Hoeder van de vulkaan

Hoeder

van de vulkaan

Johan Klein Haneveld

Hoeder van de vulkaan

Johan Klein Haneveld

Eerste druk november 2020

Uitgever: Godijn Publishing

Coverontwerp: Tom Smits

ISBN 978-94-93157-80-4

ISBN E-book 978-94-93157-84-2

NUR 334

©2020 Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Godijn Publishing.

Eerder verschenen bij Godijn Publishing:

Conquistador (2017)

Het teken in de lucht (2018)

Plastic Vriend (2019)

Conquistador Extended (2020)

Ruisreizigers (2020)

Voor Ferry Visser

die zich onvermoeibaar inzet voor de

Nederlandstalige fantasy en sciencefiction!

Proloog

In het begin was de aarde nog groen en levend. Vanaf de kusten strekten wijnkleurige zeeën zich uit tot aan de horizon, zonder ooit te bevriezen. Rivieren zochten kronkelend hun weg door de landen, bruisend en spetterend in de bergen, omgeven door riet en wilgen waar het vlak was. Grote en kleine vissen zwommen tegen de stroom in en vogels landden na hun vlucht op het water. Mensen woonden met vele duizenden bij elkaar, elk in een eigen huis, met een eigen tuin en een eigen vuur. Ze werden beschermd door hun muren, maar konden als ze wilden door de poort naar buiten. Daar groeide koren en graasden koeien. Ze plukten appels van de bomen en joegen in de bossen op wilde zwijnen. Herten en fazanten vonden ze overal. Voor monsters hoefde niemand bang te zijn. Er was nergens gebrek aan en slavernij was over de hele wereld verboden.

Toen de goden het geluk van de mensen zagen, raakten zij verbolgen vanwege hun gebrek aan dankbaarheid. Zij waren het immers die voor licht en warmte zorgden, die hun onderdanen alles gaven wat nodig was om te leven. In hun gramschap deelden zij geschenken uit, magische voorwerpen waarmee de mensen voor zichzelf nog meer rijkdommen konden scheppen. Ze vormden als uit het niets juwelen, goud en andere kostbaarheden, meer dan een man of vrouw tijdens zijn leven ooit kon gebruiken.

Maar wanneer de een veel bezat, wilde de ander nog meer hebben. Uiteindelijk keerden de mensen zich tot de goden en vroegen hen om nieuwe gaven, voorwerpen waarmee nog veel sneller een nog veel grotere overvloed kon worden verkregen. Hun gebeden werden verhoord. Tot zo’n hoogte groeide daarna de menselijke beschaving dat hun schepen reizen maakten naar andere planeten en ze op de maan een stad vol paleizen bouwden.

Het plan van de goden was echter onnoemelijk wreed. Aan alles wat de koningen en heersers met hun geschenken maakten, kleefde een onzichtbare prijs. Die moest uiteindelijk worden betaald. Tot de rijken drongen de veranderingen aanvankelijk nauwelijks door. Maar terwijl zij bleven feesten, werden overal op aarde de winters langer en de zomers koeler. Oogsten mislukten, vruchten bevroren voor ze rijp waren. Bossen werden kaal en gras herstelde zich niet langer van de vorst. Honger kreeg de volkeren in de greep, ziekten staken de landsgrenzen over. Toen zelfs zij er niet aan konden ontkomen, gebruikten de vorsten de geschenken van de goden voor het scheppen van voedsel en warmte. Daardoor versnelde de afkoeling van hun wereld echter alleen maar. Het was namelijk de hitte van de aardkern zelf die ze hadden uitgeput met hun magie.

Een eeuwige winter breidde zich uit over het land. Sneeuw en ijs bedekten de wegen en woningen van de mensen, in steeds dikkere lagen. De rivieren bevroren en zelfs de zeeën. Behalve het loeien van de wind werd het overal stil. De goden hadden hun zo fel begeerde wraak verkregen en tevreden keerden zij zich af van de wereld.

We hebben sindsdien niets meer van ze vernomen.

Wat zeg je? Je weet dit allemaal al? Waarom laat je me dan door ratelen, je vervelen met al die oude legendes? Ah, je hoort me graag praten. Mijn stemgeluid is rustgevend, zeg je. Dat komt goed uit, want voorlopig zul je daar nog een poosje naar moeten luisteren. Er is namelijk veel dat je bent vergeten. Hoe je hier bent terechtgekomen, bijvoorbeeld, met een onder de elleboog afgezette linkerarm en zonder geheugen. Daarvoor hoeven we echter niet terug naar het verre verleden. Er zijn slechts een paar weken verstreken sinds dit deel van je verhaal begon …

1.

Toen G'vazal je kwam halen voor de spoedbijeenkomst in de grote zaal, had je net de zon zien opkomen boven het witte land. Een paar uur eerder, midden in de nacht, was je uit de smalle, manshoge opening in het gesteente gestapt op het ommuurde plateau. Het uitzicht had je op je plek laten stilstaan. Over de hemelkoepel was een band van sterren uitgerold, koud en ongenaakbaar, als kristallen in een kroon van zwart ijzer. Het landschap eronder vertoonde een zilverachtige gloed, bijna fluorescerend waar stuifsneeuw zich had opgestapeld, dof waar de wind het ijs had blootgelegd. Het suggereerde dat de aarde tot dezelfde categorie behoorde als die hemellichamen. Alsof onze wereld net zo levenloos was, net zo kleurloos. Een diamantje in hetzelfde juweel gezet. Je was niet gewend zelf dat soort vergelijkingen te maken, woorden te vinden voor wat je voelde. Dat is eerder mijn terrein. Maar de kilte merkte je wel. Je sloeg met je armen een paar keer tegen je borst en zette vervolgens een stap dichter bij de walmende vuurkorf.

Veel warmte produceerde het vuur niet. De vlammen hadden moeite zich aan het hout te laven om dezelfde reden dat jij een metalen kist met samengeperste lucht op je rug moest dragen en af en toe een teug nemen uit een geribbelde buis met aan het uiteinde een ventiel. Maar doven deden ze niet en alleen de suggestie van warmte was al welkom. Dus pakte je een blokje brandstof van de stapel tegen de rotswand en voedde dat aan de vlammen, voorzichtig alsof je voor een ziek kind zorgde. Dat beeld kende je niet. Je had geen baby’s gezien sinds je zelf jong was. Toch was dat precies de manier waarop je diep aan de buis van je rugdoos zoog en zo rustig mogelijk over de amechtige vlammetjes blies. Ze strekten zich gretig naar je uit, maar krompen daarna net zo snel weer. Het vuur werkelijk tot leven brengen, was onbegonnen werk.

