Jouw spel

mijn regels

Jouw spel

mijn regels

Alice Bakker

Jouw spel, mijn regels

Alice Bakker

Eerste druk januari 2020

Uitgever: Godijn Publishing

Coverontwerp: Jen Minkman

Coverfoto: Depositphotos

ISBN 978-94-93157-25-5

ISBN E-book 978-94-93157-79-8

NUR 284/285

©2020 Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Godijn Publishing.

Wie een spel speelt, moet de regels kennen.

Proloog

Op handen en voeten kruipt hij naar een lichtstraal. Zijn rug stoot bij elke beweging tegen de bovenkant van de kleine ruimte waarin hij zich bevindt. Wat is dit voor donkere plek? Waarom zit hij hier? Voorzichtig weet hij zich een weg te banen. Als hij er eindelijk is en in het felle licht kijkt, ziet hij ze lopen, richting het busje. Hij zit hoog. Hij wil schreeuwen, maar merkt dat hij geen geluid kan uitbrengen. Hij probeert het een aantal keer tevergeefs. Zijn hand brengt hij richting zijn gezicht en hij ontdekt het tape op zijn mond. Met een snelle ruk trekt hij het eraf. Een schreeuw van pijn ontsnapt hem. De groep is inmiddels slechts nog in de verte zichtbaar. Iedereen stapt in de bus. Hij roept en brult, niemand lijkt hem te horen.

Hij geeft het op.

1. Milou

… maatschappelijke stage … Vlieland … acht kinderen … perfecte kandidaat.

Met een schuin oog lees ik de mail. Ik? Als kampleiding mee naar Vlieland en een aantal kinderen onder mijn hoede nemen? Hoe komt die organisatie erbij dat ik de perfecte kandidaat ben? Zuchtend denk ik aan de laatste keer dat ik op mijn neefje en nichtje paste. Dat is niet direct een succes te noemen. Bovendien, dit is vast zo’n dikdoenerskamp voor rijkeluiskindjes. Ik haat rijkeluiskindjes. Hoe, in godsnaam, ben ik de “perfecte kandidaat” om een tiental van die ettertjes te begeleiden?

Mijn moeders woorden zijn van het makkelijke soort: neem het nou aan, je moet toch wat.

Ja, ik moet wat. Eerlijk is eerlijk, naar een Waddeneiland gaan, lijkt me best leuk. En ik ben al weken bezig met het zoeken naar een stageplaats. Dit wordt me via-via in mijn schoot geworpen. Onder het mom van “het is niet wie je bent, maar wie je kent” heeft Paul, mijn oom, een lijntje uitgegooid bij H₂O-Experience Camps. Een van zijn vrienden is de oprichter van H₂O. Water. Wie noemt zijn bedrijf nou Water?

‘Bij die eilanden heb je eenmaal veel water, Miel,’ zegt Paul steeds.

Nog steeds vind ik Water een stomme naam.

Ik klik nog eens op de mail en lees het dit keer beter door.

Ha Milou,

Super dat je je hebt aangemeld om je maatschappelijke stage bij ons te voltooien. We hebben een toffe plek voor je als kampleider bij ons driedaagse kamp op Vlieland. In de week vanaf 6 mei begeleid je een groep kinderen. Ik heb veel over je gehoord, volgens mij ben je de perfecte kandidaat voor deze functie. Doe je de groeten aan Paul van me?

xoxo Richard Bosman,

Founder H₂O-Experience Camps

Gruwelend lees ik die laatste woorden nog eens terug. Een volwassenen vent die xoxo onder zijn mailtje zet? Dat is een engerd. Kan niet anders. En “founder”? Wat is er mis met “directeur”, of “secretaresse-uitbuiter”? Ik pak mijn mobiel om Paul een appje te sturen.

Hé oompje, dank je wel.

Paul is aan het typen.

Mijn favoriete nichtje! Waar bedank je me voor?

Die stage bij die vriend van je.

Richard? Joehoe! Wanneer ga je?

Begin mei.

En heb je er zin in?

Mwah.

Komt wel goed meid. Ik spreek je later, oké?

Later … O ja, de groeten van Richard.

