De acht poorten

De acht poorten

deel 1

Ronald van Assen

De acht poorten

Deel 1

Ronald van Assen

Eerste druk januari 2020

Uitgever: Godijn Publishing

Coverontwerp: Jen Minkman

Coverfoto: Ronald van Assen

Illustraties: Ronald van Assen

ISBN 978-94-92115-21-7

ISBN 978-94-93233-24-9

NUR 336/285

©2020 Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Godijn Publishing.

Ron & Geertje trilogie

De acht poorten - deel 1 (2020)

Een boodschap uit het verleden - deel 2 (2020)

Het gevaar van het water - deel 3 (2021)

De zoektocht naar de waarheid is

waardevoller dan het bezit ervan.

Gotthold Ephraim Lessing

Voorwoord

Dit boek gaat over Delft. De plaats waar ik ter wereld kwam en een groot deel van mijn leven heb gewoond. De stad waar mijn hart ligt, de mooiste stad van ons land.

Het verhaal begint in het heden. Al snel belandt de lezer in het verleden. In het midden van de zeventiende eeuw om precies te zijn. De periode dat Delft een van de belangrijkste steden van ons land was.

Het verhaal is verzonnen. Toch zit er een historische kern van waarheid in. De straten en locaties die in het boek voorkomen, bestonden echt. Ik heb de gegevens mede aan de hand van oude stadskaarten uitgezocht. Ook de bekende Delftenaren leefden rond die tijd. Van sommigen wist je wellicht niet eens dat ze in Delft woonden. Misschien hebben ze meegemaakt wat er in dit boek beschreven staat? Wie zal het zeggen.

Veel van de locaties hebben voor mij een speciale betekenis. Zo werkte mijn opa vroeger in de Botanische Tuin en liep ik als kind regelmatig over de Nassaulaan. Een aantal uitspraken en herinneringen van Ron en zijn ouders zijn daarom die van mijzelf.

De personen die in het verhaal voorkomen – met uitzondering van de bekende Delftenaren – zijn niet willekeurig gekozen. Ze hebben voor mij een bijzondere betekenis. Ze verwijzen wat naam of eigenschappen betreft naar familieleden. Het is voor mij een vorm van eerbetoon, vooral voor degenen die tijdens mijn kindertijd zijn overleden.

Wanneer je als lezer zin krijgt om Delft te bezoeken, raad ik je aan dat zeker te doen. Om een bezoek wat extra’s te geven, heb ik achter in het boek wandelroutes opgenomen. Deze routes voeren je langs locaties uit dit boek. Helaas niet door het verleden.

Als je dan in Delft bent, je ogen dichtdoet en even alles van je laat afglijden, pas dan goed op ... Wie weet waar je bent als je je ogen weer opent. Of kan ik beter zeggen: in welke tijd je bent beland?

Ronald van Assen

Bodegraven, 2020

1. Ik ben Ron

Ik woon in een van de saaiste straten van Delft: het Frisoplein

‘Ronnie, ga je die boodschappen doen of hoe zit dat?’

…

‘Ronnie, ga je die boodschappen nou nog doen? Anders doe ik het zelf wel weer.’

‘Ja, zo. Even dit level afspelen.’

‘Dat zei je een uur geleden ook al. Kun je niet stoppen en doen wat ik je vraag?’

‘Nee, want ik kan dit spel niet tussendoor opslaan.’

‘Ik wou dat je eens wat anders deed dan constant achter die computer zitten. Ik was vroeger altijd buiten te vinden als het mooi weer was.’

‘Nou, boeie.’

‘En houd eens op met dat boeie. Dat zeg je maar tegen je leraar op school. Die wordt ervoor betaald. Ronnie, werk nou mee en kom achter dat ding vandaan.’

‘Oké, maar houd eens op met dat Ronnie. Ik ben geen kind meer. Ik ben al zestien.’

‘Ik houd pas op met Ronnie zeggen als jij luistert.’

‘Oké, wat moet ik halen?’

‘Je gaat me toch niet vertellen dat je het vergeten bent?’

‘Zeg het gewoon!’

‘Ik schrijf het voor je op een briefje.’

‘Moet ik het in De Veste halen of hier op de Nassaulaan?’

‘Dat moet je zelf weten. Het is mooi weer voor een wandeling. Als ik jou was, zou ik naar De Veste gaan.’

