21 Wrede Winters

21 Wrede Winters

Twintig auteurs

Eerste druk 2021

Uitgever: Godijn Publishing

Omslagontwerp: Jen Minkman

ISBN 978-94-93233-65-2

ISBN E-book 978-94-93233-66-9

NUR 303

©2021 Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Godijn Publishing.

Verschenen in de “cijferreeks”:

15 Gezichten (2014)

25 Obsessies (2016)

23x Zwart Licht (2017)

19x Soms Niet (2018)

28 Blauwe Violen (2018)

22 Groene Kevers (2019)

18 Verloren Zielen (2019)

21 Wrede Winters (2021)

21 Zinderende Zomers (2021)

Inhoud

De zwarte schuur

Fedor de Groot

De hovenier

Cecile Koops

Tong van vuur

Frans van der Eem

Troostjas

Nel Goudriaan

Een miljoen redenen

Andra Bakker

De Indische jasmijn

Manon Dijkshoorn

Ik zie jou

Susan Schutte

Changement

Nancy van der Stap

Om de dode dooit niet

Lucy Neetens

Verbonden

Corine Binnekamp

De erfenis

Petra Knaapen

Het kwaad van Innsmouth

Silvia van Gimst

Bezeten

Ilona Poot

Het hart van de winter

Luc Vos

De dorpszoon van Cluain Glass

Marielja de Geus

De muze

Ditty van Drenth

Hersenschimmen

Hester Hoornstra

IJs en water II

Antonia Saman

Gele vlinder

Marc Uitterhoeve

Een nieuw begin

Inge Spaan

Eeuwig wrede winter

Luc Vos

De zwarte schuur

Het zilveren medaillon dat ik uit mijn broekzak haal herbergt de route van mijn leven. Het heeft mij tot nu toe de weg gewezen, met een klik klap ik het deksel open. Op de kaart die in het medaillon ligt, staat een rode lijn getekend, soms vervaagd door de erosie van weggestopte herinneringen. Het is mijn levenspad, ik volg het opnieuw om te begrijpen waar het destijds fout gegaan is. De rode lijn buigt halverwege mijn levenspad scherp af naar rechts. Voorlopig moet ik nog rechtdoor en klap het deksel dicht.

Met het medaillon nog in mijn hand kijk ik om mij heen. Ik sta op een kale vlakte, waar mijn herinneringen zich naast het pad verschuilen in grijze mistflarden. Niet zichtbaar, wel voelbaar. Het medaillon laat ik in mijn broekzak glijden. Het pad met zijn opvallende kleur is niet te missen op de kale vlakte, een kaart heb ik op dit moment niet nodig.

Er steekt een kille wind op en ik voel direct de pijn in mijn rechterhand, zoals altijd wanneer het kouder wordt. Een stekende pijn die functioneert als een zeer accurate barometer. Dit keer is de pijn nog feller dan anders.

Wanneer ik over mijn linkerschouder kijk, zie ik een donkergrijze lucht snel dichterbij komen. Een sneeuwstorm. De atmosfeer verandert, ik voel een spanning die mij lijkt te volgen, en ik ruik de statische deeltjes in de lucht. De mistflarden die boven de vlakte hangen trekken op, de herinneringen worden er niet helderder door.

Ik versnel mijn pas, maar sta plotseling op een splitsing van paden. Een wegwijzer geeft vijf mogelijke te volgen routes aan. De letters op het richtingbord zijn verweerd en nauwelijks meer te lezen. Ik weet dat het keuzes zijn. Keuzes op mijn levenspad van toen ik de keuze had. Op het bord dat richting het bos wijst, is vaag nog het woord “schuur” leesbaar.

De rode lijn op de kaart in het medaillon maakt op deze plek een scherpe bocht naar rechts, herinner ik mij. De andere vier paden buigen slingerend af naar links, van het bos af. Het bos betekent de veilige keuze, zoals ik altijd de veilige keuze gemaakt heb.

Ik kijk naar de andere paden en denk aan de naderende sneeuwstorm. Voordat deze losbarst, moet ik van de vlakte af zijn. Ik volg het pad met de rode kleur, zoals ik eerder in mijn leven gedaan heb.

De wind neemt toe en rukt aan mijn jas en broek. Ik zet de capuchon van mijn jas op. Het geluid van de wind wordt er wat door gedempt. Een sneeuwvlok dwarrelt voor mijn gezicht. Hij lijkt mij te bekijken, alsof hij zich verkneukelt over wat komen gaat. Er volgen meer vlokken, steeds meer en meer. Het pad verdwijnt langzaam onder een laag sneeuw. De sneeuw kraakt onder mijn schoenen bij iedere stap die ik zet.

Het landschap verandert geleidelijk in een witte, koude wereld. Het begint nog harder te sneeuwen en ik zie niet meer dan twee meter van het pad voor mij. Ondanks mijn dikke jas neemt de kou stukje bij beetje bezit van mijn lichaam. Ik moet snel onderdak zoeken waar ik de nacht kan doorbrengen.

‘De zwarte schuur.’ Dat stond er destijds op de wegwijzer die richting het bos wijst. Onderdak.

De sneeuw die mijn mond in waait, smaakt nergens naar, niets smaakt mij meer de laatste tijd. Ik kijk voor mij uit, de sneeuw slaat in mijn gezicht en het bos is niet meer te zien. Het pad is slechts zichtbaar als een lichte uitholling in het landschap. Ploeterend sleep ik mij voort tegen de koude wind in.

De sneeuw, de kou en het pad. Ik weet dat het allemaal symboliek is, maar waarom voelt het dan zo echt, zo intens en zo eenzaam?

Onder de eerste boom die ik tegenkom, is het sneeuwdek nog niet zo dik en zie ik de rode kleur van het pad oplichten. Ik ben op de goede weg. Tweehonderd meter verder loop ik in de luwte van het bos en haal opgelucht adem. De veilige keuze. De beste keuze, zo blijkt maar weer.

Het pad maakt een flauwe bocht naar links en komt uit bij een driesprong. Het rood van mijn levenspad slaat hier linksaf. Net zoals de lijn op de kaart in het medaillon.

‘Linksaf of rechtdoor,’ vraag ik mij hardop af. Mijn stem klinkt luid in het bos. Dan wordt het weer stil en is alleen het ruisen van de wind door de boomkruinen hoorbaar.

Het bos begint de sneeuw toe te laten en het pad rechtdoor verdwijnt langzaam onder een laag sneeuw. Ik sla linksaf, waar het pad beter begaanbaar is. De veilige keuze. Opnieuw. Zoals altijd.

