobelaer

* 6 - 6 - 1621 12 - 2 - 1633 †

Non erit saltare et cantare

Het is al heel lang stil bij dit kleine mausoleum.

En nu ineens klinkt er een geluid in de stille maanverlichte nacht.

Het is een schuifelend geluid.

Alsof een dorre tak over een steen schraapt.

Zou het een late merel zijn, die tussen de bladeren woelt?

Of een muisje dat zijn weg zoekt naar zijn holletje?

Maar nee, het geluid komt van binnen, vanuit het mausoleum. Dus een merel of een muis, dat kan het niet zijn.

Laten we maar eens binnen kijken.

Achter het deurtje is een klein kamertje. Het is er donker, aardedonker. Maar langzaam wennen je ogen aan het donker. In het midden van dat kamertje staat een stenen tafel. Op die tafel, een bed is het eigenlijk, een stenen bed, ligt een skeletje. Het ligt daar al eeuwen stil en onaangeroerd. Het is het skeletje van Koenraadt.

Maar wat is dat?

Er beweegt iets aan het skeletje.

Er gaat een trillinkje door de botjes van het linkervoetje. En dan een trilling door het linkerbeentje. De botjes rammelen licht tegen elkaar aan.

Plots trekt het skeletje zijn rechterbeen op. Zijn hand beweegt en voelt zoekend over de stenen ondergrond.

Het is duidelijk.

Hij wordt wakker!

Natuurlijk had hij zo nog eeuwen verder kunnen slapen en zo hoort het natuurlijk ook. Maar toch, in deze stille donkere nacht, wordt hij wakker.

Het skeletje gaat rechtop zitten en kijkt om zich heen. Hij wrijft met zijn knokige handjes over zijn onderbenen. Dan krabbelt hij op zijn kale schedeltje.

Hij heeft een onrustig gevoel. Hij richt zich verder op.

Hij zwaait zijn beentjes over de rand van zijn bed en stapt eraf. Een beetje zwaaiend op zijn onhandige skelettenvoetjes staat hij naast zijn oude stenen bed.

Hij beweegt eerst zijn linkerbeen en dan zijn rechterbeen. Er zit een onrustig gevoel in, dat is zeker. Misschien is hij daarom wel wakker geworden. Gewoon, door dat onrustige gevoel in zijn benen.

Hij wrijft met krakende armen en handen weer over zijn beentjes maar het onrustige gevoel gaat niet weg. Het kriebelt en het jeukt.

Hij weet niet wat het betekent, maar slapen, dat kan hij in ieder geval niet meer.

Hij neemt een stap. Alles kraakt en piept aan hem.

‘Het is duidelijk dat ik lang stilgelegen heb,’ mompelt hij.

Hij neemt nog een stap. Zijn botjes protesteren en kraken en piepen nog meer.

Hij maakt een paar kniebuigingen. Zijn gewrichten knapperen luid. Hij maakt nog meer kniebuigingen, en nog meer. Net zo lang tot ze soepel bewegen en dat knappende geluid bijna weg is.

Hij strekt en buigt zijn armen.

Hij bukt en gaat weer rechtop staan, wel twintig keer.

Hij draait zijn hoofd een paar keer flink in het rond. Eerst langzaam maar dan steeds sneller en sneller. Tot zijn hoofd rondtolt en hij het met zijn handen gauw moet vastpakken, anders was het misschien wel van zijn nekje afgeschoten. En ga dan maar eens je hoofd zoeken terwijl het ergens in het stof ligt toe te kijken hoe je lichaam wanhopig en blind over de grond tast.

Uiteindelijk vindt hij het genoeg. Hij loopt naar de deur en trekt aan de klink. Piepend en krakend gaat de deur open. Het skeletje loopt zijn mausoleum uit en kijkt uit over het kerkhof. Achter hem valt de deur met een klap dicht. Van schrik kijkt hij snel achter zich. Door de snelheid draait zijn hoofd achterstevoren terwijl zijn lichaam nog stilstaat.

Met zijn hoofd achterstevoren kijkt hij naar de dichtgevallen deur.

Hardop leest hij het bronzen bordje.

‘Koenraadt Henrick van Aversoonen toe Gobelaer.’

Het is zo lang geleden dat hij die naam gehoord of gezien heeft dat hij er even over na moet denken.

‘Koenraadt, dat ben ik, inderdaad,’ mompelt hij. Hij kijkt naar zijn eigen skeletje en ratelt met zijn knokige vingerbotjes over de ribbetjes.