Ik stop met twijfelen en besluit Richard zijn mail te beantwoorden. Morgen moet ik doorgeven op school waar ik mijn maatschappelijke stage loop. Mijn laatste kans, anders heeft mijn mentor wel adresjes voor me. Bejaarde billen wassen of zo. Oké, alles beter dan die bejaarde billen. Ik doe het.

2. Milou

‘Zo, dat hebben we snel voor elkaar, Miloutje.’ Richard Bosman kijkt me vanachter zijn bureau met een “big smile” aan. Hij steekt er twee duimen bij op. ‘Die oom van je heeft niks teveel gezegd. Leuke meid ben je, hoor. Over twee weken gezellig naar Vlieland. Ik heb Nellie opdracht gegeven de boot voor je te regelen. Je bent niet zeeziek, hoop ik?’

Ik voel me ongemakkelijk en schud mijn hoofd, mezelf afvragend wie Nellie is.

Hij zet zijn krabbel op de stagepapieren van school. ‘Mooi zo. Jij gaat een dag eerder dan wij. Kun je alles voorbereiden. Ik laat Nellie zo een lijstje sturen, met wat je allemaal moet meenemen. Niks te veel, want daar sleep je het allemaal met je mee. Vanaf die boot loop je naar het kamp. Kilometertje of twee, drie, dat is goed te doen.’ Hij kijkt me afwachtend aan.

Ik knik. ‘Dat is best te doen,’ mompel ik. Lopen, met al mijn spullen? Dacht het niet.

‘Vlie is autoluw, dus je moet wel. Voor die verwende nestjes regelen we bagagevervoer, jij bent er eerder, om alles voor te bereiden. En twee keer dat vervoer regelen, dat doen we niet.’ Hij wrijft in de lucht met zijn duim over zijn vingers, waarmee hij aangeeft dat hem dat te veel kost. ‘Er gaat ook zo’n gratis bus, maar dat is niks.’

‘Verwende nestjes?’ Ik knoop die gratis bus in mijn oren.

‘Ja, je weet wel, die kinderen die met het kamp meegaan. Het zijn stuk voor stuk snobjes. Ach, ze zorgen voor onze belegde boterham. Ze betalen ons goed.’ Hij verbetert zichzelf snel. ‘Mij goed. Jij hoeft niet betaald te worden, toch? Maatschappelijk stage?’

Ik slik een zucht in. ‘Klopt, helemaal gratis,’ antwoord ik cynisch.

‘Je krijgt natuurlijk kost en inwoning. Hoewel, in-tenting, hahaha.’ Richard slaat zichzelf op de borst. ‘Je slaapt in een tent,’ legt hij zijn grap uit.

Ik laat een gemaakte glimlach zien. Hoe kan dit – in vredesnaam – een vriend zijn van Paul?

‘Afijn, meid, loop nog even langs Nellie, die heeft nog gegevens van je nodig.’

‘Nellie?’

‘Die blonde aan de andere kant van de deur. Mijn rechterhand. Je kunt wel founder zijn, maar neem van mij aan: zonder secretaresse ben je nobody.’

Oh, Nellie is dat mens waar ik net voorbijgelopen ben. Ik grinnik. ‘Doe ik. En dank je wel.’ Ik merk dat ik hem niet eens meer met “u” aanspreek. ‘Oh, voor ik het vergeet: je krijgt de groeten van Paul.’

‘Paultjé!’ zegt Richard overdreven. ‘Ja, dat is een toffe peer. Doe hem de groeten terug!’

Ik knik en weet dat ik dat niet doe.

‘Zie je op Vlie, meid!’

‘Ga je zelf ook mee?’ Ik houd mezelf in om geen grote ogen op te zetten.

‘Tuurlijk. We doen het samen. Jij, Joyce en ik.’

Een lichte gruwel trekt over mijn rug. Samen met díe vent? Op een eiland? En wie is Joyce?

‘En vijfentwintig kinderen natuurlijk. Jij acht, Joyce acht, ik de rest. Het wordt gezellig!’

3. Milou

‘Ja, met een of andere Joyce.’ Het is pauze en ik blaas stoom af tegen Eline.

‘En die is ook ergens in de dertig?’

‘Geen idee.’

‘Dat is niet normaal. Het is misbruik!’

‘Misbruik?’