Dan zie ik tussen de bomen door iets zwarts opdoemen, iets met een vaste vorm. Het pad buigt af in de richting van een zwarte schuur. De rode route eindigt bij de voordeur. Het zwart geschilderde bouwwerk is gemaakt van boomstammen met daarboven een schuin dak van golfplaten. Behoedzaam loop ik in de richting van de schuur en raak de buitenmuur aan. De verf plakt nog. Het is niet zo lang geleden dat ik de donkere gedachten voor het eerst had, het is nog vers.

Ik open de deur en stap de schuur binnen. Het is er donker. In het licht dat door de deuropening naar binnen valt, zie ik een sober ingerichte ruimte. Een bed, keukenblok, tafel en een stoel. Ik doe een stap naar voren. De deur slaat achter mij dicht en het licht van buiten valt weg. Tevergeefs probeer ik de deur te openen, hij blijft gesloten.

Een moment blijf ik besluiteloos in het donker staan. Mijn zintuigen staan op scherp, maar er komt niks binnen. Ik kijk naar boven. Door een klein dakraam schijnt daglicht naar binnen. Langzaam maakt het duister plaats voor een grijze schemer, waarin alleen de contrasten tussen licht- en donkergrijs te zien zijn. Ik weet waar ik ben, wat deze plek inhoudt, waar de schuur voor staat. De zwarte schuur als metafoor voor die donkere periode in mijn leven. Ik zit opgesloten in een ruimte zonder geluid, kleur en smaak. Mijn gemoed voelt aan als een Siberische winter, koud en meedogenloos.

Ik ga op het bed zitten, ik ben moe van de tocht naar deze plek, moe van het grijs om mij heen. Ik laat mij achterovervallen op het bed, maar kan de slaap niet vatten en ik kijk naar het grijs van het dak boven mij. RAL 7021, zwartgrijs, het kleurnummer van mijn leven. Het licht dat door het dakraam schijnt wordt meer en meer gedempt door de sneeuw die erop valt. Mijn hoop op een lichtpuntje aan het einde van de donkere tunnel vervliegt met iedere vlok die op het dak valt. Liggend in het donker zak ik weg in een schemertoestand.

Ik schrik op van gebons op de deur. Hoelang ben ik in de schuur? Het kan een dag zijn, maar ook een jaar. Voorzichtig schuifel ik in het donker richting de deur en trek aan de deurkruk in de verwachting dat de deur gesloten blijft. De deur opent zich echter en ik zie een vrouw voor de schuur staan. De wind is gaan liggen en het sneeuwt niet meer.

‘Ik kom je helpen.’ Meer zegt ze niet en ze wacht af.

Ik laat haar binnen, laat het toe dat zij mij helpt. De vrouw verlicht door haar aanwezigheid de donkere schuur en ik zie dingen die voor haar komst niet zichtbaar waren. De dakspanten blijken niet grijs, maar wit geschilderd te zijn, op het aanrecht staan blauwe kop-en-schotels en er ligt een groen vloerkleed op de vloer. Ik ruik koffie die in de percolator in de keuken pruttelt en vogels fluiten buiten het hoogste lied.

Vragend kijk ik de vrouw aan. ‘Hoe kun je mij kleur laten zien, mij koffie laten ruiken en hoe kan ik de vogels horen zingen? Alles in mijn leven was dof en grijs.’

‘Dat doe je zelf. Ik geef alleen de richting aan.’

‘De richting?’

De vrouw knikt en wijst naar een deur die mij nog niet was opgevallen. Zoals mij veel niet is opgevallen in mijn leven. Te veel is aan mij voorbijgegaan.

‘Die deur. Het is het vervolg van je levenspad. De andere zijde van het medaillon.’

Ik haal het medaillon uit mijn broekzak. Wrijf met mijn duim over de rode, veilige zijde van het medaillon en draai het dan om naar de andere, voor mij nog onbekende, gele zijde.

‘Is het een veilige route?’

De vrouw glimlacht en knikt. ‘Net zo veilig als de rode, maar leuker, leerzamer en spannender.’

Ik klik het deksel van het medaillon open. Er is een slingerende gele lijn ingetekend op de landkaart van mijn verdere leven. Soms loopt de lijn terug, dan weer scherp omhoog, maar geen enkele keer is het een saaie rechte lijn zoals bij de rode lijn wel het geval was.

‘Volg de gele lijn en je doet ervaringen op. Het leven zal zich van zijn positieve kant laten zien.’

Gespannen loop ik naar de deur en kijk om. Ze knikt mij bemoedigend toe. Met een trillende hand duw ik de deur open.

Zonlicht schijnt op mijn gezicht. De warmte van de zon verdrijft de kou uit mijn lichaam. De overgang van de zwarte schuur naar mijn nieuwe leven had niet groter kunnen zijn. De sneeuw is verdwenen en de vlakte voor mij staat in bloei met mijn nieuwe ervaringen en nieuwe herinneringen.

Ik doe een stap naar voren en sta op een pad. Een felgeel lint slingert zich voor mij uit. Wanneer ik omkijk, is de door mij zo gehate en geliefde zwarte schuur, verdwenen. Gehaat vanwege de donkere gedachten, de pijn en het emotieloze leven. Geliefd omdat het op een eigenaardige wijze vertrouwd en veilig aanvoelde. Een door angst voor het onbekende in stand gehouden schijnveiligheid.

Op de plek waar de zwarte schuur stond, staat een zwart kistje. Een aandenken aan de donkere periode in mijn leven. Een waarschuwing, dat het zwarte kistje weer kan uitgroeien tot een grote zwarte schuur.

‘Dat nooit meer,’ zeg ik kordaat.

Ik draai mij om en loop het geelgekleurde pad op. De geur van de bloemen op de vlakte is overweldigend, het gezang van de vogels een streling voor mijn oren en ik proef het zout van de nabijgelegen zee op mijn lippen.

Het geelgekleurde pad eindigt bij een hoge duin. Vertwijfeld kijk ik om mij heen. Even voel ik de angst door mijn lichaam schieten. Er is geen pad dat ik kan volgen, alleen voetafdrukken in het zand die naar alle kanten uitwaaieren. Ik moet de richting waar ik heen wil deze keer zelf kiezen.

Ik trek mijn schoenen uit, mijn sokken volgen dezelfde weg en dan voel ik voor het eerst in mijn leven zand onder mijn voeten. Warm, korrelig zand. Het zand wurmt zich tussen mijn tenen omhoog en ik loop het duin op, naar de top. Een verfrissend briesje vanaf zee verdrijft de laatste donkere gedachten uit mijn hoofd.