Over je pantser van metalen plaatjes op dik leer droeg je een tot op de grond hangende mantel van hondvlerenvachten, met een kap tot vlak boven je ogen en een flap vastgezet over de onderste helft van je gezicht. Hij gaf, hoe dik hij ook was, nauwelijks comfort. Vlagen koude wind die tegen de berg oprolden, deden je met je ogen knijpen en je lippen vertoonden barsten als oud leer. Om je heupen hing een leren gordel met daaraan in een onversierde schede je wapen. Op dat moment bezat je nog niet je grote vuurzwaard, maar een eenvoudiger ijzeren model. Je droeg daarnaast een dolk met een glimmend lemmet, dat je van tientallen meters afstand kon werpen, precies tussen de ogen van een tegenstander.

Niet dat je die hier ooit hoefde verwachten. Al honderden jaren had niemand van buitenaf de berg benaderd. In al die tijd had geen enkele wachter ooit vijandige troepen gezien, of zelfs maar sluipende verkenners, zelfs niet op de zeldzame momenten dat er rook opsteeg uit de krater op de top. De enige beweging op de bevroren vlakte kwam van zeldzame wervelwinden die sneeuwspiralen opwierpen. Ze gingen steevast binnen korte tijd weer liggen, want de lucht was al net zo levenloos als het landschap. Toch stond er elk moment van elke dag op het kleine plateau een strijder op wacht, de enige mens onder de wijde hemelkoepel.

Deze ochtend was het jouw beurt de uitkijkpost te bemannen. Je staarde sullig over de balustrade van opgestapelde steenbrokken richting het noorden, af en toe stampend met je voeten of slaand met je armen om het bloed in je ledematen stromend te houden. Je had niet eens de drank meegekregen, gestookt uit suikerwijn, waarvan een enkele slok al volstond om je van binnen warm te maken. Om de een of andere reden was er de laatste weken minder wijn beschikbaar en van wat er werd geproduceerd ging het grootste deel naar de officieren. Niet dat het veel zou moeten uitmaken. Verveling was voor jou ondertussen een bekende metgezel en je had geleerd je gedachten leeg te maken, je hele wezen om te vormen in een ontvanger voor geluid of beweging, zonder dat er van binnen initiatief opborrelde. Maar buiten was dat moeilijker dan in de gangen, wanneer je was aangewezen als wachter voor de trappen naar de Tovenaarsgrot, of als je de slaven moest bewaken die apart waren gezet om aan de steen te worden geofferd. Dan gebeurde er weleens iets waar je op moest reageren, al was het maar het verjagen van een voorbij scharrelende naaktrat. Hierbuiten zou niets de kristallen rust verstoren en zelfs al was je getraind om je eigen gevoelens te negeren, je werd je na verloop van tijd bewust van een innerlijke onrust; een gat in je borstkas met in die leegte een opkomende wind, als een kille tochtvlaag in een ondergrondse kamer.

Natuurlijk had je er nooit over gesproken met andere strijders, je wist niet eens hoe je de sensatie zou moeten omschrijven, laat staan wat er nodig zou zijn om die holte van binnen te vullen. Het was iets om je voor te schamen, alsof je niet tevreden was met je positie als strijder, een van de hoogste die er onder de K’ral te bereiken viel. Helemaal voor iemand van jouw afkomst. Het was een grote eer te mogen dienen als gebalde vuist van de Tovenaars. Zonder jou en je kameraden hadden de Tovenaars nooit de overvloed kunnen creëren waar het hele volk van de K’ral van genoot, de luxe waar jij ook in mocht delen. Je zou alles doen om hen niet teleur te stellen. Toch leek het op momenten als deze voor jou niet voldoende. Wanhoop stak de kop op, want als het menselijk gezien hoogst haalbare voor jou niet volstond, waarmee moest je de leegte in je borst dan vullen? Je was bijna geneigd over de tot je heupen reikende muur te klimmen om jezelf in de diepte te storten. Je zou niet de eerste wachter zijn die tot zulke drastische maatregelen besloot.

Voor je tot handelen kon overgaan, veranderde echter het uitzicht. De laatste uren was de hemel rechts van je al langzaam lichter geworden en de sterren waren een voor een vervaagd. Plotseling begonnen de bergen achter de horizon in het noorden te gloeien als kolen. Hun vibrerende donkerrood was de eerste kleur in het verder grauwe landschap. Het was alsof er in de verte bakens waren aangestoken, maar ook al waren de K’ral lang geleden uit die richting gekomen, nu leefde er niemand meer. De hoogste berg had de vlakke top van een vulkaan, alsof er een stuk van was afgebroken, maar hij was al sinds een eeuwigheid niet langer actief. Toch hield je in gespannen verwachting je adem in. Je wist wat de lichten in de verte aankondigden. Gelukkig duurde je beproeving niet lang. Van het ene op het andere moment was de lucht niet langer grijs, maar roze. De bevroren bodem glansde met dezelfde pasteltinten, met heuvels en richels als lichtere accenten. Een oranje band ontstond boven de horizon. De zon verscheen. Eerst een kleine koepel, maar die groeide al snel uit tot een brandende bol. Gekleurde banen strekten zich uit over de vlakte en het ijs vonkte als geslepen kristal. Ook de rotsen achter je waren niet langer grauw van kleur, maar hadden een vurige gloed gekregen. Jouw schaduw was een scherp afgetekend silhouet, lang als een reus. De glorie van het moment deed je naar adem happen. De koude schroeide je longen, maar je lette er niet op. Je vergat zelfs aan de buis met verse lucht te zuigen. Heel even was je je niet van jezelf bewust. Je was opgenomen in iets dat groter was dan jij. Het duurde niet lang. De bergtoppen in het noorden doofden als eerste, vervolgens verdwenen de rode en oranje schitteringen. De alles verdovende bevriezing keerde terug in de wereld. Dat was het moment waarop de hangende repen leer in de deuropening achter je uiteengingen en G'vazal het wachtplateau opstapte.