‘Ja, dat hij jou gratis op die kinderen laat passen.’

‘Het is geen oppas, het is kamp. We doen stoere dingen. Misbruik is overdreven.’ Wacht, hoor ik mezelf goed? Verdedig ik dat kamp?

‘Die Richard, die spoort niet. Wat zei je nou dat hij onder zijn mail zette?’

‘Xoxo,’ gruwel ik.

‘Joh, grote kans dat die vent niet eens weet dat het kusjes en knuffels betekent. Dat zegt zijn eigen dochter altijd tegen hem.’

‘Die vent is begin dertig, die heeft geen kind dat xoxo tegen hem zegt hoor,’ grinnik ik.

‘Jouw moeder is ook begin dertig, die weet het volgens mij ook.’

‘Vijfendertig. Bij mijn geboorte was mijn moeder achttien, Frank twintig. Kun je je dat voorstellen?’ Ik zit achterover in mijn stoel en laat mijn buik opbollen.

‘Brr, nee. Ik denk dat je moeder er ook niet zelf voor gekozen heeft.’

‘Ik ben een foutje,’ grinnik ik. ‘Niks mis mee, hoor. Ik heb jonge ouders en ik kan ze prima hebben. Met Frank ga ik morgen een weekendje weg, lekker stappen, leuke dingen doen. Bios en zo. Wel altijd naar de stad waar hij als student woonde, daar heeft hij leuke herinneringen aan.’

‘Tof, kan ik niet mee?’

Ik geef haar een boks. ‘Goed idee. Ik denk alleen dat Frank dat niet tof vindt.’

‘Wat mij opvalt, is dat jij je vader Frank noemt en je moeder mama.’

Ik heb geen zin om het uit te leggen, maar het klopt. Even zitten we stil naast elkaar. Dan denk ik weer aan die mail. ‘Ik hoop wel dat je gelijk hebt over die Richard. Want als hij wel weet wat xoxo betekent … Dan is hij pas echt eng.’

‘Nou ja, kamp is in elk geval beter dan wat ik ga doen,’ verzucht Eline. ‘Ik wist echt niks. Nu moet ik sjoelen met oudjes.’

‘Sjoelen?’ Ik draai me abrupt om naar mijn vriendin. ‘Die vent had het over bejaarde billen wassen.’

Eline proest het uit. ‘Nee joh, dat mag helemaal niet bij maatschappelijk stage. Ze laten je heus niet in je eentje iemand wassen.’

‘Dus ik ga vijf dagen met een kamp mee en jij een keer sjoelen?’

‘Nou ja, twee keer, als ik het goed gelezen heb.’

‘Poeh, twee keer,’ snuif ik. ‘Als ik dat wist.’

‘Ach, jij doet straks tenminste nog stoere dingen,’ knipoogt Eline.

4. Milou

‘Paultjé!’ Ik draai met mijn ogen.

‘Jij doet de Richard-imitatie,’ grinnikt Paul.

‘Hoe kom je aan zo’n vriend.’

‘Joh, het is echt een prima kerel, je moet hem met een korrel zout nemen. Wat zeg ik, een pak zout.’

‘Waar ken je hem van?’

‘Het is een vriend uit mijn studententijd. Hij studeerde economie en kwam op een gegeven moment in ons studentenhuis wonen. In het begin kon ik hem niet peilen, vond ik het een rare. Na een paar maanden waren we dikke vrienden. Je kunt echt verschrikkelijk met hem lachen.’

‘Met hem lachen? Daar kan ik me niks bij voorstellen.’

‘Komen jullie aan tafel?’ klinkt het uit de keuken.

‘We komen eraan, zussie,’ roept Paul terug. ‘Je hebt mijn favo-ovenschotel gemaakt. Het ruikt super, Carin!’

Aan tafel vertelt Paul verder over Richard.

‘Oh, is dat die gozer in die de kamer naast jou toen, in de Klaverstraat?’ vraagt mijn moeder verbaasd. ‘En die heeft een kamporganisatie?’

‘Haha, ja, jij herinnert je hem vast nog wel,’ zegt Paul met een grote glimlach. ‘Jullie hebben nog gedatet! Hoelang? Een week, twee?’