‘Dan wordt het de Nassaulaan ...’

Zo, ik ben Ron. Voluit heet ik Ronaldus Augustinus Beijersbergen van Henegouwen. Een hele mond vol, alleen je hebt er geen bal aan. Mijn ouders noemen me altijd Ronnie, ondanks dat ik al zestien ben. Die behandelen me als een kind.

Ik woon in een van de saaiste straten van Delft: het Frisoplein. Er is hier werkelijk niets te doen. Er komt zelfs bijna geen verkeer langs.

Mijn moeder heb je al ontmoet. Die vindt het Friso-plein fantastisch. Die is niet echt van deze tijd. Ze is meestal wel oké hoor ... alleen ze snapt niet wat ik zo leuk vind aan computerspelletjes.

Ze is altijd bezig met haar plantjes. Daarom vindt ze het zo fijn om aan het Frisoplein te wonen. Het enige wat we hier in overvloed hebben, is groen.

Mijn moeder werkt een paar dagen per week in de Botanische Tuin. Ze probeert mij soms over te halen te komen helpen. Moet je je voorstellen. Ik in de Botanische Tuin, in de zomer, in die snikhete kassen.

Mijn vader is helemaal gestoord. Die leidt als gids toeristen rond in de binnenstad om ze te vertellen hoe prachtig Delft is. Nou, boeie.

Het enige wat ik leuk vind aan de binnenstad zijn de terrasjes. Dat is de enige plek waar je me wel eens kunt vinden, naast mijn vaste plek achter de computer dan.

Als mijn vader eenmaal begint met zijn lofzang over Delft berg je maar ... Dan ben je de komende uren niet van hem af. Hij ratelt door als een kip zonder kop.

Wat kan mij het schelen dat Willem van Oranje op 10 juli 1584 is vermoord. Of dat het beeld van het Melkmeisje bij de Nieuwe Kerk gebaseerd is op een schilderij van Vermeer. Of dat Fabritius op 12 oktober 1654 in zijn huis aan de Doelenstraat samen met het kruitmagazijn de lucht in is gevlogen. Misschien dat die toeristen dit soort onzin leuk vinden. Volgens mij worden ze verplicht om naar die zwetsverhalen te luisteren. Een normaal mens gaat niet voor zijn lol tussen die oude gebouwen rondlopen om zich aan gevels te vergapen.

Ik heb die verhalen van mijn vader al zo vaak gehoord. Ik ken ze inmiddels uit mijn hoofd.

‘Als je naar de Nassaulaan gaat, wil je dan bloemen meenemen?’

‘Ja, hallo. Dat is helemaal de andere kant op.’

‘Dat is minder dan twee minuten lopen. Dat kan je best even voor me doen.’

‘Goed dan. Als ik terugkom, wil ik wel meteen verder met mijn level. Ik heb bijna een nieuw wapen vrijgespeeld.’

‘Jammer, ik had gehoopt dat je gezellig achter in de tuin komt zitten. Het is zulk mooi weer.’

‘Mam, moet dat?’

‘Het hoeft niet. Je zit steeds achter dat ding van die schietspelletjes te doen.’

‘Boeie!’

‘Ronnie!’

‘Dat vind ik nou eenmaal leuk en ik weet niets anders te doen.’

‘Goed dan. Als je wel straks wat komt drinken beneden.’

‘Dat zien we wel. Ik ga eerst je boodschappen halen.’

‘Het zijn ook jouw boodschappen, tenminste … als je vanavond iets te eten wilt hebben.’

‘Dan haal ik toch zelf iets bij de snackbar.’

Daar loop ik dan in de hitte met mijn boodschappentas, terwijl ik op dit moment weer een level van Battlefield had kunnen uitspelen. Dat is veel belangrijker! Dat snapt mijn moeder niet.

Moet ik eerst naar de Coop en dan helemaal de andere kant op om bloemen te halen. Gelukkig is mijn vader er niet bij, anders krijg ik weer dat verhaal over Nico Haak. Hij vertelt aan iedereen die het wil weten dat Nico vroeger aan de Nassaulaan woonde. Dat weet ik ondertussen wel. Als je pech hebt, gaat hij ook nog Foxy Foxtrot zingen in de supermarkt. Om je dood te schamen.

