BLIND VERTROUWEN

30 spannende verhalen van

Nederlandse en Vlaamse auteurs

Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave de uiterste zorg is besteed, aanvaarden de auteur en uitgever geen aansprakelijkheid voor eventuele fouten en onvolkomenheden, noch voor de directe of indirecte gevolgen hiervan.

Niets uit deze uitgave mag zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, waaronder begrepen het reproduceren door middel van druk, offset, fotokopie of microfilm of in enige digitale, elektronische, optische of andere vorm of (en dit geldt zo nodig in aanvulling op het auteursrecht) het reproduceren (i) ten behoeve van een onderneming, organisatie of instelling of (ii) voor eigen oefening, studie of gebruik welk(e) niet strikt privé van aard is.

Eerste druk, november 2020

©2020 LetterRijn

Auteur: Hedwig Meesters en 29 anderen

Redactie: Jolka de Jong en Theo van Rijn

Vormgeving: Uitgeverij LetterRijn

Drukwerk: Grafistar B.V., Lichtenvoorde

Uitgeverij: LetterRijn

www.letterrijn.nl

isbn: 978-94-931920-7-2

Boca

Hedwig Meesters

Mijn naam is Boca. Dat is Spaans voor mond. Bek of muil in mijn geval. Een ongebruikelijke naam, wat je zegt. Mocht je denken dat ik zo heet omdat ik een blaffer ben, dan zit je er flink naast. Mij hoor je als er gillende gitaren of krijsende zangeressen op de radio zijn. Of die ene keer per jaar dat ik voor mijn periodieke keuring naar de dierenarts moet. In die gevallen zet ik het op een janken. Mijn mens Julia lacht daar om. Alsof ik zo tekeerga om haar te vermaken. Ze heeft geen idee van de pijn die deze geluiden aan mijn oren doen en hoeveel angst de onvermijdelijke injecties van de dierenarts me geven.

Ik heb mijn naam ook niet omdat ik een schrokop ben. Integendeel. Kon ik met mijn poten bestek deugdelijk hanteren, ik zou brokjes en blikvoer met mes en vork eten.

Mijn naam is een grapje van Julia. Tegelijk ligt hij voor de hand. Ik behoor tot een oud Spaans hondenras. Een van de kenmerken van dat ras is een massieve kop met brede bek en grote tanden. Ook de rest van mijn lichaam springt in het oog. Vergeleken met de andere honden uit de buurt ben ik bovenmatig stevig en gespierd. Tijdens een wandeling met Julia kijkt iedereen – mens en hond – naar me. Het geeft me een ongemakkelijk gevoel, al die aandacht. De meeste buurtbewoners weten dat ik vriendelijk en verlegen ben, andere willen daar niet aan. Je hoort vaak dat een zogenaamd vriendelijke hond ineens aanvalt, beweren ze. En vooral van dit ras, zeggen ze er vaak bij. Onbekenden draaien hun hoofd van me af of lopen met een grote boog om me heen. Ik snap dat wel. Steeds vaker wordt mijn ras door een bepaald slag lieden gefokt om anderen af te schrikken of juist te imponeren. Of ze organiseren wedstrijden waarin de honden elkaar verscheuren, voor de baasjes van de winnaars valt daar een hoop geld mee te winnen. Die wrede aanpak heeft sommige rasgenoten veranderd in bloeddorstige monsters die je vooral moet aaien wanneer je geen waarde hecht aan je ledematen.

Ik kruip tegen mama’s buik. We liggen op een deken in een schuur. Stof dwarrelt in het licht dat door een kleine ruit naar binnen valt. De deur staat op een kier. Af en toe klappert hij door een windvlaag. Iedere dag komt er een man die mama eten en water geeft. Ik drink mama’s melk. Meestal zwijgt de man en negeert hij ons. Soms bromt hij iets of geeft een ruk aan de ketting waaraan mama vastligt. Ze heeft overal littekens, over haar neus loopt een brede witte streep waarop geen haar meer kan groeien. Mama zegt dat ze tegen haar zin heeft gevochten. Dat ze dit opnieuw moet doen zodra ik groter ben en dat de man pijnlijke foefjes heeft om haar zo ver te krijgen. Vechten doe je alleen om jezelf of iemand anders te verdedigen, zegt ze. Ze is bang dat ook ik er later aan moet geloven. En daarom moet ik haar beloven dat ik hier zo snel mogelijk wegga. Maar haar in de steek laten wil ik niet. Dat kan ik echt niet.

Julia is een lief mens. Ik bof dat ze me heeft gevonden. Zij praat tegen mij, ik luister naar haar. Op de avonden dat ze thuis op de bank tv kijkt, lig ik naast haar. En als ze me afdroogt na een wandeling door de regen, lik ik haar hand. Ik vind dat vanzelfsprekend wanneer je – zoals wij – onuitroeibaar van elkaar houdt.

We beginnen de dag met een blokje om, ook bij stromende regen of bittere kou. Terug thuis geeft zij me brokken en ik haar een dankbare zucht, waarna ik een dutje doe en zij naar haar werk vertrekt. Tegen de tijd dat ik haar tussen de middag terugverwacht, ga ik op de bank bij het raam zitten. Het sputterende geluid van haar auto die de straat inrijdt, is niet te missen. Ik ren naar de voordeur. Voordat ze de sleutel in het slot heeft gedraaid, sta ik al zachtjes te piepen en met mijn staart tegen de deur van de meterkast te roffelen. Iedere keer begroeten we elkaar alsof er weken in plaats van uren voorbij zijn gegaan, zó blij zijn we. Dat verandert nooit. Hebben we ons begroetingsritueel afgewerkt, dan pakt ze mijn riem en wandelen we ons tweede rondje om de kerk. Dat doen we nog een keer na het avondeten, de laatste keer is voordat ze gaat slapen. Sommigen vinden het een sleur, ik hecht aan die regelmaat.

Vandaag is een van de twee dagen dat ze niet werkt. Weekend, noemt ze dat. Ze kwam vanochtend huppelend de trap af en zong mee met een liedje op de radio. Dat doet ze alleen als ze erg blij is. Daarstraks ging ze in haar kledingkast door alle jurken, broeken, jasjes en shirts, alsof ze was vergeten wat er hing. Voor de spiegel hield ze de kledingstukken een voor een voor haar lichaam.

En nu zit ik op de achterbank in de auto zachtjes te janken.

‘Hou op,’ zegt Julia. ‘We gaan iets leuks doen.’

Dat beweert ze nu wel, uit ervaring weet ik dat ritjes in de auto meestal betekenen dat we naar de dierenarts gaan. In een hal met een hoop mensen, honden en andere dieren wachten we totdat we een mens volgen naar een kleine kamer waar ik word bepoteld en een injectie krijg. Dat went nooit.

Julia gooit het achterportier dicht. Ze gaat achter het stuur zitten en start de motor.

In de verte verrijst de dierenkliniek van gele baksteen. Zoals altijd leg ik een voorpoot op haar arm en aait zij hem geruststellend. Tot mijn genoegen rijden we langs het gebouw en slaan we links af een landweg in. Ik kijk naar buiten, mijn neus in de kier van het raam dat ze speciaal voor mij heeft opengedaan.

We rijden een bijna volle parkeerplaats op. In de verte blaffen honden. Ik voel een knoop in mijn maag. Met een hoop gepuf en gemopper trekt Julia me aan de riem de auto uit. Ik wil terug naar binnen, veilig in blik en achter glas. Overal lopen en springen honden. Groot, klein, rustig of hysterisch blaffend. Van schrik leg ik een grote boodschap. Julia pakt mijn uitwerpselen op met een papieren zakdoekje en laat alles in een vuilnisbak vallen. ‘We gaan gezellig spelletjes doen met andere honden. Misschien word je er minder angstig door.’ Ik loop tegen haar been geplakt, staart tussen mijn poten.

Een mannelijk mens en een Duitse herder kuieren naar ons toe. Julia en de man begroeten elkaar met een kus op de wang. Die intimiteit verbaast me, ik heb man noch hond eerder gezien.

‘Imposant beest,’ zegt de man. Hij neemt me uitvoerig op.

Ik duik weg tussen mijn schouders.

‘Boca heeft het niet zo op vreemden en andere honden,’ zegt Julia met haar blik op de herder. ‘Heeft te maken met wat ze als pup heeft meegemaakt.’ En tegen mij: ‘Boca, dit is Henk.’

‘Boca hè? Dat betekent bek, toch? Wat een rare naam. Die van mij heet Amadeus.’

Over belachelijke namen gesproken.

‘Heb je haar tanden en kiezen gezien?’ vraagt Julia lachend. ‘Heel wat indrukwekkender dan dat zielige melkgebitje van Amadeus.’