‘Zoiets. Ik was hem al snel spuugzat. Weet je wat hij beweerde een maand of twee later, toen ik zwanger was? Dat het kind vast van hem was.’

‘TMI,’ roep ik met mijn vingers in mijn oren.

Paul kijkt me vragend aan.

‘Too much information,’ verduidelijkt mijn moeder. ‘Je loopt hopeloos achter, broertje.’ Grinnikend geeft ze hem een stomp.

‘Ik wil helemaal niet weten met wie jij het gedaan hebt,’ gruwel ik. ‘En al helemaal niet wat je met xoxo-Richard deed!’

Weer kijkt Paul vragend.

We schieten in de lach.

‘Laat maar,’ grinnikt Paul. ‘Ik doe binnenkort wel een cursusje: “Hoe kan ik meepraten met mijn nichtje van zeventien”. Wat wil je nog weten over Richard?’

‘Alles,’ zeg ik snel. ‘Of hij getrouwd is, waar hij woont, of hij kinderen heeft, zodat ik een beetje voorbereid ben.’

‘Hij heeft een dochter van jouw leeftijd. Hoe heet ze ook alweer, iets met een J.’

‘Joyce?’

‘Ja, kan. Hoe weet je dat?’

‘We doen het samen. Jij, Joyce en ik. Het wordt gezellig!’ imiteer ik mijn kersverse stagebegeleider.

‘Richard, een dochter van haar leeftijd?’ vraagt mijn moeder verbaasd. ‘Dan was hij ook snel over onze relatiebreuk heen.’

Met mijn vingers in mijn oren loop ik van tafel, onderweg zo hard neuriënd dat ik de rest van het gesprek niet kan horen. Als ik omkijk, zie ik ze lachen.

Mijn moeder gebaart of ik mijn vingers weghaal. ‘Ja gaat dit weekend met Frank weg, toch? Komt hij je halen, morgenochtend?’

5. Milou

‘Ken jij Richard Bosman?’ Ik klik mijn veiligheidsgordel vast.

‘Richard Bosman,’ zegt Frank met een frons. ‘Er gaat geen lichtje branden.’

‘Dat is mijn nieuwe stagebaas. Mama en Paul kennen hem van vroeger. Een huisgenoot van Paul, tijdens jullie studententijd.’

‘Oh, die kwal,’ hij doet net of hij zijn vinger in zijn keel wil steken.

‘Je kent hem wel?’

‘Ik weet wie het is. Ik kan me nog herinneren dat Carin kort iets met hem gehad heeft, voor mij.’

‘Begin jij nou ook al?’ Ik stop demonstratief mijn vingers in mijn oren.

‘Haha, wat zei je moeder?’

‘Iets over dat Richard ooit beweerde dat niet jij, maar hij mijn vader is.’

Als ik hem schuin aankijk, lijkt hij diep in gedachten. Ik heb meteen spijt dat ik dit gezegd heb.

‘Dat is waar ook,’ laat hij na een stilte ineens vallen. ‘Sommige mensen, daar denk je gewoon nooit meer aan. Ik heb hem kennelijk geblokt.’

‘Hij is nog steeds een vriend van Paul.’

‘Is dat zo? Goh, ik dacht dat ze slaande ruzie hadden, in elk geval ooit.’

‘Blijkbaar niet meer. Paul heeft me aan dit baantje geholpen. Hoewel, baantje … Het is vrijwilligerswerk. Richard wist niet hoe snel hij dat moest benadrukken. Hij noemt de kinderen die met zijn kamp meegaan snobjes, waar goed voor betaald wordt. “Jou hoef ik niet te betalen, toch? Maatschappelijke stage?”’

Frank lacht hard. ‘Zoals jij hem nadoet, dat is precies zoals ik hem herinner, de eikel. Dat het trouwens nog bestaat, maatschappelijke stage. Is dat niet afgeschaft?’

‘Klopt, onze school gaat ermee door, ook al is het niet meer verplicht. Goed voor de karaktervorming, zegt mijn mentor. “Een waardevolle ervaring, dat neem je de rest van je leven met je mee.” En die Richard profiteert er lekker van. Ik krijg gratis in-tenting, zoals die engerd het noemt.’ Ik ga helemaal op in mijn imitaties.