‘Heb je iets bijzonders gedaan vandaag?’

…

‘Ik vroeg of je iets bijzonders hebt gedaan vandaag, Ronnie. En schat, is er nog wat sla?’

‘Gewoon, gecomputerd en ik moest vanmiddag boodschappen doen van mam. En ik heet Ron, pap!’

‘Ach, Ronnie klinkt zo leuk.’

We eten weer van die gore sla. Het ergste is dat ik het zelf gehaald heb. Gelukkig hebben we er lekkere worstjes bij. Die lust ik tenminste. Maar ik moet er wel sla en aardappels bij nemen van mijn ouders. We krijgen zo waarschijnlijk de verhalen van pap, welke toeristen hij vandaag rondgeleid heeft en wat voor vreemde snuiters erbij zaten. Boeie!

‘Waar heb je boodschappen gedaan?’

…

‘Hallo, waar zit jij met je gedachten?’

‘Huh?’

‘Ik vroeg waar je boodschappen hebt gedaan.’

‘Oh, gewoon. Bij de Coop.’

‘Weet jij wie er vroeger aan de Nassaulaan gewoond heeft?’

‘Ja, pap. Nico Haak. Dat weet ik ondertussen wel.’

‘En weet je wat zijn grootste hit was?’

‘Ja, Foxy Foxtrot. Dat heb je al een paar honderd keer verteld.’

‘Weet je dan ook wie Nico in het begin heeft geholpen met liedjes schrijven?’

‘Weet ik veel? Boeit me niet.’

‘Polle Eduard.’

‘Wie?’

‘Polle Eduard. Die woonde in de woning onder Nico.’

‘Wie is dat nou weer?’

‘Nou ja zeg. Als echte Delftenaar moet je weten wie Polle Eduard is. Je kent de Tee Set toch wel?’

‘Schat, dat is meer van onze tijd. Laat die jongen eten. Hoe was jouw dag trouwens?’

Ja hoor. Daar gaan we …

‘Vanmorgen een bus met Fransen gehad en vanmiddag drie bussen met Japanners.’

‘Zo … dat heb je toch niet in je eentje gedaan?’

‘Nee. Maak je geen zorgen, schat. Eddie en Kees hebben meegeholpen. Kees is er zelfs een paar kwijtgeraakt.’

‘Hoe kan dat nou? Die zie je niet zomaar over het hoofd.’

‘Nee, je zou denken van niet met zijn ruim twee meter. Er waren er een paar blijven hangen bij de Visbanken en Kees was al doorgelopen naar de Choorstraat.’

‘Heeft hij ze teruggevonden?’

‘Ja, anders liepen ze nou nog door Delft te dwalen.’

‘Hij stond zeker voor de verandering weer eens moppen te vertellen aan voorbijgangers.’

‘Mam, ik hoef niet meer …’

‘Dat kleine beetje kun je best opeten.’

‘Je weet toch dat ik geen sla lust.’

‘Ronnie, de kindjes in de derde wereld …’

‘… ja, die zouden er een moord voor doen. Ik weet het. Dan stuur je het lekker daar naartoe.’

‘Geef maar hier. Dan eet ik het wel op. Zonde om weg te gooien.’

‘Je lijkt oma wel. Die zegt dat ook altijd.’

‘Dat komt omdat ze de oorlog heeft meegemaakt.’

‘Over oorlog gesproken, mam. Ik heb bijna weer een level uitgespeeld. Mag ik van tafel?’

‘Het is dat je het zo netjes vraagt. Maak het niet te laat.’

‘Hoezo? Ik heb vakantie. Ik kan morgen uitslapen.’

‘Als je dat dan ook doet.’

Zo, ik ben eindelijk van tafel. Hoef ik die verhalen niet meer aan te horen. Vanavond kan ik zeker twee levels van Battlefield uitspelen en morgen heb ik de hele dag de tijd. Tenzij mijn moeder weer iets voor me verzint …

2. In de Botanische Tuin

Hoe ze samen in de kassen keken naar het

kruidje-roer-mij-niet

Wat is het warm. De zon schijnt al uitbundig. Ik heb honger.

‘Jij hebt lang geslapen, Ron. Je vader is al naar zijn werk.’

‘Ik sliep pas heel laat door die rot muggen.’