Henk grinnikt. Amadeus hoort zijn naam en kijkt eerst naar Julia en dan naar mij. Ik bibber over mijn hele lijf. Duitse herders hebben geen beste reputatie waar het op mens- en diervriendelijkheid aankomt. Amadeus duwt zijn kop tegen Julia’s hand als teken dat hij haar toestaat hem te aaien. Mij keurt hij geen blik meer waardig.

‘We beginnen zo met je conditie,’ zegt Julia tegen mij. Ze knijpt liefkozend in mijn flank. ‘Want je bent behoorlijk dik en lui.’ Alsof dat mijn schuld is. Ze moet eens naar zichzelf kijken. Henk en herder paraderen met hun perfect afgetrainde lijven voor ons uit.

We bereiken een weiland waar honden over balken springen, tussen rijen paaltjes slingeren en onder hekjes doorkruipen. Door de regen van de afgelopen dagen bestaat het veld meer uit modder dan uit gras. Henk maakt de riem van Amadeus los en geeft hem een commando. De herder lanceert zichzelf en springt, rent en kruipt of zijn leven ervan afhangt. Hij heeft hooguit een minuut nodig om het gehele parcours af te leggen. Na afloop hijgt hij en kijkt zijn baasje aan met een mengeling van onderdanigheid en trots.

Ik wil naar huis. Weg van al die mensen en hun springende en rennende honden. Maar ineens begint Julia te draven en trekt mij met zich mee. Ze springt over balkjes en kronkelt tussen een rij paaltjes door, struikelt omdat de riem achter een paaltje blijft hangen. Ik kan en wil haar tempo niet bijbenen. Mijn hart bonkt verontrustend. Ze houdt het hijgend voor gezien en kijkt me vragend aan. Wat verwacht ze van me? Applaus omdat ze net als Amadeus kan springen en slingeren?

‘Doe nou even mee,’ zegt ze bijna smekend. ‘Ik schaam me kapot tussen al die andere honden die wél doorhebben wat de bedoeling is.’

Als haar opmerking betekent dat ik haar na moet doen, kan ze lang wachten. Ik gun haar dit verzetje, zelf heb ik geen behoefte om me te gedragen als een springpaard op een glibberige en modderige hindernisbaan.

‘Ze is niet een van de slimsten,’ zegt Henk. Hij komt weer bij ons staan. Amadeus zit als een levend standbeeld naast hem.

Julia krabbelt achter mijn oren. ‘We geven het nog niet op, hè? Ook al ben je een beetje traag en onhandig.’ Zij geeft het niet op, ik denk daar anders over. Maar ze troont me weer mee. Dit keer naar een betonnen soort slurf. ‘Ga er maar doorheen,’ zegt ze. Ik doe alsof ik haar niet hoor en schenk mijn aandacht aan een bordercollie die als een idioot rondjes om een groepje mensen rent.

‘Kom nou!’ zegt Julia op een toon die ik niet waardeer. Ze duwt tegen mijn achterkant. Nu kan ze het helemaal bekijken. Ik ga zitten.

‘Die begrijpt geen snars van wat je wilt,’ zegt Henk.

‘Bocaatje, snap het nou,’ zegt ze, vriendelijk dit keer. Ik begrijp heus wel wat ze wil: mij door die slurf jagen. De uitsloverige bordercollie schiet erin en komt er seconden later uit. Haar mens geeft haar een brokje.

Dus zo werkt het. Ik kijk Julia aan en lik mijn lippen.

‘Ja, dat begrijp je wel, hè?’ Ze diept iets op uit haar jaszak. Een brokje. Lekker.

‘Wil je het nu wel proberen?’ Ze gooit het brokje in de slurf. Ik kijk het na. ‘Pak brokje.’ Het ziet er veilig uit, langzaam loop ik erin. Het brokje ligt halverwege.

‘Ik ben trots op je,’ hoor ik Julia roepen. Ik rep me naar het licht aan het eind van de tunnel. Ze kijkt triomfantelijk naar Henk. ‘Ik wist wel dat ze het kon.’ Het begint zachtjes te regenen. ‘Zullen we nog één dingetje proberen, Boca? Dan krijg je weer een brokje en daarna gaan we naar huis.’

Brokje en naar huis in één zin. Beter kan het vanmiddag niet worden.

Henk haalt een tennisbal uit zijn jaszak en gooit hem weg. Amadeus rent erachteraan, grijpt hem met zijn bek en legt hem aan Henks voeten. Lukt jou niet, hè, lees ik in de ogen van dit over het paard getilde beest. Hij put zich uit door nog een keer de bal te halen en bij Henk op de grond te laten vallen. Hij gaat zijn gang maar, ik zie de lol er niet van in.

Julia en Henk staan met elkaar te keuvelen. Julia vouwt steeds dezelfde lok haar achter een oor. Henk raakt haar arm aan, daarna haar schouder en nogmaals haar arm. Amadeus legt het balletje voor de derde keer aan Henks voeten.

‘En nu Boca,’ zegt Julia. Ze raapt het balletje op en rolt het een paar meter verder. ‘Pak bal, Boca.’

‘Op hoop van zegen,’ zegt Henk. Hij knipoogt naar haar.

Als een bal halen nodig is om een brokje te krijgen en naar ons warme, droge en vooral rustige huis te gaan en Henk hier achter te laten, vooruit. Maar alleen voor deze ene keer. Ik heb het helemaal gehad met die overijverige honden en met die strooplikker van een Amadeus in het bijzonder. Op mijn elfendertigst kuier ik naar de bal, die zeiknat is van regen en Duitse herderkwijl, en smerig van de modder. Met tegenzin neem ik hem in mijn bek en leg hem daarna in Julia’s hand.

‘Wat een geweldige hond ben jij,’ jubelt ze en geeft me het brokje. Daarna trek ik haar met me mee.

‘Tot volgende week,’ roept ze lachend naar Henk.

Het is niet genoeg voor Julia dat ik één keer door een betonnen slurf durf te kruipen of in staat ben een balletje aan haar voeten te leggen. Sinds die dag op dat zompige weiland verwacht ze dat ik iedere dag een balletje apporteer of op bevel over het tuinhek spring. Steeds vaker reageert ze kortaf als ze met een onbekend mens praat en ik achter haar wegkruip.

Henk komt bijna dagelijks naar ons huis. De eerste keer stond hij op de stoep met een bos bloemen voor Julia en een bot voor mij, vers van de slager. Gisteren hebben we met hem en Amadeus gewandeld. Ik liep naast Julia en keek geamuseerd toe hoe Amadeus zich heen en weer rennend in het zweet werkte.

Vandaag parkeert ze de auto aan de rand van het bos. Henk en Amadeus wachten ons op bij een hek. Zoals iedere dag kust Henk Julia op de wang en aait mij over de kop. Voor het eerst kwispel ik bij zijn begroeting, een voor mij onverschrokken prestatie die Julia beloont met gejuich. Amadeus en ik besnuffelen elkaar kort.

We komen aan bij een terrein vol honden en hun baasjes. Dit keer zijn het niet de speelse collies en koddige labradors die een paar weken geleden op die verregende lap grond bezig waren. We lopen langs een rottweiler en een bullmastiff, twee beesten die eruitzien alsof ze dagelijks met veel plezier een stier doodbijten. Stilletjes volg ik Julia, Henk en Amadeus naar een hoek waaruit een opgewonden en dreigend soort blaffen klinkt. Er staat een man in een vreemde uitrusting, een van zijn armen zit verpakt in een enorme leren mouw waar een dobermannpincher aan bungelt. Grommend schudt de hond zijn kop heen en weer, alsof hij mouw en arm eraf wil trekken. Een vrouw blaft hem iets toe, onmiddellijk laat de dobermann los en gaat naast haar zitten. De man met de mouw zwaait met zijn andere hand naar Henk. Groot en imponerend komt hij op ons af, ik weet niet hoe snel ik me achter Julia’s benen moet verbergen.

‘Die man bijt niet,’ zegt Henk schamper lachend tegen me. ‘Dat moet jij bij hem doen.’

Een warme stroom loopt langs de binnenkant van mijn achterpoot.

De man bekijkt me met een schuin hoofd. ‘Hoe oud is hij?’

‘Ze is ongeveer drie jaar,’ antwoordt Julia. ‘Wat denk je, kan Boca dit leren?’ Ze betast de leren mouw.

De man bekijkt me nog eens. Hij strekt zijn hand naar me uit. Ik deins terug. ‘Het lijkt mij sterk dat er een goede waakhond in haar zit. Dat enorme lijf straalt zeker kracht uit. Maar een goede waakhond moet stressbestendig zijn en een instinctieve drang tot bescherming hebben. En het belangrijkst: je moet er blindelings op kunnen vertrouwen dat hij jou beschermt. Boca staat nu al te pissen van angst. Aan haar heb je niets.’

Julia hurkt naast me. Ze kust mijn kop. ‘Ik denk dat ik me erbij neer moet leggen dat ze een hele lieve schoothond van zestig kilo is.’