Frank gruwelt. ‘Wat is nou weer in-tenting?’

‘Stom grapje.’

‘Niet raar, toch? Dat ik hem uit mijn systeem gegumd heb. Ik ben blij dat ik die gozer nooit meer zie.’

We zwijgen een tijdje, tot Frank vraagt wat onze plannen dit weekend zijn.

‘Heb je geen dagprogramma gemaakt?’ Ik moet lachen, als er iets is dat hij niet kan, is het plannen. ‘Dat laat je zeker aan je secretaresse over?’ Ik doel op mezelf. ‘Nou, het is voor elkaar hoor. We doen leuke dingen én eten veel lekkers. Jij betaalt.’

‘Ik verwacht niet anders,’ knipoogt Frank. Hij draait de snelweg af, richting tankstation. ‘Even tanken en jij loopt even naar binnen voor een kop koffie. Jij betaalt.’ Hij schuift zijn portemonnee op het dashboard mijn kant op.

‘Ik verwacht niet anders,’ grijns ik.

6. Milou

Niet geheel voor mijn eigen plezier, meer voor Frank, heb ik een stadswandeling gepland voor vanmiddag. Op internet heb ik een route gevonden door het Klaverpark en dwars door het centrum. Komt goed uit, want ik heb zin om te lunchen. Met stevige gympen aan onze voeten wandelen we het hotel uit, richting het park.

Frank staat bij de fietsenstalling bij de ingang van het Klaverpark en legt een stilleven vast. Hij ook altijd met zijn camera.

Een man gebaart of hij opzij gaat, zodat hij bij zijn fiets kan.

Frank heeft het niet in de gaten.

‘Frank?’ Ik trek hem aan zijn mouw.

Verstoord kijkt hij op.

‘Zo, romantisch met je lieffie op pad?’ zegt de man, hij haalt zijn fiets van slot. ‘Kun je niet beter foto’s van haar maken, in plaats van in de weg staan?’ Hij zegt het met een grijns.

Ik gier het uit, Frank mompelt alleen. Demonstratief geef ik hem een arm, met mijn andere hand veeg ik de tranen van mijn wang. Ik trek hem bij de stalling vandaan en vervolg de wandeling lachend, als ik zie dat de man dezelfde kant opgaat. Hij stapt op zijn fiets en rijdt rakelings langs ons.

Demonstratief geef ik Frank een zoen op zijn wang.

Hij kan het niet laten om hardop te zeggen dat hij het leuk vindt, zo met zijn dochter een weekend op pad.

‘Ja, ja,’ horen we de man grinnikend roepen. ‘Zo’n dochter wil ik ook wel.’

‘Waar bemoeit die vent zich mee?’

‘Alsof het iemand iets kan schelen!’ lach ik.

‘Ik hoor het vaker, Miel. Net twintig en al een kind. Best jong. Ik moet er niet aan denken, dat jij hetzelfde doet. Stel je voor zeg, dan ben ik al bijna opa.’

Ik gruwel bij het idee. ‘Daar had ik het laatst ook met Eline over. Maak je geen zorgen. Ik ben het niet van plan.’

‘Wat ga je doen, na je middelbare school?’

We wandelen door het park en ik ben die vreemde vent en zijn opmerkingen al vergeten.

‘Ik zit pas in de vierde hè, ik ben dit jaar blijven zitten.’

‘Vertel mij wat.’

Als ik niks zeg, vervolgt hij: ‘Ik herinner het nog goed, op mijn dertiende wist ik al wat ik wilde worden, als ik later groot was.’

‘Nou, daar is iets van terechtgekomen. Brandweerman?’ Ik knipoog naar hem.

‘Nee, bankdirecteur. Is niet helemaal gelukt.’

Ik schiet in de lach. ‘Ik weet niet beter of je werkt al weet ik niet hoeveel jaar als fotograaf. Is dat iets voor mij, trouwens?’

‘Met jouw wiebelhanden? Nee, niks voor jou.’ Hij geeft me een duwtje, waardoor ik bijna val. Ik kan me nog net vastgrijpen aan een hekje voor een gracht. ‘Zo blijven staan,’ zegt hij, ‘mooie foto!’