Je keerde je naar G'vazal om en fronste. Voor twee mannen was het ommuurde gedeelte eigenlijk net te klein. Je kon niet achteruit stappen of je zou struikelen en van de helling storten. Je vriend, want dat was hij toen nog, had een van de mottige hondvlerenjassen aangetrokken, maar hij had verzuimd de lap voor zijn gezicht te slaan. In de bittere vrieswind kleurde zijn anders zo bleke huid roze. Zijn blauwe ogen begonnen te wateren en hij knipperde verwoed om helder te blijven zien. Witte wolken vormden zich voor zijn gelaat. ’D’rik …’ Zijn stem kraakte. ‘Je moet komen. De raad van Tovenaars heeft … de strijders bijeengeroepen.’

Je hief je hand op. Je vriend draaide zich opgelucht om, trok de leren lappen voor de deur uit elkaar en stapte terug de berg in. Jij ging achter hem aan. Achter je vielen de stroken terug op hun plek. Toen je naar voren liep, wachtten er nieuwe repen leer op je. Erachter was het donker, maar ook een stuk warmer. Je pakte G'vazal bij zijn arm. Zijn spieren spanden zich als kabels onder je vingers. ‘Ik kan niet zomaar van mijn plek weg,’ zei je dringend. ‘Waar is mijn aflossing? Waar is P'gokil?’

Je kon het gezicht van je vriend niet onderscheiden, maar hij klonk rustiger dan zo-even. ‘Hij is in de centrale hal. Met de rest van de strijders. Je denkt toch niet dat hij zo’n belangrijke bijeenkomst laat schieten om in zijn eentje te staan koukleumen?’

‘Maar de verre wacht moet altijd bemand zijn. Zo is het door de Tovenaars van oudsher besloten.’

‘Toen ze nog bang waren dat er gevaar dreigde van de volken die ze in het Noorden hadden achtergelaten,’ zei G'vazal, terwijl hij je hand van zich afschudde. ‘Nu is het een zinloze ceremonie.’

‘Het is onze heilige opdracht.’

Het leer ritselde. Je vriend stapte door de volgende afscheiding en jij volgde, ondanks je twijfels. Hoe verder naar binnen jullie kwamen, hoe warmer het werd en hoe makkelijker het was zonder hulp te ademen. Tussen de repen verderop zag je oranjerood licht schijnen. Het einde van de sluis was in zicht.

‘Je toewijding is bewonderenswaardig,’ zei G'vazal ondertussen. ‘Maar strijders als P'gokil en zijn maten vinden het belangrijker kansen voor zichzelf te grijpen.’

‘Kansen?’ wilde je weten. ‘Welke kansen?’

Jullie gingen verder. Nog één gordijn van repen maar. ‘Je hebt toch wel gehoord dat de verkenningsvlucht naar het Oosten gisteren is teruggekeerd?’

Je knikte.

G'vazal haalde zijn schouders op. ’Kennelijk hebben ze iets belangrijks ontdekt.’

Jullie kwamen uit in een korte tunnel, die uit het gesteente van de berg was gehouwen. In grove ijzeren houders hingen twee walmende fakkels. De vlammen ervan werden weerspiegeld in de poelen en de vochtige plekken op de oneffen vloer. Hoewel de lucht makkelijker te ademen was dan die buiten, voelde hij minder schoon. Roetdeeltjes maakten dat je bijna moest niezen.

‘Je laat me niet terugkeren naar mijn post, zeker?’

‘Zeker weten van niet,’ zei G'vazal, terwijl hij zijn jas weghing. Hij pakte een van de fakkels en tilde die op. In het geeloranje licht zag zijn huid niet langer ongezond wit. De schaduwen onttrokken echter zijn ogen aan het gezicht, alsof hij een masker droeg. Je realiseerde je dat je er niet van kon uitgaan dat hij onzelfzuchtige motieven had. Kennelijk had hij al een vermoeden wat er op de bijeenkomst zou worden aangekondigd en voelde hij zich zekerder als jij ook aanwezig was. Net als hij wilde jij graag weten wat de verkenners te melden hadden, maar de verre wacht was ook belangrijk. Je liet de metalen luchtkist van je schouders glijden en hing hem aan een haak in de wand. Terwijl je met de tweede fakkel in je hand achter je vriend aanliep, keek je af en toe terug, verlangend naar het weidse uitzicht en tegelijk verontrust. Er zou maar net op dit moment voor het eerst in al die eeuwen gevaar opduiken. En jij was er niet om alarm te slaan!

Aan het eind van de gang liep een wenteltrap omlaag. De treden waren in de loop van vele eeuwen diep uitgesleten. Je moest je vrije hand tegen de koele rotswand houden om je evenwicht te bewaren. G'vazal liep sneller dan jij. De lichtkring van zijn fakkel kromp en verdween steeds opnieuw uit het zicht. Alleen zijn geneurie maakte duidelijk waar hij zich bevond. Het was een flinke afdaling en al had je hem vaak genoeg afgelegd, aan het eind deden je knieën pijn. Je was blij weer op vlakke grond te staan. De nieuwe tunnel was honderd passen lang. Aan het eind scheen een warm geel licht. Daar kwamen jullie uit in een veel bredere hal, met aan beide zijden flakkerende fakkels. Zo hoog was de ruimte dat het licht van hun vlammen zelfs het plafond niet bereikte. In de wanden waren ooit gedetailleerde tekeningen uitgehouwen, maar deze waren net zo lang met beitels en houwelen bewerkt tot er niets resteerde. Alleen in de schemering bovenaan waren nog figuren te herkennen: koningen, priesters, gestileerde slangachtige dieren met korte poten. De hal liep in een cirkel met aan weerszijden houten deuren en de openingen naar andere, kleinere tunnels. G'vazal ging naar links en jij volgde hem op een afstandje. Je hand lag op het gevest van je zwaard, alsof je zelfs hier in de gangen gevaar kon verwachten. Je zenuwen stonden altijd op scherp als je met de andere krijgers bijeen moest komen. Ook al was er nooit iets op je inzet aan te merken, je was toch bang dat je op het matje geroepen zou worden. Ingenieurs in toga’s en kleurrijk geklede vrouwen met kinderen op de arm deden eerbiedig een stap voor jullie opzij. Slavinnen die stenen kruiken droegen, zorgden dat ze strak naar de grond bleven kijken. Op een ladder stond een jongen in lompen met brandstof voor de fakkels. Hij zag eruit als kinderspeelgoed gemaakt van weggeworpen botten, met een ingevallen gezicht en doffe ogen, net als de slavinnen. Je keerde je van hen af. Je was je er op dat moment sterk van bewust dat zij de enigen in de hal waren met dezelfde donkere, bijna zwarte huidskleur als jij.