‘Ja, dat heb je in deze tijd van het jaar. Ik zal in de stad naar een klamboe kijken, alleen zijn die krengen zo duur. Wil je vandaag iets voor me doen, Ron?’

‘Ligt eraan wat het is …’

Altijd voorzichtig zijn. Voor je het weet, krijg je een of andere vervelende klus in je maag gesplitst.

‘Vanmiddag wil ik naar de kapper in de Simonsstraat en daarna naar de sportschool.’

‘Om met je vriendin te kletsen, bedoel je.’

‘Nee hoor, om te sporten dus als jij me nou vanmorgen …’

‘Nee, ik ga je echt niet helpen in die Tuin. Bekijk het effe. Het is niet te harden zo heet vandaag.’

‘Ik moet ook werken en jij hebt anders toch niets te doen.’

‘Ik heb vandaag met mijn clan afgesproken om co-op in Battlefield te spelen.’

‘Om wat te doen?’

‘Met meerdere mensen tegen elkaar spelen.’

‘Zeg dat dan. Wil je me echt niet helpen vanmorgen?’

‘Wat moet er gebeuren?’

‘We gaan de vijver schoonmaken en je weet wat die vijver voor mij betekent.’

Ja, hoor … inspelen op mijn gevoel. Daar is mijn moeder goed in. Je weet wat die vijver voor mij betekent. Alsof ik dat niet weet. Als kind moest ik eindeloos aanhoren hoe mijn moeder in haar jeugd met haar vader meeging naar de Tuin. Hoe leuk ze het vond dat haar vader in de Tuin werkte. Hoe ze samen in de kassen keken naar het kruidje-roer-mij-niet. Dat ze op de tractor mocht zitten. Hoe ze in de grote kas net over de rand van de vijver kon kijken naar de goudvissen.

Dat ze het zo bijzonder vindt dat zij het werk van haar vader kan voortzetten.

‘Oké, goed dan. Alleen niet de hele ochtend.’

‘Dat heb je mij toch niet horen zeggen. Vanmiddag kun je weer computeren.’

‘Ga jij vast naar de kas? Ik begin met de volière.’

‘Ik wou eigenlijk eerst naar die nieuwe uitkijktoren.’

‘Dat is ook prima, zolang je niet expres een tijd in die toren blijft zitten.’

‘Wat denk je weer slecht over me.’

‘Dat komt omdat ik je een beetje ken. En let op met de treden, die kunnen glad zijn. Als je klaar bent, kun je in de kas naar Aad vragen. Hij kan je vertellen wat er moet gebeuren. Als ik hier klaar ben, kom ik ook naar de kas.’

‘Hoe ziet die Aad eruit?’

‘Het is een wat oudere man. Je herkent hem wel. Hij houdt hier alles zo netjes bij dat we hem Aad proper noemen.’

‘Aad hoe?’

‘Proper.’

‘Wat is dat nou weer.’

‘Dat is een oud woord en betekent zoiets als opgeruimd en netjes. Wist je trouwens dat hij met jouw opa heeft samengewerkt?’

‘Nou, het zal allemaal wel. Ik wil eerst naar de uitkijktoren.’

‘Veel plezier en je weet het …’

‘Ja ja, niet expres lang in die toren blijven.’

Dat heb ik mooi voor elkaar. Ik blijf hier gewoon een tijd zitten. Niemand die me ziet. Zolang mijn moeder me niet komt zoeken, is er niets aan de hand.

Best wel cool is die toren gemaakt met takken en bladeren. Je kunt bijna de hele Tuin overzien en niemand die jou ziet. Dit is de perfecte plek voor een sluipschutter in Battlefield.

‘Kom je me nog helpen, Ron?’

‘Huh.’

‘Jij bent toch Ron? Je moeder zei dat ik je hier kon vinden.’

Nee hè, ontdekt! Zo snel al. Moet ik alsnog helpen. Als ik direct naar beneden ga, lijkt het tenminste of ik iets wil doen.

‘Was je de tijd vergeten?’

‘Ja, zoiets.’

‘Ik dacht al, het duurt zo lang. Ik ga maar eens kijken of hij soms in slaap is gevallen. Ik ben Aad.’

‘Ik ben Ron.’