Henk geeft Amadeus een snauwende opdracht, het is de beurt van de herder om tegen de man op te springen en zijn tanden in de mouw te zetten. Het zou me niet verbazen als Amadeus het record vasthouden heeft.

Ineens schaam ik me. Een angsthaas heeft meer lef dan ik. Ik ga liggen, kop tussen de voorpoten en sluit mijn ogen.

‘Kom maar,’ zegt Julia zachtjes. Ik hoor teleurstelling in haar stem. ‘We houden het hier voor gezien.’

‘Jammer dat het niet lukt met haar,’ zegt Henk. ‘Ik zie je morgenavond.’

Julia heeft zich opgedoft. Ze loopt heen en weer door de kamer, gaat kort zitten en begint weer te ijsberen. Zo ken ik haar niet. De bel van de voordeur klinkt. Ze springt op en friemelt aan haar kleding. Even later stapt Henk de kamer in. Hij bukt bij de mand waarin ik lig en aait mijn rug. Zijn penetrante parfum prikt in mijn neus.

‘Je ruikt lekker,’ zegt Julia.

Ze zitten naast elkaar op de bank. Julia heeft wijn en hapjes op de tafel gezet. Op de achtergrond speelt een rustig muziekje. Tussen mijn dutjes door hoor ik ze praten over Henks vakantie in IJsland en Julia’s auto, die volgens haar aan vervanging toe is. Ze giechelt wat af.

Ik doezel weg totdat ik wakker schrik van Julia’s stem. ‘Nee!’

‘Je weet dat je dit wilt,’ zegt Henk. ‘Lekker geil sletje.’ Zijn hand verdwijnt onder haar rok. ‘Waarom anders heb je me uitgenodigd?’

‘Donder op Henk. Laat me los!’

Hij duwt zijn mond op die van Julia.

‘Au, vuile teef.’ Met een hand betast hij zijn onderlip. Er zit bloed op. Hij haalt uit en geeft haar een klap in het gezicht. Julia begint te huilen.

Buiten hoor ik de bromstem van de man. Voetstappen naderen. Zo te horen van twee mensen.

‘Blijf zo stil mogelijk liggen,’ zegt mama.

De man stampt de deur van de schuur open. Met één arm houdt hij een vrouw in bedwang, De hand van zijn andere arm ligt op haar mond. Ze maakt gesmoorde geluiden. De man haalt zijn hand weg, meteen begint ze te gillen. Hij laat haar los, pakt een schep die tegen de muur staat en geeft haar een klap. Ze valt achterover. Haar hoofd raakt de muur. De geur van bloed verspreidt zich in de schuur. ‘Alsjeblieft,’ smeekt de vrouw. Haar stem klinkt zwak. De man trekt haar op een oude deken. Hij staat vlak bij ons. Mama komt razendsnel omhoog. Zonder zelfs eerst te grommen, springt ze naar zijn rug. De ketting waaraan ze vastzit is te kort en ze valt met een smak terug op de grond. De man vloekt en draait zich om. Hij heft de schep en haalt uit naar mama. Ik hoor een dof geluid op het ogenblik dat het ijzer op haar kop neerkomt. Mama blijft roerloos liggen. Nu ruik ik haar bloed. Ik begin te keffen. De man komt op mij af. Ik maak me zo klein mogelijk. Hij gooit de schep weg en begint te lachen. Daarna geeft hij me een schop. Ik hoor een knappend geluid in mijn achterpoot en kruip weg achter mama. De man gaat op de vrouw liggen. Verscholen achter mama’s rug zie ik niet wat hij met de vrouw uitspookt. Ik hoor hem zwaar en onregelmatig ademen. Af en toe kreunt hij.

Hij komt overeind, pakt de vrouw onder de armen en sleept haar met zich mee. Haar hoofd hangt slap voorovergebogen.

‘Mama,’ zeg ik. ‘Hij is weg.’ Mama beweegt niet. ‘Mama?’

Zo blijf ik zitten, totdat haar lichaam stijf en koud is en ik besef dat ik hier weg moet. Ik strompel naar buiten. Kruip meer dan ik loop, steeds verder weg. Over paden en akkers, totdat ik in de verte menselijke stemmen hoor en van angst begin te janken. Een van de mensen is Julia. Ze tilt me op en fluistert lieve woordjes tegen me. En ik weet dat alles goedkomt.

Bewegen lukt me niet. Mijn bek is droog, mijn oren suizen. Een ogenblik is mijn ademhaling het enige wat ik hoor. De tweede gil van Julia brengt me terug bij mijn volle bewustzijn. Een onbekende sensatie stroomt door mijn lichaam. Ik hoor mama. Vechten doe je alleen om jezelf of iemand anders te verdedigen. Ik hoor Julia. ‘Nee Henk, alsjeblieft.’ Henk duwt nu zijn hand op haar mond. Julia schreeuwt gedempt. Met zijn andere hand trekt Henk de knoopjes open van Julia’s mooie jurk.

Alsof iemand me aanstuurt, sta ik op uit mijn mand. Langzaam en vastbesloten zet ik koers naar de bank waar Henk Julia in bedwang houdt. Ik grom.

Henk draait zich naar me toe. Hij begint te lachen. ‘Wou je ineens de held uithangen?’

Ik trek mijn bovenlip op. Toon hem mijn tanden. Laat hem zien waarom ik Boca heet. Ik kom dichter bij hem.

‘Brave hond,’ zegt Henk met een schorre stem. Ik zet weer een paar stappen. Grom nogmaals. Zijn rode hoofd trekt bleek weg. Ik voel een onbekende opwinding, een ongekende energie. Ik hoor mijn trillende ademhaling. Dan zet ik mijn tanden in zijn nek. Ik duw ze dieper en schud mijn kop, alsof die nek een arm is met een leren mouw.

Smart home

Inés Beuker

Met een flikkerend groen lichtje kwam de glazen hub aan de wand, Carmens nieuwe huisgenoot, tot leven.

‘Ik denk dat dat het laatste was,’ zei Raj met een trotse blik op zijn werk. ‘Chic, toch?’

Carmen inspecteerde haar appartement, dat in de laatste twee uur een complete transformatie had ondergaan tot smart home. Chic was het zeker. Haar ogen gleden van de smart hub - haar nieuwe digitale assistent genaamd ARIA, kort voor Aangename Robotische en Intelligente Assistent - naar het voordeurslot dat geen opening meer had voor een sleutel, maar met een vingerafdrukscanner en pincode werkte. Ze kon een kleine glimlach niet onderdrukken. In elk geval hoefde ze zich nooit meer zorgen te maken over het kwijtraken van haar huissleutels.

‘Weet je zeker dat ik dit allemaal nodig heb?’

Raj, Carmens beste vriend, had op zijn vrijdagavond twee uur uitgetrokken om alle apparaten in haar huis te vervangen door slimmere, digitale versies.

De apparaten reageerden op haar stem en communiceerden met elkaar en ARIA, de centrale hub. Weg waren haar ouderwetse gasoven, analoge thermostaat, rookmelders, wekker en lichtschakelaars. Haar telefoon was volledig met ARIA geïntegreerd en zelfs haar douchekop was niet gespaard gebleven. Raj had hem ingeruild voor een hypermodern exemplaar dat op Carmens aandringen van de regen- naar de masseerstand kon overschakelen.

‘Vertrouw me maar,’ zei Raj met een brede glimlach terwijl hij lege kartonnen dozen en plastic verpakkingen bij elkaar raapte. ‘Dit gaat je leven zo veel makkelijker maken. Geef toe dat het gaaf is.’

Carmen liet haar vingers over de glazen hub glijden en opende met één beweging de camera-feed van haar voordeur, die een lege hal op de dertiende verdieping van de Enschedese Alphatoren liet zien. Door middel van de minuscule webcam aan de voorkant van het paneel kon ze met haar deurbezoek praten wanneer er werd aangebeld.

‘Oké,’ gaf ze toe. ‘Het is best wel cool. En het is helemaal veilig, toch? Niemand kan me hacken? Of meekijken via de webcam?’

Raj stapte op haar af en legde één arm over haar schouder. ‘O ja, het is compleet veilig. Je spreekt hier met de securityconsultant van ARIA Systems, hè.’

Carmen glimlachte en duwde hem weg. ‘Het lijkt allemaal gewoon een beetje ... overdadig.’

‘Weet je nog toen ik je dwong om op Instagram te gaan?’ vroeg Raj. ‘Dat was uiteindelijk ook een goede beslissing, toch?’

Carmen knikte langzaam. Misschien had hij een punt.

‘Heb je nog plannen voor dit weekend?’ Raj stapelde de laatste verpakkingen op bij de voordeur. ‘Ik zou best wat samen willen doen, maar ...’

‘Maar je hebt een romantisch weekend gepland met je lieve vriendje?’

Er trok een schuldige blik over Rajs gezicht heen.