‘Nee, Koenraadt, dat was ik ooit, lang geleden. Nu ben ik nog maar een paar knookjes. Een knokie, dat ben ik.’

Hij knikt tevreden.

‘Knokie ben ik nu en Knokie, zo heet ik nu.’

Dan leest hij verder: ‘1621 tot 1633. Mmmm. Ik ben maar twaalf jaar oud geworden, het blijft jammer. Iedere keer als ik wakker ben en het lees.’

En daaronder.

‘Non erit saltare et cantare’

Hij raakt met zijn knokige vingertjes de letters aan en grimast.

‘Zal niet meer dansen en niet meer zingen. Nou, dat zullen we nog wel zien. Dat zullen we nog weleens zien.’

Even later loopt hij tussen de scheefgezakte stenen door. De maan beschijnt de stenen en laat de oude namen en jaartallen stil oplichten.

Knokie loopt er langs zonder ernaar te kijken.

Dan ziet hij in de verte iets in het maanlicht glimmen.

Iets veel interessanters dan de oude namen op de stenen of zijn eigen naam. Iets waar hij nu naar op weg is. Aan het andere eind van het kerkhof ziet hij namelijk een poort met een glinsterend hek.

Een poort naar buiten!

Terwijl hij naar de poort toe loopt, fluit hij zacht een wijsje tussen zijn tandjes door. Een vogel kijkt hem verschrikt aan vanaf een lage tak, waarop hij zat te slapen.

‘Dag vogeltje,’ sist Knokie tussen zijn tandjes door.

De vogel fladdert gauw hoger de boom in. Een lopend skeletje! Dat heeft hij nog nooit gezien.

Wanneer Knokie bij de poort aankomt ziet hij dat deze gesloten is. Hij voelt aan het hek. Het blijft gewoon dicht. Het is een groot stevig hek. Jaren geleden is het met een ketting en een flink hangslot dichtgemaakt. Het hangslot is nu wel verroest, maar het ziet er nog degelijk uit.

Hij steekt zijn handen door de spijlen van het hek en hij pakt het hangslot. Hij peutert eraan. Steekt een vingerkootje erin, rammelt er een beetje aan. Een prettig ijzeren gerammel van de ketting klinkt over het kerkhof.

Wat een heerlijk geluid.

Hij rammelt nog een keer. De ketting laat zijn heerlijke rammelende geluid weer horen. Het hek zwaait met een geinig piepen een beetje heen en weer, maar het blijft dicht. Potdicht.

Wat nu?

Knokie krabbelt op zijn kale schedeltje. ‘Hoe heerlijk het ook rammelt, ik ga niet de komende eeuwen hier aan een oud hek staan morrelen. Ik wil eruit. Ik wil naar buiten.’

Hij wriemelt zijn armen door de spijlen van het hek. Dan pakt hij zijn hoofd vast en trekt deze tussen twee spijlen door buiten het hek. Vervolgens peutert hij zijn ribbetjes door het hek. Met een ‘pling’ schieten ze één voor één naar buiten. Hij kijkt om zich heen. Zijn halve lichaam hangt nu door het hek naar buiten. Dan het ene been en dan zijn andere been. Hij laat zich voorover vallen op het grind en de rest van zijn skelet schiet tussen de spijlen door naar buiten.

Langzaam staat hij op. Eerst controleert hij of hij nog helemaal compleet is.

Geen losse botjes in het grind, alles op zijn plek, ziet hij tevreden.

Hij aarzelt even en kijkt nog één keer achterom naar het stille wachtende kerkhof.

‘Dooie boel zeg,’ mompelt hij en hij stapt met ferme pas weg van de poort, weg van het kerkhof, de wijde wereld in.

Hij loopt over een leeg parkeerterrein. Rond het plein staan lantaarnpalen die het terrein verlichten. Ze schijnen hun zachte gele licht op de glimmende stenen.

Knokie kijkt verbaasd.

Hij ziet geen flakkerende gasvlam bovenin de lantaarnpaal.

‘Tja, ik heb natuurlijk best lang geslapen. Er zal wel het één en ander veranderd zijn in de wereld. Ik zal me maar nergens over verbazen.’

Aan het einde van het parkeerterrein begint het park.

Dat ziet er beter uit, denkt Knokie tevreden.

Hoge bomen staan op mooi glad gemaaid gras. Hier en daar zijn groepjes bloeiende struiken te zien.

Met een luchtige tred, een beetje huppelend zelfs, loopt hij het park in.

Hij snuift de heerlijke frisse lucht diep in. En nog een keer. Hij wordt er zelfs een beetje duizelig van in zijn hoofd. Dan ziet hij ineens uit het duister iets op hem af komen rennen!

