Plastic vriend

Plastic vriend

Johan Klein Haneveld

Plastic vriend

Johan Klein Haneveld

1e druk: september 2019

Uitgever: Godijn Publishing

Coverontwerp: Tom Smits

Foto’s omslag: Shutterstock

ISBN 978-94-93157-06-4

ISBN E-book 978-94-93233-81-2

ISBN luisterboek 978-94-93233-82-9

NUR 333

©2019 ©2020 ©2021

Godijn Publishing | www.godijnpublishing.nl

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur en Godijn Publishing.

Voor Marten

Omdat de toekomst niet vaststaat

1.

De schok kwam voor Matthijs Waaldrop volkomen onverwacht. Eerst lag zijn vlot nog stil, zoals de hele ochtend kalmpjes wiegend op de rimpels van de zee. Het volgende moment schoot het naar voren als een hond op een renbaan. De voorkant dipte zelfs even onder het oppervlak en een zoute golf bruiste over het dek, dwars door de tent in het midden. Matthijs had juist bij de rand op zijn knieën gezeten, voorover hangend om een van de algenculturen te inspecteren. Hij werd het water in gelanceerd, tussen twee lubberige groene zakken in. In een reflex stak hij zijn hand uit. Zijn vingers bleven haken om de dunne kabel die het hele platform omspande. Proestend en sputterend kwam hij boven, met een prikkend gevoel in zijn neus en brandende ogen. Hij keek achterom. Het vlot liet een wit kielzog achter en zijn benen werden als door een reuzenhand naar rechts getrokken. Hij verstevigde zijn greep.

Matthijs realiseerde zich plotseling dat hij grijnsde. Hij kon zich niet herinneren wanneer hij zich voor het laatst zo alert had gevoeld, met elk zintuig op scherp, alsof hij elke afzonderlijke druppel om hem heen waarnam en erop kon reageren. Misschien tijdens de orkaan twee jaar geleden? Toen had hij serieus gedacht dat hij zou sterven, overgeleverd aan de schreeuwende wind en de striemende regen. Nu was de hemel echter tropisch blauw, met alleen in het westen een dunne band van witte bewolking. De zee was een spiegel die de lome golfjes deden vonken. Aan de horizon had hij zojuist nog andere vlotten gezien, zelfs een geel zeil. Hij hoefde maar een vuurpijl af te schieten en ze zouden hem ter hulp komen. In plaats van levensgevaar voelde het meer als een spannend avontuur.

Bovendien begon het vlot te zigzaggen. Eerst naar links, dan plotseling de andere kant op. De vaart waarmee het door het water schoot daalde met de seconde. Het platte vaartuig maakte een grote bocht naar rechts, tolde nog een keer rond op zijn plek en kwam vervolgens tot stilstand. Matthijs hees zich weer aan boord. Terwijl hij op adem kwam, begon zijn UV-werende reddingshemd alweer te drogen. Op handen en knieën kroop hij vervolgens naar voren over het dek van kunststof platen, terwijl hij om zich heen keek of er niets was weggespoeld. Alles was met banden vastgezet, ook in zijn tent, en op het eerste gezicht ontbrak alleen de beker waarmee hij die ochtend zijn waterrantsoen tot zich had genomen. Water kon hij voorlopig wel uit de hand drinken. Zijn deken was helemaal doorweekt. Hij trok hem naar buiten om te drogen.

Matthijs kwam bij de voorkant van zijn vaartuig. Die was recht. Het vlot was namelijk gemaakt om te drijven, niet om te varen. Hier bevonden zich de bevestigingen van de netten, die onder het schip hingen aan twee in de lengte gespannen kabels. Met katrolsystemen kon hij ze allebei ophijsen. Het linkernet bevatte een laag grijze smurrie, twee shampooflessen en een wattenstaafje. Een normale vangst, vooral omdat hij ze een paar uur geleden nog geleegd had. Toen hadden er verbleekte plastic tasjes in gezeten en een houder voor zes bierblikjes. De laag microdeeltjes en het stokje wierp hij in de ton voor zacht plastic, de doppen in die voor harde kunststof. Hij trok aan de kabel voor het tweede net. Hij kreeg het niet boven. Van onder het oppervlak klonk een zoemend geluid. De kabel kwam strak te staan en het vlot bewoog opnieuw naar voren. Nu een stuk langzamer. Matthijs zuchtte en trok hand over hand de kabel verder. Om de paar seconden pauzeerde hij om dat wat in het gaas gevangen zat niet te verstoren. Als vanzelf begon hij ertegen te praten. ‘Niet tegenstribbelen. Ik wil alleen maar helpen. Kom, wees kalm, nog heel even.’