‘Maak je niet zo’n zorgen,’ lachte Carmen. ‘Je begint op mijn moeder te lijken. Ik heb deze week meer dan 60 uur gewerkt, dus ik ben dankbaar als ik dit weekend mijn huis niet uit hoef te komen. Ik heb iedereen gezegd dat ze niet hoeven te verwachten ook maar iets van me te horen de komende dagen. Ik ga wat quality-tijd met Netflix doorbrengen.’

‘Oké, oké. En je hebt de afgelopen dagen niets meer van Nick gehoord?’

Carmens hart deed een ongemakkelijke salto in haar ribbenkast. ‘Nee,’ zei ze. ‘En laten we hopen dat dat zo blijft.’

Rajs ogen verzachtten een beetje, maar hij besloot wijselijk er niet verder op in te gaan. Nick was zijn directe collega bij ARIA Systems en hij had Carmen drie maanden geleden aan hem voorgesteld tijdens een werkborrel. De twee hadden meteen een klik gehad en hadden de afgelopen maanden gedatet. Totdat Carmen de relatie een halt had toegeroepen. Ze had Raj nog steeds de werkelijke reden voor de breuk niet verteld en ze wist niet of ze dat ooit zou doen. Het laatste wat ze wilde was de sfeer op zijn werk verpesten. Er was eigenlijk ook niet echt iets gebeurd. Niets waar ze de vinger op kon leggen, in elk geval.

Nick had sinds het uit was herhaalde pogingen gedaan om Carmen weer voor zich te winnen, ondanks dat ze hem steevast bleef negeren. Hij liet geregeld dozen bonbons naar haar appartement sturen, liet briefjes achter in haar brievenbus en was vorige week tijdens Carmens lunchpauze in het MST-ziekenhuis verschenen met een grote bos rode rozen.

Haar vrouwelijke collega’s waren verrukt geweest, maar Carmen had een huivering niet kunnen onderdrukken. Er was een fijne grens tussen aanhoudend en obsessief en wat Carmen betreft had Nick die ruimschoots overschreden.

‘Oké, dan ga ik,’ zei Raj. ‘Als er iets is, mag je me altijd bellen.’

Carmen opende de deur voor hem door haar pincode in te typen en de tip van haar wijsvinger tegen de scanner te leggen en zwaaide hem uit. ‘Fijn weekend. Doe de groetjes aan Beau!’

Toen Raj in de lift was verdwenen, sloot ze de deur achter zich en leunde ze er met een zucht tegenaan. Rust. Eindelijk. Ze struinde de keuken in en schraapte haar keel. ‘Eh, ARIA?’

‘Hallo Carmen,’ kwam ARIA’s vrouwelijke stem. ‘Waar kan ik je mee helpen?’

‘Kun je de oven voorverwarmen op 220 graden?’ vroeg Carmen, zich er nadrukkelijk van bewust hoe ongemakkelijk het was dat ze tegen een computerprogramma praatte alsof het een echt persoon was.

‘Oven voorverwarmen op 220 graden,’ zei ARIA.

Een kwartier later plofte Carmen met een mozzarella pizza en een glas koud water op de bank. Ze legde haar voeten op de koffietafel. Ze was kapot van de lange dagen op haar benen staan en haar hersenen voelden alsof ze door een mangel waren gehaald.

‘ARIA, kun je Stranger Things voor me opzetten?’

‘Natuurlijk, Carmen. Stranger Things seizoen 3 aflevering 4 begint nu te spelen.’

De grote led-tv boven de neppe haard sprong aan en de rode letters van de intro kwamen in beeld. Ze had net een grote hap van haar pizza genomen toen haar telefoon oplichtte.

‘Inkomend bericht van moeder,’ zei ARIA.

‘Shit,’ mompelde Carmen. Even overwoog ze het berichtje te negeren, maar ze kende haar moeder. Als ze nu niet reageerde, zou ze straks aan de telefoon hangen. ‘ARIA, pauzeer de tv.’ Ze veegde haar vette vingers af aan haar spijkerbroek, pakte haar telefoon en opende het bericht.

Hola, mi hija! Ik sprak net Luisa van de kerk en ze vertelde me dat haar neefje Hernán ook net single is. Hij is 33 en erg knap. Zoek hem op op Facebook, wil je?

Carmen trok haar neus op en typte snel een berichtje terug.

Hoi mam. Sorry, maar ik heb op het moment echt geen interesse in daten. Ik ben erg druk dit weekend, dus ik bel je ergens volgende week wel om te praten, oké?

Oh. Oké. Te amo.

Te amo.

Zelfs over WhatsApp was de beteuterde toon van haar moeder onmiskenbaar. Carmen begroef het knagende schuldgevoel in haar buik, dat vertelde dat ze haar moeder tekortdeed, onder een grote hap pizza. Hernán was vast heel aardig, maar ze had het voorlopig wel gehad met mislukte relaties.

‘ARIA, hervat de aflevering.’

***

Vier uur later werd Carmen met een schok wakker van ARIA’s vriendelijke stem die een nieuw inkomend bericht aankondigde. Ze wreef met haar handen in haar ogen. Ze moest in slaap zijn gevallen op de bank tijdens haar Netflix-marathon. Haar nekspieren waren stijf van de houding waarin ze had liggen slapen.

Nick, 00:24: Carmen, Raj vertelde me dat je dit weekend vrij bent. Kunnen we ergens afspreken om te praten? Of zal ik bij je langskomen? Ik mis je.

Ze kreunde. Ze had Nick al een paar keer gezegd dat ze geen contact meer wilde. Hoeveel duidelijker moest ze zijn? Ze veegde een paar pizzakruimels van haar blouse en stond op. Al lopend typte ze een berichtje terug.

Nee. Ik heb het al eerder gezegd, Nick, het is echt over. Ik vind het eerlijk gezegd vervelend worden dat je steeds contact op blijft nemen. Laat me alsjeblieft met rust.

Carmen wankelde slaapdronken haar slaapkamer in en trok de gordijnen voor de ramen die vanaf dertienhoog uitzicht gaven over de verlichte Enschedese binnenstad. Ze vond een schoon nachthemd in haar ladekast en viel bijna meteen in slaap nadat haar hoofd haar kussen raakte.

Het was nog geen uur later toen ze opnieuw wakker schrok. Vanuit de woonkamer klonken gedempte geluiden. Carmen gooide het dekbed van zich af en liep op haar tenen de gang in, haar nekharen stonden recht overeind. Was er iemand in haar appartement? Ze gluurde om de hoek van de deur naar de woonkamer en zag dat de duistere ruimte werd verlicht door de felle kleuren van de tv. Een muziekclip van The Killers draaide, de muziek zacht maar onmiskenbaar.

Ze slaakte een zucht van opluchting. Ze had geen inbrekers gehoord, maar de tv. Ze moest in haar slaap op haar telefoon zijn gerold en onverhoeds haar playlist hebben aangezet. ‘ARIA? Wil je de tv uitzetten? En demp alle berichten tot mijn wekker gaat om 9 uur ‘s ochtends.’

‘Natuurlijk, Carmen,’ zei ARIA. Het led-scherm floepte uit en de woonkamer viel in totale duisternis.

Carmen bleef nog even staan, een vaag gevoel van onbehagen in haar onderbuik, maar draaide zich toen om.

***

Toen ze de volgende ochtend wakker werd, begroette ARIA haar met een opgewekte stem. ‘Goedemorgen Carmen, het is 9 uur ‘s ochtends.’

‘Goedemorgen, ARIA,’ zei Carmen met een glimlach. Ze begon al een beetje gewend te raken aan haar kunstmatige huisgenoot. Praten tegen ARIA had wel iets weg van praten tegen een huisdier – niet helemaal hetzelfde als een gesprek met een menselijke huisgenoot, maar toch best gezellig. ‘Kun je het koffiezetapparaat vast aanzetten?’

Carmen liep op blote voeten over het tapijt naar de keuken, waar ze de geur van verse koffie opsnoof. Ze nam een stomende mok koffie mee naar de tafel, waar ze de weekendkrant op haar tablet las en hoorde de hele ochtend van niemand iets, zelfs niet van Nick. Misschien had hij eindelijk de hint begrepen.

‘ARIA, wil je de douche aanzetten?’ vroeg ze na een paar uur luieren op de bank.

‘Welke gewenste temperatuur en stand?’ vroeg ARIA met haar kalme stem, die in een kuuroord niet zou misstaan.

‘Doe maar 34 graden en de regenstand.’

De glazen deuren van de cabine waren al beslagen met stoom toen ze de badkamer inliep. Carmen stapte de cabine in en liet het warme water over haar hoofd stromen in een zalige waterval. Dit was precies wat ze nodig had gehad. Ze douchte langer dan normaal, genietend van de geur van haar doucheschuim - eucalyptus - en de warme waterstralen die haar stijve schouders zachtjes masseerden.