Het hijgt en gromt.

Het wordt groter en groter en komt met grote sprongen dichterbij.

Knokie maakt een sprong van schrik. Hij draait zich om en rent weg van het monster dat daar aan komt stormen uit de duisternis.

Door de sprong verliest hij een ribbetje, maar het bange skeletje merkt het niet eens.

Hij hoort het dier aan komen rennen, maar hij durft zijn hoofd niet om te draaien om achter zich te kijken. Snel schiet hij achter een struik.

Achter zich hoort hij het dier hijgen en slobberen.

Het geluid komt niet dichterbij. Blijkbaar is het dier ergens gestopt.

Hij kijkt voorzichtig tussen de takken van de struik door.

Tot zijn opluchting ziet hij dat het dier stil is blijven staan.

Het snuffelt aan iets wits dat in het gras voor hem ligt.

Dan herkent hij het dier.

Het is een hond!

Een grote zwarte lobbes van een hond.

De hond heeft het witte dingetje uit het gras in zijn bek genomen en loopt er triomfantelijk, zwiepend met zijn staart, mee weg.

Knokie kijkt geschrokken naar de hond.

Nee!

Wat die hond in zijn bek heeft…

Dat lijkt wel….

Nee, dat IS een ribbetje!

Snel voelt Knokie aan zichzelf en telt zijn ribbetjes.

Tot zijn grote schrik merkt hij dat hij een ribbetje mist.

‘Maar, dat is mijn ribbetje!’ roept hij boos en hij stampvoet op de grond.

Als hij achter de hond wil aanrennen merkt hij dat zijn voetje door zijn gestamp van zijn been is gevallen.

Strompelend draait hij zich om en pakt zijn skelettenvoetje uit het gras.

Wanneer hij die eindelijk weer aan zijn beentje geprutst heeft ziet hij dat de hond het park uit loopt en in het donker verdwijnt.

Wanhopig zwaaiend rent Knokie achter de verdwijnende hond aan.

2. Het ribbetje

In de straat die aan het eind van het park begint, staat een hele rij kleine huisjes. In het huisje dat in het midden van de rij staat, wonen Tjerk en Jilte met hun dochter, Diana. Het is een gezellig huisje met een woonkamer, een gezellige keuken en een oude houten krakende trap naar de eerste verdieping waar twee kleine kamertjes zijn en een badkamertje.

In de gang op de bovenverdieping zit een luik in het plafond. Als je je goed uitrekt kan je dat luik opentrekken. Als je niet lang genoeg bent, zoals Diana, kan je op het krukje gaan staan. Wanneer je het luik opentrekt komt er een ladder tevoorschijn die zich openvouwt. Wanneer je dan die ladder opklimt kom je op de zolder. Daar heeft Diana haar kamer van gemaakt.

Tjerk en Jilte werken in het grote ziekenhuis verderop in de stad.

Ze hebben vaak nachtdienst en dan zijn ze de hele nacht allebei weg. Dat betekent dat Diana vaak alleen is. Tjerk en Jilte begrijpen goed dat dat best moeilijk is voor Diana.

Toen Diana vroeg of ze haar kamer op de zolder mocht maken vonden ze dat natuurlijk eerst geen goed idee. Maar na lang zeuren gaven ze uiteindelijk toe.

Op de zolder, met het luik in de vloer dicht en de vlizotrap opgevouwen op het luik, zit ze op haar bed en staart naar de muur.

Ze verveelt zich.

Alles is stom!

Stom en saai!

En school helemaal.

Vandaag is er een nieuwe juf begonnen omdat hun oude juf met zwangerschapsverlof is.

Toen de juf vertelde dat ze in verwachting was van een kindje had iedereen dat geweldig gevonden.

Bonny Vereuse, juf Bonny zoals iedereen haar noemde, was al jaren haar lievelingsjuf. Vanaf groep vier was ze de juf van hun klas geweest en Diana kon zich geen andere juf voorstellen.

Dus toen de juf vertelde dat ze lang weg zou zijn door het zwangerschapsverlof had Diana niet gejuicht.

De juf had het gezien en was naar Diana toegelopen en had bij haar bankje geknield.

‘Ik heb de vervangjuf gesproken en ze is hartstikke aardig hoor,’ had ze tegen Diana gezegd. ‘Ik weet zeker dat jij haar ook heel aardig zal vinden. Misschien wil je mij niet eens meer terug hebben als ik van zwangerschapsverlof terugkom.’

Diana lachte maar wat.

Tuurlijk, dacht ze, het zal.