Je haastte je om G'vazal in te halen. Toen jullie de bocht om waren, zag je de stenen trap die rechts langs de wand van de gang omhoog liep. Hij verdween in een zwarte opening in het plafond. Ernaast stond een geharnaste wachter, met een helm van zilver, en arm- en beenstukken van hetzelfde materiaal. Hij had een versierde schede voor zijn zwaard en een lange hellebaard, die hij zo vasthield dat hij er gemakkelijk mee kon zwaaien.

‘Jullie zijn de laatsten,’ baste hij. Vooral jou keek hij beschuldigend aan.

G'vazal glimlachte ontwapenend. ‘Hij moest van ver komen. Ik wilde niet dat iemand op het appèl zou ontbreken.’

De man leek dat te accepteren. ‘Snel,’ commandeerde hij. ‘De Tovenaars kennen weinig geduld.’

Je volgde G'vazal naar boven. Even klommen jullie door de duisternis, toen arriveerden jullie in een ruime zaal, waar licht viel van grote ijzeren kroonluchters. Het plafond daarboven was in schaduwen gehuld. Alle strijders, bijna tweehonderd, hadden zich er verzameld, met de zes bevelhebbers vooraan. Ze keken naar de verhoging aan het andere einde, waar de doorgangen naar de verblijven van de Tovenaars zich bevonden. Boven de deuren hingen rode en oranje banieren. De randen van een uit de rots gebeitelde afbeelding waren nog te zien, maar te weinig om te raden wat die voorstelde. Tegen die achtergrond dreigden de piloten van de verkenningsvlucht in het niet te vallen. Ze waren vermagerd, met rode plekken van bevriezing in hun gezicht. Een van hen miste twee vingers en de ander leunde op een kruk, omdat hij nog maar één voet over had. Ze stonden naast elkaar, hun ruggen stijf. Er waren vijf houten stoelen met hoge rugleuningen, maar daar gingen ze niet op zitten. Degenen voor wie die bedoeld waren, kwamen nauwelijks een seconde nadat jullie achteraan een plek hadden gevonden tevoorschijn vanuit de middelste deuropening. Een collectieve zucht van ontzag trok door het gezelschap. Ook jij staarde je ogen uit.

De laatste keer dat je de Tovenaars had gezien, was alweer jaren geleden. Je was vergeten met welke rijkdom zij zich omringden. Drie mannen en twee vrouwen schreden, zonder naar ze om te kijken, voor de verkenners langs en lieten zich op hun zetels zakken. Ze gingen allemaal gekleed in goudkleurige mantels, met edelstenen op de kraag en op de mouwen. Een van de vrouwen had grijs haar, dat van de tweede was zwart en golfde tot over haar schouders. Ze had hoge jukbeenderen en dunne lippen, vertrokken in een spottende grijns. Beiden droegen ze weelderige sierraden, te midden waarvan hun ogen gloeiden met een mysterieus vuur. De mannen, van wie er twee wat ouder waren, met lange baarden, en één nog nauwelijks tot de volwassenheid was toegetreden, hadden gouden zwaarden aan hun riemen hangen en half doorschijnende dolken van geslepen olmentanden. De lichtjes van de kroonluchters werden duizendvoudig weerspiegeld in hun glinsterende uitdossing. De man in het midden was het oudst, maar ook het langst, en de plooien in zijn gezicht deden hem niet vermoeid ogen, maar gaven hem juist een gezaghebbende uitstraling, als een rots die zelfs de sterkste wind niet kon doen afslijten. Zijn naam was Sap'kital. Hij was de spil waar de hele samenleving in de ondergrondse gangen om draaide, de enige die zowel de slaven als de vrije K’ral moesten gehoorzamen. De andere Tovenaars gingen zitten. Hoofdtovenaar Sap'kital bleef staan. Toen hij zijn botbleke rechterhand ophief, werd het in de grote zaal helemaal stil. Alleen het gefladder van steekmotten dicht bij het plafond bleef te horen. G'vazal was op zijn tenen gaan staan om over de schouders van de man voor hem te kunnen kijken. Zijn ogen vertoonden een enthousiaste glans.

‘Mijn strijders!’ Sap'kitals stem vulde de ruimte als over elkaar schurende stenen. Iedere krijger voelde zich aangesproken en wist zich persoonlijk gewaardeerd door de Hoofdtovenaar. ‘Ik ben trots op jullie. Jullie zijn het levensbloed van onze gemeenschap. Jullie voorgangers hebben vroeger deze wereld veroverd en gezorgd dat wij niet met ons vorige thuis ten onder gingen. Nu staat jullie dezelfde eer te wachten. De laatste dagen van deze berg zijn namelijk geteld. Het kost ons steeds meer moeite de bewegende steen te activeren en de slaven moeten steeds dieper graven om de hitte te vinden waarvan wij afhankelijk zijn. Jullie hebben er nog weinig van gemerkt, maar we hebben reeds rantsoeneringen moeten invoeren. Als we niet spoedig een nieuwe plek vinden voor ons volk, zijn we ten dode opgeschreven.’

De verzamelde strijders begonnen met het hoofd te schudden en geroezemoes klonk uit alle richtingen. De Hoofdtovenaar gebaarde echter en het werd direct weer stil. ‘Om het voortbestaan van ons volk veilig te stellen, hebben wij verkenners uitgestuurd naar het oosten, de enige richting waarin wij konden hopen nog een actieve vulkaan te vinden.’