Totdat vanuit het niets de watertemperatuur omhoogschoot en Carmen een gil slaakte. Druppels kokendheet water landden op haar hoofd en schouders. Ze duwde zich plat tegen de glazen wand van de douchecabine en hapte naar adem. ‘ARIA, water verlagen tot 34 graden!’

‘Commando geweigerd,’ zei ARIA. ‘Nieuwe instelling, 80 graden.’

‘Wat?’ Carmen gooide de douchecabine open en vluchtte de koele lucht in. ‘Hoe bedoel je, geweigerd?’

ARIA antwoordde niet en het kokende water bleef stromen.

‘ARIA, zet de douche uit!’ Ze raakte voorzichtig haar schouders aan. In de spiegel zag de huid er roodverbrand uit.

Wat was er net gebeurd?

***

Tien minuten later installeerde Carmen zich op de bank, gehuld in het zachte joggingpak dat ze alleen thuis aan had – en alleen als er niemand anders op bezoek was – en met een verkoelend icepack op haar schouders.

Carmen, 13:45: Raj, ik weet niet wat er aan de hand is, maar volgens mij is er iets mis met ARIA. Ik stond net onder de douche en ze gooide kokend water over me heen.

Carmen wachtte tot het berichtje was verstuurd, maar het kleine cirkeltje naast het bericht bleef draaien. Ze checkte haar internetverbinding en zag dat ze gewoon verbonden was met WiFi. Misschien was er een storing. Het zou niet de eerste keer zijn en het kon ook ARIA’s fout in de douche verklaren. Opgelucht met de relatief simpele uitleg voor het incident drukte ze de icepack tegen haar verbrande huid. Ze had het ineens ontzettend warm, maar dat was natuurlijk het resultaat van de behoorlijk warme douche.

Carmen slaagde erin een halve aflevering Stranger Things te kijken voordat ze weer onderbroken werd door een inkomend bericht.

Raj, 14:11: Hoe bevalt je superslimme smarthome?

Carmen las de woorden en haar ogen vernauwden. De internetstoring was duidelijk over, maar Raj repte met geen woord over het incident in de douche. Ze scrolde terug en zag dat haar eigen berichtje nog steeds niet was verstuurd. Ze typte nogmaals een bericht om de situatie aan Raj uit te leggen, maar ook deze werd niet verzonden. ‘Onding!’ Carmen gooide haar telefoon neer in de hoek van de bank. Wat was er mis met al haar elektronica?

Ze kwam overeind en liep naar de keuken voor een glas water. Ze had het nog steeds warm – gek eigenlijk, want buiten was het een frisse lentedag en ze had de verwarming nog niet eens aangehad vandaag.

‘ARIA, koud water, graag.’ Carmen hield haar glas verwachtingsvol onder de kraan en wachtte totdat hij tot aan de rand toe was gevuld. Toen ze haar lippen aan het glas zette, brandde ze bijna haar tong. Ze vloekte en goot het glas leeg in de wasbak. ‘ARIA, koud water, graag,’ herhaalde ze met opeengeklemde kaken.

Dit keer begon de kraan niet eens te lopen. Carmen hield haar hand voor de bewegingssensor, maar ook dat gaf geen enkel resultaat. Lag het aan haar, of was dit een typisch geval van de wet van Murphy? Ze trok de koelkast open, op zoek naar iets kouds om te drinken, maar trof er alleen kant-en-klare stoommaaltijden aan. Het lichtje, dat normaal gesproken aansprong als ze de deur opende, bleef uit. De koelkast was uitgevallen. ‘Shit, man.’

Carmen ritste het jasje van haar joggingpak open en trok het uit. Hoe kon het in hemelsnaam zo warm zijn in huis? Ze beende op de smart hub aan de wand af. Linksonder in het scherm stond het kleine icoon van een thermometer met daarnaast de huidige temperatuur. 28 graden.

‘ARIA, staat de verwarming aan?’

‘Ja, Carmen,’ antwoorde ARIA vriendelijk.

‘ARIA, zet de verwarming uit en de airconditioning aan op 19 graden, graag.’

‘Commando geweigerd.’

Carmen knarste met haar tanden en wreef met haar hand over de achterkant van haar nek. Dit hoorde helemaal niet te gebeuren. Had Raj op de één of andere manier een fout gemaakt tijdens de installatie?

Misschien kon ze handmatig de verwarming nog wel uitzetten. Met hernieuwde moed bracht Carmen de instellingen van de smart hub omhoog. Ze tikte hard op het minnetje naast het icoontje voor de thermostaat. Een rode waarschuwing verscheen in beeld.

Illegale operatie. U bent niet geautoriseerd om deze instelling te wijzigen.

‘Wat?’ Carmen drukte de waarschuwing weg en probeerde het nog een keer, maar opnieuw kwam dezelfde rode waarschuwing in beeld. Na drie pogingen gaf ze het op en griste ze haar telefoon van de zitting van de bank. Ze tikte Rajs nummer in en belde. Romantisch weekendje met zijn vriend of niet, ze had hulp nodig. Nu meteen.

Carmen zette de telefoon aan haar oor en wachtte, maar de lijn bleef stil. Na vijf seconden klonk er een zachte klik en werd het gesprek automatisch beëindigd. De vier streepjes in het telefoonscherm, die normaal gesproken gevuld waren, waren allemaal leeg en grijs. Ze had geen bereik.

Carmen haalde diep adem in een poging om haar frustratie onder controle te houden en besloot dat er maar één ding op zat. Ze zou bij één van de buren moeten aanbellen voor hulp. Er was vast iemand met een werkende telefoon die Raj voor haar kon bereiken.

Carmen typte haar pincode in op het deurslot bij de voordeur en legde haar wijsvinger tegen de vingerafdrukscanner.

‘Vingerafdruk niet herkend.’

Ze legde haar vinger nog een keer tegen de scanner, dit keer met iets meer druk, maar het kleine lampje in het deurpaneel flitste rood.

‘Vingerafdruk niet herkend,’ herhaalde ARIA.

Carmen voelde het bloed uit haar gezicht wegtrekken. Ze rammelde aan de deurklink, maar hij gaf niet mee. ‘Shit, shit, shit!’

Wat het meest relaxte weekend aller tijden had moeten zijn, was snel haar ergste nachtmerrie aan het worden. Het leek erop alsof haar kunstmatige huisgenoot haar uit huis probeerde te roken.

Ze ijsbeerde door de kamer, op zoek naar een uitweg. Geen van de ramen in haar huis kon worden geopend voor frisse lucht, omdat ze op de dertiende verdieping woonde. Ze staarde door de ruiten omlaag naar de lange Boulevard, waar tientallen mensen rondliepen met grote boodschappentassen, zich onbewust van haar hachelijke situatie. Ze bonsde met haar vuisten op de ruiten om hun aandacht te trekken, maar niemand keek op.

Misschien dacht ze in de verkeerde richting. Iemand beneden op straat kon haar niet horen, maar de buren daarentegen ... Carmen sprintte naar de wand die ze deelde met haar buurvrouw, haalde diep adem en begon te schreeuwen en te bonzen, haar vuisten als doffe mokers op de betonnen muren. Ze bonsde minutenlang, totdat haar knokkels rauw en open waren, maar tevergeefs.

Carmen liet zich een jammerlijke lach ontglippen toen ze zich herinnerde waarom ze het appartement jaren geleden had gekocht. Ze kon hier met gemak een feestje geven en nooit problemen krijgen met de buren, had de makelaar haar gezegd, want de muren waren hartstikke dik en daarom geluidsdicht.

‘Oké, Carmen, gebruik je verstand,’ vermaande ze zichzelf. Er moest een oplossing zijn. Haar huis kon toch niet zomaar op hol slaan en haar gevangenhouden? Ze liep terug naar de smart hub aan de wand en zag dat de temperatuur nog eens twee graden was opgelopen.

Deze hub was de reden voor alle problemen. Alles wat ze hoefde te doen was het systeem loskoppelen. Zonder stroom kon ARIA niet werken, of wel?

Carmen zette haar vingers aan weerszijden van het kleine glazen paneel en begon te trekken. Haar vingers trilden van de inspanning, maar er was geen millimeter beweging in het glazen paneel te krijgen. Raj had het stevig aan de muur bevestigd, zonder zichtbare schroeven of een systeem om het los te klikken. Ze vloekte. De enige andere manier om de stroom uit te schakelen, was via de meterkast, die alleen toegankelijk was via de gang die ze met haar buren deelde. De gang waar ze niet kon komen.

Het zweet stond inmiddels op Carmens voorhoofd. De temperatuur was nog verder opgelopen naar 33 graden en haar mond voelde gortdroog.

Dit kon toch niet waar zijn? Raj had gezegd dat alles veilig was. Hij had het systeem zelf geïnstalleerd. Ze had nog gevraagd of niemand het systeem kon hacken ...