Vandaag was de nieuwe juf begonnen en Diana wist het meteen zeker.

Dit is geen leuke juf!

Echt niet!

Ze had de klas lang aangekeken.

Eén voor één had ze de kinderen met haar priemende ogen diep aangekeken en gezegd: ‘Mijn naam is Wandi Leun. Jullie mogen mij mevrouw Leun noemen. Niemand mag voor zijn beurt spreken. Als je dat toch doet, krijg je strafwerk mee, met een briefje om door je moeder of je vader te laten ondertekenen. En als je dat niet doet…’

En ze keek zo dreigend dat de klas, waar normaal altijd wel iemand zat te giechelen, doodstil werd.

‘… En als je dat niet doet… Dan volgen er ernstige straffen. En dan bedoel ik ook echt ernstige straffen.’

De hele dag had iedereen stil en trillend van angst in zijn bankje zitten werken.

Opgelucht was Diana aan het einde van de dag naar huis gelopen.

Haar fiets had weer eens een lekke band.

Al een week geleden had ze het tegen haar vader gezegd, maar nog steeds had hij de band niet geplakt.

Nu zit ze op haar zolderkamer en ze verveelt zich. Ze staat op en hangt haar hoofd uit het zolderraampje. Zo kan ze precies in de kleine voortuin kijken.

‘Dat heb je zo met hard werkende ouders,’ zegt ze zuchtend als ze haar fiets ziet die nog steeds ondersteboven in de tuin staat te wachten om geplakt te worden.

Ze kijkt nog naar buiten en ziet Boes over de straat aan komen rennen. Iedere keer als hij onder een lantaarnpaal door rent, licht zijn vacht op. Hij blijft even in het voortuintje dralen en gaat dan jankend voor de voordeur zitten.

Diana klapt het luik los, zodat de ladder naar beneden valt en ze haar kamer uit kan.

Ze kijkt snel in de slaapkamer van haar ouders, leeg. Natuurlijk.

Geen van tweeën zijn ze al terug van het ziekenhuis. Mam had gezegd dat ze waarschijnlijk wel vroeg thuis zou zijn, maar Diana gelooft haar allang niet meer als ze dat zegt.

Het is altijd te druk in het ziekenhuis, of er is een groot ongeluk gebeurd waardoor ze toch niet snel naar huis kan.

Wanneer haar ouders werkten, moest ze vroeger met Boes aan de lijn ’s avonds twee keer een rondje lopen.

Tot die keer dat ze verteld had dat ze dan altijd naar het kerkhof ging om daar naar die mooie oude graven te kijken.

Haar moeder had Diana huiverend aangekeken en toen verboden om ’s avonds en ’s nachts nog met Boes een rondje te lopen.

Vanaf dat moment laat Diana Boes alleen naar buiten en ze laat hem weer binnen wanneer de hond terugkomt en bij de voordeur gaat zitten janken.

Diana is overdag nog wel een paar keer naar het kerkhof gegaan, maar dat is lang niet zo leuk als ’s nachts.

’s Nachts ziet het er daar altijd veel spannender uit. Alsof er elk moment iets bijzonders kan gebeuren.

Maar overdag is het maar een dooie boel.

Ze gaat er dan ook niet vaak meer heen.

Beneden gekomen rommelt Diana aan het slot en laat de hond binnen.

Kwispelstaartend wringt Boes zich langs Diana de gang in en rent meteen door naar zijn voerbak.

Diana haalt een zak hondenvoer uit het keukenkastje en duwt Boes opzij om beter bij zijn voerbak te kunnen.

‘Opzij Boes. Anders gooi ik alles ernaast.’

Ze giet wat brokjes in de voerbak en ruimt de zak weer op.

Uit een ander kastje haalt ze een chocoladekoekje en propt deze helemaal in haar mond.

‘Als jij wat mag eten, dan mag ik ook wat,’ mompelt ze met volle mond.

Een paar kruimels vallen op de grond. Ze kijkt ernaar, maar negeert het. Morgen zal mam wel de stofzuiger mopperend door de keuken halen.

Ondertussen vreet Boes, met een slobberend smakkend geluid, razendsnel zijn bak leeg.

Hij snuffelt er aan en kijkt dan met vragende ogen naar Diana.

‘Nee Boes, je wordt toch al te dik.’

Teleurgesteld omdat hij niets meer krijgt, draait hij zich om en loopt de keuken uit.

Diana hoort dat hij in de woonkamer op de bank springt en het zich daar gemakkelijk aan het maken is.

‘Slaap jij maar op de bank. Kan mam daar ook weer eens lekker stofzuigen.’