Wanneer ik mij omdraai, kijk ik vanaf het duin terug op mijn leven. Het bos met de zwarte schuur, de sneeuwstorm en de mistige kale vlakte zijn niet meer te zien. De bloeiende vlakte met de nieuwe herinneringen ligt uitnodigend onderaan het duin. Het ligt gereed om te worden uitgebreid met nieuwe ervaringen, groei en herinneringen.

Ik draai mij om en kijk over de zee naar mijn toekomst, het ziet er zonnig uit. Op mijn gemak loop ik het duin af richting de vloedlijn en voel het koele water over mijn voeten stromen. Het voelt heerlijk aan en ik laat mijn zintuigen mijn hersenen bestoken met beelden, geluiden, geuren, smaak en emoties. Een energiegolf stroomt, nee, stort mijn lichaam binnen en ineens spring ik in de lucht, schreeuw het uit van vreugde. Ik leef. Ik lach om mezelf, steek mijn handen in mijn broekzakken en sta ontspannen met mijn voeten in de branding van de zee te genieten.

Ik voel het medaillon in mijn broekzak en neem het in mijn hand. Het juweel dat mij tot nu toe de weg wees, heb ik niet meer nodig, voortaan kies ik mijn eigen weg. Met een fraaie boog werp ik het medaillon weg. Het schittert in de zon, voordat het met een plons onder het wateroppervlak verdwijnt.

De kringen die het medaillon achterlaat op het wateroppervlak versmelten met de golven van de zee. Ik draai mij om en slenter glimlachend een zinderende zomer tegemoet.

De hovenier

Perry Willems knikt nauwelijks waarneembaar naar de assistente van dokter Meyers, die in de hal achter haar balie troont, en loopt de wachtkamer in. Binnen lijkt het alsof de tijd heeft stilgestaan; dezelfde moeders met snotterige baby’s op hun arm, dezelfde oude vrouwen die bacillen ophoesten. Alles is precies zoals het tijdens zijn vorige bezoek aan de dorpsdokter was. Hij grijpt een beduimeld exemplaar van “Arts en Auto” van de stapel bladen op tafel en pretendeert te lezen.

‘Je ziet er niet goed uit,’ zegt dokter Meyers, terwijl hij Perry observeert.

‘Ik voel me ook shit, ik heb sterkere pillen nodig.’ Perry wrijft over zijn kaler wordende schedel en zucht. ‘Ik val na mijn werk om van vermoeidheid en moet pillen slikken om wakker te blijven.’

‘Sterkere krijg je niet van me, straks kun je niet meer zonder.’

Hij verstrakt en voelt de ader aan de zijkant bij zijn slapen kloppen. Kalm blijven, anders krijgt hij de pillen zeker niet. ‘Ik zou denken dat het mijn eigen verantwoordelijkheid is en die neem ik ten volle. Ik heb ze nodig.’

De dokter houdt voet bij stuk.

Perry stampt de spreekkamer uit en gooit de deur met een enorme knal achter zich dicht.

De volgende morgen rinkelt zijn wekker hem om zes uur wakker. Hij knipt het bedlampje aan en laat zijn ogen wennen aan het licht. Nu zijn armen niet langer onder het warme dekbed verstopt zijn, merkt hij hoe koud het is. Had hij maar voldoende geld op zijn rekening, dan zou hij nooit meer naar die zeurende vrouwen met hun klote tuinen gaan en blijven liggen, zolang hij wil. Vloekend zwaait hij zijn benen over de rand van zijn bed en loopt stram naar het toilet.

Perry trekt zijn fiets uit het schuurtje achter zijn huis. Zijn blik blijft een tel op zijn grootste schat rusten. In het schemerlicht ontwaart hij de rij met glinsterende ogen. Zorgvuldig sluit hij de deur achter zich af. Hij neemt het fietspad langs de rivier en trapt op zijn dooie akkertje op de pedalen. Zijn gedachten dwalen af naar de avond tevoren, toen hij tijdens een levend rollenspel, verkleed als ridder, een middeleeuwse scène naspeelde. In de fantasiewereld van het verleden, waarin helden met zwaard en knots strijden, vervaagt het onderscheid tussen spel en realiteit en heeft hij het gevoel dat hij ergens bij hoort. Hij heeft het publiek laten huiveren van angst met zijn goed gelukte spektakelexplosies.

‘Goedemorgen.’ Een vrouw die haar hond uitlaat, verstoort zijn mijmeringen.

Stom mens. Zwijgend fietst hij verder over het fietspad met daarnaast de witte stammen van berkenbomen. Op de rivier is het rustig, net als in het dorp waar nooit iets te beleven valt en waar een door de wind omvergeblazen boom dagenlang het onderwerp van gesprek kan zijn.

Wat doet hij hier, vraagt hij zich voor de zoveelste keer af. Hij kent het antwoord op die vraag. Geld! De huurprijzen in de stad zijn niet voor hem weggelegd en voor een hovenier is buiten de stad sowieso meer werk te vinden.

Aangekomen op zijn bestemming, smijt hij zijn fiets tegen de heg voor het huis en loopt naar de voordeur. Hij houdt de bel extra lang ingedrukt.

‘Rustig aan, ik hoor je wel.’ Rita zwaait de voordeur open en laat hem binnen. ‘Er is vandaag meer dan genoeg te doen.’

Zonder een woord te zeggen, stapt hij over de drempel. Vol walging gluurt hij naar Rita, die een veel te korte rok draagt voor haar leeftijd en een te strak zittend truitje dat haar volle borsten omspant. De dunne stof tekent haar tepels af. Door de lange, schaars verlichte gang loopt hij achter haar aan naar de achterdeur en de tuin. Hij laat zijn blik afglijden en wordt de spataders rond haar knieën gewaar.

‘Vandaag moet je eens opschieten met het vellen van die boom, want vorige keer liep je maar te lummelen en sigaretjes te roken. Ik betaal per uur, dus is het mijn geld dat je laat verdampen.’