Met een wee gevoel in haar maag dacht Carmen terug aan die nacht, toen ze wakker was geworden door de tv. Een muziekclip van The Killers. Wat was het aan die videoclip dat haar het gevoel gaf alsof ze in een achtbaan zat die elk moment naar beneden kon storten? Ze had die clip ergens eerder gezien, ze wist het zeker.

Haar bloed stolde tot ijs in haar aderen toen een herinnering kwam bovendrijven. Nick met een koksschort aan in de keuken, twee stukken verse zalm in de pan. Op de tv in de woonkamer draaide de videoclip van The Killers en hij grapte dat het hun liedje kon zijn, als ze wilde.

Nick.

Carmen opende de berichten op haar telefoon en ging terug naar het gesprek met Nick. Hij had niet meer op haar laatste berichtje gereageerd. Nu ze het in het daglicht teruglas, klonk de toon ervan nogal bot.

Nick was een collega van Raj. Hij werkte met alle systemen waar Raj ook mee werkte. Betekende dat dat hij toegang had tot alle systemen die Raj installeerde?

Carmen richtte zich tot de glazen hub en tuurde naar de minuscule webcam. Het lichtje ernaast knipperde zachtjes blauw. Hoe kon het dat ze niet eerder had opgemerkt dat hij aanstond?

‘Nick?’ vroeg ze voorzichtig. ‘Nick, ben je daar?’

Er kwam geen antwoord, maar het lichtje bleef gestaag knipperen.

‘Nick, als je het wel bent, dan spijt het me dat ik zo bot deed. Ik … ik meende het niet. Kunnen we erover praten?’

Carmen hield haar adem in en streek met haar handen de stof van haar topje glad. Ze sprong bijna een meter de lucht in toen achter haar de tv aansprong en het nummer van The Killers uit de luidsprekers schalde.

Ze richtte zich nogmaals tot de kleine camera in de hub. ‘Nick, alsjeblieft, kunnen we erover praten?’ haar stem trilde. ‘Dit is toch niet de manier om het op te lossen?’

Carmen wachtte af, alle zenuwen in haar lichaam alert en gespannen. Een druppel zweet liep tussen haar schouderbladen naar beneden. Voor haar ogen zag ze de temperatuur op de hub een graad stijgen, en nog één. Het volume van de tv zwol aan, totdat ze haar handen over haar oren moest drukken om het schelle geluid buiten te sluiten.

‘Nick, houd op!’ schreeuwde ze in de camera. ‘Stop, alsjeblieft!’

Ze bleef daar meer dan een minuut staan, hopend dat hij zou reageren. Dat hij haar de controle van haar huis zou teruggeven. Dat hij haar vrij zou laten. Maar er gebeurde niets.

Hoelang nog voordat haar appartement een echte sauna zou worden? Hoelang kon een mens überhaupt overleven in extreme temperaturen, zonder water? Een paar dagen?

Ze had iedereen in haar sociale kring gezegd dat ze dit weekend niet bereikbaar zou zijn. Niemand zou zich zorgen om haar maken als ze niks van haar hoorden. Haar vrienden niet. Raj niet. Zelfs haar moeder niet.

Carmen beet hard op de binnenkant van haar wang en liet zich trillend op haar knieën zakken. Het zou niet lang meer duren voordat de temperatuur in huis boven de veertig graden zou uitstijgen. Een vlaag misselijkheid trok door haar maag.

Minuten gingen voorbij. Uren. Carmens hele lichaam was nat van het zweet. Ze ijsbeerde door haar huis, van raam naar raam, naar de voordeur, naar de tussenmuur met de buurvrouw, weer terug. Schreeuwend, bonzend. Ze zette een schroevendraaier tussen de muur en het glazen paneel, maar slaagde er alleen in het stucwerk te beschadigen. Haar tong was ruw als schuurpapier door de hitte en het schreeuwen. Haar hoofd bonsde. De tranen die om de zoveel tijd in haar ogen opwelden, verdampten binnen seconden van haar gezicht.

***

De deuren van de lift gingen open en Raj stapte uit op de dertiende verdieping van de Alphatoren. Carmen had al een paar dagen niet op zijn berichtje gereageerd. Hij had op maandag geprobeerd te bellen, maar had alleen een nummer onbereikbaar-toon gekregen.

Raj belde aan bij Carmens voordeur en probeerde na een minuut wachten de deurklink. De klink gaf mee en een golf van warmte kwam hem tegemoet, alsof hij de deur naar een sauna had opengetrokken.

Rajs blik viel onmiddellijk op de vorm van Carmen, die bewegingsloos op de grond naast de bank lag, haar knieën opgetrokken tot haar buik. ‘Carmen!’ Met zijn hart in zijn keel snelde hij op haar af en pakte haar hand vast. Haar vingers waren slap in die van hem. Hij kneep erin, maar kreeg geen enkel teken van leven terug.

Achter hem hoorde Raj de zachte piep van de voordeur die langzaam dicht zwaaide. Hij keek half om en zag de deur in het slot vallen. Er klonk een luide klik.

‘Voordeur vergrendeld,’ zei ARIA.

Hernieuwde confrontatie

Ellen Kusters

De pijn was ondraaglijk. Zodra ik mijn ogen probeerde te openen, was het alsof duizenden piepkleine mesjes in mijn schedel prikten en een poging deden mijn hoofd doormidden te snijden. Een golf misselijkheid overspoelde me en ik kokhalsde net zolang tot mijn eten een weg naar boven en een uitweg door mijn mond had gevonden.

Een zure, weeïge lucht verspreidde zich onmiddellijk en ik trok mijn neus op. Waar was ik en wat was er gebeurd? Het laatste wat ik me kon herinneren, was de aanblik van de enorme vrachtwagen die plots voor me opdoemde.

O god, had ik een ongeluk gehad en was ik nu dood? Het was aardedonker en ik dacht dat ik ’s ochtends vroeg was vertrokken. Toch? Ik wist het niet meer. Het deed te veel pijn om erover na te denken. Ik werd opnieuw misselijk en dwong mezelf rustig te blijven.

Een hard getik drong mijn oor binnen en maakte dat mijn hoofd begon te bonken. Ik wilde gillen: Houd op, het doet zeer, maar er kwam geen geluid over mijn lippen. Een zwak gekras klonk uit mijn kurkdroge mond. Ik was zó moe.

‘Hou vol, mevrouw. Hulp is onderweg. Probeer stil te blijven liggen.’ Een vriendelijke, onbekende stem klonk van ver weg. Ik hoorde de woorden, maar begreep ze niet. Ik dreigde weg te vallen en wist instinctief dat ik moest proberen om wakker te blijven. De duisternis trok aan me, lonkte en verleidde me en ik wilde niets liever dan toegeven aan het fijne gevoel. Meegesleurd worden in de vergetelheid, waar ik deze intense pijn niet meer zou voelen. Wat kon het voor kwaad om even uit te rusten?
‘Mevrouw, u moet wakker blijven. Luister naar mijn stem. Het zal niet lang duren, voordat ze u uit de auto bevrijd hebben. Hoort u mij nog, mevrouw?’

Ik opende mijn ogen om naar de eigenaar van de stem te kijken, maar het bleef zwart. Opeens was de pijn even verdwenen om voor een ander gevoel plaats te maken. Een allesoverheersende angst maakte zich van me meester toen het besef tot me doordrong. Ik zag niets! Alles was en bleef zwart. In paniek bewoog ik wild en de pijn kwam in alle hevigheid terug. Ik hield me abrupt stil en fluisterde: ‘Ik zie niets. Help me alsjeblieft.’ Of de man me had verstaan, wist ik niet.

‘Probeert u vooral rustig te blijven. Ik blijf bij u totdat hulp is gearriveerd. Dat beloof ik.’

Ik blies mijn ingehouden adem langzaam uit en probeerde op deze manier mijn verhoogde hartslag naar beneden te brengen. Het hielp niet. De paniek die door mijn lijf raasde, was te krachtig. Ik jammerde zachtjes.

‘Heeft u veel pijn?’ De stem hield aan. Het stelde me gerust, maar ergens wilde ik dat hij ophield met praten. Ik had gewoonweg de puf niet om te antwoorden.

‘Wat is uw naam? Weet u welke dag het is?’

De man was volhardend. Iedere keer wanneer ik mezelf dreigde over te geven aan de duisternis, haalde de stem mij terug.

‘Ik heet Marit,’ ik wist niet of ik het echt had gezegd of het alleen dacht. ‘Ik weet niet welke dag het is.’

‘Goed, Marit. Heel goed. Ik ben Jim. Het is vandaag vrijdag en het is nu acht uur in de ochtend.’

Het enige wat ik wilde, was dat hij nu echt zijn mond hield. Had hij niet in de gaten dat ik pijn had en wilde slapen? Heel even maar, om de pijn niet te hoeven voelen. Waarom bleef hij me vragen stellen en tegen me praten? Ik kon niet helder nadenken. Alles deed zeer, ik zag niets en bovendien had ik geen idee wat er was gebeurd.