In het noorden hadden de K’ral al vele generaties rondgezworven. Daar bevonden zich ondertussen geen onderaardse warmtebronnen meer. Al het vuur was er gedoofd. In het westen strekte een ijsvlakte zich uit tot aan de einder, en in het zuiden net zo. Verkenningsvluchten hadden die kanten uit nooit iets anders gevonden. In het oosten was vanuit de uitkijkpost niets anders te zien dan gletsjers en besneeuwd land. De eerste expedities in die richting waren gestuit op een heuvelrug zonder zichtbaar vulkanisme en daarachter glooiend laagland. Of zich ergens daarachter wel hitte bevond, hadden die niet kunnen achterhalen. De nieuwste vlucht had extra voorraden en brandstof meegekregen, opdat de verkenners langer kon wegblijven. Bij hun vertrek had iedereen de ballon staan nakijken, een zwarte stip boven het ijs, tot hij na uren in de verte uit het zicht verdween. Dat was een week geleden. Sindsdien kon niemand het nog over iets anders hebben. Ook jij en G'vazal hadden ’s avonds in de eetzaal, onder het genot van jullie kleine dagelijkse portie suikerwijn, driftig gespeculeerd over wat de verkenners in het oosten zouden aantreffen. Je vertelde me ooit welke creatieve ideeën jullie destijds hadden. Of was het G'vazal die begon over naakte vrouwen? Jij bedacht in elk geval wat jullie daarmee zouden uitspoken. Genoeg. Er zou nu tenminste een einde komen aan alle veronderstellingen. Je zou horen of de expeditie er iets had gevonden, iets dat de bevolking van de ondergrondse gangen hoop kon bieden, dat misschien wel de gapende holte in jouw binnenste voor even kon dichten.

‘De verkenners zullen nu verslag uitbrengen,’ zei Hoofdtovenaar Sap'kital eenvoudig.

Het expeditielid dat op een kruk leunde, tilde zijn hoofd op alsof hij even niet had geluisterd en in plaats daarvan met zijn eigen sores bezig was geweest. Een gekwelde blik trok over zijn gelaat, terwijl hij naar voren hinkte. Hij leek elk moment op de grond te kunnen storten, verworden tot een stapel losse ledematen. Hij klonk hees als de wind op een winteravond. ‘We waren bang niet meer terug te kunnen keren. We moesten alle brandstof gebruiken voor de ballon, ook wat voor de verwarming van ons verblijf noodzakelijk was. We verbrandden zelfs ons eten voor de laatste kilometers. Het was …’

De tovenares op de stoel rechts van Sap'kital siste afkeurend. Het was de jongste van de twee, met op haar voorhoofd een rode saffier in een gouden zetting. De Hoofdtovenaar knikte. ‘Dat hoeven mijn strijders allemaal niet te weten. Vertel ze wat jullie hebben waargenomen.’

‘Ja, meneer,’ fluisterde de verkenner. Zijn grijze ogen gingen de zaal rond als om de aanwezigen in te prenten hoeveel ontberingen hij had geleden om hen deze boodschap te kunnen brengen. ‘We bereikten de heuvels na anderhalve dag. We zagen de torens van een stad uit de oertijd in het ijs gevangen. Daarna vlogen we verder over sneeuw, ijs en glooiende heuvels. Recht naar voren waren bergen zichtbaar, maar het duurde nog twee dagen voor we die bereikten. We besloten de keten noordwaarts te volgen tot we niet verder konden. We hadden nauwelijks genoeg over voor de terugweg toen we eindelijk tekenen zagen van vulkanische activiteit. Een bergtop zonder sneeuw. De krater was aan de westelijke zijde ingestort, maar op die flank bevond zich een nieuwe lavakegel en er kwamen grote wolken damp uit scheuren in de bodem.’

Uit de gespannen luisterende menigte klonken waarderende klanken. Krijgers stootten elkaar opgetogen aan. ‘We konden helaas slechts één keer rond de berg vliegen,’ vervolgde de man toen het geroezemoes was weggestorven. 'Daarbij troffen we geen tekenen aan van bewoning. We zijn echter niet geland om nader onderzoek te doen, daar hadden we niet genoeg brandstof voor.’

‘Dus weten we niet of we deze berg zonder problemen kunnen betrekken,’ vulde Sap'kital aan, nadat hij de verkenner had toegewuifd dat hij verder kon zwijgen. Hij hield zijn wijsvinger nadenkend tegen zijn onderlip. ‘De verslagen van onze voorgangers leren ons echter dat de wereld na de kou geen vulkanen bevat waar geen mensen verblijven. Voordat we met onze voltallige bevolking over het ijs trekken, moeten we eerst weten wat we daar kunnen verwachten.’

‘Ik snap het al,’ fluisterde G'vazal naast je. ‘Er komt een tweede expeditie. Daarom zijn wij hierheen gevraagd. Ze hebben ons nodig!’

‘Onze oversten zeggen altijd dat we niet voor de Tovenaars mogen spreken,’ antwoordde jij, zoals altijd plichtsgetrouw. Je vriend rolde met zijn ogen.

‘We sturen daarom een tweede expeditie’, dreunde de stem van Sap'kital van de verhoging vooraan. ‘Ditmaal vergezeld door zes van onze sterkste krijgers. Zij zullen op de vulkaan landen en de verdediging, als die er is, voor ons in kaart brengen.’

G'vazal grijnsde, duidelijk tevreden met zichzelf, maar hij zei gelukkig niets. Jij concentreerde je op de volgende woorden van de Hoofdtovenaar. ‘Jullie oversten zullen de twaalf mannen aanwijzen die zij voor deze missie het meest geschikt achten. Die zullen met elkaar strijden om de eer de ijsvlakte over te steken en ons nieuwe thuis te verkennen.’

De zes bevelhebbers stapten naar voren en draaiden zich om naar de strijders. Ze trokken hun vuurzwaarden, de enige zes die nog bestonden, uit hun schedes en staken ze de lucht in. Hun klingen glansden als bliksemstralen. De gezichten van de commandanten stonden ernstig. De eerste noemde twee namen. Zodra ze begrepen wat er gebeurde, werden de krijgers allemaal stil. Ze luisterden gespannen of ze niet misschien hun eigen naam hoorden. De mannen die geroepen waren, kwamen uit de groep naar voren en gingen bij hun commandant staan. De volgende was aan de beurt en die daarna. Zes strijders waren al uitgekozen. Nu was de aanvoerder aan de beurt onder wiens gezag jij viel, R’ald de boze. Je maakte je geen illusies. Het tot stippeltjes afgeschoren haar van de man was zo blond dat het bijna wit leek en hij had opvallend lichte ogen. Je was nooit zo dicht bij hem geweest dat je kon zien welke kleur ze precies hadden, maar je wist wel dat zijn lichaam geen spoortje slavenbloed bevatte. R’ald was altijd vriendelijker geweest tegen de andere strijders dan tegen jou. Hij had jou de zwaarste trainingen laten doen en je de moeilijkste opdrachten toegesnauwd. Ook je koude, eenzame wachtdienst van deze ochtend was op zijn bevel geweest. Hij had je niet eens laten halen voor deze bijeenkomst. Als je vriend er niet aan had gedacht, stond je nu nog steeds over een verlaten wit landschap uit te kijken. Je maakte je niet de illusie dat hij jou zou kunnen roepen om naar voren te komen.