In gedachten telt hij tot tien en voelt de stoom bijkans uit zijn oren komen. Lummelen! Op een hele dag krijgt hij slechts één kopje thee van die vrek en dat is zijn enige officiële pauze. Hij loopt snel weg en grist de zaag uit de schuur. In elke zaagsnede in de stam, stopt hij de opgekropte woede jegens de vrouw des huizes. Haar dochter Thera is geen haar beter, die commandeert ook alleen maar. Rita ontvlucht de kille ochtendnevel en stapt haar warme huis weer binnen. Wanneer zij is verdwenen, kuiert Perry op zijn gemak naar de kas, aan het eind van de immense tuin. Boosaardig grijnzend, leegt hij zijn blaas precies boven de jonge tomatenplanten. De harde straal urine klettert op volle kracht over de rode bolletjes. Weer buiten zaagt hij verder. Ondanks de kou staat het zweet al vlug op zijn rug. Hij strijkt met zijn tong over zijn lippen.

Om half twaalf komt Rita met thee in een gebarsten mok naar buiten. ‘Ik gebruik het goede servies niet voor in de tuin.’

Perry omvat de warme mok met vingers die paarsrood zien van de kou.

‘Lukt het?’ Haar ogen priemen de tuin rond en blijven op de bijna geheel omgezaagde boom rusten. ‘Hij valt toch niet op de schuur?’

‘Natuurlijk niet.’ Stom wijf, denkt hij.

‘Wil je straks ook een paar bloemen uit de kas plukken en op het graf van Diva leggen?’

Hij staart naar de plek in de tuin waar hij vorige maand haar gestorven kat heeft begraven. Hij heeft altijd een hekel aan dat beest gehad. Elk moment dat hij langs die kat liep, klauwde het beest aan zijn benen en miauwde daarbij verongelijkt, alsof hij op zijn staart stond, wat hem steevast een vertoornde blik van Rita opleverde. Ronde, witte stenen markeren het graf. Rita stond erop die neer te leggen, zodat hij niet per ongeluk het ontzielde kattenlichaam naar boven spit. Hij snuift. Er is geen enkele kans om dat beest ooit op zijn schop te krijgen.

‘Ik heb een afspraak en ga even weg, over een uur ben ik terug. Jij redt je wel, toch?’ Rita snelt ervandoor en hij hoort de voordeur achter haar dichtslaan.

Hij giet de rest van zijn thee naar binnen. Niet eens een koekje erbij, wat een zuinig mokkel is het toch.

Met zijn lege kop in de hand, loopt hij naar binnen en zet de mok op het aanrecht. De keuken is smetteloos schoon en opgeruimd. Nieuwsgierig opent hij een paar lades. Een volle la met rommelige inhoud trekt zijn aandacht. Allerlei voorwerpen zijn er lukraak ingesmeten. Hij grabbelt tussen de rommel en woelt de inhoud verder door elkaar tot hij een ovale vorm voelt. Het blijkt een gouden medaillon te zijn. Wanneer hij de hanger opent, komt er een vergeelde foto tevoorschijn. De vrouw op het portret heeft opgestoken haar en draagt een ouderwetse zwarte japon met pofmouwen. Hij laat de hanger met de bijbehorende ketting in zijn zak glijden en wandelt terug de tuin in.

Na een paar laatste klappen met de bijl, valt de kastanjeboom onder luid gekraak op het gras tussen het huis en de schuur. Eenmaal op de grond lijkt hij vele malen groter dan toen hij nog overeind stond. Voor vandaag is het genoeg, de volgende keer ruimt hij de kastanje op. Rita kan jammeren wat ze wil, hij voelt zijn spieren protesteren na het zware werk vandaag.

Wanneer later die dag zijn telefoon overgaat, weet hij al voor hij opneemt dat het Rita is.

‘Ik bel je, omdat het zo niet langer gaat,’ zegt ze. ‘Ik heb je vaker gewaarschuwd, maar kennelijk heb je daar maling aan. Je laat nota bene de boom midden op het gras liggen, daar betaal ik je niet voor.’

Perry mompelt iets onduidelijks, wat hij zelf ook niet kan verstaan.

‘Ik zeg je, voor jou tien anderen.’

Verblind door opkomende woede giert de adrenaline door zijn lijf. ‘Dacht je dat ik voor mijn lol bij je werk, takkewijf.’

Hij verbreekt de verbinding. Meteen rinkelt de telefoon weer: een keer … twee keer … Bij de derde keer neemt hij op.

‘Als jij je salaris van de afgelopen dagen wilt ontvangen, dan moet je zo snel mogelijk die boom opruimen, anders krijg je geen cent. En daarna weet je waar het gat van de deur is.’

Voor de tweede keer wil hij de telefoon in een hoek smijten. Rita is hem voor: tuut, tuut, tuut, klinkt het uit de hoorn.

Perry staart voor zich uit naar zijn kanarie, die roerloos op het stokje van zijn kooi zit. ‘Wat is er met jou aan de hand?’ Hij loopt op het vogeltje af dat hem nog een keer aankijkt en dan neervalt in een hoekje van zijn kooi. Je bent te klein en het is te veel werk om te prepareren, is zijn eerste gedachte. Hij grijpt het beest en gooit het in de prullenbak. In de verte hoort hij het doffe gerommel van donder. Regen valt in bijna loodrechte stralen op het huis.

De winter is barbaars, om vijf uur wordt het al donker. De vijvers zijn bevroren en door de vorst is het gras verhard. Perry heeft niet veel werk aan de tuinen. Af en toe een oprit vegen en sneeuwvrij maken. Eindelijk heeft hij tijd om de schuurtjes van de huizen waar hij werkt op te ruimen en het tuingereedschap te slijpen. Uit het zicht van zijn klanten kan hij daar net zo lang over doen als het hem goeddunkt. Omdat hij toch ook in de winter moet rondkomen, duren de klussen op papier langer dan ze werkelijk zijn. Hij zit op een omgekeerde emmer in hun schuur en rookt sigaretten, terwijl hij zijn gedachten de vrije loop laat.

Hij houdt het niet meer uit. Hij verveelt zich thuis nu zijn dochter in Australië woont en zijn zoon te druk is met zijn werk als politieagent. Waar leeft hij nog voor, voor zijn levende rollenspellen? Vrienden heeft hij niet, alleen vijanden. Hij kan net zo goed niet bestaan, peinst hij, hoewel iets diep in hem nieuwsgierig is naar hoe zijn leven verder zal gaan. Als kind al had hij geen vrienden en wilde niemand met hem spelen. Hij is zelfs een vreemdeling voor zichzelf. Hij zal nooit toegeven, ook niet aan zichzelf, dat hij een puinhoop van zijn leven heeft gemaakt.

Een gevoel van verongelijktheid maakt zich van hem meester. Die pillen, hij heeft ook al geen pillen gekregen van die godvergeten dorpskwakzalver. Hij zal ze leren wie hij is. Laat iedereen maar ontdekken hoe groots hij werkelijk is achter zijn façade. Het idee van wraak ontkiemt in zijn hoofd. Hij staat op en loopt als een gekooide tijger door de schuur heen en weer, terwijl hij nadenkt over zijn plan van aanpak.