In de verte hoorde ik sirenes. Hun geluid kwam steeds dichterbij en de hoge tonen deden zeer in mijn hoofd. Gal liep in mijn mond en ik voelde me weer misselijk. Laat dat geluid in godsnaam stoppen.

‘Je doet het goed, Marit. De ambulance en politie zijn er bijna. Blijf wakker. Luister naar mijn stem, dan komt het goed.’

De stem en het geluid van naderende sirenes vochten in mijn hoofd om aandacht en maakten me zowat krankzinnig.

Terwijl de geluiden om voorrang streden, kwam plotseling een penetrante geur mijn neus in, die me doodsbang maakte. Ik rook benzine. De geur werd indringender en ik werd nog lichter in mijn hoofd. Zou de auto zo ontploffen? Misschien was het beter als het zo zou aflopen. Alles was beter dan deze verschrikkelijke pijn. Ik wilde niets meer voelen. Ik hield van de duisternis die me troostte met zijn aanwezigheid. Kom maar bij mij, ik maak je beter. Geef het op, geef je over aan mij. Je bent er bijna. Je hoeft alleen maar te slapen.

De zalvende stem leek mijn gezicht te strelen. Ik wilde zo graag dat het stopte. Die pijn. De geur van benzine maakte me high en het was daarom bijna gemakkelijk om toe te geven aan de lokroep van de zwarte vergetelheid.

‘Mevrouw, we halen u hieruit. Probeer zo stil mogelijk in uw stoel te blijven zitten en u niet te bewegen.’ Een andere stem haalde me terug en ik concentreerde me op zijn stem. De stem was nu weer weg en niet veel later hoorde ik metaal dat scheurde. Mijn god, dit was te veel. Mijn hoofd barstte uit elkaar en vuurwerk ontplofte in mijn hoofd, zodat ik lichtflitsen zag en de felle kleuren elkaar in een razend tempo afwisselden. Toen werd het zwart voor mijn ogen en gaf ik me eindelijk over aan de duisternis.

Het geluid van piepende wieltjes drong mijn gehoor binnen. Totaal gedesoriënteerd probeerde ik me te herinneren waar ik was en wat er was gebeurd.

‘Mevrouw van Dongen? Marit? Ben je wakker?’ Een heldere, zachte vrouwenstem klonk aan mijn rechterkant. Ik wilde mijn ogen openen om te zien wie er tegen me praatte, maar het lukte niet. Mijn handen reikten naar mijn gezicht en mijn vingers stuitten op een dik pak verband om mijn ogen.

Opeens herinnerde ik me hoe ik in mijn auto vastzat, nadat ik een ongeluk had gehad met een vrachtwagen. Ik herinnerde me alleen de pijn, de angst, de stem van de onbekende man die bij me was gebleven.

‘J…j…ja.’ Iets wat klonk als mijn stem antwoordde. Het klonk anders, hees.

Een warme hand duwde me zacht dwingend terug in de kussens. Ik was omhooggekomen, zonder dat ik het in de gaten had.

‘Ik zie niks. Er zit verband voor mijn ogen. Kunt u dat eraf halen?’ Ik hoorde de wanhoop in mijn stem.

‘Nee Marit,’ zei de stem en ik hoorde het medeleven erin doorklinken. ‘Ik kan het verband niet verwijderen. De dokter is op weg naar je. Hij zal je vertellen wat er is gebeurd. Heb je veel pijn?’

Nadat ze me deze vraag had gesteld, schoot er meteen een messcherpe steek door mijn hoofd. Ik had me waarschijnlijk te snel bewogen.

‘Ja, mijn hoofd doet pijn. En mijn mond is zó droog. Mag ik alsjeblieft een slokje water?’

‘Je moet voorzichtig drinken en niet te veel, oké?’ De zuster tilde mijn hoofd iets omhoog en even later kwam een rietje tegen mijn lippen. Ik zoog er voorzichtig aan en de koele vloeistof stroomde in mijn mond. Dankbaar slikte ik het water door en toen ik opnieuw wilde drinken, werd het glas weggehaald.

‘Dat is even voldoende. Probeer maar rustig te blijven liggen. De dokter is er.’

Ik zakte terug in het kussen en slaakte een zucht. Alleen al van een slokje water drinken was ik bekaf.

‘Dag Marit. Mijn naam is dokter Van Beeck. Je hebt twee dagen geleden een ernstig auto-ongeluk gehad. We hebben je voor de zekerheid een dag en nacht in kunstmatige slaap gehouden. Ik moet je helaas meedelen dat je door het ongeluk blind bent geworden. De andere verwondingen zullen allemaal volledig genezen. Het spijt me dat we de schade aan je ogen niet konden herstellen.’

Een stilte viel en de betekenis van zijn woorden drong nauwelijks tot me door. Ik wist het al, dus het kwam niet echt als een verrassing. Ik hoopte dat hij het mis had. Voor altijd blind zei de dokter. Dat kon toch niet?

‘Marit? Heb je gehoord wat ik zei?’

‘Hè? Ja, ik hoorde u. U zei dat ik voor altijd blind zou zijn. Dat is zeker een vergissing. Als ik straks beter ben, kan ik weer zien, hoor. U maakt vast een fout.’

‘Nee, ik maak geen fout. Het spijt me, maar je zicht komt nooit meer terug.’

Ik draaide mijn gezicht weg van zijn stem, omdat ik voelde hoe hij met medelijden naar me keek. Zijn blik brandde bijna een plek in mijn gezicht. Ik wilde zijn medelijden niet. Ik wilde weer zien. Hij moest me beter maken.

‘Er is iemand hier die je wil bezoeken. Hij wacht in de gang. Zal ik hem binnenroepen?’

Wie kon dat zijn? Ik knikte daarom maar, vooral omdat ik nieuwsgierig was.

‘Goed, ik zal hem wenken,’ zei dokter Van Beeck. Ferme voetstappen klonken door de verder stille ziekenhuiskamer, totdat ze vlak bij mijn bed stilhielden.

‘Ahum,’ kuchte de onbekende en ik herkende zijn stem meteen. Het was de man die bij me was gebleven na mijn ongeluk. Dankzij hem leefde ik misschien nu nog.

‘Je weet vast niet wie ik ben, maar ik weet wel wie jij bent. Dat moet een raar gevoel zijn, kan ik me voorstellen.’

‘Ik weet je naam niet meer, maar jouw stem zal ik nooit vergeten. Jij bent bij me gebleven, tot de medische hulp ter plekke was. Je hebt ervoor gezorgd dat ik bij bewustzijn bleef. Ik weet niet hoe ik je daarvoor kan bedanken.’ Vermoeid ging ik liggen. Praten kostte me veel moeite en deed zeer aan mijn hoofd.

‘Ik heb het graag gedaan. Ik deed wat ieder ander ook zou doen in deze situatie: een medemens helpen. Ik heet Jim, trouwens. Ik verwacht dat je misschien nog wel meer dingen niet meer weet.’

‘Het is heel normaal dat mensen met deze verwondingen stukken uit hun geheugen kwijt zijn. Dat kan vanzelf terugkomen. Het kan echter ook blijvend verdwenen zijn. De tijd zal het leren,’ zei de arts.

Ik slikte. Daar had ik niet over nagedacht. Misschien zou ik me nooit meer herinneren wat er precies was gebeurd. Het leek me afschuwelijk om het niet te weten. Aan de andere kant kon het ook een zegen zijn. Waarom die pijn en angst opnieuw voelen en herinneren?

‘Ik wilde even zien hoe het met je gaat. Ik ben gebleven totdat de ambulance was vertrokken en ik niks meer kon doen. De afgelopen dagen heb ik vaak aan je gedacht. Hoe het met je zou zijn en of je je beter voelde.’

‘Mijn hoofd doet vreselijke pijn en,’ ik haperde, ‘ik ben blind. Mijn zicht zal nooit meer terugkomen.’ Hete tranen prikten tegen mijn oogleden om een weg naar buiten te vinden. Het dikke verband hield ze tegen.

‘Wat verschrikkelijk voor je. Ik kom je iedere dag opzoeken en opvrolijken, zolang het nodig is.’

Ik was gevleid door zijn woorden. Dat een vreemdeling dit voor me wilde doen. Toch knaagde er diep vanbinnen iets. Ik schudde het nare gevoel vlug van me af. Ik moest blij zijn.

‘Zijn je ouders er niet?’

Deze vraag raakte me en bezorgde me de rillingen. Mijn ouders? Ja, waar waren zij? Hoe kon het dat ik nog geen seconde aan hen had gedacht. Aan niemand eigenlijk. Nu ik mezelf toestond om aan de mensen uit mijn omgeving te denken, was er alleen een zwart gat. Een grote leegte. Er kwam niemand in mijn gedachten. Ik ging rechtop zitten. Mijn adem werd afgesneden en ik moest mijn best doen om lucht te krijgen. Mijn oksels werden langzaam vochtig en een vieze zweetlucht verspreidde zich.