Dan sloft ze langzaam de trap weer op om via de ladder naar de zolder te gaan.

Even kijkt ze rond. Lusteloos pakt ze haar Nintendo van de grond.

‘Zal ik nog een keer Mario spelen?’ zegt ze halfluid.

Ze schudt haar hoofd.

‘Saai.’

Ze legt de Nintendo weg en smijt dan één voor één haar kleren op de grond en kruipt onder het warme dekbed.

Eigenlijk had ze zich voorgenomen om vannacht niet te gaan slapen. Als ze niet zou gaan slapen, dan zou de nacht veel langer duren. En als de nacht langer duurde, nou dan duurde het ook langer voor ze weer naar school moest.

Maar een mens heeft nou eenmaal slaap nodig.

Haar ogen vallen dicht en ze valt in slaap.

Als Diana naar buiten had gekeken had ze een vreemd schouwspel gezien.

Op straat komt namelijk een skeletje aangelopen.

‘Waar is die hond gebleven?’ mompelt Knokie.

Hij ziet de rij huizen. Sommige zijn verlicht, andere huizen zijn donker.

Bij sommige huizen staan de gordijnen open en bij andere huizen zijn ze potdicht.

Hij loopt het eerste voortuintje in en gluurt tussen de gordijnen door naar binnen.

Geen hond te zien.

Het volgende huis is donker.

Hij knielt voor de voordeur en opent de klep van de brievenbus om naar binnen te gluren.

‘Joehoe!’ roept hij door de brievenbuis.

Vanuit het donker komt er een hond blaffend door de gang aanrennen.

Zou dit het goede huis zijn?

De hond blijft luid blaffend onder de brievenbus staan.

Dan gaat het ganglicht aan en roept een stem van boven.

‘Stil Kazan! Rotbeest!’

In het licht kan Knokie de hond goed zien.

Nee, dat is duidelijk niet de hond die er met zijn ribbetje vandoor is.

Knokie staat op en loopt weer de straat op.

Het keffertje heeft met zijn geblaf de andere honden in de straat wakker gemaakt.

Knokie loopt naar het volgende huis waar hondengeblaf uit opklinkt.

De hond staat in de verlichte woonkamer met zijn poten op de vensterbank luidkeels te blaffen.

Het is een witte poedel met een roze strikje op zijn hoofd.

Nee, dat is hem ook niet, ziet Knokie.

Hij kijkt verder de straat af en ziet dan een grote hond voor een verlicht raam naar buiten staan kijken.

De hond blaft niet, maar kijkt hem alleen maar aan. Hij kwispelstaart.

Knokie kijkt nog eens goed.

Dat is hem!

De ribbetjesdief!

Maar wat nu?

Knokie peinst.

De hond verliest zijn belangstelling en verdwijnt uit het raamkozijn.

Knokie sluipt naar het raam en gluurt over de vensterbank naar binnen.

Hij ziet een gezellige woonkamer.

Een lekkere zachte bank waar de hond zich weer op installeert.

Een eettafel met vier stoelen.

Aan de muur hangen wat schilderijen en foto’s.

Hij speurt de kamer af.

Nergens een wit ribbetje te bekennen.

Knokie peinst en krabt met zijn knokige vingertjes aan zijn witte schedeltje.

Er vallen wat schilfertjes af, maar hij merkt het niet.

‘Ik zal het hele huis moeten doorzoeken,’ zegt hij terwijl hij aan de voordeur voelt. ‘Maar hoe kom ik binnen?’

Hij doet een stap naar achteren en kijkt omhoog.

Op de eerste verdieping is het helemaal donker.

‘Geen raam open, jammer hoor.’

Teleurgesteld loopt Knokie weer de straat op.

Hij kijkt nog één keer om naar het huis.

Dan stopt hij ineens.

Het zolderraam staat open!

Knokie aarzelt geen moment. Hij loopt weer terug naar het huis en klimt langs de regenpijp omhoog.

Als iemand nu naar het huis zou hebben gekeken dan zou die zijn ogen hebben uitgekeken.

Een skeletje dat langzaam langs een regenpijp omhoog klimt.

Zodra hij hoog genoeg is, pakt hij met zijn benige handje de rand van de dakgoot en hijst zichzelf de dakgoot in.

Hij staat voorzichtig op.

Hij kan precies bij het raampje.

Voorzichtig schuift hij het raampje verder open. Hij zet af en springt door het open raam naar binnen.

Met een rammelend geluid duikelt hij de zolder op.

Meer lezen?

www.mapini.nl/jeugd