De sneeuw klontert onder zijn voeten wanneer hij naar huis loopt. Waar hij in het begin nog stopte om de ijsbrokken van zijn zolen af te stampen, geeft hij die zinloze bezigheid snel op. Hij ruikt de knoflooklucht die uit zijn poriën stroomt en die hij die ochtend vergeefs probeerde te maskeren met een overdaad aan sterke aftershave. Gedachten cirkelen in zijn hoofd rond. Hij verbiedt zichzelf aan de toekomst te denken, maar doet het uiteindelijk toch. Wat zullen de mensen van hem denken, ligt zijn naam voor eeuwig op hun lippen of wordt hij een kortstondige mediaheld? Al klossend en stampend arriveert hij bij zijn huis en glibbert direct door naar zijn schuurtje. Daar draait hij het slot met een grote sleutel open, drukt op de lichtschakelaar naast de ingang en sluit de deur achter zich. Keurig op een rijtje op verschillende planken staan alle huisvrienden van zijn klanten. Niet begraven in hun tuinen, maar keurig door hem geprepareerd en opgezet. Hij heeft voldoening bij het villen en vullen van de beesten. Ze hebben allemaal een mislukte trek op hun kop, waardoor ze nauwelijks lijken op hoe ze er ooit uitzagen. Rond hun halfopen bekken hangt een sardonische grijns en alle hebben ogen die uit een horrorfilm lijken te komen. Op de planken heeft hij onder iedere kat of hond een naamplaatje gehangen. Hij haalt zijn telefoon uit zijn achterzak en loopt naar Diva. Na het scherpstellen, neemt hij een paar foto’s en gaat zijn huis binnen.

Hij draait de printer warm en drukt de foto’s af, die hij vervolgens op het juiste formaat uitknipt en in het gevonden medaillon stopt. Samen met een vel papier waarop slechts het woord “Diva” is geschreven, stopt hij alles in een envelop met bubbelplastic voering en schrijft het adres van Rita erop. Hij likt aan de postzegels en zet het geheel klaar om te posten. Voor de zoveelste keer herleest hij zijn draaiboek. De te prepareren envelop voor Rita vinkt hij af. Er staan al meerdere zaken aangevinkt: het pakje op de stoep bij de dokter, de verrassing in de houtstapel bij Rita en haar dochter. Voor het merendeel van zijn vijanden heeft hij een surprise bedacht.

Moe loopt hij de trap op en duikt zonder zijn tanden te poetsen het bed in. Dat heeft toch geen zin meer. Hij trekt de dekens over zich heen. Ruggelings achteroverliggend vraagt hij zich af of hij een afscheidsbrief aan zijn zoon en dochter zal schrijven.

De volgende dag graait hij de regionale ochtendkrant van de mat en bladert door de koppen. Met grote letters schreeuwt een artikel dat de lokale dorpsdokter op slag werd gedood toen hij een voorwerp van de grond opraapte. Hij grijnst, dat is één. Het blijft voorlopig koud en de haard bij Rita vreet hout. Hij heeft heel wat uren gehakt om de grote stapel hout voor de opslag op peil te houden. Ze zal vandaag of morgen een nieuwe voorraad pakken en dan, boem …

Met zijn handen zwart van de krant die hij net heeft gelezen, loopt hij naar de keuken en wast de drukinkt van zijn vingers. Hij stapt in zijn sneeuwschoenen en grist de brief voor Rita mee naar buiten. Bij de oranje brievenbus aan het eind van zijn straat laat hij de envelop in de gleuf voor lokale post glijden.

Nog één keer wandelt hij naar zijn schuur en graait tussen zijn taxidermiespullen. Al snel vindt hij het flesje met het doodshoofdlogo. Arseen, in oude tijden al in gebruik bij het prepareren van dieren. Tegenwoordig verboden. Hij heeft echter net voor het verbod inging een hele voorraad bemachtigd. Rustig slentert hij met het flesje naar de woonkamer en voor hij in zijn luie stoel gaat zitten, klopt hij de vormeloze ribgroene kussens op. Leeg, zo voelt hij zich. Hij knipt zijn aansteker open en steekt een sigaret aan. Inhalerend tot aan zijn longen laat hij de rook via zijn neus weer naar buiten kringelen. Zolang hij het peukje nog kan vasthouden, blijft hij paffen, zelfs wanneer zijn gelige vingers bij het stompje schroeien. Daarna opent hij het flesje en giet het poeder in de mok warm water die hij op de bijzettafel heeft klaargezet. Hij roert tot alle klontjes zijn verdwenen en giet in één keer de inhoud van de beker door zijn keel. Een hevige pijn neemt bezit van zijn lichaam, het voelt alsof er een kurkentrekker dwars door zijn ledematen boort. Zijn buik krimpt in elkaar en diarree spuit dwars door zijn broek over de stoel heen. Is dit hoe ratten zich voelen na het eten van gif?

Willem Willems loopt het tuinpad op en drukt op de bel. Hij hoort geschuifel en geruime tijd later opent een vrouw in ochtendjas de deur. Om haar hoofd draagt ze een verband en haar hand is verbonden, zodat het lijkt alsof ze een enorme witte want draagt.

‘Goedemorgen, mijn naam is Willem Willems en ik leid het onderzoek naar deze aanslag.’

Bij het horen van zijn naam knippert Rita met haar ogen.

‘Wat kunt u mij vertellen over de gebeurtenissen?’

‘Niet veel, ik ging samen met mijn dochter haardhout halen, de volle mand is te zwaar voor mij alleen. Op het moment dat ik een tweede blok hout wilde pakken, hoorden we een knal die door een explosie werd gevolgd. We zijn aan de dood ontsnapt. Zojuist ontving ik bovendien deze boodschap in de post. Ze overhandigt Willem een envelop.

Hij pakt het medaillon eruit, klapt het open en deinst verschrikt terug.

‘Wat heeft dat te betekenen?’

Rita slikt zichtbaar aangedaan. ‘Dat is Diva, mijn kat, ik dacht dat ze in haar graf in de tuin lag, maar die rotvent heeft haar zo te zien opgezet. En heel slecht ook.’

‘Welke rotvent?’

‘Perry Willems, die man deugt echt niet. We hadden onenigheid, maar zoiets doe je toch niet? Bent u trouwens familie van hem? Er zijn maar twee of drie mensen met de naam Willems in het dorp.’