‘Het spijt me, Marit. Ik wilde je niet van streek maken,’ zei Jim. Er klonk berouw in zijn stem. Blijkbaar stond de dokter ook nog naast mijn bed, want hij zei:

‘Het is niet erg dat je je niemand herinnert. Bij mensen met dit soort hoofdwonden treedt meestal geheugenverlies op. Vaak komen de herinneringen na rust en herstel vanzelf terug.’ Het bleef even stil en toen vervolgde hij:

‘Het spijt me dat ik je dit moet vertellen, maar je ouders zijn zes jaar geleden bij een fataal auto-ongeluk om het leven gekomen. Je bent hun enige dochter, er is geen andere familie.’

Ik gilde het uit: ‘Nee, dat kan niet waar zijn. Alsjeblieft, zeg me dat dit een nachtmerrie is.’ De pijn in mijn hoofd viel in het niet bij de pijn in mijn hart. Ik besefte dat ik deze klap al eerder had moeten verwerken, maar het was alsof het me nu voor de eerste keer overkwam. De mesjes in mijn hoofd vielen me opnieuw aan en ik greep het met beide handen zo stevig vast, dat ik bang was dat ik het van mijn romp zou trekken.

Vanuit de verte hoorde ik dokter Van Beecks stem:

‘Het lijkt me het beste als u nu vertrekt. Marit moet slapen.’

‘Ga weg allemaal. Laat me alleen.’ Ik realiseerde me pas dat ik het hardop had gezegd, toen Jim zei: ‘Sorry, Marit. Het was niet mijn bedoeling om je te kwetsen. Ik kom een andere keer terug.’

Ik gaf geen antwoord. De woorden kwamen niet en ik had te veel pijn. Niet veel later werd ik slaperig en langzaam terug gezogen in de geruststellende duisternis.

In de weken die volgden, kwam Jim iedere dag op bezoek. Volgens mij kreeg ik kalmerende middelen toegediend, want mijn emoties waren afgevlakt. De pijn ook en dat luchtte me op. Doordat mijn hoofdpijn minder werd, werd ik ook rustiger. Of misschien berustte ik in mijn lot.

Wat was gebeurd, kon immers niet worden teruggedraaid. Het gekke was dat ik eraan wende om in duisternis te leven. Na een paar dagen blind zijn, was dit mijn nieuwe werkelijkheid. De eerste tijd had ik gehuild en geschreeuwd dat het niet eerlijk was, waarom het mij was overkomen en waarom ik me niets herinnerde.

Ik was slachtoffer en gedroeg me ernaar. Ik vermoedde dat ze me daarom pillen gaven. Het personeel in het ziekenhuis was zó lief voor me. Ik werd ontzettend goed en liefdevol verzorgd. De dagen regen zich aaneen en er ontstond een voorspelbaar ritme.

Ik vroeg regelmatig wanneer ik naar huis mocht, omdat ik wist dat ik hier niet eeuwig kon blijven. Thuis? Waar was dat? Hoe moest ik me daar staande houden? Ik kon helemaal niets en was veranderd in een hulpeloos en afhankelijk iemand. Joyce, mijn lievelingsverpleegster, vertelde me dat ze niet goed wisten waar ze me het beste konden plaatsen. Ik was te jong om naar een verpleeghuis te worden overgeplaatst, maar kon hier niet eeuwig blijven. Dat begreep ik maar al te goed. Mijn geheugen liet me nog altijd in de steek.

’s Nachts droomde ik veel. Beklemmende, angstige dromen met flitsen over een man. Ik had geen idee wie hij was, wat ze betekenden en of ze me iets duidelijk wilden maken.

Het contact dat ik opbouwde met Jim was hecht. Hij vertelde me alles over zijn werk als IT-er bij een groot bedrijf. En hoewel ik dacht dat het oersaai zou zijn, praatte hij erover alsof hij een avonturier was die iedere dag nieuwe dingen beleefde. Hij had veel hobby’s; hij fotografeerde, maakte muziek, reisde veel en als klap op de vuurpijl hield hij enorm van parachutespringen. Hij ging iedere week bij zijn moeder eten en bracht dan haar lievelingsbloemen voor haar mee.

Aangezien mijn geheugen me nog altijd in de steek liet, kon ik hem niets over mezelf vertellen. In al die tijd was er geen enkel familielid, vriend of collega op bezoek gekomen en ik begon te geloven dat ik echt alleen op de wereld was. Ik had geen idee wie me zou kunnen opzoeken, dus vroeg ik niets. Het was misschien ook maar beter om niet te weten dat ik eigenlijk geen vrienden had.

Heel soms bekroop me een angstig gevoel, wanneer Jim me over zijn leven vertelde. Ik kon het echter niet verklaren en drong het nare gevoel daarom weg. Waarom zou ik hem wantrouwen, terwijl hij de enige was die me trouw bezocht?

Eén keer zei Jim dat ik veel van verbenaplantjes hield, omdat ik fan was van The Vampire Diaries, en had hij een schattig mandje met de paarse plantjes meegebracht. Hij zei tenminste dat de bloemetjes paars waren en het mandje schattig was.

Ik vond het een vreemde uitspraak, omdat ik me niet kon herinneren er ooit iets over tegen hem te hebben gezegd. Bovendien wist ik niet eens of het waar was, omdat ik het me niet kon herinneren. Toch besteedde ik er verder geen aandacht meer aan en het vreemde voorval verdween naar de achtergrond.

Eindelijk brak de dag aan dat ik naar huis mocht. In de tussenliggende weken was mijn huis zodanig aangepast dat ik mezelf er kon redden.

Waar ik héél blij mee was, was mijn hond Lucky. Een blindengeleidehond die me werd toegewezen om me te steunen, helpen en gezelschap te bieden. Al kon ik haar niet zien, toch wist ik precies hoe ze eruitzag. Een golden retriever met een zachte, warme vacht, als ik haar aaide kreeg ik een warm gevoel vanbinnen. Lucky voelde namelijk haarfijn aan wat ik nodig had en week niet van mijn zijde. Ze mocht in het ziekenhuis al bij me zijn, zodat we aan elkaar konden wennen en ik haar commando’s kon leren met hulp van mijn begeleider.

Jim was minder enthousiast over haar. Hoewel ze een ontzettend goed en zachtaardig karakter had, gromde en blafte ze als Jim in de buurt was. Ik begreep niet waarom.

‘Heb je soms aan haar staart getrokken?’ plaagde ik.

‘Hoezo? Wat denk je wel van mij? Natuurlijk niet,’ reageerde Jim kortaf. Het was de eerste keer dat ik een harde ondertoon in zijn stem hoorde, alsof het hem grote moeite kostte zijn woede onder controle te houden.

‘Ik maakte maar een grapje,’ zei ik daarom vlug.

‘Dat weet ik toch, gekkie,’ de rare toon in zijn stem was verdwenen en het ongemakkelijke moment ook.

Jim bracht me naar huis en ik was hem erg dankbaar voor alles wat hij voor me had gedaan de afgelopen tijd.

‘Zo dames, we zijn er,’ zei Jim toen we voor de deur van mijn appartement stopten.

‘Laten we maar eens gaan kijken hoe alles eruitziet,’ grapte ik.

Lucky bleef de hele tijd bij me en leidde de weg. Dankzij mijn rijbewijs hadden ze achterhaald waar ik woonde. Dat bleek in een fijn appartementencomplex op de eerste etage. Omdat ik nog steeds geen herinneringen had, wist ik niet hoe mijn huis eruitzag. Nu zou ik dat nooit meer te weten komen en dat raakte me. Lucky duwde zacht haar snuit tegen me aan en likte troostend mijn hand.

Een frisse, bloemige geur dreef mijn neus binnen, toen we binnenstapten. Ik vertrouwde volledig op Lucky en liet haar de weg wijzen. De eerste dagen was het flink wennen en aanpassen en ging er van alles mis, maar langzaam vond ik een ritme.

Jim bleef me trouw opzoeken en nam regelmatig cadeautjes mee. Het geneerde me dat hij dacht iets te moeten meebrengen. Eigenlijk wilde ik liever meer afstand bewaren, maar vond het lastig dit tegen hem te zeggen. Hij was nog steeds net zo aardig en behulpzaam. Toch begon ik vaker te twijfelen aan zijn gedrag en zijn gevoelens voor mij. Ik wilde geen relatie, maar Jim stuurde langzaam aan op meer intimiteit. Ik bedacht daarom smoesjes om niet te hoeven afspreken. Gelukkig belde hij meestal om zijn bezoek aan te kondigen. Ik vond het makkelijker om te zeggen dat het niet goed uitkwam, dan wanneer hij onverwachts voor de deur stond. Ik moest een manier bedenken om van hem af te komen, zonder hem daarbij te kwetsen. Dat verdiende hij niet.