Toen jouw naam viel, verstijfde je. Je dacht dat je het niet goed had meegekregen, dat je gehoor het liet afweten. Het was dat G'vazal hardop lachte en je bij je arm greep, anders was je als een standbeeld op je plek blijven staan. Je beste vriend was kennelijk ook geroepen. Hij sleurde je mee naar voren, terwijl hij met zijn vrije hand de andere soldaten opzij duwde. ‘Maak plaats! Laat ons door!’

Je kreeg uit verschillende richtingen verbolgen blikken toegeworpen en je zag meerdere afkeurend naar beneden wijzende mondhoeken. Niet iedereen was het ermee eens dat jij werd uitgekozen en niet zij. Er waren onder de strijders van de K’ral meer met dezelfde huidskleur als jij, maar niet veel. En allemaal moesten ze blijven staan.

G'vazal en jij arriveerden vooraan. Vol ontzag keek je omhoog naar de Hoofdtovenaar. Hij staarde over je heen alsof je niet bestond. De laatste vier strijders kwamen ondertussen ook uit de groep gestapt en voegden zich bij hun commandanten. P'gokil, de man die jou eigenlijk vanmorgen had moeten aflossen, was er ook bij. Hij had zijn gespierde armen over elkaar geslagen en keek glimlachend om zich heen. Het lange litteken op zijn rechterwang maakte dat hij eruitzag alsof hij knipoogde, volkomen zeker van zijn plek bij de laatste zes. G'vazal keek even naar hem, haakte toen zijn vingers in elkaar en strekte vervolgens demonstratief zijn armen, zodat zijn gewrichten kraakten. Hij had wel zin in een duel.

‘Maak plek vrij voor de uitverkorenen,’ gebood commandant R’ald. Hij bracht zijn zwaard omlaag en bewoog het in een gloeiende boog van links naar rechts. De strijders stapten snel naar achteren, zodat er een halve open cirkel ontstond. ‘Sommigen van jullie lijken dit als een spel te zien.’ De man keek in de richting van G'vazal, die onbewogen zijn schouders ophaalde. ‘Het is echter dodelijke ernst. Honderden jaren hebben de K’ral in deze gangen strijders opgeleid, maar jullie voorgangers - en degenen die voor hen kwamen - hebben nooit veel meer hoeven doen dan slavenopstanden neerslaan en door de gangen patrouilleren. Daarvoor in ruil werden jullie van al het nodige voorzien, tegen enorme kosten voor de gemeenschap. Toch hebben de Tovenaars nooit besloten de krijgsmacht in te krimpen. Want in hun wijsheid wisten zij toen al dat dit moment ooit zou aanbreken. Het moment waarop wij onmisbaar zouden zijn, onze krijgskunsten noodzakelijk. Want als wij niet slagen, betekent dat het einde van ons volk: de rijkste, meest ontwikkelde samenleving die nog over is op deze planeet. Het gaat dus niet om jullie persoonlijke ambities of onderlinge vetes. Het gaat om het voortbestaan van alle K’ral.’

Je slikte, je luchtpijp plotseling door een onzichtbare hand afgeknepen. De ernst van het moment had zich als een deken over je heen gelegd. Dat jij alleen al de kans had gekregen in dit historische gebeuren een rol te spelen, hoe klein ook, was meer dan je ooit had durven verwachten. Je hoopte maar dat je R’ald niet zou teleurstellen.

‘Stel jullie op tegenover elkaar,’ vervolgde de commandant, ‘en vecht tot één van tweeën niet meer kan of zich gewonnen geeft. Bedenk goed dat we binnen korte tijd elke zwaardhand nodig hebben om ons nieuwe thuis te veroveren, dus dat doden verspilling zou zijn.’

R’ald sloeg met zijn vuurzwaard op de grond. Het lemmet gloeide en de vonken spatten metershoog op. Geschrokken steekmotten maakten dat ze uit de buurt kwamen. ‘Dat de beste van jullie moge overblijven.’

G'vazal was naast je blijven staan. Jullie hoefden in elk geval niet tegen elkaar te strijden. Jouw tegenstander was echter niemand minder dan P'gokil. Hij grijnsde breed toen hij dat zag. Zijn litteken maakte van zijn lach nu iets beestachtigs, een snauw, niets vriendelijks in elk geval. Zijn ogen glommen vervaarlijk. Je wist opeens dat de man zich niets van R’alds woorden zou aantrekken. P'gokil zou vechten om te doden.