‘Ik ben zijn zoon,’ zegt Willem zacht. Hij houdt zijn hoofd gebogen, zodat ze zijn gezicht niet kan zien. ‘Ik zal het direct onderzoeken. Hoe gaat het met uw dochter?’

‘Die ligt nog in het ziekenhuis, maar ze is niet meer in levensgevaar.’

‘Goddank, u hoort nog van mij.’

Zijn eerste gang is naar het huis van zijn vader. Het liefst zou hij in de politieauto rondjes rond het dorp blijven trekken om zijn vader niet met zijn wanhopige vermoedens te hoeven confronteren. Hij beseft dat hij al heel lang geen voet meer over de drempel heeft gezet en nog steeds voelt hij die behoefte niet. Plichtsbesef dwingt hem zijn benen in beweging te zetten en als vanouds loopt hij achterom, om via de keukendeur naar binnen te stappen.

‘Pa? Ben je thuis pa?’ Hij loopt de kamer in en rilt bij het zien van zijn slapende vader.

De kamer stinkt naar diarree. Wanneer de geur tot hem doordringt, brengt hij de mouw van zijn jas naar zijn neus. Voor zijn gezicht bedekt is, valt zijn blik op het lege, overduidelijk gevaarlijke, flesje op het tafeltje naast de stoel van zijn vader op. Hij beseft meteen dat zijn vader niet slaapt. Hij voelt aan diens tanige pols of er nog een hartslag valt waar te nemen. Niets.

‘Jezus pa, wat heb je gedaan?’ roept hij door de stille kamer.

Een moment laat hij zich op de bank vallen en ademt zwaar. Ondanks alles is hij geschokt.

Hij denkt terug aan de laatste keer dat ze elkaar hebben gesproken. Ongeveer een half jaar geleden.

Na de dood van hun moeder zocht hij, samen met zijn zus, elke week zijn vader op. Perry zat in zijn eigen stoel en sprak niet veel. In de woonkamer had hij zorgvuldig alle sporen van moeders aanwezigheid uitgewist. Geen enkele foto van haar, of van hen samen, stond nog op de schoorsteenmantel. Ook niet van zijn zuster of van hem overigens. Toen zijn zus naar Australië was vertrokken, kwamen de wekelijkse bezoekjes op hem neer. Elke week begon zijn pa meer te vitten en op iedereen af te geven. Hij werd er beroerd van.

‘Zullen we het over iets vrolijks hebben, pa?’

‘Hoezo? Als het je niet bevalt, donder je maar op. Je bent altijd al een lapzwans van een zoon geweest.’

‘Wat bedoelt u?’

‘Laat maar zitten, sommige zaken blijven beter verborgen.’

Een groot gevoel van onmacht bekroop hem. Wat hield zijn vader geheim? Hij kreeg het sterke vermoeden dat hij het beter niet weten kon, maar nu er al zoveel uitgesproken was, kon hij het niet meer vermijden.

‘Nee, ik heb er recht op te weten wat er aan de hand is en waarom u dit zegt.’

‘We hadden je beter kunnen verzuipen als een hond.’

Willem schrok van zijn harde, kille stem.

‘Als je het per se weten wil, je bent mijn echte zoon niet. Je zuster ook niet trouwens. Je moeder en ik konden samen geen kinderen krijgen en zij heeft willens en wetens slippertjes gemaakt. Net zolang tot ze zwanger werd.’

‘Wie is dan mijn echte vader?’

‘Dat weet ik niet, dat wilde die hoer mij nooit vertellen.’

‘Waarom heb je ons dan opgevoed?’

‘Denk je dat ik wilde dat het hele dorp wist dat ik geen kinderen kon maken?’

‘Dan lijkt het me beter dat ik stop met de verplichte bezoekjes, die u schijnbaar zo irriteren.’

‘Mij ook.’

Dat was het laatste woord en hij was niet meer langs geweest.

Een traan van machteloze woede trekt een spoor over zijn wang als hij de plaatselijke uitvaartvereniging belt om het lichaam van de man die hij vader noemde te komen ophalen. Hij draait zich op zijn hielen om en wandelt naar buiten.

Bij het schuurtje staat de deur, die normaliter op slot is, op een kier en hij schuifelt naar binnen. Bij de aanblik van planken vol monsterbeesten deinst hij terug en moet bijna kokhalzen. Hij spurt de buitenlucht in en haalt diep adem. Heeft hij zijn vader ooit gekend? Hij herkent hem niet in alles wat hij nu ontdekt. Wie weet hoeveel boobytraps zijn vader in het dorp heeft verstopt. Uit verhoren met de bevolking kwam naar voren dat hij met veel mensen ruzie had. Er moet een waarschuwing uit naar alle dorpelingen dat ook zij mogelijk in gevaar zijn. Hij belt de lokale krant.

Het eens zo rustige dorp is nu het decor van een thriller en bij de mensen die Perry kennen, zit de schrik er goed in. Ze zijn bang en hebben moeite hun gewone routine op te pakken. Politieagenten met explosievenhonden kammen houtstapels uit en doorzoeken hun huizen. Het ziet er vooralsnog naar uit dat er geen andere slachtoffers zullen vallen.

Een week na de dramatische gebeurtenissen is de toegestroomde pers vertrokken. De rust daalt neer en het dorp is stil als nooit tevoren. Wel is er nog een kort moment van paniek, wanneer een vliegtuig met een luide knal door de geluidsbarrière vliegt.

Soms halen bewoners in het dorpscafé herinneringen op aan vroeger, maar als bij afspraak noemt niemand nog de naam van de tuinman die het dorp terroriseerde en die postuum wraak nam op de mensen met wie hij ruzie had.

Een tong van vuur

De bladeren van de palmbomen ritselen loom in de wind die vanaf het Afrikaanse vasteland over de zee komt aansluipen en Saharazand over het eiland uitspreidt. De ronde toppen van de oude vulkanen duwen goedmoedig hun ingedeukte tepels tegen de diepblauwe lucht. Zwarte lava omringt het huis, bedekt met een sluier van lichtgeel fijnstof. De terracotta tegels rond het zwembad zijn nat.

De voice-over van Sebas: ‘Alweer begint de dag snikheet. De gelauwerde schrijver leunt amechtig achterover in de chaise longue op zijn terras. Het is vroeg, maar het zweet parelt al op zijn diepgebruinde borst. Hij is niet ontevreden over wat hij die ochtend heeft geschreven.’ Buiten beeld tinkelt ijs in glas. Een schaduw glijdt over de tegels. ‘Ho!’ roept Sebas. Een lichaam splijt het water in het zwembad. Een naakte vrouw, zoveel is duidelijk. De camera zwenkt schokkerig omhoog, om te eindigen op zijn kaalgeschoren hoofd. Dan wordt het beeld zwart.