Ik zucht. Zo is het mijn hele leven al. Alles wordt vastgelegd. ‘Dan kan ik naar je kijken als ik niet bij je ben,’ zegt Frank altijd. Ik blijf staan, tot ik een leuke tent aan de andere kant van de straat zie. ‘Lunchen?’

7. Milou

Die leuke tent blijkt een net verbouwd restaurant te zijn met veel hout en nog meer metaal. Stoere plafondbalken lopen dwars door het restaurant en de sfeer is er fantastisch. De lunch ook. Het is erg gezellig. Frank wauwelt door over de toekomst, wat ga ik na de havo doen? De adviezen die hij geeft, daar kan ik zo snel niks mee, maar we hebben wel lol. Zo stelt hij voor dat ik model word en altijd met hem op pad kan, voor fotoshoots. ‘Kan ik je een beetje in de gaten houden,’ zegt hij sluw.

‘Daar ben jij niet genoeg voor, ik word covermodel van de Vogue,’ zeg ik zo stoïcijns mogelijk.

Hij geeft me een stomp.

‘Au.’ Ik moet lachen en val uit mijn rol.

De serveerster vraagt of alles goed gaat. ‘Ja hoor, hij mishandelt me alleen een beetje.’ Waarop Frank verontwaardigd zegt dat hij zijn dochter alleen een beetje plaagt.

De vrouw vraagt of ik hulp nodig heb en geeft hem symbolisch ook een stomp.

‘Leuke meid,’ mimet hij.

Ik knik. Zeker, dat is wel iets voor hem. ‘Goed dat je mij je dochter noemt, straks denkt zij ook dat we een setje zijn.’

We nemen nog een drankje en niet veel later zie ik dat Frank een visitekaartje geeft aan de serveerster. Haha, de charmeur!

We wandelen op ons gemak terug naar de hotelkamer. Er is een bubbelbad en ik ben van plan mezelf even helemaal onder te dompelen in de bubbels. Ik draai de kranen open en stuur Frank naar de hotelbar. ‘Wegwezen, de tijd dat je mij in bad mag doen is voorbij.’

‘Die tijd is nooit geweest,’ oppert hij, waarna ik met weemoed terugdenk aan de jaren dat ik hem nauwelijks zag.

‘Sorry, dat is waar ook. We maken het goed. Alleen mag je me niet meer in bad doen.’

‘Wees niet bang,’ glimt hij. ‘Een heerlijk koud biertje roept me.’

‘Of die leuke serveerster,’ plaag ik.

Een paar uur later zitten we in het theater. Ik heb maanden geleden al kaartjes gescoord voor zijn lievelingscabaretier. Zelfs met meet-and-greet, dat weet Frank nog niet. Ook niet dat ik de kaartjes betaald heb met zijn creditcard. Tenminste, hij heeft er niks van gezegd.

Na de voorstelling zie ik de serveerster van die middag de foyer inkomen. Ik glimlach, Frank laat er geen gras over groeien. Ik vertel hen over de meet-and-greet en besluit zelf in de bar te gaan zitten, zodat ze samen naar de cabaretier kunnen.

‘Weet je het zeker?’ vraagt Frank zo’n tien keer.

Ik wimpel het weg, pak mijn mobiel en staar ernaar. ‘Ga nou maar.’

Met zijn arm om Krista heen komt Frank, na de ontmoeting met zijn held de foyer weer in. Het is supergezellig en Frank spreekt met Krista af volgende week weer in de stad te zijn. Ik gun het hem dat het iets met haar wordt. Ze lijkt me erg aardig.

De volgende dag winkelen we, drinken de allerlekkerste chocolademelk en sprokkelen spulletjes bij elkaar voor het kamp. Ik krijg een goede jas, waarmee ik door weer en wind kan lopen en ik koop zelf een aantal handigheidjes voor het kamperen.

‘Bedankt pap, het was een tof weekend.’ Ik schrik van mezelf, noem ik hem nou voor het eerst van mijn leven pap?

‘Zeker tof, Miel,’ hij trekt me naar zich toe voor een omhelzing. ‘Veel plezier op Vlie. En doe je die Richard de groeten van je pap?’ knipoogt hij. Hij heeft mijn verspreking overduidelijk opgemerkt.

8. Milou