Dit was niet de eerste keer dat je leven op het spel stond. Je herinnerde je het gevecht van negen jaar geleden. De strijders met hun harnassen en zwaarden hadden jou en je leeftijdsgenoten opgejaagd door de klamme, nauwelijks verlichte gangen die tot dan toe jouw hele wereld hadden uitgemaakt. Ze hadden jullie bijeengebracht in een schimmige zaal. Voor de openingen naar de andere gangen stonden wachters met getrokken wapens. Jullie werden tegen de grond geduwd. Mannen voelden aan jullie armen, knepen in jullie spieren. De dunne jongens, de zwakkelingen, mochten opstaan. Ze werden door een soldaat naar buiten gedreven. Jij hoorde bij de groep van vier die moest blijven. Een krijger met een glimmend harnas en een brandend zwaard sprak jullie bars toe in de taal van de K’ral. Toen kon je er nog niet alle woorden van verstaan. Aan het eind haalde de man zijn vinger voor zijn keel langs. Daardoor begreep je wat de bedoeling was. Je keek om je heen. De drie andere jongens waren net als jij pezig, hun gezichten getekend door honger. In het verleden hadden ze bij maaltijden het eten van je afgepakt en je beker uit je hand gestoten. Tot je hun leider, Zolakar, met je vuist tegen zijn kin sloeg en hij plat achterover ging. Dat had je hun respect opgeleverd. Zolakar noemde je zelfs zijn vriend. Maar nu zag je in hun ogen dezelfde berekening als toen, dezelfde vijandschap. De jongen het dichtst bij je haalde naar je uit. Maar jij was al in beweging gekomen. Je sprong boven op hem en terwijl hij viel sloot je jouw vingers om zijn keel. Hij klauwde naar je, maar je liet niet los. Al snel kleurde hij blauw, terwijl een verschrikkelijk rochelend geluid over zijn lippen kwam. Zolakar had de andere jongen tegen de grond gewerkt en kwam nu op je afrennen, zijn gezicht tot een masker vertrokken. Je liet je slachtoffer met één hand los, pakte een kei en wierp die zo hard als je kon. Je vriend sloeg achterover. De jongen onder je bewoog niet meer, maar de derde krabbelde overeind. Bloed gutste uit een wond op zijn voorhoofd. Je zette je af en sleurde zijn benen onder hem vandaan. Aan het eind zaten je armen tot boven de ellebogen onder de rode vegen en kleefde je tot repen getrokken kleding aan je huid. Je hijgde als een opgejaagde naaktrat. Om je heen lagen gebroken lichamen, maar die probeerde je uit je gezichtsveld te wissen. Je zorgde dat je alleen de ogen zag van de commandant. Die knikte goedkeurend, pakte je bij je arm en nam je mee naar boven, zonder dat jij er iets over te zeggen had.

Ja, ik weet dat je je dit allemaal nog prima kunt herinneren. Maar het gaat om de context. Jij begon op dit punt ook over deze gebeurtenissen toen je mij je verhaal vertelde.

Net als destijds kromp het universum waarin je leefde tot een cirkel van slechts twee meter om je heen. Wat zich buiten die kring bevond, was net zo duister als het plafond boven de kroonluchters. De verkenners, de Tovenaars, de aanvoerders - ze bestonden niet langer voor je. Al je zintuigen waren op één punt geconcentreerd. Er drong geen geluid meer tot je door, alleen de kalme, diepe ademhaling van je tegenstander. Die had zijn zwaard getrokken en woog het nu in zijn hand. Hij maakte een voorzichtige zwaai als om te testen hoe soepel hij bewoog. Je zag de zweetdruppeltjes op zijn voorhoofd, een spiertje dat trok boven zijn rechteroog. Geheel volgens de regels trok jij ook je zwaard en stak het op. P'gokil wachtte echter niet tot jullie de punten van jullie wapens langs elkaar konden strijken. Hij viel aan.

Jij was op zijn verraad bedacht geweest. Vlug week je uit naar opzij, zodat zijn zwaard aan je voorbij schoot. Tegelijkertijd bracht je je eigen donkere kling van links naar rechts omlaag, precies in het pad van je tegenstander. Die moest zich laten vallen, rolde op zijn rug, maar veerde daarna direct weer omhoog. Overal om jullie heen klonk wapengekletter. Er waren gepijnigde schreeuwen en jullie niet uitgekozen strijdmakkers riepen aanmoedigingen. Jij liet daarvan niets bij je binnenkomen. Nog voor P'gokil stevig op zijn benen stond, wierp jij je naar voren, je zwaard boven je hoofd geheven.

De grote krijger maakte van zijn wankele houding gebruik om rond zijn as te draaien. Nu was jij degene die niet snel genoeg was. Een baan van koud ijs liep over je buik. Er had kennelijk te veel ruimte tussen de metalen platen gezeten en in het leer gaapte een lange snee. Daaronder bloedde je. Het leek er echter niet op dat je ingewanden naar buiten kwamen glijden. Een oppervlakkige wond dus.

Je kon een tweede slag nog net afweren met het vlak van je zwaard. Van de kling sprongen gouden vonken weg. P'gokil brulde van frustratie. Jij klemde je kaken op elkaar tegen de pijn en negeerde het zweet dat van je voorhoofd rolde. Met een beweging die je talloze malen had gebruikt in oefenduels deed je het zwaard in je hand cirkelen, zodat je van rechts kon toeslaan.

Je tegenstander had echter geen jaap in zijn buik die golven van pijn uitzond. Zijn wapen rees op voor het jouwe en met de pareerstang duwde hij je zwaard omhoog. Tegelijk tilde hij zijn been op. De hak van zijn laars plantte zich diep in je maag en wanhopig happend naar adem week je uit naar achteren. Even leek de duisternis ook de laatste cirkel licht om je heen te zullen opslokken. P'gokil kwam op je afglijden als een reus, gevormd uit schaduwen. Zijn zwaard daalde neer. Je wist het net op tijd met jouw wapen te laten afbuigen.

De volgende slag kwam van links. Nu reageerde je echter opnieuw niet snel genoeg en een tweede streep van pijn tekende zich af op je lichaam, ditmaal op je schouder. In elk ander gevecht zouden je verwondingen genoeg zijn om je zwaard erbij neer te gooien, om de ander de overwinning te laten opeisen. Maar je wist dat je tegenstander daarmee niet tevreden zou zijn. Ook al was je volmaakt gehoorzaam aan de Tovenaars van K’ral, P'gokil zag je nog steeds als een slaaf. Voor hem was je niets meer dan een worm, die hij zonder consequentie onder zijn hiel kon vermorzelen. Je longen leken nog steeds dienst te weigeren en je had het idee dat je elk moment je evenwicht kon verliezen, maar de angst verleende je net als negen jaar geleden onverwachte moed.

Je liet je zwaard zakken alsof je de strijd opgaf. P'gokil grijnsde en boog naar voren om toe te slaan. Op dat moment liet jij je op de grond vallen en rolde tegen zijn benen aan. Je tegenstander stortte voorover. Er klonk een misselijkmakende dreun.