Met een zucht sluit Bente haar laptop. Ze strijkt met haar vingers over het hartvormige medaillon tussen haar borsten, waarin ze het zwarte vulkaanzand van haar geliefde Canarische eiland met zich meedraagt. Een dubbele ping geeft aan dat de Skypeverbinding wordt verbroken en dat er niemand meer via het netwerk kan meekijken. Niet dat ze zich illusies maakt over haar privacy. Niet hier, in het kleine onderzoeksstation Palin op Ross, aan de rand van Antarctica.

Buiten is het vaak -40 graden Celsius. Binnen is het altijd warm en, na bijna vier maanden, ook erg benauwd. Een vlaag ijsregen klettert tegen het raam van drielaags plexiglas. De storm is vroeger gekomen dan voorspeld.

Vijftig meter verderop verdwijnen de gele natriumlampen bij de dieselopslag in de aanzwellende ijs- en sneeuwjachten die vanaf de Rosszee over het eiland jagen. Daarachter torent normaal gesproken de 3.800 meter hoge vulkaan Mount Erebus, maar dat beeld is opgelost in de lange Zuidpoolnacht, die de paar uurtjes daglicht heeft weggedrukt.

De deur van de kamer zwiept open en knalt tegen de kast waarin Bente een deel van haar gedroogde korstmossen bewaart.

‘Hé, een beetje minder!’

‘Sorry, lieverd.’ Emily, Bentes Australische kamergenote, doet overdreven behoedzaam de deur dicht en laat zich dan in de enige luie stoel vallen. Ze wijst naar Bentes laptop. ‘Had je weer een leuk Skypegesprek met je man?’

‘Hetzelfde als altijd. Sebas ligt ‘s ochtends vroeg al aan ons zwembad sangria te zuipen met de een of andere schrijfgroupie. Alleen weet hij dat meestal beter te verbergen. Nu sprong zo’n slet gewoon door het beeld. Naakt!’

‘Oeps. Misschien moet jij ook eens zoiets filmen hier en dat dan live streamen?’ zegt Emily op gemaakt onschuldige toon. ‘Thom, onze bloedeigen ghostrider in the sky, die in de jacuzzi springt? Naakt, welteverstaan.’

‘En ik dan suggereren dat hij daar met mij is? Sorry, niet echt mijn ding.’

Bente huivert. Thom is de piloot van de basis, bijna doorschijnend dun en nog kleiner dan Tom Cruise. Maar wel net zo gestoord. Volgens Emily heeft hij een reusachtig geslachtsdeel met Maori-tatoeages. Wat veel goed maakt. Bente heeft Emily nooit gevraagd of zij daarmee op Thoms anatomie doelt of op de tatoeages.

‘Oké, het is jouw probleem. Vind ik, Emily Harris, glacioloog, zesendertig jaar, dodelijk verveeld. Wat me brengt op het volgende: ga jij straks naar de film?’

‘De film? Dirty Rotten Scoundrels met Steve Martin? Erg leuk, maar ik heb hem al twee keer gezien. Ga jij wel?’

‘Nou, ik had zo gedacht dat jij hem best nog een keer kan zien.’

Het daagt Bente. ‘Stefan? Of toch nog een keer de tatoeages van Thom?’

‘Van die tatoeages zie ik niet zoveel met de binnenkant van mijn mond, dus is het Stefan. Hij neemt wat vloeipapiertjes zelfgestookte xtc mee.’

‘Goed, de kamer is helemaal van jou, in ruil voor twee van die vloeipapiertjes. Maar alleen zolang de film draait. Ik ben doodmoe en wil er vroeg in.’

Emily springt overeind en kust Bente vol op de mond. ‘Dank je wel! En altijd tot een wederdienst bereid, dat weet je. En ik zal de kamer luchten als we klaar zijn.’

De vrouwen kijken naar het raam waarlangs vlagen ijs striemen en barsten dan tegelijk in lachen uit.

Als Bente de recreatieruimte binnenkomt, stokt het gesprek aan het tafeltje van de IT-mensen. Werner, de netwerkbeheerder, lacht besmuikt. Hij maakt een schommelende beweging met zijn hand. Het bevestigt wat Bente al een tijdje vermoedt: die pukkelige nerds kijken mee met de vaak intieme Skypecontacten tussen de wetenschappers op het onderzoeksstation en het thuisfront. En trekken zich er ongetwijfeld bij af tot ze grauw zien. Bente vraagt zich af of Frank Tasman, de directeur van de basis, er iets aan gaat doen. De tijd dringt; over één maand maken de wetenschappers op de basis plaats voor de zomerploeg. Bente steekt haar middelvinger op naar de IT-tafel en trekt er dan haar ooglid mee omlaag. Het gezicht van Werner verstrakt. Hij mompelt iets, maar niemand aan de tafel reageert. Bente heeft tenslotte de grootste beurs meegenomen naar het onderzoeksstation. Goed voor vijftien procent van het budget, wat haar geliefd maakt bij de leiding.

‘Problemen?’ vraagt Frank Tasman, als ze aanschuift aan de tafel met de seniorwetenschappers. De man ziet alles. Wat trouwens onderdeel van zijn werk is.

‘Niet echt.’ Ze schenkt een glas in uit de fles Merlot die op de tafel staat. ‘Die puistenkoppen werken me domweg op de zenuwen.’

‘Uitknijpen, dat deden wij vroeger met puisten,’ zegt Wubbo Carlyle, de Australiër die een maand eerder is ingevlogen als plaatsvervangend Hoofd Gebouwen, Infra en Techniek. Over zijn voornaam, een vernoeming naar zijn Friese grootvader aan moederskant, werd op zijn eerste dag door Werner een ranzige grap gemaakt. “Wacko Fucko”. Waarop Wubbo in het sportzaaltje van de basis de arm van de man uit de kom trok. En weer keurig terugzette. Bente is sindsdien een beetje verliefd op Wubbo.

‘Plat slaan,’ lacht Bente.

‘Zo is het genoeg,’ zegt Tasman rustig. Hij hoeft nooit zijn stem te verheffen. ‘Het zijn jullie collega’s en we zitten hier nog een maand op elkaars lip. Begrepen?’

‘Oké, chef,’ mompelt Bente.