‘Wist je dat ik vroeger een paar jaar met jouw opa heb gewerkt? Dat is ondertussen een flinke poos geleden. In die tijd was de Tuin veel groter. Achterin hadden alle medewerkers een eigen volkstuin. Heb je de kassen al eens goed bekeken? We hebben een speciale kas met cactussen en we hebben een vogelspin. Vroeger hadden we ook schildpadden in de kas en vissen.’

Dat heb ik weer. Die Aad is nog enthousiaster dan mijn moeder. Hij kletst de oren van je hoofd en ik heb het al zo warm.

‘Kom, dan lopen we naar de kas en kan ik je ondertussen alles uitleggen over de verschillende planten.’

‘Ik heb eigenlijk niet zo’n interesse in planten.’

‘Hoe kan dat nou? Jouw opa was een echte tuinman en dan heb jij geen interesse in planten? Wat vind jij leuk?’

‘Battlefield.’

‘Wat is dat voor iets?’

‘Dat is een spel op de computer waar je missies moet uitvoeren.’

‘Niets voor mij zo te horen. Kom, we gaan hier naar binnen.’

Nou lekker. Is het buiten al zo heet, gaan we een kas in waar het een stuk warmer is. Wat stinkt het hier trouwens.

‘Lekker ruikt het hier, hè? Je ruikt het vocht en de planten.’

‘Ja, heerlijk!’ Een leugentje om bestwil moet kunnen.

‘Heb je de bamboe al gezien in de grote kas? Als je goed luistert, kun je het zelfs horen groeien. Weet je wat de bedoeling is?’

Jammer, ik dacht even dat hij het vergeten was. ‘Ja, iets met de vijver schoonmaken.’

‘Helemaal goed. De binnenkant van de vijverrand is bedekt met groene aanslag. Dat tast de verf aan. Die aanslag mag je met een borstel weghalen.’

‘Ik heb geen borstel bij me.’ Je kunt het altijd proberen.

‘Die ligt al voor je klaar. Kijk, daar is de vijver en op de rand ligt de borstel.’

‘Is er geen grotere want met deze ben ik morgen nog niet klaar.’

‘Nee, we gebruiken een kleine borstel anders beweegt het water te veel en dat is niet goed voor de planten.’

‘Moet er geen zeep op?’

‘Dat is niet bevorderlijk voor de waterlelies. Je weet wat de bedoeling is. Ik ben in het kantoortje mocht je me nodig hebben. Je moeder komt straks. Veel succes. En als er iets is, hoor ik het wel.’

Nou, fantastisch. Wat een feest. Met dit borsteltje gaat het me uren kosten. Ik zal maar beginnen, want als mijn moeder terugkomt en ik heb niets gedaan, zal ze dat niet leuk vinden. Het water is gelukkig lekker koel in die warme kas.

Wat ligt daar tussen die waterlelies? Het lijkt of er iets glinstert op de bodem of zou dat door de rimpeling van het water komen.

Nee, ik zie echt iets glinsteren! Misschien is het wel geld wat een toerist erin gegooid heeft. Kijken of ik erbij kan, verdien ik er ook nog iets aan.

Hè, ik kan er net niet bij. Misschien kan ik het met de borstel naar me toe trekken. Een beetje verder en dan …

Plons!

3. Een reis naar het verleden

Dat slaat nergens op, want er staan daar

van die grote huizen langs de Schie

Ik open mijn ogen en kijk recht in het gezicht van een meisje.

‘Wat doe ik hier? Waar ben ik? Wie ben jij?’

‘Dat zijn veel vragen in een keer, vreemdeling.’

Wat klinkt dat kattig.

‘Waarom noem je me vreemdeling? Wat is dit voor plek en waarom ligt er overal stro?’

‘Stel jij altijd zoveel vragen? Wees blij dat mijn vader je in onze put hoorde spartelen.’

‘In jullie put? Nee, het was een vijver. Is Aad jouw vader?’

‘Ik heb geen idee wie Aad is en over welke vijver je het hebt. Mijn vader heeft je toch echt in onze put gevonden. Je hebt geluk gehad, want we wilden net weggaan naar de volgende boomgaard.’

Ik begrijp er helemaal niets van. Speelt ze een spelletje?

‘Ho, wacht eens even … wat bazel je nou over een put en een boomgaard. Er is hier helemaal geen boomgaard, alleen een tuin. Waar zijn de kassen gebleven en wie ben jij eigenlijk?’