Je had je tijdens je manoeuvre klein gemaakt en duwde jezelf nu weer overeind, je zwaard in een onderhandse greep. P'gokil lag tegen het podium aan, zijn slaap op de rand van de verhoging. Er droop bloed omlaag langs de opgestapelde stenen. Je aarzelde niet en dreef met twee handen om de grip de kling van je wapen in de rug van de strijder, op de plek van zijn nieren. Even voelde je wat weerstand, maar je liet je hele gewicht op het gevest rusten en het zwaard gleed omlaag. P'gokil schokte één keer, twee keer. Toen werd hij stil. De pareerstang bleef steken op zijn uitrusting. Jij lag half over je tegenstander heen, met je knieën in een steeds verder uitdijende rode plas, hijgend in de hoop dat de ondoorzichtige waas snel uit je blikveld zou verdwijnen.

Een zware hand viel op je linkerschouder. ‘Je hebt je niet gehouden aan mijn bevel,’ zei R’ald, zijn stem ruw als over elkaar schurende rotsen.

Je keek naar hem omhoog, maar je had moeite je ogen op hem scherp te stellen. ‘Hij probeerde me …’ begon je, maar zijn vingers trokken zich samen rond de snee in je schouder en de pijn benam je de adem.

’Normaal zou ik je moeten straffen voor je insubordinatie,’ vervolgde de commandant met een van afkeer vertrokken gezicht. ‘Je bent echter eerlijk als overwinnaar uit de strijd gekomen. Daarom zul jij morgen met de expeditie vertrekken richting het oosten.’

2.

De dreunende laarzen van de bevelhebber verwijderden zich. Je was intussen genoeg hersteld om je van het lichaam van P'gokil omhoog te duwen en om je heen te kijken, ook al hijgde je nog na. Een paar krijgers wendden hun gezichten af. Je medestrijders keerden je de rug toe en begonnen tegen elkaar te praten, net iets te opvallend. Je was niet de enige die bij het gevecht gewond was geraakt. Een man lag op zijn rug met zijn been opgetrokken op zijn borst. Zijn voet was vlak boven zijn enkel afgehakt. Een tweede miste een vinger en bij weer een ander stroomde er bloed langs zijn voorhoofd en aan weerszijden van zijn neus. Behalve P'gokil was er echter niemand om het leven gekomen.

Degenen die hun gevecht hadden gewonnen, stonden links voor het podium, de vijf verliezers rechts. De andere krijgers hielden nog steeds een gepaste afstand in acht. G'vazal stapte uit de groep met overwinnaars naar voren. Hij was de enige zonder zichtbare verwonding. Het enige wat hij aan de strijd had overgehouden, was een paarse bloeduitstorting boven zijn linkerwenkbrauw. Terwijl hij bij je neerknielde, glimlachte hij, alsof het vooral onderhoudend was, ook nu er een dode was gevallen. ‘Ik was even bang dat het je niet ging lukken. P'gokil was een beest, dat wist iedereen. Maar je bent gevaarlijker dan ik dacht.’

Je schudde je hoofd. Wat je gedaan had, drong nu pas goed tot je door en duizeligheid dreigde zich meester van je te maken. ‘Hij ging … Ik moest wel …’

‘Je bloedt nog steeds,’ observeerde G’vazal, zonder op je woorden in te gaan.

Je keek omlaag. Je kleding was volledig doortrokken met de donkerrode vloed, maar er kwam nog steeds vocht uit de snee op je buik gesijpeld. Je vriend ondersteunde je bij je arm en hielp je overeind te komen. ’Laten we het hechten. Anders ben je dadelijk zo zwak dat je hier moet achterblijven. Dat zou zonde zijn van het gevecht.’

Zelf was je vooral opgelucht dat je het er levend vanaf had gebracht, maar toch knikte je. Het podium was verlaten. De Tovenaars hadden zich al tijdens het gevecht in hun verblijven teruggetrokken. Het had ze kennelijk niets uitgemaakt wie er aan het einde overbleef. De strijders en wat zij overhadden voor de K’ral waren voor hen niet relevant. Jullie waren er om hun voortbestaan zeker te stellen, niet andersom.

‘Wees niet te hard,’ zei G'vazal, die je blik had gezien en je gedachten raadde. ‘Zij zetten zich net zo in voor de K’ral als wij.’

Je vriend hielp je je zwaard uit het reeds verstijvende lichaam van P'gokil te trekken en voerde je vervolgens mee naar de zijkant van de zaal. Je zag dat de andere overwinnende strijders werden gefeliciteerd, dat hun kameraden ze op hun rug sloegen of in één geval zelfs op de schouders hesen. Van jou keken ze weg. Zelfs de krijgers met dezelfde huidskleur als jij. Was jij echt de enige die geen hoge dunk had gehad van P'gokil? Had alleen jij hem al die tijd gewantrouwd?

Een koele hand werd op de hete huid van je buik gedrukt. Je keek op. Het was een slavin in een vergeelde witte jurk. Ze had diepe lijnen in haar gezicht en ingevallen, treurige ogen. Haar donkere kroeshaar was kort afgeknipt, zodat het haar niet in de weg kon zitten. Ze beantwoordde je blik niet, maar richtte zich in plaats daarvan tot je vriend. Die boog zich dichter naar jou toe. ‘Ze zegt dat we je pantser moeten afdoen.’

Het leer kon op de rug worden losgeknoopt, waarna je de met metaal verstevigde jas soepel van je armen liet glijden. Uit een emmer die naast haar op de grond stond, pakte de slavin een doek. Ze begon je buik om de lange snede heen schoon te vegen. Je klemde je kaken op elkaar om het niet opnieuw uit te schreeuwen. Je vingers vonden de pols van G'vazal en je kneep zo hard dat je achteraf bang was dat hij iets gebroken zou hebben. Hij onderging het echter zonder te klagen.

Het was niet de eerste keer dat je gewond was geraakt. Er liepen littekens over je bovenbenen en een op je rug vlak onder je schouderbladen. Maar dit voelde pijnlijker. De slavin nam een draad van gekookte naaktratdarmen en stak die door het oog van een kromme naald. Die stak ze vervolgens in je huid. Aan de andere kant van de snee kwam de punt weer tevoorschijn. Ze trok tot het grootste deel van de draad naar buiten was gekomen. Daarna herhaalde ze de handeling, tot ze uiteindelijk een knoop in de draad legde. Ze had je wond gehecht. Het werd een indrukwekkend litteken, moet ik toegeven. Maar nu ik het verhaal erachter ken, vind ik het nog bijzonderder.