Wubbo heft alleen maar zijn glas.

‘Bente, iets anders. Die mail van het instituut.’

Bente weet wat er komen gaat en zegt niets.

‘Zij willen resultaat zien voor dat geld. Genoeg korstmossen. Jij bent de bioloog en jij hebt voorspeld dat er op de kraterrand van Erebus primitieve vormen van dierenleven voorkomen. Dus ik stel voor dat je ze snel vindt. Anders krijgt dat onderdeel van het project geen vervolg, ben ik bang.’

‘Je kan zulke resultaten niet afdwingen, Frank.’ Bente beseft dat haar verweer zwak is. Ze heeft inderdaad nog niets gevonden dat haar hypothese kan boekstaven.

‘Nee, dus moet je vaker het veld in. De vulkaan op. Jouw expertise, tenslotte. Je bent kind aan huis op die plekken.’

Ja, denkt Bente, de oude vulkanen op mijn eigen subtropische eiland. Waar mijn man, de beroemde schrijver, de hele dag door zijn vrouwelijke fans aflikt. Aan de rand van ons zwembad.

‘Ik heb vorige week een paar potentieel interessante plekken gevonden. Zoals je hebt kunnen lezen in mijn mails aan het instituut. En in mijn verslag.’

Dat laatste komt er venijniger en op luidere toon uit dan ze bedoelt. Het wordt stil in de recreatieruimte.

‘Potentieel interessante plekken, inderdaad,’ zegt Tasman. ‘Maar ik heb te maken met tastbare resultaten. In mijn rapport over deze winter op Antarctica staan straks de lasten en de baten keurig op een rij. Ik stel voor dat jij die, als het gaat om jouw onderzoeksgebied, in balans brengt.’

Bente weet niet wat ze moet zeggen. Aan de IT-tafel wordt openlijk gelachen, wat snel wegsterft als Tasman in hun richting kijkt.

Wubbo schraapt zijn keel. ‘Het weer houdt zich morgen een paar uur rustig, net als het licht is. Ik kan je naar de rand van de krater rijden. Naar die plekken van jou.’

Bente kijkt hem dankbaar aan. Dan hoeft ze niet een van de chauffeurs te vragen.

‘Dat is dan geregeld,’ zegt Tasman. ‘Volgens mij gaat het helemaal goed komen. Maar nu eerst de film. Steve Martin, begrijp ik. Altijd leuk.’ Hij staat op. ‘Werner, zet de film maar op het grote scherm. Wubbo, haal jij nog een paar flessen wijn uit de keuken? Ik trakteer.’

Er gaat een zwak gejuich op in de recreatiezaal.

‘Ik help je,’ zegt Bente tegen Wubbo. Ze negeert de slurpende geluiden die Werner maakt, terwijl hij het televisiescherm aanzet. Aan een tafeltje bij de deur naar de keuken knipoogt Stefan, hoofd van het laboratorium en de enige andere Nederlander op de basis, naar haar. Bente steekt haar duim op.

Een rood schijnsel verlicht kortstondig het raam, om direct weer plaats te maken voor het donker van de poolnacht. Dan weer een rode flits. En nog een. Erebus heeft er zin in vannacht. Bente ligt op haar rug in Wubbo’s bed, zijn arm warm over haar buik. Het is fris in zijn kamer, omdat de klimaatregeling enkele keren automatisch is aangesprongen tijdens hun koortsige liefdesspel. Alhoewel, liefdesspel? Gewoon een lekkere vrijpartij. Liefde is privé, voor thuis, en niet voor op het werk. Ze vraagt zich af hoe dit voor Sebas is. Die werkt altijd thuis. Ze beseft dat het een retorische vraag is.

Bente kijkt opzij naar Wubbo. Ze konden het na zijn aankomst op de basis direct goed met elkaar vinden. Ze weet dat Wubbo niet ongevoelig is geweest voor de avances van de andere vrouwen op het onderzoeksstation, zoals Emily haar in geuren en kleuren heeft verteld, maar dat interesseert haar niet. Het hoort bij het leven op een geïsoleerde Zuidpoolbasis, maanden verstoken van fysiek contact met de buitenwereld. Ze denkt terug aan haar vluggertje met Stefan, toen ze bij hem op zijn laboratorium wat xtc naar eigen receptuur kwam ophalen voor haar en Emily. Dat was erg leuk geweest, maar ze had zich ook schuldig gevoeld. Dat was toen Sebas nog niet zulke expliciete Skypebeelden verzond. Al dan niet per ongeluk.

Wubbo opent zijn ogen. ‘Hallo, schoonheid.’ Hij haalt zijn arm van haar buik om haar dijen te strelen. ‘Niet zo goed geslapen, hoop ik?’

Bente lacht. ‘Wel goed, maar niet veel.’ Ze pakt zijn vingers en stuurt die naar waar ze wezen moeten. ‘Hierdoor.’

‘Emily heeft gelijk, jij bent echt onverzadigbaar.’

‘Wat? Heeft Emily dat gezegd? Die del heeft de hele basis afgeragd en dan …’ Bente stopt als er een brede grijns verschijnt op het gezicht van Wubbo. ‘Schoft. Je zit me te stangen!’

‘Heb je het eindelijk door? Dat is wat ik de hele nacht aan het doen was.’

Opnieuw licht het raam rood op.

‘Ik ben hier pas een maand, maar ik kan er nog steeds niet bij. Een werkende vulkaan op de Zuidpool, met erupties,’ zegt Wubbo. Hij laat zijn vingers in haar glijden.

‘Formeel geen vulkaanerupties,’ hijgt Bente. ‘De lava wordt opgeworpen door openbarstende gasbellen in het lavameer op de bodem van de krater, niet door druk vanuit de magmakamer. Iets minder diep.’

‘Zo goed? Maar hoe werkt dat dan?’

‘Druk van binnenuit, vanuit de magmakamer dus, wordt geleidelijk opgebouwd. O, dit is fijn. Die gasbellen barsten door een verschil in druk tussen de gloeiend hete, borrelende lava en de ijskoude buitenlucht.’

Wubbo likt Bentes hals. ‘Een verschil in druk. Ik wist het.’

‘Ja, en daardoor ontstaan die vuurtongen. Ze worden soms wel honderd meter hoog en slaan uiteindelijk stuk op de rand van de krater.’ Bente duwt Wubbo’s hand weg en richt zich op. Ze gaat over hem heen zitten, haar knieën aan weerszijden van zijn hoofd. ‘En nu we het toch over een vurige tong hebben …’