Eindelijk verscheen onder hem het net in het zicht. Erin gewikkeld als in een lijkkleed zag Matthijs een bijna anderhalve meter lange buis. Waarschijnlijk was hij oorspronkelijk egaal oranje geweest, maar aan de bovenkant was de kunststof bekleding wit verkleurd. Vooraan bevond zich een kegel van metaal met openingen voor sensoren. Op de achterkant van het voorwerp zaten een stilstaande koperkleurige schroef en één vin. Er tegenover had zich nog een andere bevonden, maar die was zo te zien kort geleden afgebroken. Er was op die plek alleen een scherpe rand over.

Het object was duidelijk kunstmatig. Toen Matthijs het boven water wilde tillen, begon de schroef opeens te draaien, terwijl uit het binnenste het geluid kwam van een elektromotor. ‘Ik doe je niks,’ zei Matthijs sussend. ‘Ik moet je alleen even losmaken. Dat gaat een stuk sneller als je meewerkt.’

Van het ene op het andere moment stond de motor weer stil. Matthijs kon de oranje torpedo nu half op zijn vlot hijsen. De achterkant van zijn vaartuig kwam omhoog door het extra gewicht en zijn knieën werden nat, maar dat merkte hij nauwelijks. Hij trok zijn mes uit de houder aan zijn gordel en met het keramische blad sneed hij de vezels van het net door.

Toen hij vlak bij de buis bezig was, klonk er één keer een diepe brom en leek de buitenwand ervan te trillen. Matthijs keek heel even rond om zich ervan te vergewissen dat er niemand anders in de buurt was. Vervolgens klopte hij op de koele kunststof huls. ‘Er is niks aan de hand. Ik ben voorzichtig. Ik moet het alleen nog bij je roer weghalen.’

Het apparaat bleef daarna stil, alsof zijn woorden het werkelijk hadden weten te kalmeren. Wat niet het geval was; een machine kon per definitie niet onrustig zijn. Waarschijnlijk was er iets mis met zijn programmering en reageerde het ding chaotisch op de omstandigheden. In elk geval was er geen reden er medelijden mee te krijgen. Of het moest zijn dat hij al een paar dagen geen ander mens gezien had en op alles om hem heen emoties projecteerde. Zonder dat hij er erg in had, was hij weer over de rug van de buis gaan strijken. Geschrokken trok hij zijn hand terug. Het apparaat reageerde niet. Zoals het hoorde. Toch besloot hij voorlopig niet meer tegen het ding te praten.

Uiteindelijk was ook de laatste lijn doorgesneden. Matthijs frommelde het net op. Omdat het ook uit plastic was gemaakt, stak hij de prop in een van de tonnen. Niks mocht immers verloren gaan. De buis liet hij voorzichtig terug in het water glijden. Toen de achterkant onder het oppervlak kwam, sprong de motor meteen weer aan. De schroef liet een parelend bellenspoor achter. Matthijs volgde de oranje vlek, terwijl het apparaat zich bij hem vandaan bewoog. Het boog af naar links. Het ding werd al snel door de felle schittering op het water aan het oog onttrokken.

Matthijs zuchtte. Het werd tijd dat hij naar zijn algen terugkeerde. Hij moest controleren of ze in hun blazen nog wel beschikten over genoeg voedingsstoffen, genoeg sporenelementen. Hij richtte zich op en liep terug naar de zijkant van het vlot. De doorzichtige zakken dreven vlak onder het oppervlak, de inhoud ervan bijna grasgroen. Bij elke beweging van het vaartuig werd de algenmassa door elkaar geschud. Het grootste deel van zijn voedsel kwam hier vandaan en wat hij overhield kon in centrales worden omgezet in brandstof. Hij liet zich op zijn hurken zakken en tastte naar de draaidop die diende als afsluiting voor de algencultuur.

Een klap tegen het vlot. Matthijs viel op zijn knieën. Ditmaal wist hij gelukkig te voorkomen dat hij onder water ging. Vanuit zijn ooghoek zag hij iets oranjes met witte vegen. De lange buis. Met zijn puntige voorkant bonkte hij aanhoudend tegen het vaartuig. ‘Natuurlijk,’ mompelde Matthijs, zijn voornemen van eerder vergeten. ‘Je roer was defect. Ik had zoiets kunnen verwachten. Je ging in een cirkel, dus je kwam weer bij me terug.’

Het apparaat kwam opnieuw dichterbij, nu heel langzaam. Matthijs stak zijn hand uit en legde die op zijn rug, vlak achter de kegel. De schroef stond stil en de oranje torpedo bleef op zijn plek dobberen. Matthijs schudde meewarig zijn hoofd. ‘Wat moet ik met jou?’

2.